Η Συνθήκη της Λισαβόνας

Το Κοινοβούλιο μετά τη συνθήκη της Λισαβόνας: Ενισχυμένος ρόλος στη διαμόρφωση της Ευρώπης

 

Η συνθήκη της Λισαβόνας, η οποία τέθηκε σε ισχύ στα τέλη του 2009, έδωσε νέες νομοθετικές εξουσίες στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το έθεσε σε ισότιμη βάση με το Συμβούλιο Υπουργών όσον αφορά τη λήψη αποφάσεων σχετικά με τις δράσεις και τις δαπάνες της ΕΕ. Άλλαξε επίσης τον τρόπο συνεργασίας του Κοινοβουλίου με τα υπόλοιπα θεσμικά όργανα και ενίσχυσε την επιρροή των βουλευτών του ΕΚ σχετικά με το ποιος διευθύνει την ΕΕ. Με τις μεταρρυθμίσεις αυτές εξασφαλίζεται ότι η ψήφος στις ευρωπαϊκές εκλογές είναι ακόμη πιο σημαντική για την κατεύθυνση που ακολουθεί η Ευρώπη.

 
 
 
 
 
 
Περισσότερες εξουσίες

Η συνθήκη της Λισαβόνας ενίσχυσε την ικανότητα δράσης και επίτευξης αποτελεσμάτων της ΕΕ και του Κοινοβουλίου. Επέκτεινε την πλήρη νομοθετική αρμοδιότητα του Κοινοβουλίου σε περισσότερους από 40 νέους τομείς, συμπεριλαμβανομένων της γεωργίας, της ενεργειακής ασφάλειας, της μετανάστευσης, της δικαιοσύνης και των ταμείων της ΕΕ, και το έθεσε σε ισότιμη βάση με το Συμβούλιο, το οποίο εκπροσωπεί τις κυβερνήσεις των κρατών μελών. Το Κοινοβούλιο απέκτησε επίσης την εξουσία να εγκρίνει το σύνολο του προϋπολογισμού της ΕΕ από κοινού με το Συμβούλιο.

Οι βουλευτές του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου απέκτησαν το δικαίωμα απόρριψης διεθνών συμφωνιών, το οποίο δεν δίστασαν να χρησιμοποιήσουν για να σταματήσουν την αμφιλεγόμενη εμπορική συμφωνία καταπολέμησης της παραποίησης (ACTA), για την οποία υπήρχαν φόβοι ότι θα οδηγούσε σε περιορισμό θεμελιωδών ελευθεριών. Το συμβάν αυτό απέδειξε ότι, λόγω της ενίσχυσης των εξουσιών του Κοινοβουλίου, οι αποφάσεις που λαμβάνονται από τους βουλευτές του έχουν ακόμη μεγαλύτερο αντίκτυπο στην καθημερινή ζωή των Ευρωπαίων.

 
 
Ενισχυμένος ρόλος

Η συνθήκη της Λισαβόνας, εκτός από το να παρέχει στο Κοινοβούλιο τις ίδιες νομοθετικές εξουσίες με το Συμβούλιο, του δίνει επίσης τη δύναμη να επηρεάζει την πολιτική κατεύθυνση της Ευρώπης. Σύμφωνα με τις τροποποιήσεις της συνθήκης, το Κοινοβούλιο εκλέγει τον Πρόεδρο της Επιτροπής, του εκτελεστικού οργάνου της ΕΕ, και η απόφαση αυτή πρέπει να αντικατοπτρίζει το αποτέλεσμα των ευρωπαϊκών εκλογών και, κατά συνέπεια, την επιλογή των ψηφοφόρων.

 
 
Ενίσχυση της φωνής των πολιτών

Το Κοινοβούλιο, ως το μοναδικό θεσμικό όργανο της ΕΕ που εκλέγεται άμεσα από τους πολίτες, έχει την εξουσία και ευθύνη να εξασφαλίζει τη λογοδοσία των θεσμικών οργάνων της ΕΕ. Το Κοινοβούλιο είναι ο θεματοφύλακας του Χάρτη των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων, ο οποίος περιλαμβάνεται στη Συνθήκη της Λισαβόνας, καθώς και του νεοσύστατου δικαιώματος της πρωτοβουλίας πολιτών, το οποίο επιτρέπει στους πολίτες να ζητούν νέες προτάσεις πολιτικής, υπό την προϋπόθεση ότι ένα εκατομμύριο Ευρωπαίοι έχουν υπογράψει σχετική αίτηση.