Procedura : 2013/0451(NLE)
Przebieg prac nad dokumentem podczas sesji
Dokument w ramach procedury : A8-0176/2015

Teksty złożone :

A8-0176/2015

Debaty :

PV 09/07/2015 - 9
CRE 09/07/2015 - 9

Głosowanie :

PV 09/07/2015 - 12.2
CRE 09/07/2015 - 12.2
Wyjaśnienia do głosowania

Teksty przyjęte :

P8_TA(2015)0267

SPRAWOZDANIE     *
PDF 373kWORD 452k
2.6.2015
PE 546.837v02-00 A8-0176/2015

w sprawie wniosku dotyczącego rozporządzenia Rady ustanawiającego maksymalne dozwolone poziomy skażenia promieniotwórczego żywności i pasz po awarii jądrowej lub w innym przypadku zdarzenia radiacyjnego

(COM(2013)0943 – C7‑0045/2014 – 2013/0451(NLE))

Komisja Ochrony Środowiska Naturalnego, Zdrowia Publicznego i Bezpieczeństwa Żywności

Sprawozdawczyni: Esther Herranz García

ERRATY/ADDENDA
PROJEKT REZOLUCJI USTAWODAWCZEJ PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO
 UZASADNIENIE
 OPINIA KOMISJI PRAWNEJ W SPRAWIE PODSTAWY PRAWNEJ
 WYNIK GŁOSOWANIA KOŃCOWEGO W KOMISJI

PROJEKT REZOLUCJI USTAWODAWCZEJ PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO

w sprawie wniosku dotyczącego rozporządzenia Rady ustanawiającego maksymalne dozwolone poziomy skażenia promieniotwórczego żywności i pasz po awarii jądrowej lub w innym przypadku zdarzenia radiacyjnego

(COM(2013)0943 – C7‑0045/2014 – 2013/0451(NLE))

(Konsultacja)

Parlament Europejski,

–       uwzględniając wniosek Komisji przedstawiony Radzie (COM(2013)0943),

–       uwzględniając art. 31 i 32 Traktatu o Unii Europejskiej, na mocy których Rada skonsultowała się z Parlamentem (C7‑0045/2014),

–       uwzględniając opinię Komisji Prawnej w sprawie proponowanej podstawy prawnej,

–       uwzględniając art. 59 i 39 Regulaminu,

–       uwzględniając sprawozdanie Komisji Ochrony Środowiska Naturalnego, Zdrowia Publicznego i Bezpieczeństwa Żywności (A8-0176/2015),

1.      zatwierdza po poprawkach wniosek Komisji;

2.      zwraca się do Komisji o odpowiednią zmianę jej wniosku, zgodnie z art. 293 ust. 2 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej oraz art. 106a Traktatu ustanawiającego Europejską Wspólnotę Energii Atomowej;

3.      zwraca się do Rady o poinformowanie go w przypadku uznania za stosowne odejścia od tekstu przyjętego przez Parlament;

4.      zwraca się do Rady o ponowne skonsultowanie się z Parlamentem w przypadku uznania za stosowne wprowadzenia znaczących zmian do wniosku Komisji;

5.      zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania stanowiska Parlamentu Radzie i Komisji.

Poprawka  1

Wniosek dotyczący rozporządzenia

Tytuł

Tekst proponowany przez Komisję

Poprawka

Wniosek

Wniosek

Rozporządzenie Rady ustanawiające maksymalne dozwolone poziomy skażenia promieniotwórczego żywności i pasz po awarii jądrowej lub w innym przypadku zdarzenia radiacyjnego

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady ustanawiające maksymalne dozwolone poziomy skażenia promieniotwórczego żywności i pasz po awarii jądrowej lub w innym przypadku zdarzenia radiacyjnego

 

(Ta poprawka odnosi się do całego tekstu)

Poprawka  2

Wniosek dotyczący rozporządzenia

Umocowanie 1

Wniosek dotyczący rozporządzenia

Poprawka

uwzględniając Traktat ustanawiający Europejską Wspólnotę Energii Atomowej, w szczególności jego art. 31 i 32,

uwzględniając Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, w szczególności jego art. 168 ust. 4 lit. b) i art. 114,

 

Poprawka  3

Wniosek dotyczący rozporządzenia

Umocowanie 3

 

Tekst proponowany przez Komisję

Poprawka

uwzględniając opinię Parlamentu Europejskiego14,

stanowiąc zgodnie ze zwykłą procedurą ustawodawczą,

____________________

 

14 Dz.U. C …, …, s. ….

 

(Poprawka ta jest powiązana z poprawką 2)

Uzasadnienie

Poprawka zgodna ze zmianą podstawy prawnej.

Poprawka  4

Wniosek dotyczący rozporządzenia

Motyw 1

Tekst proponowany przez Komisję

Poprawka

(1) Dyrektywa Rady 96/29/Euratom16 ustanawia podstawowe normy bezpieczeństwa w zakresie ochrony zdrowia pracowników i ogółu społeczeństwa przed zagrożeniami wynikającymi z promieniowania jonizującego.

(1) Dyrektywa Rady 2013/59/Euratom16 ustanawia podstawowe normy bezpieczeństwa w celu ochrony przed zagrożeniami wynikającymi z narażenia na działanie promieniowania jonizującego.

__________________

__________________

16 Dyrektywa Rady 96/29/Euratom z dnia 13 maja 1996 r. ustanawiająca podstawowe normy bezpieczeństwa w zakresie ochrony zdrowia pracowników i ogółu społeczeństwa przed zagrożeniami wynikającymi z promieniowania jonizującego (Dz.U. L 159 z 29.6.1996, s. 1).

16 Dyrektywa Rady 2013/59/Euratom z dnia 5 grudnia 2013 r. ustanawiająca podstawowe normy bezpieczeństwa w celu ochrony przed zagrożeniami wynikającymi z narażenia na działanie promieniowania jonizującego oraz uchylająca dyrektywy 89/618/Euratom, 90/641/Euratom, 96/29/Euratom, 97/43/Euratom i 2003/122/Euratom (Dz.U. L 13 z 17.1.2014, s. 1).

Poprawka  5

Wniosek dotyczący rozporządzenia

Motyw 1 a (nowy)

Tekst proponowany przez Komisję

Poprawka

 

(1a) Artykuł 168 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (TFUE) przewiduje konieczność zapewnienia wysokiego poziomu ochrony zdrowia ludzkiego przy określaniu i realizacji wszystkich strategii politycznych i działań Unii.

Poprawka  6

Wniosek dotyczący rozporządzenia

Motyw 2

Tekst proponowany przez Komisję

Poprawka

(2) W następstwie awarii w elektrowni jądrowej w Czarnobylu dnia 26 kwietnia 1986 r. znaczne ilości materiałów promieniotwórczych zostały uwolnione do atmosfery, powodując w kilku krajach europejskich skażenie środków spożywczych i pasz o poziomach mających znaczenie z punktu widzenia zdrowia. Przyjęto środki w celu zapewnienia, że niektóre produkty rolne wprowadzane na terytorium Unii wyłącznie w ramach wspólnych ustaleń, chroniących zdrowie ludności, a jednocześnie podtrzymujących jednolity charakter rynku i zapobiegających zakłóceniom handlu.

(2) W następstwie awarii w elektrowni jądrowej w Czarnobylu dnia 26 kwietnia 1986 r. znaczne ilości materiałów promieniotwórczych zostały uwolnione do atmosfery, powodując w kilku krajach europejskich skażenie środków spożywczych i pasz o znaczących poziomach z punktu widzenia zdrowia, wywołujących zagrażające życiu choroby i warunki zdrowotne. Wysoki poziom skażenia promieniotwórczego utrzymuje się do dzisiaj. Zważywszy na to, że uwolniony materiał radioaktywny skaził powietrze, wodę, glebę i roślinność, przyjęto środki w celu zapewnienia, aby niektóre produkty rolne były wprowadzane na terytorium Unii wyłącznie w ramach wspólnych ustaleń w celu ochrony zdrowia ludności, przy utrzymaniu jednolitego charakteru rynku i zapobieganiu zakłóceniom handlu.

Poprawka  7

Wniosek dotyczący rozporządzenia

Motyw 2 a (nowy)

 

Tekst proponowany przez Komisję

Poprawka

 

(2a) Państwa członkowskie są odpowiedzialne za kontrolowanie stosowania się do poziomów określonych w niniejszym rozporządzeniu, przede wszystkim poprzez nadzór nad normami bezpieczeństwa odnoszącymi się do środków spożywczych i pasz. Artykuł 168 ust. 4 lit. b) TFUE przewiduje przyjęcie wspólnych środków w dziedzinie weterynaryjnej, których bezpośrednim celem jest ochrona zdrowia publicznego. Z kolei art. 114 TFUE gwarantuje właściwą harmonizację na rzecz prawidłowego funkcjonowania rynku wewnętrznego.

Uzasadnienie

Art. 168 stanowi podstawę prawną dla procedury współdecyzji w dziedzinie pasz, podczas gdy art. 114 obejmuje także żywność spożywaną przez ludzi.

Poprawka  8

Wniosek dotyczący rozporządzenia

Motyw 2 b (nowy)

Tekst proponowany przez Komisję

Poprawka

 

(2b) Udowodniono, że podwyższone dawki promieniowania wywierają szkodliwy i niszczący wpływ na komórki ciała i mogą powodować choroby nowotworowe.

Poprawka  9

Wniosek dotyczący rozporządzenia

Motyw 2 c (nowy)

Tekst proponowany przez Komisję

Poprawka

 

(2c) Ważne jest ustalenie niskich progów maksymalnych dozwolonych poziomów skażenia promieniotwórczego żywności, aby uwzględnić wyższą skumulowaną dawkę w wyniku spożywania skażonej żywności przez dłuższy okres.

Poprawka  10

Wniosek dotyczący rozporządzenia

Motyw 3

 

Tekst proponowany przez Komisję

Poprawka

(3) Rozporządzenie Rady (Euratom) nr 3954/8717 ustanawia maksymalne dozwolone poziomy skażenia promieniotwórczego, które mają być stosowane po awarii jądrowej lub w każdym innym przypadku zdarzenia radiacyjnego, które może doprowadzić lub doprowadziło do znacznego skażenia żywności i pasz. Te maksymalne dozwolone poziomy pozostają w zgodzie z najnowszymi zaleceniami naukowymi dostępnymi obecnie na skalę międzynarodową.

(3) Rozporządzenie Rady (Euratom) nr 3954/8717 ustanawia maksymalne dozwolone poziomy skażenia promieniotwórczego, które mają być stosowane po awarii jądrowej lub w każdym innym przypadku zdarzenia radiacyjnego, które może doprowadzić lub doprowadziło do znacznego skażenia żywności i pasz. Te maksymalne dozwolone poziomy pozostają w zgodzie z najnowszymi zaleceniami naukowymi dostępnymi obecnie na skalę międzynarodową i należy dokonywać okresowo ich przeglądu i aktualizacji, aby uwzględnić nowe dowody naukowe. Maksymalne dozwolone poziomy skażenia ujęte w załącznikach I–III zostały zmienione i ujęte w publikacji Komisji dotyczącej ochrony radiologicznej nr 105, a oparto je w szczególności na poziomie odniesienia równym zwiększeniu spożywanej dawki indywidualnej o 1 mSv/rok i na założeniu, że ok. 10% spożywanej rocznie żywności ulega skażeniu.

____________________

____________________

17 Rozporządzenie Rady (Euratom) nr 3954/87 z dnia 22 grudnia 1987 r. ustanawiające maksymalne dozwolone poziomy skażenia radioaktywnego środków spożywczych oraz pasz po wypadku jądrowym lub w każdym innym przypadku zdarzenia radiacyjnego (Dz.U. L 371 z 30.12.1987, s. 11).

17 Rozporządzenie Rady (Euratom) nr 3954/87 z dnia 22 grudnia 1987 r. ustanawiające maksymalne dozwolone poziomy skażenia radioaktywnego środków spożywczych oraz pasz po wypadku jądrowym lub w każdym innym przypadku zdarzenia radiacyjnego (Dz.U. L 371 z 30.12.1987, s. 11).

(Publikacja Komisji Europejskiej dotycząca ochrony radiologicznej nr 105 = zob. publikacja Komisji Europejskiej dotycząca ochrony radiologicznej nr 105 „Unijne kryteria wprowadzania ograniczeń dotyczących żywności po awarii” http://ec.europa.eu/energy/en/radiation-protection-publications)

Uzasadnienie

Poprawka ta ma na celu doprecyzowanie tekstu Komisji poprzez nawiązanie do parametrów wykorzystanych do określenia maksymalnych dozwolonych poziomów skażenia zawartych w załącznikach. Unia Europejska posiada wysoki poziom ochrony radiologicznej żywności, a zatem wyżej wspomniane poziomy są o wiele niższe niż poziomy dopuszczane na szczeblu międzynarodowym.

Poprawka  11

Wniosek dotyczący rozporządzenia

Motyw 4

Tekst proponowany przez Komisję

Poprawka

(4) W następstwie awarii w elektrowni jądrowej Fukushima, która miała miejsce w dniu 11 marca 2011 r., Komisja została poinformowana, że poziomy radionuklidów w niektórych produktach żywnościowych pochodzących z Japonii przekroczyły mające zastosowanie w Japonii progi podejmowania działań w odniesieniu do żywności. Takie skażenie może stanowić zagrożenie dla zdrowia publicznego i zdrowia zwierząt w Unii, dlatego przyjęto środki wprowadzające specjalne warunki regulujące przywóz paszy i żywności pochodzących lub wysyłanych z Japonii, zgodne z opinią Stałego Komitetu ds. Łańcucha Żywnościowego i Zdrowia Zwierząt.

(4) W następstwie wypadku w elektrowni jądrowej Fukushima, który miał miejsce w dniu 11 marca 2011 r., Komisja została poinformowana, że poziomy radionuklidów w niektórych produktach żywnościowych pochodzących z Japonii przekroczyły mające zastosowanie w Japonii wartości progowe dla żywności. Takie skażenie może stanowić zagrożenie dla zdrowia publicznego i zdrowia zwierząt w Unii, dlatego przyjęto środki wprowadzające specjalne warunki regulujące przywóz paszy i żywności pochodzących lub wysyłanych z Japonii, zgodne z opinią Stałego Komitetu ds. Łańcucha Żywnościowego i Zdrowia Zwierząt. Należy również wprowadzić środki w celu monitorowania i minimalizowania ryzyka spożycia produktów żywnościowych z innych krajów, w których wystąpił opad radioaktywny w wyniku awarii jądrowej w innym kraju.

Poprawka  12

Wniosek dotyczący rozporządzenia

Motyw 5

Tekst proponowany przez Komisję

Poprawka

(5) Powstała potrzeba ustanowienia systemu umożliwiającego Europejskiej Wspólnocie Energii Atomowej ustalenie maksymalnych dozwolonych poziomów skażenia promieniotwórczego w celu ochrony ludności po awarii jądrowej lub w innym przypadku zdarzenia radiacyjnego, które może doprowadzić lub doprowadziło do znacznego skażenia promieniotwórczego żywności i pasz.

(5) Powstała potrzeba ustanowienia systemu umożliwiającego Unii ustalenie maksymalnych dozwolonych poziomów skażenia promieniotwórczego w celu zapewnienia wysokiego poziomu ochrony zdrowia publicznego po awarii jądrowej lub w innym przypadku zdarzenia radiacyjnego, które może doprowadzić lub doprowadziło do znacznego skażenia promieniotwórczego żywności i pasz.

Poprawka  13

Wniosek dotyczący rozporządzenia

Motyw 6

Tekst proponowany przez Komisję

Poprawka

(6) Maksymalne dozwolone poziomy skażenia promieniotwórczego powinny mieć zastosowanie do żywności i pasz pochodzących z Unii lub przywożonych z państw trzecich w zależności od lokalizacji i okoliczności awarii jądrowej lub zdarzenia radiacyjnego.

(6) Maksymalne dozwolone poziomy skażenia promieniotwórczego powinny mieć zastosowanie do żywności i pasz pochodzących z Unii lub przywożonych z państw trzecich w zależności od lokalizacji i okoliczności awarii jądrowej lub zdarzenia radiacyjnego, z uwzględnieniem efektu naturalnegopromieniowania skumulowanego w miarę przesuwania się w górę łańcucha żywnościowego. Należy wprowadzić okresowe przeglądy tych poziomów.

Poprawka  14

Wniosek dotyczący rozporządzenia

Motyw 8

Tekst proponowany przez Komisję

Poprawka

(8) W celu uwzględnienia faktu, że sposób odżywiania niemowląt podczas pierwszych sześciu miesięcy życia może znacznie się różnić, oraz w celu uwzględnienia niepewności związanych z metabolizmem niemowląt podczas kolejnych sześciu miesięcy życia, korzystne jest rozszerzenie stosowania niższych maksymalnych dozwolonych poziomów w odniesieniu do żywności dla niemowląt na całe pierwsze 12 miesięcy życia.

(8) W celu uwzględnienia faktu, że sposób odżywiania niemowląt podczas pierwszych sześciu miesięcy życia może znacznie się różnić, oraz w celu uwzględnienia niepewności związanych z metabolizmem niemowląt podczas kolejnych sześciu miesięcy życia, korzystne jest rozszerzenie stosowania niższych maksymalnych dozwolonych poziomów w odniesieniu do żywności dla niemowląt na całe pierwsze 12 miesięcy życia. Niższe maksymalne dozwolone poziomy skażenia żywności powinny mieć zastosowanie do kobiet w ciąży i kobiet karmiących piersią.

Poprawka  15

Wniosek dotyczący rozporządzenia

Motyw 9

Tekst proponowany przez Komisję

Poprawka

(9) W celu ułatwienia dostosowania maksymalnych dozwolonych poziomów skażenia, w szczególności w odniesieniu do wiedzy naukowej, procedury dotyczące ustalania maksymalnych dozwolonych poziomów skażenia powinny obejmować konsultacje z grupą ekspertów, o której mowa w art. 31 Traktatu.

(9) W celu ułatwienia dostosowania maksymalnych dozwolonych poziomów skażenia, w szczególności w odniesieniu do wiedzy naukowej i postępu technicznego na szczeblu międzynarodowym, Komisja powinna przedstawić Parlamentowi Europejskiemu i Radzie nowy wniosek w celu dostosowania maksymalnych dozwolonych poziomów skażenia.

Poprawka  16

Wniosek dotyczący rozporządzenia

Motyw 9 a (nowy)

Tekst proponowany przez Komisję

Poprawka

 

(9a) W celu ułatwienia dostosowania maksymalnych dozwolonych poziomów skażenia należy opracować procedury umożliwiające przeprowadzanie regularnych konsultacji z ekspertami. Komisja powinna powołać grupę ekspertów w oparciu o kryteria naukowe i deontologiczne. Skład grupy, jak i oświadczenia o korzyściach finansowych jej członków powinny zostać podane przez Komisję do publicznej wiadomości. Przy dostosowywaniu maksymalnych dozwolonych poziomów stężenia Komisja zasięga również opinii ekspertów organów międzynarodowych kompetentnych w dziedzinie ochrony radiologicznej.

Uzasadnienie

Brak obecnie jakichkolwiek przejrzystych informacji o składzie grupy ekspertów wymienionej w art. 31 traktatu Euratom. Za określenie jej składu w sposób jasny i przejrzysty odpowiada Komisja Europejska, podobnie jak w przypadku innych komitetów naukowych, zwłaszcza w dziedzinie ochrony zdrowia i konsumentów.

Poprawka  17

Wniosek dotyczący rozporządzenia

Motyw 9 b (nowy)

Tekst proponowany przez Komisję

Poprawka

 

(9b) Grupa ekspertów powinna również ocenić skumulowany efekt skażenia promieniotwórczego.

Uzasadnienie

W jednym rodzaju żywności progi mogą nie być przekroczone, ale gdy dana osoba spożywa różne rodzaje żywności, których skażenie radioaktywne jest nieco poniżej dozwolonych poziomów, może ona przyjąć znaczną dawkę promieniowania.

Poprawka  18

Wniosek dotyczący rozporządzenia

Motyw 9 b (nowy)

Tekst proponowany przez Komisję

Poprawka

 

(9b) Maksymalne dozwolone poziomy skażenia należy podawać do publicznej wiadomości i poddawać regularnie przeglądowi, aby należycie uwzględnić postęp i najnowsze zalecenia naukowe na szczeblu międzynarodowym, odzwierciedlić potrzebę uspokojenia ludności i zapewnienia jej wysokiego poziomu ochrony oraz aby uniknąć rozbieżności w międzynarodowej praktyce regulacyjnej.

Uzasadnienie

Les niveaux maximaux admissibles sont des limites dérivées de la limite de dose qui sert de référence. La limite de dose (en mSv) indique le niveau de risque jugé acceptable. La US FDA a choisi 5 mSv pour la limite de dose efficace (corps entier) et 50 mSv pour la limite de dose à l’organe, le niveau de risque acceptable est un mort par cancer pour 4400 personnes consommant 30% d’aliments contaminés aux niveaux maximaux qu’elle a choisis. C’est un niveau de risque élevé. Pour la totalité de la population européenne, cela représenterait près de 114 000 décès imputables à la consommation des aliments « légalement » contaminés, sans compter les cancers non mortels, maladies génétiques et autres problèmes.

Poprawka  19

Wniosek dotyczący rozporządzenia

Motyw 10

Tekst proponowany przez Komisję

Poprawka

(10) W celu zapewnienia, że żywność i pasza przekraczające maksymalne dozwolone poziomy skażenia nie są wprowadzane do obrotu w UE, przestrzeganie tych poziomów powinno być przedmiotem stosownych kontroli.

(10) W celu zapewnienia, że żywność i pasza przekraczające maksymalne dozwolone poziomy skażenia nie są wprowadzane do obrotu w Unii, przestrzeganie tych poziomów powinno być przedmiotem dokładnych kontroli przeprowadzanych przez państwa członkowskie i Komisję; za niestosowanie się do przepisów powinny być nakładane kary, które należy podawać do publicznej wiadomości.

Poprawka  20

Wniosek dotyczący rozporządzenia

Motyw 10 a (nowy)

 

Tekst proponowany przez Komisję

Poprawka

 

(10a) Zasady sprawdzania zgodności ze środkami mającymi na celu zapobieganie wystąpieniu zagrożenia skażeniem dotyczącego ludzi lub zwierząt, jego wyeliminowanie lub ograniczenie do dopuszczalnych poziomów zostały określone w rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 882/2004 z dnia 29 kwietnia 2004 r.1a.

 

____________________

 

1a Dz.U L 191 z 28.5.2004, s. 1.

Uzasadnienie

Rozporządzenie (WE) nr 882/2004 ustanawia kontrole urzędowe przeprowadzane w celu sprawdzenia zgodności z prawem paszowym i żywnościowym oraz regułami dotyczącymi zdrowia zwierząt i dobrostanu zwierząt.

Poprawka  21

Wniosek dotyczący rozporządzenia

Motyw 12

Tekst proponowany przez Komisję

Poprawka

(12) W przypadku przyjmowania aktów wymagających stosowania ustanowionych wcześniej maksymalnych dozwolonych poziomów skażenia promieniotwórczego żywności i pasz należy stosować procedurę sprawdzającą.

(12) W przypadku przyjmowania aktów wymagających stosowania ustanowionych wcześniej maksymalnych dozwolonych poziomów skażenia promieniotwórczego żywności i pasz należy stosować procedurę sprawdzającą. W przypadku awarii jądrowej lub jakiegokolwiek innego zdarzenia radiacyjnego konieczne jest jednak należyte uwzględnienie okoliczności i warunków szczególnych każdej awarii, a zatem ustanowienie procedury umożliwiającej szybkie obniżenie tych uprzednio ustalonych maksymalnych dozwolonych poziomów skażenia i w razie konieczności wprowadzenie maksymalnych dozwolonych poziomów innych radionuklidów (w szczególności trytu) związanych z awarią, aby zagwarantować możliwie najwyższy poziom ochrony ludności. Środek i maksymalne poziomy skażenia powinny być bezzwłocznie podawane do publicznej wiadomości.

Uzasadnienie

Les accidents nucléaires ou les urgences radiologiques pouvant être de nature différente et concerner des radionucléides différents, il faut prévoir un mécanisme de révision rapide. La flexibilité pour répondre aux cas spécifiques de chaque accident est aussi l’approche prévue par la US FDA qui recommande l’évaluation immédiate après un accident pour s’assurer que les niveaux en place soient appropriés à la situation. Les normes préétablies ne doivent pas être définies par rapport à une configuration optimiste mais par rapport à une configuration pénalisante. De cette façon, on part d’un niveau de protection a priori adéquat et on peut assouplir le dispositif une fois connu l’intensité, la composition et l’étendue des retombées radioactives.

Poprawka  22

Wniosek dotyczący rozporządzenia

Motyw 12 a (nowy)

 

Tekst proponowany przez Komisję

Poprawka

 

(12a) Komisję powinien wspomagać Stały Komitet ds. Roślin, Zwierząt, Żywności i Pasz ustanowiony na mocy rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 178/2002 z dnia 28 stycznia 2002 r.1a. Państwa członkowskie powinny zadbać o to, by ich przedstawiciele w tym komitecie dysponowali dostateczną wiedzą w zakresie ochrony radiologicznej.

 

____________________

 

1a Dz.U. L 31 z 1.2.2002, s. 1.

Uzasadnienie

Nowa procedura komitetowa wymaga, by podczas przygotowywania aktów wykonawczych Komisja Europejska była wspomagana przez wyżej wspomniany komitet.

Poprawka  23

Wniosek dotyczący rozporządzenia

Motyw 13

Tekst proponowany przez Komisję

Poprawka

(13) Komisja powinna przyjąć akty wykonawcze mające natychmiastowe zastosowanie, jeżeli jest to uzasadnione szczególnie pilną potrzebą wynikłą z niektórych zdarzeń radiacyjnych, które mogą doprowadzić lub doprowadziły do znacznego skażenia promieniotwórczego żywności i pasz,

(13) Komisja powinna przyjąć akty wykonawcze mające natychmiastowe zastosowanie, jeżeli jest to uzasadnione szczególnie pilną potrzebą wynikłą z niektórych zdarzeń radiacyjnych, które mogą doprowadzić lub doprowadziły do znacznego skażenia promieniotwórczego żywności i pasz, Środek i maksymalne poziomy skażenia powinny być bezzwłocznie podawane do publicznej wiadomości.

Poprawka  24

Wniosek dotyczący rozporządzenia

Motyw 13 a (nowy)

Tekst proponowany przez Komisję

Poprawka

 

(13a) Przyjęcie maksymalnych dozwolonych poziomów skażenia na mocy niniejszego rozporządzenia powinno opierać się na wymogach ochrony ludności najbardziej narażonej i podatnej, w szczególności dzieci oraz osób, które mogą się znajdować na odizolowanych geograficznie obszarach lub które spożywają wytworzone przez siebie produkty. Maksymalne dozwolone poziomy skażenia powinny być takie same dla całego społeczeństwa i opierać się na najniższych poziomach.

Uzasadnienie

Podejście to jest tożsame z podejściem amerykańskiej FDA, która w 1998 r., po zbadaniu poziomów pochodnych dla poszczególnych grup wiekowych, zaleca przyjęcie poziomu najbardziej szkodliwego dla danej grupy wiekowej i radionuklidu, zapewniając wysoki poziom ochrony całego społeczeństwa w oparciu o ochronę osób najbardziej narażonych i upraszczając jednocześnie zastosowanie zaleceń w praktyce (taka sama dieta dla wszystkich członków rodziny).

Poprawka  25

Wniosek dotyczący rozporządzenia

Motyw 13 a (nowy)

 

Tekst proponowany przez Komisję

Poprawka

 

(13a) W razie gdyby żywność lub pasze pochodzące z Unii lub przywiezione do Unii z państw trzecich stwarzały poważne zagrożenie dla zdrowia ludzi, zwierząt lub dla środowiska, Komisja Europejska powinna przyjąć w drodze aktów wykonawczych dodatkowe środki zgodne z przepisami rozporządzenia (WE) nr 178/2002, aby zagwarantować wysoki poziom ochrony zdrowia ludzi i zwierząt. W miarę możliwości stosowne maksymalne dozwolone poziomy skażenia i dodatkowe środki nadzwyczajne powinny zostać ujęte w jednym rozporządzeniu wykonawczym.

Uzasadnienie

Na mocy wyżej wspomnianego rozporządzenia ustanawia się w razie potrzeby środki ograniczające handel, aby zapewnić bezpieczeństwo żywności. Warto umieścić w omawianym akcie ustawodawczym wzmiankę o tych dodatkowych środkach.

Poprawka  26

Wniosek dotyczący rozporządzenia

Motyw 13 b (nowy)

 

Tekst proponowany przez Komisję

Poprawka

 

(13b) Przy opracowywaniu lub zmianie aktów wykonawczych Komisja Europejska powinna w szczególności mieć na względzie następujące okoliczności: miejsce, charakter i zasięg awarii jądrowej lub jakiegokolwiek innego zdarzenia radiacyjnego; charakter i zasięg przedostania się substancji promieniotwórczych do powietrza, wody lub gleby oraz do żywności i pasz, niezależnie od tego, czy nastąpiło to na obszarze Unii czy poza nim; stwierdzone lub potencjalne ryzyko skażenia promieniotwórczego żywności i pasz oraz wynikająca z niego dawka promieniowania; rodzaj i ilość skażonej żywności i pasz, które mogą znaleźć się na rynku Unii, oraz maksymalne dozwolone poziomy skażenia dla skażonej żywności i pasz w państwach trzecich.

Poprawka  27

Wniosek dotyczący rozporządzenia

Motyw 13 b (nowy)

Tekst proponowany przez Komisję

Poprawka

 

(13b) W przypadku awarii jądrowej lub jakiegokolwiek innego zdarzenia radiacyjnego wymagających zastosowania maksymalnych dozwolonych poziomów skażenia, ludność powinna zostać poinformowana o obowiązujących poziomach zarówno przez Komisję, jak i przez każde państwo członkowskie. Ponadto należy powiadomić ludność o środkach spożywczych i paszach, które mogły pochłonąć wyższą dawkę promieniowania.

Uzasadnienie

Obowiązek informowania nie pojawia się w rozporządzeniu i stanowi podstawowy warunek wykonania niniejszego rozporządzenia.

Poprawka  28

Wniosek dotyczący rozporządzenia

Motyw 13 c (nowy)

Tekst proponowany przez Komisję

Poprawka

 

(13c) Przestrzeganie maksymalnych dozwolonych poziomów skażenia powinno być przedmiotem stosownych kontroli i należy przewidzieć kary za rozmyślny wywóz, przywóz lub wprowadzanie do obrotu środków spożywczych i pasz, których skażenie przekracza maksymalne dozwolone poziomy.

Uzasadnienie

Z oczywistych przyczyn natury etycznej nie do przyjęcia jest wywóz środków spożywczych lub pasz, których skażenie przekracza europejskie maksymalne poziomy skażenia. Poza tym UE musi chronić swoich obywateli i urzędników, bez względu na to, gdzie się znajdują i gdzie się poruszają, w Unii czy poza nią.

Poprawka  29

Wniosek dotyczący rozporządzenia

Artykuł 2 – punkt 1

 

Tekst proponowany przez Komisję

Poprawka

1) „żywność” oznacza jakąkolwiek substancję lub produkt, przetworzone, częściowo przetworzone lub nieprzetworzone, przeznaczone do spożycia przez ludzi, lub których spożycia przez ludzi można się spodziewać, w tym napoje, gumę do żucia i wszelkie substancje, łącznie z wodą, celowo dodane do żywności podczas jej wytwarzania, przygotowania lub obróbki; „żywność” nie obejmuje:

1) „żywność” oznacza jakąkolwiek substancję lub produkt odpowiadające definicji zawartej w art. 2 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 178/2002;

a) pasz;

 

b) zwierząt żywych, chyba że mają być one wprowadzone do obrotu w celu spożycia przez ludzi;

 

c) roślin przed dokonaniem zbiorów;

 

d) produktów leczniczych w rozumieniu art. 1 pkt 2 dyrektywy 2001/83/WE Parlamentu Europejskiego i Rady20;

 

e) produktów kosmetycznych w rozumieniu art. 2 ust. 1 lit. a) rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1223/200921;

 

f) tytoniu i wyrobów tytoniowych w rozumieniu dyrektywy 2001/37/WE Parlamentu Europejskiego i Rady22;

 

g) środków odurzających lub substancji psychotropowych w rozumieniu Jednolitej konwencji Narodów Zjednoczonych o środkach odurzających z 1961 r. oraz Konwencji o substancjach psychotropowych z 1971 r.;

 

h) pozostałości i zanieczyszczeń;

 

____________________

 

20 Dyrektywa 2001/83/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 6 listopada 2001 r. w sprawie wspólnotowego kodeksu odnoszącego się do produktów leczniczych stosowanych u ludzi (Dz.U. L 311 z 28.11.2001, s. 67).

 

21 Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1223/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. dotyczące produktów kosmetycznych (Dz.U. L 342 z 22.12.2009, s. 59).

 

22 Dyrektywa 2001/37/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 5 czerwca 2001 r. w sprawie zbliżenia przepisów ustawowych, wykonawczych i administracyjnych państw członkowskich dotyczących produkcji, prezentowania i sprzedaży wyrobów tytoniowych (Dz.U. L 194 z 18.7.2001, s. 26).

 

Uzasadnienie

W tekście należy umieścić odniesienie do rozporządzenia (WE) nr 178/2002, aby uniknąć w przyszłości wszelkich ewentualnych niezgodności z definicją, która została przeniesiona przez Komisję Europejską do jej wniosku.

Poprawka  30

Wniosek dotyczący rozporządzenia

Artykuł 2 – punkt 3

 

Tekst proponowany przez Komisję

Poprawka

3) „pasza” oznacza jakąkolwiek substancję lub produkt, w tym dodatki, przetworzone, częściowo przetworzone lub nieprzetworzone, przeznaczone do bezpośredniego karmienia zwierząt;

3) „pasza” oznacza jakąkolwiek substancję lub produkt zdefiniowane w art. 3 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 178/2002;

Uzasadnienie

W tekście należy umieścić odniesienie do rozporządzenia (WE) nr 178/2002, aby uniknąć w przyszłości wszelkich ewentualnych niezgodności z definicją, która została przeniesiona przez Komisję Europejską do jej wniosku.

Poprawka  31

Wniosek dotyczący rozporządzenia

Artykuł 2 – punkt 4

 

Tekst proponowany przez Komisję

Poprawka

4) „wprowadzanie do obrotu” oznacza posiadanie żywności lub paszy do celu sprzedaży, w tym oferowania do sprzedaży lub innej formy rozporządzania, bezpłatnego lub nie, oraz sprzedaż, dystrybucję i inne formy rozporządzania.

4) „wprowadzanie do obrotu” oznacza operację zdefiniowaną w art. 3 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 178/2002;

Uzasadnienie

W tekście należy umieścić odniesienie do rozporządzenia (WE) nr 178/2002, aby uniknąć w przyszłości wszelkich ewentualnych niezgodności z definicją, która została przeniesiona przez Komisję Europejską do jej wniosku.

Poprawka  32

Wniosek dotyczący rozporządzenia

Artykuł 2 – punkt 4 a (nowy)

Tekst proponowany przez Komisję

Poprawka

 

4a) „materiał przeznaczony do kontaktu z żywnością/paszą” oznacza opakowanie i inne materiały przeznaczone do kontaktu z żywnością;

Uzasadnienie

Należy wziąć pod uwagę możliwość skażenia opakowania, ponieważ jeśli żywność nie pochodzi ze skażonego obszaru, ale opakowanie zostało wyprodukowane na skażonym obszarze, żywność może być napromieniowana. Konieczne jest rozważenie tego aspektu – nie tylko pochodzenie żywności, ale również pochodzenie opakowania może decydować, o tym którą żywność kontrolować.

Poprawka  33

Wniosek dotyczący rozporządzenia

Artykuł 2 – punkt 4 b (nowy)

Tekst proponowany przez Komisję

Poprawka

 

4b)„zdarzenie radiacyjne” oznacza nadzwyczajne zdarzenie, w którym występuje źródło promieniowania i które wymaga natychmiastowej interwencji, aby ograniczyć wszelkie poważne zagrożenie zdrowia lub bezpieczeństwa bądź wszelki niekorzystny wpływ na jakość życia, mienie lub środowisko, albo które stwarza zagrożenie mogące wywołać taki niekorzystny wpływ.

Poprawka  34

Wniosek dotyczący rozporządzenia

Artykuł 2 a (nowy)

Tekst proponowany przez Komisję

Poprawka

 

Artykuł 2a

 

Praktyki polegające na mieszaniu środków spożywczych o stężeniu wyższym niż przewidują przepisy dotyczące maksymalnych dozwolonych poziomów skażenia promieniotwórczego żywności ze środkami nieskażonymi lub tylko w niewielkim stopniu skażonymi, aby uzyskać produkty spełniające wymogi tych przepisów, są zakazane.

Poprawka  35

Wniosek dotyczący rozporządzenia

Artykuł 3 – ustęp 1

Wniosek dotyczący rozporządzenia

Poprawka

1. W przypadku gdy Komisja otrzyma – w szczególności na podstawie ustaleń Europejskiej Wspólnoty Energii Atomowej dotyczących wczesnej wymiany informacji w przypadku zdarzenia radiacyjnego lub na podstawie Konwencji MAEA o wczesnym powiadamianiu o awarii jądrowej z dnia 26 września 1986 r. – oficjalne informacje o awarii jądrowej lub o jakimkolwiek innym zdarzeniu radiacyjnym, potwierdzające, że doszło lub może dojść do osiągnięcia maksymalnych dozwolonych poziomów skażenia dla żywności, żywności o mniejszym znaczeniu lub paszy, jeśli wymagają tego okoliczności, przyjmuje ona rozporządzenie wykonawcze wymagające stosowania tych maksymalnych dozwolonych poziomów. Ten akt wykonawczy przyjmuje się zgodnie z procedurą sprawdzającą, o której mowa w art. 5 ust. 2.

1. W przypadku gdy Komisja otrzyma – w szczególności na podstawie ustaleń Europejskiej Wspólnoty Energii Atomowej dotyczących wczesnej wymiany informacji w przypadku zdarzenia radiacyjnego lub na podstawie Konwencji MAEA o wczesnym powiadamianiu o awarii jądrowej z dnia 26 września 1986 r. – oficjalne informacje o awarii jądrowej lub o jakimkolwiek innym zdarzeniu radiacyjnym, które spowodowały skażenie żywności i paszy, przyjmuje ona w jak najkrótszym czasie rozporządzenie wykonawcze ustanawiające maksymalne dozwolone poziomy skażenia promieniotwórczego, które nie będą mogły być wyższe niż poziomy przewidziane w załącznikach do niniejszego rozporządzenia. Ten akt wykonawczy przyjmuje się zgodnie z procedurą sprawdzającą, o której mowa w art. 5 ust. 2.

Poprawka  36

Wniosek dotyczący rozporządzenia

Artykuł 3 – ustęp 1 a (nowy)

Tekst proponowany przez Komisję

Poprawka

 

1a. Maksymalne dozwolone poziomy skażenia są podawane do publicznej wiadomości i poddawane regularnym przeglądom, aby należycie uwzględnić postęp i najnowsze zalecenia naukowe na szczeblu międzynarodowym, odzwierciedlić potrzebę uspokojenia ludności i zapewnić jej wysoki poziom ochrony oraz aby uniknąć rozbieżności w odniesieniu do międzynarodowych przepisów ustanawiających najwyższe limity.

Poprawka  37

Wniosek dotyczący rozporządzenia

Artykuł 3 – ustęp 2

 

Tekst proponowany przez Komisję

Poprawka

2. W przypadku należycie uzasadnionej szczególnie pilnej potrzeby związanej z okolicznościami awarii jądrowej lub zdarzenia radiacyjnego, Komisja przyjmuje rozporządzenie wykonawcze mające natychmiastowe zastosowanie zgodnie z procedurą, o której mowa w art. 5 ust. 3.

2. W przypadku szczególnie pilnej potrzeby związanej z okolicznościami awarii jądrowej lub zdarzenia radiacyjnego Komisja przyjmuje rozporządzenie wykonawcze mające natychmiastowe zastosowanie zgodnie z procedurą, o której mowa w art. 5 ust. 3.

Uzasadnienie

Akt wykonawczy będzie miał na celu zastosowanie poziomów ustanowionych w omawianym rozporządzeniu lub w wypadku, gdy będą tego wymagały okoliczności – niższych niż te poziomy. Komisja przewidziała w art. 8 ust. 2 rozporządzenia (UE) nr 182/2011 akty wykonawcze mające natychmiastowe zastosowanie na wypadek konieczności działania w bardzo pilnym trybie.

Poprawka  38

Wniosek dotyczący rozporządzenia

Artykuł 3 – ustęp 3

Wniosek dotyczący rozporządzenia

Poprawka

3. Przygotowując projekt aktu wykonawczego, o którym mowa w ust. 1 i 2, oraz omawiając go z komitetem, o którym mowa w art. 5, Komisja bierze pod uwagę podstawowe normy, ustanowione zgodnie z art. 30 i 31 Traktatu, włącznie z zasadą, że wszelkie narażenie na promieniowanie ma być utrzymywane na najniższym rozsądnie osiągalnym poziomie, uwzględniając aspekt ochrony zdrowia ludności oraz czynniki gospodarcze i społeczne.

3. Przygotowując projekt aktu wykonawczego, o którym mowa w ust. 1 i 2, oraz omawiając go z komitetem, o którym mowa w art. 5, Komisja bierze pod uwagę podstawowe normy ustanowione zgodnie z dyrektywą Rady 2013/59/Euratom, włącznie z zasadą, że wszelkie narażenie na promieniowanie ma być utrzymywane na najniższym rozsądnie osiągalnym poziomie, z uwzględnieniem przede wszystkim aspektu ochrony zdrowia ludności oraz czynników gospodarczych i społecznych, a w szczególności najbardziej narażonych grup społecznych. Przy przygotowywaniu tego aktu Komisję wspomaga niezależna grupa ekspertów w zakresie zdrowia publicznego powołanych ze względu na ich wiedzę i doświadczenie w zakresie ochrony radiologicznej i bezpieczeństwa żywności. Komisja podaje do publicznej wiadomości skład komisji ekspertów oraz deklaracje jej członków o braku konfliktu interesów.

 

Poprawka  39

Wniosek dotyczący rozporządzenia

Artykuł 3 – ustęp 3 a (nowy)

Wniosek dotyczący rozporządzenia

Poprawka

 

3a. Akty wykonawcze przewidziane w ust. 1 i 2 przyjmuje się zgodnie z charakterem i zasięgiem promieniowania oraz mogą być zmieniane tyle razy, ile razy zajdzie taka potrzeba w świetle rozwoju sytuacji związanej ze skażeniem. Komisja przystępuje do przeprowadzenia pierwszego przeglądu najpóźniej w ciągu miesiąca po awarii jądrowej lub zdarzeniu radiacyjnym, aby w razie potrzeby dokonać zmiany maksymalnych dozwolonych poziomów skażenia promieniotwórczego i wykazu radionukleidów.

Poprawka  40

Wniosek dotyczący rozporządzenia

Artykuł 4 – ustęp 1 – akapit pierwszy

Tekst proponowany przez Komisję

Poprawka

1. Jak tylko Komisja przyjmie rozporządzenie wykonawcze wymagające stosowania maksymalnych dozwolonych poziomów skażenia, żywność lub pasza niestosujące się do maksymalnych dozwolonych poziomów skażenia nie mogą być wprowadzane do obrotu.

1. Jak tylko Komisja przyjmie rozporządzenie wykonawcze wymagające stosowania maksymalnych dozwolonych poziomów skażenia, żywność, żywność o mniejszym znaczeniu lub pasza niestosujące się do maksymalnych dozwolonych poziomów skażenia nie mogą być wprowadzane do obrotu.

Poprawka  41

Wniosek dotyczący rozporządzenia

Artykuł 4 – ustęp 1 – akapit pierwszy a (nowy)

Tekst proponowany przez Komisję

Poprawka

 

Komisja wprowadza system odpowiedzialności za szkodę jądrową w celu rozwiązywania problemów wszystkich państw członkowskich, które mogły ucierpieć w wyniku awarii jądrowej. System ten przewiduje odpowiednie odszkodowanie w przypadku awarii jądrowej.

 

Poprawka  42

Wniosek dotyczący rozporządzenia

Artykuł 4 – ustęp 1 – akapit drugi

Tekst proponowany przez Komisję

Poprawka

Do celów stosowania niniejszego rozporządzenia żywność lub pasza przywożone z państw trzecich są uważane za wprowadzane do obrotu, jeżeli na obszarze celnym Unii podlegają procedurze celnej innej niż procedura tranzytu.

Do celów stosowania niniejszego rozporządzenia żywność, żywność o mniejszym znaczeniu lub pasza przywożone z państw trzecich są uważane za wprowadzane do obrotu, jeżeli na obszarze celnym Unii podlegają procedurze celnej innej niż procedura tranzytu.

Poprawka  43

Wniosek dotyczący rozporządzenia

Artykuł 4 – ustęp 1 – akapit drugi a (nowy)

Tekst proponowany przez Komisję

Poprawka

 

Państwa członkowskie monitorują stosowanie się do maksymalnych dozwolonych poziomów skażenia promieniotwórczego na swym terytorium. W tym celu państwa członkowskie utrzymują system oficjalnych kontroli środków spożywczych i pasz oraz podejmują inne stosowne do okoliczności działania, w tym publiczne komunikaty o bezpieczeństwie żywności i pasz oraz o zagrożeniach, zgodnie z art. 17 rozporządzenia (WE) nr 178/2002.

Poprawka  44

Wniosek dotyczący rozporządzenia

Artykuł 4 – ustępy 2 oraz 2 a (nowy)

Wniosek dotyczący rozporządzenia

Poprawka

2. Każde państwo członkowskie dostarcza Komisji wszelkich informacji dotyczących stosowania niniejszego rozporządzenia, w szczególności dotyczących przypadków niestosowania się do maksymalnych dozwolonych poziomów skażenia. Komisja przekazuje te informacje pozostałym państwom członkowskim.

2. Każde państwo członkowskie dostarcza Komisji wszelkich informacji dotyczących stosowania niniejszego rozporządzenia, w szczególności dotyczących:

 

a) okresowego programowania dotyczącego kontroli maksymalnych dozwolonych poziomów skażenia na własnym terytorium krajowym;

 

b) przypadków niestosowania się do maksymalnych dozwolonych poziomów skażenia;

 

c) wskazania właściwych służb krajowych odpowiedzialnych za kontrole.

 

Komisja w jak najkrótszym czasie przekazuje te informacje pozostałym państwom członkowskim.

 

O przypadkach niestosowania się do maksymalnych dozwolonych poziomów skażenia powiadamia się za pośrednictwem systemu wczesnego ostrzegania przewidzianego w rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 178/2002.

 

2a. Państwa członkowskie podają do publicznej wiadomości, przede wszystkim za pośrednictwem internetu, informacje o maksymalnych dozwolonych poziomach skażenia, sytuacjach nadzwyczajnych i przypadkach niestosowania się do maksymalnych dozwolonych poziomów skażenia. Powiadamia się także opinię publiczną o środkach spożywczych, które mogły pochłonąć większą dawkę promieniowania, a zwłaszcza o rodzaju produktu, marce, miejscu pochodzenia oraz dacie przeprowadzenia badania.

 

Poprawka  45

Wniosek dotyczący rozporządzenia

Artykuł 4 – ustęp 2

Tekst proponowany przez Komisję

Poprawka

2. Każde państwo członkowskie dostarcza Komisji wszelkich informacji dotyczących stosowania niniejszego rozporządzenia, w szczególności dotyczących przypadków niestosowania się do maksymalnych dozwolonych poziomów skażenia. Komisja przekazuje te informacje pozostałym państwom członkowskim.

2. Każde państwo członkowskie dostarcza Komisji wszelkich informacji dotyczących stosowania niniejszego rozporządzenia, w szczególności dotyczących przypadków niestosowania się do maksymalnych dozwolonych poziomów skażenia. Komisja przekazuje te informacje pozostałym państwom członkowskim. Komisja nakłada kary na państwa członkowskie, jeżeli one same nie zastosują kar w przypadku wprowadzenia do obrotu lub wywozu środków spożywczych lub pasz, których poziom skażenia przekracza maksymalne dozwolone poziomy.

Poprawka  46

Wniosek dotyczący rozporządzenia

Artykuł 4 – ustęp 2 – akapit pierwszy b (nowy)

Tekst proponowany przez Komisję

Poprawka

 

Załączniki uwzględniają efekt połowicznego rozpadu izotopów promieniotwórczych w czasie przechowywania konserwowanych produktów spożywczych. W zależności od typu skażenia, na przykład skażenia izotopami jodu, konserwowane produkty spożywcze muszą być w sposób ciągły monitorowane pod kątem aktywności promieniotwórczej.

Poprawka  47

Wniosek dotyczący rozporządzenia

Artykuł 4 – ustęp 2 a (nowy)

Tekst proponowany przez Komisję

Poprawka

 

Do dnia 31 marca 2017 r. Komisja przedstawi Parlamentowi Europejskiemu i Radzie sprawozdanie na temat zasadności systemu odszkodowań dla rolników, których produkty spożywcze zostały skażone powyżej ustalonych maksymalnych dozwolonych poziomów skażenia promieniotwórczego, przez co nie mogą zostać dopuszczone do sprzedaży. Taki system musi opierać się na zasadzie „zanieczyszczający płaci”. Do powyższego sprawozdania dołączony będzie w stosownym przypadku wniosek ustawodawczy wprowadzający taki system.

Poprawka  48

Wniosek dotyczący rozporządzenia

Artykuł 4 a (nowy)

Tekst proponowany przez Komisję

Poprawka

 

Artykuł 4a

 

1. Do dnia 31 marca 2017 r. Komisja przedstawi Parlamentowi Europejskiemu i Radzie sprawozdanie w sprawie zasadności maksymalnych dozwolonych poziomów skażenia promieniotwórczego określonych w załącznikach.

 

2. Sprawozdanie to pozwoli sprawdzić, czy maksymalne dozwolone poziomy skażenia promieniotwórczego gwarantują przestrzeganie pułapu dawki efektywnej 1 mSv/rocznie dla ludzi i powodują, że dawki dla tarczycy są wystarczająco poniżej dawki referencyjnej w wysokości 10 mGy, od której WHO zaleca podawanie jodu stabilnego najbardziej narażonym grupom.

 

3. Sprawozdanie przewiduje możliwość przeglądu klasyfikacji radionuklidów oraz ujęcia w załącznikach trytu i węgla 14. Przy ocenianiu tych maksymalnych dozwolonych poziomów w sprawozdaniu położony zostanie nacisk na ochronę najbardziej narażonych grup społeczeństwa, w szczególności dzieci, i zbadane zostanie, czy na tej podstawie byłoby właściwie określenie maksymalnych dozwolonych poziomów dla wszystkich grup społecznych.

Poprawka  49

Wniosek dotyczący rozporządzenia

Artykuł 5 – ustęp 1

 

Tekst proponowany przez Komisję

Poprawka

1. Komisję wspiera Stały Komitet ds. Łańcucha Żywnościowego i Zdrowia Zwierząt utworzony na mocy art. 58 ust. 1 rozporządzenia (WE) nr 178/2002 Parlamentu Europejskiego i Rady23. Komitet ten jest komitetem w rozumieniu rozporządzenia (UE) nr 182/2011.

1. Komisję wspomaga Stały Komitet ds. Roślin, Zwierząt, Żywności i Paszy ustanowiony na mocy art. 58 ust. 1 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 178/200223. Komitet ten jest komitetem w rozumieniu rozporządzenia (UE) nr 182/2011.

____________________

____________________

23 Rozporządzenie (WE) nr 178/2002 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 28 stycznia 2002 r. ustanawiające ogólne zasady i wymagania prawa żywnościowego, powołujące Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności oraz ustanawiające procedury w zakresie bezpieczeństwa żywności (Dz.U. L 31 z 1.2.2002, s. 1).

23 Rozporządzenie (WE) nr 178/2002 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 28 stycznia 2002 r. ustanawiające ogólne zasady i wymagania prawa żywnościowego, powołujące Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności oraz ustanawiające procedury w zakresie bezpieczeństwa żywności (Dz.U. L 31 z 1.2.2002, s. 1).

Uzasadnienie

Nazwa tego komitetu uległa zmianie.

Poprawka  50

Wniosek dotyczący rozporządzenia

Artykuł 6

Wniosek dotyczący rozporządzenia

Poprawka

Aby zapewnić uwzględnienie wszelkich nowych lub dodatkowych ważnych dostępnych danych w odniesieniu do maksymalnych dozwolonych poziomów skażenia określonych w załącznikach I, II i III, w szczególności w odniesieniu do wiedzy naukowej, zmiany tych załączników są proponowane przez Komisję po konsultacjach z grupą ekspertów, o której mowa w art. 31 Traktatu ustanawiającego Europejską Wspólnotę Energii Atomowej.

Aby zapewnić uwzględnienie wszelkich nowych lub dodatkowych ważnych dostępnych danych w odniesieniu do maksymalnych dozwolonych poziomów skażenia określonych w załącznikach do niniejszego rozporządzenia, w szczególności w odniesieniu do najnowszej wiedzy naukowej, Komisja przedstawi Radzie i Parlamentowi Europejskiemu sprawozdanie, do którego będzie w razie potrzeby dołączony wniosek dotyczący dostosowania tych załączników i w razie potrzeby zmiany wykazu radionukleidów, po konsultacjach z grupą ekspertów, o której mowa w art. 3 ust. 3.

 

Poprawka  51

Wniosek dotyczący rozporządzenia

Artykuł 6 a (nowy)

 

Tekst proponowany przez Komisję

Poprawka

 

Artykuł 6a

 

Sprawozdawczość

 

W razie awarii jądrowej lub jakiegokolwiek innego zdarzenia radiacyjnego, które spowodują skażenie żywności i pasz, Komisja przedstawi Parlamentowi Europejskiemu i Radzie sprawozdanie, w którym wyszczególni środki przyjęte zgodnie z niniejszym rozporządzeniem oraz informacje zgłoszone zgodnie z art. 4 ust. 2.


UZASADNIENIE

Unia Europejska powinna dysponować zaktualizowanymi instrumentami prawnymi uwzględniającymi sprawne procedury podejmowania decyzji dostosowane do wszelkich sytuacji, aby móc stawić czoła takim okolicznościom, w jakich znaleźliśmy się po awariach w Czernobylu i w Fukuszimie.

W kwietniu 2010 r. Komisja Europejska przedstawiła wniosek dotyczący przekształcenia rozporządzenia Rady (Euratom) nr 3954/87 ustanawiającego maksymalne dozwolone poziomy skażenia radioaktywnego środków spożywczych oraz pasz po wypadku jądrowym lub w każdym innym przypadku zdarzenia radiacyjnego, rozporządzenia Komisji (Euratom) nr 944/89 ustanawiającego maksymalne dozwolone poziomy skażenia radioaktywnego w środkach spożywczych o mniejszym znaczeniu w następstwie wypadku jądrowego lub w każdym innym przypadku zdarzenia radiacyjnego oraz rozporządzenia Komisji (Euratom) nr 770/90 ustanawiającego maksymalne dozwolone poziomy skażenia radioaktywnego pasz w następstwie wypadku jądrowego lub wszelkich innych przypadków pogotowia radiologicznego.

Podstawa prawna tego wniosku wymagała jedynie konsultacji ze strony Parlamentu Europejskiego. W lutym 2011 r. na podstawie opinii Komisji Prawnej zgromadzenie plenarne Parlamentu Europejskiego przegłosowało rezolucję ustawodawczą na ten temat zastępującą podstawę prawną opartą na art. 31 i 32 traktatu Euratom podstawą prawną bazującą na art. 168 ust. 4 lit. b) Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, co pociągało za sobą zastosowanie zwykłej procedury ustawodawczej.

Jednak w trakcie rozpatrywania tego wniosku okazało się, że przepisy rozporządzenia (Euratom) nr 3954/87 nie są zgodne z nowymi zasadami procedury komitetowej wprowadzonymi po wejściu w życie Traktatu z Lizbony. Z tego powodu Komisja Europejska postanowiła wycofać ten wniosek i przedstawić nowy.

Ten nowy wniosek, który stanowi przedmiot niniejszego sprawozdania, wprowadza niektóre nowe elementy ustanawiające wyraźniejsze powiązanie z prawodawstwem europejskim dotyczącym bezpieczeństwa żywności. Rzeczywiście w uzasadnieniu Komisja przyznaje, że biorąc pod uwagę rozwój wspólnotowego prawa pierwotnego i wtórnego w odniesieniu do bezpieczeństwa żywności oraz konieczność zapewnienia spójności wszystkich unijnych środków legislacyjnych w odniesieniu do warunków regulujących przywóz żywności i pasz pochodzących z państw trzecich dotkniętych awarią jądrową lub zdarzeniem radiacyjnym, „środki, które ustanowiono w kontekście awarii w Czarnobylu, będą musiały zostać dostosowane do systemu uprawnień wykonawczych i procedur określonych w niniejszym rozporządzeniu. Może to również oznaczać, w razie potrzeby, zmianę podstawy prawnej.” To stwierdzenie można zinterpretować jako otwarcie na zmianę podstawy prawnej stosowanej dotychczas przez Komisję Europejską.

We załącznikach do wniosku ustanowiono maksymalne dozwolone poziomy skażenia mające zastosowanie w razie awarii jądrowej lub zdarzenia radiacyjnego, które zostały zatwierdzone w 2012 r. przez powołaną na mocy art. 31 traktatu Euratom grupę ekspertów i ujęte w publikacji Komisji Europejskiej dotyczącej ochrony radiologicznej nr 105.

W razie awarii jądrowej lub zdarzenia radiacyjnego Komisja przyjmie akt wykonawczy w celu zastosowania maksymalnych dozwolonych poziomów pozostałości promieniotwórczych w żywności. Komisja będzie dysponować znacznym marginesem przy dostosowywaniu poziomów określonych w załącznikach w razie, gdyby wymagały tego okoliczności.

W myśl nowej procedury komitetowej po raz pierwszy Komisję będzie wspomagać zajmująca się skażeniem promieniotwórczym żywności i pasz sekcja ds. bezpieczeństwa toksykologicznego łańcucha żywnościowego Stałego Komitetu ds. Roślin, Zwierząt, Żywności i Paszy, o którym mowa w art. 58 ust. 1 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 178/2002 z dnia 28 stycznia 2002 r. ustanawiającego ogólne zasady i wymagania prawa żywnościowego, powołującego Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności oraz ustanawiającego procedury w zakresie bezpieczeństwa żywności.

Opinia sprawozdawczyni

Zgodnie z opinią przyjętą przez Parlament Europejski w 2010 r. sprawozdawczyni proponuje zmianę podstawy prawnej rozporządzenia dającą Parlamentowi prawo współdecydowania. Bezpieczeństwo żywności stanowi ostateczny cel wniosku Komisji Europejskiej, dlatego rozporządzenie powinno odzwierciedlać rozwój prawa wspólnotowego od czasu przyjęcia Traktatu z Maastricht (1992 r.), do którego włączono art. 168 dotyczący zdrowia publicznego, który to artykuł musi być uwzględniany przy zmianie wcześniej przyjętych przepisów. Jest to wielce istotna okoliczność, o której należy pamiętać przy rozważaniu uprawnień decyzyjnych Parlamentu Europejskiego. Sprawozdawczyni proponuje jako podstawę prawną art. 168 ust. 4 lit. b) i art. 114 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, na mocy których przyznaje się Parlamentowi prawo współdecyzji, zarówno w dziedzinie pasz, jak i żywności.

Autorka projektu sprawozdania uważa, że skorzystanie z aktów wykonawczych w celu stawienia czoła sytuacjom kryzysowym spowodowanych awarią jądrową lub innym zdarzeniem radiacyjnym to najlepszy sposób działania w trybie pilnym. Komisja faktycznie przewiduje szczególną procedurę w trybie pilnym polegającą na przyjęciu aktu wykonawczego bez uprzedniej kontroli, gdy pilny tryb działania jest niezbędny dla zapewnienia bezpieczeństwa konsumentów. Parlament zastrzegł sobie jednak prawo do współdecydowania w przypadku zmiany dozwolonych poziomów skażenia określonych w załącznikach do rozporządzenia, w razie gdyby było to konieczne w świetle najnowszej wiedzy naukowej. W projekcie sprawozdania znalazł się również wymóg przedstawienia przez Komisję Europejską Parlamentowi i Radzie sprawozdania poświęconego środkom przyjętym w razie awarii jądrowej lub innego zdarzenia radiacyjnego.

Co do aktów wykonawczych przyjętych w razie awarii jądrowej lub innego zdarzenia radiacyjnego, projekt sprawozdania uwzględnia możliwość zmieniania ich tyle razy, ile razy zajdzie taka potrzeba, aby dostosować je do rozwoju sytuacji związanej ze skażeniem.

Projekt sprawozdania precyzuje także w motywach wniosku, jakie parametry wykorzystano do określenia maksymalnych dozwolonych poziomów skażenia określonych w załącznikach do rozporządzenia.

Zaproponowany przez Komisję tekst rozporządzenia powinien także zostać uzupełniony o procedury przewidziane w rozporządzeniu (WE) nr 178/2002 ustanawiającym ogólne zasady prawa żywnościowego, w którym jest m.in. mowa o systemie wczesnego ostrzegania umożliwiającym sprawną wymianę informacji. Ponadto w tekście rozporządzenia należy umieścić odpowiednie odniesienia do aktów ustawodawczych w celu uwzględnienia definicji pojęć „żywności”, „paszy” i „wprowadzenia do obrotu” zawartych w omawianym rozporządzeniu. Umieszczenie tych odniesień zapewniłoby automatyczne zastosowanie wszelkich ewentualnych zmian tych definicji, gdyż w przeciwnym razie mógłby wystąpić brak spójności między rozporządzeniem (WE) nr 178/2002 a omawianym tu aktem ustawodawczym.


OPINIA KOMISJI PRAWNEJ W SPRAWIE PODSTAWY PRAWNEJ

Sz. P. Giovanni La Via

Przewodniczący

Komisja Ochrony Środowiska Naturalnego, Zdrowia Publicznego i Bezpieczeństwa Żywności

BRUKSELA

Przedmiot:       Opinia w sprawie podstawy prawnej wniosku dotyczącego rozporządzenia Rady (Euratom) ustanawiającego maksymalne dozwolone poziomy skażenia promieniotwórczego żywności i pasz po awarii jądrowej lub w innym przypadku zdarzenia radiacyjnego (COM(2013)09432013/0451(NLE))

Szanowny Panie Przewodniczący!

Pismem z dnia 5 lutego 2015 r. zwrócił się Pan do Komisji Prawnej zgodnie z art. 39 ust. 2 Regulaminu o weryfikację adekwatności podstawy prawnej wniosku Komisji wymienionego w przedmiocie.

Podstawa prawna zaproponowana przez Komisję to art. 31 i 32 Traktatu ustanawiającego Europejską Wspólnotę Energii Atomowej („traktatu Euratom”).

Celem poprawek złożonych przez Komisję Ochrony Środowiska Naturalnego, Zdrowia Publicznego i Bezpieczeństwa Żywności jest zmiana podstawy prawnej, tak by stał się nią art. 168 ust. 4 lit. b) i art. 114 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (TFUE).

Komisja Prawna rozpatrzyła powyższą kwestię na posiedzeniu w dniu 24 marca 2015 r.

I – Kontekst

Przedstawione we wniosku rozporządzenie Rady ma na celu zastąpienie rozporządzenia Rady (Euratom) nr 3954/87, rozporządzenia Komisji (Euratom) nr 944/89 i rozporządzenia Komisji (Euratom) nr 770/90, przy czym wszystkie trzy dotyczą maksymalnych dozwolonych poziomów skażenia promieniotwórczego żywności i pasz.

Ten wniosek stanowi zmianę wcześniejszego wniosku dotyczącego przekształcenia tych aktów sporządzonych w 2010 r., który jednak nie jest zgodny z postanowieniami art. 291 TFUE w sprawie powierzenia uprawnień wykonawczych oraz rozporządzenia w sprawie aktów wykonawczych(1) z 2011 r. W 2011 r. Parlament przyjął rezolucję ustawodawczą na temat wniosku z 2010 r. dotyczącego przekształcenia, zastępującą podstawę prawną opartą na art. 31 i 32 traktatu Euratom podstawą prawną opartą na art. 168 ust. 4 lit. b) TFUE(2).

Zmieniony wniosek będący przedmiotem niniejszej opinii, zachowuje jednak art. 31 i 32 traktatu Euratom jako podstawę prawną.

Projekt sprawozdania w sprawie tego wniosku sporządzony przez Komisję Ochrony Środowiska Naturalnego, Zdrowia Publicznego i Bezpieczeństwa Żywności zawiera poprawkę, której celem jest zmiana podstawy prawnej, tak by stał się nią art. 168 ust. 4 lit. b) i art. 114 TFUE. Zawiera ona następujące uzasadnienie:

[AM 2] W rozporządzeniu trzeba uwzględnić ewolucję traktatów Unii Europejskiej, a konkretnie włączenie do Traktatu z Maastricht (z 1992 r.) art. 168 dotyczącego zdrowia publicznego, który jest późniejszy w stosunku do wciąż obowiązujących rozporządzeń Euratom. Art. 168 ust. 4 lit. b) obejmuje środki harmonizacji w dziedzinie pasz, podczas gdy art. 114 dotyczący rynku wewnętrznego zapewnia harmonizację maksymalnych poziomów pozostałości substancji w żywności.

Następujące poprawki złożone do projektu sprawozdania służą także zmianie podstawy prawnej i zawierają następujące uzasadnienia:

[AM 24] Aby zapewnić wysoki poziom ochrony zdrowia obywateli UE w przypadku skażenia radioaktywnego i demokratycznie umocować przyjęcie tego rozporządzenia, należy zmienić podstawę prawną na art. 168 ust 4 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, by przypisać Parlamentowi Europejskiemu rolę w podjęciu decyzji w sprawie rozporządzenia mającego potencjalny wpływ na zdrowie publiczne.

[AM 28] Aby zapewnić wysoki poziom ochrony zdrowia europejskich obywateli w przypadku skażenia radioaktywnego i demokratycznie umocować przyjęcie tego rozporządzenia, należy zmienić podstawę prawną na mocy nowego traktatu lizbońskiego, by przypisać Parlamentowi Europejskiemu rolę w podjęciu decyzji w sprawie rozporządzenia mającego potencjalny wpływ na zdrowie społeczeństwa. Do rozważenia proponowane są: zdrowie publiczne (art. 168) lub ochrona konsumentów (169 ust. 1).

II – Odnośne artykuły Traktatu

We wniosku Komisji jako podstawę prawną wskazano następujące artykuły traktatu Euratom, zawarte w rozdziale III zatytułowanym „Ochrona zdrowia i bezpieczeństwo” (podkreślenie dodane):

Artykuł 31

Podstawowe normy opracowuje Komisja po uzyskaniu opinii grupy osób wyznaczonych przez Komitet Naukowo-Techniczny spośród ekspertów naukowych, zwłaszcza w dziedzinie zdrowia publicznego, z Państw Członkowskich. Komisja uzyskuje opinię Komitetu Ekonomiczno-Społecznego odnośnie do tych norm.

Po konsultacji z Parlamentem Europejskim Rada, stanowiąc większością kwalifikowaną na wniosek Komisji, która przekazuje jej zebrane przez siebie opinie tych komitetów, ustanawia normy podstawowe.

Artykuł 32

Na wniosek Komisji lub Państwa Członkowskiego podstawowe normy mogą zostać zweryfikowane lub uzupełnione zgodnie z procedurą przewidzianą w artykule 31.

Komisja rozpatruje każdy wniosek Państw Członkowskich.

Wyrażenie „podstawowe normy” jest zdefiniowane w art. 30 traktatu Euratom (podkreślenie dodane):

Artykuł 30

W ramach Wspólnoty ustanawia się podstawowe normy ochrony zdrowia pracowników i ludności przed niebezpieczeństwem promieniowania jonizującego.

Pojęcie " podstawowe normy " oznacza:

a) maksymalne dopuszczalne dawki nie stanowiące zagrożenia;

b) maksymalne dopuszczalne poziomy narażenia na promieniowanie i skażenia;

c) podstawowe zasady opieki medycznej nad pracownikami.

Komisja Ochrony Środowiska Naturalnego, Zdrowia Publicznego i Bezpieczeństwa Żywności proponuje następujące artykuły TFUE jako podstawę prawną (podkreślenie dodane).

Artykuł 168

(dawny artykuł 152 TWE)

[...]

4. Na zasadzie odstępstwa od artykułu 2 ustęp 5 i artykułu 6 litera a) oraz zgodnie z artykułem 4 ustęp 2 litera k), Parlament Europejski i Rada, stanowiąc zgodnie ze zwykłą procedurą ustawodawczą i po konsultacji z Komitetem Ekonomiczno-Społecznym oraz Komitetem Regionów, przyczyniają się do osiągnięcia celów określonych w niniejszym artykule, przyjmując, w celu stawienia czoła wspólnym zagadnieniom związanym z bezpieczeństwem:

a) [...]

b) środki w dziedzinach weterynaryjnej i fitosanitarnej, mające bezpośrednio na celu ochronę zdrowia publicznego;

[...]

Artykuł 114

(dawny artykuł 95 TWE)

1. Z zastrzeżeniem, że Traktaty nie stanowią inaczej, do urzeczywistnienia celów określonych w artykule 26 stosuje się następujące postanowienia. Parlament Europejski i Rada, stanowiąc zgodnie ze zwykłą procedurą ustawodawczą i po konsultacji z Komitetem Ekonomiczno-Społecznym, przyjmują środki dotyczące zbliżenia przepisów ustawowych, wykonawczych i administracyjnych Państw Członkowskich, które mają na celu ustanowienie i funkcjonowanie rynku wewnętrznego.

2. [...]

3.Komisja w swoich wnioskach przewidzianych w ustępie 1 w dziedzinie ochrony zdrowia, bezpieczeństwa, ochrony środowiska i ochrony konsumentów przyjmie jako podstawę wysoki poziom ochrony, uwzględniając w szczególności wszelkie zmiany oparte na faktach naukowych. W ramach swoich odpowiednich kompetencji Parlament Europejski i Rada starają się również osiągnąć ten cel.

[...]

8. W przypadku gdy Państwo Członkowskie zgłosi szczególny problem zdrowia publicznego w dziedzinie, która uprzednio stała się przedmiotem środka harmonizującego, informuje o tym Komisję, która bada niezwłocznie, czy należy zaproponować Radzie właściwe środki.

III – Proponowana podstawa prawna

Artykuł 31 traktatu Euratom stanowi podstawę prawną do przyjęcia podstawowych norm ochrony zdrowia pracowników i ludności przed zagrożeniem wynikającym z promieniowania jonizującego, natomiast art. 32 dostarcza podstawy prawnej do zmiany podstawowych norm i przepisów je uzupełniających. Rada stanowi jednogłośnie, zaś Parlament jest proszony o opinię.

Artykuł 168 ust. 4 lit. b) TFUE przewiduje podstawę prawną przyjęcia środków w dziedzinie weterynaryjnej i fitosanitarnej, mających bezpośrednio na celu ochronę zdrowia publicznego. Takie środki podejmowane są zgodnie ze zwykłą procedurą ustawodawczą.

Artykuł 114 TFUE stanowi podstawę prawną dla ustanowienia i funkcjonowania rynku wewnętrznego w drodze przyjęcia środków służących zbliżeniu przepisów w tej dziedzinie. Takie środki podejmowane są zgodnie ze zwykłą procedurą ustawodawczą.

IV – Orzecznictwo i poprzednie opinie na temat podstawy prawnej

Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Trybunału Sprawiedliwości „wybór podstawy prawnej wspólnotowego aktu prawnego musi być oparty na obiektywnych czynnikach, które mogą zostać poddane kontroli sądowej; należą do nich w szczególności cel i treść danego aktu”(3). Wybór niewłaściwej podstawy prawnej może zatem uzasadniać uchylenie danego aktu.

Wydział Prawny Parlamentu zwrócił uwagę komisji na fakt, że Trybunał orzekł niedawno(4) w sprawie właściwej podstawy prawnej dla aktu ustawodawczego(5) dotyczącego tych samych kwestii, jakie stanowią przedmiot omawianego wniosku. Trybunał orzekł, co następuje, w odnośnych fragmentach wyroków (podkreślenie dodane):

35. Jednakże Trybunał wielokrotnie orzekał już, że postanowienia rozdziału 3 tytułu II traktatu EWEA powinny być interpretowane szeroko, tak aby zapewnić im skuteczność [...]. Wspomniane postanowienia, do których zaliczają się art. 30 EWEA i 31 EWEA, zmierzają w ten sposób do zapewnienia spójnej i skutecznej ochrony zdrowia ludności przed zagrożeniami wynikającymi z promieniowania jonizującego, bez względu na jego źródło oraz bez względu na grupy ludzi narażone na to promieniowanie [...].

36. Ponadto jeżeli traktaty zawierają bardziej szczegółowy przepis mogący stanowić podstawę prawną danego aktu, podstawę tego aktu powinien stanowić ten przepis [...].

37. Artykuł 31 EWEA stanowi zaś bardziej szczegółową podstawę prawną w odniesieniu do ochrony zdrowia ludności przed substancjami promieniotwórczymi w wodzie przeznaczonej do spożycia przez ludzi niż ogólna podstawa prawna wynikająca z art. 192 ust. 1 TFUE. Traktat EWEA zawiera bowiem zbiór przepisów dotyczących właśnie ochrony ludności i środowiska przed promieniowaniem jonizującym [...].

38. W każdym wypadku, gdyby samo stwierdzenie, zgodnie z którym akt odnoszący się do substancji promieniotwórczych ma na celu ochronę zdrowia ludzkiego w rozumieniu art. 191 ust. 1 TFUE, było wystarczające do przyjęcia art. 192 ust. 1 TFUE za odpowiednią podstawę prawną rzeczonego aktu, art. 31 EWEA nie mógłby już stanowić podstawy prawnej dla działania Wspólnoty, ponieważ podstawowe normy w rozumieniu art. 30 EWEA mają ze swej natury na celu ochronę zdrowia osób. Argumentacja Parlamentu narusza zatem nie tylko skuteczność art. 31 EWEA, stanowiącego bardziej szczegółową podstawę prawną niż podstawa prawna art. 192 ust. 1 TFUE, ale także zasadę wpisaną w art. 106a ust. 3 EWEA, zgodnie z którą to zasadą postanowienia traktatu FUE nie wprowadzają odstępstw od postanowień traktatu EWEA.

Trybunał określił zatem jednoznacznie, że procedura zapisana w art. 31 traktatu Euratom ma pierwszeństwo przed ogólniejszymi postanowieniami zawartymi w TFUE w przypadku środków Unii służących ochronie zdrowia publicznego przed promieniowaniem i skażeniem radioaktywnym.

W swojej opinii z dnia 17 września 2013 r. dla Komisji Ochrony Środowiska Naturalnego, Zdrowia Publicznego i Bezpieczeństwa Żywności w sprawie podstawy prawnej wniosku dotyczącego aktu ustawodawczego w sprawie norm bezpieczeństwa w celu ochrony przed zagrożeniami związanymi z promieniowaniem(6) Komisja Prawna zaleciła jako właściwą podstawę prawną art. 31 i 32 zamiast art. 192 ust. 1 TFUE.

V – Cel i treść proponowanego rozporządzenia

Celem wniosku jest ujednolicenie, z myślą o jednolitym wdrażaniu przez państwa członkowskie, obowiązujących aktów prawnych Euratom w celu stworzenia podstawowych norm bezpieczeństwa służących ochronie pracowników, ludności, pacjentów i innych jednostek, których zdrowie jest narażone na niebezpieczeństwo wynikające z radioaktywnego skażenia żywności i pasz po awarii jądrowej lub w innym przypadku zdarzenia radiacyjnego.

Wniosek i załączniki do niego ustanawiają maksymalne dozwolone poziomy skażenia promieniotwórczego żywności oraz maksymalne dozwolone poziomy skażenia promieniotwórczego pasz, które mogą być wprowadzone do obrotu po awarii jądrowej lub w każdym innym przypadku zdarzenia radiacyjnego, mogącego prowadzić lub prowadzącego do znacznego skażenia promieniotwórczego żywności i pasz, a także przewiduje procedury stosowania tych maksymalnych dozwolonych poziomów skażenia.

VI – Określenie właściwej podstawy prawnej

Wszystkie akty uchylone na mocy wniosku opierały się na art. 31 traktatu Euratom i takie same dozwolone poziomy skażenia ustanowione w odniesieniu do przyszłych awarii zostały utrzymane w rozporządzeniu stanowiącym przedmiot wniosku. Biorąc pod uwagę rozwój wiedzy naukowej na temat dawkowania i zagrożeń związanych ze skażeniem radioaktywnym, podstawowe normy będą musiały zostać prawdopodobnie zmienione lub uzupełnione w przyszłości. Dlatego też do podstawy wniosku został włączony art. 32 traktatu Euratom.

W celu ustalenia, czy wybór podstawy prawnej jest właściwy, zgodnie z zasadami wynikającymi z orzeczenia Trybunału, cel i treść proponowanego środka stanowią decydujące czynniki.

Głównym celem wniosku jest ustanowienie w ramach systemu Euratom podstawowych norm bezpieczeństwa służących ochronie przed zagrożeniami wynikającymi z radioaktywnego skażenia żywności i paszy w wyniku awarii jądrowej lub w innym przypadku zdarzenia radiacyjnego. Wniosek określa zatem maksymalne dozwolone poziomy skażenia żywności i paszy oraz procedury umożliwiające ich dostosowanie.

Na podstawie orzecznictwa Trybunału i poprzedniej praktyki komisji, w szczególności przytaczanego powyżej wyroku w sprawie C-48/14 oraz opinii w sprawie podstawy prawnej dyrektywy dotyczącej promieniowania jonizującego, art. 31 i 32 traktatu Euratom muszą zatem stanowić podstawę prawną przedmiotowego wniosku. Zastosowanie wszelkich sugerowanych alternatywnych podstaw prawnych TFUE mających ogólniejszy charakter w odniesieniu do zdrowia publicznego, środowiska i ochrony konsumentów, w tym art. 168 ust. 4 lit. b) i art. 114 TFUE doprowadziłoby prawdopodobnie do uchylenia tego aktu, gdyby taki wniosek został skierowany do Trybunału.

VII – Wniosek

Artykuły 31 i 32 traktatu Euratom stanowią właściwą podstawę tego wniosku.

VIII – Zalecenie

Na posiedzeniu w dniu 24 marca 2015 r. Komisja Prawna postanowiła zatem, 21 głosami za i 2 przeciw, przy 2 głosach wstrzymujących się, zalecić Komisji Ochrony Środowiska Naturalnego, Zdrowia Publicznego i Bezpieczeństwa Żywności(7), by nie zmieniać podstawy prawnej, jaką stanowią art. 31 i 32 traktatu Euratom, zaproponowanej przez Komisję, chyba że zmienione zostaną istotne postanowienia rozporządzenia, tak by umożliwić dodanie nowej podstawy prawnej.

Z wyrazami szacunku

Pavel Svoboda

(1)

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 182/2011 z dnia 16 lutego 2011 r. ustanawiające przepisy i zasady ogólne dotyczące trybu kontroli przez państwa członkowskie wykonywania uprawnień wykonawczych przez Komisję (Dz.U. L 55 z 28.2.2011, s. 13.).

(2)

Por. opinia Komisji Prawnej z dnia 22 listopada 2010 r.

(3)

Sprawa C-45/86 Komisja przeciwko Radzie („Ogólny system preferencji celnych”), [1987] Zb.Orz. s. 1439, pkt 5; Sprawa C-440/05 Komisja przeciwko Radzie, Zb.Orz. 2007, v-9097; sprawa C-411/06 Komisja przeciwko Parlamentowi i Radzie (8 września 2009 r.) (Dz.U. C 267 z 07.11.2009, s. 8).

(4)

Sprawa C-48/14 Parlament przeciwko Radzie.

(5)

Dyrektywa Rady 2013/51/Euratom z dnia 22 października 2013 r. określająca wymogi dotyczące ochrony zdrowia ludności w odniesieniu do substancji promieniotwórczych w wodzie przeznaczonej do spożycia przez ludzi (Dz.U. L 296 z 7.11.2013, s. 12.).

(6)

Dyrektywa Rady 2013/59/Euratom z dnia 5 grudnia 2013 r. ustanawiająca podstawowe normy bezpieczeństwa w celu ochrony przed zagrożeniami wynikającymi z narażenia na działanie promieniowania jonizującego oraz uchylająca dyrektywy 89/618/Euratom, 90/641/Euratom, 96/29/Euratom, 97/43/Euratom i 2003/122/Euratom (Dz.U. L 13 z 17.1.2014, s. 1.).

(7)

W trakcie głosowania końcowego obecni byli: Pavel Svoboda (przewodniczący), Jean-Marie Cavada, Mady Delvaux, Lidia Joanna Geringer de Oedenberg, Axel Voss (wiceprzewodniczący), Heidi Hautala (sprawozdawczyni), Joëlle Bergeron, Marie-Christine Boutonnet, Daniel Buda, Kostas Chrysogonos, Therese Comodini Cachia, Andrzej Duda, Pascal Durand, Angel Dzhambazki, Rosa Estaràs Ferragut, Laura Ferrara, Enrico Gasbarra, Jytte Guteland, Mary Honeyball, Dietmar Köster, Gilles Lebreton, António Marinho e Pinto, Jiří Maštálka, Victor Negrescu, Emil Radev, Julia Reda, Evelyn Regner, Tadeusz Zwiefka.


WYNIK GŁOSOWANIA KOŃCOWEGO W KOMISJI

Data przyjęcia

26.5.2015

 

 

 

Wynik głosowania końcowego

+:

–:

0:

42

21

2

Posłowie obecni podczas głosowania końcowego

Marco Affronte, Margrete Auken, Pilar Ayuso, Ivo Belet, Simona Bonafè, Biljana Borzan, Lynn Boylan, Cristian-Silviu Buşoi, Nessa Childers, Birgit Collin-Langen, Mireille D’Ornano, Miriam Dalli, Seb Dance, Angélique Delahaye, Jørn Dohrmann, Ian Duncan, Bas Eickhout, Eleonora Evi, Karl-Heinz Florenz, Francesc Gambús, Iratxe García Pérez, Elisabetta Gardini, Gerben-Jan Gerbrandy, Jens Gieseke, Sylvie Goddyn, Matthias Groote, Françoise Grossetête, Andrzej Grzyb, Jytte Guteland, György Hölvényi, Anneli Jäätteenmäki, Kateřina Konečná, Giovanni La Via, Peter Liese, Susanne Melior, Gilles Pargneaux, Piernicola Pedicini, Marcus Pretzell, Frédérique Ries, Daciana Octavia Sârbu, Annie Schreijer-Pierik, Davor Škrlec, Dubravka Šuica, Tibor Szanyi, Claudiu Ciprian Tănăsescu, Nils Torvalds, Glenis Willmott, Jadwiga Wiśniewska, Damiano Zoffoli

Zastępcy obecni podczas głosowania końcowego

Renata Briano, Soledad Cabezón Ruiz, Mark Demesmaeker, Esther Herranz García, Jan Huitema, Merja Kyllönen, Gesine Meissner, József Nagy, James Nicholson, Younous Omarjee, Sirpa Pietikäinen, Christel Schaldemose, Bart Staes, Keith Taylor

Zastępcy (art. 200 ust. 2) obecni podczas głosowania końcowego

Fredrick Federley, Jiří Maštálka

Informacja prawna