Procedura : 2015/2096(INI)
Przebieg prac nad dokumentem podczas sesji
Dokument w ramach procedury : A8-0342/2015

Teksty złożone :

A8-0342/2015

Debaty :

PV 16/12/2015 - 20
CRE 16/12/2015 - 20

Głosowanie :

PV 17/12/2015 - 9.7
Wyjaśnienia do głosowania

Teksty przyjęte :

P8_TA(2015)0468

SPRAWOZDANIE     
PDF 552kWORD 142k
24.11.2015
PE 560.909v02-00 A8-0342/2015

zawierające projekt rezolucji nieustawodawczej dotyczącej projektu decyzji Rady w sprawie zawarcia, w imieniu Unii, Umowy ramowej o wszechstronnym partnerstwie i współpracy między Unią Europejską i jej państwami członkowskimi, z jednej strony, a Socjalistyczną Republiką Wietnamu, z drugiej strony

(05432/2015 – C8-0062/2015 – 2013/0440(NLE) – 2015/2096(INI))

Komisja Spraw Zagranicznych

Sprawozdawczyni: Barbara Lochbihler

POPRAWKI
PROJEKT REZOLUCJI NIEUSTAWODAWCZEJ PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO

PROJEKT REZOLUCJI NIEUSTAWODAWCZEJ PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO

w sprawie projektu decyzji Rady dotyczącej zawarcia, w imieniu Unii, Umowy ramowej o wszechstronnym partnerstwie i współpracy między Unią Europejską i jej państwami członkowskimi, z jednej strony, a Socjalistyczną Republiką Wietnamu, z drugiej strony

(05432/2015 – C8-0062/2015 – 2013/0440(NLE)2015/2096(INI))

Parlament Europejski,

–  uwzględniając projekt decyzji Rady (05432/2015),

–  uwzględniając projekt Umowy ramowej o wszechstronnym partnerstwie i współpracy między Unią Europejską i jej państwami członkowskimi, z jednej strony, a Socjalistyczną Republiką Wietnamu, z drugiej strony (18204/2010),

–  uwzględniając wniosek o wyrażenie zgody przedstawiony przez Radę na mocy art. 207 i 209 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej w powiązaniu z jego art. 218 ust. 6 lit. a),

–  uwzględniając nawiązane dnia 22 października 1990 r. stosunki dyplomatyczne między Wietnamem a UE (w czasach Wspólnot Europejskich),

–  uwzględniając ramową umowę o współpracy między UE a Wietnamem, która weszła w życie dnia 1 czerwca 1986 r.(1),

–  uwzględniając deklarację Komisji z dnia 4 sierpnia 2015 r., zgodnie z którą UE i Wietnam osiągnęły porozumienie w sprawie kompleksowej umowy o wolnym handlu, która była przedmiotem negocjacji od 26 czerwca 2012 r.,

–  uwzględniając projekt zaleceń Europejskiej Rzecznik Praw Obywatelskich Emily O’Reilly z dnia 26 marca 2015 r., wzywający Komisję do bezzwłocznego przeprowadzenia oceny skutków w dziedzinie praw człowieka w kontekście planowanego zawarcia umowy o wolnym handlu z Wietnamem,

–  uwzględniając wieloletni program indykatywny dla Wietnamu na lata 2014–2020,

–  uwzględniając dialog między UE a Wietnamem na temat praw człowieka, który nawiązano w 2003 r., oraz czwartą rundę pogłębionego dialogu UE-Wietnam na temat praw człowieka, która odbyła się w Brukseli dnia 19 stycznia 2015 r.,

–  uwzględniając negocjacje w sprawie umowy o dobrowolnym partnerstwie z Wietnamem związane z planem działań na rzecz egzekwowania prawa, zarządzania i handlu w dziedzinie leśnictwa (FLEGT), które rozpoczęły się w listopadzie 2010 r.,

–  uwzględniając rozporządzenie Rady (EWG) nr 1440/80 z dnia 30 maja 1980 r. dotyczące zawarcia Umowy o współpracy między Europejską Wspólnotą Gospodarczą a Indonezją, Malezją, Filipinami, Singapurem i Tajlandią – Państwami Członkowskimi Stowarzyszenia Narodów Azji Południowo-Wschodniej (ASEAN)(2), oraz protokół w sprawie rozszerzenia Umowy o współpracy między Europejską Wspólnotą Gospodarczą a państwami ASEAN na Socjalistyczną Republikę Wietnamu, podpisany dnia 14 lutego 1997 r.(3),

–  uwzględniając wspólny komunikat do Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 18 maja 2015 r. pt. „UE i ASEAN: partnerstwo o strategicznym celu”,

–  uwzględniając 10. szczyt ASEAN, który odbył się w Mediolanie w dniach 16–17 października 2014 r., oraz kolejny szczyt, który odbędzie się w Ułan Bator (Mongolia) w 2016 r.,

–  uwzględniając wizytę delegacji Parlamentu ds. stosunków z państwami Azji Południowo-Wschodniej w Wietnamie w październiku 2013 r.,

–  uwzględniając posiedzenie międzyparlamentarne PE-Wietnam w Hanoi w dniu 30 października 2013 r.,

–  uwzględniając wizytę przewodniczącego Komisji Europejskiej José Manuela Barroso w Wietnamie w sierpniu 2014 r,

–  uwzględniając wizytę premiera Wietnamu Nguyena Tan Dunga w Unii Europejskiej w październiku 2014 r.,

–  uwzględniając 22. posiedzenie Wspólnego Komitetu Współpracy ASEAN-UE, które odbyło się w Dżakarcie dnia 5 lutego 2015 r.,

–  uwzględniając swoje niedawne rezolucje w sprawie Wietnamu, a mianowicie z dnia 12 lipca 2007 r. w sprawie praw człowieka w Wietnamie(4), z dnia 22 października 2008 r. w sprawie demokracji, praw człowieka i nowej Umowy o partnerstwie i współpracy między Wspólnotą Europejską a Wietnamem(5), z dnia 26 listopada 2009 r. na temat sytuacji w Laosie i Wietnamie(6), z dnia 18 kwietnia 2013 r. w sprawie Wietnamu, w szczególności o wolności wypowiedzi(7), z dnia 15 stycznia 2014 r. w sprawie przyszłości stosunków UE-ASEAN(8), z dnia 17 kwietnia 2014 r. w sprawie stanu prac nad umową o wolnym handlu między UE a Wietnamem(9),

–  uwzględniając swoją rezolucję z dnia 11 grudnia 2012 r. w sprawie strategii wolności cyfrowej w polityce zagranicznej UE(10),

–  uwzględniając swoją rezolucję z dnia 13 czerwca 2013 r. w sprawie wolności prasy i mediów na świecie(11),

–  uwzględniając wytyczne UE w sprawie praw człowieka dotyczących wolności wypowiedzi w internecie i poza nim, przyjęte przez Radę UE do Spraw Zagranicznych w dniu 12 maja 2014 r.,

–  uwzględniając swoją rezolucję z dnia 8 września 2015 r. pt. „Prawa człowieka a technologia: wpływ systemów inwigilacji i nadzoru na prawa człowieka w państwach trzecich”(12),

–  uwzględniając fakt, że dnia 28 lipca 1995 r. Wietnam uzyskał pełne członkostwo w Stowarzyszeniu Narodów Azji Południowo-Wschodniej (ASEAN),

–  uwzględniając fakt, że Wietnam jest członkiem założycielem Komisji Rzeki Mekong, którą ustanowiono dnia 5 kwietnia 1995 r., by poprawić współpracę na rzecz zrównoważonego rozwoju dorzecza Mekongu,

–  uwzględniając 26. szczyt Stowarzyszenia Narodów Azji Południowo-Wschodniej (ASEAN), który odbył się w Kuala Lumpur i Langkawi w Malezji w dniach 26-28 kwietnia 2015 r.,

–  uwzględniając 14. azjatycki szczyt dotyczący bezpieczeństwa (tzw. Dialog Shangri-La organizowany przez Międzynarodowy Instytut Studiów Strategicznych — IISS), który odbył się w Singapurze w dniach 29-31 maja 2015 r.,

–  uwzględniając główne oświadczenie z Hanoi (HCS), wietnamską krajową strategię na rzecz wdrażania Deklaracji paryskiej w sprawie skuteczności pomocy,

–  uwzględniając sprawozdanie grupy roboczej ds. powszechnego okresowego przeglądu praw człowieka ws. Wietnamu z dnia 9 października 2009 r., jak również zalecenia drugiego sprawozdania z powszechnego okresowego przeglądu praw człowieka w Wietnamie na 26. sesji Rady Praw Człowieka Organizacji Narodów Zjednoczonych w dniu 20 czerwca 2014 r. oraz członkostwo Wietnamu w Radzie Praw Człowieka ONZ w okresie 2014-2016,

–  uwzględniając niedawne ratyfikowanie przez Wietnam Konwencji ONZ w sprawie zakazu stosowania tortur oraz innego okrutnego, nieludzkiego lub poniżającego traktowania albo karania oraz Konwencji ONZ o prawach osób niepełnosprawnych, jak również długo oczekiwaną wizytę Specjalnego Sprawozdawcy ONZ ds. Wolności Religii lub Przekonań w lipcu 2014 r.,

–  uwzględniając tegoroczne obchody 40 rocznicy zakończenia wojny wietnamskiej,

–  uwzględniając art. 99 ust. 1 akapit drugi Regulaminu,

–  uwzględniając sprawozdanie Komisji Spraw Zagranicznych (A8-0342/2015),

A.  mając na uwadze, że w 2015 r. przypada 25. rocznica nawiązania stosunków miedzy UE a Wietnamem; mając na uwadze, że stosunki te szybko wykroczyły poza handel i pomoc, osiągając poziom bardziej złożonych relacji;

B.  mając na uwadze, że celem umowy o powszechnym partnerstwie i współpracy jest ustanowienie nowoczesnego i szeroko zakrojonego partnerstwa korzystnego dla obydwu stron, którego podstawą są wspólne interesy i zasady, takie jak równość, wzajemny szacunek, praworządność i prawa człowieka;

C.  mając na uwadze, że UE jest największym rynkiem eksportowym Wietnamu; mając na uwadze, że UE wraz z jej państwami członkowskimi jest największym darczyńcą Wietnamu w ramach oficjalnej pomocy rozwojowej (ODA), a budżet UE na ten cel zostanie podwyższony o 30% do kwoty 400 milionów euro na lata 2014–2020;

D.  mając na uwadze, że władze Wietnamu ogłosiły zniesienie zakazu bezpośrednich inwestycji zagranicznych w 45 sektorach i przyjęły środki mające na celu złagodzenie regulacji dotyczących działalności gospodarczej w kraju z myślą o wsparciu inwestycji zagranicznych;

E.  mając na uwadze, że w ostatnich dziesięcioleciach Wietnam konsekwentnie przyjmował podejście wyraźnie proeuropejskie oraz utrzymywał aktywne stosunki z UE jako członek koordynator ASEAN ds. stosunków i dialogu ASEAN-UE w latach 2012–2015, a także jako gospodarz 132. zgromadzenia Unii Międzyparlamentarnej w Hanoi w dniach 28 marca – 1 kwietnia 2015 r.; mając na uwadze, że działalność Wietnamu jako koordynatora zaowocowała znacznym wzrostem liczby posiedzeń z udziałem UE i ASEAN, a także podniesieniem ich rangi; mając na uwadze, że Wietnam przystąpił do projektu Azjatyckiego Banku Inwestycji Infrastrukturalnych prowadzonego przez Pekin (AIIB);

F.  mając na uwadze, że stosunki UE i ASEAN są złożone i dotyczą szeregu dziedzin, w tym handlu, inwestycji, rozwoju, gospodarki i spraw politycznych; mając na uwadze przyjęcie planu działania z Bandar Seri Begawanu z 2012 r. w celu strategicznego skupienia się na współpracy regionalnej między UE a ASEAN w tych dziedzinach;

G.  mając na uwadze, że dnia 5 października 2015 r. zawarto umowę w sprawie partnerstwa transpacyficznego (TPP) między dwunastoma krajami basenu Oceanu Spokojnego, w tym z Wietnamem, dzięki czemu powstał nowy blok handlowy generujący 36% światowego PKB, co może mieć dalekosiężne skutki dla handlu światowego;

H.  mając na uwadze, że na przestrzeni ostatnich dwóch dekad Wietnam poczynił ogromne postępy w realizacji milenijnych celów rozwoju w obszarze likwidacji ubóstwa, rozwoju gospodarczego, zabezpieczenia społecznego, zatrudnienia, oświaty i ochrony zdrowia;

I.  mając na uwadze, że polityka (odnowy) „doi moi” oraz działania w kierunku utworzenia gospodarki rynkowej przyczyniły się również do pogłębienia się różnic między bogatymi a biednymi; mając na uwadze, że nasiliły się protesty wobec przejmowania przez państwo gruntów i własności; mając jednak na uwadze, że globalna recesja uderzyła w eksporterów wietnamskich, a stopa wzrostu PKB Wietnamu w 2014 r. była jedną z najniższych wartości od zakończenia azjatyckiego kryzysu gospodarczego; mając na uwadze, że Wietnam stoi przed wyzwaniem, jakim jest roczny wzrost siły roboczej o ponad milion osób;

J.  mając na uwadze, że art. 1 ust. 1 umowy o wszechstronnym partnerstwie i współpracy potwierdza przywiązanie do ogólnych zasad prawa międzynarodowego, a także przewiduje „poszanowanie zasad demokracji i praw człowieka” jako zasadniczy element umowy, co jest podstawą wewnętrznej i międzynarodowej polityki obu stron; mając na uwadze, że nadal mają miejsce przypadki aresztowań działaczy praw człowieka w niejasnych okolicznościach oraz że kolejny zjazd Komunistycznej Partii Wietnamu, zaplanowany na styczeń 2016 r., będzie prawdziwym sprawdzianem rzeczywistego poszanowania zasad demokratycznych w Wietnamie;

K.  mając na uwadze, że ograniczenia wolności słowa w internecie i poza nim, wolności prasy i mediów, dostępu do informacji oraz wolności zrzeszania się i zgromadzeń w Wietnamie, jak również wolności wyznania, o których informuje specjalny sprawozdawca ONZ ds. wolności religii lub przekonań, wciąż budzą poważne obawy;

L.  mając na uwadze, że Wietnam jest cenionym przez UE partnerem w negocjacjach w sprawie zmiany klimatu, w ramach których zobowiązał się do redukcji emisji o 8–10% w porównaniu z 2010 r., a także do obniżenia zużycia energii w relacji do PKB o 1–1,5% rocznie w przededniu konferencji klimatycznej ONZ w Paryżu zaplanowanej na listopad 2015 r.;

M.  mając na uwadze, że wielu obywateli europejskich jest pochodzenia wietnamskiego ze względu na więzy historyczne, a także mając na uwadze, że Republika Czeska uznała swoich obywateli pochodzenia wietnamskiego za mniejszość etniczną;

N.  mając na uwadze wzrost napięcia w ostatnim czasie między Chinami a ich krajami ościennymi w regionie Morza Południowochińskiego, w tym Wietnamem, w wyniku jednostronnych działań Chin na spornych obszarach Morza Południowochińskiego, które nie są zgodne z prawem międzynarodowym; mając na uwadze, że eskalacja sporów terytorialnych w tym regionie ma wpływ na kwestie globalne i stanowi poważne zagrożenie dla pokoju, bezpieczeństwa, stabilności i handlu międzynarodowego; mając na uwadze, że ze względów strategicznych UE jest poważnie zainteresowana złagodzeniem tych napięć w trosce o utrzymanie globalnego bezpieczeństwa i stabilną sytuację na najważniejszych szlakach morskich na Morzu Południowochińskim, które są ważne dla handlu prowadzonego przez UE; mając na uwadze, że Wietnam oficjalnie popiera prawne uznanie przez Filipiny Stałego Trybunału Arbitrażowego w Hadze z dniem 16 marca 2015 r. na podstawie Konwencji Narodów Zjednoczonych o prawie morza (UNCLOS);

O.  mając na uwadze, że jednocześnie Wietnam zacieśnił strategiczną współpracę w dziedzinie bezpieczeństwa i energii ze swoimi azjatyckimi sąsiadami oraz zacieśnia dwustronne stosunki z kluczowymi podmiotami międzynarodowymi, takimi jak USA i Rosja, z powodu odradzających się napięć na Morzu Południowochińskim;

P.  mając na uwadze, że w Wietnamie wciąż jest bardzo dużo pozostałości materiałów wybuchowych po wojnie wietnamskiej, a ludzie i środowisko wciąż cierpią z powodu skutków rozpylenia około 20 milionów galonów tzw. czynnika pomarańczowego (dioksyny);

1.  z zadowoleniem przyjmuje zawarcie umowy o wszechstronnym partnerstwie i współpracy z Wietnamem oraz podkreśla ogromne strategiczne znaczenie Wietnamu jako kluczowego partnera UE w Azji Południowo-Wschodniej i w ASEAN; podkreśla, że umowa ta określa przyszłe stosunki w wielu dziedzinach z myślą o dalszym zacieśnianiu współpracy w odniesieniu do wyzwań o charakterze globalnym i regionalnym, takich jak dobre sprawowanie władzy i walka z korupcją, a także postęp gospodarczy i społeczny, przy uwzględnieniu zasady zrównoważonego rozwoju, kwestii rozbrojenia i broni masowego rażenia oraz walki z terroryzmem; wzywa rządy i parlamenty państw członkowskich do przyspieszenia ratyfikacji tej umowy, by umożliwić jej wejście w życie;

2.  wyraża nadzieję, że zarówno UE, jak i Wietnam skorzystają pod względem ekonomicznym na ratyfikacji umowy o wszechstronnym partnerstwie i współpracy; zwraca uwagę na możliwe skutki przyszłego porozumienia w sprawie handlu i inwestycji na tworzenie miejsc pracy i ograniczenie ubóstwa; wyraża zadowolenie z reform gospodarczych i finansowych podejmowanych przez władze Wietnamu w celu pobudzenia dalszej integracji tego kraju ze światową gospodarką oraz wzywa Wietnam do kontynuacji tych reform; wzywa rząd Wietnamu i UE do dalszej współpracy gospodarczej, handlowej i technologicznej na forach wielostronnych; wyraża zadowolenie z prawie dwukrotnego wzrostu wietnamskiego PKB na mieszkańca od 2010 r.;

3.  podkreśla znaczenie umów o wszechstronnym partnerstwie i współpracy w stosunkach między UE a ASEAN; uważa, że współpracę między UE a ASEAN można zacieśnić w różnych dziedzinach, takich jak rozwój sektora finansowego, przejrzystość i koordynacja polityki makroekonomicznej;

4.  wzywa państwa członkowskie do dostosowania w jak największym stopniu swoich indywidualnych celów w ramach współpracy rozwojowej do celów ustalonych w umowie o wszechstronnym partnerstwie i współpracy, z myślą o osiągnięciu spójności polityki;

5.  wyraża zadowolenie z powodu wczesnego wdrożenia umowy o wszechstronnym partnerstwie i współpracy w dziedzinie handlu, praw człowieka, migracji, bezpieczeństwa regionalnego, energii, nauki i technologii, choć proces ratyfikacji wciąż trwa;

6.  podkreśla, że należy określić jasne wskaźniki i wiążące terminy dotyczące wdrożenia umowy o wszechstronnym partnerstwie i współpracy;

7.  z zadowoleniem przyjmuje zamieszczenie w umowie o wszechstronnym partnerstwie i współpracy artykułów dotyczących wspólnego zaangażowania i współpracy w dziedzinie praw człowieka; wyraża nadzieję, że wzajemnie uzgodnione poszanowanie zasad demokracji i praw człowieka jeszcze bardziej pogłębi długofalowy dialog z rządem Wietnamu w zakresie promowania w szczególności wolności słowa, zrzeszania się i zgromadzeń oraz wolności wyznania zapisanych art. 69 konstytucji wietnamskiej oraz art. 9, 10 i 11 europejskiej konwencji praw człowieka;

8.  podkreśla rolę otwartego internetu oraz technologii informacyjno-komunikacyjnych jako katalizatora oraz źródła możliwości i kreatywności w dziedzinie budowania społeczności, dla społeczeństwa obywatelskiego, a także dla globalnego rozwoju gospodarczego, społecznego, naukowego, kulturalnego i politycznego; zwraca wobec tego uwagę na znaczenie nieograniczonego dostępu do bezpłatnego i otwartego internetu, zarówno z perspektywy gospodarczej i społecznej, jak i z perspektywy praw człowieka;

9.  z zadowoleniem przyjmuje decyzję władz Wietnamu o zniesieniu systemu wizowego dla obywateli pięciu krajów europejskich i uważa, że decyzja ta przyczyni się do zacieśnienia współpracy w turystyce;

10.  z zadowoleniem przyjmuje ogłoszenie przez premiera Wietnamu centralnego planu dotyczącego wdrożenia zaleceń Rady Praw Człowieka zawartych w powszechnym okresowym przeglądzie praw człowieka, jak również strategii reformy sądownictwa, która powinna się zakończyć do 2020 r.;

11.  wyraża zadowolenie z powodu podwyższenia przez UE środków w budżecie na oficjalną pomoc rozwojową dla Wietnamu do 400 mln EUR w latach 2014–2020; wzywa Komisję do inwestowania w lepszą widoczność działań i wsparcia UE w Wietnamie, aby zmaksymalizować strategiczny potencjał tych zasobów;

12.  zachęca UE, by w dalszym ciągu wspierała rozwijanie potencjału Wietnamu, propagując poszanowanie dobrych rządów i praworządności, a także z zadowoleniem przyjmuje fakt, że współpraca UE koncentruje się między innymi na reformach administracji publicznej, w tym opodatkowania, co ma kluczowe znaczenie dla maksymalizacji wewnętrznych możliwości generowania dochodu oraz walki z unikaniem opodatkowania i korupcją, nauki i technologii, transportu, a także planowania i rozwoju miast i regionów;

13.  wzywa Parlament i Komisję do przeanalizowania w ścisłym porozumieniu wszelkich przypadków naruszenia praw człowieka, tak aby zagwarantować należytą kontrolę demokratyczną nad wdrażaniem umowy o wszechstronnym partnerstwie i współpracy; wzywa Komisję, by zadbała o równoczesne, terminowe i właściwe przekazywanie odpowiednich dokumentów Parlamentowi;

14.  wzywa UE i Wietnam do ustanowienia instrumentu służącego monitorowaniu sytuacji w zakresie praw człowieka w kontekście negocjacji w sprawie umowy o wolnym handlu w oparciu o wcześniejsze umowy handlowe zawarte przez UE z krajami trzecimi, w których taki instrument był przewidziany;

15.  pochwala wprowadzenie do przyszłej umowy o wolnym handlu rozdziału poświęconego handlowi i zrównoważonemu rozwojowi, zobowiązania na rzecz podstawowych norm pracy i konwencji MOP, przestrzeganie podstawowych praw pracowniczych przez obie strony oraz zobowiązania, które przyczynią się do ochrony zasobów naturalnych i zrównoważonego zarządzania nimi, zwracając szczególną uwagę na społeczną odpowiedzialność przedsiębiorstw oraz uczciwe i etyczne systemy handlu;

16.  wzywa wiceprzewodniczącą / wysoką przedstawiciel do spełnienia oczekiwań wynikających z nowej umowy oraz do zadbania o to, by strategie polityczne UE i jej państw członkowskich realizowane w kontekście wdrożenia umowy o partnerstwie i współpracy i przyszłej umowy o wolnym handlu z Wietnamem pomogły poprawić sytuację w zakresie poszanowania praw człowieka, praworządności i dobrych rządów; wzywa do budowania zdolności w celu poprawy mechanizmów rozstrzygania skarg składanych przez obywateli i społeczności w kontekście art. 35 umowy o wszechstronnym partnerstwie i współpracy; wzywa rząd wietnamski do zwiększenia zaangażowania społeczeństwa obywatelskiego poprzez udział stowarzyszeń i organizacji pozarządowych w rozwoju politycznym, gospodarczym i społecznym kraju;

17.  wzywa rząd Wietnamu do dokonania konkretnych postępów we wdrażaniu zaleceń Rady Praw Człowieka ONZ zawartych w powszechnym okresowym przeglądzie praw człowieka, począwszy od ustanowienia niezależnego krajowego organu ds. praw człowieka; wzywa Komisję do udzielenia Wietnamowi niezbędnego wsparcia w zakresie budowania zdolności; z zadowoleniem przyjmuje zapewnienie środków finansowych UE w ramach europejskiego instrumentu na rzecz wspierania demokracji i praw człowieka oraz apeluje o kontynuowanie tych inicjatyw z myślą o wspieraniu wysiłków rządu;

18.  w związku z wyborami w 2016 r. apeluje do uczestników XII Kongresu Komunistycznej Partii Wietnamu o umożliwienie obywatelom szerszego uczestnictwa w demokratycznym funkcjonowaniu państwa, zwłaszcza poprzez zezwolenie na zakładanie partii opozycyjnych, ruchów społeczeństwa obywatelskiego i organizacji pozarządowych;

19.  ubolewa, że według szacunków ponad 500 więźniów oczekuje na wykonanie kary śmierci; wzywa rząd Wietnamu do wprowadzenia natychmiastowego moratorium na egzekucje oraz do przyjęcia odpowiednich aktów ustawodawczych w celu zniesienia kary śmierci; z zadowoleniem przyjmuje elementy otwarcia systemu, lecz ubolewa nad przetrzymywaniem w więzieniu obrońców praw człowieka; w związku z tym z zadowoleniem przyjmuje gotowość rządu do ograniczenia liczby przestępstw podlegających karze śmierci oraz wzywa rząd do przejrzystości w kwestii tego, czy egzekucje wciąż się odbywają, a jeżeli tak – na podstawie jakich zarzutów;

20.  przypomina o znaczeniu dialogu prowadzonego przez UE i Wietnam na temat praw człowieka jako kluczowego instrumentu, który należy skutecznie i pragmatycznie wykorzystać, aby zachęcić Wietnam do wdrażania niezbędnych reform i pomóc mu w tym procesie;

21.  wzywa do ratyfikowania Rzymskiego statutu Międzynarodowego Trybunału Karnego;

22.  zauważa, że przemysł odzieżowy i tekstylny, który zatrudnia ponad 2 mln pracowników, jest największą branżą eksportową Wietnamu, a także wyraża zaniepokojenie brakiem mechanizmów umożliwiających pracownikom obronę swoich praw; podkreśla pozytywny sygnał, jaki zostałby wysłany, gdyby władze Wietnamu miały ratyfikować Konwencję Międzynarodowej Organizacji Pracy (MOP) nr 87 dotyczącą wolności związkowej i ochrony praw związkowych i Konwencję MOP nr 98 dotyczącą stosowania zasad prawa organizowania się i rokowań zbiorowych;

23.  wzywa władze, aby powstrzymały się od tłumienia pokojowych demonstracji korzystających z prawa do wolności wypowiedzi, zrzeszania się i zgromadzeń; w związku z tym wzywa do nowelizacji kodeksu karnego, szczególnie jego art. 79, 87, 88 i 258; zwraca uwagę na amnestię, z jakiej niedawno skorzystało ponad 18 tys. więźniów, i wyraża ubolewanie, że nie objęto nią więźniów politycznych; wciąż jest zaniepokojony faktem, że w wietnamskich więzieniach przebywa ok. 60 więźniów sumienia, w tym obrońcy praw człowieka, dziennikarze, blogerzy, działacze na rzecz prawa do ziemi, robotnicy i działacze zajmujący się ochroną środowiska, którzy zostali skazani na podstawie skróconych procesów za różnego rodzaju przestępstwa, szczególnie za przestępstwa w zakresie wolności słowa i przestępstwa przeciwko państwu; apeluje o ich uwolnienie; zachęca do reformy systemu sądownictwa karnego, w szczególności kodeksu postępowania karnego, w tym zapisów kryminalizujących pokojowe działania ze względu na bezpieczeństwo narodowe; wzywa władze do ustanowienia niezależnego systemu sądownictwa karnego;

24.  wzywa do poszanowania wolności religii oraz położenia kresu dyskryminacji i represjonowaniu mniejszości etnicznych i wyznaniowych, w tym napastowaniu, inwigilowaniu, zastraszaniu, zatrzymaniom, aresztom domowym, fizycznym napaściom i zakazom podróżowania w stosunku do chrześcijan, buddystów oraz wyznawców religii Hòa Hảo i kaodaizmu, a w szczególności do położenia kresu prześladowaniom wspólnot religijnych, takich jak Zjednoczony Kościół Buddystów Wietnamu, chrześcijanie z ludu Degar i buddyści z ludu Khmerów Krom; wzywa do wdrożenia reform w celu poprawy warunków społeczno-gospodarczych mniejszości etnicznych i religijnych; wzywa do przeglądu przepisów regulujących rejestrację grup religijnych; przypomina tragiczny los czcigodnego Thich Quang Do, 87-letniego buddyjskiego dysydenta, który od ponad trzydziestu lat przebywa w areszcie domowym w swoim klasztorze bez postawionych zarzutów, i ponawia apel o jego uwolnienie;

25.  wzywa do natychmiastowej reformy systemu sprawiedliwości, tak aby zapewnić przestrzeganie międzynarodowych zasad sprawiedliwości procesowej, jak przewidziano w art. 10 Powszechnej deklaracji praw człowieka;

26.  ubolewa, że Wietnam jest jednym z krajów, z których pochodzi najwięcej ofiar handlu ludźmi, oraz wyraża zaniepokojenie doniesieniami na temat wysokiej liczby dzieci – zwłaszcza chłopców, których prawo nie chroni przed nadużyciami na tle seksualnym – padających ofiarą prostytucji dziecięcej, handlu ludźmi lub znęcania się; wzywa władze Wietnamu do opracowania surowych i skutecznych przepisów o ochronie dzieci, które chroniłyby wszystkie dzieci bez względu na ich płeć; wzywa Komisję do wsparcia Wietnamu w rozwijaniu zdolności w zakresie polityki migracyjnej oraz zwalczania handlu ludźmi i przestępczości zorganizowanej, w tym również w kontekście polityki zatrudnienia i polityki migracyjnej tego kraju; jest równie zaniepokojony doniesieniami o wykorzystywaniu wietnamskich ofiar handlu ludźmi, w tym nieletnich, w państwach członkowskich; wzywa Komisję do pilnego zadbania o to, aby w pełni wdrożono kluczowe zapisy dotyczące ochrony zawarte w unijnej strategii na rzecz wyeliminowania handlu ludźmi; zachęca rząd Wietnamu i Komisję do rozważenia możliwości powołania na mocy umowy o wszechstronnym partnerstwie i współpracy podkomisji lub specjalnej grupy roboczej ds. handlu ludźmi;

27.  podkreśla wyzwania natury społeczno-gospodarczej, jakie stoją przed Wietnamem, którego obywatele są młodzi i gdzie rośnie skala wewnętrznej migracji do miast;

28.  z zadowoleniem przyjmuje przyjęcie w 2013 r. znowelizowanej ustawy gruntowej, jednak jest wciąż zaniepokojony nadużywaniem praw własności, przymusowymi eksmisjami oraz konfiskowaniem gruntów przez państwo w związku z projektami rozwojowymi, co prowadzi do wywłaszczenia setek tysięcy rolników; apeluje do rządu o wstrzymanie masowego wykupu gruntów rolnych oraz o ustanowienie odpowiednich mechanizmów rozpatrywania skarg;

29.  z zadowoleniem przyjmuje szeroko zakrojone zobowiązania prawne podjęte przez władze Wietnamu w zakresie promowania równouprawnienia płci i zwalczania dyskryminacji, jednak wyraża zaniepokojenie poważnymi problemami związanymi z przemocą domową, handlem kobietami i dziećmi, coraz większym odsetkiem zarażenia wirusem HIV i zachorowań na AIDS wśród kobiet, naruszaniem praw do życia seksualnego i praw reprodukcyjnych; wzywa rząd Wietnamu do kontynuowania reformy rejestru stanu cywilnego i położenia kresu dyskryminacyjnym praktykom, które niekiedy wynikają ze specyfiki systemu kartoteki rodzinnej („Hộ khẩu”), uniemożliwiającego wielu rodzinom, zwłaszcza dzieciom, rejestrację, a tym samym dostęp do edukacji i usług społecznych;

30.  wyraża uznanie dla wiodącej roli Wietnamu w Azji pod względem rozwoju praw osób LGBTI, w szczególności dla niedawno przyjętej ustawy o małżeństwie i rodzinie, która dopuszcza małżeństwa tej samej płci;

31.  podziela obawy rządu Wietnamu, że korupcja stanowi jedno z głównych wyzwań stojących przed tym krajem; apeluje o dokładniejsze badanie sytuacji, w których obywatele demaskujący korupcję są ścigani przez władze; wzywa władze Wietnamu do rzetelnego badania nadużyć popełnionych wobec dziennikarzy, blogerów i osób zgłaszających przypadki naruszenia; ubolewa również nad niewłaściwym stosowaniem przez rząd wietnamski art. 258 kodeksu karnego, zgodnie z którym „nadużywanie wolności demokratycznych” może podlegać karze nawet do siedmiu lat więzienia; zwraca uwagę, że mimo ustawy antykorupcyjnej jedynie w bardzo niewielu przypadkach z powodzeniem udało się wnieść sprawę do sądu, oraz apeluje do rządu o lepsze wdrożenie tej ustawy;

32.  wzywa władze Wietnamu do podejmowania intensywniejszych działań przeciwko korupcji, aby wysłać pozytywny sygnał zagranicznym inwestorom; zauważa, że słaba struktura prawna i system oparty na korupcji prowadzą do braku przewidywalności finansowej oraz stanowią poważna przeszkodę dla inwestycji i działalności gospodarczej;

33.  wzywa Wietnam do upewnienia się, że taryfy ustanowione przez wietnamskie ministerstwo finansów za wydanie dokumentów urzędowych (paszport, wiza, akt urodzenia itp.) są stosowane w sposób jednakowy dla wszystkich osób, a taryfy konsularne są wywieszane w sposób widoczny i jasny w poszczególnych ambasadach Wietnamu;

34.  wyraża głębokie zaniepokojenie katastrofalnym stanem środowiska w Wietnamie, w szczególności zanieczyszczeniem, wylesianiem i niezrównoważoną działalnością wydobywczą, która niszczy całe regiony i szlaki wodne oraz zakłóca życie lokalnych społeczności, a także działalnością wietnamskich przedsiębiorstw za granicą, które przyczyniają się do degradacji środowiska i masowego wykupu gruntów rolnych;

35.  stanowczo wzywa rząd Wietnamu do wprowadzenia środków zapewniających skuteczne egzekwowanie przepisów, tak by chronić środowisko i różnorodność biologiczną, zwłaszcza przed negatywnymi skutkami wylesiania i wydobycia surowców, przy czym środkom tym powinny towarzyszyć jasne, określone w czasie i oparte na wynikach cele w każdym z wymienionych wyżej obszarów; wzywa Komisję do udzielenia niezbędnego wsparcia w zakresie budowania zdolności z myślą o realizacji tego celu;

36.  podkreśla potrzebę przeprowadzenia przez Komisję Rzeki Mekong szerokich wcześniejszych konsultacji oraz dokonania dogłębnej oceny oddziaływania na środowisko, łowiska, źródła utrzymania i sytuację transgraniczną w związku z planami budowy elektrowni wodnej w głównym nurcie Mekongu;

37.  zwraca uwagę, że Ministerstwo Zasobów Naturalnych i Środowiska przyjęło strategię dostosowywania się do zmiany klimatu; zwraca uwagę, że Wietnam jest zaangażowany w rozwój energii z biomasy i energii słonecznej, i z zadowoleniem przyjmuje skoncentrowanie pakietu pomocowego UE na lata 2014–2020 na zrównoważonym rozwoju energii;

38.  wzywa Komisję i państwa członkowskie, aby w związku ze skutkami wojny wietnamskiej dla zdrowia obywateli i środowiska rozważyły utworzenie funduszu na rzecz wspierania ofiar i weteranów wojennych oraz – wysyłając specjalistyczne misje – zintensyfikowały działania mające na celu usunięcie szkodliwych substancji oraz min z obszarów, na których wciąż mają miejsce wypadki powodujące ofiary, pomimo iż konflikt zakończył się 40 lat temu;

39.  wzywa rząd do zrewidowania decyzji o budowie i eksploatacji pierwszej wietnamskiej elektrowni jądrowej w Ninh;

40.  wyraża zadowolenie, że Wietnam podjął konkretne kroki z myślą o rozwoju wiedzy, badań naukowych i technologii, w celu rozwiązania problemów szkolnictwa wyższego, skłonienia do powrotu Wietnamczyków przebywających za granicą, a także w celu współpracy z europejskimi i amerykańskimi ośrodkami akademickimi, które mogą być pomocne w tym procesie;

41.  wzywa Chiny i zaangażowane państwa ościenne, w tym Wietnam, do zwiększenia wysiłków na rzecz złagodzenia napięć wokół spornych obszarów na Morzu Południowochińskim; jest zdania, że obecna sytuacja może zagrozić istotnym interesom UE w regionie, w tym również w kontekście bezpieczeństwa globalnego i wolności żeglugi na najważniejszych szlakach morskich, które są kluczowe dla handlu UE; podkreśla potrzebę pokojowego rozwiązywania sporów przez budowanie zaufania, dwustronne i regionalne dyskusje oraz w oparciu o prawo międzynarodowe, w tym prawo morza i mediacje z udziałem bezstronnych organów międzynarodowych, takich jak UNCLOS; przypomina, jak ważne jest wypracowanie rozwiązań na bazie współpracy i przy zaangażowaniu wszystkich stron; wzywa Komisję i wiceprzewodniczącą / wysoką przedstawiciel do aktywnego monitorowania sytuacji i poparcia rozwiązania sporu zgodnie z prawem międzynarodowym; z zadowoleniem przyjmuje wspólne oświadczenie przywódców Chin i Wietnamu z kwietnia 2015 r., w którym zobowiązali się oni do pokojowego rozwiązania sporów dotyczących wysp;

42.  z zadowoleniem przyjmuje rolę, jaką odgrywa ASEAN w pokojowym prowadzeniu sporów, zwłaszcza poprzez dążenie do ustanowienia regionalnego kodeksu postępowania;

43.  apeluje o zacieśnienie współpracy parlamentarnej oraz wzmocnienie roli Parlamentu i posiedzeń międzyparlamentarnych jako środków monitorowania wdrożenia umowy o wszechstronnym partnerstwie i współpracy;

44.  uważa, że umowa o wszechstronnym partnerstwie i współpracy z Wietnamem stanowi dla UE szansę na wzmocnienie jej pozycji w Azji i odgrywanie ważniejszej roli w regionie; podkreśla, że umowa ta jest dla UE również szansą na promowanie celów takich jak pokój, praworządność, demokracja, prawa człowieka, bezpieczeństwo na morzu i wspólne korzystanie z zasobów;

45.  wzywa do ustanowienia mechanizmu lub forum regularnej komunikacji między ESDZ a Parlamentem Europejskim, tak by zagwarantować przejrzystość i umożliwić Parlamentowi monitorowanie realizacji celów umowy o wszechstronnym partnerstwie i współpracy; domaga się, aby mechanizm ten zawierał następujące elementy:

–  przekazywanie Parlamentowi informacji na temat celów, do jakich UE dąży poprzez podejmowane działania i zajmowane stanowiska, oraz na temat wszelkich kwestii dotyczących Wietnamu;

–  przekazywanie Parlamentowi informacji na temat porównawczej analizy wyników działań podejmowanych przez UE i Wietnam, przy czym podkreślać należy rozwój sytuacji w dziedzinie praw człowieka, wolności wypowiedzi i praworządności w tym kraju, w szczególności poprzez:

–  umożliwienie dostępu do odnośnych dokumentów wewnętrznych ESDZ zgodnie z właściwymi procedurami zachowania poufności;

–  nadanie Parlamentowi statusu obserwatora na spotkaniach informacyjnych odbywających się przed posiedzeniami Wspólnego Komitetu Współpracy oraz umożliwienie mu dostępu do dokumentów przekazywanych Radzie i Komisji;

–  włączenie społeczeństwa obywatelskiego w proces przygotowania tych informacji i oceny sytuacji;

46.  zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji Radzie, Komisji, Europejskiej Służbie Działań Zewnętrznych, rządom i parlamentom państw członkowskich oraz rządowi i Zgromadzeniu Narodowemu Wietnamu.

WYNIK GŁOSOWANIA KOŃCOWEGO W KOMISJI PRZEDMIOTOWO WŁAŚCIWEJ

Data przyjęcia

16.11.2015

 

 

 

Wynik głosowania końcowego

+:

–:

0:

53

1

7

Posłowie obecni podczas głosowania końcowego

Lars Adaktusson, Michèle Alliot-Marie, Francisco Assis, James Carver, Javier Couso Permuy, Andi Cristea, Arnaud Danjean, Mark Demesmaeker, Georgios Epitideios, Knut Fleckenstein, Eugen Freund, Sandra Kalniete, Manolis Kefalogiannis, Afzal Khan, Janusz Korwin-Mikke, Eduard Kukan, Ilhan Kyuchyuk, Barbara Lochbihler, Sabine Lösing, Andrejs Mamikins, Ramona Nicole Mănescu, Tamás Meszerics, Francisco José Millán Mon, Javier Nart, Pier Antonio Panzeri, Demetris Papadakis, Vincent Peillon, Tonino Picula, Kati Piri, Andrej Plenković, Cristian Dan Preda, Jozo Radoš, Sofia Sakorafa, Jacek Saryusz-Wolski, Alyn Smith, Jaromír Štětina, Charles Tannock, László Tőkés, Johannes Cornelis van Baalen

Zastępcy obecni podczas głosowania końcowego

Ignazio Corrao, Luis de Grandes Pascual, Angel Dzhambazki, Tanja Fajon, Mariya Gabriel, Liisa Jaakonsaari, Javi López, Urmas Paet, Miroslav Poche, Soraya Post, Marietje Schaake, Helmut Scholz, Igor Šoltes, Renate Sommer, Traian Ungureanu, Marie-Christine Vergiat

Zastępcy (art. 200 ust. 2) obecni podczas głosowania końcowego

Beatriz Becerra Basterrechea, Heidi Hautala, Svetoslav Hristov Malinov, Claudiu Ciprian Tănăsescu, Ivan Štefanec, Patricija Šulin

(1)

Dz.U. L 136 z 7.6.1996, s. 28.

(2)

Dz.U. L 144 z 10.6.1980, s. 1.

(3)

Dz.U. L 117 z 5.5.1999, s. 31.

(4)

Dz.U. C 175 E, z 10.7.2008, s. 413.

(5)

Dz.U. C 15 E z 21.1.2010, s. 58.

(6)

Dz.U. C 285 E, z 21.10.2010, s. 76.

(7)

Teksty przyjęte, P7_TA(2013)0189.

(8)

Teksty przyjęte, P7_TA(2014)0022.

(9)

Teksty przyjęte, P7_TA(2014)0458.

(10)

Teksty przyjęte, P7_TA(2012)0470.

(11)

Teksty przyjęte, P7_TA(2013)0274.

(12)

Teksty przyjęte, P8_TA(2015)0288.

Informacja prawna