Διαδικασία : 2016/0059(CNS)
Διαδρομή στην ολομέλεια
Διαδρομή του εγγράφου : A8-0209/2016

Κείμενα που κατατέθηκαν :

A8-0209/2016

Συζήτηση :

PV 22/06/2016 - 21
CRE 22/06/2016 - 21

Ψηφοφορία :

PV 23/06/2016 - 8.9
Αιτιολογήσεις ψήφου

Κείμενα που εγκρίθηκαν :

P8_TA(2016)0288

ΕΚΘΕΣΗ     *
PDF 699kWORD 97k
16.6.2016
PE 580.495v02-00 A8-0209/2016

σχετικά με την πρόταση κανονισμού του Συμβουλίου σχετικά με τη δικαιοδοσία, το εφαρμοστέο δίκαιο και την αναγνώριση και εκτέλεση αποφάσεων στον τομέα των περιουσιακών σχέσεων των συζύγων

(COM(2016)0106 – C8-0127/2016 – 2016/0059(CNS))

Επιτροπή Νομικών Θεμάτων

Εισηγητής: Jean-Marie Cavada

ΤΡΟΠΟΛΟΓΙΕΣ
ΣΧΕΔΙΟ ΝΟΜΟΘΕΤΙΚΟΥ ΨΗΦΙΣΜΑΤΟΣ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ
 ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ
 ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ ΤΗΣ ΑΡΜΟΔΙΑΣ ΕΠΙ ΤΗΣ ΟΥΣΙΑΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ

ΣΧΕΔΙΟ ΝΟΜΟΘΕΤΙΚΟΥ ΨΗΦΙΣΜΑΤΟΣ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ

σχετικά με την πρόταση κανονισμού του Συμβουλίου σχετικά με τη δικαιοδοσία, το εφαρμοστέο δίκαιο και την αναγνώριση και εκτέλεση αποφάσεων στον τομέα των περιουσιακών σχέσεων των συζύγων

(COM(2016)0106 – C8-0127/2016 – 2016/0059(CNS))

(Ειδική νομοθετική διαδικασία – διαβούλευση)

Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο,

–  έχοντας υπόψη την πρόταση της Επιτροπής προς το Συμβούλιο (COM(2016)0106),

–  έχοντας υπόψη το άρθρο 81, παράγραφος 3, της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, σύμφωνα με το οποίο κλήθηκε από το Συμβούλιο να γνωμοδοτήσει (C8-0127/2016),

–  έχοντας υπόψη το άρθρο 59 του Κανονισμού του,

–  έχοντας υπόψη την έκθεση της Επιτροπής Νομικών Θεμάτων (A8-0209/2016),

1.  εγκρίνει την πρόταση της Επιτροπής όπως τροποποιήθηκε·

2.  καλεί το Συμβούλιο, στην περίπτωση που προτίθεται να απομακρυνθεί από το κείμενο που ενέκρινε το Κοινοβούλιο, να το ενημερώσει σχετικά·

3.  ζητεί να κληθεί εκ νέου να γνωμοδοτήσει εφόσον το Συμβούλιο προτίθεται να επιφέρει σημαντικές τροποποιήσεις στην πρόταση της Επιτροπής·

4.  αναθέτει στον/στην Πρόεδρό του να διαβιβάσει τη θέση του Κοινοβουλίου στο Συμβούλιο, στην Επιτροπή και στα εθνικά κοινοβούλια.

Τροπολογία1

Πρόταση κανονισμού

 

Κείμενο που προτείνει η Επιτροπή

Τροπολογία

 

ε α)  «κράτος μέλος»: το κράτος μέλος που συμμετέχει σε ενισχυμένη συνεργασία σχετικά με τη διεθνή δικαιοδοσία, το εφαρμοστέο δίκαιο και την αναγνώριση και εκτέλεση αποφάσεων που σχετίζονται με τις περιουσιακές σχέσεις των διεθνών ζευγαριών, βάσει της απόφασης 2016/x/ΕΕ ή βάσει απόφασης που λαμβάνεται σύμφωνα με το δεύτερο ή τρίτο εδάφιο του άρθρου 331 παράγραφος 1 της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης·

Αιτιολόγηση

Είναι σημαντικό να δοθεί νέος ορισμός της έννοιας του κράτους μέλους για τους σκοπούς του παρόντος κανονισμού, ώστε να καλύπτει μόνο τα κράτη μέλη που συμμετέχουν στον κανονισμό περί περιουσιακών σχέσεων των συζύγων, σύμφωνα με τον ορισμό που περιλαμβάνεται στο άρθρο 3 παράγραφος 1 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1259/2010 του Συμβουλίου της 20ής Δεκεμβρίου 2010 για τη θέσπιση ενισχυμένης συνεργασίας στον τομέα του δικαίου που είναι εφαρμοστέο στο διαζύγιο και τον δικαστικό χωρισμό (Ρώμη III).


ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ

I. Διαδικασία

Η παρούσα πρόταση κανονισμού του Συμβουλίου σχετικά με τη δικαιοδοσία, το εφαρμοστέο δίκαιο και την αναγνώριση και εκτέλεση αποφάσεων σε θέματα περιουσιακών σχέσεων συζύγων είναι η δεύτερη για το θέμα αυτό. Μετά την εμπλοκή των διαπραγματεύσεων μεταξύ των κρατών μελών —εφόσον κάθε συμφωνία στο οικογενειακό δίκαιο πρέπει να είναι ομόφωνη— η πρόταση επανέρχεται στο Κοινοβουλίου υπό τη μορφή της ενισχυμένης συνεργασίας. Ως προς τις διαδικαστικές πτυχές της ενισχυμένης συνεργασίας, ο αναγνώστης παρακαλείται να διαβάσει την σχετική ειδική σύσταση.

Η πρόταση έχει δίδυμη, που αφορά τη δικαιοδοσία, το εφαρμοστέο δίκαιο και την αναγνώριση και εκτέλεση αποφάσεων σε θέματα περιουσιακών σχέσεων καταχωρημένων συντρόφων· Η πρόταση κανονισμού του 2016 δεν είναι ταυτόσημη με την αρχική πρόταση της Επιτροπής του 2011 —αντίθετα, ενσωματώνει πολλές τροποποιήσεις που το Κοινοβούλιο είχε προτείνει το 2013 κι έτσι αντιστοιχεί στο κείμενο για το οποίο 23 κράτη μέλη ήταν έτοιμα να δώσουν τη συγκατάθεσή τους στα τέλη του 2015.

II. Πεδίο εφαρμογής

Ο κανονισμός θα είναι ένα πολύ χρήσιμο κείμενο για τα διεθνή ζευγάρια εντός της Ευρωπαϊκής Ένωσης. σχετικά με τη δικαιοδοσία, το εφαρμοστέο δίκαιο και την αναγνώριση και εκτέλεση αποφάσεων στον τομέα των περιουσιακών σχέσεων των συζύγων Όμως, εξαιρεί του πεδίου του κυρίως τα ζητήματα που αφορούν την δικαιοπρακτική ικανότητα των συζύγων, την ύπαρξη, εγκυρότητα ή αναγνώριση ενός γάμου, τις υποχρεώσεις διατροφής και την κληρονομική διαδοχή αποθανόντος συζύγου. Η αυτονομία των κρατών σε θέματα οικογενειακού δικαίου συνεπώς διατηρείται. Ο κανονισμός δεν επηρεάζει ούτε και το ουσιαστικό κύρος του δικαίου των κρατών μελών που αφορά τις περιουσιακές σχέσεις συζύγων. Τα αιτήματα επομένως του Κοινοβουλίου εισακούσθηκαν.

III. Διεθνής δικαιοδοσία

Ο κανονισμός ορίζει με σαφήνεια ποια δικαιοδοσία είναι αρμόδια για να αποφανθεί επί αιτήσεων που αφορούν περιουσιακές σχέσεις συζύγων. Όταν η αίτηση που αφορά περιουσιακές σχέσεις συζύγων συνδέεται με την κληρονομική διαδοχή αποθανόντος συζύγου ή με αίτηση διαζυγίου, δικαστικού χωρισμού ή ακύρωσης γάμου, τότε το αρμόδιο κατ’ εφαρμογή των ιδιαίτερων κανόνων αυτών των τομέων δικαστήριο είναι αρμόδιο για να αποφασίσει και επί των περιουσιακών σχέσεων συζύγων. Στις λοιπές περιπτώσεις, ο κανονισμός παραθέτει έναν κατάλογο με κριτήρια βάσει των οποίων καθορίζεται η δικαιοδοσία, αφήνοντας παράλληλα στα ζευγάρια σε ορισμένες περιπτώσεις τη δυνατότητα να επιλέξουν άλλη δικαιοδοσία. Σε περίπτωση που ένα κράτος μέλος δεν αναγνωρίζει ένα συγκεκριμένο γάμο, παρέχεται στα δικαστήρια του κράτους αυτού η δυνατότητα να αναθέσει την υπόθεση σε δικαστήρια άλλου κράτους μέλους που αναγνωρίζει τον εν λόγω γάμο.

IV. Εφαρμοστέο δίκαιο

Το τμήμα που αφορά το εφαρμοστέο δίκαιο έχει καθολική ισχύ, δηλαδή επιτρέπει επίσης την εφαρμογή του δικαίου ενός τρίτου κράτους. Η μείζων πρόοδος σε αυτό το πλαίσιο είναι η αρχή της ενότητας του εφαρμοστέου δικαίου, βάσει της οποίας το εφαρμοστέο στις περιουσιακές σχέσεις των συζύγων δίκαιο εφαρμόζεται σε όλα τα περιουσιακά στοιχεία που καλύπτονται από τις σχέσεις αυτές, ανεξάρτητα από το μέρος όπου βρίσκονται. Τούτο λοιπόν βάζει τέλος στον «διαχωρισμό» (dépeçage) του δικαίου που διέπει τα περιουσιακά στοιχεία του ζεύγους. Ο κανονισμός επιτρέπει την επιλογή εφαρμοστέου δικαίου για τις περιουσιακές σχέσεις συζύγων, αλλά οι δυνατότητες περιορίζονται από την απαίτηση να είναι ο ενδιαφερόμενος υπήκοος του επιλεγέντος κράτους ή να έχει τη συνήθη διαμονή του εκεί. Εν απουσία επιλογής, κάποια κριτήρια επιτρέπουν τον σαφή προσδιορισμό του εφαρμοστέου δικαίου. Ενσωματώθηκαν κάποιες διευκρινίσεις που το Κοινοβούλιο είχε ζητήσει.

V. Αναγνώριση, εκτελεστότητα και εκτέλεση αποφάσεων

Στους τομείς της αναγνώρισης, της εκτελεστότητας και της εκτέλεσης αποφάσεων σε ζητήματα περιουσιακών σχέσεων συζύγων, το τρέχον κείμενο εμπνέεται ευρέως από τη θέση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου του 2013. Ενσωματώνει λοιπόν για τα ζητήματα αυτά τις πολύ ακριβείς διατάξεις του κανονισμού αριθ. 650/2012 (περί διασυνοριακών κληρονομικών διαδοχών). Έτσι, αν και η αναγνώριση είναι αυτόματη, η απόφαση είναι εκτελεστή μόνο αφού επιτευχθεί η κήρυξη της εκτελεστότητας εντός του ενδιαφερόμενου κράτους μέλους. Τούτο εξηγείται από τη λεπτή φύση των αποφάσεων που έχουν σχέση με το οικογενειακό δίκαιο και αντιστοιχεί και στη λύση που ήδη ισχύει για τις διασυνοριακές κληρονομικές διαδοχές. Όμως, μόνο σε κάποιες πολύ συγκεκριμένες περιπτώσεις, μεταξύ των οποίων οι λόγοι δημόσιας τάξης, μπορεί να υπάρξει άρνηση για κήρυξη εκτελεστότητας.

VI. Δημόσια έγγραφα και δικαστικοί συμβιβασμοί

Ο κανονισμός επιτρέπει επίσης, υπό ορισμένες προϋποθέσεις, την κυκλοφορία και εκτελεστότητα των δημοσίων εγγράφων, πράγμα που ανταποκρίνεται σε αίτημα του Κοινοβουλίου. Παρεμφερείς διατάξεις υπάρχουν και για τους δικαστικούς συμβιβασμούς.

VII. Ενημέρωση των ενδιαφερομένων προσώπων

Τέλος, ο κανονισμός προβλέπει τη δημιουργία μηχανισμών διάχυσης των βασικών νομικών πληροφοριών που είναι απαραίτητες στα διεθνή ζευγάρια.

VIII. Συμπέρασμα

Ολοκληρώνοντας, ο εισηγητής εκτιμά πως η υπό εξέταση πρόταση κανονισμού για τις περιουσιακές σχέσεις συζύγων είναι σαφώς προς το συμφέρον της Ένωσης και των διεθνών ζευγαριών που υπάγονται σε αυτήν. Θα επιτρέψει να δοθεί ένα τέλος σε πολλές περιπτώσεις νομικής σύγχυσης και δυσκολίας. Η σημερινή πρόταση, η δεύτερη στο συγκεκριμένο θέμα, έχει ενσωματώσει ένα μεγάλο μέρος από τις τροπολογίες που είχε προτείνει το Κοινοβούλιο. Ο εισηγητής προτείνει κατά συνέπεια να αποφανθεί η Ολομέλεια θετικά επί της πρότασης, χωρίς ουσιαστικές τροπολογίες σε αυτή τη φάση.


ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ ΤΗΣ ΑΡΜΟΔΙΑΣ ΕΠΙ ΤΗΣ ΟΥΣΙΑΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ

Τίτλος

Δικαιοδοσία, εφαρμοστέο δίκαιο και αναγνώριση και εκτέλεση αποφάσεων στον τομέα των περιουσιακών σχέσεων των συζύγων

Έγγραφα αναφοράς

COM(2016)0106 – C8-0127/2016 – 2016/0059(CNS)

Ημερομηνία κλήσης του ΕΚ προς γνωμοδότηση

30.3.2016

 

 

 

Επιτροπή αρμόδια επί της ουσίας

       Ημερομ. αναγγελίας στην ολομέλεια

JURI

11.4.2016

 

 

 

Γνωμοδοτικές επιτροπές

       Ημερομ. αναγγελίας στην ολομέλεια

LIBE

11.4.2016

FEMM

11.4.2016

 

 

Αποφάσισε να μη γνωμοδοτήσει

       Ημερομηνία της απόφασης

LIBE

14.4.2016

FEMM

19.4.2016

 

 

Εισηγητές

       Ημερομηνία ορισμού

Jean-Marie Cavada

15.3.2016

 

 

 

Εξέταση στην επιτροπή

20.4.2016

23.5.2016

 

 

Ημερομηνία έγκρισης

14.6.2016

 

 

 

Αποτέλεσμα της τελικής ψηφοφορίας

+:

–:

0:

16

3

2

Βουλευτές παρόντες κατά την τελική ψηφοφορία

Max Andersson, Joëlle Bergeron, Marie-Christine Boutonnet, Jean-Marie Cavada, Therese Comodini Cachia, Mady Delvaux, Rosa Estaràs Ferragut, Enrico Gasbarra, Dietmar Köster, Gilles Lebreton, António Marinho e Pinto, Julia Reda, Evelyn Regner, Pavel Svoboda, Axel Voss, Tadeusz Zwiefka, Емил Радев

Αναπληρωτές παρόντες κατά την τελική ψηφοφορία

Daniel Buda, Evelyne Gebhardt, Sylvia-Yvonne Kaufmann, Ангел Джамбазки

Αναπληρωτές (άρθρο 200, παρ. 2) παρόντες κατά την τελική ψηφοφορία

Kazimierz Michał Ujazdowski

Ημερομηνία κατάθεσης

16.6.2016

Ανακοίνωση νομικού περιεχομένου