Procedura : 2015/2062(INI)
Przebieg prac nad dokumentem podczas sesji
Dokument w ramach procedury : A8-0251/2017

Teksty złożone :

A8-0251/2017

Debaty :

PV 05/10/2017 - 2
CRE 05/10/2017 - 2

Głosowanie :

PV 05/10/2017 - 4.5
CRE 05/10/2017 - 4.5
Wyjaśnienia do głosowania

Teksty przyjęte :

P8_TA(2017)0385

SPRAWOZDANIE     
PDF 677kWORD 80k
6.7.2017
PE 601.203v02-00 A8-0251/2017

w sprawie systemów penitencjarnych i warunków panujących w zakładach karnych

(2015/2062(INI))

Komisja Wolności Obywatelskich, Sprawiedliwości i Spraw Wewnętrznych

Sprawozdawczyni: Joëlle Bergeron

POPRAWKI
PROJEKT REZOLUCJI PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO
 UZASADNIENIE
 OPINIA Komisji Praw Kobiet i Równouprawnienia
 INFORMACJE O PRZYJĘCIUPRZEZ KOMISJĘ PRZEDMIOTOWO WŁAŚCIWĄ
 IMIENNE GŁOSOWANIE KOŃCOWEW KOMISJI PRZEDMIOTOWO WŁAŚCIWEJ

PROJEKT REZOLUCJI PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO

w sprawie systemów penitencjarnych i warunków panujących w zakładach karnych

(2015/2062(INI))

Parlament Europejski,

–  uwzględniając art. 2, 6 i 7 Traktatu o Unii Europejskiej i Kartę praw podstawowych Unii Europejskiej, w szczególności jej art. 4, 19, 47, 48 i 49,

–  uwzględniając Konwencję o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności (art. 3, 8), protokoły do tej konwencji oraz orzecznictwo Europejskiego Trybunału Praw Człowieka, Europejską konwencję o zapobieganiu torturom oraz nieludzkiemu lub poniżającemu traktowaniu albo karaniu przyjętą w 1987 r. oraz sprawozdania Europejskiego Komitetu ds. Zapobiegania Torturom,

–  uwzględniając Powszechną deklarację praw człowieka (art. 3 i 5), Międzynarodowy pakt praw obywatelskich i politycznych (art. 7) oraz Konwencję w sprawie zakazu stosowania tortur oraz innego okrutnego, nieludzkiego lub poniżającego traktowania,

–  uwzględniając Konwencję ONZ o prawach dziecka przyjętą w Nowym Jorku w dniu 20 listopada 1989 r.,

–  uwzględniając następujące uwagi ogólne Komitetu Praw Dziecka ONZ: nr 10 (2007) w sprawie praw dziecka w sferze wymiaru sprawiedliwości dla nieletnich, nr 13 (2011) w sprawie prawa dziecka do wolności od wszelkich form przemocy oraz nr 17 (2013) w sprawie prawa dziecka do wypoczynku, czasu wolnego, zabawy, zajęć rekreacyjnych, życia kulturalnego i sztuki (art. 31),

–  uwzględniając wzorcowe reguły minimalne ONZ dotyczące traktowania więźniów oraz deklaracje i zasady przyjęte przez Zgromadzenie Ogólne ONZ; uwzględniając wzorcowe reguły minimalne ONZ dotyczące wymiaru sprawiedliwości wobec nieletnich („reguły pekińskie”) przyjęte przez Zgromadzenie Ogólne; uwzględniając Wytyczne Komitetu Ministrów Rady Europy w sprawie wymiaru sprawiedliwości przyjaznego dzieciom; uwzględniając zalecenia Komitetu Ministrów Rady Europy dla państw członkowskich, w szczególności zalecenie nr (2006)2 w sprawie europejskich reguł więziennych, zalecenie nr (2006)13 w sprawie przetrzymywania w areszcie, warunków takiego przetrzymywania oraz zagwarantowania ochrony przed nadużyciami, zalecenie nr (2008)11 w sprawie europejskich zasad stosowanych wobec młodocianych przestępców, wobec których zastosowano sankcje lub środki, zalecenie nr (2010)1 w sprawie przyjętych przez Radę Europy zasad zwolnienia warunkowego, zalecenie nr (2017)3 w sprawie europejskich reguł dotyczących sankcji i środków o charakterze nieizolacyjnym, oraz uwzględniając zalecenia przyjęte przez Zgromadzenie Parlamentarne Rady Europy,

–  uwzględniając swoje rezolucje z dnia 18 stycznia 1996 r. w sprawie złych warunków panujących w zakładanych karnych Unii Europejskiej(1), z dnia 17 grudnia 1998 r. w sprawie warunków więziennych w Unii Europejskiej: ulepszeń i kar zastępczych(2), z dnia 25 listopada 2009 r. w sprawie wieloletniego programu na lata 2010–2014 dotyczącego przestrzeni wolności, bezpieczeństwa i sprawiedliwości (program sztokholmski)(3) oraz z dnia 15 grudnia 2011 r. w sprawie warunków panujących w zakładach karnych w UE(4),

–  uwzględniając decyzję ramową Rady 2002/584/WSiSW z dnia 13 czerwca 2002 r. w sprawie europejskiego nakazu aresztowania i procedury wydawania osób między państwami członkowskimi(5),

–  uwzględniając decyzję ramową Rady 2008/909/WSiSW z dnia 27 listopada 2008 r. o stosowaniu zasady wzajemnego uznawania do wyroków skazujących na karę pozbawienia wolności lub inny środek polegający na pozbawieniu wolności w celu wykonania tych wyroków w Unii Europejskiej(6) („transfer więźniów”),

–  uwzględniając decyzję ramową Rady 2008/947/WSiSW z dnia 27 listopada 2008 r. o stosowaniu zasady wzajemnego uznawania do wyroków i decyzji w sprawie zawieszenia lub warunkowego zwolnienia w celu nadzorowania przestrzegania warunków zawieszenia i obowiązków wynikających z kar alternatywnych(7) („zawieszenie i kary alternatywne”),

–  uwzględniając decyzję ramową Rady 2009/829/WSiSW z dnia 23 października 2009 r. w sprawie stosowania przez państwa członkowskie Unii Europejskiej zasady wzajemnego uznawania do decyzji w sprawie środków nadzoru stanowiących alternatywę dla tymczasowego aresztowania(8) („europejski nakaz nadzoru”),

–  uwzględniając dyrektywę (UE) 2016/800 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 11maja 2016 r. w sprawie gwarancji procesowych dla dzieci będących podejrzanymi lub oskarżonymi w postępowaniu karnym(9),

–  uwzględniając sprawozdanie Agencji Praw Podstawowych Unii Europejskiej pt. „Criminal detention and alternatives: fundamental rights aspects in EU cross-border transfers” [Zatrzymanie o charakterze karnym i alternatywy: aspekty praw podstawowych w unijnych transferach transgranicznych],

–  uwzględniając zieloną księgę Komisji Europejskiej z dnia 14 czerwca 2001 r. pt. „Zwiększenie wzajemnego zaufania w ramach europejskiej przestrzeni sądowej – Zielona księga w sprawie stosowania przepisów UE dotyczących wymiaru sprawiedliwości w sprawach karnych w obszarze pozbawienia wolności” (COM(2011)327),

–  uwzględniając wyrok Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości w sprawach połączonych C–404/15 i C–659/15 PPU przeciwko Pálowi Aranyosiemu i Robertowi Căldăraru,

–  uwzględniając swoją rezolucję z dnia 25 listopada 2015 r. w sprawie zapobiegania radykalizacji oraz rekrutacji obywateli europejskich przez organizacje terrorystyczne(10) oraz podręcznik UNODC w sprawie postępowania wobec agresywnych więźniów ekstremistów oraz zapobiegania radykalizacji prowadzącej do aktów przemocy w więzieniach(11),

–  uwzględniając oświadczenie pisemne nr 0006/2011 z dnia 14 lutego 2011 r. w sprawie naruszania podstawowych praw więźniów w Unii Europejskiej,

  uwzględniając konwencje, zalecenia i rezolucje Rady Europy dotyczące różnych zagadnień penitencjarnych,

–  uwzględniając białą księgę Rady Europy z dnia 28 września 2016 r. w sprawie przeludnienia w zakładach karnych,

–  uwzględniając zalecenie CM/Rec(2017)3 Komitetu Ministrów Rady Europy dla państw członkowskich w sprawie europejskich zasad dotyczących sankcji i środków wspólnotowych, przyjęte przez Komitet Ministrów w dniu 22 marca 2017 r.,

–  uwzględniając zalecenie CM/Rec(2012)12 Komitetu Ministrów Rady Europy dla państw członkowskich dotyczące obcokrajowców przebywających w więzieniu, przyjęte przez Komitet Ministrów w dniu 10 października 2012 r.,

–  uwzględniając zalecenie CM/Rec(2012)5 Komitetu Ministrów Rady Europy dla państw członkowskich w sprawie Europejskiego Kodeksu Etyki dla personelu więziennego, przyjęte przez Komitet Ministrów w dniu 12 kwietnia 2012 r.,

–  uwzględniając zalecenie CM/Rec(2008)11 Komitetu Ministrów Rady Europy dla państw członkowskich w sprawie europejskich zasad stosowanych wobec młodocianych przestępców, wobec których zastosowano sankcje lub środki, przyjęte przez Komitet Ministrów w dniu 5 listopada 2008 r.,

–  uwzględniając podręcznik Rady Europy dla służby więziennej i kuratorskiej dotyczący radykalizacji i brutalnego ekstremizmu,

–  uwzględniając badania Europejskiego Obserwatorium Więziennictwa (EPO) pt. „From national practices to European guidelines: interesting initiatives in prisons management” [Od praktyk krajowych do wytycznych europejskich: ciekawe inicjatywy w zarządzaniu więzieniami] z 2013 r. i „National monitoring bodies of prison conditions and the European standards” [Krajowe organy monitorowania warunków w więzieniach a normy europejskie] z 2015 r.,

–  uwzględniając art. 52 Regulaminu,

–  uwzględniając sprawozdanie Komisji Wolności Obywatelskich, Sprawiedliwości i Spraw Wewnętrznych oraz opinię Komisji Praw Kobiet i Równouprawnienia (A8-0251/2017),

A.  mając na uwadze, że w 2014 r. ponad pół miliona osób przebywało w zakładach karnych na terenie Unii Europejskiej, w tym osoby skazane, odbywające prawomocną karę, oraz osoby oskarżone o popełnienie przestępstwa i tymczasowo aresztowane;

B.  mając na uwadze, że odpowiedzialność za warunki panujące w zakładach karnych i za zarządzanie tymi zakładami spoczywa na państwach członkowskich, lecz UE ma również do odegrania istotną rolę w zakresie ochrony praw podstawowych osób pozbawionych wolności oraz w procesie tworzenia europejskiej przestrzeni wolności, bezpieczeństwa i sprawiedliwości; mając na uwadze, że Unia Europejska powinna zachęcać do wymiany dobrych praktyk między państwami członkowskimi, które stoją w obliczu wspólnych problemów dotyczących bezpieczeństwa w Europie;

C.  mając na uwadze, że sytuacja w zakładach karnych oraz niekiedy niegodziwe i niehumanitarne warunki przetrzymywania panujące w niektórych państwach członkowskich są niezwykle niepokojące, jak wynika z różnych sprawozdań, np. Europejskiego Komitetu Rady Europy ds. Zapobiegania Torturom;

D.  mając na uwadze, że przeludnienie więzień stanowi w UE problem stale powracający – co przyznaje ponad jedna trzecia państw członkowskich oraz co pokazują różne sprawozdania, m.in. ostatnie wydanie corocznego sprawozdania Rady Europy ze statystykami penitencjarnymi (SPACE) opublikowane dnia 14 marca 2017 r.; mając na uwadze, że Europejski Trybunał Praw Człowieka uznał przeludnienie więzień za naruszenie art. 3 EKPC;

E.  mając na uwadze, że przeludnienie stanowi przeszkodę w ekstradycji lub przekazaniu osoby skazanej z powodu obaw co do złych warunków panujących w więzieniach w państwie przyjmującym; mając na uwadze, że sytuacja w niektórych państwach członkowskich stale się pogarsza, a w wielu ich więzieniach staje się wręcz niedopuszczalna;

F.  mając na uwadze, że przeludnienie więzień wpływa bardzo negatywnie na jakość panujących tam warunków przetrzymywania, może sprzyjać radykalizacji, negatywnie wpływa na warunki zdrowotne i dobrostan więźniów, jest przeszkodą w resocjalizacji i przyczynia się do powstawania niebezpiecznych, skomplikowanych i niezdrowych warunków pracy personelu więziennego;

G.   mając na uwadze, że w wyroku z dnia 6 października 2005 r. w sprawie Hirst przeciwko Zjednoczonemu Królestwu Europejski Trybunał Praw Człowieka potwierdził, że powszechne i automatyczne odbieranie prawa głosu więźniom nie jest zgodne z zasadami demokracji; mając na uwadze, że w 2011 r. 58,7 % osób przebywających w zakładach karnych w Polsce i mających prawo głosu wzięło udział w wyborach parlamentarnych;

H.   mając na uwadze, że nie ma powiązania pomiędzy surowością kar a spadkiem liczby przestępstw;

I.  mając na uwadze, że pozbawienie wolności to sytuacja wyjątkowo trudna dla niektórych osób wymagających szczególnego traktowania, takich jak małoletni, osoby starsze, kobiety w ciąży i osoby cierpiące na poważne zaburzenia psychiczne lub fizyczne bądź niepełnosprawność; mając na uwadze, że osoby takie wymagają odpowiedniego i dostosowanego do nich podejścia;

J.  mając na uwadze, że zgodnie z art. 37 konwencji ONZ o prawach dziecka pozbawienie wolności dzieci „może być zastosowane jedynie jako środek ostateczny i na właściwy, możliwie najkrótszy czas” oraz że dzieci muszą być „odseparowane od osób dorosłych, chyba że dla dobra dziecka nie należy tego czynić”;

K.  mając na uwadze, że według danych Eurostatu ponad 20 % całkowitej liczby więźniów w 2014 r. stanowiły osoby aresztowane tymczasowo;

L.  mając na uwadze, że areszt tymczasowy należy stosować jedynie jako ostateczność, dzieci zaś nie powinny przebywać w zakładach, w których są narażone na negatywne wpływy, a także że należy zawsze brać pod uwagę potrzeby wynikające z ich wieku;

M.  mając na uwadze, że karę pozbawienia wolności, w tym areszt tymczasowy, należy stosować jedynie w prawnie uzasadnionych przypadkach, a w przypadku więźniów, którzy nie stwarzają poważnego zagrożenia dla społeczeństwa, powinny być stosowane kary alternatywne dla pozbawienia wolności – takie jak areszt domowy lub inne środki – gwarantujące im przebywanie w środowisku otwartym lub rodzinnym oraz lepszy dostęp do świadczeń socjalnych, opieki zdrowotnej i środków resocjalizacji;

N.  mając na uwadze, że młodociani przestępcy zasadniczo zawsze powinni mieć dostęp do alternatyw dla pozbawienia wolności bez względu na rodzaj popełnionego przestępstwa;

O.  mając na uwadze, że według danych Rady Europy za 2015 r. średnio 10,8 % osób pozbawionych wolności przebywających w europejskich zakładach karnych to cudzoziemcy – przy czym liczba ta w 2014 roku wynosiła 13,7 % – i że najczęściej osoby te są objęte aresztem tymczasowym z powodu przypisywanego im większego ryzyka ucieczki;

P.  mając na uwadze, że personel więzienny pełni ważną funkcję w społeczeństwie i powinien mieć zapewnione warunki zatrudnienia zgodne z kwalifikacjami i uwzględniające wymagający charakter tej pracy; mając na uwadze, że ze względu na trudny i wymagający uwagi charakter pracy personelu więziennego lepsze początkowe i ustawiczne szkolenie jego członków, większe przeznaczone na to środki finansowe, wymiana najlepszych praktyk, godziwe i bezpieczne warunki pracy oraz wzrost poziomu zatrudnienia są podstawowym warunkiem zapewnienia dobrych warunków w zakładach karnych; mając na uwadze, że ustawiczne szkolenie pomogłoby personelowi więziennemu w zmaganiach z nowymi i pojawiającymi się wyzwaniami, takimi jak radykalizacja w więzieniach;

Q.  mając na uwadze, że zmotywowany, zaangażowany i szanowany personel więzienny to podstawowy warunek zapewnienia humanitarnych warunków w zakładach karnych, a tym samym skuteczności działań na rzecz poprawy sposobu zarządzania zakładami karnymi, udanej resocjalizacji więźniów oraz ograniczenia ryzyka radykalizacji i ponownego popełnienia przestępstwa; 

R.  mając na uwadze, że samookaleczanie i agresywne zachowania więźniów są często wywołane przeludnieniem i fatalnymi warunkami przetrzymywania; mając na uwadze, że dodatkowym czynnikiem jest niewłaściwe wyszkolenie lub wykwalifikowanie personelu; mając na uwadze, że napięta sytuacja w wielu więzieniach sprawia, iż warunki pracy personelu więziennego są szczególnie trudne, co w wielu przypadkach prowadzi do akcji protestacyjnych w państwach członkowskich;

S.  mając na uwadze, że skuteczna administracja penitencjarna wymaga odpowiednich zasobów finansowych i ludzkich, aby mogła realizować misję związaną z bezpieczeństwem i resocjalizacją;

T   mając na uwadze, że zakaz stosowania tortur lub innego okrutnego, nieludzkiego lub poniżającego traktowania to powszechna norma, mająca zastosowanie do dorosłych i dzieci, a wszelkie naruszenia praw podstawowych osób zatrzymanych, które nie wynikają z ograniczeń niezbędnych dla pozbawienia wolności, stanowią naruszenie godności ludzkiej;

U.  mając na uwadze, że liczba samobójstw w zakładach karnych UE jest szczególnie zatrważająca;

V.  mając na uwadze, że radykalizacja w wielu unijnych zakładach karnych to zjawisko bardzo niepokojące i wymagające szczególnej uwagi, a także przeciwdziałania mu stosownymi środkami, przy pełnym poszanowaniu praw człowieka i międzynarodowych zobowiązań; mając na uwadze, że czynniki powodujące natężenie tego zjawiska mogą obejmować nieludzkie warunki przetrzymywania i przeludnienie, co może zwiększać wpływ osób prowadzących nabór do brutalnych i ekstremistycznych organizacji;

W.  mając na uwadze, że Unia udostępnia środki na rzecz walki z radykalizacją w więzieniach w ramach Europejskiej agendy bezpieczeństwa; mając na uwadze, że ze względu na kontekst bezpieczeństwa w Europie każde państwo członkowskie powinno niezwłocznie podjąć kroki na rzecz zapobiegania radykalizacji w więzieniach; mając na uwadze, że podstawowe znaczenie ma wymiana dobrych praktyk na szczeblu europejskim;

X.  mając na uwadze, że niektóre współczesne systemy penitencjarne i zakłady karne, a także liczne budynki wykorzystywane obecnie jako więzienia w wielu państwach europejskich pochodzą z XIX w.; mając na uwadze, że niektóre z tych budynków nie nadają się do użytkowania w XXI w. ze względu na panujące w nich bardzo złe warunki, które stanowią naruszenie podstawowych praw człowieka;

Y.  mając na uwadze, że zgodnie z badaniami rozwój demokracji przedstawicielskiej i konstruktywnego dialogu w więzieniach jest korzystny dla więźniów, personelu więziennego i szerszych kręgów społeczeństwa oraz pomaga poprawić relacje między personelem więziennym a więźniami;

1.  jest zatrwożony warunkami panującymi w więzieniach w niektórych państwach członkowskich oraz stanem wielu europejskich zakładów karnych; apeluje do państw członkowskich o poszanowanie zasad dotyczących przetrzymywania więźniów, wynikających z instrumentów prawa międzynarodowego i norm Rady Europy; przypomina, że pozbawienie wolności nie oznacza pozbawienia godności; zachęca państwa członkowskie do przyjęcia niezależnego mechanizmu nadzoru penitencjarnego przewidzianego w Protokole fakultatywnym do Konwencji w sprawie zakazu stosowania tortur (OPCAT);

2.  wzywa państwa członkowskie do wzmocnienia systemów sądownictwa i inwestowania w szkolenia sędziów;

3.  potwierdza, że warunki panujące w więzieniach mają kluczowe znaczenie, jeżeli chodzi o wdrożenie zasady wzajemnego uznawania orzeczeń sądowych w przestrzeni wolności, bezpieczeństwa i sprawiedliwości Unii Europejskiej, co orzekł Trybunał Sprawiedliwości w sprawach Aranyosiego i Căldăraru; przypomina o zasadniczym znaczeniu zasady wzajemnego uznawania orzeczeń sądowych zawartej w Traktacie o Unii Europejskiej;

4.  ubolewa nad tym, że przeludnienie jest powszechne w europejskich zakładach karnych; wyraża duże zaniepokojenie nowymi rekordami przeludnienia odnotowanymi w niektórych państwach członkowskich; podkreśla, że zgodnie z najnowszymi rocznymi statystykami penitencjarnymi Rady Europy z dnia 14 marca 2017 r. liczba więźniów nadal przekracza liczbę dostępnych miejsc w jednej trzeciej europejskich zakładów karnych; wzywa państwa członkowskie do przestrzegania zaleceń białej księgi Rady Europy z dnia 28 września 2016 r. w sprawie przeludnienia więzień oraz zalecenia R(99) 22 Komitetu Ministrów Rady Europy z dnia 30 września 1999 r. dotyczącego przeludnienia więzień i wzrostu populacji więziennej;

5.  przypomina, że poszczególne państwa członkowskie obliczają liczbę miejsc w zakładach karnych oraz w konsekwencji wskaźnik przeludnienia zgodnie z radykalnie różniącymi się między państwami członkowskimi parametrami przestrzennymi, co utrudnia – czy wręcz uniemożliwia – porównanie na szczeblu Unii;

6.  ubolewa ponadto, że przeludnienie w wielu przypadkach ma dramatyczne konsekwencje dla bezpieczeństwa personelu więziennego i więźniów, wpływając na warunki życia i zdrowie, proponowane zajęcia, opiekę zdrowotną i psychologiczną, a także resocjalizację i monitorowanie więźniów; zachęca państwa członkowskie do ustanowienia systemów i baz danych w celu bieżącego monitorowania warunków panujących w zakładach karnych oraz do zapewnienia racjonalnego rozmieszczenia swoich populacji więźniów;

7.  stwierdza, że zwiększenie pojemności zakładów karnych nie jest jedynym rozwiązaniem problemu przeludnienia, ponieważ liczba więźniów wzrasta w takim samym tempie, jak wzrost tej pojemności; wzywa jednak państwa członkowskie, by przeznaczały adekwatne środki na restrukturyzację i modernizację zakładów karnych w celu uprzywilejowania małych zakładów przyjmujących ograniczoną liczbę więźniów, zapewnienia godnych warunków pozbawienia wolności, tworzenia stref wspólnych odpowiadających celom zajęć i socjalizacji, wspierania resocjalizacji i ponownej integracji w społeczeństwie, rozwijania możliwości edukacji i zapewnienia bezpieczniejszego środowiska zarówno dla więźniów, jak i dla personelu więziennego;

8.  uważa, że zasady przetrzymywania zmieniające się w zależności od więźniów i zagrożenia, jakie reprezentują, stanowi właściwą metodę zapobiegania ponownemu popełnianiu przestępstw i wspierania resocjalizacji; ponownie podkreśla, że środki resocjalizacyjne muszą być stosowane wewnątrz więzienia i że należy zacząć stosować je już w trakcie pozbawienia wolności; wzywa państwa członkowskie, by rozważyły rozmieszczanie populacji więźniów z uwzględnieniem rodzaju popełnionych przestępstw, tak aby zapobiec kontaktowi więźniów skazanych na krótkotrwałe pozbawienie wolności oraz osób skazanych za drobne przestępstwa z więźniami skazanymi na długotrwałe pozbawienie wolności;

9.  zachęca państwa członkowskie do zagwarantowania więźniom zrównoważonego programu zajęć oraz umożliwienia im spędzania tak dużej ilości czasu poza celą, jaka jest niezbędna do zapewnienia wystarczającego poziomu kontaktów międzyludzkich i społecznych oraz obniżenia poziomu frustracji i agresji; podkreśla, że zakwaterowanie więźniów, w szczególności pod względem warunków noclegowych, musi gwarantować poszanowanie ludzkiej godności i prywatności oraz spełniać wymogi zdrowotne i higieniczne, z odpowiednim uwzględnieniem warunków klimatycznych, a zwłaszcza powierzchni, przestrzeni, oświetlenia, unikania wysokich poziomów hałasu, ogrzewania i wentylacji; wzywa wszystkie państwa członkowskie do przyjęcia wspólnej definicji „minimalnej przestrzeni”, którą należy zapewnić każdemu więźniowi; przypomina, że Komisja wspomniała ostatnio o możliwości wykorzystania funduszy strukturalnych UE przez państwa członkowskie;

10.   zachęca państwa członkowskie, aby przewidziały zatrudnianie wolontariuszy w ramach wykonywania kar jako wsparcie dla personelu zawodowego, tak aby stworzyć odpowiednie powiązania sprzyjające resocjalizacji poszczególnych więźniów; uważa, że zadania należące do wolontariuszy powinny zdecydowanie różnić się od zadań personelu zawodowego i odpowiadać kompetencjom tych wolontariuszy;

11.  sugeruje państwom członkowskim, aby ustanowiły stanowisko inspektora zakładów pozbawienia wolności – już istniejące w niektórych państwach członkowskich – tak aby mieć do dyspozycji niezależną instancję oceniającą warunki przetrzymywania więźniów;

12.  wyraża zaniepokojenie rosnącą prywatyzacją systemów więziennych w UE i przypomina, że prywatyzacja systemów karnych często pozostawia bez odpowiedzi wiele pytań co do jej wpływu na warunki panujące w zakładach karnych i poszanowanie praw podstawowych; ubolewa, że przeprowadzono bardzo mało badań porównawczych, aby oszacować koszty i jakość zarządzania w więzieniach państwowych i prywatnych; przypomina, że podstawowe działania kierowania i administrowania sądami oraz monitorowania ich powinny pozostać w gestii państwa;

13.  przypomina, że areszt tymczasowy jest środkiem ostatecznym, stosowanym w przypadkach bezwzględnie koniecznych i przez jak najkrótszy czas, zgodnie z obowiązującym krajowym kodeksem postępowania karnego; ubolewa, że w wielu państwach członkowskich w praktyce regularnie stosuje się areszt tymczasowy, co w połączeniu ze złymi warunkami panującymi w więzieniach i innymi okolicznościami może stanowić naruszenie praw podstawowych więźniów; uważa, że eliminacja problemu naużywania aresztu tymczasowego wymaga innowacyjnych rozwiązań, w tym modernizacji kodeksów postępowania karnego i wzmocnienia sądownictwa;

14.  przypomina, że w Europejskich Regułach Więziennych przyjętych przez Komitet Ministrów Rady Europy podkreślono, że więźniowie powinni móc uczestniczyć w wyborach, referendach i innych aspektach życia publicznego, o ile ich prawa w tym zakresie nie są ograniczone prawem krajowym; przypomina, że dzięki udziałowi w wyborach więźniowie mogą stać się aktywnymi członkami społeczeństwa, co pomaga w ich resocjalizacji; wzywa państwa członkowskie, aby ułatwiły więźniom praktyczny dostęp do praw wyborczych, np. instalując kabiny do głosowania w więzieniach w dniu wyborów;

15.  żąda wdrożenia skutecznego, długoterminowego zarządzania systemami penitencjarnymi, aby ograniczyć liczbę więźniów przez częstsze stosowanie środków karnych o charakterze nieizolacyjnym – takich jak prace społeczne lub umieszczenie osoby skazanej pod nadzorem elektronicznym – i jak najrzadsze uciekanie się do aresztu tymczasowego;

16.  wzywa państwa członkowskie do uzupełnienia aspektu karnego elementami mającymi na celu rozwój umiejętności praktycznych i reedukację więźniów, tak aby zapewnić lepsze zarządzanie karą, skuteczną resocjalizację i ograniczenie popełniania dalszych wykroczeń; przypomina, że w porównaniu z innymi środkami alternatywnymi kara więzienia w przypadku krótkich kar prowadzi do częstszego popełniania dalszych wykroczeń;

17.  zachęca państwa członkowskie, by ustanowiły środki zarządzania odbywaniem kary, zwłaszcza jeżeli chodzi o kary najkrótsze, w szczególności przez stosowanie częściowego pozbawienia wolności, umożliwianie odbywania kary w czasie urlopu, tak aby więzień uniknął utraty zatrudnienia, prace społeczne lub przez częstsze stosowanie aresztu domowego i umieszczenie osoby skazanej pod nadzorem elektronicznym; uważa również, że odbywanie kary powinno być bardziej dostosowane do indywidualnych przypadków, co umożliwi lepsze jej wykonanie;

18.  uważa, że aby zapewnić skuteczność nowych, nieizolacyjnych środków, należy je wprowadzać w połączeniu z innymi środkami, takimi jak reformy systemów karnych, edukacyjnych i społecznych, mające na celu sprzyjanie resocjalizacji i utrzymywaniu kontaktu z zewnętrznym środowiskiem ekonomiczno-społecznym; w związku z tym jest przekonany, że organy administracji penitencjarnej powinny budować silne więzi ze społecznościami lokalnymi, sporządzając dokumenty wyjaśniające i dane statystyczne, aby przekonać opinię publiczną, iż środki nieizolacyjne są konieczne do ograniczenia ryzyka ponownego popełnienia przestępstwa oraz do zapewnienia długotrwałego bezpieczeństwa w naszym społeczeństwie; w związku z tym podkreśla dobre praktyki istniejące w państwach skandynawskich;

19.  wzywa Komisję do przeprowadzenia badania porównawczego, aby przeanalizować środki alternatywne stosowane przez państwa członkowskie oraz wspierać popularyzację najlepszych praktyk krajowych;

20.  wzywa wszystkie państwa członkowskie, aby wprowadziły wzmożone środki nadzoru więźniów po ich wyjściu na wolność, w przypadku gdy byli oni skazani za poważne przestępstwa; zaleca wprowadzenie środków nadzoru po wypuszczeniu na wolność obejmujących wezwanie na spotkanie prowadzone przez sędziego z udziałem urzędników zajmujących się zwolnieniem warunkowym i resocjalizacją, tak aby ocenić stopień reintegracji byłego więźnia w społeczeństwie i ryzyko popełniania dalszych przestępstw;

21.  podkreśla, że w decyzji ramowej „zawieszenie i kary alternatywne” przewidziano mechanizmy wzajemnego uznawania mające zastosowanie do środków wykorzystywanych przez państwa członkowskie, takich jak ograniczenia w przemieszczaniu się, prace społeczne, ograniczenia w komunikowaniu się i wydalenia, oraz że w decyzji ramowej dotyczącej europejskiego nakazu nadzoru przewidziano podobne rozwiązania, jeżeli chodzi o tymczasowe aresztowanie;

22.  wzywa państwa członkowskie do stosowania się do zaleceń szczegółowych dotyczących zapewniania w zakładach karnych warunków dla osób wymagających szczególnego traktowania; ubolewa, że czasem osoby cierpiące na choroby psychiczne zostają pozbawione wolności i przebywają w zakładach karnych wyłącznie z powodu braku przystosowanych do ich potrzeb placówek poza tymi zakładami i przypomina, że według Europejskiego Trybunału Praw Człowieka niewłaściwe traktowanie osób cierpiących na choroby psychiczne może być równoznaczne z naruszeniem art. 3 EKPC oraz art. 2 EKPC (prawo do życia) w przypadku więźniów o skłonnościach samobójczych;

23.  ubolewa, że trudna sytuacja więźniów w podeszłym wieku i więźniów niepełnosprawnych nie jest w pełni brana pod uwagę w niektórych państwach członkowskich; wzywa państwa członkowskie do dopilnowania, aby więźniowie w podeszłym wieku dotknięci niepełnosprawnością byli wypuszczani na wolność, a więźniowie niepełnosprawni mieli dostęp do niezbędnej infrastruktury;

24.  wzywa państwa członkowskie, aby przeciwdziałały wszelkim formom dyskryminacji wobec więźniów ze względu na orientację seksualną lub tożsamość płciową oraz aby gwarantowały więźniom prawo do seksualności;

25.  podkreśla, że więźniarki mają szczególne potrzeby i muszą mieć dostęp do odpowiednich usług medycznych i badań lekarskich oraz do stosownych środków sanitarnych; wzywa państwa członkowskie, by przestrzegały obowiązujących zaleceń dotyczących traktowania kobiet przebywających w więzieniach i unikały wszelkich przejawów dyskryminacji ze względu na płeć;

26.  uważa, że należy poświęcić szczególną uwagę potrzebom kobiet przebywających w więzieniach w okresie ciąży, ale również po urodzeniu dzieci, poprzez zapewnienie odpowiednich pomieszczeń do karmienia piersią, a także wykwalifikowanej i profesjonalnej opieki pielęgniarskiej; uważa, że należy rozważyć alternatywne modele w celu uwzględnienia dobrostanu dzieci w więzieniach; uważa, że automatyczne oddzielenie matki od dziecka powoduje poważne zaburzenia emocjonalne u dziecka i może być odebrane jako dodatkowa kara dla matki i dziecka;

27.  jest zaniepokojony dużą liczbą samobójstw w więzieniach; wzywa każde państwo członkowskie, by stworzyło krajowy plan działania w celu zapobiegania samobójstwom osób uwięzionych;

28.  zachęca państwa członkowskie, aby zapewniały więźniom utrzymywanie regularnych kontaktów z rodzinami i przyjaciółmi, pozwalając im na odbywanie kary w zakładach znajdujących się blisko ich miejsca zamieszkania, wspierając dostęp do wizyt, rozmów telefonicznych i środków komunikacji elektronicznej, z zastrzeżeniem pozwolenia od sędziego i monitorowania przez administrację więzienną, w celu utrzymania więzów rodzinnych; przypomina, że pojęcie rodziny należy rozumieć szeroko, aby objęło ono związki o charakterze nieformalnym; uważa, że niezbędne jest zapewnienie odpowiednich warunków do utrzymania tych więzów;

29.  potępia stosowane w niektórych państwach rozproszenie geograficzne więźniów, ponieważ jest to dodatkowa kara dla ich rodzin; wzywa do wprowadzenia środków umożliwiających przenoszenie więźniów odbywających karę daleko od miejsca zamieszkania do zakładów karnych położonych bliżej ich miejsca zamieszkania, chyba że organ sądowy postanowi inaczej z prawnie uzasadnionych powodów; przypomina, że według Europejskiego Trybunału Praw Człowieka przetrzymywanie osoby w więzieniu znajdującym się w odległości od miejsca zamieszkania utrudniającej lub uniemożliwiającej rodzinie odwiedziny w więzieniu może stanowić naruszenie art. 8 EKPC (prawo do poszanowania życia prywatnego i rodzinnego);

30.  potwierdza znaczenie zagwarantowania, żeby dzieci w zakładach karnych traktowano z poszanowaniem ich dobra, w szczególności by były odseparowane od dorosłych przez cały czas, w tym w trakcie transportu więźniów, i miały prawo pozostawania w kontakcie ze swoimi rodzinami, chyba że sąd postanowi inaczej; ubolewa nad tym, że w niektórych państwach członkowskich młodociani przestępcy są przetrzymywani w zakładach karnych wspólnie z dorosłymi, co naraża ich na niewłaściwe traktowanie i przemoc oraz pozbawia szczególnej opieki, jakiej potrzebuje ta szczególnie narażona na zagrożenia grupa; przypomina, że dyrektywa (UE) 2016/800 w sprawie gwarancji procesowych dla dzieci zaleca stosowanie w ich przypadku środków alternatywnych; wzywa państwa członkowskie do tworzenia ośrodków wychowawczych dla młodzieży;

31.  zaznacza, że dzieci w zakładach karnych muszą otrzymywać opiekę, ochronę i wszelką konieczną pomoc indywidualną – społeczną, edukacyjną, zawodową, psychologiczną, medyczną i fizyczną – potrzebną ze względu na wiek, płeć i osobowość; zachęca państwa członkowskie, aby w przypadku dzieci sprawiających największe trudności zamiast uciekać się do kary więzienia, wybierały raczej zamknięte ośrodki edukacyjne z opieką psychologa dziecięcego; wzywa państwa członkowskie do objęcia dzieci przebywających w zakładach karnych szczególną opieką i ochroną;

32.  wzywa państwa członkowskie, aby umożliwiły młodocianym przebywającym w więzieniach dostęp do stosownych placówek edukacyjnych; zwraca uwagę, że dzieci przebywające w zakładach karnych muszą mieć dostęp do programów przygotowujących do przyszłego powrotu do społeczności, z pełnym uwzględnieniem ich potrzeb emocjonalnych i fizycznych, relacji rodzinnych, możliwości w zakresie miejsca zamieszkania, nauki szkolnej i zatrudnienia oraz statusu społeczno-ekonomicznego;

33.  zachęca Komisję do powołania specjalnych grup roboczych składających się z przedstawicieli ministerstw sprawiedliwości i organów krajowych państw członkowskich oraz organizacji pozarządowych działających w tej dziedzinie, aby ułatwić wymianę najlepszych praktyk;

34.  zwraca uwagę, że dzieci w zakładach karnych powinny utrzymywać regularne i istotne kontakty z rodzicami, z rodziną i z przyjaciółmi za pośrednictwem wizyt i korespondencji, chyba że interes wymiaru sprawiedliwości lub dobro dziecka wymagają ograniczeń w tym zakresie; przypomina, że ograniczanie tego prawa nigdy nie powinno być stosowane jako kara;

35.  wzywa się Komisję, by wspierała strategie przezwyciężania dyskryminacji, z jaką mogą się spotykać dzieci, których rodzice przebywają w więzieniu, z myślą o lepszej integracji społecznej oraz o tworzeniu integracyjnego i sprawiedliwego społeczeństwa;

36.  uznaje prawo dzieci do utrzymania bezpośredniego kontaktu z rodzicem przebywającym w więzieniu i przypomina jednocześnie o prawach przysługujących więźniowi jako rodzicowi; uważa w związku z tym, że więzienia powinny być wyposażone w odpowiednie pomieszczenia dla dzieci, w których przebywają one pod opieką odpowiednio wyszkolonych pracowników więzienia, pracowników socjalnych i wolontariuszy z organizacji pozarządowych, którzy mogą towarzyszyć dzieciom i rodzinom podczas odwiedzin w więzieniu;

37.  wzywa Komisję, by rozważyła możliwość opracowania protokołu ustaleń na szczeblu UE w celu zapewnienia ochrony więzi z rodzicami przebywającymi w więzieniu i umożliwienia rodzicom udziału w wydarzeniach ważnych dla wychowania dzieci, by w ten sposób chronić dobro samych dzieci;

38.  podkreśla, że więźniowie przebywający w zakładach karnych w innych państwach członkowskich, niż państwo członkowskie, w którym mieszkają, mają utrudnione kontakty z rodziną;

39.  wzywa państwa członkowskie do przestrzegania obowiązujących zaleceń dotyczących traktowania obcokrajowców przebywających w więzieniach, opartych na prawie chroniącym ich przed dyskryminacją, a w szczególności do wspierania działalności mediatorów kulturowych;

40.  zachęca państwa członkowskie, aby traktowały odosobnienie jedynie jako środek ostateczny i tylko w przypadku, gdy więzień stanowi zagrożenie dla innych więźniów lub dla siebie samego, a także aby wprowadzały wszelkie możliwe mechanizmy zapobiegania nadużyciom; apeluje do państw członkowskich o zaprzestanie stosowania odosobnienia wobec nieletnich;

41.  wzywa państwa członkowskie do skuteczniejszej walki ze zjawiskiem handlu nielegalnymi substancjami i środkami odurzającymi w więzieniach;

42.  przypomina o zasadzie powszechności prawa do opieki zdrowotnej i wzywa państwa członkowskie do zapewnienia w więzieniach dostępu do odpowiednich usług zdrowotnych i właściwych placówek medycznych oraz do zagwarantowania więźniom dostępu do opieki zdrowotnej – jeśli jej potrzebują – dzięki zatrudnieniu w każdym więzieniu wystarczającej liczby przedstawicieli zawodów medycznych; wyraża zaniepokojenie z powodu trudności, jakie napotykają w różnych państwach członkowskich więźniowie chcący odbyć wizytę u lekarza lub uzyskać wsparcie psychologiczne;

43.  wzywa państwa członkowskie do zapewnienia niezbędnego specjalistycznego leczenia więźniom cierpiącym na poważne lub przewlekłe schorzenia, w tym choroby nowotworowe;

44.  wzywa te państwa członkowskie, które jeszcze nie stosują takich praktyk, aby rozważyły zmianę kary poważnie chorych więźniów ze względów humanitarnych, z zastrzeżeniem uzyskania pozwolenia sądowego i uwzględnieniem stopnia zagrożenia, jakie stwarza dany więzień, a także opinii komisji ekspertów;

45.  wzywa państwa członkowskie, by walczyły z rosnącym zjawiskiem radykalizacji w więzieniach, chroniąc jednocześnie wolność wyznania i unikając dyskryminacji ze względu na wyznawanie konkretnej religii; podkreśla, że każdy program przeznaczony dla konkretnej grupy więźniów, np. więźniów „zradykalizowanych”, musi zapewniać poszanowanie takich samych praw człowieka i zobowiązań międzynarodowych, jakie mają zastosowanie do wszystkich innych więźniów; zaleca, aby administracja więzienna informowała właściwe organy o radykalizacji poszczególnych osób;

46.  podkreśla, że nieludzkie warunki w więzieniach, niewłaściwe traktowanie oraz przeludnienie zakładów karnych mogą stanowić czynniki zwiększające ryzyko radykalizacji;

47.  uważa, że radykalizację można skutecznie zwalczać dzięki m.in. wykrywaniu wczesnych oznak tego zjawiska (np. szkoląc personel i ulepszając więzienny wywiad), ulepszeniu mechanizmów postępowania z ekstremistycznymi zachowaniami, rozwijaniu środków edukacyjnych oraz wspieraniu dialogu i komunikacji między religiami; uważa, że lepszy mentoring, wzmożona opieka psychologiczna i możliwość kontaktu z osobami, które porzuciły radykalizm, mają zasadnicze znaczenie w walce z radykalizacją; przypomina, że osoby młode są szczególnie podatne na propagandę organizacji terrorystycznych; zachęca państwa członkowskie do opracowania programów deradykalizacji;

48.  jest zdania, że działania monitorujące państw członkowskich powinny obejmować powiadamianie organów sądowych lub krajowych organów odpowiedzialnych za walkę z terroryzmem o najbardziej niebezpiecznych zradykalizowanych więźniach;

49.  zachęca państwa członkowskie do wymiany dobrych praktyk w celu zapobiegania radykalizacji i zwalczania jej w więzieniach i ośrodkach zatrzymań dla nieletnich; przypomina, że w ramach Europejskiej agendy bezpieczeństwa Unia Europejska udostępniła środki finansowe na rzecz szkolenia personelu więziennego z myślą o walce z radykalizacją w więzieniach; wzywa państwa członkowskie do pełnego wykorzystywania centrum doskonałości unijnej sieci upowszechniania wiedzy o radykalizacji postaw (RAN), a zwłaszcza do dalszej wymiany specjalistycznej wiedzy za pośrednictwem działającej w jej ramach grupy roboczej ds. więzień i nadzoru kuratorskiego;

50.  podkreśla, że zróżnicowane zasady przetrzymywania dla więźniów uważanych za zradykalizowanych lub zrekrutowanych przez organizacje terrorystyczne to jeden z możliwych środków zapanowania nad radykalizacją w więzieniach; ostrzega jednakże, aby tego rodzaju środki nakładać jedynie indywidualnie i opierać je na decyzji sądu, a także poddawać kontroli przez właściwe organy sądowe;

51.  podkreśla, że personel więzienny wykonuje bardzo wymagającą pracę w imieniu społeczeństwa, w związku z czym powinien być odpowiednio wynagradzany i mieć godziwe warunki pracy, które powinny obejmować bezpłatną pomoc psychologiczną i specjalne infolinie udzielające wsparcia pracownikom doświadczającym problemów mogących wpływać na ich pracę;

52.  przypomina, że społeczne uznanie dla personelu więziennego oraz systematyczne szkolenie go mają kluczowe znaczenie dla zapewnienia dobrych warunków przetrzymywania w więzieniach; zachęca państwa członkowskie do dzielenia się informacjami, wymiany i stosowania dobrych praktyk, a także do przyjęcia kodeksu etycznego postępowania obowiązującego personel więzienny; w tym celu apeluje o zwołanie zgromadzenia ogólnego przedstawicieli administracji penitencjarnej, w którym powinni uczestniczyć przedstawiciele personelu więziennego;

53.  przypomina o fundamentalnej roli dialogu społecznego z personelem więziennym oraz o konieczności zaangażowania personelu więziennego dzięki informowaniu i przeprowadzaniu konsultacji, zwłaszcza przy opracowywaniu nowych koncepcji kary pozbawienia wolności mających na celu udoskonalenie systemów penitencjarnych i poprawę warunków panujących w zakładach karnych, w tym w celu zwalczania zagrożeń związanych z radykalizacją;

54.  wzywa państwa członkowskie do zapewnienia regularnego dialogu między więźniami a personelem więziennym, ponieważ dobre relacje między nimi stanowią zasadniczy element dynamicznego bezpieczeństwa przy łagodzeniu potencjalnych incydentów lub przywracaniu porządku przez proces dialogu;

55.  wzywa państwa członkowskie, aby zachęcały organy zarządzające zakładami karnymi do zaangażowania w rozwój rad więziennych we wszystkich placówkach;

56.  wzywa Komisję do uruchomienia europejskiego forum ds. warunków w więzieniach, aby zachęcać do wymiany najlepszych praktyk między ekspertami a praktykami ze wszystkich państw członkowskich;

57.  wzywa Komisję i instytucje UE do podjęcia niezbędnych działań w ich obszarach kompetencji w celu zagwarantowania poszanowania i ochrony praw podstawowych więźniów, a zwłaszcza osób wymagających szczególnego traktowania, dzieci, osób chorych psychicznie, niepełnosprawnych i kobiet, włącznie z przyjęciem wspólnych reguł i norm europejskich dotyczących warunków pozbawienia wolności we wszystkich państwach członkowskich;

58.  wzywa Komisję do monitorowania i zebrania informacji i statystyk – przy poszanowaniu zasady pomocniczości – na temat warunków przetrzymywania we wszystkich państwach członkowskich oraz na temat wszelkich przypadków naruszania podstawowych praw więźniów; wzywa państwa członkowskie, aby umożliwiły posłom do Parlamentu Europejskiego nieograniczony wstęp do zakładów karnych i ośrodków detencyjnych; 

59.  wzywa państwa członkowskie do ustanowienia europejskiej karty więziennej, zgodnie z zaleceniem Rady Europy 1656/2004 z dnia 27 kwietnia 2004 r.;

60.  wzywa państwa członkowskie do wspierania polityki mającej na celu resocjalizację więźniów w społeczeństwie, zwłaszcza polityki służącej eliminacji barier strukturalnych utrudniających resocjalizację byłych więźniów w społeczeństwie, oraz do wprowadzenia polityki monitorowania i dostosowania kar; przypomina, że więźniowie rzadziej popełniają dalsze wykroczenia, gdy stopniowo przechodzą z życia więziennego do życia na wolności;

61.  uważa, że naprawczy i ochronny charakter systemów penitencjarnych automatycznie pociąga za sobą większe poszanowanie indywidualnej godności ludzkiej, ponieważ ma na celu ochronę społeczeństwa i resocjalizację dzięki ułatwianiu osiągnięcia reedukacyjnych celów kary, doprowadzeniu do resocjalizacji więźniów i zmniejszeniu ryzyka ponownego popełnienia przez nich przestępstwa; ubolewa nad tym, że praktyki mediacji i praktyki naprawcze stanowiące alternatywę dla postępowań dyscyplinarnych niemal nie występują w większości państw członkowskich; zachęca państwa członkowskie, aby nadały pierwszeństwo strategiom politycznym i przepisom prawa mającym na celu sprawiedliwość naprawczą i mediacyjną, w której wykorzystuje się raczej narzędzia społeczne, gospodarcze i kulturalne niż czysto karne;

62.  podkreśla znaczenie zapewnienia więźniom dostępu do edukacji i zdobywania kwalifikacji zawodowych; zachęca państwa członkowskie, aby oferowały wszystkim więźniom interesujące zajęcia, takie jak szkolenia czy możliwość podjęcia pracy zgodnie z normami międzynarodowymi, w celu ich resocjalizacji i zapewnienia im narzędzi umożliwiających życie bez przestępczości po odbyciu kary; zachęca państwa członkowskie do dopilnowania, aby więzień pracował, przygotowywał dyplom lub odbył szkolenie w trakcie pozbawienia wolności, co pozwoli na lepsze zarządzanie karą i przygotuje ich resocjalizację; uważa, że niezbędne jest, aby osoby nieletnie miały dostęp do szkolnictwa i do kształcenia zawodowego;

63.  zachęca państwa członkowskie do wypracowania narzędzi wspomagających powrót więźniów do życia zawodowego, służących rozpoznaniu możliwości zatrudnienia zgodnie z lokalnymi potrzebami, do organizowania i nadzorowania kształcenia i pracy w sposób jak najlepiej dostosowany do indywidualnych potrzeb oraz do prowadzenia ciągłego dialogu z przedstawicielami pracodawców; nakłania państwa członkowskie do ustanowienia systemu szkoleń mającego na celu zachęcanie pracodawców i prywatnych przedsiębiorstw do organizowania szkoleń zawodowych dla więźniów z zamiarem zatrudnienia ich po odbyciu kary; zachęca państwa członkowskie do stworzenia zachęt – w tym finansowych i podatkowych – dla przedsiębiorców chcących zatrudnić więźniów lub do zachęcania byłych więźniów do podejmowania działalności gospodarczej; zachęca również państwa członkowskie do ustanowienia punktów kontaktowych dla byłych więźniów, oferujących informacje i wsparcie w poszukiwaniu pracy, a także obowiązkowe i ściśle nadzorowane nauczanie na odległość;

64.  przypomina, że Europejski Fundusz Społeczny stanowi instrument finansowy UE mający na celu poprawę perspektyw zatrudnienia dla milionów Europejczyków, zwłaszcza tych, którzy mają trudności w znalezieniu pracy, w tym więźniów i byłych przestępców; z zadowoleniem przyjmuje ustanowienie projektów pomagających więźniom w resocjalizacji i integracji na rynku pracy po odbyciu kary;

65.  podkreśla, że praca wykonywana przez więźnia nie powinna być traktowana jako kara, a wszelkie nadużycia w tym zakresie należy zwalczać; podkreśla, że oferty pracy kierowane do więźniów powinny być zgodne z aktualnymi normami i technikami pracy oraz zorganizowane tak, aby funkcjonowały zgodnie z nowoczesnymi systemami zarządzania i procesami produkcji; apeluje do państw członkowskich, by praca w więzieniu była lepiej płatna niż obecnie; wzywa Komisję do przeprowadzenia badania porównawczego dotyczącego wynagrodzeń więźniów w państwach członkowskich, aby wskazać sprawiedliwe i zrównoważone poziomy wynagrodzenia, które umożliwiłyby pracę każdemu więźniowi;

66.  zachęca państwa członkowskie do wymiany najlepszych praktyk w dziedzinach programów edukacji, rehabilitacji i resocjalizacji, zwłaszcza w celu lepszej resocjalizacji po opuszczeniu więzienia i pomocy w zapobieganiu przypadkom dalszej radykalizacji;

67.  wzywa instytucje unijne do udzielania jak najdalej idącego technicznego i ekonomicznego wsparcia w zakresie poprawy systemów penitencjarnych i warunków panujących w więzieniach, zwłaszcza w państwach członkowskich, które doświadczają poważnych trudności finansowych; 

68.  wzywa Komisję do publikowania co pięć lat od dnia przyjęcia niniejszej rezolucji szczegółowych sprawozdań na temat sytuacji w europejskich więzieniach, obejmujących dogłębną analizę jakości kształcenia i szkoleń dla więźniów oraz oceny wyników (łącznie z danymi dotyczącymi recydywistów) stosowania środków alternatywnych wobec pozbawienia wolności;

69.  zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji Radzie, Komisji i rządom oraz parlamentom państw członkowskich, a także Radzie Europy, Zgromadzeniu Parlamentarnemu Rady Europy, komisarzowi Rady Europy ds. praw człowieka i Europejskiemu Komitetowi ds. Zapobiegania Torturom.

(1)

Dz.U. C 32 z 5.2.1996, s. 102.

(2)

Dz.U. C 98 z 9.4.1999, s. 299.

(3)

Dz.U. C 285 E z 21.10.2010, s. 12.

(4)

Dz.U. C 168 z 14.6.2013, s. 82.

(5)

Dz.U. L 190 z 18.7.2002, s. 1.

(6)

Dz.U. L 327 z 5.12.2008, s. 27.

(7)

Dz.U. L 337 z 16.12.2008, s. 102.

(8)

Dz.U. L 294 z 11.11.2009, s. 20.

(9)

Dz.U. L 132 z 21.5.2016, s. 1.

(10)

Teksty przyjęte, P8_TA(2015)0410.

(11)

www.unodc.org/documents/brussels/News/2016.10_Handbook_on_VEPs.pdf


UZASADNIENIE

Fakt, że w latach 2013–2014 r. liczebność populacji więźniów zmniejszyła się o 7 %, może wydawać się zdumiewający. Jak wynika ze statystyk penitencjarnych Rady Europy za 2014 r., opublikowanych w dniu 8 marca 2016 r., liczba więźniów spadła z 99 na 100 miejsc w 2011 r. do 96 w 2013 r. i do 94 w 2014 r. W wielu krajach, w tym w niektórych państwach członkowskich, takich jak Węgry, Belgia, Grecja, Hiszpania, Francja, Portugalia i Włochy, sytuacja wciąż jednak jest problematyczna. Podczas gdy zdolność przyjmowania nowych więźniów w zakładach karnych w Europie prawie się wyczerpała, przeciążenie w aresztach zdarza się systematycznie. W 2014 r. w Europie pozbawione wolności były 1 600 324 osoby, w tym zarówno skazani przez sąd, jak też aresztowani tymczasowo i oczekujący na proces. Jest to zatem problem natury humanitarnej na dużą skalę. Poza pozbawieniem wolności – podstawową karą wymierzaną w wyniku procesu – więźniowie bardzo często doświadczają w więzieniach warunków, które w myśl art. 3 europejskiej konwencji praw człowieka odpowiadają nieludzkiemu lub poniżającemu traktowaniu.

Należy do tego dodać trudności związane z przestarzałością zakładów karnych, brakiem opieki zdrowotnej i medycznej oraz przemocą wśród więźniów, lecz także pomiędzy więźniami a personelem więziennym, który często boryka się z problemem niedoboru i braku uznania. Środki służące przygotowaniu resocjalizacji wewnątrz więzienia oraz probacji sądowo-społecznej sprzyjającej resocjalizacji osób pozbawionych wolności w niektórych państwach członkowskich są bardzo często lekceważone do tego stopnia, że wskaźnik powtarzalności wykroczeń i powtórnego pozbawienia wolności może osiągnąć ponad 50 % w ciągu pięciu lat po opuszczeniu więzienia. Należy zatem wspierać rozwój pomocy edukacyjnej i społecznej przygotowującej więźniów do życia po zwolnieniu z więzienia, a także środki probacji sądowo-społecznej stosowane po zakończeniu kary pozbawienia wolności w celu zapewnienia lepszego zarządzania karą, skutecznej resocjalizacji i ograniczenia ryzyka popełniania dalszych wykroczeń.

Sprawozdawczyni jest zdania, że należy niezwłocznie skonfrontować się z tymi problemami. Fakty dowodzą niezbicie, że systemy o charakterze wyłącznie represyjnym są nieskuteczne, a nawet odnoszą skutek odwrotny do zamierzonego. Należy wspierać dobre praktyki istniejące w różnych państwach członkowskich, a szczególnie w krajach skandynawskich, które stosują przede wszystkim kary alternatywne, obejmują więźniów opieką medyczno-socjalną oraz przygotowują ich do resocjalizacji za pośrednictwem systemu otwartych zakładów karnych. W nowym podejściu do polityki penitencjarnej należy więcej uwagi poświęcić działaniom ograniczającym stosowanie pozbawienia wolności, takim jak środki alternatywne do zatrzymania.

Należy jednak pamiętać, że poza pozbawieniem wolności i wykonywaniem kary misja zakładów karnych polega też na przeprowadzeniu resocjalizacji więźniów. Problemy w systemie penitencjarnym mogą odbić się rykoszetem na całym społeczeństwie. Rozwój społeczeństwa i skuteczną jego ochronę można zatem osiągnąć dzięki zadbaniu o lepsze monitorowanie osób pozbawionych wolności, indywidualizację kar, opiekę nad chorymi psychiatrycznie, którzy powinni bezwzględnie znaleźć się w odpowiednich placówkach, zachowanie czujności w przypadku najsłabszych więźniów, tak aby ograniczyć ryzyko popełnienia samobójstwa, a równocześnie zachowanie czujności wobec zjawiska radykalizacji.

W niniejszym sprawozdaniu należy pamiętać o kwestiach ochrony praw podstawowych więźniów i godności ludzkiej. Niestety Europejski Komitet ds. Zapobiegania Torturom i Europejski Trybunał Praw Człowieka co roku stwierdzają na nowo, że kwestie te są bardzo często lekceważone.

Należy zatem postawić sprawę jasno – istnieje więcej niż jedno rozwiązanie umożliwiające realizację faktycznej woli politycznej poszczególnych rządów i całej UE.


OPINIA Komisji Praw Kobiet i Równouprawnienia (12.5.2017)

dla Komisji Wolności Obywatelskich, Sprawiedliwości i Spraw Wewnętrznych

w sprawie systemów penitencjarnych i warunków panujących w zakładach karnych

(2015/2062(INI))

Sprawozdawczyni komisji opiniodawczej: Barbara Matera

WSKAZÓWKI

Komisja Praw Kobiet i Równouprawnienia zwraca się do Komisji Wolności Obywatelskich, Sprawiedliwości i Spraw Wewnętrznych, jako komisji przedmiotowo właściwej, o uwzględnienie w końcowym tekście projektu rezolucji następujących wskazówek:

A.  mając na uwadze, że kobiety stanowią średnio 4,5 % więźniów w 28 państwach członkowskich, a wzrost liczby kobiet przebywających w więzieniach jest częściowo spowodowany pogorszeniem się sytuacji ekonomicznej kobiet; mając na uwadze, że podział kobiet przebywających w więzieniu na grupy wiekowe stanowi podstawową zasadę ochrony małoletnich; mając na uwadze, że w każdym zakładzie karnym powinna istnieć wydzielona część, w której mogą być umieszczane szczególnie narażone więźniarki;

B.  mając na uwadze, że bardzo często więźniarki są matkami i jedynymi opiekunkami małych dzieci; mając na uwadze, że z powodu nieregularnego rozmieszczenia ośrodków mogących je przyjąć, kobiety te są często osadzane bardzo daleko od swoich dzieci i cierpią częściej z powodu zerwania więzi rodzinnych;

C.  mając na uwadze, że brak zajęć wspólnych dla obu płci i odizolowanie oddziałów dla kobiet w więzieniach, w których przetrzymywani są więźniowie obu płci, sprawia, że kobiety napotykają szczególne trudności w dostępie do wspólnych udogodnień, takich jak pomieszczenia sanitarne, strefy przeznaczone na zajęcia społeczne i kulturalne, tereny sportowe lub biblioteki; mając na uwadze, że nie wszystkie więźniarki mogą pełnić funkcje w ważnych służbach więziennych, gdyż nie wolno im korzystać z pewnych wspólnych udogodnień; mając na uwadze, że taki dostęp, który należy zapewnić więźniarkom, przyczynia się do odnowienia przez te kobiety więzi społecznych oraz do zmniejszenia alienacji osób przebywających w więzieniach, co jest warunkiem wstępnym wszelkiej reintegracji;

D.  mając na uwadze, że Europejskie reguły więzienne nr 19.7 stanowią, iż „specjalne przepisy regulują potrzeby sanitarne kobiet”, natomiast art. 23 ust. 1 Wzorcowych reguł minimalnych ONZ postępowania z więźniami przewiduje, że „w zakładach karnych dla kobiet powinny istnieć specjalne pomieszczenia służące wszelkiej koniecznej przedporodowej i poporodowej opiece i leczeniu”; mając jednak na uwadze, że w państwach członkowskich rzadko przestrzega się tych zasad, a także, jak wskazuje Europejskie Obserwatorium Więzień, „w praktyce nie zawsze pamięta się o potrzebach sanitarnych kobiet bądź je respektuje”;

E.  mając na uwadze, że normy przyjęte przez Europejski Komitet do spraw Zapobiegania Torturom oraz Nieludzkiemu lub Poniżającemu Traktowaniu albo Karaniu wymagają, aby w więzieniach zatrudniany był personel obu płci, oraz stanowią, iż „osoby pozbawione wolności powinny być przeszukiwane jedynie przez personel tej samej płci, a ponadto każde przeszukanie, które wymaga rozebrania się osoby przeszukiwanej, powinno być wykonywane poza zasięgiem wzroku personelu dozorującego płci przeciwnej”; mając na uwadze, że Wzorcowe reguły minimum ONZ postępowania z więźniami stanowią, że „żaden męski przedstawiciel personelu nie będzie wkraczał do części instytucji wyodrębnionej dla kobiet, o ile nie będzie mu towarzyszyła funkcjonariuszka” oraz że „praca z kobietami-więźniami oraz nadzór nad nimi będą powierzane wyłącznie funkcjonariuszkom”; mając jednak na uwadze, że w państwach członkowskich nie zawsze stosuje się te praktyki;

1.  apeluje do państw członkowskich o gromadzenie informacji dotyczących wszystkich aspektów pozbawienia wolności, o dokonanie podziału wszystkich danych według płci oraz o udostępnienie danych statystycznych w celu zrozumienia najczęstszych przestępstw lub wykroczeń popełnianych przez kobiety, a także o rozważenie alternatywnych form pozbawienia wolności za drobne przestępstwa; w związku z powyższym zwraca się do państw członkowskich o przyjęcie wszelkich niezbędnych środków w celu przeciwdziałania przeludnieniu w zakładach karnych, które nie może w żadnym razie stanowić przeszkody w skutecznym stosowaniu zasady równości kobiet i mężczyzn;

2.  wzywa państwa członkowskie do dopilnowania, aby w więzieniach zaspokajane były wszystkie sanitarne i zdrowotne potrzeby kobiet, w tym odnoszące się do zdrowia ginekologicznego, opieki przedporodowej i poporodowej, produktów menstruacyjnych oraz zdrowia seksualnego i reprodukcyjnego, a także by podejmowane były odpowiednie działania mające na celu zwalczanie nieproporcjonalnie wysokiej liczby przypadków zażywania narkotyków przez kobiety przebywające w więzieniach;

3.  zwraca uwagę, że u więzionych kobiet nader często występują choroby psychiczne i są one skłonne do samookaleczenia, samobójstwa oraz są częściej uzależnione od narkotyków i alkoholu, a także wykorzystywane seksualnie; apeluje do państw członkowskich o poprawę warunków kobiet przebywających w więzieniach poprzez uwzględnienie ich konkretnych potrzeb, w tym poprzez stosowanie środków wsparcia psychospołecznego, profilaktyki, monitorowania oraz odpowiedniego i wystarczającego leczenia fizycznych i psychicznych problemów zdrowotnych; wzywa w związku z tym państwa członkowskie do zainwestowania w wykwalifikowany personel wsparcia w celu rozwiązania tych problemów i osiągnięcia znaczącej poprawy, a także do zapewnienia w miarę możliwości podziału kobiet na grupy wiekowe oraz przeznaczenia odrębnej części budynku dla więźniarek szczególnie narażonych;

4.  apeluje do państw członkowskich o poświęcenie szczególnej uwagi ochronie zdrowia, godności i intymności kobiet w zakładach karnych w związku z ich szczególnymi potrzebami w zakresie opieki medycznej i higieny, które mogą być zaniedbywane lub nieodpowiednio traktowane z powodu niewielkiej liczby kobiet w takich miejscach; przypomina państwom członkowskim, że odzyskanie poczucia wartości jest kluczowym aspektem godności ludzkiej;

5.  uważa, że należy poświęcić szczególną uwagę potrzebom kobiet przebywających w więzieniach w okresie ciąży, ale również po urodzeniu dzieci, poprzez zapewnienie odpowiednich pomieszczeń do karmienia piersią, a także wykwalifikowanej i profesjonalnej opieki pielęgniarskiej; uważa, że należy rozważyć alternatywne modele w celu uwzględnienia dobrostanu dzieci w więzieniach; uważa, że automatyczne oddzielenie matki od dziecka powoduje poważne zaburzenia emocjonalne u dziecka i może być odebrane jako dodatkowa kara dla matki; zwraca się do państw członkowskich o wprowadzenie rozwiązań umożliwiających matkom pozostanie jak najdłużej z własnymi dziećmi; wzywa państwa członkowskie do podjęcia działań mających na celu wspieranie więźniarek będących matkami poprzez zapewnienie praktycznej i finansowej pomocy odwiedzającym je dzieciom i ich opiekunom oraz poprzez wydłużenie czasu odwiedzin dla dzieci i czasu rozmów telefonicznych dla matek; wzywa państwa członkowskie do zapewnienia kobietom przebywającym w więzieniach usług w zakresie zdrowia seksualnego i reprodukcyjnego;

6.  wzywa państwa członkowskie do zaprzestania tolerowania przemocy względem więźniarek oraz poniżających praktyk, które stanowią pogwałcenie podstawowych praw człowieka; wzywa państwa członkowskie do podjęcia proaktywnych i prewencyjnych działań w celu zwalczania wszelkich form przemocy wobec kobiet oraz osób LGBTQI w więzieniach, jakiej dopuszczają się pracownicy więzień i inni więźniowie; wzywa państwa członkowskie do zastosowania wszelkich środków niezbędnych do zapewnienia, dzięki zatrudnieniu wykwalifikowanego personelu, wsparcia psychologicznego kobietom będącym ofiarami przemocy;

7.  podkreśla trudną sytuację, w jakiej znajdują się osoby transpłciowe przebywające w zakładach karnych; apeluje do państw członkowskich o zagwarantowanie osobom przechodzącym transformację płci dostępu do terapii hormonalnych i wsparcia psychologicznego, a także o umieszczenie ich w zakładach karnych odpowiadających ich tożsamości płciowej;

8.  zwraca uwagę na szczególne narażenie więzionych osób LGBTQI, które są najbardziej zagrożone dyskryminacją, nadużyciami i przemocą seksualną; apeluje do państw członkowskich o stworzenie indywidualnych cel, aby zapewnić bezpieczeństwo, poszanowanie godności i intymności więzionych osób transseksualnych i interseksualnych;

9.  zachęca państwa członkowskie, w których prostytutki są więzione za nagabywanie, by zmieniły swoje prawodawstwo na wzór modelu szwedzkiego i zaproponowały strategie wychodzenia z prostytucji;

10.  potępia w związku z powyższym stosowaną regularnie praktykę odbierania biustonoszy kobietom przebywającym w areszcie, która to praktyka jest nieproporcjonalna do potencjalnego zagrożenia;

11.  wzywa Komisję do priorytetowego opracowania planu działania na rzecz wdrożenia i oceny unijnej strategii walki z radykalizacją postaw i werbowaniem do działalności terrorystycznej, a także do przyjęcia konkretnej polityki uwzględniającej aspekt płci, w tym zaleceń mających na celu zapobieganie radykalizacji kobiet w więzieniach, na podstawie najlepszych praktyk; wzywa państwa członkowskie do skoordynowania ich strategii i do dzielenia się informacjami i doświadczeniami, którymi dysponują, w celu podjęcia wszelkich niezbędnych działań, aby zapobiec radykalizacji kobiet w więzieniach; podkreśla, że grupy terrorystyczne angażują kobiety przebywające w więzieniach na wiele sposobów, między innymi poprzez małżeństwa i nakłanianie ich do rekrutowania innych osób lub do popełniania aktów przemocy; przypomina o konieczności stosowania, w okresie pobytu w więzieniu i po jego zakończeniu, środków pomocy społecznej, mających na celu przygotowanie osoby osadzonej do reintegracji, w szczególności do poszukiwania mieszkania i zatrudnienia, oraz niesienie jej w tych działaniach pomocy z myślą o uniknięciu sytuacji wykluczenia społecznego i recydywy;

12.  uważa za niezwykle istotne zapewnienie kobietom i osobom LGBTQI przebywającym w zakładach karnych możliwości dbania o ciało i higienę osobistą; podkreśla, że pielęgnacja ciała i higiena osobista stanowią niezbywalne prawa człowieka i muszą być uznawane za nieodłączny element dobrego samopoczucia psychicznego;

13.  przyznaje, że poziom edukacji kobiet w więzieniach jest zazwyczaj dość niski; dlatego zwraca się do państw członkowskich o poświęcenie dodatkowej uwagi programom edukacyjnym, szkoleniom zawodowym i środkom reintegracji społecznej w celu ułatwienia kobietom resocjalizacji;

14.  wzywa państwa członkowskie, aby zagwarantowały przestrzeganie międzynarodowych i europejskich standardów w zakresie zatrudniania personelu z uwzględnieniem aspektu płci w celu ochrony więźniarek przed przemocą ze strony członków personelu płci męskiej;

15.  uważa za kluczowe, aby podejmować odpowiednie kroki w celu zapewnienia pełnej i sprawiedliwej reintegracji więźniarek, w tym poprzez wyeliminowanie praktyk przygotowujących kobiety do pracy gorzej płatnej niż w przypadku mężczyzn, np. w zakresie przemysłu tekstylnego i sprzątania, a także poprzez wdrażanie uwzględniających aspekt płci programów na rzecz reintegracji;

16.  wzywa państwa członkowskie do zapewnienia odpowiedniego szkolenia dla personelu medycznego i więziennego zajmującego się więźniarkami, ponieważ kobiety często padają ofiarą nadużyć, przemocy i wykorzystywania ze względu na płeć ze strony innych więźniów i personelu.

INFORMACJE O PRZYJĘCIU OPINII W KOMISJI OPINIODAWCZEJ

Data przyjęcia

11.5.2017

 

 

 

Wynik głosowania końcowego

+:

–:

0:

22

2

4

Posłowie obecni podczas głosowania końcowego

Daniela Aiuto, Maria Arena, Beatriz Becerra Basterrechea, Malin Björk, Iratxe García Pérez, Arne Gericke, Anna Hedh, Mary Honeyball, Teresa Jiménez-Becerril Barrio, Agnieszka Kozłowska-Rajewicz, Florent Marcellesi, Angelika Mlinar, Margot Parker, Marijana Petir, Pina Picierno, Jadwiga Wiśniewska, Jana Žitňanská

Zastępcy obecni podczas głosowania końcowego

Izaskun Bilbao Barandica, Edouard Martin, Clare Moody, Jordi Solé, Mylène Troszczynski, Monika Vana, Julie Ward

Zastępcy (art. 200 ust. 2) obecni podczas głosowania końcowego

Eduard Kukan, Claudia Schmidt, Claudiu Ciprian Tănăsescu, Axel Voss

GŁOSOWANIE KOŃCOWE W KOMISJI OPINIODAWCZEJ W FORMIE GŁOSOWANIA IMIENNEGO

22

+

ALDE

Beatriz Becerra Basterrechea, Izaskun Bilbao Barandica, Angelika Mlinar

EFDD

Daniela Aiuto

GUE/NGL

Malin Björk

PPE

Teresa Jiménez-Becerril Barrio, Agnieszka Kozłowska-Rajewicz, Eduard Kukan, Claudia Schmidt, Axel Voss

S&D

Maria Arena, Iratxe García Pérez, Anna Hedh, Mary Honeyball, Edouard Martin, Clare Moody, Pina Picierno, Claudiu Ciprian Tănăsescu, Julie Ward

VERTS/ALE

Florent Marcellesi, Jordi Solé, Monika Vana

2

-

EFDD

Margot Parker

ENF

Mylène Troszczynski

4

0

ECR

Arne Gericke, Jadwiga Wiśniewska, Jana Žitňanská

PPE

Marijana Petir

Objaśnienie używanych znaków:

+  :  za

-  :  przeciw

0  :  wstrzymało się


INFORMACJE O PRZYJĘCIUPRZEZ KOMISJĘ PRZEDMIOTOWO WŁAŚCIWĄ

Data przyjęcia

21.6.2017

 

 

 

Wynik głosowania końcowego

+:

–:

0:

44

4

3

Posłowie obecni podczas głosowania końcowego

Martina Anderson, Gerard Batten, Heinz K. Becker, Michał Boni, Caterina Chinnici, Daniel Dalton, Rachida Dati, Agustín Díaz de Mera García Consuegra, Cornelia Ernst, Laura Ferrara, Monika Flašíková Beňová, Kinga Gál, Ana Gomes, Sylvie Guillaume, Monika Hohlmeier, Sophia in ‘t Veld, Eva Joly, Dietmar Köster, Barbara Kudrycka, Marju Lauristin, Monica Macovei, Roberta Metsola, Claude Moraes, József Nagy, Judith Sargentini, Birgit Sippel, Csaba Sógor, Sergei Stanishev, Traian Ungureanu, Marie-Christine Vergiat, Udo Voigt, Beatrix von Storch, Kristina Winberg, Auke Zijlstra

Zastępcy obecni podczas głosowania końcowego

Joëlle Bergeron, Carlos Coelho, Pál Csáky, Gérard Deprez, Iratxe García Pérez, Maria Grapini, Petr Ježek, Sylvia-Yvonne Kaufmann, Nuno Melo, Maite Pagazaurtundúa Ruiz, Morten Helveg Petersen, Christine Revault D’Allonnes Bonnefoy, Josep-Maria Terricabras, Anders Primdahl Vistisen, Axel Voss

Zastępcy (art. 200 ust. 2) obecni podczas głosowania końcowego

Josu Juaristi Abaunz, Karin Kadenbach


IMIENNE GŁOSOWANIE KOŃCOWEW KOMISJI PRZEDMIOTOWO WŁAŚCIWEJ

44

+

ALDE

Gérard Deprez, Petr Ježek, Maite Pagazaurtundúa Ruiz, Morten Helveg Petersen, Sophia in 't Veld

EFDD

Joëlle Bergeron, Laura Ferrara

GUE/NGL

Lucy Anderson, Cornelia Ernst, Josu Juaristi Abaunz, Marie-Christine Vergiat

NI

Udo Voigt

PPE

Heinz K. Becker, Michał Boni, Carlos Coelho, Pál Csáky, Rachida Dati, Agustín Díaz de Mera García Consuegra, Kinga Gál, Monika Hohlmeier, Barbara Kudrycka, Nuno Melo, Roberta Metsola, József Nagy, Csaba Sógor, Traian Ungureanu, Axel Voss

S&D

Caterina Chinnici, Monika Flašíková Beňová, Iratxe García Pérez, Ana Gomes, Maria Grapini, Sylvie Guillaume, Karin Kadenbach, Sylvia-Yvonne Kaufmann, Dietmar Köster, Marju Lauristin, Claude Moraes, Christine Revault D'Allonnes Bonnefoy, Birgit Sippel, Sergei Stanishev

Verts/ALE

Eva Joly, Judith Sargentini, Josep-Maria Terricabras

4

-

EFDD

Gerard Batten, Kristina Winberg, Beatrix von Storch

ENF

Auke Zijlstra

3

0

ECR

Daniel Dalton, Monica Macovei, Anders Primdahl Vistisen

Objaśnienie używanych znaków:

+  :  za

-  :  przeciw

0  :  wstrzymało się

Informacja prawna