Procedura : 2017/2011(INI)
Przebieg prac nad dokumentem podczas sesji
Dokument w ramach procedury : A8-0294/2017

Teksty złożone :

A8-0294/2017

Debaty :

PV 24/10/2017 - 18
CRE 24/10/2017 - 18

Głosowanie :

PV 25/10/2017 - 7.7
CRE 25/10/2017 - 7.7

Teksty przyjęte :

P8_TA(2017)0413

SPRAWOZDANIE     
PDF 808kWORD 96k
11.10.2017
PE 606.242v03-00 A8-0294/2017

w sprawie aspektów praw podstawowych w integracji Romów w UE: walka z antycygańskością

(2017/2038(INI))

Komisja Wolności Obywatelskich, Sprawiedliwości i Spraw Wewnętrznych

Sprawozdawczyni: Soraya Post

PROJEKT REZOLUCJI PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO
 UZASADNIENIE
 OPINIA Komisji Praw Kobiet i Równouprawnienia
 INFORMACJE O PRZYJĘCIU SPRAWOZDANIAW KOMISJI PRZEDMIOTOWO WŁAŚCIWEJ
 GŁOSOWANIE KOŃCOWE W FORMIE GŁOSOWANIA IMIENNEGO W KOMISJI PRZEDMIOTOWO WŁAŚCIWEJ

PROJEKT REZOLUCJI PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO

w sprawie aspektów praw podstawowych w integracji Romów w UE: walka z antycygańskością

(2017/2038(INI))

Parlament Europejski,

–  uwzględniając Traktat o Unii Europejskiej (TUE) oraz Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (TFUE),

–  uwzględniając preambułę do TUE, w szczególności jej tiret drugie oraz czwarte do siódmego;

–  uwzględniając między innymi art. 2, art. 3 ust. 3 akapit drugi oraz art. 6 TUE,

  uwzględniając między innymi art. 10 i art. 19 ust. 1 TFUE,

–  uwzględniając Kartę praw podstawowych Unii Europejskiej z dnia 7 grudnia 2000 r. („Kartę”), ogłoszoną w dniu 12 grudnia 2007 r. w Strasburgu, która weszła w życie wraz z Traktatem z Lizbony w grudniu 2009 r.,

–  uwzględniając Powszechną deklarację praw człowieka przyjętą przez Zgromadzenie Ogólne ONZ w 1948 r.,

–  uwzględniając Konwencję ONZ o prawach dziecka, przyjętą w Nowym Jorku w dniu 20 listopada 1989 r., w szczególności jej art. 3,

–  uwzględniając rezolucję ONZ A/70/L.1 przyjętą przez Zgromadzenie Ogólne dnia 25 września 2015 r. pt. „Przekształcamy nasz świat: Agenda na rzecz zrównoważonego rozwoju 2030”,

–  uwzględniając rezolucję ONZ A/RES/60/7 przyjętą przez Zgromadzenie Ogólne dnia 1 listopada 2005 r. w sprawie pamięci o Holokauście;

–  uwzględniając europejską Konwencję o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności,

–  uwzględniając Konwencję ramową Rady Europy o ochronie mniejszości narodowych,

–  uwzględniając przyjętą w dniu 1 lutego 2012 r. deklarację Komitetu Ministrów Rady Europy na temat nasilającej się w Europie antycygańskości i rasistowskiej przemocy wobec Romów,

–  uwzględniając zalecenie nr 13 Europejskiej Komisji przeciwko Rasizmowi i Nietolerancji (ECRI) dotyczące ogólnej polityki zwalczania antycygańskości i dyskryminacji Romów,

–  uwzględniając Kartę Europejskich Partii Politycznych na rzecz społeczeństwa wolnego od rasizmu przyjętą przez Kongres Władz Lokalnych i Regionalnych Rady Europy podczas 32. sesji w marcu 2017 r.;

–  uwzględniając rezolucję Zgromadzenia Parlamentarnego Rady Europy nr 1985 (2014) w sprawie sytuacji i praw mniejszości narodowych w Europie oraz rezolucję nr 2153 (2017) w sprawie promowania włączenia Romów i wędrowców,

–  uwzględniając oświadczenie sekretarza generalnego Thorbjorna Jaglanda z dnia 11 kwietnia 2017 r. w sprawie 10 celów na następne 10 lat,

–  uwzględniając Konwencję MOP dotyczącą dyskryminacji w zakresie zatrudnienia i wykonywania zawodu z 1958 r. (nr 111),

–  uwzględniając dyrektywę Rady 2000/43/WE z dnia 29 czerwca 2000 r. wprowadzającą w życie zasadę równego traktowania osób bez względu na pochodzenie rasowe lub etniczne(1),

–  uwzględniając dyrektywę Rady 2000/78/WE z dnia 27 listopada 2000 r. ustanawiającą ogólne warunki ramowe równego traktowania w zakresie zatrudnienia i pracy(2),

–  uwzględniając dyrektywę Parlamentu Europejskiego i Rady 2012/29/UE z dnia 25 października 2012 r. ustanawiającą normy minimalne w zakresie praw, wsparcia i ochrony ofiar przestępstw oraz zastępującą decyzję ramową Rady 2001/220/WSiSW(3),

–  uwzględniając rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 883/2004 z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego(4),

–  uwzględniając decyzję ramową Rady 2008/913/WSiSW z dnia 28 listopada 2008 r. w sprawie zwalczania pewnych form i przejawów rasizmu i ksenofobii za pomocą środków prawnokarnych,

–  uwzględniając zalecenie Rady z dnia 9 grudnia 2013 r. w sprawie skutecznych środków integracji Romów w państwach członkowskich, konkluzje Rady z dnia 8 grudnia 2016 r. w sprawie przyspieszenia procesu integracji Romów oraz z dnia 13 października 2016 r. w sprawie sprawozdania specjalnego nr 14/2016 Europejskiego Trybunału Obrachunkowego,

–  uwzględniając konkluzje Rady z dnia 15 czerwca 2011 r. w sprawie wczesnej edukacji i opieki nad dzieckiem,

–  uwzględniając komunikaty Komisji w sprawie integracji Romów (COM(2010)0133, COM(2012)0226, COM(2013)0454, COM(2015)0299, COM(2016)0424), w tym komunikat w sprawie unijnych ram dotyczących krajowych strategii integracji Romów do 2020 r.(COM(2011)0173),

–  uwzględniając komunikat Komisji zatytułowany „Gwarancja dla młodzieży i inicjatywa na rzecz zatrudnienia ludzi młodych trzy lata później” (COM(2016)0646),

–  uwzględniając zalecenie Komisji z dnia 20 lutego 2013 r. zatytułowane „Inwestowanie w dzieci: przerwanie cyklu marginalizacji”,

–  uwzględniając swoje rezolucje w sprawie Romów(5),

–  uwzględniając swoją rezolucję z dnia 15 kwietnia 2015 r. z okazji Międzynarodowego Dnia Romów – antycygańskość w Europie i uznanie przez UE dnia pamięci o ludobójstwie Romów podczas drugiej wojny światowej(6),

  uwzględniając swoją rezolucję z dnia 13 grudnia 2016 r. w sprawie sytuacji w zakresie praw podstawowych w Unii Europejskiej w 2015 r.(7), w szczególności ustępy 117–122 dotyczące praw Romów;

–  uwzględniając sprawozdanie Agencji Praw Podstawowych Unii Europejskiej za rok 2016 dotyczące praw podstawowych,

–  uwzględniając badania Agencji Praw Podstawowych EU-MIDIS I i II, a także różne inne badania i sprawozdania w sprawie Romów,

–  uwzględniając sprawozdanie specjalne Trybunału Obrachunkowego nr 14/2016 w sprawie unijnych inicjatyw politycznych i wsparcia finansowego na rzecz integracji Romów: w ostatnim dziesięcioleciu osiągnięto istotne postępy, potrzebne są jednak dodatkowe działania w terenie,

–  uwzględniając badanie Eurobarometru pt. „Dyskryminacja w UE w 2015 r.”,

–  uwzględniając sprawozdania i zalecenia Organizacji Bezpieczeństwa i Współpracy w Europie (OBWE), między innymi jej plan działań na rzecz poprawy sytuacji Romów i Sinti na obszarze działań OBWE,

–  uwzględniając sprawozdania i zalecenia organizacji nadzorujących i organizacji społeczeństwa obywatelskiego, w szczególności Europejskiego Centrum Praw Romów, Fundación Secretariado Gitano, OSF, ERGO i Amnesty International,

–  uwzględniając dokument referencyjny na temat antycygańskości Sojuszu przeciwko Antycygańskości,

–  uwzględniając sprawozdanie Centrum Studiów nad Polityką Europejską w sprawie zwalczania instytucjonalnej antycygańskości: odpowiedzi i obiecujące praktyki w UE i wybranych państwach członkowskich,

  uwzględniając nowo utworzony Europejski Instytut Romów na rzecz Sztuki i Kultury (ERIAC) w Berlinie, którego celem jest zaznaczenie artystycznej i kulturowej obecności 12 milionów Romów w Europie, umożliwienie im wyrażania siebie, a dzięki temu przyczynienie się do walki z antycygańskością,

–  uwzględniając art. 52 Regulaminu,

–  uwzględniając sprawozdanie Komisji Wolności Obywatelskich, Sprawiedliwości i Spraw Wewnętrznych oraz opinię Komisji Praw Kobiet i Równouprawnienia (A8-0294/2017),

A.  mając na uwadze, że Romowie są nadal pozbawiani swoich praw podstawowych w Europie;

B.  mając na uwadze, że Romowie są częścią europejskiej kultury i europejskich wartości oraz że zapewniają oni wkład w bogactwo kulturowe, różnorodność, gospodarkę i wspólną historię UE;

C.  mając na uwadze, że „antycygańskość jest szczególnym rodzajem rasizmu, ideologią opartą na wyższości rasowej, formą odczłowieczenia i rasizmu instytucjonalnego żywiącą się dyskryminacją historyczną, której przejawami są między innymi przemoc, mowa nienawiści, wyzysk, stygmatyzacja i dyskryminacja w najbardziej jaskrawej formie”(8);

D.  mając na uwadze, że pomimo wysiłków na szczeblu krajowym, europejskim i międzynarodowym, na wszystkich poziomach społeczeństwa europejskiego w całej Europie codziennie można wykryć utrzymującą się i strukturalną antycygańskość(9), które przejawia się m.in. w indywidualnych i instytucjonalnych zaniedbaniach, dyskryminacji, nierówności, osłabianiu pozycji, lekceważenie, wykluczenie i obwinianie, piętnowanie, wypowiedzi nawołujące do nienawiści, co powoduje ofiary przemocy, skrajne ubóstwo i wykluczenie społeczne; mając na uwadze, że antycygańskość coraz bardziej się nasila, a partie polityczne zyskują popularność, wyrażając rażące nastroje antyromskie;

E.  mając na uwadze, że różne formy antycygańskości, która przejawia się niezapewnianiem Romom równego dostępu lub jakiegokolwiek dostępu do obiektów i usług użyteczności publicznej, odmawianiem im równych praw i równego traktowania, nieuwzględnianiem Romów w procesach kształtowania polityki i tworzenia wiedzy, tworzeniem dyskryminacyjnych programów oraz nieprawidłowym wykorzystaniem możliwości finansowania na potrzeby poprawy życia Romów, można stwierdzić w pracach i działaniach organów publicznych i instytucji w niemal wszystkich obszarach i na wszystkich szczeblach w państwach członkowskich;

F.  mając na uwadze, że nieumyślną antycygańskość można dostrzec w działaniach instytucji Unii Europejskiej, jako że wiele unijnych programów i funduszy, które mogłyby mieć pozytywny wpływ na warunki życia i perspektywy życiowe Romów, nie dociera do nich lub symbolicznie wskazuje Romów jako jedną z grup beneficjentów, niemniej nie uwzględnia się przy tym realnej sytuacji i dyskryminowania Romów, na które są narażeni;

G.  mając na uwadze, że antycygańskość – nawet jeśli jest ona nieświadoma – można dostrzec w dorobku prawnym UE, który często nie uwzględnia realnej sytuacji Romów i wyzwań, przed jakimi stoją Romowie, którzy ze względu na podleganie dyskryminacji z wielu przyczyn jednocześnie na przestrzeni wieków nie mogą cieszyć się z tych samych praw i możliwości oraz takiego samego poziomu ochrony przewidzianego w dorobku UE jak inni obywatele UE;

H.  mając na uwadze, że Romowie w naszym społeczeństwie ciągle traktowani są w sposób paternalistyczny, co uwidacznia się w stosowanym języku i podejmowanych działaniach, skupiających się jedynie na potrzebie „włączenia” lub „integracji” Romów, podczas gdy w rzeczywistości wymagana jest fundamentalna zmiana podejścia; mając na uwadze, że w naszym społeczeństwie należy zapewnić im dostęp do przysługujących im praw podstawowych i obywatelstwa oraz pełne korzystanie z nich;

I.  mając na uwadze, że Romowie są ciągle nazywani osobami wymagającymi szczególnego traktowania, podczas gdy w rzeczywistości pozbawianie ich niezbywalnych praw człowieka oraz odmawianie im równego traktowania i dostępu do opieki społecznej, usług, informacji, wymiaru sprawiedliwości, edukacji, opieki zdrowotnej, zatrudnienia itd. sugeruje, iż to struktury ustanowione i utrzymywane przez osoby sprawujące władzę są dyskryminujące i sprawiają, że Romowie wymagają szczególnego traktowania; mając na uwadze, że świadczy to o tym, że właściwe władze ignorowały swoje obowiązki w dziedzinie praw człowieka;

Przynależność i uczestnictwo

1.  podkreśla, że w celu zwalczania podświadomego przyzwolenia społecznego na wykluczanie Romów, przeciwdziałania ich dyskryminacji i społecznemu wykluczeniu oraz w celu niszczenia stereotypów tworzonych i wzmacnianych na przestrzeni stuleci przez literaturę popularną, media, sztukę i język zasadnicze znaczenie ma edukowanie głównych grup społecznych na temat różnorodności Romów, ich historii oraz zakresu i stopnia antycygańskości, z jaką spotykają się w codziennym życiu; w tym względzie wzywa państwa członkowskie do przyjęcia pełnej odpowiedzialności za swoich romskich obywateli oraz uruchomienia długoterminowych i międzysektorowych uwrażliwiających kampanii podnoszących świadomość;

2.  uważa aktywne i świadome uczestnictwo Romów w życiu społecznym, politycznym i kulturalnym za kluczowe w skutecznym zwalczaniu antycygańskości oraz budowaniu bardzo potrzebnego wzajemnego zaufania z korzyścią dla całego społeczeństwa; zwraca uwagę na wspólną odpowiedzialność Komisji i państw członkowskich w tym zakresie; dlatego wzywa Komisję i państwa członkowskie do opracowania strategii obejmujących zarówno proaktywne, jak i reaktywne działania na podstawie faktycznych, systematycznych konsultacji z przedstawicielami Romów i organizacjami pozarządowymi, a także do zaangażowania ich w prowadzenie, monitorowanie i ocenę uruchomionych podstawowych programów i projektów na wszystkich szczeblach, m.in. na szczeblu lokalnym; wzywa Komisję i państwa członkowskie, by wsparły ustanowienie niezależnych romskich organizacji społeczeństwa obywatelskiego i instytucji publicznych oraz wzmocniły pozycję młodych, postępowych przywódców społeczności romskiej;

Pojednanie i budowanie zaufania

3.  wzywa Komisję, by w celu stworzenia wzajemnego zaufania powołała na szczeblu UE komisję prawdy i pojednania (w obrębie istniejących struktur lub jako odrębny organ) w celu uznania prześladowań, wykluczenia i dezawuowania Romów na przestrzeni wieków, udokumentowania ich w oficjalnej białej księdze oraz do podjęcia współpracy z Parlamentem Europejskim i ekspertami ds. Romów w wykonywaniu tych zadań;

4.  wzywa państwa członkowskie, by (w obrębie istniejących struktur lub jako odrębny organ) powołały krajowe komisje prawdy i pojednania z udziałem członków parlamentu, urzędników rządowych, prawników, przedstawicieli Romów, organizacji pozarządowych i organizacjami społeczeństwa obywatelskiego w celu uznania prześladowań, wykluczenia i dezawuowania Romów na przestrzeni wieków i udokumentowania ich w oficjalnej białej księdze, oraz zachęca państwa członkowskie, by ujęły historię Romów w programach nauczania w szkołach;

5.  wzywa państwa członkowskie do upamiętnienia ofiar Holokaustu Romów, wyznaczenia dnia 2 sierpnia na Dzień Pamięci o Ofiarach Holokaustu Romów oraz do odpowiedniej, natychmiastowej rekompensaty dla osób ocalałych z Holokaustu w uproszczonej procedurze, wraz z kampanią podnoszącą świadomość; wzywa Komisję i państwa członkowskie do włączenia ofiar będących Romami do obchodów Dnia Pamięci o Ofiarach Holokaustu 27 stycznia każdego roku oraz zorganizowania dobrowolnych kursów szkoleniowych dla urzędników na temat Holokaustu Romów;

Przeprowadzanie kontroli wykonania

6.  wyraża zaniepokojenie faktem, że – choć w państwach członkowskich realizowanych jest kilka ukierunkowanych programów – większość podstawowych programów, w tym programy objęte funduszami strukturalnymi, nie dociera do osób w najbardziej niekorzystnej sytuacji, w szczególności do Romów; w związku z tym wzywa również Trybunał Obrachunkowy, by gruntowniej i regularnie sprawdził skuteczność programów UE, takich jak programów w dziedzinie zatrudnienia i edukacji, np. Erasmus + oraz Inicjatywa na rzecz zatrudnienia ludzi młodych (YEI);

7.  wzywa Komisję, do:

–  przeprowadzenia oceny programów UE i możliwości finansowania w celu ustalenia, czy spełniają one wymogi dotyczące niedyskryminacji i uczestnictwa oraz w razie konieczności do podjęcia działań naprawczych bez zwłoki,

–  stosowania solidnego, nastawionego na jakość i długoterminowego systemu monitorowania i księgowości finansowej, żeby badać działania państw członkowskich korzystających z programów UE,

–  aktywnego angażowania romskich beneficjentów projektów w proces monitorowania i oceny tych projektów w skuteczny i przejrzysty sposób,

–  zagwarantowania, by istniejący mechanizm rozpatrywania skarg stał się bardziej dostępny i przejrzysty dla rezydentów, organizacji pozarządowych i organów w celu umożliwienia im zgłaszania dyskryminacyjnych funduszy i programów UE,

–  zawieszenia finansowania w przypadku nieprawidłowego wykorzystania funduszy UE,

–  reformy europejskich funduszy strukturalnych i inwestycyjnych, żeby proaktywnie zapewniały wsparcie finansowe dla przeciwdziałania antycygańskości,

–  rozszerzenia programów finansowania „Europa dla Obywateli” oraz „Prawa, równość i obywatelstwo”, z uznaniem ważnej roli organizacji nadzorujących społeczeństwa obywatelskiego i innych zainteresowanych podmiotów w monitorowaniu antycygańskości i zapewnianiu poszanowania praw podstawowych;

8.  wzywa Komisję i państwa członkowskie do:

–  zapewnienia, by odpowiednie interwencje finansowane przez UE, które mogą mieć wpływ na społeczność romską, miały włączający charakter i przeciwdziałały segregacji,

–  zapewnienia, by praktyki segregacyjne były jasno opisane i wyraźnie wyłączone z finansowania,

–  zwiększenia możliwości finansowania w celu zapewnienia, że tworzone możliwości w zakresie kształcenia i zatrudnienia zapewniają realny i trwały sposób na wyjście z bezrobocia długotrwałego, co jest konieczne, aby prowadzić godne życie,

–  zapewnienia, że wszystkie dostępne zasoby będą skutecznie wykorzystywane, oraz

–  zwiększenia wskaźnika absorpcji unijnych środków zgodnie z priorytetami wyznaczonymi w krajowych strategiach integracji Romów;

9.  wzywa państwa członkowskie do usprawnienia koordynacji wśród lokalnych i krajowych organów w celu wyeliminowania przeszkód administracyjnych i politycznych oraz do skutecznego wykorzystania środków finansowych UE do poprawy sytuacji Romów, a w szczególności dzieci;

10.  przypomina zalecenie Rady z 2013 r. stwierdzające, że aby ułatwić wspieranie włączenia społecznego oraz walki z ubóstwem i dyskryminacją – w tym integracji społeczno-ekonomicznej społeczności zmarginalizowanych, takich jak Romowie – w każdym państwie członkowskim co najmniej 20 % łącznych zasobów z EFS należy przeznaczyć na inwestycje w kapitał ludzki;

Zapewnianie równych praw oraz zwalczanie antycygańskości dzięki szkoleniom

11.  przypomina, że prawa mniejszości i zakaz dyskryminacji stanowią nieodłączną część praw podstawowych oraz są objęte zakresem wartości UE, które należy szanować zgodnie z art. 2 TUE; przypomina, że UE może podjąć działania w przypadku wyraźnego ryzyka poważnego naruszenia przez państwo członkowskie tych wartości, zgodnie z art. 7 TUE; popiera przyjęcie solidnego mechanizmu monitorowania i karania w celu zapewnienia zgodności z normami w zakresie praw podstawowych, który przyniesie znaczne korzyści Romom poprzez zwalczanie w istotny sposób przejawów antycygańskości i naruszania praw podstawowych;

12.  z uwagi na niepokojące doniesienia ze strony organizacji pozarządowych i organizacji nadzorujących wzywa państwa członkowskie do:

–  wdrożenia i egzekwowania dyrektywy Rady 2000/43/WE z dnia 29 czerwca 2000 r., tak aby skutecznie zapobiegać wszelkim formom dyskryminacji Romów i eliminować je oraz zapewnić, by krajowe, regionalne i lokalne przepisy administracyjne nie były dyskryminacyjne i nie prowadziły do praktyk segregacji;

–  wdrożenia i egzekwowania decyzji ramowej Rady 2008/913/WSiSW z dnia 28 listopada 2008 r., ponieważ zapewnia ona środki do skutecznego przeciwdziałania antycygańskiej retoryce i przemocy wobec Romów;

13.  wzywa Komisję do udzielania państwom członkowskim pomocy w transpozycji i wdrażaniu dyrektyw o równym traktowaniu oraz do dalszego wszczynania postępowań w sprawie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego wobec wszystkich państw członkowskich, bez wyjątków, które naruszają dyrektywy w sprawie równego traktowania bądź nie transponowały ich lub nie wdrożyły, takie jak dyrektywa w sprawie równości rasowej (2000/43/WE)(10), dyrektywa w sprawie swobodnego przemieszczania się i pobytu (2004/38/WE)(11), dyrektywa w sprawie praw ofiar przestępstw (2012/29/UE)(12), decyzja ramowa Rady (2008/913/WSiSW) w sprawie rasizmu i ksenofobii(13), dyrektywa o audiowizualnych usługach medialnych (2010/13/UE)(14), a także dyrektywa Rady w sprawie równego traktowania mężczyzn i kobiet (2004/113/WE)(15) oraz w sprawie równego traktowania w zakresie zatrudnienia i pracy (2000/78/WE)(16);

14.  wzywa Komisję i Radę do przełamania impasu i wznowienia negocjacji dotyczących dyrektywy w sprawie przeciwdziałania dyskryminacji;

15.  potępia negowanie przez niektóre państwa członkowskie nierówności dotykających ich obywateli pochodzenia romskiego, brak woli politycznej, by zaradzić niezdolności do zapewnienia Romom dostępu do ich praw podstawowych i ich poszanowania oraz obwinianie samych Romów za ich wykluczenie społeczne spowodowane rasizmem strukturalnym;

16.  wzywa państwa członkowskie do:

–  wyraźnego potępienia i karania za negowanie Holokaustu Romów, mowę nienawiści i obwinianie Romów przez polityków i urzędników publicznych na wszystkich szczeblach i we wszystkich rodzajach mediów, gdyż bezpośrednio wzmacniają oni antycygańskość w społeczeństwie,

–  podjęcia dalszych działań w celu zapobiegania mowie nienawiści skierowanej przeciwko Romom, potępienia jej i przeciwdziałania jej, także za pomocą dialogu kulturalnego;

17.  wzywa Komisję i państwa członkowskie do zintensyfikowania współpracy z organizacjami pozarządowymi, tak aby zorganizować oparte na najlepszych praktykach szkolenie na temat zwalczania uprzedzeń oraz skuteczne kampanie poświęcone zwalczaniu mowy nienawiści przez mapowanie szczególnych potrzeb i oczekiwań partnerskich organizacji pozarządowych w tym względzie; wzywa Komisję, by zwróciła się do społeczeństwa obywatelskiego z apelem o monitorowanie w państwach członkowskich mowy nienawiści, przestępstw z nienawiści i negowania Holokaustu i informowanie o tych zjawiskach;

18.  wzywa przewodniczącego do potępienia i ukarania posłów do Parlamentu Europejskiego, którzy używają szkalującego, rasistowskiego lub ksenofobicznego języka lub przejawiają takie zachowanie w Parlamencie;

19.  ubolewa nad naruszaniem prawa Romów do swobodnego przemieszczania się; wzywa państwa członkowskie do przyznania, że podstawowe zasady UE muszą mieć zastosowanie do wszystkich obywateli, a dyrektywa w sprawie swobodnego przemieszczania się nie umożliwia przeprowadzania wydaleń zbiorowych ani profilowania rasowego; wzywa państwa członkowskie pochodzenia, by przyjęły odpowiedzialność za zwalczanie ubóstwa i wykluczenia wszystkich swoich obywateli, a przyjmujące państwa członkowskie, by usprawniły współpracę transgraniczną w celu walki z dyskryminacją i wykorzystywaniem oraz zapobiegania dalszemu wykluczeniu w państwie przyjmującym;

20.  wzywa państwa członkowskie do zwalczania uprzedzeń wobec romskich uchodźców i osób ubiegających się o azyl w kontekście migracji; przypomina, że państwa członkowskie przyjmują osoby ubiegające się o azyl z krajów Bałkanów Zachodnich, które pod względem liczebności obejmują wielu Romów z Serbii i byłej jugosłowiańskiej republiki Macedonii oraz że może być to powiązane ze szczególnymi czynnikami mającymi tam wpływ na społeczność romską; wzywa do ujęcia w informacjach o kraju pochodzenia specjalnego rozdziału dotyczącego prześladowania z powodu antycygańskości w odniesieniu do odpowiednich krajów;

21.  wyraża głębokie zaniepokojenie liczbą Romów będących bezpaństwowcami w Europie, co skutkuje zupełnym pozbawianiem ich dostępu do usług społecznych, edukacyjnych i zdrowotnych oraz zepchnięciem na margines społeczeństwa; wzywa państwa członkowskie do położenia kresu bezpaństwowości oraz zapewnienia poszanowania podstawowych praw człowieka względem wszystkich ludzi;

22.  wzywa państwa członkowskie do prowadzenia rejestracji urodzenia bez żadnej dyskryminacji oraz do zapewnienia identyfikacji wszystkich swoich obywateli, tak aby uniknąć odmowy dostępu dla Romów do wszystkich zasadniczych usług podstawowych; wzywa państwa członkowskie do podjęcia natychmiastowych działań naprawczych, aby położyć kres dyskryminacyjnej rejestracji urodzenia oraz za pośrednictwem swoich władz lokalnych do podjęcia aktywnych działań, żeby zapewnić rejestrację każdego dziecka; wzywa Komisję do przeprowadzenia oceny i monitorowania sytuacji w państwach członkowskich, wymiany sprawdzonych wzorów postępowania w sprawie identyfikacji i ochrony osób, których obywatelstwo nie zostało uznane i które nie posiadają dostępu do dokumentów tożsamości, oraz do przeprowadzenia kampanii informacyjnych na temat znaczenia rejestracji urodzeń;

23.  wyraża głębokie zaniepokojenie nierównym dostępem Romów do informacji zdrowotnych, świadczeń zdrowotnych i opieki zdrowotnej, powszechnym nieposiadaniem przez nich kart ubezpieczenia zdrowotnego oraz ich prześladowaniem rasowym; wzywa państwa członkowskie do podjęcia skutecznych środków w celu wyeliminowania wszelkich barier w dostępie do systemu opieki zdrowotnej; zwraca się do państw członkowskich, by w razie potrzeby zagwarantowały środki finansowe na potrzeby programów obejmujących mediatorów w zakresie opieki zdrowotnej dla Romów, a także o zwiększenie świadomości na temat opieki zdrowotnej oraz poprawę dostępu do szczepień i profilaktyki zdrowotnej w społecznościach romskich;

24.  wyraża zaniepokojenie dyskryminacją romskich kobiet, które często są umieszczane w segregowanych oddziałach położniczych o obniżonych standardach oraz są narażone na nadużycia, zaniedbania, niewłaściwe i niedostateczne traktowanie ze strony personelu medycznego w przypadku próby uzyskania dostępu do usług z zakresu zdrowia seksualnego i reprodukcyjnego, a także często nie mają dostępu do mobilnych badań przesiewowych; wzywa państwa członkowskie do niezwłocznego ustanowienia w tym kontekście mechanizmu monitorowania i działań naprawczych oraz zapewnienia, by personel medyczny, który narusza zasady etyki, był pociągany do odpowiedzialności; wzywa Komisję i państwa członkowskie, by wzmogły wysiłki na rzecz wspierania trwałego i kompleksowego budowania zdolności romskich kobiet, tworzyły wyspecjalizowane struktury takie jak punkty kontaktowe, tak zapewnić dostosowane do potrzeb materiały informacyjne na temat zdrowia, oraz by zagwarantowały konieczne wsparcie na rzecz inicjatyw w zakresie środowiskowej opieki zdrowotnej;

25.  wzywa państwa członkowskie, by w toku wdrażania unijnych ram dotyczących krajowych strategii integracji Romów nadały priorytet dzieciom, w szczególności przez zapewnienie romskim dzieciom dostępu do opieki zdrowotnej, godnych warunków życia i dostępu do edukacji; podkreśla, że zwalczanie analfabetyzmu wśród romskich dzieci ma kluczowe znaczenie dla integracji i włączenia Romów i umożliwia następnym pokoleniom poprawę dostępu do zatrudnienia;

26.  wzywa państwa członkowskie do potępienia przymusowej sterylizacji oraz do wypłaty rekompensat dla romskich kobiet, które poddano systemowej sterylizacji wspieranej przez państwo, oraz wyrażenia publicznych przeprosin dla ofiar zbrodni przeciwko ludzkości;

27.  wyraża głębokie zaniepokojenie zjawiskiem bezprawnego odbierania romskich dzieci rodzicom; wzywa państwa członkowskie do bezzwłocznego zbadania takich przypadków oraz podjęcia odpowiednich działań w celu zapobiegania im;

28.  potępia brak zdolności państw członkowskich do zapewnienia Romom równego dostępu do wymiaru sprawiedliwości i zapewnienia im równości względem prawa, co przejawia się;

–  w niezapewnianiu dostępu do wymiaru sprawiedliwości ofiarom przestępstw z nienawiści, zwłaszcza popełnianych przez funkcjonariuszy policji, lub w zbyt przewlekłych postępowaniach w tych sprawach,

–  w nieproporcjonalnej penalizacji Romów,

–  w nadużywaniu uprawnień policyjnych (profilowanie etniczne, nadmiernie wykorzystywane procedury zatrzymywania i rewizji, nieusprawiedliwione naloty na romskie osiedla, arbitralna konfiskata i niszczenie mienia, nadmierne stosowanie siły podczas aresztowań, napaści, groźby, upokarzające traktowanie, znęcanie fizyczne oraz odmowa korzystania z praw podczas przesłuchań policyjnych i zatrzymań),

–  w lekceważeniu przestępstw popełnionych względem Romów, w niezapewnianiu wystarczającej lub żadnej pomocy, ochrony (tak jak w przypadkach handlu ludźmi lub ofiar przemocy domowej) lub śledztw w przypadkach przestępstw zgłaszanych przez Romów;

29.  wzywa państwa członkowskie do:

–  zagwarantowania, że wszyscy obywatele są równi wobec prawa, i zapewnienia, by wszyscy mieli równy dostęp do wymiaru sprawiedliwości i praw procesowych,

–  organizowania obowiązkowych, opartych na prawach człowieka i zorientowanych na usługi, prowadzonych w czasie pełnienia służby szkoleń dla funkcjonariuszy organów ścigania i urzędników systemu sądowego na wszystkich szczeblach,

–  wykrywania i ścigania przestępstw z nienawiści oraz przedstawienia najlepszych praktyk w zakresie identyfikowania i badania przestępstw z nienawiści, w tym motywowanych konkretnie antycygańskością,

–  ustanowienia w siłach policji jednostek przeciwdziałających przestępstwom z nienawiści posiadających wiedzę na temat antycygańskości,

–  zachęcenia do odpowiedniego stosowania zasad oraz nakładania kar w przypadku naruszenia przepisów przez policję,

–  rekrutowania specjalistów ds. rozstrzygania konfliktów do pracy z policją,

–  zachęcania do aktywnego naboru Romów na funkcjonariuszy policji,

–  zapewnienia, by programy wsparcia dla ofiar uwzględniały specjalne potrzeby Romów oraz by otrzymywali oni pomoc podczas zgłaszania przestępstw i składania skarg,

–  kontynuowania programu JUSTROM – tj. wspólnego programu Komisji i Rady Europy dotyczącego dostępu romskich kobiet do wymiaru sprawiedliwości – i rozszerzenia jego zakresu geograficznego,

–  pełnego wdrożenia dyrektywy UE w sprawie zapobiegania handlowi ludźmi, a także zacieśnienia współpracy policyjnej i sądowej w zwalczaniu handlu ludźmi, oraz

–  pełnego wdrożenia dyrektywy 2011/93/UE(17) w celu zapobiegania i zwalczania wykorzystywania seksualnego dzieci oraz w celu ochrony ofiar;

30.  apeluje do Europejskiego Kolegium Policyjnego (CEPOL) o kontynuowanie szkoleń w dziedzinie praw podstawowych oraz związane z tym uwrażliwianie policji na kwestie przekrojowe;

31.  wyraża głębokie zaniepokojenie powszechną dyskryminacją Romów w obszarze mieszkalnictwa charakteryzującą się dyskryminacyjnym rynkiem wynajmu i własności nieruchomości oraz systemem mieszkalnictwa socjalnego, przymusowymi eksmisjami i niszczeniem domów Romów bez zapewniania odpowiednich zastępczych lokali mieszkalnych, umieszczaniem Romów w wydzielonych obozach i schroniskach odciętych od usług podstawowych, wznoszeniem murów wokół romskich osiedli oraz brakiem zdolności organów publicznych do zapewnienia Romom na co dzień pełnego dostępu do bieżącej wody pitnej oraz systemów kanalizacyjnych;

32.  wzywa państwa członkowskie do przyjęcia skutecznych środków w celu zapewnienia równego traktowania Romów w dostępie do mieszkalnictwa oraz do pełnego wykorzystania unijnych środków finansowych do poprawy sytuacji mieszkaniowej Romów, w szczególności przez promowanie desegregacji, likwidacji wszelkiej segregacji przestrzennej, przez promowanie rozwoju kierowanego przez lokalną społeczność i zintegrowanych inwestycji terytorialnych wspieranych przez europejskie fundusze strukturalne i inwestycyjne, a także przez spójną politykę w sprawie mieszkalnictwa publicznego; wzywa państwa członkowskie do zapewniania dostępu do infrastruktury i usług użyteczności publicznej takich jak woda, energia elektryczna i gaz na potrzeby mieszkalnictwa, zgodnie z wymogami prawa krajowego;

33.  wzywa Komisję do uznania swoich kompetencji w kontekście przymusowych eksmisji motywowanych względami rasowymi; wzywa państwa członkowskie, by gwarantowały – w przypadku przeprowadzania przymusowych eksmisji – pełne przestrzeganie prawa Unii oraz innych zobowiązań międzynarodowych w zakresie praw człowieka, na przykład wynikających z europejskiej konwencji praw człowieka; wzywa ponadto do zwiększenia liczby i dostępności ekspertów ds. desegregacji w państwach członkowskich najbardziej dotkniętych tym problemem w celu wsparcia organów w zapewnianiu, by europejskie fundusze strukturalne i inwestycyjne skutecznie promowały desegregację, a także wzywa do przeznaczenia środków z Europejskiego Funduszu Społecznego i Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego (EFS–EFRR) na działania w zakresie desegregacji przestrzennej;

34.  z zadowoleniem przyjmuje proaktywne inicjatywy ukierunkowane na poprawę sytuacji mieszkaniowej Romów w miastach; zauważa inicjatywę Eurocities, która gromadzi informacje w ramach mapowania badającego cechy romskich społeczności mieszkających w miastach, stojące przed nimi wyzwania oraz reakcje miast na te wyzwania;

35.  ubolewa nad trwającą segregacją szkolną, w tym nadreprezentacją romskich dzieci w „szkołach specjalnych”, szkołami przeznaczonymi wyłącznie dla Romów, oddzielnymi klasami, „szkołami kontenerowymi” itd.; wzywa państwa członkowskie do opracowania i podjęcia działań w zakresie desegregacji i innych skutecznych działań w celu zapewnienia równego traktowania i pełnego dostępu romskich dzieci do wysokiej jakości edukacji podstawowej oraz zapewnienia, by wszystkie romskie dzieci ukończyły co najmniej kształcenie obowiązkowe; zwraca w związku z tym uwagę na znaczenie analizy przyczyn przedwczesnego porzucania nauki, w szczególności rolę antycygańskości w tym zjawisku; zachęca ponadto państwa członkowskie, by poszukiwały nowych sposobów likwidowania istniejącej luki edukacyjnej za pomocą uczenia się dorosłych, kształcenia i szkolenia zawodowego oraz uczenia się pozaformalnego i nieformalnego; nalega, by czyniono to, zwracając szczególną uwagę także na dyskryminację krzyżową, przy udziale ekspertów ds. romskich i mediatorów szkolnych, oraz by zapewniono odpowiednie zasoby na takie działania;

36.  uważa, że dyskryminacja Romów w obszarze zatrudnienia – charakteryzująca się najczęściej bezrobociem długotrwałym, umowami zerogodzinowymi, niepewnymi warunkami zatrudnienia nieobejmującymi ubezpieczenia zdrowotnego i społecznego lub emerytur, barierami na rynku pracy (które istnieją nawet względem Romów z wykształceniem wyższym) oraz brakiem możliwości przekwalifikowania – jest zatrważająca i niedopuszczalna; w związku z tym wzywa państwa członkowskie do podjęcia skutecznych działań w celu zapewnienia równego traktowania Romów w obszarze dostępu do rynku pracy i możliwości zatrudnienia oraz wyeliminowania bezpośrednich i pośrednich barier, w tym dyskryminacji;

37.  wzywa państwa członkowskie do angażowania się w działania z sektorem prywatnym, tak aby wspierać możliwości w obszarze szkolenia, zatrudnienia i przedsiębiorczości dla Romów, w szczególności w rozwijających się sektorach technologicznych; wzywa państwa członkowskie do podjęcia ambitnych badań, w jaki sposób nowe technologie mogą wspierać społeczne i ekonomiczne włączenie Romów i zapewniać w nie wkład oraz zwalczać antycygańskość; podkreśla znaczenie rozwoju regionalnego dla tworzenia trwałych miejsc pracy w najmniej rozwiniętych regionach;

38.  wzywa państwa członkowskie do promowania strategii politycznych, które wywierają udowodniony, istotny i pozytywny wpływ, takich jak programy w zakresie szkoleń zawodowych i szkoleń w miejscu pracy, indywidualnych usług doradztwa, samozatrudnienia, przedsiębiorczości społecznej oraz programy pierwszych doświadczeń zawodowych w celu zwiększenia udziału Romów na rynku pracy i zapobiegania dziedziczeniu ubóstwa w społecznościach romskich;

39.  potępia dyskryminację z wielu przyczyn jednocześnie i dyskryminację krzyżową Romów, która często jest niewidoczna lub ukryta; podkreśla, że strategie polityczne ukierunkowane na jedną przyczynę dyskryminacji powinny uwzględniać sytuację konkretnych grup, które mogą paść ofiarą dyskryminacji z wielu przyczyn jednocześnie; wzywa Komisję i państwa członkowskie do zwrócenia szczególnej uwagi na poprawę poziomu wykształcenia, uczestnictwa, dostępu do zatrudnienia, mieszkalnictwa i opieki zdrowotnej oraz zapobieganie penalizacji w przypadku Romów spotykających się z dyskryminacją z wielu przyczyn jednocześnie i dyskryminacją krzyżową, a także do ujęcia specjalnych programów dla Romów w Unijnych ramach dotyczących krajowych strategii integracji Romów po 2020 r.;

40.  z zaniepokojeniem zauważa, że kobiety romskie są narażone na dyskryminację krzyżową i z wielu przyczyn jednocześnie ze względu na płeć i przynależność do romskiej mniejszości etnicznej, dlatego znajdują się w niekorzystnej sytuacji, jeśli chodzi o udział w życiu społecznym na wszystkich szczeblach i dostęp do podstawowych usług i zasobów; podkreśla, że dyskryminacja w jeszcze większym stopniu dotyka romskie kobiety i dziewczęta, które nie posiadają dokumentów tożsamości; podkreśla, że poprawa sytuacji romskich kobiet i dziewcząt wymaga szczególnych i ukierunkowanych niedyskryminacyjnych strategii politycznych, które umożliwiają równy dostęp do zatrudnienia i edukacji, w tym uczenia się przez całe życie, i które zapewniają wysokiej jakości warunki mieszkaniowe, mające kluczowe znaczenie dla poprawy warunków ich życia oraz walki z ubóstwem i wykluczeniem;

41.  wzywa państwa członkowskie do zapewnienia, że w ich krajowych strategiach integracji Romów zostanie ujęty specjalny rozdział o prawach kobiet i równouprawnieniu płci oraz że w każdej sekcji tychże strategii realizowane będą działania na rzecz uwzględniania aspektu płci mające na celu promowanie perspektywy praw kobiet i równouprawnienia płci, w szczególności w zakresie przydziału funduszy, zgodnie z konkluzjami Rady w sprawie unijnych ram dotyczących krajowych strategii integracji Romów, które wymagają „uwzględnienia perspektywy płci we wszystkich obszarach polityki i działaniach na rzecz postępów w integracji Romów”; wzywa rządy i władze lokalne państw członkowskie, by włączały romskie kobiety w przygotowanie, realizację, ocenę i monitorowanie krajowych strategii integracji Romów; podkreśla potrzebę systematycznego gromadzenia i regularnego analizowania danych w rozbiciu na płeć oraz wzywa Komisję i państwa członkowskie do dokonania oceny, czy strategie polityczne osiągają zamierzone cele w zakresie poprawy sytuacji romskich kobiet i dziewcząt, oraz do podjęcia działań w przypadku braku postępów; wzywa Komisję, by wspierała propagowanie równości płci w realizacji wszystkich aspektów strategii „Europa 2020”, zgodnie ze strategią na rzecz równości kobiet i mężczyzn na lata 2010–2015;

42.  wzywa państwa członkowskie, aby zwróciły uwagę na szczególne wyzwania, przed którymi stoją romskie kobiety i dziewczęta w odniesieniu do wczesnych i przymusowych małżeństw oraz ataków na ich integralność fizyczną, oraz zachęca państwa członkowskie, by promowały i wspierały gromadzenie i rozpowszechnianie danych na temat prawnych i innych środków podejmowanych na poziomie krajowym, których celem jest zapobieganie i zwalczanie przemocy wobec romskich kobiet i dziewcząt;

43.  zachęca przedsiębiorstwa i władze lokalne do tworzenia programów szkoleniowych i możliwości zatrudnienia dla romskich kobiet;

44.  wzywa rządy, by zachęcały do skutecznego udziału romskich kobiet w życiu publicznym i politycznym oraz by taki udział wspierały;

45.  uważa, że organy ds. równości mają kluczowe znaczenie dla informowania Romów o przysługujących im prawach, pomagania im w dochodzeniu praw oraz zgłaszania przypadków dyskryminacji; wzywa Komisję i państwa członkowskie, by ustanowiły normy w celu zagwarantowania, że organy ds. równości będą dysponowały odpowiednimi uprawnieniami i zasobami w celu monitorowania przypadków antycygańskości i podejmowania działań w ich sprawie; wzywa państwa członkowskie do wspierania prac i zdolności instytucjonalnych organów promujących równe traktowanie przez przydzielenie im adekwatnych zasobów, tak aby mogły zapewniać skuteczną pomoc prawną i sądową oraz zwiększyć współpracę z romskimi prawnikami, żeby ułatwić zgłaszanie nadużyć;

46.  wyraża zaniepokojenie niskim poziomem uczestnictwa Romów jako podmiotów angażujących się w rozmowy z rządami lokalnymi, regionalnymi i krajowymi oraz jako wybranych przedstawicieli tych rządów, a także brakiem zdolności rządów do zagwarantowania im pełnych praw obywatelskich; uznaje w tym zakresie kluczową rolę społeczeństwa obywatelskiego; apeluje o szerszą współpracę między władzami krajowymi i lokalnymi, UE, Radą Europy i organizacjami pozarządowymi; zachęca instytucje i partie polityczne w UE i państwach członkowskich, by aktywnie wspierały polityczne uczestnictwo i wzmocnienie pozycji Romów oraz ich nabór do organów administracji publicznej; domaga się realizowania programów wzmacniających pozycję Romów, m.in. ukierunkowanych przekrojowo na zwiększenie i zagwarantowanie długoterminowego uczestnictwa Romów jako przedstawicieli władzy na szczeblu lokalnym, regionalnym i krajowym; wzywa Komisję i państwa członkowskie, by podjęły działania mające na celu zapewnienie zwiększenia udziału romskich kobiet w polityce i podejmowaniu decyzji;

47.  wzywa państwa członkowskie do organizowania obowiązkowych, praktycznych i przekrojowych kursów szkoleniowych na temat praw podstawowych i niedyskryminacji dla wszystkich urzędników publicznych będących podmiotami odpowiedzialnymi i odgrywających kluczową rolę w prawidłowym wdrażaniu przepisów UE i państw członkowskich w celu przekazania im koniecznej wiedzy i umiejętności, aby mogli służyć wszystkim obywatelom z punktu widzenia praw człowieka;

48.  z uwagi na wpływ mediów na kształtowanie postrzegania przez opinię publiczną mniejszości etnicznych wzywa państwa członkowskie:

–  do organizowania obowiązkowych szkoleń dla osób pracujących w mediach publicznych w celu zwiększenia ich świadomości na temat wyzwań i dyskryminacji, z którymi borykają się Romowie, i na temat szkodliwych stereotypów,

–  promowania zatrudniania Romów w mediach publicznych, oraz

–  wspierania reprezentacji Romów w zarządach mediów publicznych;

49.  zachęca państwa członkowskie do włączenia – z myślą o skutecznym położeniu kresu antycygańskości – obowiązkowych szkoleń na temat praw człowieka, demokratycznego obywatelstwa i wiedzy politycznej do swoich programów nauczania na wszystkich poziomach, żeby położyć kres niepewności w obszarze tożsamości Romów, wzmocnić ich pewność siebie oraz zdolność do korzystania ze swoich równych praw i ich dochodzenia;

50.  wyraża głębokie zaniepokojenie cięciami w sektorze publicznym, które dramatycznie wpłynęły na działania organizacji państwowych i finansowanych przez państwo organizacji pozarządowych promujące równość dla Romów oraz ograniczyły zasięg tych projektów; podkreśla, że państwo i jego instytucje odgrywają zasadniczą rolę w promowaniu równości, której nie można niczym zastąpić;

Krajowe strategie integracji Romów

51.  zauważa z zaniepokojeniem, że podjęte wysiłki i zainwestowane środki finansowe oraz liczne europejskie i krajowe programy i fundusze przeznaczone na społeczność Romów nie przyczyniły się istotnie do poprawy ich warunków życia oraz nie przyniosły postępów w integracji Romów, zwłaszcza na szczeblu lokalnym; dlatego aby przeciwdziałać marginalizacji, dyskryminacji i wykluczeniu Romów oraz poczynić postępy w procesie integracji Romów i zwalczaniu antycygańskości, wzywa państwa członkowskie do:

–  ambitnego ustanawiania krajowych strategii integracji Romów, przeprowadzenia dalszych badań dotyczących sprawdzonych lokalnych praktyk i programów z aktywnym zaangażowaniem Romów w celu pokazania rozwoju ich sytuacji, realiów i stojących przed nimi wyzwań, przy czym należy zwrócić szczególną uwagę na antycygańskość i powiązane konsekwencje w celu opracowania udoskonalonego, kompleksowego i całościowego podejścia do tej kwestii, uwzględniającego nie tylko aspekt społeczny i gospodarczy, ale także zwalczanie rasizmu z jednoczesnym budowaniem wzajemnego zaufania,

–  wdrożenia krajowych strategii na rzecz integracji Romów,

–  przeprowadzenia oceny ich skuteczności i ich regularnego aktualizowania, określenia konkretnych działań, dopasowanych środków i wyznaczenia mierzalnych celów i kluczowych etapów,

–  ścisłej współpracy z każdą zainteresowaną stroną, w tym podmiotami regionalnymi i lokalnymi, środowiskami akademickimi, sektorem prywatnym, organizacjami społeczeństwa obywatelskiego i organizacjami pozarządowymi, oraz do aktywnego angażowania w nią Romów,

–  dalszego rozwijania gromadzenia danych oraz metod monitorowania i sprawozdawczości zorientowanych na finanse i jakość, opartych na działaniach w terenie, jako że wspierają one skuteczne strategie polityczne oparte na dowodach i mogą przyczynić się do poprawy skuteczności przyjmowanych strategii, działań i środków, oraz do ustalania, dlaczego programy i strategie nie dają długo oczekiwanych rezultatów,

–  umocnienia pozycji krajowych punktów kontaktowych ds. Romów przez zapewnienie im odpowiednich uprawnień, koniecznych zasobów i odpowiednich warunków pracy, tak aby umożliwić tym punktom prowadzenie zadań koordynacyjnych;

Koncentrowanie się na antycygańskości w ramach udoskonalonej strategii po 2020 r.

52.  z zadowoleniem przyjmuje poczynione przez Komisję wysiłki oraz szeroki wachlarz przydatnych mechanizmów i funduszy, które służą wspieraniu integracji społecznej i gospodarczej Romów, oraz fakt, że Komisja wprowadziła unijne ramy dotyczące krajowych strategii integracji Romów do 2020 r., wzywające państwa członkowskie do przyjęcia strategii krajowych;

53.  wzywa Komisję, do:

–  zintensyfikowania działań wdrażających unijne ramy dotyczące krajowych strategii integracji Romów do 2020 r., w oparciu o wnioski i zalecenia Trybunału Obrachunkowego, Agencji Praw Podstawowych, organizacji pozarządowych i organizacji nadzorujących oraz wszystkich zainteresowanych podmiotów, żeby ulepszyć i uaktualnić przyjęte podejście, a nawet nadać mu bardziej kompleksowy charakter,

–  skoncentrowania się – obok włączenia społecznego – na antycygańskości w unijnych ramach po 2020 r. oraz wprowadzenia wskaźników antydyskryminacyjnych w obszarach kształcenia, zatrudnienia, mieszkalnictwa, zdrowia itd., jako że antycygańskość podważa skuteczne wdrażanie krajowych strategii integracji Romów,

–  traktowania antycygańskości jako kwestii horyzontalnej oraz do opracowania – w partnerstwie z państwami członkowskimi, Agencją Praw Podstawowych i organizacjami pozarządowymi – zbioru praktycznych kroków dla państw członkowskich w celu zwalczania antycygańskości,

–  uzupełnienia grupy zadaniowej ds. Romów odpowiednich służb Komisji przez ustanowienie na szczeblu komisarza zespołu projektowego ds. Romów, skupiającego wszystkich odpowiednich komisarzy pracujących w dziedzinie równych praw i niedyskryminacji, obywatelstwa, praw socjalnych, zatrudnienia, edukacji i kultury, zdrowia, mieszkalnictwa oraz wymiaru zewnętrznego tych dziedzin w celu zagwarantowania utworzenia niedyskryminacyjnych i uzupełniających funduszy i programów UE,

–  wzmocnienia i uzupełnienia prac Działu Koordynacyjnego ds. Niedyskryminacji i Romów Komisji dzięki wzmocnieniu zespołu, przydzieleniu odpowiednich zasobów i zatrudnieniu dodatkowych pracowników, żeby zapewnić wystarczające zdolności do zwalczania antycygańskości, podnoszenia świadomości na temat holokaustu Romów i propagowania pamięci o holokauście;

54.  wzywa instytucje Unii Europejskiej do uwzględniania praw Romów w stosunkach zewnętrznych; zdecydowanie podkreśla potrzebę walki z antycygańskością oraz promowania praw Romów w krajach kandydujących i potencjalnych krajach kandydujących;

55.  wzywa Komisję i państwa członkowskie, żeby stosowały i aktywnie rozpowszechniały roboczą definicję antycygańskości opracowaną przez Europejską Komisję przeciwko Rasizmowi i Nietolerancji (ECRI);

56.  wzywa wszystkie grupy polityczne w Parlamencie i partie polityczne w państwach członkowskich do poszanowania zmienionej Karty Europejskich Partii Politycznych na rzecz społeczeństwa wolnego od rasizmu oraz zwraca się do nich o regularne odnawianie swojego zobowiązania, a także o potępienie i karanie mowy nienawiści;

57.  wzywa Agencję Praw Podstawowych Unii Europejskiej do opracowania badania na temat antycygańskości w UE i krajach kandydujących, do skoncentrowania się na antycygańskości podczas jej prac dotyczących kwestii Romów oraz do monitorowania tej kwestii we wszystkich istotnych obszarach;

58.  zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji Radzie, Komisji, rządom i parlamentom państw członkowskich i krajów kandydujących, Radzie Europy oraz Organizacji Narodów Zjednoczonych.

(1)

Dz.U. L 180 z 19.7.2000, s. 22.

(2)

Dz.U. L 303 z 2.12.2000, s. 16.

(3)

Dz.U. L 315 z 14.11.2012, s. 57.

(4)

Dz.U. L 166 z 30.4.2004, s. 1.

(5)

Dz.U. C 4E z 7.1.2011, s. 7; Dz.U. C 308 E z 20.10.2011, s. 73; Dz.U. C 199 E z 7.7.2012, s. 112; Dz.U. C 468 z 15.12. 2016, s. 36; Dz.U. C 468 z 15.12. 2016, s. 157.

(6)

Dz.U. C 328 z 6.9. 2016, s. 4.

(7)

Teksty przyjęte, P8_TA(2016)0485.

(8)

Zalecenie nr 13 ECRI dotyczące ogólnej polityki zwalczania antycygańskości i dyskryminacji Romów.

(9)

Termin „antycygańskość” jest czasami odmiennie zapisywany, a w różnych państwach członkowskich jest czasem określany w nieco odmienny sposób, na przykład jako „antycyganizm”.

(10)

Dz.U. L 180 z 19.7.2000, s. 22.

(11)

Dz.U. L 158 z 30.4.2004, s. 77.

(12)

Dz.U. L 315 z 14.11.2012, s. 57.

(13)

Dz.U. L 328 z 6.12.2008, s. 55.

(14)

Dz.U. L 95 z 15.4.2010, s. 1.

(15)

Dz.U. L 373 z 21.12.2004, s. 37.

(16)

Dz.U. L 303 z 2.12.2000, s. 16.

(17)

Dz.U. L 335 z 17.12.2011, s. 1.


UZASADNIENIE

Nie domagamy się niczego więcej, ale też niczego mniej dla Romów(1) niż dla reszty społeczeństwa.

Romowie byli przez wieki traktowani w niewyobrażalny i niemożliwy do zaakceptowania sposób.

Byli oni pozbawiani przysługujących im praw człowieka. Byli zniewalani, wyobcowywani, prześladowani, eksterminowani i nawet emancypacja naszych społeczeństw nie doprowadziła do położenia kresu społecznej antycygańskości. Antycygańskość to przekonanie, że Romowie są gorsi, stać ich na mniej, nie posiadają perspektyw lub woli do dotrzymania tempa ludności nieromskiej, nie są zdolni do bycia dobrymi obywatelami krajów, w których żyją od setek lat; antycygańskość to także działania oparte na tym przekonaniu.

Jak antycygańskość wygląda w praktyce? Według stereotypów, jeśli Romowie zajmują się żebractwem, to działają w gangu jako przestępcy lub znaleźli się w tej sytuacji, gdyż są z natury leniwi. Jeśli Romowie mają dziecko o jasnych włosach, muszą być porywaczami. Jeśli ich dzieci nie chodzą do szkoły, to dlatego, że nie mogą znieść dyscypliny i są wolnymi duchami. Jeśli są zmuszani do życia w wydzielonym obozie dla Romów bez dostępu do wody pitnej, urządzeń sanitarnych i ogrzewania, zaatakowanym przez szczury, jest to w porządku, gdyż są przyzwyczajeni do takich warunków życia. A jeśli ich domy są burzone bez zapewniania im alternatywnego lokalu mieszkalnego, jest to także akceptowalne; mogą oni mieszkać w zimnie, gdyż ich skóra jest grubsza. Jesteśmy wychowywani i uczeni, aby myśleć w ten sposób i dołączamy do akceptowanego społecznie, politycznie zinstytucjonalizowanego procesu odczłowieczania.

Znaczenie ma nie tylko antycygańskość wyrażająca się w naszych odczuciach, ale także słowa, za pomocą których jest ona manifestowana: Romowie nie powinni być traktowani jako osoby wymagające szczególnego traktowania. Jeśli ludzi pozbawia się ich praw podstawowych i równego traktowania, dostępu do opieki społecznej, usług, informacji, to nie oni wymagają szczególnego traktowania, ale raczej struktury ustanowione i utrzymywane przez osoby sprawujące władzę są dyskryminacyjne i sprawiają, że wymagają oni szczególnego traktowania.

Domagamy się położenia kresu paternalistycznemu traktowaniu Romów, zarówno werbalnie, jak i w praktyce. Jako że słowa mają znaczenie, domagamy się także zmiany sposobu przekazywania informacji na ich temat. Aby możliwe było włączenie lub integracja Romów, powinni mieć oni dostęp do swoich praw podstawowych oraz powinni móc z nich korzystać. Nic więcej, ale też nic mniej.

Po bardzo długiej zwłoce politycy muszą ponieść równą odpowiedzialność za swoich obywateli pochodzenia romskiego. W przeciwnym razie polityczna retoryka obejmująca mowę nienawiści i szukanie kozła ofiarnego w dalszym ciągu będzie zatruwać nasze społeczeństwa, które, jak nadal większość z nas ma nadzieję, będą opierać się na wartościach takich jak szacunek, tolerancja i otwartość.

Antycygańskość w liczbach

Aby pokazać, jak poważne i dalekosiężne są skutki antycygańskości, sprawozdawczyni pragnie zwrócić uwagę na wnioski wyciągnięte z najnowszych europejskich badań sondażowych oraz na wyniki badań naukowych:

z powodu braku prawdziwego zaangażowania przez dziesięciolecia w walkę z antycygańskością życie większości Romów w Europie jest ponure i pozbawione perspektyw.

Chociaż europejskie społeczeństwa stają się coraz bardziej zróżnicowane, badanie Eurobarometru pt. „Dyskryminacja w UE w 2015 r.(2)” wyraźnie pokazuje, że 20 % respondentów czułoby się nieswojo, pracując z Romami, a tylko 45 % nie wyraziłoby zaniepokojenia, jeśli ich syn lub córka zawarliby związek z osobą pochodzenia romskiego.

Dyskryminacja ze względu na pochodzenie etniczne jest najpowszechniejszą formą dyskryminacji w UE, co pokazują także wyniki badania EU MIDIS II(3). Badanie nakreśla niemożliwy do zaakceptowania obraz prawdziwej sytuacji Romów mieszkających w UE:

•  80 % romskich rodziców i ich dzieci objętych badaniem jest zagrożonych ubóstwem – w porównaniu z 17 % populacji ogólnej;

•  jednej trzeciej romskich dzieci grozi pójście spać bez posiłku co najmniej raz w miesiącu;

•  47 % z nich nie uczestniczy we wczesnej edukacji;

•  jedna trzecia romskich gospodarstw domowych objętych badaniem nie ma dostępu do wody wodociągowej; co druga romska rodzina nie posiada toalety, prysznica lub łazienki w swoim lokalu mieszkalnym; co piąte gospodarstwo domowe posiada dom z przeciekającym dachem, wilgotnymi ścianami i fundamentami lub gnijącymi ramami okiennymi;

•  63 % młodych Romów w wieku 16–24 lat nie było zatrudnionych, nie kształciło się ani nie szkoliło w momencie przeprowadzania badania MIDIS II w porównaniu z wynoszącym 12 % średnim unijnym wskaźnikiem młodzieży NEET w tej samej grupie wiekowej;

•  41 % Romów odczuwa dyskryminację w szkołach, miejscach pracy, mieszkalnictwie i szpitalach.

Inne organizacje, między innymi organizacje pozarządowe, nadzorujące i międzynarodowe, przedstawiają podobny obraz warunków życia Romów i różne oblicza antycygańskości we wszystkich aspektach życia:

Mieszkalnictwo

•  40 % Romów objętych badaniem musi pokonywać ogrodzenia, przechodzić przez autostrady lub zmagać się z bezpańskimi psami, aby zdobyć codziennie wodę, która często nie została przebadana pod kątem bezpieczeństwa i jest narażona na zanieczyszczenia. Obowiązek zdobycia wody najczęściej spoczywa na kobietach i dziewczętach. Dowody pokazują, że wielu Romów nie ma dostępu do wody i kanalizacji ze względu na dyskryminację oraz niemożność zapewnienia dostępu do tych usług publicznych przez organy publiczne(4).

•  Tysiące romskich rodzin żyje w wydzielonych obozach odciętych od usług podstawowych we Włoszech, w których warunki życia w przeważającej mierze nie spełniają norm i są nieodpowiednie dla życia ludzi, na przykład w pobliżu wysypisk śmieci i pasów startowych na lotniskach, co stanowi naruszenie zarówno krajowych przepisów w sprawie mieszkalnictwa, jak i norm międzynarodowych(5).

•  Dyskryminacja w sektorze wynajmu zmusiła około 100 000 Romów do życia w 4 000 hosteli i dormitoriów o niskich standardach w Republice Czeskiej, za które muszą płacić właścicielom do trzech razy więcej niż wynosi wartość rynkowa zwykłego mieszkania(6).

•  We Francji ponad 10 000 Romów (ponad sześć na 10 romskich rodzin, w tym osoby starsze i dzieci) było przymusowo eksmitowanych ze swoich domów w 2016 r. – czasami kilkakrotnie – najczęściej w środku zimy, bez otrzymania alternatywnego lokalu mieszkalnego(7).

•  We Włoszech w latach 2013–2016 około 2 200 osób zostało eksmitowanych z nieformalnych obozów bez otrzymania odpowiedniego alternatywnego lokalu mieszkalnego, a wielu z nich musiało znaleźć schronienie w przeludnionych i obskurnych wydzielonych schroniskach bez dostępu do artykułów pierwszej potrzeby. Każda z tych osób była eksmitowana średnio co najmniej pięć razy w okresie trzech lat(8).

•  W Bułgarii w lutym 2016 r. wydanych było 514 nakazów rozbiórki domów mieszkalnych, przy czym budynki będące własnością Romów stanowiły 500 (97 %) z nich. 201 z tych nakazów zostało już wykonanych. W tych przypadkach Romowie – w tym dzieci i członkowie rodziny wymagający szczególnego traktowania – nie otrzymali żadnego alternatywnego lokalu mieszkalnego i stali się bezdomni. Rozbiórki romskich osiedli miały charakter masowy. Romowie nie otrzymali zawiadomienia zawierającego dokładną datę wykonania nakazu i większość z nich nie była w stanie zabrać swoich mebli i rzeczy osobistych. Niektórzy z nich stracili dokumenty tożsamości i inne dokumenty osobiste(9).

•  W ostatnich latach na Słowacji wzniesiono 14 murów i barier w celu oddzielenia Romów od reszty społeczeństwa(10).

Dostęp do opieki zdrowotnej

•  Badania w Bułgarii, Rumunii, na Słowacji, Węgrzech i w Republice Czeskiej wskazują, że współczynnik śmiertelności noworodków romskich jest od 2 do 6 razy wyższy od odnotowywanego w populacji ogólnej(11).

•  Średnie trwanie życia Romów jest o 10 lat krótsze niż w przypadku przeciętnych Europejczyków(12).

•  W kilku szpitalach na Węgrzech, w Rumunii i Bułgarii zorganizowano wydzielone oddziały położnicze o niższych standardach, a romskie kobiety będące pacjentami są narażone na znęcanie fizyczne i prześladowanie rasowe podczas porodu(13).

Dostęp do edukacji

•  Segregacja szkolna stanowi zawstydzającą rzeczywistość w całej Europie. W roku szkolnym 2016/2017 w Republice Czeskiej uczniowie romscy stanowili 3,7 % wszystkich uczniów we wszystkich szkołach podstawowych, podczas gdy stanowili 30,9 % wszystkich uczniów nauczanych zgodnie z programem dla dzieci z niewielką niepełnosprawnością umysłową(14).

•  Ostatnie badania pokazują, że 20 % Romów w Republice Czeskiej i na Słowacji uczęszczało do szkoły lub klasy, która była jednocześnie specjalna i składała się wyłącznie lub głównie z Romów; podobny wzorzec występował w innych krajach, w tym we Francji, Grecji i Bułgarii. Co drugi Rom na Węgrzech i Słowacji uczęszczał do zwykłej szkoły lub klasy składającej się wyłącznie lub głównie z Romów; sytuacja w Grecji, Republice Czeskiej, Bułgarii, Francji i Rumunii nie różni się w istotny sposób(15).

Dostęp do zatrudnienia

•  W Szwecji w 2010 r. 80 % Romów było bezrobotnych(16).

•  W Hiszpanii 38,5 % Romów wykonuje pracę za wynagrodzeniem, podczas gdy dla reszty społeczeństwa odsetek ten wynosi 83,6 %. Na dostęp Romów do zatrudnienia w wielu sektorach mają wpływ czynniki związane z dyskryminacją i odrzuceniem ze względu na pochodzenie etniczne, wynikające z głęboko zakorzenionych uprzedzeń i stereotypów panujących w społeczeństwie(17).

Bezpaństwowość i brak dokumentów tożsamości

•  W wyniku wojny bałkańskiej wielu Romów we Włoszech jest bezpaństwowcami lub jest zagrożonych bezpaństwowością. Tysiące dzieci romskich urodzonych we Włoszech jest zawieszonych w próżni ze względu na brak statusu prawnego i nie posiada podstawowych praw, nawet jeśli ich rodziny mieszkają we Włoszech od dziesięcioleci(18).

•  W Rumunii szacuje się, że około 15 000 Romów żyje bez aktu urodzenia, co oznacza, że nie posiadają oni prawa do tożsamości oraz do skutecznego uznania ich obywatelstwa(19).

Dostęp do wymiaru sprawiedliwości i sprawiedliwe traktowanie przez policję

•  Romskie kobiety przez dziesięciolecia były poddawane przymusowej sterylizacji w Republice Czeskiej, Finlandii(20), Niemczech, na Węgrzech, na Słowacji i w Szwecji. Kilka rządów nie ustanowiło jeszcze mechanizmu rekompensat i nie przyznało jeszcze, że sterylizacja romskich kobiet bez ich świadomej zgody miała charakter systemowy i była wspierana przez państwo przed 1990 r. oraz że praktyka ta nie ustała w XXI wieku ze względu na brak zdolności tych państw do szczególnej ochrony autonomii i praw kobiet będących odbiorcami usług z zakresu zdrowia reprodukcyjnego(21).

•  Bułgarscy Romowie dwa razy częściej niż ludność pochodzenia nieromskiego zgłaszają przypadki znęcania się na posterunkach policji, który to odsetek wzrasta do 70 % w przypadku małoletnich Romów(22).

•  Wielu Romów będących ofiarami przemocy w Rumunii stwierdziło, że wniesienie skargi byłoby zarówno uciążliwe, jak i bezskuteczne ze względu na rasizm i dyskryminację na każdym etapie procedury(23).

Mowa nienawiści i przestępstwa z nienawiści

•  Romowie są ofiarami brutalnych ataków i zastraszania ze strony neonazistowskich i radykalnych prawicowych grup, a także antyromskich protestów w całej Europie. W Republice Czeskiej 32 % Romów było narażonych na mowę nienawiści i przemoc; dwie trzecie ofiar nigdy nie zgłosiło tych przestępstw.

Rzadko przytaczane dane historyczne: 25–50 % społeczności Romów w Europie zostało zabitych podczas Holokaustu. W procesach norymberskich nikogo nie sądzono jednak za wysyłanie Romów do komór gazowych, żadnych Romów nie powołano jako świadków przed trybunałem i żaden nie otrzymał rekompensaty za popełnione wobec nich przestępstwa.

Holokaust Romów został uznany po raz pierwszy w 1982 r. przez ówczesnego kanclerza Niemiec Helmuta Schmidta. W Auschwitz wystawa stała pt. „Zagłada europejskich Romów” została otwarta dopiero w 2001 r. W Berlinie pierwsze miejsce pamięci ofiar Holokaustu Romów zostało odsłonięte dopiero w 2012 r. Ofiary Holokaustu Romów nadal nie otrzymały należytego odszkodowania w kilku państwach UE, a w Republice Czeskiej w byłym nazistowskim obozie koncentracyjnym dla Romów w Letach mieści się obecnie hodowla trzody chlewnej.

(1)

Słowo „Romowie” jest stosowane do określenia różnych powiązanych grup w całej Europie, prowadzących zarówno osiadły, jak i wędrowny tryb życia, takich jak Romowie, Wędrowcy, Sinti, Manusze, Kalé, Romaniczale, Bojasze, Aszkali, Egipcjanie, Jenisze, Domowie i Lomowie, które mogą różnić się od siebie pod względem kultury i stylu życia.

(2)

http://ec.europa.eu/COMMFrontOffice/publicopinion/index.cfm/Survey/getSurveyDetail/instruments/SPECIAL/surveyKy/2077

(3)

http://fra.europa.eu/en/project/2015/eu-midis-ii-european-union-minorities-and-discrimination-survey/publications

(4)

http://www.errc.org/article/thirsting-for-justice-new-report-reveals-depth-of-discrimination-faced-by-europes-roma-in-accessing-water/4561

(5)

https://www.amnesty.org/en/documents/eur30/5078/2016/en/

(6)

http://www.errc.org/article/errc-submission-to-the-european-commission-on-the-eu-roma-framework-february-2016/4462

(7)

http://www.errc.org/article/thousands-of-roma-forced-onto-streets-of-france-in-2016/4549

(8)

http://www.errc.org/article/errc-submission-to-the-european-commission-on-the-eu-roma-framework-february-2016/4462

(9)

http://www.equalopportunities.eu/docs/REPORT-2017-en.pdf

(10)

http://www.ergonetwork.org/ergo-network/campaigns/wall-free-europe/; http://snslp.sk/CCMS/files/NHRI_Report_ICCPR_SNCHR.pdf;

(11)

http://europa.eu/rapid/press-release_MEMO-11-216_en.htm

(12)

Tamże.

(13)

http://www.europarl.europa.eu/RegData/etudes/etudes/join/2013/493021/IPOL-FEMM_ET(2013)493021_EN.pdf ; http://www.szuleteshaz.hu/wp-content/uploads/2016/05/Roma-women-in-maternity-care.pdf ; https://rm.coe.int/cc151casedoc1-en-complaint/1680725339 ; http://www.euro.who.int/__data/assets/pdf_file/0016/235141/e96931.pdf

(14)

http://www.errc.org/cms/upload/file/czech-upr-march-2017.pdf

(15)

ttp://www.romaeducationfund.hu/sites/default/files/documents/segregation_of_roma_children_in_education_-_successes_and_challenges_-_final.pdf

(16)

http://www.regeringen.se/rattsdokument/statens-offentliga-utredningar/2010/07/sou-201055

(17)

https://www.gitanos.org/que-hacemos/areas/employment/en_cifras.html

(18)

http://www.statelessness.eu/sites/www.statelessness.eu/files/Italy_0.pdf

(19)

http://www.statelessness.eu/sites/www.statelessness.eu/files/Romania.pdf

(20)

https://www.researchgate.net/publication/316474619_On_the_History_of_Alegal_and_Coercive_Sterilization_Some_Legal_and_Ethical_Perspectives

(21)

http://www.errc.org/cms/upload/file/coercive-and-cruel-28-november-2016.pdf ; http://www.europarl.europa.eu/RegData/etudes/etudes/join/2013/493021/IPOL-FEMM_ET(2013)493021_EN.pdf

(22)

http://www.errc.org/blog/roma-lives-matter-bulgarian-rom-killed-for-possession-of-pesticides/168

(23)

http://www.ohchr.org/EN/NewsEvents/Pages/DisplayNews.aspx?NewsID=16737&LangID=


OPINIA Komisji Praw Kobiet i Równouprawnienia (12.7.2017)

dla Komisji Wolności Obywatelskich, Sprawiedliwości i Spraw Wewnętrznych

w sprawie aspektów praw podstawowych w integracji Romów w UE: walka z antycygańskością

(2017/2038(INI))

Sprawozdawczyni: Malin Björk

POPRAWKI

Komisja Praw Kobiet i Równouprawnienia zwraca się do Komisji Wolności Obywatelskich, Sprawiedliwości i Spraw Wewnętrznych, jako komisji przedmiotowo właściwej, o wzięcie pod uwagę następujących poprawek:

Poprawka    1

Projekt rezolucji

Motyw C

 

Projekt rezolucji

Poprawka

C.  mając na uwadze, że antycygańskość strukturalną można wykryć na wszystkich szczeblach europejskiego społeczeństwa;

C.  mając na uwadze, że antycygańskość strukturalną można wykryć na wszystkich szczeblach europejskiego społeczeństwa oraz we wszystkich strefach geograficznych Europy;

Poprawka    2

Projekt rezolucji

Motyw D a (nowy)

 

Projekt rezolucji

Poprawka

 

Da.  mając na uwadze, że dyskryminacja jest bardziej dotkliwa dla kobiet i dziewcząt romskich, które nie posiadają dokumentów tożsamości;

Poprawka    3

Projekt rezolucji

Motyw G a (nowy)

 

Projekt rezolucji

Poprawka

 

Ga.  mając na uwadze, ze Romowie są uznawani za najliczniejszą mniejszość w Unii Europejskiej; mając na uwadze, że dyskryminacja wobec Romów i dotyczące ich negatywne stereotypy są głęboko zakorzenione w Europie; mając na uwadze, że kobiety romskie są narażone na dyskryminację z wielu przyczyn jednocześnie i dyskryminację krzyżową, gdyż są kobietami i należą do romskiej mniejszości etnicznej;

Poprawka    4

Projekt rezolucji

Motyw G b (nowy)

 

Projekt rezolucji

Poprawka

 

Gb.  mając na uwadze, że Karta praw podstawowych Unii Europejskiej zakazuje wszelkiej dyskryminacji z jakichkolwiek powodów, łącznie z pochodzeniem etnicznym, i nakazuje poszanowanie różnorodności kulturowej oraz równości mężczyzn i kobiet; mając na uwadze, że zwalczanie wykluczenia społecznego, rasizmu, dyskryminacji i nierówności płci musi być wyraźnym zobowiązaniem Unii Europejskiej;

Poprawka    5

Projekt rezolucji

Motyw G c (nowy)

Projekt rezolucji

Poprawka

 

Gc.  mając na uwadze, że inwestowanie w edukację romskich kobiet i dziewcząt oraz poprawa ich umiejętności czytania, pisania i liczenia, ich większy udział w rynku pracy oraz szerszy dostęp do zasobów, począwszy od większej roli politycznej w społeczeństwie po lepszy dostęp do kredytów i prawo do posiadania ziemi, zidentyfikowano jako środki upodmiotowienia romskich kobiet i dziewcząt;

Poprawka    6

Projekt rezolucji

Motyw G d (nowy)

Projekt rezolucji

Poprawka

 

Gd.  mając na uwadze, że strategia na rzecz równości między kobietami i mężczyznami na lata 2010–2015 wymaga od Komisji poparcia dla promowania równości płci przy realizacji wszystkich aspektów strategii „Europa 2020”; mając na uwadze, że w konkluzjach Rady w sprawie unijnych ram dotyczących krajowych strategii integracji Romów znajduje się wniosek o „uwzględnienie perspektywy płci we wszystkich obszarach polityki i działaniach na rzecz postępów w integracji Romów”;

Poprawka    7

Projekt rezolucji

Motyw G e (nowy)

Projekt rezolucji

Poprawka

 

Ge.  mając na uwadze, że rasizm, niekorzystne warunki ekonomiczne i inne dyskryminujące systemy przyczyniają się do powstawania rozwarstwienia i dynamiki prowadzącej do pogorszenia pozycji kobiet romskich;

Poprawka    8

Projekt rezolucji

Motyw G f (nowy)

Projekt rezolucji

Poprawka

 

Gf.  mając na uwadze, że kobiety generalnie, a kobiety romskie w szczególności, wciąż zmagają się z licznymi barierami uniemożliwiającymi im świadomy udział w życiu politycznym;

Poprawka    9

Projekt rezolucji

Motyw G g (nowy)

Projekt rezolucji

Poprawka

 

Gg.  mając na uwadze, że zgodnie z danymi Agencji Praw Podstawowych Unii Europejskiej (FRA)1a w 2016 r. jedynie 16 % romskich kobiet miało zatrudnienie, zaś w odniesieniu do romskich mężczyzn odsetek ten wynosił 34 %; mając na uwadze, że dane pokazują również, że w 2016 r. 72 % młodych kobiet romskich w wieku 16–24 lata nigdy nie miało zatrudnienia ani nie było w systemie edukacyjnym lub szkoleniowym, zaś w odniesieniu do młodych mężczyzn romskich odsetek ten wynosił 55 %; mając na uwadze, że 71 % romskich kobiet w wieku 18–24 lata wcześnie porzuca edukację lub szkolenie;

 

 

1a.http://fra.europa.eu/en/publication/2016/eumidis-ii-roma-selected-findings

Poprawka    10

Projekt rezolucji

Motyw G h (nowy)

Projekt rezolucji

Poprawka

 

Gh.  mając na uwadze, że Romowie są szczególnie narażeni na handel ludźmi, gdyż w sposób nieproporcjonalny dotyka ich dyskryminacja i bariery w dostępie do takich usług publicznych, jak szkoły, opieka zdrowotna i usługi socjalne, a także możliwości zatrudnienia; mając na uwadze, że dzieci romskie są szczególnie często padają ofiarą handlu i ponownego handlu ludźmi do celów wykorzystywania seksualnego i przestępczości ulicznej;

Poprawka    11

Projekt rezolucji

Motyw G i (nowy)

Projekt rezolucji

Poprawka

 

Gi.  mając na uwadze, że przemoc, w tym przemoc w rodzinie, przymusowe małżeństwa, przymusowa sterylizacja oraz przemoc werbalna wobec romskich kobiet i dziewcząt wciąż jest powszechna w Europie;

Poprawka    12

Projekt rezolucji

Ustęp 1 a (nowy)

Projekt rezolucji

Poprawka

 

1a.  wyraża głębokie ubolewanie, że Romowie, a w szczególności romskie kobiety i dziewczęta, nadal spotykają się z powszechną dyskryminacją i antycygańskością, które to zjawiska utrwalają cykl defaworyzacji, wykluczenia, segregacji i marginalizacji; podkreśla konieczność zwalczania rasizmu wobec Romów na każdym szczeblu i wszelkimi środkami; podkreśla, że zjawisko to jest szczególnie utrzymującą się, gwałtowną, powtarzającą się i powszechną formą rasizmu;

Poprawka    13

Projekt rezolucji

Ustęp 5 a (nowy)

Projekt rezolucji

Poprawka

 

5a.  wzywa Komisję do zapewnienia niezbędnych środków finansowych na politykę zwalczania dyskryminacji i rasizmu; podkreśla, że programy finansowane z unijnych funduszy spójności muszą być kształtowane w sposób gwarantujący uwzględnienie praw człowieka; apeluje o włączenie do zasad finansowych perspektywy płci oraz analizy przekrojowej; uważa, że ocena wpływu w aspekcie płci oraz sporządzanie budżetu z uwzględnieniem aspektu płci są użyteczne przy ocenie skutków, jakie dla kobiet mają priorytety w zakresie finansowania, przydział zasobów finansowych oraz warunki programów finansowania; podkreśla potrzebę systematycznego gromadzenia i regularnego analizowania danych w rozbiciu na płeć;

Poprawka    14

Projekt rezolucji

Ustęp 6 a (nowy)

Projekt rezolucji

Poprawka

 

6a.  apeluje o przyjęcie i szybkie wdrożenie europejskiego aktu w sprawie dostępności w celu zapewnienia sprawiedliwego dostępu do usług;

Poprawka    15

Projekt rezolucji

Ustęp 7 a (nowy)

Projekt rezolucji

Poprawka

 

7a.  wzywa do szybkiego zatwierdzenia i wprowadzenia w życie dyrektywy w sprawie przeciwdziałania dyskryminacji, przy jednoczesnym uznaniu potrzeby uszanowania szczególnie drażliwych punktów, oraz ukierunkowanych działań z myślą o zwalczaniu różnych rodzajów dyskryminacji oraz potrzeby wprowadzenia narzędzi walki z dyskryminacją w sposób przekrojowy we wszystkich segmentach społeczeństwa;

Poprawka    16

Projekt rezolucji

Ustęp 8

Projekt rezolucji

Poprawka

8.  wzywa państwa członkowskie do podjęcia działań w celu zapobiegania mowie nienawiści skierowanej przeciwko Romom oraz zwalczania jej;

8.  wzywa państwa członkowskie do podjęcia działań w celu zapobiegania mowie nienawiści skierowanej przeciwko Romom oraz zwalczania jej w taki sam sposób, w jaki zwalcza się każdą inną mowę nienawiści;

Poprawka    17

Projekt rezolucji

Ustęp 13

Projekt rezolucji

Poprawka

13.  wyraża głębokie zaniepokojenie nierównym dostępem Romów do informacji zdrowotnych, świadczeń zdrowotnych i opieki zdrowotnej oraz ich prześladowaniem rasowym;

13.  wyraża głębokie zaniepokojenie nierównym dostępem Romów do informacji zdrowotnych, świadczeń zdrowotnych i opieki zdrowotnej oraz ich prześladowaniem rasowym; apeluje do Komisji i Rady, aby nasiliły działania wspierające zrównoważone i kompleksowe rozwijanie zdolności romskich kobiet, tworzyły specjalistyczne struktury, np. punkty obsługi, aby dostarczać dostosowane do potrzeb materiały informacyjne na temat zdrowia, a także świadczyły niezbędną pomoc inicjatywom w zakresie opieki zdrowotnej na poziomie społeczności;

Poprawka    18

Projekt rezolucji

Ustęp 13a (nowy)

Projekt rezolucji

Poprawka

 

13a.  wzywa UE i państwa członkowskie do nasilenia wszelkich działań zwalczających nierówności na płaszczyźnie zdrowia dzięki zapewnieniu równego dostępu społeczności romskiej do publicznej opieki zdrowotnej wysokiej jakości oraz dzięki promowaniu zdrowia, ze szczególnym uwzględnieniem potrzeb romskich kobiet i dzieci w zakresie opieki zdrowotnej ; podkreśla znaczenie zapewnienia romskim kobietom i romskiej młodzieży dostępu do usług w dziedzinie zdrowia seksualnego i reprodukcyjnego oraz praw w tym zakresie;

Poprawka    19

Projekt rezolucji

Ustęp 13 b (nowy)

Projekt rezolucji

Poprawka

 

13b.  z zadowoleniem przyjmuje niedawne podpisanie przez Komisję w imieniu UE konwencji stambulskiej w sprawie zapobiegania i zwalczania przemocy wobec kobiet i przemocy domowej; apeluje do Rady o zakończenie ratyfikacji przez UE tej konwencji, a do państw członkowskich o zakończenie jej wdrażania; wzywa państwa członkowskie, aby wdrażając konwencję, uwzględniły szczególne wyzwania, z jakimi zmagają się romskie kobiety i dziewczęta w związku z wczesnymi małżeństwami, a także atakami na ich fizyczną integralność, takimi jak przymusowa sterylizacja;

Poprawka    20

Projekt rezolucji

Ustęp 14 a (nowy)

Projekt rezolucji

Poprawka

 

14a.  wzywa rządy i władze lokalne państw członkowskich do włączenia kobiet romskich za pośrednictwem organizacji kobiecych, romskich organizacji pozarządowych oraz odpowiednich zainteresowanych stron w przygotowywanie, wdrażanie, ocenę i monitorowanie krajowych strategii integracji Romów oraz w tworzenie powiązań między organami odpowiedzialnymi za równouprawnienie, organizacjami zajmującymi się prawami kobiet i strategiami włączenia społecznego; wzywa ponadto Komisję do rozwiązania w spójny sposób problemu równouprawnienia płci podczas wdrażania strategii „Europa 2020” i krajowych programów reform;

Poprawka    21

Projekt rezolucji

Ustęp 15 a (nowy)

Projekt rezolucji

Poprawka

 

15a.  wzywa państwa członkowskie do większej koordynacji i współpracy z romskimi organizacjami społeczeństwa obywatelskiego oraz do rozwinięcia ich potencjału w celu rozwiązania kwestii nielegalnego handlu w romskich społecznościach; apeluje do państw członkowskich o organizowanie większej liczby szkoleń dla pracowników organów ścigania, straży przybrzeżnej, prokuratorów i pracowników sądownictwa na temat różnych aspektów nielegalnego handlu, które to szkolenia mogą mieć formę sesji poświęconych przezwyciężaniu negatywnych stereotypów i zachowań w odniesieniu do Romów, aby podkreślić fakt, że są oni często ofiarami lub potencjalnymi ofiarami handlu ludźmi;

Poprawka    22

Projekt rezolucji

Ustęp 15 b (nowy)

Projekt rezolucji

Poprawka

 

15b.  zachęca państwa członkowskie, aby promowały i wspierały gromadzenie i rozpowszechnianie danych dotyczących prawnych i innych środków podejmowanych na szczeblu krajowym w celu zapobiegania przemocy wobec romskich kobiet i dziewcząt oraz zwalczania jej;

Poprawka    23

Projekt rezolucji

Ustęp 16 a (nowy)

Projekt rezolucji

Poprawka

 

16a.  wzywa UE i państwa członkowskie do zwalczania naruszeń praw człowieka i zapobiegania takim naruszeniom oraz do ochrony ofiar dzięki zagwarantowaniu pomocy prawnej i skutecznych prawnych środków naprawczych, a także do zwrócenia szczególnej uwagi na sytuację romskich kobiet, dzieci oraz osób LGBTI i niepełnosprawnych Romów, wobec których często stosowane są różne formy dyskryminacji;

Poprawka    24

Projekt rezolucji

Ustęp 19 a (nowy)

Projekt rezolucji

Poprawka

 

19a.  podkreśla, że poprawa sytuacji romskich kobiet i dziewcząt wymaga specjalnych ukierunkowanych niedyskryminacyjnych strategii politycznych, które umożliwią równy dostęp do zatrudnienia i edukacji, łącznie z uczeniem się przez całe życie, a także zapewnią warunki mieszkaniowe wysokiej jakości, mające kluczowe znaczenie dla poprawy ich warunków życiowych i zwalczania ubóstwa i wykluczenia;

Poprawka    25

Projekt rezolucji

Ustęp 19 b (nowy)

Projekt rezolucji

Poprawka

 

19b.  apeluje do państw członkowskich o wdrożenie postanowień zawartych w zaleceniu Rady z 2013 r. dotyczącym promowania możliwości zatrudnienia w administracji publicznej osób pochodzących z mniejszości etnicznych, takich jak Romowie, a zwłaszcza romskie kobiety;

Poprawka    26

Projekt rezolucji

Ustęp 19 c (nowy)

Projekt rezolucji

Poprawka

 

19c.  zachęca przedsiębiorstwa i władze lokalne do tworzenia systemów szkolenia i możliwości pracy dla romskich kobiet;

Poprawka    27

Projekt rezolucji

Ustęp 20 a (nowy)

Projekt rezolucji

Poprawka

 

20a.  podkreśla fakt, że warunkiem wstępnym włączenia społecznego Romów w UE z uwzględnieniem aspektu płci powinien być ogólnounijny plan działania mający za podstawę aspekty praw człowieka, podkreślający prawa kobiet i równość płci, dostęp do praw (w tym do edukacji, usług zdrowotnych, zatrudnienia, mieszkań i ochrony socjalnej), zwalczający rasizm, niedyskryminacyjny i oparty na celach, zasadach i instrumentach określonych w międzynarodowych konwencjach poświęconych prawom człowieka, Karcie praw podstawowych oraz Konwencji w sprawie likwidacji wszelkich form dyskryminacji kobiet (CEDAW);

Poprawka    28

Projekt rezolucji

Ustęp 20 b (nowy)

Projekt rezolucji

Poprawka

 

20b.  apeluje o dane statystyczne dotyczące dyskryminacji z wielu przyczyn jednocześnie, która często jest ukryta i niejawna; zwraca się o opracowanie specjalnego unijnego programu zwalczania dyskryminacji z wielu przyczyn jednocześnie ze szczególnym uwzględnieniem grup wymagających szczególnego traktowania; domaga się, by Agencja Praw Podstawowych Unii Europejskiej (FRA) opublikowała sprawozdanie w tej sprawie;

Poprawka    29

Projekt rezolucji

Ustęp 20 c (nowy)

Projekt rezolucji

Poprawka

 

20c.  podkreśla, że konieczne są specjalne ukierunkowane strategie polityczne na rzecz zwalczania dyskryminacji z wielu przyczyn jednocześnie i w różnych sferach życia, na jaką są narażone osoby LGBTI pochodzenia romskiego;

Poprawka    30

Projekt rezolucji

Ustęp 21

Projekt rezolucji

Poprawka

21.  wyraża zaniepokojenie niskim poziomem uczestnictwa Romów jako podmiotów angażujących się w rozmowy z rządami lokalnymi, regionalnymi i krajowymi oraz jako wybranych przedstawicieli tych rządów, a także brakiem zdolności rządów do zagwarantowania im pełnych praw obywatelskich;

21.  wyraża zaniepokojenie niskim poziomem uczestnictwa Romów jako podmiotów angażujących się w rozmowy z rządami lokalnymi, regionalnymi i krajowymi oraz jako wybranych przedstawicieli tych rządów, a także brakiem zdolności rządów do zagwarantowania im pełnych praw obywatelskich; apeluje o opracowanie ukierunkowanych programów na rzecz upodmiotowienia kobiet mających na celu zwiększenie i zapewnienie długoterminowego udziału romskich kobiet, romskiej młodzieży i romskich osób LGBTI w lokalnych, regionalnych i krajowych organach przedstawicielskich;

Poprawka    31

Projekt rezolucji

Ustęp 21 a (nowy)

Projekt rezolucji

Poprawka

 

21a.  apeluje do Komisji i państw członkowskich o podjęcie działań zapewniających zwiększenie udziału romskich kobiet i dziewcząt w polityce i podejmowaniu decyzji przy rozwijaniu wszystkich strategii politycznych i działań, a także o promowanie uwzględniania organizacji walczących o prawa romskich kobiet;

Poprawka    32

Projekt rezolucji

Ustęp 21 b (nowy)

Projekt rezolucji

Poprawka

 

21b.  apeluje do Komisji i państw członkowskich o dokonanie analizy, czy i w jaki sposób strategie polityczne powodują pożądaną poprawę sytuacji, zwłaszcza romskich kobiet i dziewcząt; zwraca się o zastosowanie środków naprawczych w przypadku braku postępu;

Poprawka    33

Projekt rezolucji

Ustęp 24 a (nowy)

Projekt rezolucji

Poprawka

 

24a.  apeluje o ukierunkowane środki mające na celu upodmiotowienie ekonomiczne romskich kobiet i dziewcząt, takie jak przedsiębiorczość społeczna i programy mikrofinansowania, a także szerszy dostęp do usług, aby przezwyciężyć ubóstwo i wykluczenie społeczne;

Poprawka    34

Projekt rezolucji

Ustęp 24 b (nowy)

Projekt rezolucji

Poprawka

 

24b.  podkreśla konieczność zachęcania romskich kobiet do udziału w życiu obywatelskim i politycznym i sprawowania przywództwa, w tym do kandydowania na wybieralne urzędy; zwraca się do UE i państw członkowskich o wspieranie skierowanych do romskich kobiet i dziewcząt programów kształcenia obywatelskiego i uczenia przywództwa;

Poprawka    35

Projekt rezolucji

Ustęp 25 a (nowy)

Projekt rezolucji

Poprawka

 

25a.  apeluje do państw członkowskich, aby zadbały o umieszczenie w swoich krajowych strategiach integracji Romów specjalnego rozdziału o prawach kobiet i równości płci, a także o stosowanie w każdej sekcji tych planów środków dotyczących uwzględniania aspektu płci mających na celu promowanie praw kobiet i równości płci;

Poprawka    36

Projekt rezolucji

Ustęp 27 a (nowy)

Projekt rezolucji

Poprawka

 

27a.  apeluje do rządów o zachęcanie romskich kobiet do rzeczywistego udziału w życiu publicznym i politycznym, a także o wspieranie go za pośrednictwem szerokiego wachlarza środków, w tym przez rozważenie wprowadzenia minimalnej reprezentacji kobiet w organach wybieralnych;

INFORMACJE O PRZYJĘCIU OPINII W KOMISJI OPINIODAWCZEJ

Data przyjęcia

12.7.2017

 

 

 


INFORMACJE O PRZYJĘCIU SPRAWOZDANIAW KOMISJI PRZEDMIOTOWO WŁAŚCIWEJ

Data przyjęcia

28.9.2017

 

 

 

Wynik głosowania końcowego

+:

–:

0:

46

1

3

Posłowie obecni podczas głosowania końcowego

Jan Philipp Albrecht, Heinz K. Becker, Malin Björk, Michał Boni, Caterina Chinnici, Rachida Dati, Agustín Díaz de Mera García Consuegra, Frank Engel, Cornelia Ernst, Tanja Fajon, Laura Ferrara, Lorenzo Fontana, Kinga Gál, Ana Gomes, Nathalie Griesbeck, Sylvie Guillaume, Monika Hohlmeier, Brice Hortefeux, Sophia in ‘t Veld, Dietmar Köster, Barbara Kudrycka, Cécile Kashetu Kyenge, Marju Lauristin, Juan Fernando López Aguilar, Monica Macovei, Roberta Metsola, Louis Michel, Péter Niedermüller, Soraya Post, Judith Sargentini, Birgit Sippel, Branislav Škripek, Helga Stevens, Traian Ungureanu, Marie-Christine Vergiat, Josef Weidenholzer, Cecilia Wikström

Zastępcy obecni podczas głosowania końcowego

Marina Albiol Guzmán, Anna Hedh, Lívia Járóka, Sylvia-Yvonne Kaufmann, Jean Lambert, Gilles Lebreton, Angelika Mlinar, Emil Radev, Christine Revault d’Allonnes Bonnefoy, Jaromír Štětina

Zastępcy (art. 200 ust. 2) obecni podczas głosowania końcowego

Andrea Bocskor, Maurice Ponga, Cristian Dan Preda


GŁOSOWANIE KOŃCOWE W FORMIE GŁOSOWANIA IMIENNEGO W KOMISJI PRZEDMIOTOWO WŁAŚCIWEJ

46

+

PPE

Heinz K. Becker, Andrea Bocskor, Michał Boni, Rachida Dati, Agustín Díaz de Mera García Consuegra, Frank Engel, Kinga Gál, Monika Hohlmeier, Brice Hortefeux, Lívia Járóka, Barbara Kudrycka, Roberta Metsola, Maurice Ponga, Cristian Dan Preda, Jaromír Štětina, Traian Ungureanu

S&D

Caterina Chinnici, Tanja Fajon, Ana Gomes, Sylvie Guillaume, Anna Hedh, Sylvia-Yvonne Kaufmann, Cécile Kashetu Kyenge, Dietmar Köster, Marju Lauristin, Juan Fernando López Aguilar, Péter Niedermüller, Soraya Post, Christine Revault d'Allonnes Bonnefoy, Birgit Sippel, Josef Weidenholzer

ECR

Monica Macovei, Helga Stevens, Branislav Škripek

ALDE

Nathalie Griesbeck, Sophia in 't Veld, Louis Michel, Angelika Mlinar, Cecilia Wikström

GUE/NGL

Marina Albiol Guzmán, Malin Björk, Cornelia Ernst, Marie-Christine Vergiat

Verts/ALE

Jan Philipp Albrecht, Jean Lambert, Judith Sargentini

1

-

ENF

Lorenzo Fontana

3

0

EFDD

Laura Ferrara

ENF

Gilles Lebreton

PPE

Emil Radev

Objaśnienie używanych znaków:

+  :  za

-  :  przeciwko

0  :  wstrzymało się

Informacja prawna