Procedura : 2015/2660(RSP)
Przebieg prac nad dokumentem podczas sesji
Dokument w ramach procedury : B8-0381/2015

Teksty złożone :

B8-0381/2015

Debaty :

Głosowanie :

PV 29/04/2015 - 10.67
CRE 29/04/2015 - 10.67
Wyjaśnienia do głosowania

Teksty przyjęte :


PROJEKT REZOLUCJI
PDF 155kWORD 89k
27.4.2015
PE555.155v01-00
 
B8-0381/2015

złożony w następstwie oświadczeń Rady Europejskiej i Komisji

zgodnie z art. 123 ust. 2 Regulaminu


w sprawie sprawozdania z nadzwyczajnego posiedzenia Rady Europejskiej (w dniu 23 kwietnia 2015 r.) – niedawne tragiczne wydarzenia na Morzu Śródziemnym oraz polityka UE w zakresie migracji i azylu (2015/2660(RSP))


Barbara Spinelli, Cornelia Ernst, Marina Albiol Guzmán, Martina Anderson, Malin Björk, Kostas Chrysogonos, Marie-Christine Vergiat, Eleonora Forenza, Tania González Peñas, Takis Hadjigeorgiou, Pablo Iglesias, Patrick Le Hyaric, Younous Omarjee, Curzio Maltese, Marisa Matias, Lola Sánchez Caldentey, Neoklis Sylikiotis, Estefanía Torres Martínez, Miguel Urbán Crespo, Dimitrios Papadimoulis, Stelios Kouloglou, Sofia Sakorafa, Kostadinka Kuneva, Emmanouil Glezos w imieniu grupy GUE/NGL

Rezolucja Parlamentu Europejskiego w sprawie sprawozdania z nadzwyczajnego posiedzenia Rady Europejskiej (w dniu 23 kwietnia 2015 r.) – niedawne tragiczne wydarzenia na Morzu Śródziemnym oraz polityka UE w zakresie migracji i azylu (2015/2660(RSP))  
B8‑0381/2015

Parlament Europejski,

–       uwzględniając Kartę praw podstawowych Unii Europejskiej,

–       uwzględniając Europejską konwencję o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności,

–       uwzględniając Powszechną deklarację praw człowieka z 1948 r.,

–       uwzględniając konwencję genewską z 1951 r. oraz dodatkowe protokoły do niej,

–       uwzględniając swą rezolucję z dnia 9 października 2013 r. w sprawie działań UE i państw członkowskich w celu stawienia czoła napływowi uchodźców w wyniku konfliktu w Syrii(1),

–       uwzględniając swoją rezolucję z dnia 23 października 2013 r. w sprawie przepływów migracyjnych w regionie Morza Śródziemnego, ze zwróceniem szczególnej uwagi na tragiczne wydarzenia u wybrzeży Lampedusy(2),

–       uwzględniając debaty przeprowadzone w Komisji Wolności Obywatelskich, Sprawiedliwości i Spraw Wewnętrznych Parlamentu Europejskiego od początku obecnej kadencji parlamentarnej, a mianowicie w dniu 22 lipca 2014 r. na temat wdrożenia komunikatu w sprawie prac Śródziemnomorskiej Grupy Zadaniowej; w dniu 4 września 2014 r. w sprawie działań koordynowanych przez FRONTEX w regionie Morza Śródziemnego i w sprawie Śródziemnomorskiej Grupy Zadaniowej; w dniu 24 września 2014 r. w sprawie 5. sprawozdania rocznego Komisji na temat imigracji i azylu (2013 r.) oraz w sprawie sprawozdania rocznego Europejskiego Urzędu Wsparcia w dziedzinie Azylu (EASO) na temat sytuacji w dziedzinie azylu w Unii Europejskiej (2013 r.); w dniu 21 kwietnia 2014 r. w sprawie Wspólnej Grupy Operacyjnej „Mare”,

–       uwzględniając roczne sprawozdania specjalnego sprawozdawcy ONZ ds. praw człowieka w odniesieniu do migrantów, w szczególności sprawozdanie opublikowane w kwietniu 2013 r. odnoszące się do zarządzania granicami zewnętrznymi UE i jego wpływu na prawa człowieka migrantów, a także sprawozdanie opublikowane w kwietniu 2014 r. w sprawie wyzysku migrantów w pracy,

–       uwzględniając swoją rezolucję z dnia 17 grudnia 2014 r. w sprawie sytuacji w regionie Morza Śródziemnego oraz potrzeby opracowania całościowego podejścia UE do migracji(3),

–       uwzględniając 10-punktowy plan działania zaproponowany przez Komisję na nadzwyczajne posiedzenie Rady Europejskiej w dniu 23 kwietnia 2015 r.,

–       uwzględniając oświadczenie przewodniczącego Junckera na nadzwyczajnym posiedzeniu Rady Europejskiej, który stwierdził, że pierwszym priorytetem jest ratowanie ludzkiego życia, kwestia ta jest niezwykle pilna i należy uruchomić dodatkowe zasoby, aby ocalić życie ludzi,

–       uwzględniając przemówienie przewodniczącego Parlamentu Europejskiego Martina Schultza na nadzwyczajnym posiedzeniu w dniu 23 kwietnia 2015 r.,

–       uwzględniając oświadczenie Rady Europejskiej z dnia 23 kwietnia 2015 r.,

–       uwzględniając oświadczenie sekretarza generalnego ONZ Ban Ki-moona z dnia 26 kwietnia 2015 r. dla gazety „La Stampa”, w którym stwierdził, że w przypadku tragicznych wydarzeń na Morzu Śródziemnym rozwiązanie militarne nie jest możliwe oraz że podstawowe znaczenie ma przyjęcie całościowego podejścia obejmującego analizę przyczyn, kwestie bezpieczeństwa i praw człowieka migrantów i uchodźców oraz zapewnienie zgodnej z prawem i uregulowanej imigracji,

–       uwzględniając art. 123 ust. 2 Regulaminu,

A.     mając na uwadze, że według szacunków Międzynarodowej Organizacji ds. Migracji od początków 2015 r. zginęło już ponad 1554 migrantów, a wielu innych jest zaginionych; mając na uwadze, że utonięcie ponad 800 migrantów w dniu 19 kwietnia 2015 r. stanowi największą katastrofę na Morzu Śródziemnym od czasów drugiej wojny światowej;

B.     mając na uwadze, że według szacunków w ciągu ostatniego dwudziestolecia na morzu zginęło ponad 30 000 osób, co podkreśla potrzebę dołożenia wszelkich starań, by ratować ludzi w sytuacji zagrożenia życia, a państwa członkowskie powinny wywiązywać się z zobowiązań dotyczących ratownictwa na morzu zgodnie z zasadami międzynarodowego prawa morskiego;

C.     mając na uwadze, że w ramach przeprowadzonej przez Włochy operacji Mare Nostrum, obejmującej patrolowanie, ratownictwo i nadzór w celu usprawnienia humanitarnych działań ratunkowych na Morzu Śródziemnym, w ciągu 364 dni jej trwania uratowano 150 810 migrantów; mając na uwadze, że rząd Włoch zakończył operację Mare Nostrum, uzasadniając decyzję tym, że operacja stanowiła zachętę dla migrantów i przemytników do podejmowania prób przedostania się przez morze, mimo iż fakty absolutnie tego nie potwierdzają; mając na uwadze, że operacji Mare Nostrum nie zastąpiono jak dotychczas żadną operacją poszukiwawczo-ratunkową o podobnej skali ze względu na brak solidarności państw członkowskich Unii Europejskiej, które nie wywiązują się ze swoich zobowiązań; mając na uwadze, że ze względu na zakończenie operacji Mare Nostrum duże statki przeznaczone wyłącznie do zadań poszukiwawczo-ratunkowych nie stacjonują już na pełnym morzu u wybrzeży Libii, gdzie na trudności napotyka większość łodzi uchodźców;

D.     mając na uwadze, że celem koordynowanej przez Frontex wspólnej operacji Tryton, która została w pełni uruchomiona w dniu 1 listopada 2014 r., jest nadzór granic, a nie działania poszukiwawczo-ratunkowe; mając na uwadze, że zasoby operacji Tryton były wykorzystywane na działania poszukiwawczo-ratunkowe pod nadzorem poszukiwawczo-ratowniczego centrum koordynacyjnego we Włoszech, w wyniku czego agencja Frontex złożyła skargę na wykorzystywanie na pełnym morzu zasobów Agencji przez włoskie służby ochrony wybrzeża; mając na uwadze, że potrojenie budżetu operacji Tryton, przyjęte przez Radę Europejską w czwartek 24 kwietnia 2015 r., nie ograniczy liczby migrantów ginących na morzu ze względu na zakres kompetencji agencji Frontex, rodzaj wykorzystywanego sprzętu i obecne ograniczenie terenu działania do 30 mil morskich od wybrzeża;

E.     mając na uwadze, że możliwości legalnego wjazdu na terytorium UE przez osoby potrzebujące ochrony są bardzo ograniczone; mając na uwadze, że według szacunków 90% osób ubiegających się o azyl przedostaje się do UE nielegalnie; mając na uwadze, że w trakcie wojny w Syrii liczba wiz Schengen przyznanych obywatelom Syrii zmniejszyła się zdecydowanie z 30 000 w 2010 r. do prawie zera w 2013 r.;

F.     mając na uwadze, że według UNHCR kraje graniczące z Syrią przyjęły około 3,9 mln syryjskich uchodźców; mając na uwadze, że państwa członkowskie UE przyjęły tylko 37 000 uchodźców z Syrii w ramach programu przesiedleń UNHCR, podczas gdy UNHCR apeluje o przesiedlenie 10% syryjskich uchodźców (370 000) i pilnie poszukuje co najmniej 130 000 miejsc do przesiedlenia uchodźców o szczególnych potrzebach; mając na uwadze, że 13 państw członkowskich jak dotychczas nie przyjęło w ramach tego programu ani jednego uchodźcy;

G.     mając na uwadze, że UE i jej państwa członkowskie przyczyniają się do utrzymywania się przestępczego i niebezpiecznego procederu przemytu osób poprzez stawianie murów i odgradzanie swoich granic zewnętrznych przed migrantami i uchodźcami bez zapewnienia możliwości bezpiecznego i legalnego dostępu do UE; mając w związku z tym na uwadze brak adekwatnej reakcji ze strony UE i jej państw członkowskich wobec śmierci migrantów na Morzu Śródziemnym i kryzysu związanego z uchodźcami w naszym sąsiedztwie,

H.     mając na uwadze, że przy okazji posiedzenia Rady ds. Wymiaru Sprawiedliwości i Spraw Wewnętrznych (WSiSW) w dniu 12 marca 2015 r. ministrowie spraw wewnętrznych Francji, Niemiec i Hiszpanii oraz Komisja Europejska omówili propozycję ministra spraw wewnętrznych Włoch Angelino Alfano, aby powierzyć działania poszukiwawcze i ratunkowe oraz kontrolę morskich granic UE krajom takim jak Egipt czy Tunezja, które transportowałyby uratowanych migrantów na swoje wybrzeża; mając na uwadze, że propozycja ta ma na celu spowodowanie „prawdziwego efektu odstraszającego”, aby mniej migrantów było gotowych ryzykować swoje życie w celu dotarcia do wybrzeży Europy; mając na uwadze, że ministrowie spraw wewnętrznych na posiedzeniu Rady ds. Wymiaru Sprawiedliwości i Spraw Wewnętrznych omówili też możliwość stworzenia obozów dla uchodźców w Afryce Północnej i rozpatrywania w nich wniosków o azyl;

1.      oddaje hołd mężczyznom, kobietom i dzieciom, którzy w ubiegłych latach stracili życie, próbując przedostać się do bezpiecznego miejsca w Europie i przekazuje rodzinom ofiar najgłębsze wyrazy współczucia, solidarności i wsparcia; wzywa UE i jej państwa członkowskie do zrobienia wszystkiego co w ich mocy, aby zidentyfikować ciała, znaleźć zaginionych i poinformować ich rodziny;

2.      widzi potrzebę radykalnej i natychmiastowej zmiany polityki w zakresie migracji i azylu; potępia w związku z tym oświadczenie Rady Europejskiej z dnia 23 kwietnia 2015 r., w którym – zamiast wezwać do podjęcia natychmiastowych działań mających ocalić życie ludzkie – podkreślono potrzebę wzmocnienia fortecy, jaką jest Europa, za pomocą środków represji, traktując migrantów, jakby stanowili oni zagrożenie;

3.      przypomina, że UE i jej państwa członkowskie mają zobowiązania wobec uchodźców i imigrantów, którzy uciekają przed wojną, bezprawiem, ubóstwem gospodarczym, głodem i śmiercią i którzy cierpią z powodu światowej neoliberalnej polityki gospodarczej;

4.      potępia decyzję o potrojeniu budżetu operacji Tryton agencji Frontex, którą w oświadczeniu Rady Europejskiej przedstawiono w sposób zakłamany jako operację poszukiwawczo-ratunkową; przypomina w związku z tym wypowiedź dyrektora agencji Frontex dla gazety „The Guardian” w przeddzień nadzwyczajnego szczytu, z której wynika, że operacja Tryton nie może stać się proaktywną operacją poszukiwawczo-ratunkową, ponieważ agencja Frontex nie ma w tym zakresie uprawnień; deklaracja ta nie została podważona w ostatecznym oświadczeniu Rady Europejskiej z dnia 23 kwietnia 2015 r.; w związku z tym ostrzega Komisję i Radę, że Parlament odrzuci – jako współprawodawca – budżet na 2016 r., jeżeli nie zapewni się w nim specjalnych zasobów na działania poszukiwawczo-ratunkowe, a także odrzuci propozycje przekazania dodatkowych funduszy w roku 2015, jeżeli nie zostaną one przeznaczone wyłącznie na akcje poszukiwawczo-ratunkowe oraz pomoc humanitarną w celu ocalenia życia ludzkiego; wzywa do zlikwidowania agencji Frontex oraz przekazania jej budżetu na działania mające na celu ratowanie życia ludzkiego, w tym operacje poszukiwawczo-ratunkowe, relokacje i przesiedlenia;

5.      dostrzega brak konsensusu wśród państw członkowskich co do potrzeby zmian w wymiarze politycznym w odpowiedzi na wypadki śmiertelne na Morzu Śródziemnym i uznaje za niedopuszczalne, że rządy w dalszym ciągu wzajemnie obarczają się winą za brak działania; apeluje w związku z tym o koalicję chętnych państw członkowskich, które są gotowe do podjęcia inicjatywy w celu powołania wielonarodowej operacji poszukiwawczo-ratowniczej w celu ratowania życia oraz opracowania mechanizmów większej solidarności i wzajemnego wsparcia na rzecz przyjmowania uchodźców, w tym wykorzystania funduszu UE; apeluje o to, by odpowiednio wiele państw członkowskich wyraziło gotowość współpracy w celu uruchomienia procedury ściślejszej współpracy, z myślą o realizacji tych celów;

6.      z zadowoleniem przyjmuje udostępnienie statków, zgodnie ze zobowiązaniami podjętymi przez kilka państw członkowskich na posiedzeniu Rady w dniu 23 kwietnia 2015 r., które będą przeznaczone wyłącznie do działań poszukiwawczo-ratowniczych na pełnym morzu i wzywa pozostałe państwa członkowskie o udostępnienie sprzętu, w tym jednostek pływających, które mogłyby pływać na pełnym morzu i których zadaniem byłyby wyłącznie działania poszukiwawczo-ratownicze w celu realizacji rozszerzonej operacji Mare Nostrum, która będzie znaczącą wielonarodową europejską operacją poszukiwawczo-ratunkową kierowaną przez te kraje, które przygotowane będą do podjęcia działań koncentrujących się wyłącznie na ratowaniu życia;

7.      potępia decyzję Rady Europejskiej, by skupić wszystkie efektywne wysiłki, w tym wykorzystanie wojska, na walce z przemytnikami oraz niszczeniu ich jednostek wzdłuż wybrzeży Libii i innych krajów Afryki Północnej; wzywa UE i państwa członkowskie, by nie angażowały się w jakiekolwiek cywilno-wojskowe operacje WPBiO w tym zakresie;

8.      zwraca uwagę na potencjalny wpływ wniosku Rady „o wykorzystanie Europolu, zgodnie z narodowymi konstytucjami, do wykrywania i żądania usuwania treści internetowych wykorzystywanych przez handlarzy ludźmi, aby przyciągnąć migrantów i uchodźcówˮ, ponieważ może być to wykorzystywane również do ograniczania wymiany komunikacji internetowej między migrantami oraz ze społecznościami wspierającymi i solidaryzującymi się z migrantami, które na przestrzeni ostatnich miesięcy pomogły ocalić tysiące istnień ludzkich; zwraca się o uwzględnienie tych obaw, jeśli takie działania zostaną podjęte przez Europol i/lub inne organy;

9.      potępia brak jakichkolwiek propozycji mających na celu zapewnienie bezpiecznego i legalnego dostępu do UE osobom ubiegającym się o azyl i migrantom ekonomicznym, biorąc pod uwagę skrajne trudności przy odróżnianiu zwykłej ucieczki od ucieczki ze względu na wojny, dyktatorskie reżimy, bojówki oraz zapaści gospodarcze; apeluje o przedłożenie ambitnych propozycji w tym zakresie;

10.    apeluje o niezwłoczne wydawanie wiz humanitarnych osobom ubiegającym się o azyl przez ambasady i urzędy konsularne państw członkowskich oraz wprowadzenie obowiązkowego programu przesiedleń na szczeblu UE zamiast słabego dobrowolnego programu przesiedleń zaproponowanego przez Radę;

11.    zwraca się do Komisji i państw członkowskich o natychmiastowe uruchomienie dyrektywy w sprawie tymczasowej ochrony (dyrektywa 2001/55/WE) w świetle obecnego masowego napływu uchodźców;

12.    potępia ogólnikowość zobowiązania dotyczącego zwiększenia pomocy nadzwyczajnej dla państw członkowskich w granicznych państwach członkowskich; pilnie wzywa Komisję i państwa członkowskie o przedłożenie bardziej ambitnych i konkretnych propozycji dotyczących pomocy nadzwyczajnej;

13.    potępia niechęć Rady do zobowiązania się do przeprowadzenia w sytuacji nadzwyczajnej realokacji migrantów pomiędzy państwami członkowskimi; wzywa Komisję i państwa członkowskie do niezwłocznego zainicjowania pilotażowego programu realokacji dla uchodźców z Syrii i Erytrei oraz osób korzystających z dodatkowej ochrony, pierwotnie skierowanej do osób z Syrii i Erytrei ratowanych na morzu i wysadzanych na brzeg w Grecji i we Włoszech, zgodnie z propozycjami UNHCR w zakresie uporania się z obecnym i przyszłym napływem drogą morską osób ubiegających się o azyl, uchodźców i migrantów do Europy; wzywa Komisję i państwa członkowskie o zbadanie możliwości wzajemnego uznawania decyzji azylowych;

14.    wzywa Komisję do natychmiastowego zawieszenia rozporządzenia dublińskiego i niezwłocznego przedłożenia radykalnych alternatyw dla tegoż rozporządzenia, które nie zapewnia skutecznego dostępu do procedur azylowych;

15.    podkreśla potrzebę szybkiej i pełnej transpozycji oraz skutecznego wdrożenia wspólnego europejskiego systemu azylowego (CEAS) przez wszystkie uczestniczące państwa członkowskie; wzywa państwa członkowskie, aby przy dokonywaniu transpozycji przyjęły wyższe standardy niż CEAS;

16.    potępia decyzję Rady o dążeniu do przyspieszenia powrotów, ponieważ stanowić to będzie zagrożenie dla prawa do sprawiedliwej oceny wniosków o przyznanie międzynarodowej ochrony; przypomina, że żaden kraj na świecie nie może być postrzegany jako bezpieczny, i że wniosek każdej osoby ubiegającej się o azyl powinien być oceniany indywidualnie;

17.    potępia przetrzymywanie migrantów i wzywa do zamknięcia ośrodków detencyjnych; wspiera starania podejmowane w tym kierunku w niektórych państwach członkowskich i apeluje o rozwiązania alternatywne wobec pozbawiania wolności;

18.    wzywa państwa członkowskie do przestrzegania międzynarodowej zasady non-refoulement za pośrednictwem czynów, a nie słów;

19.    wzywa Komisję i państwa członkowskie do natychmiastowego zawieszenia współpracy z krajami trzecimi mającej na celu powstrzymywanie migrantów i uchodźców od dotarcia do bezpiecznego miejsca w Europie i poprawę kontroli granicznych w takich krajach jak Erytrea, Sudan, Somalia, Etiopia i Egipt, z których uciekają uchodźcy, oraz do zawieszenia procesu chartumskiego i procesu z Rabatu; podkreśla potrzebę zawieszenia wszelkiej pomocy finansowej dla rządu Egiptu i Erytrei w świetle sprawozdań ONZ i organizacji pozarządowych w sprawie łamania praw człowieka;

20.    odrzuca wnioski państw członkowskich w sprawie tworzenia europejskich ośrodków dla osób ubiegających się o azyl w krajach trzecich oraz w sprawie angażowania państw północnoafrykańskich w europejskie misje poszukiwawczo-ratunkowe w celu przechwytywania uchodźców i odwożenia ich z powrotem do wybrzeży Afryki; zwraca się w związku z tym do Komisji o dostarczenie Parlamentowi oceny zgodności tych wniosków z prawem międzynarodowym, zwłaszcza z konwencją genewską, a także z wszelkich innych praktycznych i prawnych przeszkód dla wdrożenia tych wniosków;

21.    wzywa Komisję do opracowania i przedłożenia ambitnego unijnego programu w zakresie migracji, opartego o całościowe i wspólne podejście oraz solidarność przy pełnym poszanowaniu praw podstawowych; w związku z tym wzywa Komisję do uwzględnienia ambitnych wniosków w zakresie bezpiecznego i legalnego dostępu, realokacji, przesiedlenia oraz działań poszukiwawczo-ratunkowych;

22.    wzywa Komisję od zakończenia wszelkich strategii politycznych stanowiących źródło przepływów migracyjnych, w tym również jej roli w ogólnoświatowej polityce gospodarczej i wspólnej polityce rolnej w odniesieniu do krajów trzecich i umów o wolnym handlu;

23.    wzywa Wysoką Przedstawiciel Unii do Spraw Zagranicznych i Polityki Bezpieczeństwa oraz państwa członkowskie do przeprowadzenia ponownej oceny geopolitycznych i ekonomicznych przyczyn masowego exodusu z obszaru niestabilności rozciągającego się od Afryki Subsaharyjskiej, poprzez Morze Śródziemne, aż do Azji Południowej, a także do uznania odpowiedzialności UE, NATO oraz państw członkowskich za stały stan wojny i chaosu w tych regionach; stwierdza w związku z tym, że zacieśnienie współpracy z Turcją, zgodnie z zapowiedzią Rady, w świetle sytuacji w Syrii i Iraku nie może być nazywane politycznie i demokratycznie wykonalnym rozwiązaniem;

24.    zobowiązuje przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji przewodniczącemu Rady Europejskiej, przewodniczącemu Komisji, wiceprzewodniczącej Komisji / Wysokiej Przedstawiciel Unii do Spraw Zagranicznych i Polityki Bezpieczeństwa, a także przewodniczącym parlamentów państw członkowskich.

 

(1)

Teksty przyjęte, P7_TA(2013)0414.

(2)

Teksty przyjęte, P7_TA(2013)0448.

(3)

Teksty przyjęte, P8_TA(2014)0105.

Informacja prawna