Procedura : 2015/2935(RSP)
Przebieg prac nad dokumentem podczas sesji
Dokument w ramach procedury : B8-1351/2015

Teksty złożone :

B8-1351/2015

Debaty :

Głosowanie :

PV 16/12/2015 - 11.12
CRE 16/12/2015 - 11.12
Wyjaśnienia do głosowania

Teksty przyjęte :

P8_TA(2015)0461

PROJEKT REZOLUCJI
PDF 432kWORD 90k
Patrz też projekt wspólnej rezolucji RC-B8-1351/2015
9.12.2015
PE573.389v01-00
 
B8-1351/2015

złożony w następstwie pytania wymagającego odpowiedzi ustnej B8-1110/2015

zgodnie z art. 128 ust. 5 Regulaminu


w sprawie sytuacji na Węgrzech (2015/2935(RSP))


Birgit Sippel, Péter Niedermüller, Tanja Fajon, Sylvie Guillaume, Ana Gomes, Iliana Iotova, Sylvia-Yvonne Kaufmann, Juan Fernando López Aguilar, Soraya Post, Vilija Blinkevičiūtė, Hugues Bayet, Petra Kammerevert, Miltiadis Kyrkos, Andrejs Mamikins, Emilian Pavel, Christine Revault D’Allonnes Bonnefoy, Elly Schlein, Daniele Viotti, Evelyne Gebhardt, Sergio Gutiérrez Prieto, Nikos Androulakis, Nicola Danti, Patrizia Toia, Miroslav Poche, Nicola Caputo, Demetris Papadakis, Elena Valenciano, Viorica Dăncilă, Costas Mavrides, Momchil Nekov, Isabella De Monte, Flavio Zanonato, Marc Tarabella, Edouard Martin, Eric Andrieu, Victor Boştinaru, Inmaculada Rodríguez-Piñero Fernández, Maria Grapini, Tibor Szanyi, Brando Benifei, Miapetra Kumpula-Natri, Eva Kaili, Julie Ward w imieniu grupy S&D

Rezolucja Parlamentu Europejskiego w sprawie sytuacji na Węgrzech (2015/2935(RSP))  
B8-1351/2015

Parlament Europejski,

–  uwzględniając preambułę Traktatu o Unii Europejskiej (TUE), w szczególności akapit drugi oraz akapity od czwartego do siódmego,

–  uwzględniając w szczególności art. 2, art. 3 ust. 3 akapit drugi oraz art. 6 i 7 Traktatu o Unii Europejskiej, a także artykuły Traktatu o Unii Europejskiej, jak i Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej dotyczące poszanowania, upowszechniania i ochrony praw podstawowych w UE,

–  uwzględniając Kartę praw podstawowych Unii Europejskiej z dnia 7 grudnia 2000 r. ogłoszoną w dniu 12 grudnia 2007 r. w Strasburgu, która weszła w życie wraz z Traktatem z Lizbony w grudniu 2009 r.,

–  uwzględniając swoją rezolucję z dnia 10 marca 2011 r. w sprawie ustawy medialnej na Węgrzech(1), jak również rezolucję z dnia 5 lipca 2011 r. w sprawie zmiany węgierskiej konstytucji(2),

–  uwzględniając pismo z dnia 6 marca 2013 r. skierowane przez ministrów spraw zagranicznych Niemiec, Holandii, Danii i Finlandii do przewodniczącego Komisji José Manuela Barroso, w którym zaapelowali o ustanowienie mechanizmu wspierającego przestrzeganie podstawowych wartości w państwach członkowskich,

–  uwzględniając swoją rezolucję z dnia 3 lipca 2013 r. w sprawie sytuacji w zakresie praw podstawowych: standardy i praktyka na Węgrzech(3),

–  uwzględniając debatę plenarną w dniu 21 października 2014 r., poświęconą demokracji, praworządności i prawom podstawowym na Węgrzech,

–  uwzględniając konkluzje z posiedzenia Rady i państw członkowskich zebranych w Radzie w sprawie zapewnienia poszanowania praworządności, które odbyło się w dniu 16 grudnia 2014 r.,

–  uwzględniając wysłuchanie zorganizowane przez Komisję Wolności Obywatelskich, Sprawiedliwości i Spraw Wewnętrznych w dniu 22 stycznia 2015 r. na temat sytuacji w dziedzinie praw człowieka na Węgrzech,

–  uwzględniając swoją rezolucję z dnia 10 czerwca 2015 r. w sprawie sytuacji na Węgrzech(4),

–  uwzględniając komunikat Komisji z dnia 11 marca 2014 r. pt. „Nowe ramy UE na rzecz umocnienia praworządności” (COM(2014)0158),

–  uwzględniając oświadczenie Komisarza Praw Człowieka Rady Europy z dnia 27 listopada 2015 r. wydane w związku z odbytą przez niego wizytą na Węgrzech,

–  uwzględniając oświadczenia Komisji wygłoszone podczas debaty plenarnej w Parlamencie Europejskim w dniu 2 grudnia 2015 r. w sprawie sytuacji na Węgrzech,

–  uwzględniając węgierską ustawę CXL z 2015 r. w sprawie masowej imigracji,

–  uwzględniając węgierską ustawę CXLII z 2015 r. w sprawie skutecznej ochrony granic Węgier oraz w sprawie masowej imigracji,

–  uwzględniając rezolucję parlamentu Węgier nr 36/2015 w sprawie przesłania skierowanego do przywódców Unii Europejskiej, przyjętą w dniu 22 września 2015 r.,

–  uwzględniając przygotowywaną przez Komisję Europejską ocenę czwartej poprawki do węgierskiej ustawy zasadniczej,

–  uwzględniając rezolucję nr 1941 (2013) Zgromadzenia Parlamentarnego Rady Europy w sprawie wniosku o wszczęcie procedury monitorowania w odniesieniu do Węgier, przyjętą w jej następstwie rezolucję nr 2064 (2015) oraz rezolucję nr 2035 (2015) w sprawie zapewnienia bezpieczeństwa dziennikarzom i ochrony wolności mediów w Europie,

–  uwzględniając pytanie do Komisji w sprawie sytuacji na Węgrzech: działania następcze w związku z rezolucją Parlamentu Europejskiego z dnia 10 czerwca 2015 r. (O-000140/2015 – B8-1110/2015),

–  uwzględniając art. 128 ust. 5 i art. 123 ust. 2 Regulaminu,

A.  mając na uwadze, że Unia Europejska opiera się na wartościach takich jak poszanowanie godności ludzkiej, wolności, demokracji, równości, praworządności i poszanowanie praw człowieka, w tym praw osób należących do mniejszości, oraz że wartości te są wspólne państwom członkowskim w społeczeństwie opartym na pluralizmie, niedyskryminacji, tolerancji, sprawiedliwości, solidarności oraz równości kobiet i mężczyzn (art. 2 TUE);

B.  mając na uwadze, że należyte wydatkowanie środków publicznych i ochrona interesów finansowych UE powinny stanowić kluczowe elementy polityki UE w celu zwiększania zaufania obywateli, zapewniając wydatkowanie pieniędzy podatników w sposób właściwy, wydajny i skuteczny;

C.  mając na uwadze, że sposób, w jaki praworządność realizowana jest na szczeblu krajowym, odgrywa kluczową rolę w zagwarantowaniu wzajemnego zaufania między państwami członkowskim i ich systemami prawnymi, a zatem ma doniosłe znaczenie w kontekście ustanowienia obszaru wolności, bezpieczeństwa i sprawiedliwości, o którym mowa w tytule V TFUE;

D.  mając na uwadze, że Karta praw podstawowych Unii Europejskiej zakazuje wszelkiej dyskryminacji, w tym ze względu na płeć, rasę, kolor skóry, pochodzenie etniczne lub społeczne, cechy genetyczne, język, religię lub przekonania, wszelkie poglądy, w tym polityczne, przynależność do mniejszości narodowej, majątek, urodzenie, niepełnosprawność, wiek lub orientację seksualną;

E.  mając na uwadze, że prawo do azylu gwarantują postanowienia konwencji genewskiej z dnia 28 lipca 1951 r. i protokołu do niej z dnia 31 stycznia 1967 r. dotyczącego statusu uchodźców, jak również TUE i TFUE;

F.  mając na uwadze, że ostatnie wydarzenia na Węgrzech dały powód do zaniepokojenia w związku z sytuacją w zakresie praw podstawowych, demokracji i praworządności w tym kraju, w szczególności w odniesieniu do wolności i pluralizmu mediów, walki z nietolerancją i dyskryminacją, praw człowieka przysługujących imigrantom, osobom ubiegającym się o azyl i uchodźcom, wolności zrzeszania się i zgromadzeń, wolności w zakresie edukacji i prowadzenia badań naukowych, równego traktowania wyznawanych religii i przekonań, restrykcji i ograniczeń dotyczących działalności organizacji społeczeństwa obywatelskiego, praw osób należących do mniejszości, w tym praw Romów i osób LGBTI, oraz niezawisłości wymiaru sprawiedliwości, a także do szeregu niepokojących zarzutów dotyczących korupcji i konfliktów interesów podważających praworządność;

G.  mając na uwadze, że w lipcu i wrześniu 2015 r. parlament Węgier przyjął szereg poprawek dotyczących w szczególności prawa azylowego, kodeksu karnego, prawa karnego procesowego, ustawy o granicach, ustawy o policji i ustawy o obronie narodowej; mając na uwadze, że ze wstępnej oceny przeprowadzonej przez Komisję wynika szereg zastrzeżeń co do zgodności tych zmian z prawem UE oraz ich wpływu na poszanowanie praw podstawowych migrantów, a zwłaszcza zasady non-refoulement; mając na uwadze, że w dniu 6 października 2015 r. Komisja przesłała do rządu Węgier pismo administracyjne; mając na uwadze, że rząd Węgier udzielił odpowiedzi na to pismo w dniu 4 listopada 2015 r.;

H.  mając na uwadze, że w swoim oświadczeniu wygłoszonym podczas debaty plenarnej w Parlamencie Europejskim w dniu 2 grudnia 2015 r. na temat sytuacji na Węgrzech Komisja zadeklarowała gotowość podjęcia wszelkich środków, którymi dysponuje, w tym wszczęcia postępowania w sprawie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego, w celu zapewnienia przestrzegania przez Węgry – jak również każde inne państwo członkowskie – swoich obowiązków wynikających z unijnego prawa oraz poszanowania wartości Unii zapisanych w art. 2 TUE; mając na uwadze, że Komisja uważa, iż na obecnym etapie nie zostały spełnione warunki wdrożenia ram na rzecz umocnienia praworządności w odniesieniu do Węgier;

1.  potwierdza stanowisko wyrażone w swojej rezolucji z dnia 10 czerwca 2015 r. w sprawie sytuacji na Węgrzech;

2.  przypomina, że poważne naruszenie przez państwo członkowskie wartości wymienionych w art. 2 TUE spowodowałoby wszczęcie postępowania, o którym mowa w art. 7;

3.  wyraża poważne zaniepokojenie przyjętymi w ostatnim czasie zmianami przepisów w obszarze migracji, azylu oraz ochrony granicy; wyraża ubolewanie w związku z serią środków pośpiesznie przyjętych w ostatnich miesiącach, które skrajnie utrudniły, a wręcz uniemożliwiły dostęp do ochrony międzynarodowej oraz bezzasadnie kryminalizują migrantów i osoby ubiegające się o azyl; podkreśla swoje obawy związane z poszanowaniem zasady non-refoulement; ponownie wyraża zaniepokojenie rosnącą skalą stosowania środków detencyjnych wobec osób ubiegających się o azyl oraz używaniem retoryki ksenofobicznej łączącej migrantów z problemami społecznymi lub zagrożeniem dla bezpieczeństwa, co czyni integrację niewielkiej liczby migrantów pozostających w tym kraju jeszcze bardziej problematyczną;

4.  uważa, że wszystkie państwa członkowskie muszą w pełni przestrzegać prawa UE w praktyce legislacyjnej i administracyjnej oraz że wszelkie ustawodawstwo, w tym prawo pierwotne każdego kraju będącego członkiem UE lub kandydatem do przystąpienia do Unii, musi odzwierciedlać podstawowe wartości europejskie, w szczególności zasady demokratyczne, praworządność oraz prawa podstawowe, i być z nimi zgodne;

5.  ubolewa nad brakiem reakcji ze strony Rady na rozwój sytuacji na Węgrzech; apeluje do Rady Unii Europejskiej i Rady Europejskiej o niezwłoczne przeprowadzenie dyskusji i przyjęcie konkluzji w sprawie sytuacji na Węgrzech;

6.  zauważa, że nowelizacja konstytucji, zmiany prawa oraz wydarzenia polityczne budzą obawy o przestrzeganie w ostatnich latach na Węgrzech zasady praworządności, demokracji i praw podstawowych i że zmiany te, traktowane łącznie, wyraźnie stanowią potencjalne systemowe zagrożenie dla praworządności w tym państwie członkowskim; jest przekonany, że Węgry są dla UE sprawdzianem zdolności i gotowości Unii do podjęcia reakcji w odpowiedzi na zagrożenia i naruszenia jej własnych wartości podstawowych ze strony państwa członkowskiego; ubolewa nad faktem, że brak reakcji ze strony UE mógł się przyczynić do podobnego rozwoju wydarzeń w kilku innych państwach członkowskich takich jak Polska, z których płyną niepokojące sygnały wskazujące na podobne jak na Węgrzech przypadki naruszania praworządności;

7.  ubolewa, że wobec takiego rozwoju sytuacji na Węgrzech Komisja, jako instytucja stojąca na straży traktów, nadal uważa, że warunki zastosowania ram na rzecz umocnienia praworządności nie zostały jeszcze spełnione;

8.  zauważa, że postępowania w sprawie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego, które Komisja wszczęła przeciwko rządowi Węgier, stanowią krok w dobrym kierunku; przypomina jednak, że choć postępowania w sprawie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego stanowią ważny instrumentu pozwalający zapobiec naruszaniu praworządności w niektórych przypadkach, przynoszą one jednak ograniczone rezultaty, ponieważ Komisja może wszcząć to postępowanie tylko wówczas, gdy dany przypadek stanowi naruszenie konkretnych przepisów prawa UE, a zatem nie są zawsze w stanie skutecznie zapobiec systemowemu naruszaniu wartości podstawowych, jak Komisja wskazała w swoim komunikacie w sprawie europejskich ram na rzecz umocnienia praworządności;

9.  ponawia swój apel do Komisji o rozpoczęcie pierwszego etapu działań przewidzianych w unijnych ramach na rzecz umocnienia praworządności, a tym samym o niezwłoczne rozpoczęcie procesu skrupulatnego monitorowania stanu demokracji, praworządności i praw podstawowych na Węgrzech, który pozwoli ocenić potencjalne poważne naruszenia wartości będących fundamentem Unii Europejskiej zgodnie z art. 2 TUE, co obejmuje też łączny wpływ różnych środków pogarszających stan demokracji, praworządności i praw podstawowych, oraz ocenić ryzyko powstania zagrożenia systemowego dla praworządności w tym państwie członkowskim, które mogłoby przekształcić się w realne ryzyko poważnego naruszenia w rozumieniu art. 7 TUE;

10.  ponownie wzywa Komisję do przedstawienia wniosku w sprawie utworzenia unijnego mechanizmu dotyczącego demokracji, praworządności i praw podstawowych, jako narzędzia przestrzegania i egzekwowania postanowień Karty i traktatów podpisanych przez wszystkie państwa członkowskie, który będzie opierał się na wspólnych i obiektywnych wskaźnikach, a także do przeprowadzania bezstronnej corocznej oceny sytuacji w zakresie praw podstawowych, demokracji i praworządności we wszystkich bez wyjątku państwach członkowskich, na równych zasadach, obejmującej również ocenę przeprowadzoną przez Agencję Praw Podstawowych Unii Europejskiej, z uwzględnieniem odpowiednich wiążących mechanizmów naprawczych, w celu zaradzenia istniejącym brakom i umożliwienia automatycznego i stopniowego reagowania na naruszanie praworządności i praw podstawowych na szczeblu państw członkowskich;

11.  apeluje o utworzenie silnej i niezależnej Prokuratury Europejskiej w celu walki z oszustwami na szkodę budżetu UE oraz niewłaściwym wykorzystywaniem funduszy europejskich, w tym również na Węgrzech; odnotowuje decyzję Komisji z dnia 14 lipca 2015 r. o zawieszeniu kilku postępowań o udzielenie zamówienia w ramach ośmiu programów finansowanych przez UE ze względu na stosowanie nadmiernie restrykcyjnego kryterium kwalifikacji w procedurach zamówień publicznych na Węgrzech; wzywa Komisję do dalszego prowadzenia wszystkich dochodzeń i stosowania wszelkich dostępnych narzędzi ustawodawczych w ich pełnym zakresie, aby zapewnić przejrzyste i prawidłowe wykorzystanie środków UE na Węgrzech zgodnie z przepisami unijnego prawa;

12.  z zadowoleniem przyjmuje zarejestrowaną przez Komisję w dniu 30 listopada 2015 r. europejską inicjatywę obywatelską, wzywającą Komisję do zastosowania art. 7 TUE i poruszenia kwestii Węgier na forum Rady; zobowiązuje Komisję Wolności Obywatelskich, Sprawiedliwości i Spraw Wewnętrznych do opracowania specjalnego sprawozdania w sprawie Węgier zgodnie z art. 83 ust. 1 lit. a) Regulaminu w celu przyjęcia uzasadnionego wniosku wzywającego Radę do podjęcia działań zgodnie z art. 7 ust. 1 TUE i stwierdzenia istnienia wyraźnego ryzyka poważnego naruszenia wartości, o których mowa w art. 2 TUE, przez państwo członkowskie;

13.  zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji Komisji, Radzie, prezydentowi, rządowi i parlamentowi Węgier, rządom i parlamentom państw członkowskich i państw kandydujących, Agencji Praw Podstawowych Unii Europejskiej, Radzie Europy oraz Organizacji Bezpieczeństwa i Współpracy w Europie.

(1)

Dz.U. C 199 E z 7.7.2012, s. 154.

(2)

Dz.U. C 33 E z 5.2.2013, s. 17.

(3)

Teksty przyjęte, P7_TA(2013)0315.

(4)

Teksty przyjęte, P8_TA(2015)0227.

Informacja prawna