Διαδικασία : 2019/2582(RSP)
Διαδρομή στην ολομέλεια
Διαδρομή του εγγράφου : B8-0203/2019

Κείμενα που κατατέθηκαν :

B8-0203/2019

Συζήτηση :

Ψηφοφορία :

PV 14/03/2019 - 11.15
Αιτιολογήσεις ψήφου

Κείμενα που εγκρίθηκαν :

P8_TA(2019)0217

<Date>{11/03/2019}11.3.2019</Date>
<NoDocSe>B8‑0203/2019</NoDocSe>
PDF 220kWORD 73k

<TitreType>ΠΡΟΤΑΣΗ ΨΗΦΙΣΜΑΤΟΣ</TitreType>

<TitreSuite>εν συνεχεία δηλώσεων του Συμβουλίου και της Επιτροπής</TitreSuite>

<TitreRecueil>σύμφωνα με το άρθρο 123 παράγραφος 2 του Κανονισμού</TitreRecueil>


<Titre>σχετικά με την κλιματική αλλαγή: ένα ευρωπαϊκό, στρατηγικό, μακρόπνοο όραμα για μια ευημερούσα, σύγχρονη, ανταγωνιστική και κλιματικά ουδέτερη οικονομία</Titre>

<DocRef>(2019/2582(RSP))</DocRef>


<RepeatBlock-By><Depute>Lynn Boylan, Younous Omarjee, Marie‑Christine Vergiat, Patrick Le Hyaric, Barbara Spinelli, Anja Hazekamp, Marie‑Pierre Vieu, Stefan Eck, Eleonora Forenza, Luke Ming Flanagan, Rina Ronja Kari, Marisa Matias, Martina Michels</Depute>

<Commission>{GUE/NGL}εξ ονόματος της Ομάδας GUE/NGL</Commission>

</RepeatBlock-By>

Βλ. επίσης την κοινή πρόταση ψηφίσματος RC-B8-0195/2019

B8‑0203/2019

Ψήφισμα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου σχετικά με την κλιματική αλλαγή: ένα ευρωπαϊκό, στρατηγικό, μακρόπνοο όραμα για μια ευημερούσα, σύγχρονη, ανταγωνιστική και κλιματικά ουδέτερη οικονομία

(2019/2582(RSP))

Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο,

 έχοντας υπόψη την ανακοίνωση της Επιτροπής, της 28ης Νοεμβρίου 2018, με τίτλο «Καθαρός πλανήτης για όλους – Ένα ευρωπαϊκό, στρατηγικό, μακρόπνοο όραμα για μια ευημερούσα, σύγχρονη, ανταγωνιστική και κλιματικά ουδέτερη οικονομία» (COM (2018)0773),

 έχοντας υπόψη τη σύμβαση-πλαίσιο του ΟΗΕ για την κλιματική αλλαγή (UNFCCC) και το προσαρτημένο σε αυτήν πρωτόκολλο του Κιότο,

 έχοντας υπόψη τη συμφωνία του Παρισιού, την απόφαση 1/CP.21, την 21η διάσκεψη των συμβαλλομένων μερών (CΟΡ21) στην UNFCCC και την 11η διάσκεψη των συμβαλλομένων μερών, η οποία λογίζεται ως σύνοδος των συμβαλλομένων στο Πρωτόκολλο του Κιότο μερών (CMP11) και διεξήχθη στο Παρίσι (Γαλλία), από τις 30 Νοεμβρίου έως τις 11 Δεκεμβρίου 2015,

 έχοντας υπόψη την 24η διάσκεψη των συμβαλλομένων μερών (CΟΡ24) στην UNFCCC, τη 14η σύνοδο των συμβαλλομένων στο Πρωτόκολλο του Κιότο μερών (CMP14) και το τρίτο μέρος της πρώτης διάσκεψης των συμβαλλομένων μερών, η οποία λογίζεται ως σύνοδος των συμβαλλομένων στη συμφωνία του Παρισιού μερών (CMA1.3) και διεξήχθη στο Κατοβίτσε (Πολωνία) από τις 2 έως τις 14 Δεκεμβρίου 2018,

 έχοντας υπόψη το θεματολόγιο του 2030 για τη βιώσιμη ανάπτυξη και τους στόχους βιώσιμης ανάπτυξης (ΣΒΑ) του ΟΗΕ,

 έχοντας υπόψη το ψήφισμά του, της 25ης Οκτωβρίου 2018, σχετικά με τη διάσκεψη του ΟΗΕ για την κλιματική αλλαγή, η οποία πραγματοποιήθηκε στο Κατοβίτσε της Πολωνίας το 2018 (COP24)[1],

 έχοντας υπόψη τα συμπεράσματα του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου της 22ας Μαρτίου 2018,

 έχοντας υπόψη την ειδική έκθεση της Διακυβερνητικής Επιτροπής για την Κλιματική Αλλαγή (IPCC) με τίτλο «Υπερθέρμανση του πλανήτη κατά 1,5°C», την πέμπτη έκθεση αξιολόγησής της (AR5) και τη συγκεφαλαιωτική έκθεσή της,

 έχοντας υπόψη την ένατη έκδοση της έκθεσης από το Πρόγραμμα του ΟΗΕ για το Περιβάλλον σχετικά με το χάσμα των εκπομπών, η οποία εγκρίθηκε στις 27 Νοεμβρίου 2018,

 έχοντας υπόψη τη σύμβαση για τη βιολογική ποικιλότητα (ΣΒΠ),

 έχοντας υπόψη την πρόταση ψηφίσματος της Επιτροπής Περιβάλλοντος, Δημόσιας Υγείας και Ασφάλειας των Τροφίμων, και της Επιτροπής Βιομηχανίας, Έρευνας και Ενέργειας,

 έχοντας υπόψη το άρθρο 123 παράγραφος 2 του Κανονισμού του,

A. λαμβάνοντας υπόψη ότι η COP24 στο Κατοβίτσε οδήγησε στην έκδοση του εγχειριδίου κανόνων του Κατοβίτσε, το οποίο παρέχει νομική σαφήνεια ως προς την εφαρμογή της συμφωνίας του Παρισιού·

1. τονίζει ότι οι ευρωπαίοι πολίτες βρίσκονται ήδη αντιμέτωποι με τις άμεσες επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής· υπογραμμίζει ότι, σύμφωνα με τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Περιβάλλοντος, η μέση ετήσια ζημία που προκαλείται από ακραία καιρικά και κλιματικά φαινόμενα στην Ένωση ανήλθε σε περίπου 12,8 δισεκατομμύρια EUR από το 2010 έως το 2016, και ότι, εάν δεν ληφθούν περαιτέρω μέτρα, οι ζημίες στην ΕΕ λόγω του κλίματος ενδέχεται να ανέλθουν σε τουλάχιστον 190 δισεκατομμύρια EUR έως το 2080, ποσό που ισοδυναμεί με καθαρή μείωση ευημερίας της τάξεως του 1,8 % του τρέχοντος ΑΕγχΠ της· τονίζει ότι, στο πλαίσιο ενός σεναρίου υψηλών εκπομπών, το ετήσιο κόστος των πλημμυρών στην ΕΕ θα μπορούσε να αγγίξει το 1 τρισεκατομμύριο EUR έως το 2100 και ότι οι καταστροφές που συνδέονται με καιρικά φαινόμενα θα μπορούσαν να επηρεάσουν τα δύο τρίτα περίπου των ευρωπαίων πολιτών έως το 2100, σε σύγκριση με το 5 % σήμερα· τονίζει περαιτέρω ότι, σύμφωνα με τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Περιβάλλοντος, το 50 % των κατοικημένων περιοχών της ΕΕ θα πληγεί από σοβαρή λειψυδρία έως το 2030·

2. υπενθυμίζει ότι, σύμφωνα με τα πορίσματα του Ευρωβαρόμετρου του Νοεμβρίου 2018, το 93 % των Ευρωπαίων θεωρεί ότι η κλιματική αλλαγή οφείλεται στην ανθρώπινη δραστηριότητα και το 85 % συμφωνεί ότι η καταπολέμηση της κλιματικής αλλαγής και η αποδοτικότερη χρήση της ενέργειας μπορούν να οδηγήσουν σε οικονομική ανάπτυξη και στη δημιουργία θέσεων εργασίας στην Ευρώπη· επισημαίνει ότι η κλιματική αλλαγή αποτελεί ύψιστη προτεραιότητα για τους Ευρωπαίους·

3. υπογραμμίζει ότι η ειδική έκθεση της IPCC για την υπερθέρμανση του πλανήτη κατά 1,5°C αποτελεί την πλέον ολοκληρωμένη και επικαιροποιημένη εκτίμηση των μεθόδων μετριασμού με βάση τη συμφωνία του Παρισιού·

4. υπογραμμίζει ότι, σύμφωνα με την ειδική έκθεση της IPCC για την άνοδο της θερμοκρασίας κατά 1,5°C, ο περιορισμός της υπερθέρμανσης του πλανήτη σε 1,5°C με μηδενική ή περιορισμένη υπέρβαση συνεπάγεται την επίτευξη μηδενικού ισοζυγίου εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου σε παγκόσμιο επίπεδο το αργότερο έως το 2067 και τη μείωση των ετήσιων παγκόσμιων εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου στους 27,4 γιγατόνους ισοδύναμου CO2 κατ’ ανώτατο όριο έως το 2030· τονίζει ότι, υπό το φως των εν λόγω πορισμάτων, η Ένωση, ως παγκόσμιος ηγέτης και προκειμένου να ενισχυθούν οι πιθανότητες να συγκρατηθεί η αύξηση της θερμοκρασίας κάτω από τον 1,5°C έως το 2100, πρέπει να καταβάλει προσπάθειες για την επίτευξη μηδενικού ισοζυγίου εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου όσο το δυνατόν συντομότερα και το αργότερο έως το 2050·

5. εκφράζει την ανησυχία του για την έκθεση του Προγράμματος του ΟΗΕ για το Περιβάλλον σχετικά με το χάσμα των εκπομπών, σύμφωνα με την οποία οι τρέχουσες άνευ όρων εθνικά καθορισμένες συνεισφορές (ΕΚΣ) υπερβαίνουν κατά πολύ το όριο που προβλέπεται στη συμφωνία του Παρισιού για τη συγκράτηση της υπερθέρμανσης αρκετά κάτω από τους 2°C και, αντιθέτως, θα έχουν ως αποτέλεσμα εκτιμώμενη αύξηση της θερμοκρασίας κατά 3,2°C[2] έως το 2100· τονίζει την επείγουσα ανάγκη να θέσουν όλα τα συμβαλλόμενα μέρη στην UNFCCC πιο φιλόδοξους στόχους για το κλίμα έως το 2020·

6. επικροτεί τη δημοσίευση της ανακοίνωσης της Επιτροπής με τίτλο «Καθαρός πλανήτης για όλους – Ένα ευρωπαϊκό, στρατηγικό, μακρόπνοο όραμα για μια ευημερούσα, σύγχρονη, ανταγωνιστική και κλιματικά ουδέτερη οικονομία», στην οποία υπογραμμίζονται οι ευκαιρίες που θα επιφέρει ο μετασχηματισμός σε οικονομία μηδενικού ισοζυγίου αερίων του θερμοκηπίου για τους πολίτες και την οικονομία της Ευρώπης, με τη συμμετοχή των θεσμικών οργάνων της ΕΕ, των εθνικών κοινοβουλίων, του επιχειρηματικού και του κοινωνικού τομέα και των μη κυβερνητικών οργανώσεων, καθώς και των πολιτών· υποστηρίζει τον στόχο του μηδενικού ισοζυγίου εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου έως το 2050 και καλεί επιτακτικά τα κράτη μέλη να κάνουν το ίδιο κατά την ειδική σύνοδο κορυφής της ΕΕ στο Σιμπίου τον Μάιο του 2019·

Μέθοδοι για την ευρωπαϊκή στρατηγική μηδενικών εκπομπών έως τα μέσα του αιώνα

7. καλεί την Ευρωπαϊκή Ένωση να συμπεριλάβει την καταπολέμηση της υπερθέρμανσης του πλανήτη στις θεμελιώδεις αξίες της·

8. επισημαίνει ότι στην στρατηγική μηδενικού ισοζυγίου της ΕΕ εκτίθενται οκτώ μέθοδοι για τον οικονομικό, τεχνολογικό και κοινωνικό μετασχηματισμό που απαιτείται ώστε να τηρήσει η Ένωση τον μακροπρόθεσμο στόχο της συμφωνίας του Παρισιού όσον αφορά τη θερμοκρασία· επισημαίνει ότι μόνο δύο από αυτές τις μεθόδους θα επιτρέψουν στην Ένωση να επιτύχει μηδενικό ισοζύγιο εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου το αργότερο έως το 2050· τονίζει ότι αυτό απαιτεί την ανάληψη ταχείας δράσης και την καταβολή σημαντικών προσπαθειών τόσο σε τοπικό και περιφερειακό επίπεδο όσο και σε εθνικό και ευρωπαϊκό επίπεδο, καθώς και τη συμμετοχή όλων των μη δημόσιων φορέων· αναγνωρίζει ότι οι περιφερειακά και τοπικά καθορισμένες συνεισφορές θα μπορούσαν να αποτελέσουν σημαντικά εργαλεία για τη γεφύρωση του χάσματος των εκπομπών· υπενθυμίζει την υποχρέωση των κρατών μελών να θεσπίζουν εθνικές μακροπρόθεσμες στρατηγικές, όπως ορίζεται στον κανονισμό για τη διακυβέρνηση[3]· καλεί, ως εκ τούτου, τα κράτη μέλη να θέσουν σαφείς βραχυπρόθεσμους και μακροπρόθεσμους στόχους, και να χαράξουν πολιτικές που ευθυγραμμίζονται με τους στόχους της συμφωνίας του Παρισιού, καθώς και να παράσχουν επενδυτική στήριξη σε μεθόδους μηδενικού ισοζυγίου·

9. επισημαίνει με ανησυχία ότι η εξάρτηση της ΕΕ από τις εισαγωγές ενέργειας ανέρχεται σήμερα σε 55 % περίπου, με το 90 % του πετρελαίου και το 70 % του φυσικού αερίου να εισάγονται επί του παρόντος· τονίζει ότι, στο πλαίσιο ενός σεναρίου μηδενικού ισοζυγίου εκπομπών, το ποσοστό αυτό θα μειωθεί κατά 20 % έως το 2050, γεγονός που θα έχει θετικό αντίκτυπο στο εμπορικό ισοζύγιο και στη γεωπολιτική θέση της ΕΕ· επισημαίνει ότι η σωρευτική εξοικονόμηση δαπανών για την εισαγωγή ορυκτών καυσίμων την περίοδο 2031-2050 αναμένεται να ανέλθει σε 2-3 τρισεκατομμύρια EUR, ποσό το οποίο θα μπορούσε να αξιοποιηθεί για άλλες προτεραιότητες των ευρωπαίων πολιτών·

10. τονίζει ότι, στο πλαίσιο ενός σεναρίου μηδενικού ισοζυγίου εκπομπών, η χαμηλότερη ατμοσφαιρική ρύπανση θα μειώσει τους πρόωρους θανάτους που οφείλονται στα λεπτά σωματίδια κατά ποσοστό άνω του 40 %· επισημαίνει ότι, στο πλαίσιο αυτού του σεναρίου, οι ζημίες στον τομέα της υγείας θα μειωθούν κατά περίπου 200 δισεκατομμύρια EUR ετησίως·

11. επικροτεί τη συμπερίληψη των δύο μεθόδων που αποσκοπούν στην επίτευξη μηδενικών εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου έως το 2050 και τη συναφή υποστήριξη της Επιτροπής, και θεωρεί ότι μόνον ο στόχος για τα μέσα του αιώνα είναι συμβατός με τις δεσμεύσεις της Ένωσης που απορρέουν από τη συμφωνία του Παρισιού· αποδοκιμάζει το γεγονός ότι στο πλαίσιο της στρατηγικής δεν διερευνήθηκε καμία μέθοδος για την επίτευξη μηδενικού ισοζυγίου εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου πριν από το 2050·

12. τονίζει ότι η κλιματική αλλαγή και η βιοποικιλότητα είναι εγγενώς αλληλένδετες· εκφράζει τη βαθιά του ανησυχία για την παγκόσμια αποτυχία ανάσχεσης της απώλειας της βιοποικιλότητας· τονίζει ότι η βιοποικιλότητα έχει ουσιαστική εγγενή αξία και είναι ζωτικής σημασίας για την ύπαρξή μας·

Κοινωνικές πτυχές της κλιματικής αλλαγής και δίκαιη μετάβαση

13. επικροτεί τον ισχυρισμό της Επιτροπής ότι είναι εφικτή η επίτευξη μηδενικού ισοζυγίου εκπομπών χωρίς καθαρή απώλεια θέσεων εργασίας και επισημαίνει με ικανοποίηση την αναλυτική αξιολόγηση της μετάβασης στις ενεργοβόρες βιομηχανίες· επισημαίνει ότι, με σωστή διαχείριση και κατάλληλη υποστήριξη για τις πλέον ευάλωτες περιφέρειες και τους πλέον ευάλωτους τομείς και πολίτες, η δίκαιη μετάβαση προς το μηδενικό ισοζύγιο εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου έχει το δυναμικό να δημιουργήσει καθαρή αύξηση θέσεων εργασίας στην Ένωση, καθώς έως το 2050 θα δημιουργηθούν σε ολόκληρη την οικονομία 2,1 εκατομμύρια επιπλέον θέσεις εργασίας στο πλαίσιο ενός σεναρίου μηδενικού ισοζυγίου εκπομπών, σε σύγκριση με 1,3 εκατομμύρια επιπλέον θέσεις εργασίας στο πλαίσιο ενός σεναρίου μείωσης των εκπομπών κατά 80 %· θεωρεί, ως εκ τούτου, ότι η Επιτροπή θα πρέπει να αναπτύξει ανανεωμένο έλεγχο δεξιοτήτων στο πλαίσιο του πανοράματος δεξιοτήτων στην ΕΕ, με περιφερειακά δεδομένα σχετικά με τις ανάγκες δεξιοτήτων για μια κλιματικά ουδέτερη Ευρώπη, με σκοπό την υποστήριξη των περιφερειών, των τομέων και των ανθρώπων που βρίσκονται σε επισφαλέστερη θέση μέσω επαγγελματικού αναπροσανατολισμού, ώστε να εξασφαλιστούν, στις ίδιες αυτές περιφέρειες, ποιοτικές θέσεις εργασίας που θα είναι ανθεκτικές στις μελλοντικές εξελίξεις·

14. πιστεύει ότι η κλιματική μετάβαση της Ευρώπης πρέπει να είναι βιώσιμη από οικολογικής, οικονομικής και κοινωνικής πλευράς· τονίζει ότι, προκειμένου να διασφαλιστεί η πολιτική αποδοχή από όλους τους πολίτες, είναι σημαντικό να ληφθούν υπόψη οι επιπτώσεις κατανομής των πολιτικών που αφορούν το κλίμα και την απαλλαγή από τις ανθρακούχες εκπομπές, ιδίως για τα άτομα με χαμηλό εισόδημα· θεωρεί, ως εκ τούτου, ότι θα πρέπει να συνεκτιμάται πλήρως ο κοινωνικός αντίκτυπος σε όλες τις ενωσιακές και εθνικές πολιτικές για το κλίμα, με γνώμονα τη διασφάλιση του κοινωνικού και οικολογικού μετασχηματισμού στην Ευρώπη· τονίζει, στο πλαίσιο αυτό, ότι θα πρέπει να καταρτιστούν προσαρμοσμένες και επαρκώς χρηματοδοτούμενες στρατηγικές σε όλα τα επίπεδα, με βάση διαδικασίες χωρίς αποκλεισμούς και σε στενή συνεργασία με τοπικές και περιφερειακές δημόσιες αρχές, συνδικαλιστικές ενώσεις, εκπαιδευτικά ιδρύματα, οργανώσεις της κοινωνίας των πολιτών και τον ιδιωτικό τομέα, προκειμένου να διασφαλιστεί ότι προσφέρονται δίκαιες και ίσες ευκαιρίες σε όλους τους ευρωπαίους πολίτες κατά τη διάρκεια της μετάβασης αυτής·

15. υπενθυμίζει ότι, επί του παρόντος, περίπου 50 έως 125 εκατομμύρια ευρωπαίοι πολίτες πλήττονται από την ενεργειακή πενία[4]· τονίζει ότι η ενεργειακή μετάβαση μπορεί να επηρεάσει δυσανάλογα τα άτομα χαμηλού εισοδήματος και να εντείνει περαιτέρω την ενεργειακή πενία· αναγνωρίζει ότι η ενεργειακή πολιτική πρέπει να ενσωματώνει επίσης την κοινωνική διάσταση και να διασφαλίζει ότι κανείς δεν μένει πίσω· καλεί τα κράτη μέλη να λάβουν μακρόπνοα μέτρα για τη διασφάλιση της δίκαιης ενεργειακής μετάβασης και της πρόσβασης όλων των πολιτών της ΕΕ στην ενέργεια·

16. πιστεύει ότι η κοινωνική και περιβαλλοντική ευαισθητοποίηση των νέων αυξάνεται συνεχώς, γεγονός που μπορεί να στρέψει τις κοινωνίες μας προς ένα μέλλον ανθεκτικό στην κλιματική αλλαγή, και ότι η εκπαίδευση των νέων αντιπροσωπεύει ένα από τα πιο αποτελεσματικά εργαλεία για την καταπολέμηση της κλιματικής αλλαγής· τονίζει την ανάγκη για ενεργό συμμετοχή των νεότερων γενεών στην οικοδόμηση διεθνών, διαπολιτισμικών και διαγενεακών σχέσεων, οι οποίες ενισχύουν την πολιτιστική αλλαγή που θα στηρίξει τις παγκόσμιες προσπάθειες για πιο βιώσιμο μέλλον·

17. επικροτεί το γεγονός ότι οι πολίτες σε όλη την Ευρώπη διαδηλώνουν ολοένα και περισσότερο υπέρ της κλιματικής δικαιοσύνης, ιδίως μέσω μαθητικών διαδηλώσεων· επικροτεί τις εκκλήσεις των ακτιβιστών αυτών για πιο φιλόδοξους στόχους και θεωρεί ότι οι εθνικές, περιφερειακές και τοπικές κυβερνήσεις, καθώς και η ΕΕ, θα πρέπει να ανταποκριθούν·

Ενδιάμεσοι στόχοι

18. τονίζει ότι, για την επίτευξη μηδενικού ισοζυγίου εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου το 2050 με τον πλέον οικονομικά αποδοτικό τρόπο, απαιτείται να τεθούν πιο φιλόδοξοι στόχοι για το 2030, οι οποίοι θα ευθυγραμμίζονται με τα σενάρια μηδενικού ισοζυγίου για το 2050· πιστεύει ότι είναι υψίστης σημασίας να εκπέμψει η Ένωση, το αργότερο κατά τη σύνοδο κορυφής του ΟΗΕ για το κλίμα που θα πραγματοποιηθεί τον Σεπτέμβριο του 2019 στη Νέα Υόρκη, σαφές μήνυμα ότι είναι έτοιμη να επανεξετάσει τη συνεισφορά της στη συμφωνία του Παρισιού·

19. υποστηρίζει την επικαιροποίηση των ΕΚΣ της Ένωσης με τον καθορισμό στόχου για το σύνολο της οικονομίας, ο οποίος θα αφορά τη μείωση των εγχώριων εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου κατά 55 % τουλάχιστον έως το 2030 σε σύγκριση με τα επίπεδα του 1990· καλεί, στο πλαίσιο αυτό, τους ηγέτες της ΕΕ να υποστηρίξουν κατ’ αναλογία έναν πιο φιλόδοξο στόχο για τις ΕΚΣ της Ένωσης κατά την ειδική σύνοδο κορυφής της ΕΕ που θα πραγματοποιηθεί τον Μάιο του 2019 στο Σιμπίου, ενόψει της διάσκεψης κορυφής του ΟΗΕ για το κλίμα τον Σεπτέμβριο του 2019·

20. θεωρεί, ως εκ τούτου, ότι η Επιτροπή θα πρέπει, το αργότερο κατά την επανεξέταση της δέσμης για το κλίμα του 2030 και άλλων σχετικών νομοθετικών πράξεων η οποία θα πραγματοποιηθεί την περίοδο 2022-2024, να υποβάλει νομοθετικές προτάσεις που θα θέτουν πιο φιλόδοξους στόχους οι οποίοι θα ευθυγραμμίζονται με τις επικαιροποιημένες ΕΚΣ και με τον στόχο του μηδενικού ισοζυγίου εκπομπών· πιστεύει ότι η έλλειψη επαρκώς φιλόδοξων στόχων για το 2030 θα περιορίσει τις μελλοντικές επιλογές, καθώς και ενδεχομένως τη διαθεσιμότητα ορισμένων επιλογών για οικονομικά αποδοτική απαλλαγή από τις ανθρακούχες εκπομπές· θεωρεί ότι η εν λόγω επανεξέταση αποτελεί σημαντικό ορόσημο για την εκπλήρωση των δεσμεύσεων της ΕΕ για το κλίμα·

21. πιστεύει ότι, προκειμένου να εξασφαλιστεί μεγαλύτερη σταθερότητα στις αγορές, θα είναι επίσης επωφελές για την ΕΕ να τεθεί ένας ακόμη ενδιάμεσος στόχος για τη μείωση των εκπομπών έως το 2040, ο οποίος θα μπορεί να προσφέρει πρόσθετη σταθερότητα και να διασφαλίσει την επίτευξη του μακροπρόθεσμου στόχου για το 2050·

Τομεακές συνεισφορές

22. τονίζει τη σημασία ολοκληρωμένης, διατομεακής προσέγγισης, προκειμένου να διευκολυνθούν οι προσπάθειες απαλλαγής από τις ανθρακούχες εκπομπές σε ολόκληρο το ενεργειακό σύστημα και σε άλλους συνδεδεμένους τομείς, και να αντληθεί όφελος από τη βελτίωση της αποδοτικότητας· αναγνωρίζει ότι η ολοκλήρωση του ενεργειακού συστήματος μπορεί να οδηγήσει σε μεγαλύτερη ευελιξία, στη βελτίωση της αποδοτικότητας του συστήματος, στην καλύτερη διείσδυση της ανανεώσιμης ενέργειας σε όλους τους φορείς ενέργειας και, τέλος, σε οικονομικά αποδοτική ενεργειακή μετάβαση·

23. επισημαίνει ότι το σύστημα εμπορίας δικαιωμάτων εκπομπών της ΕΕ (ΣΕΔΕ) δεν κατόρθωσε να επιτύχει μείωση των εκπομπών από τη δημιουργία του το 2005 και καθυστέρησε τις συζητήσεις για σοβαρή δράση σε επίπεδο ΕΕ για το κλίμα· θεωρεί ότι η αγορά εκπομπών άνθρακα συνιστά ελαττωματικό σύστημα το οποίο δεν μπορεί να διορθωθεί μέσω αναθεωρήσεων και ότι η κλιματική αλλαγή δεν μπορεί να ανασχεθεί μέσω των δυνάμεων της αγοράς· παροτρύνει την Επιτροπή και τα κράτη μέλη να εγκαταλείψουν το ΣΕΔΕ της ΕΕ και να προωθήσουν την άμεση ρύθμιση της βιομηχανίας ορυκτών καυσίμων και των μεγαλύτερων ρυπαντών·

24. τονίζει τη σημασία των καινοτομιών, τις οποίες ενθαρρύνει, σε ένα ευρύ φάσμα τεχνολογιών, όπως οι μεταφορές μηδενικών εκπομπών, η κυκλική οικονομία και η βιοοικονομία, με στόχο την απαλλαγή της οικονομίας από τις ανθρακούχες εκπομπές· ζητεί επιτακτικά να διακοπεί η στήριξη για τα ορυκτά καύσιμα και η χρηματοδότηση να χρησιμοποιηθεί αντ’ αυτού για οικονομικές δραστηριότητες, με ιδιαίτερη έμφαση στους τομείς των πολύ μικρών και των μικρομεσαίων επιχειρήσεων, οι οποίες αφορούν την έρευνα και τον σχεδιασμό σε σχέση με την καθαρή τεχνολογία και την (τοπική) παραγωγή ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές, καθώς και με την τοπική βιώσιμη παραγωγή τροφίμων ανεξάρτητα από την εντατική γεωργία·

25. υπενθυμίζει ότι το 71 % της συνολικής ενέργειας χρησιμοποιείται αποκλειστικά για τη θέρμανση χώρων και ότι σε μια κλιματικά ουδέτερη ΕΕ οι ενεργειακά αποδοτικές κατοικίες θα αποτελούν συνεπώς τον κανόνα, με αποτέλεσμα τη βελτίωση της υγείας και της άνεσης όλων των Ευρωπαίων·

26. επισημαίνει τον κεντρικό ρόλο των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας στη μετάβαση σε μια οικονομία μηδενικού ισοζυγίου εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου, δεδομένου ότι επί του παρόντος το 75 % των ευρωπαϊκών εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου οφείλεται στην παραγωγή ενέργειας·

27. θεωρεί ότι οι τεχνολογικές εξελίξεις και λύσεις, η ενεργειακή απόδοση τόσο στην προσφορά όσο και στη ζήτηση, και η βιώσιμη ενέργεια από ανανεώσιμες πηγές στους τομείς των μεταφορών, των οικοδομών, της θέρμανσης και ψύξης, και της ηλεκτρικής ενέργειας, καθώς και οι αρχές της κυκλικής οικονομίας, θα έχουν καθοριστική σημασία στο σύνολό τους για τη μείωση των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου·

28. ζητεί να δημιουργηθεί ενεργειακό σύστημα με υψηλή ενεργειακή απόδοση, το οποίο θα βασίζεται σε ανανεώσιμες πηγές ενέργειας· καλεί την Επιτροπή και τα κράτη μέλη να λάβουν, στο πλαίσιο αυτό, όλα τα αναγκαία μέτρα, καθώς αυτό θα έχει δευτερογενείς συνέπειες σε όλους τους τομείς της οικονομίας· ζητεί να κηρυχθεί δεσμευτική η οδηγία για την ενεργειακή απόδοση, ώστε να καταστεί δυνατή η αποτελεσματική επίτευξη των στόχων της· επισημαίνει ότι όλες οι μέθοδοι προϋποθέτουν την πλήρη απαλλαγή του τομέα ηλεκτρικής ενέργειας από τις ανθρακούχες εκπομπές έως το 2050, το αργότερο, τη δραστική μείωση των ορυκτών καυσίμων και την έντονη αύξηση των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας·

29. τονίζει ότι η αρχή της προτεραιότητας στην ενεργειακή απόδοση πρέπει να λαμβάνεται υπόψη σε ολόκληρη την ενεργειακή αλυσίδα, συμπεριλαμβανομένης της παραγωγής, μεταφοράς, διανομής και τελικής χρήσης της ενέργειας, καθώς και ότι η ενεργειακή απόδοση πρέπει να εξετάζεται κάθε φορά που λαμβάνονται αποφάσεις σχεδιασμού ή χρηματοδότησης για ενεργειακά συστήματα·

30. υπογραμμίζει ότι η οδηγία για τον οικολογικό σχεδιασμό[5] έχει συμβάλει σημαντικά στους κλιματικούς στόχους της ΕΕ, με τη μείωση των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου κατά 320 εκατομμύρια τόνους ισοδύναμου CO2 σε ετήσιο επίπεδο, και ότι εκτιμάται πως, ως αποτέλεσμα της οδηγίας, έως το 2020 οι καταναλωτές της ΕΕ θα εξοικονομήσουν συνολικά 112 δισεκατομμύρια EUR ή περίπου 490 EUR ανά νοικοκυριό ετησίως· ζητεί να ρυθμιστούν επιπλέον προϊόντα δυνάμει της οδηγίας για τον οικολογικό σχεδιασμό, συμπεριλαμβανομένων των ταμπλετών και των έξυπνων τηλεφώνων, και να επικαιροποιούνται τα υφιστάμενα πρότυπα, προκειμένου να αντανακλούν τις τεχνολογικές εξελίξεις·

31. επισημαίνει ότι η στρατηγική επιβεβαιώνει πως οι εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου από τον τομέα των μεταφορών εξακολουθούν να αυξάνονται και ότι οι υφιστάμενες πολιτικές δεν θα επαρκούν για να απαλλαγεί ο τομέας των μεταφορών από τις ανθρακούχες εκπομπές έως το 2050· υπογραμμίζει τη σημασία διασφάλισης αλλαγής στον τρόπο εκτέλεσης των μεταφορών, από τις αεροπορικές στις σιδηροδρομικές μετακινήσεις, καθώς και προς τις δημόσιες μεταφορές και την από κοινού κινητικότητα· επισημαίνει ότι οι οδικές μεταφορές συμβάλλουν στο ένα πέμπτο περίπου των συνολικών εκπομπών CO2 στην ΕΕ· καλεί, ως εκ τούτου, τα κράτη μέλη και την Επιτροπή να λάβουν αποφασιστικά μέτρα για να διευκολύνουν την πρόσβαση των καταναλωτών όλων των κρατών μελών σε οχήματα μηδενικών και χαμηλών ανθρακούχων εκπομπών, και ταυτόχρονα να αποτρέψουν την αυξημένη διείσδυση παλαιών, ιδιαίτερα ρυπογόνων οχημάτων σε κράτη μέλη χαμηλού εισοδήματος· υπογραμμίζει περαιτέρω τον ρόλο των έξυπνων τεχνολογιών, όπως των έξυπνων υποδομών φόρτισης, για την εδραίωση συνεργειών ανάμεσα στον εξηλεκτρισμό των μεταφορών και στην ανάπτυξη ανανεώσιμων πηγών ενέργειας·

32. εκφράζει τη λύπη του για το γεγονός ότι οι επιδοτήσεις που έχουν θεσπίσει ορισμένα κράτη μέλη με ονομασία «πριμοδότηση μετατροπής» καθιστούν στην πραγματικότητα την απόκτηση οχημάτων ντίζελ και βενζινοκίνητων οχημάτων πιο συμφέρουσα για τους καταναλωτές κατά ποσοστό που υπερβαίνει το 90 %, και καλεί τα εν λόγω κράτη μέλη να τροποποιήσουν τις πριμοδοτήσεις αυτές, προκειμένου να επιτευχθεί ο πραγματικός στόχος απόκτησης ηλεκτρικών οχημάτων και οχημάτων μηδενικών εκπομπών σε ποσοστό ύψους 50 % τουλάχιστον·

33. υπογραμμίζει ότι, προκειμένου να επιτευχθεί η κλιματική ουδετερότητα για την οικονομία της ΕΕ στο σύνολό της, πρέπει να συμβάλουν όλοι οι τομείς, συμπεριλαμβανομένων των διεθνών αερομεταφορών και της ναυτιλίας· επισημαίνει ότι, σύμφωνα με την ανάλυση της Επιτροπής, οι υφιστάμενοι παγκόσμιοι στόχοι και τα μέτρα που προβλέπουν αντίστοιχα ο Διεθνής Ναυτιλιακός Οργανισμός και ο Διεθνής Οργανισμός Πολιτικής Αεροπορίας, ακόμη και εάν εφαρμοστούν πλήρως, δεν αρκούν για την επίτευξη της αναγκαίας μείωσης εκπομπών, αλλά απαιτείται η ανάληψη σημαντικής περαιτέρω δράσης, η οποία θα ευθυγραμμίζεται με τον στόχο του μηδενικού ισοζυγίου εκπομπών για το σύνολο της οικονομίας· τονίζει την ανάγκη για επενδύσεις σε τεχνολογίες και καύσιμα μηδενικών και χαμηλών εκπομπών άνθρακα στους εν λόγω τομείς· καλεί την Επιτροπή να εφαρμόσει την αρχή «ο ρυπαίνων πληρώνει» στους εν λόγω τομείς, ιδίως όσον αφορά τη φορολόγηση της κηροζίνης και τις τιμές των αεροπορικών εισιτηρίων· υπενθυμίζει ότι οι εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου από τη διεθνή ναυτιλία αναμένεται να αυξηθούν κατά ποσοστό έως 250 %· επικροτεί το γεγονός ότι ο τομέας της διεθνούς ναυτιλίας έχει θέσει τον δικό του στόχο για την απόλυτη μείωση των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου· επισημαίνει με ανησυχία την έλλειψη προόδου όσον αφορά τη μετατροπή του εν λόγω στόχου σε συγκεκριμένες δράσεις, όπως η ανακήρυξη της Μεσογείου ως περιοχής ελέγχου των εκπομπών θείου (SECA) για τα υπερωκεάνια και τα μεγάλα σκάφη μεταφοράς, όπως συμβαίνει ήδη στη Βόρεια Θάλασσα και στη Μάγχη·

34. επισημαίνει ότι ο γεωργικός τομέας, και ιδίως η κτηνοτροφία, αντιπροσωπεύει το 10 % περίπου των συνολικών εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου της ΕΕ, είναι η μεγαλύτερη πηγή εκπομπών μεθανίου και έχει σοβαρό αρνητικό αντίκτυπο στη βιοποικιλότητα παγκοσμίως· εκφράζει τη βαθιά του ανησυχία για το γεγονός ότι οι εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου από τη γεωργία έχουν αυξηθεί τα τελευταία χρόνια και αντιπροσωπεύουν σήμερα έως και το 60 % των παγκόσμιων εκπομπών μεθανίου· τονίζει ότι η μείωση των εκπομπών μεθανίου, ισχυρού αλλά βραχύβιου αερίου του θερμοκηπίου, αποτελεί αναγκαία στρατηγική για τη διατήρηση της υπερθέρμανσης του πλανήτη κάτω από τους 1,5°C·

35. υπενθυμίζει ότι το μεθάνιο είναι δραστικό αέριο του θερμοκηπίου, με 28 φορές μεγαλύτερο δυναμικό θέρμανσης εντός 100 ετών από ό,τι το CO2[6], και ότι η μείωση των εκπομπών μεθανίου μπορεί να διαδραματίσει σημαντικό ρόλο στη μείωση της συγκέντρωσης τροποσφαιρικού όζοντος και στον μετριασμό των αρνητικών της επιπτώσεων στην ποιότητα του ατμοσφαιρικού αέρα και στην υγεία του ανθρώπου· επικροτεί την πρόθεση της Επιτροπής να μειωθούν οι εκπομπές μεθανίου στους οικείους τομείς, γεγονός που θα μπορούσε να οδηγήσει σε περαιτέρω μείωση στις συγκεντρώσεις όζοντος στην ΕΕ και να προωθήσει διεθνώς τη μείωση των εκπομπών μεθανίου·

36. επισημαίνει ότι ο τομέας των οικοδομών της ΕΕ ευθύνεται επί του παρόντος για το 40 % της τελικής κατανάλωσης ενέργειας και για το 36 % των εκπομπών CO2 στην Ευρώπη[7]· ζητεί να απελευθερωθεί το δυναμικό του τομέα αυτού όσον αφορά την εξοικονόμηση ενέργειας και τη μείωση του αποτυπώματος άνθρακα, σύμφωνα με τον στόχο της οδηγίας για την ενεργειακή απόδοση των κτιρίων[8], ο οποίος αφορά την επίτευξη, έως το 2050, ενός κτιριακού δυναμικού που θα είναι άκρως ενεργειακά αποδοτικό και απαλλαγμένο από ανθρακούχες εκπομπές· τονίζει ότι η βελτίωση της αποδοτικότητας των κτιρίων όσον αφορά την κατανάλωση ενέργειας ενέχει σημαντικό δυναμικό για την περαιτέρω μείωση των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου στην Ευρώπη· θεωρεί, επιπλέον, ότι η οικοδόμηση κτιρίων με χαμηλές ενεργειακές απαιτήσεις, τα οποία θα ηλεκτροδοτούνται πλήρως από ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, αποτελεί απαραίτητη προϋπόθεση για την υλοποίηση της συμφωνίας του Παρισιού και ενός ενωσιακού θεματολογίου για την ανάπτυξη, τη δημιουργία θέσεων εργασίας σε τοπικό επίπεδο και τη βελτίωση των συνθηκών διαβίωσης των πολιτών σε ολόκληρη την Ευρώπη·

37. καλεί εκ νέου την Επιτροπή να διερευνήσει το συντομότερο δυνατόν επιλογές πολιτικής για την ταχεία αντιμετώπιση των εκπομπών μεθανίου στο πλαίσιο ενός ενωσιακού στρατηγικού σχεδίου για το μεθάνιο, και να υποβάλει σχετικές νομοθετικές προτάσεις στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και στο Συμβούλιο· υπογραμμίζει ότι η γεωργία θα είναι μία από τις κύριες εναπομένουσες πηγές εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου στην ΕΕ το 2050, ιδίως λόγω των εκπομπών μεθανίου και οξειδίου του αζώτου· υπογραμμίζει το δυναμικό του γεωργικού τομέα να αντιμετωπίσει τις προκλήσεις της κλιματικής αλλαγής, λόγου χάρη με τη μείωση του ζωικού κεφαλαίου και με οικολογικές και τεχνολογικές καινοτομίες, καθώς και με τη δέσμευση του διοξειδίου του άνθρακα στο έδαφος·

38. επισημαίνει τη διαχρονική ευθύνη των πολιτικών της ΕΕ για την κοινή γεωργική πολιτική, οι οποίες έχουν οδηγήσει σε αύξηση της συγκέντρωσης της παραγωγής, των επιπέδων εντατικής γεωργίας και της κακοποίησης των ζώων, με τη χρήση τεράστιων δόσεων χημικών ουσιών (φυτοφαρμάκων και λιπασμάτων), με αποτέλεσμα να αυξάνονται οι περιφερειακές ασυμμετρίες και η εξάρτηση της ΕΕ από ξένα γεωργικά προϊόντα· ζητεί να αποτελέσει η γνήσια παράδοση της βιοποικιλότητας σημείο αφετηρίας για κάθε χώρα ικανή να μειώσει τις εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου σύμφωνα με τη μετάβαση προς μια κλιματικά ουδέτερη οικονομία, αντί να προκαλούνται σημαντικές επιπτώσεις στο περιβάλλον, με αποτέλεσμα την ακόμα μεγαλύτερη ρύπανση της γης, των υδάτων και της ατμόσφαιρας, ιδίως στην Ευρώπη, και να αποκατασταθεί η βιώσιμη γεωργική πολιτική σε όλα τα κράτη μέλη·

39. αποδοκιμάζει το γεγονός ότι η Επιτροπή δεν εκμεταλλεύτηκε στη στρατηγική της τη δυνατότητα να ενισχυθεί η δράση της ΕΕ για τα φθοριούχα αέρια του θερμοκηπίου· τονίζει ότι η πρόληψη της παράνομης εμπορίας υδροφθορανθράκων (HFC) με τη θέσπιση συστήματος αδειοδότησης των HFC, η απαγόρευση της χρήσης HFC σε τομείς όπου δεν είναι πλέον αναγκαίοι, η κατανομή ποσοστώσεων HFC μέσω συστήματος πλειστηριασμού και η πλήρης εφαρμογή του κανονισμού για τα φθοριούχα αέρια του θερμοκηπίου[9], μέσω της απαγόρευσης κάθε περιττής χρήσης SF6, παρέχουν σαφείς ευκαιρίες για να επιτύχει η ΕΕ τους στόχους της που απορρέουν από τη συμφωνία του Παρισιού·

40. εκφράζει την ανησυχία του για την απόκλιση μεταξύ των φιλοδοξιών περί ελεύθερου εμπορίου και της δράσης για το κλίμα, καθώς και για τον αρνητικό αντίκτυπο που θα έχουν οι μελλοντικές εμπορικές συμφωνίες όπως η TTIP, η CETA και η TiSA στους ΣΒΑ· καλεί, ως εκ τούτου, την Επιτροπή να συμπεριλάβει δεσμευτικές διατάξεις για τα ανθρώπινα δικαιώματα και τους ΣΒΑ σε όλες τις εμπορικές πολιτικές και να σεβαστεί αποτελεσματικά το δημοκρατικό περιθώριο άσκησης κυρίαρχης πολιτικής των κυβερνήσεων για τη ρύθμιση και τη λήψη αποφάσεων υπέρ του πληθυσμού τους·

41. ζητεί την εφαρμογή, με πλήρη σεβασμό των εθνικών αρμοδιοτήτων, ευρύτερου ευρωπαϊκού νομικού πλαισίου, σύμφωνα με το οποίο το Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης θα μπορεί να αποφασίζει για το κλίμα και τα περιβαλλοντικά εγκλήματα·

42. επισημαίνει την ανάγκη βιώσιμων πρακτικών διαχείρισης των δασών οι οποίες διατηρούν την ισορροπία ανάμεσα στους τρεις βασικούς πυλώνες της βιώσιμης ανάπτυξης, και συγκεκριμένα τον οικολογικό, τον οικονομικό και τον κοινωνικοπολιτιστικό, ώστε να στηριχθούν πρακτικά μέτρα με σημαντικές επιδράσεις στην αποθήκευση και την παγίδευση του διοξειδίου του άνθρακα, λόγου χάρη η χρήση ξυλείας ως δομικού υλικού τόσο στις αστικές όσο και στις αγροτικές περιοχές, ως υποκατάστατου των ορυκτών καυσίμων και ως εργαλείου για τη βελτίωση της υδατοχωρητικότητας·

43. αναγνωρίζει τις υπαρκτές, αλλά σε τελική ανάλυση περιορισμένες ακόμα, δυνατότητες αναδάσωσης στην Ευρώπη· πιστεύει, ως εκ τούτου, ότι οι πρωτοβουλίες αναδάσωσης πρέπει να συμπληρώνονται με συγκεκριμένες πρωτοβουλίες και κίνητρα με στόχο να ενισχυθεί το δυναμικό παγίδευσης, και ταυτόχρονα να διασφαλιστεί και να βελτιωθεί η υγεία των υφιστάμενων δασικών εκτάσεων, προκειμένου να αντληθούν οφέλη για το κλίμα, τη βιώσιμη βιοοικονομία και τη βιοποικιλότητα· υποστηρίζει, ως εκ τούτου, την αναδάσωση εγκαταλελειμμένων και οριακά παραγωγικών γεωργικών εκτάσεων, τη γεωργοδασοκομία και την ελαχιστοποίηση της αλλαγής της χρήσης δασικών εκτάσεων, καθώς και την ενισχυμένη προστασία και την αποκατάσταση των δασών και των υγρότοπων εφόσον αποτελούν φυσικούς παράγοντες απορρόφησης του διοξειδίου του άνθρακα·

44. επισημαίνει ότι η δράση και οι πολιτικές της ΕΕ επηρεάζουν επίσης τους φυσικούς συλλέκτες, τη γη και τα δάση εκτός Ευρώπης, και ότι η ενωσιακή στρατηγική για την επίτευξη μηδενικού ισοζυγίου εκπομπών θα πρέπει να αποτρέψει τις επιβλαβείς κλιματικές συνέπειες της ενωσιακής δράσης σε τρίτες χώρες· ζητεί, εν προκειμένω, από την Επιτροπή και τα κράτη μέλη να ταχθούν υπέρ ισχυρών διεθνών κανόνων στο πλαίσιο του εγχειριδίου κανόνων του Παρισιού, ιδίως όσον αφορά το άρθρο 6 της συμφωνίας του Παρισιού, ώστε να αποτραπούν τα κενά στη λογιστική και οι διπλές καταμετρήσεις των μέτρων αναδάσωσης που θα μπορούσαν να μειώσουν την αποτελεσματικότητα των παγκόσμιων δράσεων για το κλίμα·

45. ζητεί τη θέσπιση αποτρεπτικού φόρου επί του χαρτιού για την ελαχιστοποίηση της χρήσης του σε όλα τα επίπεδα, ιδίως στη διαφήμιση και στις περιττές συσκευασίες, καθώς και απαγόρευσης της κοπής ξυλείας για χρήση σε χαρτί και έπιπλα εκτός των καλλιεργημένων δασών· ζητεί επιτακτικά να αναπτυχθούν εναλλακτικές πρακτικές, οι οποίες θα είναι δυνατές λόγω του πολύ υψηλού επιπέδου ανάπτυξης της ψηφιακής υποστήριξης στις σύγχρονες κοινωνίες μας·

46. επισημαίνει την επείγουσα ανάγκη να μειωθεί το αποτύπωμα των μοντέλων κατανάλωσης και παραγωγής της ΕΕ, όχι μόνο εντός αλλά και εκτός ΕΕ, όπου η παραγωγή ζωοτροφών και βιοκαυσίμων ειδικότερα ασκεί τεράστια πίεση στο κλίμα και σε οικοσυστήματα με υψηλά αποθέματα άνθρακα, όπως τα τροπικά δάση και οι τυρφώνες· ζητεί ισχυρή στήριξη των μεταβάσεων που συντελούνται στον τομέα των πρωτεϊνών και της ενέργειας, οι οποίες μπορούν να μειώσουν σημαντικά το ευρωπαϊκό αποτύπωμα· στηρίζει τα πρόσθετα οφέλη για τη βιοποικιλότητα, την επισιτιστική ασφάλεια, την ανθρώπινη υγεία και την καλή μεταχείριση των ζώων, τα οποία θα επιτευχθούν χάρη στις μεταβάσεις αυτές·

47. επισημαίνει τη σημασία των προϊόντων υλοτομίας με μακρά διάρκεια ζωής και τον ρόλο τους στον τομέα της χρήσης της γης, της αλλαγής στη χρήση της γης και των δασοκομικών δραστηριοτήτων (LULUCF) με ορίζοντα το 2030· τονίζει ότι το μελλοντικό πλαίσιο θα πρέπει να συνεκτιμά τη συνεισφορά των προϊόντων αυτών, συμπεριλαμβανομένων εκείνων που προέρχονται από κατηγορίες γεωργικής γης, και όχι μόνο από δάση που τελούν υπό διαχείριση και από δασωμένες εκτάσεις·

48. τονίζει τη σημασία του εξορθολογισμού των γεωργικών μοντέλων τα οποία υποστηρίζουν γεωργικά συστήματα που είναι ανθεκτικά σε ακραία καιρικά φαινόμενα και σε προσβολές από επιβλαβείς οργανισμούς και τα οποία βελτιώνουν την παγίδευση του άνθρακα στο έδαφος, την υδατοχωρητικότητα και την αγροβιοποικιλότητα·

Χρηματοδότηση και έρευνα

49. θεωρεί ότι το πολυετές δημοσιονομικό πλαίσιο 2021-2027 θα πρέπει, πριν από την έγκρισή του, να αξιολογηθεί μέσα από το πρίσμα του στόχου για την επίτευξη κλιματικά ουδέτερης οικονομίας έως το 2050, καθώς και ότι πρέπει να θεσπιστεί τυποποιημένη δοκιμή για να διασφαλίζεται ότι οι δαπάνες στο πλαίσιο του προϋπολογισμού της ΕΕ είναι ανθεκτικές στην κλιματική αλλαγή· υπογραμμίζει ότι η διάσταση του κλίματος πρέπει να ενσωματωθεί πλήρως στο περιεχόμενο της έρευνας και της καινοτομίας, καθώς και σε όλα τα στάδια του ερευνητικού κύκλου, ως μία από τις αρχές της ενωσιακής χρηματοδότησης·

50. τονίζει τη σημασία που έχει η δημιουργία ενός ταμείου για τη δίκαιη μετάβαση, ιδίως για τις περιφέρειες τις οποίες πλήττει σοβαρά η απαλλαγή από τις ανθρακούχες εκπομπές, όπως οι περιοχές εξόρυξης άνθρακα, με επαρκή συνεκτίμηση του κοινωνικού αντικτύπου της υφιστάμενης χρηματοδότησης για το κλίμα·

51. καλεί την ΕΚΤ, ως θεσμικό όργανο της ΕΕ που, συνεπώς, δεσμεύεται από τη συμφωνία του Παρισιού, να αυξήσει φιλόδοξα τα δάνεια που χορηγούνται για τη στήριξη της βιώσιμης ανάπτυξης και της οικολογικής μετάβασης, και να επιδιώξει τη σημαντική αύξηση των δανείων αυτών από το ένα έτος στο άλλο, εις βάρος των δανείων στους τομείς των ορυκτών καυσίμων·

52. αποδοκιμάζει το γεγονός ότι οι επιδοτήσεις για τα ορυκτά καύσιμα, άμεσες και έμμεσες, εξακολουθούν να αυξάνονται και έχουν φτάσει περίπου τα 55 δισεκατομμύρια EUR ετησίως· καλεί την ΕΕ και τα κράτη μέλη[10] να προχωρήσουν αμέσως στη σταδιακή κατάργηση όλων των ευρωπαϊκών και εθνικών επιδοτήσεων για τα ορυκτά καύσιμα, να αναστείλουν κάθε νέα άδεια έρευνας ή εκμετάλλευσης πετρελαίου ή φυσικού αερίου και να σταματήσουν την εκμετάλλευση των υφιστάμενων παραχωρήσεων έως το 2030·

Ο ρόλος των καταναλωτών και της κυκλικής οικονομίας

53. επισημαίνει ότι, παρά τις στατιστικές του FAO που υποδεικνύουν μείωση της συνολικής κατά κεφαλήν κατανάλωσης κρέατος και ζωικών προϊόντων στην ΕΕ των 28 από τη δεκαετία του 1990, η συνολική παραγωγή κρέατος αυξήθηκε κατά την ίδια περίοδο, λόγω των διευρυνόμενων αγορών του εξωτερικού, με μεγαλύτερη ένταση άνθρακα, και του εμπορικού θεματολογίου της ΕΕ· επισημαίνει ότι η περιορισμένη ικανότητα της ΕΕ να παράγει κρέας και ζωικά προϊόντα σημαίνει ότι οι εμπορικές πολιτικές της πρέπει να ενθαρρύνουν τις βραχείες αλυσίδες εφοδιασμού για τα εν λόγω προϊόντα·

54. ζητεί να ληφθούν πρόσθετα μέτρα για να στηριχθεί αυτή η τάση, μεταξύ άλλων με τη μορφή δημοσιονομικής μεταρρύθμισης ώστε να καταστούν ελκυστικότερες οι υγιεινές και φιλικές προς το περιβάλλον επιλογές τροφίμων, υποστήριξης των καινοτομιών στα βιώσιμα τρόφιμα, εκστρατειών ενημέρωσης του κοινού σχετικά με τις επιπτώσεις των τροφίμων στο κλίμα και τερματισμού της χρηματοδοτικής στήριξης για την εμπορία ζωικών πρωτεϊνών·

55. ζητεί τη θέσπιση μειωμένου συντελεστή ΦΠΑ για τους εστιάτορες που χρησιμοποιούν προϊόντα από βραχείες αλυσίδες εφοδιασμού, καθώς και βιολογικά τρόφιμα και προϊόντα·

56. τονίζει τη σημασία να επιτευχθεί στην ΕΕ όχι μόνο η υποκατάσταση ενέργειας, αλλά και η υποκατάσταση προϊόντων ή υλικών, δηλαδή η υποκατάσταση προϊόντων και υλικών που βασίζονται σε ορυκτά καύσιμα ή που συνεπάγονται υψηλές εκπομπές κατά τη διάρκεια της παραγωγής τους, με προϊόντα που βασίζονται σε ανανεώσιμες πηγές ενέργειας·

Η ΕΕ και η παγκόσμια δράση για το κλίμα

57. υπογραμμίζει τη σημασία που έχουν η αύξηση των πρωτοβουλιών και ο διαρκής διάλογος στα σχετικά διεθνή φόρουμ, καθώς και η αποτελεσματική διπλωματία για το κλίμα, με στόχο να δοθεί έναυσμα για τη λήψη παρόμοιων αποφάσεων πολιτικής οι οποίες συμβάλλουν στον καθορισμό πιο φιλόδοξων στόχων για το κλίμα σε άλλες περιοχές και σε τρίτες χώρες· καλεί την ΕΕ να αυξήσει τα κονδύλια που διαθέτει για το κλίμα και να καταβάλει ενεργά προσπάθειες για να προτρέψει τα κράτη μέλη να αυξήσουν τη χρηματοδοτική συνδρομή που παρέχουν σε τρίτες χώρες για το κλίμα (κατά προτίμηση με τη μορφή αναπτυξιακής βοήθειας και όχι δανείων), η οποία θα πρέπει να συμπληρώνει τη διεθνή αναπτυξιακή βοήθεια και να μην υπολογίζεται διπλά ως αναπτυξιακή βοήθεια και ως χρηματοδοτική συνδρομή για το κλίμα·

58. αποδοκιμάζει το γεγονός ότι πολλές άλλες σημαντικές οικονομίες δεν έχουν αρχίσει ακόμη να επεξεργάζονται στρατηγικές με ορίζοντα το 2050, ενώ σε άλλες σημαντικές οικονομίες δεν γίνεται σχεδόν καμία συζήτηση σχετικά με την αύξηση των ΕΚΣ, ώστε να ευθυγραμμιστούν με τον παγκόσμιο στόχο που καθορίστηκε στο πλαίσιο της συμφωνίας του Παρισιού· καλεί, ως εκ τούτου, το Συμβούλιο και την Επιτροπή να ενισχύσουν την κλιματική διπλωματία και να λάβουν άλλα κατάλληλα μέτρα για να προτρέψουν και άλλες σημαντικές οικονομίες να συμμορφωθούν με τα κοινά πλαίσια και τη δράση εντός των πλαισίων του ΟΗΕ, ώστε να κατορθώσουμε να επιτύχουμε μαζί τους μακροπρόθεσμους στόχους της συμφωνίας του Παρισιού·

59. τονίζει ότι η σύνοδος κορυφής του ΟΗΕ για το κλίμα που θα πραγματοποιηθεί τον Σεπτέμβριο του 2019 θα ήταν η ιδανική στιγμή για να αναγγείλουν οι ηγέτες πιο φιλόδοξους στόχους στο πλαίσιο των ΕΚΣ· θεωρεί ότι η ΕΕ θα πρέπει να εγκρίνει θέση για την επικαιροποίηση των ΕΚΣ πολύ νωρίτερα, ώστε να καταφθάσει άρτια προετοιμασμένη στη σύνοδο κορυφής, και σε στενή συνεργασία με έναν διεθνή συνασπισμό συμβαλλομένων μερών με σκοπό τη στήριξη πιο φιλόδοξων στόχων για το κλίμα·

 

°

° °

60. αναθέτει στον Πρόεδρό του να διαβιβάσει το παρόν ψήφισμα στο Συμβούλιο, στην Επιτροπή, καθώς και στις κυβερνήσεις και τα κοινοβούλια των κρατών μελών.

[1] Κείμενα που εγκρίθηκαν, P8_TA(2018)0430.

[2] Έκθεση του Προγράμματος του ΟΗΕ για το Περιβάλλον, του 2018, σχετικά με το χάσμα των εκπομπών, σ.10.

[3] Κανονισμός (ΕΕ) 2018/1999 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 11ης Δεκεμβρίου 2018, για τη διακυβέρνηση της Ενεργειακής Ένωσης και της Δράσης για το Κλίμα, για την τροποποίηση των κανονισμών (ΕΚ) αριθ. 663/2009 και (ΕΚ) αριθ. 715/2009 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, των οδηγιών 94/22/ΕΚ, 98/70/ΕΚ, 2009/31/ΕΚ, 2009/73/ΕΚ, 2010/31/ΕΕ, 2012/27/ΕΕ και 2013/30/ΕΕ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, των οδηγιών 2009/119/ΕΚ και (ΕΕ) 2015/652 του Συμβουλίου και για την κατάργηση του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 525/2013 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (ΕΕ L 328 της 21.12.2018, σ. 1).

[4] http://www.europarl.europa.eu/RegData/etudes/STUD/2015/563472/IPOL_STU(2015)563472_EN.pdf

[5] Οδηγία 2009/125/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 21ης Οκτωβρίου 2009, για τη θέσπιση πλαισίου για τον καθορισμό απαιτήσεων οικολογικού σχεδιασμού όσον αφορά τα συνδεόμενα με την ενέργεια προϊόντα (ΕΕ L 285 της 31.10.2009, σ. 10).

[6] Van Dingenen, R., Crippa, M., Maenhout, G., Guizzardi, D., Dentener, F., Global trends of methane emissions and their impacts on ozone concentrations (Παγκόσμιες τάσεις όσον αφορά τις εκπομπές μεθανίου και τις επιπτώσεις τους στις συγκεντρώσεις όζοντος), EUR 29394 EN, Υπηρεσία Εκδόσεων της Ευρωπαϊκής Ένωσης, Λουξεμβούργο, 2018, ISBN 978-92-79-96550-0, doi:10.2760/820175, JRC113210

[7] https://ec.europa.eu/energy/en/topics/energy-efficiency/buildings

[8] Οδηγία (ΕΕ) 2018/844 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 30ής Μαΐου 2018, για την τροποποίηση της οδηγίας 2010/31/ΕΕ για την ενεργειακή απόδοση των κτιρίων και της οδηγίας 2012/27/ΕΕ για την ενεργειακή απόδοση (ΕΕ L 156 της 19.6.2018, σ. 75 έως 91).

[9] Κανονισμός (ΕΕ) αριθ. 517/2014 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 16ης Απριλίου 2014, για τα φθοριούχα αέρια του θερμοκηπίου και για την κατάργηση του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 842/2006 (ΕΕ L 150 της 20.5.2014, σ. 195).

[10] Οι τιμές και το κόστος της ενέργειας στην Ευρώπη, COM(2019)0001, σ. 10.

Τελευταία ενημέρωση: 14 Μαρτίου 2019Ανακοίνωση νομικού περιεχομένου