Indeks 
Teksty przyjęte
Środa, 16 grudnia 2015 r. - StrasburgWersja ostateczna
Niewniesienie sprzeciwu wobec aktu delegowanego: zasady finansowe mające zastosowanie do budżetu ogólnego
 Niewniesienie sprzeciwu wobec aktu delegowanego: modelowe rozporządzenie finansowe dla organów realizujących partnerstwa publiczno-prywatne
 Odnowienie kadencji przewodniczącego Europejskiego Urzędu Nadzoru Bankowego (EUNB)
 Odnowienie kadencji przewodniczącego Europejskiego Urzędu Nadzoru Ubezpieczeń i Pracowniczych Programów Emerytalnych (EIOPA)
 Odnowienie kadencji przewodniczącego Europejskiego Urzędu Nadzoru Giełd i Papierów Wartościowych (ESMA)
 Operacyjno-strategiczna współpraca między Bośnią i Hercegowiną a Europolem *
 Uruchomienie środków z Europejskiego Funduszu Dostosowania do Globalizacji (wniosek Irlandii – EGF/2015/006 IE/PWA International)
 Wykaz inwazyjnych gatunków obcych
 Sprzeciw na podstawie art. 106 Regulaminu: zezwolenie na genetycznie modyfikowaną kukurydzę NK603xT25
 Wprowadzenie przejrzystości, koordynacji i konwergencji do polityki opodatkowania osób prawnych w Unii
 Stosunki UE–Chiny
 Przygotowania do Światowego Szczytu Humanitarnego: wyzwania i szanse w zakresie pomocy humanitarnej
 Rozwój zrównoważonego europejskiego przemysłu obróbki metali nieszlachetnych
 Sytuacja na Węgrzech: działania następcze w związku z rezolucją Parlamentu Europejskiego z dnia 10 czerwca 2015 r.

Niewniesienie sprzeciwu wobec aktu delegowanego: zasady finansowe mające zastosowanie do budżetu ogólnego
PDF 323kWORD 67k
Decyzja Parlamentu Europejskiego w sprawie niewnoszenia sprzeciwu wobec rozporządzenia delegowanego Komisji z dnia 30 października 2015 r. zmieniającego rozporządzenie delegowane (UE) nr 1268/2012 w sprawie zasad stosowania rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE, Euratom) nr 966/2012 w sprawie zasad finansowych mających zastosowanie do budżetu ogólnego Unii (C(2015)07555 - 2015/2939(DEA))
P8_TA(2015)0448B8-1336/2015

Parlament Europejski,

–  uwzględniając rozporządzenie delegowane Komisji (C(2015)07555),

–  uwzględniając pismo Komisji z dnia 12 listopada 2015 r., w którym Komisja zwraca się do Parlamentu o oświadczenie, że nie wyrazi on sprzeciwu wobec rozporządzenia delegowanego,

–  uwzględniając pismo Komisji Budżetowej i Komisji Kontroli Budżetowej z dnia 27 listopada 2015 r. skierowane do przewodniczącego Konferencji Przewodniczących Komisji,

–  uwzględniając art. 290 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej,

–  uwzględniając rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE, Euratom) nr 966/2012 z dnia 25 października 2012 r. w sprawie zasad finansowych mających zastosowanie do budżetu ogólnego Unii(1), w szczególności jego art. 210,

–  uwzględniając rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE, Euratom) 2015/1929 z dnia 28 października 2015 r., zmieniające rozporządzenie (UE, Euratom) nr 966/2012(2),

–  uwzględniając zalecenie dotyczące decyzji Komisji Budżetowej oraz Komisji Kontroli Budżetowej,

–  uwzględniając art. 105 ust. 6 Regulaminu,

–  uwzględniając fakt, iż nie wyrażono żadnego sprzeciwu w terminie określonym w art. 105 ust. 6 tiret trzecie i czwarte Regulaminu, który to termin upłynął w dniu 15 grudnia 2015 r.,

A.  mając na uwadze, że dyrektywy 2014/23/UE(3) i 2014/24/UE(4), które państwa członkowskie muszą transponować do prawa krajowego do dnia 18 kwietnia 2016 r., spowodowały konieczność wprowadzenia zmian zarówno do rozporządzenia (UE, Euratom) nr 966/2012, jak i do rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) nr 1268/2012 w sprawie zasad stosowania rozporządzenia (UE, Euratom) nr 966/2012 w odniesieniu do zamówień publicznych instytucji unijnych oraz zamówień udzielanych na ich własny rachunek;

B.  mając na uwadze, że rozporządzenie (UE, Euratom) nr 966/2012 zostało zatem zmienione dnia 28 października 2015 r. rozporządzeniem (UE, Euratom) nr 2015/1929, które dostosowało je do wspomnianych dyrektyw i weszło w życie w dniu 30 października 2015 r.;

C.  mając na uwadze, że w dniu 30 października 2015 r. Komisja przyjęła rozporządzenie delegowane C(2015)07555) w celu zapewnienia stosowania odpowiedniej aktualizacji rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) nr 1268/2012 od początku roku budżetowego, zapewniając jednoznaczne przejście na nowe zasady dotyczące unijnych zamówień publicznych i koncesji;

D.  mając na uwadze, że na mocy art. 210 rozporządzenia (UE, Euratom) nr 966/2012, który upoważnia Komisję do przyjęcia takich aktów delegowanych, rozporządzenie delegowane (C(2015)07555) może zasadniczo wejść w życie pod koniec okresu kontroli zarządzonego przez Parlament Europejski i Radę, rozpoczynającego bieg dwa miesiące od dnia zawiadomienia, tj. do dnia 30 grudnia 2015 r., i który może być przedłużony o kolejne dwa miesiące;

E.  mając jednak na uwadze, że Komisja zwróciła się do Parlamentu Europejskiego w dniu 12 listopada 2015 r. z wnioskiem, by w przypadku niezgłaszania sprzeciwu wobec przedmiotowego aktu delegowanego powiadomić o tym Komisję najpóźniej do dnia 21 grudnia 2015 r., ponieważ w celu zapewnienia terminowej publikacji w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej przed 31 grudnia 2015 r. i tym samym zapewnienia wejścia w życie aktu delegowanego w dniu 1 stycznia 2016 r., zgodnie z planem, musiałby on zostać przekazany do Urzędu Publikacji najpóźniej do dnia 21 grudnia 2015 r.;

1.  oświadcza, że nie wyraża sprzeciwu wobec tego rozporządzenia delegowanego;

2.  zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania niniejszej decyzji Radzie i Komisji.

(1) Dz.U. L 298 z 26.10.2012, s. 1.
(2) Dz.U. L 286 z 30.10.2015, s. 1.
(3) Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/23/UE z dnia 26 lutego 2014 r. w sprawie udzielania koncesji (Dz.U. L 94 z 28.3.2014, s. 1).
(4) Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/24/UE z dnia 26 lutego 2014 r. w sprawie zamówień publicznych, uchylająca dyrektywę 2004/18/WE (Dz.U. L 94 z 28.3.2014, s. 65).


Niewniesienie sprzeciwu wobec aktu delegowanego: modelowe rozporządzenie finansowe dla organów realizujących partnerstwa publiczno-prywatne
PDF 326kWORD 71k
Decyzja Parlamentu Europejskiego w sprawie niewnoszenia sprzeciwu wobec rozporządzenia delegowanego Komisji z dnia 30 października 2015 r. zmieniającego rozporządzenie delegowane (UE) nr 110/2014 w sprawie modelowego rozporządzenia finansowego dla organów realizujących partnerstwa publiczno-prywatne, o których mowa w art. 209 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE, Euratom) nr 966/2012 (C(2015)07554 – 2015/2940(DEA))
P8_TA(2015)0449B8-1337/2015

Parlament Europejski,

–  uwzględniając rozporządzenie delegowane Komisji (C(2015)07554),

–  uwzględniając pismo Komisji z dnia 12 listopada 2015 r., w którym Komisja zwraca się do Parlamentu o oświadczenie, że nie wyrazi on sprzeciwu wobec rozporządzenia delegowanego,

–  uwzględniając pismo Komisji Budżetowej i Komisji Kontroli Budżetowej z dnia 27 listopada 2015 r. skierowane do przewodniczącego Konferencji Przewodniczących Komisji,

–  uwzględniając art. 290 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej,

–  uwzględniając rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE, Euratom) nr 966/2012 z dnia 25 października 2012 r. w sprawie zasad finansowych mających zastosowanie do budżetu ogólnego Unii(1), w szczególności jego art. 210,

–  uwzględniając rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE, Euratom) 2015/1929 z dnia 28 października 2015 r. zmieniające rozporządzenie (UE, Euratom) nr 966/2012(2),

–  uwzględniając zalecenie dotyczące decyzji Komisji Budżetowej oraz Komisji Kontroli Budżetowej,

–  uwzględniając art. 105 ust. 6 Regulaminu,

–  uwzględniając fakt, iż nie wyrażono żadnego sprzeciwu w terminie określonym w art. 105 ust. 6 tiret trzecie i czwarte Regulaminu, który to termin upłynął w dniu 15 grudnia 2015 r.,

A.  mając na uwadze, że we wspólnym oświadczeniu Parlamentu Europejskiego, Rady i Komisji w sprawie odrębnego absolutorium budżetowego dla wspólnych przedsiębiorstw na mocy art. 209 rozporządzenia finansowego(3) trzy wspomniane instytucje ogłosiły w szczególności swój zamiar „zaproponowania stosownych modyfikacji w art. 209 i art. 60 ust. 7 rozporządzenia finansowego w ramach planowanej zmiany tego rozporządzenia w przyszłości”;

B.  mając na uwadze, że rozporządzenie (UE, Euratom) nr 966/2012 zostało zmienione dnia 28 października 2015 r. rozporządzeniem (UE, Euratom) 2015/1929, które – oprócz dostosowania go do dyrektyw 2014/23/UE(4) i 2014/24/UE(5) oraz wzmocnienia systemu ochrony budżetu UE – wprowadziło również zmiany do art. 209 i 60 tego rozporządzenia, dostosowując przepisy dotyczące udzielania absolutorium, audytu zewnętrznego i składania rocznych sprawozdań organów działających na mocy art. 209 rozporządzenia finansowego do przepisów obowiązujących organy działające na mocy art. 208;

C.  mając na uwadze, że w dniu 30 października 2015 r. Komisja przyjęła rozporządzenie delegowane (C(2015)07554) aktualizujące rozporządzenie (UE) nr 110/2014 w sprawie modelowego rozporządzenia finansowego dla organów realizujących partnerstwa publiczno-prywatne, o którym mowa w art. 209 rozporządzenia (UE, Euratom) nr 966/2012 (dostosowanie go do odpowiednich przepisów rozporządzenia (UE) nr 1271/2013 mających zastosowanie do organów, o których mowa w art. 208 rozporządzenia finansowego) w celu stosowania go od początku roku budżetowego, zapewniając jednoznaczne przejście do nowych zasad;

D.  mając na uwadze, że na mocy art. 210 rozporządzenia (UE, Euratom) nr 966/2012, który upoważnia Komisję do przyjęcia takich aktów delegowanych, rozporządzenie delegowane (C(2015)07554) może zasadniczo wejść w życie pod koniec okresu kontroli zarządzonego przez Parlament Europejski i Radę, rozpoczynającego bieg dwa miesiące od dnia zawiadomienia, tj. do dnia 30 grudnia 2015 r., i który może być przedłużony o kolejne dwa miesiące;

E.  mając jednak na uwadze, że Komisja zwróciła się do Parlamentu Europejskiego w dniu 12 listopada 2015 r. z wnioskiem, by w przypadku niezgłaszania sprzeciwu wobec przedmiotowego aktu delegowanego powiadomić o tym Komisję najpóźniej do dnia 21 grudnia 2015 r., ponieważ w celu zapewnienia terminowej publikacji w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej przed 31 grudnia 2015 r. i tym samym zapewnienia wejścia w życie aktu delegowanego w dniu 1 stycznia 2016 r., zgodnie z planem, musiałby on zostać przekazany do Urzędu Publikacji najpóźniej do dnia 21 grudnia 2015 r.;

1.  oświadcza, że nie wyraża sprzeciwu wobec rozporządzenia delegowanego;

2.  zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania niniejszej decyzji Radzie i Komisji.

(1) Dz.U. L 298 z 26.10.2012, s. 1.
(2) Dz.U. L 286 z 30.10.2012, s. 1.
(3) Dz.U. L 163 z 29.5.2014, s. 21.
(4) Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/23/UE z dnia 26 lutego 2014 r. w sprawie udzielania koncesji (Dz.U. L 94 z 28.3.2014, s. 1).
(5) Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/24/UE z dnia 26 lutego 2014 r. w sprawie zamówień publicznych, uchylająca dyrektywę 2004/18/WE (Dz.U. L 94 z 28.3.2014, s. 65).


Odnowienie kadencji przewodniczącego Europejskiego Urzędu Nadzoru Bankowego (EUNB)
PDF 316kWORD 63k
Decyzja Parlamentu Europejskiego z dnia 16 grudnia 2015 r. w sprawie odnowienia kadencji przewodniczącego Europejskiego Urzędu Nadzoru Bankowego (EUNB) (C8–0313/2015 – 2015/0903(NLE))
P8_TA(2015)0450A8-0347/2015

(Zatwierdzenie)

Parlament Europejski,

–  uwzględniając wniosek Rady Organów Nadzoru Europejskiego Urzędu Nadzoru Bankowego (EUNB) z dnia 8 września 2015 r. o odnowienie kadencji przewodniczącego EUNB na kolejny pięcioletni okres (C8–0313/2015),

–  uwzględniając art. 48 ust. 4 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1093/2010 z dnia 24 listopada 2010 r. w sprawie ustanowienia Europejskiego Urzędu Nadzoru (Europejskiego Urzędu Nadzoru Bankowego), zmiany decyzji nr 716/2009/WE oraz uchylenia decyzji Komisji 2009/78/WE(1),

–  uwzględniając swój Regulamin,

–  uwzględniając sprawozdanie Komisji Gospodarczej i Monetarnej (A8–0347/2015)

A.  mając na uwadze, że pierwszy przewodniczący EUNB został powołany przez Radę Organów Nadzoru EUNB w 2011 r. w wyniku otwartej procedury kwalifikacyjnej na pięcioletnią kadencję, zgodnie z art. 48 ust. 2 rozporządzenia (UE) nr 1093/2010;

B.  mając na uwadze, że art. 48 ust. 4 rozporządzenia (UE) nr 1093/2010 przewiduje, że Rada Organów Nadzoru EUNB, na podstawie oceny przeprowadzonej zgodnie z tym ustępem, może jednokrotnie odnowić kadencję przewodniczącego EUNB, z zastrzeżeniem zatwierdzenia przez Parlament Europejski;

C.  mając na uwadze, że w dniu 8 września 2015 r. Rada Organów Nadzoru EUNB przedstawiła wniosek o odnowienie kadencji obecnego przewodniczącego EUNB Andrei Enrii na kolejny pięcioletni okres, informując odpowiednio Parlament Europejski;

D.  mając na uwadze, że w dniu 17 listopada 2015 r. Komisja Gospodarcza i Monetarna odbyła wysłuchanie z obecnym przewodniczącym EUNB Andreą Enrią, podczas którego wygłosił on oświadczenie wstępne, a następnie odpowiedział na pytania członków komisji;

1.  zatwierdza wniosek o odnowienie kadencji przewodniczącego EUNB Andrei Enrii na kolejny pięcioletni okres;

2.  zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania niniejszej decyzji Radzie, Komisji, EUNB oraz rządom państw członkowskich.

(1) Dz.U. L 331 z 15.12.2010, s. 12.


Odnowienie kadencji przewodniczącego Europejskiego Urzędu Nadzoru Ubezpieczeń i Pracowniczych Programów Emerytalnych (EIOPA)
PDF 319kWORD 64k
Decyzja Parlamentu Europejskiego z dnia 16 grudnia 2015 r. w sprawie odnowienia kadencji przewodniczącego Europejskiego Urzędu Nadzoru Ubezpieczeń i Pracowniczych Programów Emerytalnych (EIOPA) (C8-0314/2015 – 2015/0904(NLE))
P8_TA(2015)0451A8-0348/2015

(Zatwierdzenie)

Parlament Europejski,

–  uwzględniając wniosek Rady Organów Nadzoru Europejskiego Urzędu Nadzoru Ubezpieczeń i Pracowniczych Programów Emerytalnych (EIOPA) z dnia 30 września 2015 r. o odnowienie kadencji przewodniczącego EIOPA na kolejny pięcioletni okres (C8-0314/2015),

–  uwzględniając art. 48 ust. 4 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1094/2010 z dnia 24 listopada 2010 r. w sprawie ustanowienia Europejskiego Urzędu Nadzoru (Europejskiego Urzędu Nadzoru Ubezpieczeń i Pracowniczych Programów Emerytalnych), zmiany decyzji nr 716/2009/WE oraz uchylenia decyzji Komisji 2009/79/WE(1),

–  uwzględniając swój Regulamin,

–  uwzględniając sprawozdanie Komisji Gospodarczej i Monetarnej (A8–0348/2015)

A.  mając na uwadze, że pierwszy przewodniczący EIOPA został powołany przez Radę Organów Nadzoru EIOPA w 2011 r. w wyniku otwartej procedury kwalifikacyjnej na pięcioletnią kadencję, zgodnie z art. 48 ust. 2 rozporządzenia (UE) nr 1094/2010;

B.  mając na uwadze, że art. 48 ust. 4 rozporządzenia (UE) nr 1094/2010 przewiduje, że Rada Organów Nadzoru EIOPA, na podstawie oceny przeprowadzonej zgodnie z tym ustępem, może jednokrotnie odnowić kadencję przewodniczącego EIOPA, z zastrzeżeniem zatwierdzenia przez Parlament Europejski;

C.  mając na uwadze, że w dniu 30 września 2015 r. Rada Organów Nadzoru EIOPA przedstawiła wniosek o przedłużenie kadencji obecnego przewodniczącego EIOPA Gabriela Bernardino na kolejny pięcioletni okres, informując odpowiednio Parlament Europejski;

D.  mając na uwadze, że w dniu 17 listopada 2015 r. Komisja Gospodarcza i Monetarna odbyła wysłuchanie z obecnym przewodniczącym EIOPA Gabrielem Bernardino, podczas którego wygłosił on oświadczenie wstępne, a następnie odpowiedział na pytania członków komisji;

1.  zatwierdza wniosek o odnowienie kadencji przewodniczącego EIOPA Gabriela Bernardino na kolejny pięcioletni okres;

2.  zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji Radzie, Komisji, EIOPA oraz rządom państw członkowskich.

(1) Dz.U. L 331 z 15.12.2010, s. 48.


Odnowienie kadencji przewodniczącego Europejskiego Urzędu Nadzoru Giełd i Papierów Wartościowych (ESMA)
PDF 320kWORD 64k
Decyzja Parlamentu Europejskiego z dnia 16 grudnia 2015 r. w sprawie odnowienia kadencji przewodniczącego Europejskiego Urzędu Nadzoru Giełd i Papierów Wartościowych (ESMA) (C8-0315/2015 – 2015/0905(NLE))
P8_TA(2015)0452A8-0346/2015

(Zatwierdzenie)

Parlament Europejski,

–  uwzględniając wniosek Rady Organów Nadzoru Europejskiego Urzędu Nadzoru Giełd i Papierów Wartościowych (ESMA) z dnia 24 września 2015 r. o odnowienie kadencji przewodniczącego ESMA na kolejny pięcioletni okres (C8-0315/2015),

–  uwzględniając art 48 ust. 4 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1095/2010 z dnia 24 listopada 2010 r. w sprawie ustanowienia Europejskiego Urzędu Nadzoru (Europejskiego Urzędu Nadzoru Giełd i Papierów Wartościowych), zmiany decyzji nr 716/2009/WE i uchylenia decyzji Komisji 2009/77/WE(1),

–  uwzględniając swój Regulamin,

–  uwzględniając sprawozdanie Komisji Gospodarczej i Monetarnej (A8–0346/2015),

A.  mając na uwadze, że pierwszy przewodniczący ESMA został powołany przez Radę Organów Nadzoru ESMA w 2011 r. w wyniku otwartej procedury kwalifikacyjnej na pięcioletnią kadencję, zgodnie z art. 48 ust. 2 rozporządzenia (UE) nr 1095/2010;

B.  mając na uwadze, że art. 48 ust. 4 rozporządzenia (UE) nr 1095/2010 przewiduje, że Rada Organów Nadzoru ESMA, na podstawie oceny przeprowadzonej zgodnie z tym ustępem, może jednokrotnie odnowić kadencję przewodniczącego ESMA, z zastrzeżeniem zatwierdzenia przez Parlament Europejski;

C.  mając na uwadze, że w dniu 24 września 2015 r. Rada Organów Nadzoru ESMA przedstawiła wniosek o odnowienie kadencji obecnego przewodniczącego ESMA Stevena Maijoora na kolejny pięcioletni okres, informując odpowiednio Parlament Europejski;

D.  mając na uwadze, że w dniu 17 listopada 2015 r. Komisja Gospodarcza i Monetarna odbyła wysłuchanie z obecnym przewodniczącym ESMA Stevenem Maijoorem, podczas którego wygłosił on oświadczenie wstępne, a następnie odpowiedział na pytania członków komisji;

1.  zatwierdza wniosek o odnowienie kadencji przewodniczącego ESMA Stevena Maijoora na kolejny pięcioletni okres;

2.  zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania niniejszej decyzji Radzie, Komisji, ESMA oraz rządom państw członkowskich.

(1) Dz.U. L 331 z 15.12.2010, s. 84.


Operacyjno-strategiczna współpraca między Bośnią i Hercegowiną a Europolem *
PDF 318kWORD 64k
Rezolucja ustawodawcza Parlamentu Europejskiego z dnia 16 grudnia 2015 r. w sprawie projektu decyzji wykonawczej Rady zatwierdzającej zawarcie przez Europejski Urząd Policji (Europol) porozumienia między Bośnią i Hercegowiną a Europolem o operacyjno-strategicznej współpracy (10509/2015 – C8-0276/2015 – 2015/0808(CNS))
P8_TA(2015)0453A8-0352/2015

(Specjalna procedura ustawodawcza – konsultacja)

Parlament Europejski,

–  uwzględniając projekt Rady (10509/2015),

–  uwzględniając art. 39 ust. 1 Traktatu o Unii Europejskiej, zmienionego traktatem z Amsterdamu, oraz art. 9 Protokołu (nr 36) w sprawie postanowień przejściowych, na mocy których Rada skonsultowała się z Parlamentem (C8-0276/2015),

–  uwzględniając decyzję Rady 2009/371/WSiSW z dnia 6 kwietnia 2009 r. ustanawiającą Europejski Urząd Policji (Europol)(1), w szczególności jej art. 23 ust. 2,

–  uwzględniając decyzję Rady 2009/934/WSiSW z dnia 30 listopada 2009 r. w sprawie przyjęcia przepisów wykonawczych regulujących stosunki Europolu z partnerami, w tym wymianę danych osobowych i informacji niejawnych(2), w szczególności jej art. 5 i 6,

–  uwzględniając decyzję Rady 2009/935/WSiSW z dnia 30 listopada 2009 r. określającą wykaz państw trzecich i organizacji, z którymi Europol zawiera porozumienia(3),

–  uwzględniając art. 59 Regulaminu,

–  uwzględniając sprawozdanie Komisji Wolności Obywatelskich, Sprawiedliwości i Spraw Wewnętrznych (A8-0352/2015),

1.  zatwierdza projekt Rady;

2.  zwraca się do Rady o poinformowanie go, jeśli uzna ona za stosowne odejście od tekstu przyjętego przez Parlament;

3.  zwraca się do Rady o ponowne skonsultowanie się z Parlamentem, jeśli uzna ona za stosowne wprowadzenie znaczących zmian do tekstu przyjętego przez Parlament;

4.  wzywa Komisję, aby po wejściu w życie nowego rozporządzenia w sprawie Europolu (2013/0091(COD)) przeprowadziła ocenę przepisów zawartych w porozumieniu o współpracy, szczególnie tych dotyczących ochrony danych; apeluje do Komisji o poinformowanie Parlamentu i Rady o wynikach tej oceny i w razie potrzeby o przedstawienie zalecenia w celu upoważnienia do międzynarodowego renegocjowania porozumienia;

5.  zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania stanowiska Parlamentu Radzie, Komisji i Europolowi.

(1) Dz.U. L 121 z 15.5.2009, s. 37.
(2) Dz.U. L 325 z 11.12.2009, s. 6.
(3) Dz.U. L 325 z 11.12.2009, s. 12.


Uruchomienie środków z Europejskiego Funduszu Dostosowania do Globalizacji (wniosek Irlandii – EGF/2015/006 IE/PWA International)
PDF 427kWORD 89k
Rezolucja
Załącznik
Rezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 16 grudnia 2015 r. w sprawie wniosku dotyczącego decyzji Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie uruchomienia Europejskiego Funduszu Dostosowania do Globalizacji zgodnie z pkt 13 Porozumienia międzyinstytucjonalnego z dnia 2 grudnia 2013 r. pomiędzy Parlamentem Europejskim, Radą i Komisją w sprawie dyscypliny budżetowej, współpracy w kwestiach budżetowych i należytego zarządzania finansami (wniosek Irlandii – EGF/2015/006 IE/PWA International) (COM(2015)0555 – C8-0329/2015 – 2015/2295(BUD))
P8_TA(2015)0454A8-0363/2015

Parlament Europejski,

–  uwzględniając wniosek Komisji przedłożony Parlamentowi Europejskiemu i Radzie (COM(2015)0555 – C8-0329/2015),

–  uwzględniając rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1309/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. w sprawie Europejskiego Funduszu Dostosowania do Globalizacji (2014–2020) i uchylające rozporządzenie (WE) nr 1927/2006(1) (rozporządzenie w sprawie EFG),

–  uwzględniając rozporządzenie Rady (UE, Euratom) nr 1311/2013 z dnia 2 grudnia 2013 r. określające wieloletnie ramy finansowe na lata 2014−2020(2), w szczególności jego art. 12,

–  uwzględniając Porozumienie międzyinstytucjonalne z dnia 2 grudnia 2013 r. pomiędzy Parlamentem Europejskim, Radą i Komisją w sprawie dyscypliny budżetowej, współpracy w kwestiach budżetowych i należytego zarządzania finansami(3), (Porozumienie międzyinstytucjonalne z dnia 2 grudnia 2013 r.), w szczególności jego pkt 13,

–  uwzględniając procedurę rozmów trójstronnych przewidzianą w pkt 13 PMI z dnia 2 grudnia 2013 r.,

–  uwzględniając pismo Komisji Zatrudnienia i Spraw Socjalnych,

–  uwzględniając pismo Komisji Rozwoju Regionalnego,

–  uwzględniając sprawozdanie Komisji Budżetowej (A8-0363/2015),

A.  mając na uwadze, że Unia opracowała instrumenty ustawodawcze i budżetowe w celu udzielenia dodatkowego wsparcia pracownikom dotkniętym skutkami poważnych zmian w strukturze światowego handlu lub skutkami światowego kryzysu finansowego i gospodarczego oraz z myślą o ułatwieniu im powrotu na rynek pracy;

B.  mając na uwadze, że pomoc finansowa Unii dla zwolnionych pracowników powinna mieć charakter dynamiczny i powinno się jej udzielać jak najszybciej i jak najskuteczniej, zgodnie ze wspólną deklaracją Parlamentu Europejskiego, Rady i Komisji przyjętą na posiedzeniu pojednawczym w dniu 17 lipca 2008 r., a także przy należytym uwzględnieniu Porozumienia międzyinstytucjonalnego z dnia 2 grudnia 2013 r. w odniesieniu do przyjmowania decyzji o uruchomieniu Europejskiego Funduszu Dostosowania do Globalizacji (EFG);

C.  mając na uwadze, że przyjęcie rozporządzenia w sprawie EFG odzwierciedla porozumienie osiągnięte przez Parlament i Radę w sprawie ponownego wprowadzenia kryterium uruchomienia z powodu kryzysu, ustalenia wkładu finansowego Unii na 60% łącznych szacunkowych kosztów proponowanych działań, poprawy skuteczności rozpatrywania wniosków o uruchomienie EFG przez Komisję oraz przez Parlament i Radę dzięki skróceniu czasu oceny i zatwierdzania, rozszerzenia zakresu kwalifikowalnych działań i beneficjentów poprzez objęcie pomocą osób samozatrudnionych i osób młodych oraz finansowania środków zachęcających do podejmowania własnej działalności gospodarczej;

D.  mając na uwadze, że Irlandia złożyła wniosek EGF/2015/006 IE/PWA International dotyczący wkładu finansowego z EFG w związku ze 108 zwolnieniami w przedsiębiorstwie PWA International Ltd (PWAI), prowadzącym działalność w dziale 33 klasyfikacji NACE Rev. 2 („Naprawa i instalowanie maszyn i urządzeń”)(4) w regionie południowej i wschodniej Irlandii zaliczanym do poziomu 2 klasyfikacji NUTS, przy czym zakłada się, że wszyscy pracownicy skorzystają ze środków pomocy;

E.  mając na uwadze, że wniosek nie spełnia tradycyjnych kryteriów kwalifikowalności przewidzianych w rozporządzeniu w sprawie EFG pod względem liczby zwolnień i został złożony na podstawie kryteriów interwencji wymienionych w art. 4 ust. 2 tego rozporządzenia, co pozwala na odstępstwo w wyjątkowych okolicznościach;

1.  zgadza się z Komisją, że argumenty przedstawione przez Irlandię kwalifikują się jako „wyjątkowe okoliczności” i że z tego względu Irlandia ma prawo do wkładu finansowego w wysokości 442 293 EUR na mocy tego rozporządzenia;

2.  zauważa, że władze Irlandii przedłożyły wniosek o wkład finansowy z EFG w dniu 19 czerwca 2015 r., a dnia 6 listopada 2015 r. Komisja sfinalizowała ocenę wniosku; z zadowoleniem przyjmuje krótki okres oceny wynoszący niecałe pięć miesięcy;

3.  odnotowuje, że PWAI zostało założone w 1989 r. w Rathcoole w hrabstwie Dublin jako joint venture przedsiębiorstw United Technologies Corporation oraz Lufthansa Technik Airmotive Ireland;

4.  zauważa, że w latach dziewięćdziesiątych Irlandia wyspecjalizowała się w sektorze obsługi technicznej, napraw i przeglądów, który w owym czasie funkcjonował dobrze, lecz uczynił ten kraj szczególnie nieodpornym na obecną tendencję do lokalizowania działalności w zakresie obsługi technicznej, napraw i przeglądów w pobliżu centrów globalnego rozwoju lotnictwa, np. w Azji, a także na niekorzystny wpływ globalnych umów handlowych; uważa, że pojawienie się dwóch innych wniosków z Irlandii o uruchomienie EFG w sektorze „naprawa i instalowanie maszyn i urządzeń”(5) świadczy o tym fakcie; odnotowuje również, że działalność w zakresie obsługi technicznej, napraw i przeglądów została poważnie naruszona w Europie, a szczególnie w Irlandii, wraz z zamknięciem w 2009 r. przedsiębiorstwa SR Technics oraz zamknięciem przedsiębiorstwa Lufthansa Technik Airmotive Ireland w 2014 r., w wyniku czego likwidacji uległo ok. 1520 miejsc pracy;

5.  zauważa, że choć stopa bezrobocia w południowym Dublinie (11,61%) jest tylko nieznacznie wyższa niż średnia krajowa (10,83%), to liczby te skrywają obszary o bardzo niekorzystnych warunkach lokalnych, i że zamknięcie PWAI miało poważny wpływ na zatrudnienie i lokalną, regionalną lub krajową gospodarkę z powodu istniejącej już wcześniej trudnej sytuacji w tym obszarze, w połączeniu ze skumulowanym wpływem trzech dużych zamknięć w krótkim okresie czasu przedsiębiorstw w sektorze obsługi technicznej, napraw i przeglądów;

6.  zgadza się, że istniejąca już wcześniej trudna sytuacja w tym obszarze, w połączeniu ze skumulowanym wpływem trzech dużych zamknięć w krótkim okresie czasu przedsiębiorstw w sektorze obsługi technicznej, napraw i przeglądów, a także fakt, iż w tym sektorze w Irlandii nie pozostali żadni pracodawcy, może uzasadniać odstępstwo od progu 500 zwolnionych pracowników, określonego w art. 4 ust. 1 rozporządzenia w sprawie EFG; ponawia w tym względzie skierowane do Komisji zalecenie, aby wyjaśnić kryteria stosowania odstępstw określone w art. 4 ust. 1 rozporządzenia w sprawie EFG, lub obniżyć próg 500 zwalnianych pracowników;

7.  z zadowoleniem przyjmuje fakt, że aby szybko zapewnić wsparcie pracownikom, władze Irlandii postanowiły rozpocząć świadczenie zwalnianym pracownikom zindywidualizowanych usług w dniu 22 maja 2015 r., na długo przed zapadnięciem decyzji o przyznaniu z EFG pomocy na zaproponowany skoordynowany pakiet;

8.  ponadto z zadowoleniem przyjmuje fakt, że 108 młodych osób niekształcących się, niepracujących ani nieszkolących się poniżej 25 roku życia w dniu przedłożenia wniosku również będzie miało dostęp do zindywidualizowanych usług współfinansowanych przez EFG;

9.  zauważa, że Irlandia planuje pięć rodzajów środków dla zwalnianych pracowników, których dotyczy wniosek: (i) doradztwo oraz planowanie i rozwój kariery zawodowej, (ii) dotacje na szkolenia z EFG, (iii) programy szkolenia i dalszego kształcenia, (iv) programy w zakresie szkolnictwa wyższego oraz (v) zasiłki ograniczone w czasie; zaleca, by ten program EFG realizował program podobny do programu EFG dla przedsiębiorstwa SR Technics, który przyniósł pozytywne wyniki wraz z powrotem do pracy 53,45% beneficjentów we wrześniu 2012 r., mniej niż 12 miesięcy po zakończeniu programu; zauważa, że wydatki na te środki będą kwalifikowały się do wkładu finansowego z EFG w okresie od 22 maja 2014 r. do 19 czerwca 2017 r.;

10.  z zadowoleniem przyjmuje duży wybór działań szkoleniowych, które mają być świadczone na rzecz beneficjentów; zauważa, że środki wsparcia przedsiębiorczości i samozatrudnienia będą dostępne tylko dla ograniczonej liczby beneficjentów;

11.  zauważa, że władze szacują, iż 24,81 % kosztów zostanie wykorzystanych na zasiłki ograniczone w czasie, które pozostają znacznie poniżej poziomu maksymalnych dopuszczalnych kosztów całkowitych wynoszącego 35 %;

12.  zauważa, że skoordynowany pakiet zindywidualizowanych usług sporządzono w porozumieniu z partnerami społecznymi;

13.  przypomina, że zgodnie z art. 7 rozporządzenia w sprawie EFG przy opracowywaniu skoordynowanego pakietu zindywidualizowanych usług wspieranego z EFG należy przewidywać rozwój sytuacji na rynku pracy i potrzebne umiejętności, a pakiet ten powinien ponadto wpisywać się w strategię przechodzenia na zasobooszczędną i zrównoważoną gospodarkę;

14.  przypomina, jak ważne jest zwiększenie szans wszystkich pracowników na zatrudnienie poprzez odpowiednie szkolenia oraz uznanie umiejętności i kompetencji zdobytych przez pracowników w trakcie kariery zawodowej; oczekuje, że szkolenia oferowane w ramach skoordynowanego pakietu będą dostosowane nie tylko do potrzeb zwolnionych pracowników, lecz także do faktycznej sytuacji gospodarczej;

15.  zauważa, że władze irlandzkie potwierdzają, iż działania kwalifikowalne nie są objęte pomocą w ramach innych instrumentów finansowych UE; ponownie wzywa Komisję do przedstawiania w sprawozdaniach rocznych analizy porównawczej tych danych w celu zapewnienia pełnego przestrzegania obowiązujących przepisów i zapobiegania dublowaniu usług finansowanych przez Unię;

16.  docenia udoskonaloną procedurę wprowadzoną przez Komisję w następstwie wniosku Parlamentu o przyspieszone udzielanie dotacji; zwraca uwagę na presję czasu wynikającą z nowego harmonogramu oraz na potencjalne skutki dotyczące skuteczności rozpatrywania spraw;

17.  wzywa Komisję do dopilnowania, by decyzje w zakresie polityki handlowej były analizowane z perspektywy ich ewentualnego wpływu na unijny rynek pracy;

18.  wyraża ubolewanie, że uruchomienie EFG zostało zaproponowane w odniesieniu do jedynie 108 zwolnionych pracowników, którzy mają korzystać z tego instrumentu, i zwraca uwagę, że szersza interpretacja art. 4 ust. 1 rozporządzenia w sprawie EFG może nie być właściwa;

19.  zauważa, że wniosek ten ma na celu uruchomienie EFG de facto dla najmniejszej przedstawionej dotychczas liczby zwolnionych pracowników;

20.  zauważa, że prawie 80% zwolnionych pracowników jest w wieku 30–54 lat i tym samym stanowią oni grupę o dużych szansach na znalezienie zatrudnienia i mniej zagrożoną długotrwałym bezrobociem;

21.  podkreśla, że wszystkie 108 zwolnień ma miejsce w sektorze gospodarki zaklasyfikowanym jako „naprawa i instalowanie maszyn i urządzeń“, a dokładniej odrzutowych silników lotniczych, co świadczy o wykwalifikowaniu tych pracowników i możliwości dostosowania się przez nich do rynku pracy;

22.  podkreśla, że zwolnienia miały miejsce w Rathcoole w pobliżu Dublina, który jest centrum gospodarczym i przemysłowym, i w którym odnotowuje się spadek bezrobocia, wzrost działalności biznesowej oraz ogólny wzrost gospodarczy;

23.  zwraca uwagę na fakt, że wszelkie odniesienia do wniosku EGF/2009/021 IE/SR Technics są zbyt daleko idące, ponieważ odnośna sprawa dotyczy 2009 r.;

24.  zatwierdza decyzję załączoną do niniejszej rezolucji;

25.  zobowiązuje swojego przewodniczącego do podpisania wraz z przewodniczącym Rady niniejszej decyzji i zapewnienia jej publikacji w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej;

26.  zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji wraz z załącznikiem Radzie i Komisji.

ZAŁĄCZNIK

DECYZJA PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY

w sprawie uruchomienia Europejskiego Funduszu Dostosowania do Globalizacji

(wniosek z Irlandii – EGF/2015/006 IE/PWA International)

(Tekst tego załącznika nie został powtórzony w tym miejscu, ponieważ odpowiada on końcowej wersji decyzji (UE) 2015/2458.)

(1) Dz.U. L 347 z 20.12.2013, s. 855.
(2) Dz.U. L 347 z 20.12.2013, s. 884.
(3) Dz.U. C 373 z 20.12.2013, s. 1.
(4) Rozporządzenie (WE) nr 1893/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 20 grudnia 2006 r. w sprawie statystycznej klasyfikacji działalności gospodarczej NACE Rev. 2 i zmieniające rozporządzenie Rady (EWG) nr 3037/90 oraz niektóre rozporządzenia WE w sprawie określonych dziedzin statystycznych (Dz.U. L 393 z 30.12.2006, s. 1).
(5) EGF/2014/016 IE/Lufthansa Technik (COM(2013)0047) oraz EGF/2009/021 IE/SR Technics (COM(2010)0489).


Wykaz inwazyjnych gatunków obcych
PDF 332kWORD 78k
Rezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 16 grudnia 2015 r. w sprawie projektu rozporządzenia wykonawczego Komisji w sprawie przyjęcia wykazu inwazyjnych gatunków obcych uznanych za stwarzające zagrożenie dla Unii zgodnie z rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1143/2014 (D041932/01 – 2015/3010(RSP))
P8_TA(2015)0455B8-1345/2015

Parlament Europejski,

–  uwzględniając projekt rozporządzenia wykonawczego Komisji w sprawie przyjęcia wykazu inwazyjnych gatunków obcych uznanych za stwarzające zagrożenie dla Unii zgodnie z rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1143/2014 (D041932/01),

–  uwzględniając rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1143/2014 z dnia 22 października 2014 r. w sprawie działań zapobiegawczych i zaradczych w odniesieniu do wprowadzania i rozprzestrzeniania inwazyjnych gatunków obcych(1), w szczególności jego art. 4 ust. 1,

–  uwzględniając art. 11 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 182/2011 z dnia 16 lutego 2011 r. ustanawiającego przepisy i zasady ogólne dotyczące trybu kontroli przez państwa członkowskie wykonywania uprawnień wykonawczych przez Komisję(2),

–  uwzględniając projekt rezolucji Komisji Ochrony Środowiska Naturalnego, Zdrowia Publicznego i Bezpieczeństwa Żywności,

–  uwzględniając art. 106 ust. 2 i 3 Regulaminu,

A.  mając na uwadze, że Komisja ma w drodze aktów wykonawczych przyjąć wykaz inwazyjnych gatunków obcych stwarzających zagrożenie dla Unii (zwanego dalej „wykazem unijnym”), w oparciu o kryteria określone w art. 4 ust. 3 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1143/2014 (zwane dalej „rozporządzeniem w sprawie inwazyjnych gatunków obcych”) oraz mając na uwadze, że te akty wykonawcze mają być przyjmowane zgodnie z procedurą sprawdzająca, o której mowa w art. 27 ust.2;

B.  mając na uwadze, że projekty aktów wykonawczych mają zostać przekazane komitetowi, o którym mowa w art. 27 ust. 1 rozporządzenia w sprawie inwazyjnych gatunków obcych do dnia 2 stycznia 2016 r. i wejdą w życie dwudziestego dnia po ich opublikowaniu w Dzienniku Urzędowym;

C.  mając na uwadze, że wykaz unijny będzie wiążący w całości i będzie bezpośrednio stosowany we wszystkich państwach członkowskich;

D.  mając na uwadze, że istnieje wiele inwazyjnych gatunków obcych, dlatego ważne jest, aby w pierwszej kolejności zająć się tą ich podgrupą, która jest uznawana za stwarzającą zagrożenie dla Unii;

E.  mając na uwadze, że inwazyjne gatunki obce należy uznać za stwarzające zagrożenie dla Unii, jeśli szkody powodowane przez nie w państwach członkowskich, w których odczuwalne jest ich oddziaływanie, są na tyle istotne, że uzasadniają przyjęcie specjalnych środków o mających zastosowanie w całej Unii, włącznie z państwami członkowskimi, w których ich oddziaływanie jeszcze nie jest lub prawdopodobnie nie będzie odczuwalne;

F.  mając na uwadze, że dopilnowanie, by przy identyfikacji inwazyjnych gatunków obcych stwarzających zagrożenie dla Unii zachowano proporcjonalność i skoncentrowano się na gatunkach, których umieszczenie w wykazie unijnym skutecznie i racjonalnie pod względem kosztów zapobiegałoby niepożądanemu oddziaływaniu tych gatunków, minimalizowało je lub łagodziło, uznane zostało w czasie nieformalnych rozmów trójstronnych za niezwykle ważne;

G.  mając na uwadze, że kryteria umieszczania w wykazie unijnym są głównym instrumentem stosowania rozporządzenia w sprawie inwazyjnych gatunków obcych;

H.  mając na uwadze, że kryteria umieszczania w wykazie unijnym powinny zagwarantować, że inwazyjne gatunki obce o potencjalnie największym niepożądanym oddziaływaniu znajdą się w tym wykazie, tak aby zapewnić również skuteczne wykorzystanie zasobów;

I.  mając na uwadze, że zgodnie z motywem 13 rozporządzenia w sprawie inwazyjnych gatunków obcych należy ustanowić wspólne kryteria przeprowadzania oceny ryzyka, aby zapewnić zgodność przepisów z postanowieniami odpowiednich porozumień w ramach Światowej Organizacji Handlu i spójne stosowanie rozporządzenia;

J.  mając na uwadze, że motyw 32 rozporządzenia w sprawie inwazyjnych gatunków obcych przewiduje, iż aby uwzględnić najnowszą wiedzę naukową w zakresie środowiska, Komisji należy zgodnie z art. 290 Traktatu o Funkcjonowaniu Unii Europejskiej przekazać uprawnienia do ustalania wspólnych elementów przy opracowywaniu ocen ryzyka;

K.  mając na uwadze, że motyw 32 rozporządzenia w sprawie inwazyjnych gatunków obcych przewiduje ponadto, iż szczególnie ważne jest, aby w czasie prac przygotowawczych Komisja prowadziła stosowne konsultacje, w tym na poziomie ekspertów, a przygotowując i opracowując akty delegowane, Komisja powinna zapewnić jednoczesne, terminowe i odpowiednie przekazywanie stosownych dokumentów Parlamentowi Europejskiemu i Radzie;

L.  mając na uwadze, że Parlament nie został odpowiednio poinformowany o ustaleniu wspólnych elementów do celów opracowywania ocen ryzyka oraz mając na uwadze, że przekazywanie stosownych dokumentów Parlamentowi Europejskiemu i Radzie nie odbywało się w sposób jednoczesny, terminowy i odpowiedni;

M.  mając na uwadze, że Komisja jest uprawniona do przyjmowania zgodnie z art. 29 rozporządzenia w sprawie inwazyjnych gatunków obcych aktów delegowanych, aby dodatkowo określić rodzaj dowodów dopuszczalnych na użytek art. 4 ust. 3 lit. b) tego rozporządzenia, i przedstawia szczegółowy opis stosowania art. 5 ust. 1 lit. a)–h), oraz mając na uwadze, że szczegółowy opis zawiera metody, które mają być stosowane przy ocenie ryzyka, z uwzględnieniem odnośnych norm krajowych i międzynarodowych oraz potrzeby nadania priorytetu działaniom skierowanym przeciwko inwazyjnym gatunkom obcym mającym lub mogącym mieć znaczne niepożądane oddziaływanie na różnorodność biologiczną lub powiązane usługi ekosystemowe, jak również na zdrowie ludzkie lub na gospodarkę, gdy takie niepożądane oddziaływanie uznaje się za czynnik obciążający;

N.  mając na uwadze, że Komisja nie postępowała zgodnie z postanowieniami art. 4 ust. 3 rozporządzenia w sprawie inwazyjnych gatunków obcych, nie określiła dodatkowo rodzaju dowodów dopuszczalnych na użytek art. 4 ust. 3 lit. b) rozporządzenia w sprawie inwazyjnych gatunków obcych, nie przedstawiła szczegółowego opisu stosowania art. 5 ust. 1 lit. a)–h) tego rozporządzenia ani metod, które mają być stosowane przy ocenie ryzyka;

O.  mając na uwadze, że Komisja nie dopilnowała, by metody, które mają być stosowane przy ocenie ryzyka, były stosowane w ten sam sposób przez wszystkie państwa członkowskie przy proponowaniu włączenia danego gatunku do wykazu unijnego oraz mając na uwadze, że nie można zagwarantować, że wszystkie państwa członkowskie stosują ten sam rodzaj dowodów i te same ogólne standardy;

P.  mając na uwadze, że projekt unijnego wykazu gatunków został sporządzony raczej w oparciu o polityczne, a nie naukowe kryteria;

Q.  mając na uwadze, że ten wykaz gatunków został sporządzony nie w oparciu o jednolitą procedurę oceny zagrożeń i metodologię, a raczej zgodnie z wolą polityczną państw członkowskich;

R.  mając na uwadze, że projekt wykazu unijnego nie podejmuje problemu inwazyjnych gatunków obcych w wszechstronny sposób, tak aby chronić rodzimą bioróżnorodność i usługi ekosystemowe, a także minimalizować i łagodzić wpływ, jaki gatunki te mogą mieć na zdrowie ludzkie i na gospodarkę;

S.  mając na uwadze, że rozporządzenie w sprawie inwazyjnych gatunków obcych, jako specjalny instrument ustawodawczy UE, może przyczynić się do sprostania utrzymującym się wyzwaniom związanym z utratą różnorodności biologicznej, osiągania konkretnych wyników oraz pomóc w realizacji celów strategii ochrony różnorodności biologicznej, jednak jedynie pod warunkiem, że będzie właściwie wdrażane, przy poparciu ze strony władz lokalnych i ogółu społeczeństwa;

T.  mając na uwadze, że pierwotny wykaz Komisji był krytykowany przez szereg właściwych organów krajowych, zainteresowanych stron i ogół społeczeństwa w takim stopniu, iż obecnie podmioty te poważnie wątpią w przyszłą skuteczność rozporządzenia w sprawie inwazyjnych gatunków obcych, głównie z tego powodu, że w wykazie nie znalazły się najbardziej problematyczne inwazyjne gatunki obce, podczas gdy znalazły się w nim pewne gatunki, które nie mogą w znaczny sposób negatywnie oddziaływać na różnorodność biologiczną, usługi ekosystemowe, ludzkie zdrowie lub gospodarkę, lub też w odniesieniu do których środki, jakie należałoby podjąć, będą wiązać się z nieproporcjonalnymi kosztami;

U.  mając na uwadze, że pierwotny wykaz pomija gatunki, które znajdują się wśród najbardziej szkodliwych inwazyjnych gatunków w Europie; mając na uwadze, że pewne lądowe gatunki roślin i ssaków spełniają odnośne kryteria i dostępna jest związana z nimi szczegółowa ocena ryzyka, a jednak nie zostały one ujęte w wykazie; mając na uwadze, że gatunki ssaków, które są w ostatnich latach najszybciej rozprzestrzeniającymi się gatunkami obcymi w Europie, nie zostały ujęte w wykazie oraz mając na uwadze, że powszechnie występujące i szybko rozprzestrzeniające się gatunki roślin o znaczącym i dobrze udokumentowanym wpływie na ludzkie zdrowie również nie zostały w nim ujęte;

1.  uważa, że projekt rozporządzenia wykonawczego Komisji przekracza uprawnienia wykonawcze przewidziane w rozporządzeniu (UE) nr 1143/2014;

2.  wzywa Komisję do wycofania projektu rozporządzenia wykonawczego oraz do przedłożenia komitetowi nowego projektu;

3.  zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji Radzie i Komisji oraz rządom i parlamentom państw członkowskich.

(1) Dz.U. L 317 z 4.11.2014, s. 35.
(2) Dz.U. L 55 z 28.2.2011, s. 13.


Sprzeciw na podstawie art. 106 Regulaminu: zezwolenie na genetycznie modyfikowaną kukurydzę NK603xT25
PDF 346kWORD 81k
Rezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 16 grudnia 2015 r. w sprawie decyzji wykonawczej Komisji (UE) 2015/2279 z dnia 4 grudnia 2015 r. zezwalającej na wprowadzenie do obrotu na podstawie rozporządzenia (WE) nr 1829/2003 Parlamentu Europejskiego i Rady produktów zawierających genetycznie zmodyfikowaną kukurydzę NK603 × T25 (MON-ØØ6Ø3-6 × ACS-ZMØØ3-2), składających się z niej lub z niej wyprodukowanych (2015/3006(RSP))
P8_TA(2015)0456B8-1365/2015

Parlament Europejski,

–  uwzględniając decyzję wykonawczą Komisji (UE) 2015/2279 z dnia 4 grudnia 2015 r. zezwalającą na wprowadzenie do obrotu na podstawie rozporządzenia (WE) nr 1829/2003 Parlamentu Europejskiego i Rady produktów zawierających genetycznie zmodyfikowaną kukurydzę NK603 × T25 (MON-ØØ6Ø3-6 × ACS-ZMØØ3-2), składających się z niej lub z niej wyprodukowanych(1),

–  uwzględniając rozporządzenie (WE) nr 1829/2003 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 22 września 2003 r. w sprawie genetycznie zmodyfikowanej żywności i paszy(2), w szczególności jego art. 7 ust. 3 i art. 19 ust. 3,

–  uwzględniając art. 11 i 13 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 182/2011 z dnia 16 lutego 2011 r. ustanawiającego przepisy i zasady ogólne dotyczące trybu kontroli przez państwa członkowskie wykonywania uprawnień wykonawczych przez Komisję(3),

–  uwzględniając opinię Europejskiego Urzędu ds. Bezpieczeństwa Żywności (EFSA) z dnia 15 lipca 2015 r.(4),

–  uwzględniając projekt rezolucji Komisji Ochrony Środowiska Naturalnego, Zdrowia Publicznego i Bezpieczeństwa Żywności,

–  uwzględniając art. 106 ust. 2 i 3 Regulaminu,

A.  mając na uwadze, że w dniu 17 maja 2010 r. przedsiębiorstwo Monsanto Europe SA zwróciło się, zgodnie z art. 5 i 17 rozporządzenia (WE) nr 1829/2003, do właściwego organu Niderlandów z wnioskiem o wprowadzenie do obrotu żywności, składników żywności i pasz zawierających genetycznie zmodyfikowaną kukurydzę NK603 × T25, składających się z niej lub z niej wyprodukowanych;

B.  mając na uwadze, że opisana we wniosku zmodyfikowana genetycznie kukurydza MON-ØØ6Ø3-6 × ACS-ZMØØ3-2 wykazuje ekspresję białka CP4 EPSPS kodującego odporność na herbicydy zawierające glifosat oraz białka PAT kodującego tolerancję na herbicydy zawierające glufosynat amonowy oraz że w dniu 20 marca 2015 r. Międzynarodowa Agencja Badań nad Rakiem – wyspecjalizowana agencja Światowej Organizacji Zdrowia zajmująca się badaniami nad rakiem – zaklasyfikowała glifosat jako substancję prawdopodobnie rakotwórczą dla ludzi(5);

C.  mając na uwadze, że pomimo przyjęcia przez parlamentarną Komisję Ochrony Środowiska Naturalnego, Zdrowia Publicznego i Bezpieczeństwa Żywności, w dniu 1 grudnia 2015 r., projektu rezolucji, w którym zgłoszono sprzeciw wobec projektu decyzji wykonawczej zezwalającej na wprowadzenie do obrotu produktów zawierających genetycznie zmodyfikowaną kukurydzę NK603 × T25 (MON-ØØ6Ø3-6 × ACS-ZMØØ3-2), składających się z niej lub z niej wyprodukowanych, Komisja Europejska postanowiła zlekceważyć zasadę lojalnej współpracy między instytucjami UE, przyjmując decyzję wykonawczą w dniu 4 grudnia 2015 r., czyli 10 dni przed rozpoczęciem pierwszego posiedzenia plenarnego, podczas którego Parlament mógłby przeprowadzić głosowanie nad projektem rezolucji po jego przyjęciu w komisji;

D.  mając na uwadze, że w dniu 22 kwietnia 2015 r., w uzasadnieniu wniosku ustawodawczego zmieniającego rozporządzenie (WE) nr 1829/2003, Komisja wyraziła ubolewanie w związku z faktem, że od czasu wejścia w życie tegoż rozporządzenia decyzje zatwierdzające są przyjmowane przez Komisję, zgodnie z obowiązującymi przepisami, bez poparcia w formie opinii komitetu państw członkowskich oraz że zwrot dokumentacji do Komisji w celu podjęcia ostatecznej decyzji, zdecydowanie stanowiący wyjątek w całej procedurze, stał się normą w zakresie podejmowania decyzji w sprawie zatwierdzania genetycznie zmodyfikowanej żywności i paszy;

E.  mając na uwadze, że Komisja została mianowana na podstawie przedstawionych Parlamentowi wytycznych politycznych oraz że w wytycznych tych zawarto zobowiązanie do dokonania przeglądu obowiązującego prawodawstwa dotyczącego zatwierdzania organizmów zmodyfikowanych genetycznie (GMO);

F.  mając na uwadze, że Parlament w dniu 28 października 2015 r.(6) odrzucił wniosek ustawodawczy z dnia 22 kwietnia 2015 r. zmieniający rozporządzenie (WE) nr 1829/2003, gdyż wprawdzie uprawa z natury rzeczy ma miejsce na terytorium państwa członkowskiego, jednak handel GMO jest transgraniczny, co oznacza, że krajowy zakaz „sprzedaży i stosowania” zaproponowany przez Komisję może okazać się niemożliwy do wyegzekwowania bez ponownego wprowadzenia kontroli granicznych w odniesieniu do przywozu;

G.  mając na uwadze, że obecny system zatwierdzania genetycznie zmodyfikowanej żywności i paszy nie funkcjonuje dobrze, skoro – jak doniósł francuski dziennik Le Monde w dniu 14 października 2015 r.(7) – zezwolono na przywóz do UE sześciu genetycznie zmodyfikowanych odmian kukurydzy, charakteryzujących się modyfikacjami genetycznymi, które nie zostały objęte oceną w toku wydawania zezwolenia na uprawę, a o ich cechach wynikających z dodatkowej modyfikacji genetycznej przedsiębiorstwo Syngent powiadomiło Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności i Komisję dopiero w lipcu 2015 r., chociaż zezwolenia na przywóz tych odmian zostały wydane w latach 2008–2011;

H.  mając na uwadze, że odrzucając wniosek ustawodawczy zmieniający rozporządzenie (WE) nr 1829/2003, Parlament zwrócił się do Komisji o wycofanie wniosku oraz o przedstawienie nowego;

1.  uważa, że decyzja wykonawcza Komisji (UE) 2015/2279 przekracza uprawnienia wykonawcze przewidziane w rozporządzeniu (WE) nr 1829/2003;

2.  uważa, że zadecydowanie przez Komisję o przystąpieniu do przyjęcia decyzji wykonawczej Komisji (UE) 2015/2279, pomimo że jej projekt został odrzucony przez komisję przedmiotowo właściwą przed odpowiednim głosowaniem na posiedzeniu plenarnym, stanowi naruszenie art. 13 ust. 2 Traktatu o Unii Europejskiej, dotyczącego lojalnej współpracy między instytucjami;

3.  uważa, że wszelkie decyzje wykonawcze zezwalające na wprowadzenie do obrotu, zgodnie z rozporządzeniem (WE) nr 1829/2003, produktów zawierających organizmy zmodyfikowane genetycznie, składających się z nich lub z nich wyprodukowanych, w obecnej nieprawidłowo funkcjonującej wersji, powinny zostać zawieszone do czasu przyjęcia nowego rozporządzenia na podstawie Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej;

4.  uważa, że decyzja wykonawcza Komisji jest niespójna z prawem Unii, gdyż nie odpowiada celowi rozporządzenia (WE) nr 1829/2003 i rozporządzenia (WE) nr 396/2005(8), zakładającemu – zgodnie z zasadami ogólnymi określonymi w rozporządzeniu (WE) nr 178/2002(9) – stworzenie podstawy do zapewnienia wysokiego poziomu ochrony w dziedzinach takich jak życie i zdrowie ludzkie, zdrowie i dobrostan zwierząt, środowisko naturalne oraz interes konsumentów w odniesieniu do genetycznie zmodyfikowanej żywności i paszy, przy jednoczesnym zapewnieniu skutecznego funkcjonowania rynku wewnętrznego;

5.  wzywa Komisję do uchylenia decyzji wykonawczej (UE) 2015/2279;

6.  wzywa Komisję, aby przedstawiła nowy wniosek ustawodawczy na podstawie Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, zmieniający rozporządzenie (WE) nr 1829/2003 i uwzględniający zastrzeżenia wyrażane często na szczeblu krajowym, które dotyczą nie tylko kwestii związanych z bezpieczeństwem GMO dla zdrowia lub środowiska;

7.  zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji Radzie i Komisji oraz rządom i parlamentom państw członkowskich.

(1) Dz.U. L 322 z 8.12.2015, s. 58.
(2) Dz.U. L 268 z 18.10.2003, s. 1.
(3) Dz.U. L 55 z 28.2.2011, s. 13.
(4) Panel EFSA ds. GMO (panel EFSA ds. organizmów zmodyfikowanych genetycznie), 2015. Opinia naukowa dotycząca wniosku złożonego przez przedsiębiorstwo Monsanto (EFSA-GMO-NL-2010-80) o wydanie zezwolenia na wprowadzenie do obrotu tolerującej herbicydy, genetycznie zmodyfikowanej kukurydzy NK603 × T25 z przeznaczeniem na żywność i paszę oraz na jej przywóz i przetwarzanie na podstawie rozporządzenia (WE) nr 1829/2003. EFSA Journal: 2015; 13(7):4165, 23 pp. doi:10.2903/j.efsa.2015.4165.
(5) IARC Monographs, t. 112: evaluation of five organophosphate insecticides and herbicides (ocena pięciu insektycydów i herbicydów fosforoorganicznych), 20 marca 2015 r. http://www.iarc.fr/en/media-centre/iarcnews/pdf/MonographVolume112.pdf
(6) Teksty przyjęte, P8_TA(2015)0379.
(7) http://www.lemonde.fr/planete/article/2015/10/14/failles-dans-l-homologation-de-six-mais-ogm-en-europe_4788853_3244.html
(8) Rozporządzenie (WE) nr 396/2005 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 23 lutego 2005 r. w sprawie najwyższych dopuszczalnych poziomów pozostałości pestycydów w żywności i paszy pochodzenia roślinnego i zwierzęcego oraz na ich powierzchni, zmieniające dyrektywę Rady 91/414/EWG (Dz.U. L 70 z 16.3.2005, s. 1).
(9) Rozporządzenie (WE) nr 178/2002 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 28 stycznia 2002 r. ustanawiające ogólne zasady i wymagania prawa żywnościowego, powołujące Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności oraz ustanawiające procedury w zakresie bezpieczeństwa żywności (Dz.U. L 31 z 1.2.2002, s. 1).


Wprowadzenie przejrzystości, koordynacji i konwergencji do polityki opodatkowania osób prawnych w Unii
PDF 678kWORD 230k
Rezolucja
Załącznik
Rezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 16 grudnia 2015 r. z zaleceniami dla Komisji dotyczącymi wprowadzenia przejrzystości, koordynacji i konwergencji do polityki opodatkowania osób prawnych w Unii (2015/2010(INL))
P8_TA(2015)0457A8-0349/2015

Parlament Europejski,

–  uwzględniając art. 225 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej,

–  uwzględniając projekt sprawozdania komisji specjalnej ds. interpretacji prawa podatkowego i innych środków o podobnym charakterze lub skutkach (specjalna komisja specjalna TAXE 1) (2015/2066(INI)),

–  uwzględniając ostateczne sprawozdanie z projektu Organizacji Współpracy Gospodarczej i Rozwoju (OECD) i G-20 dotyczącego erozji bazy podatkowej i przenoszenia zysków (BEPS) opublikowane w dniu 5 października 2015 r.,

–  uwzględniając art. 46 i 52 Regulaminu,

–  uwzględniając sprawozdanie Komisji Gospodarczej i Monetarnej oraz opinię Komisji Przemysłu, Badań Naukowych i Energii (A8–0349/2015),

Najważniejsze ustalenia w aferze LuxLeaks

A.  mając na uwadze, że Międzynarodowe Konsorcjum Dziennikarzy Śledczych (ICIJ) badające sprawę interpretacji prawa podatkowego i innych szkodliwych praktyk stosowanych w Luksemburgu (LuxLeaks) ujawniło w listopadzie 2014 r., że ok. 340 korporacji wielonarodowych zawarło tajne porozumienia z Luksemburgiem, które umożliwiły wielu z nich obniżenie do minimum ogólnych obciążeń podatkowych na niekorzyść ogółu obywateli Unii przy znikomej lub zerowej działalności gospodarczej w Luksemburgu;

B.  mając na uwadze, że według ujawnionych informacji w latach 2002–2010 kilku doradców podatkowych świadomie i celowo pomogło korporacjom wielonarodowym uzyskać w Luksemburgu co najmniej 548 interpretacji prawa podatkowego; mając na uwadze, że te tajne porozumienia charakteryzują się złożonymi strukturami finansowymi służącymi uzyskaniu znacznych ulg podatkowych;

C.  mając na uwadze, że dzięki tym interpretacjom prawa podatkowego wiele przedsiębiorstw korzystało z efektywnych stawek podatkowych wynoszących poniżej 1% dla zysków przenoszonych do Luksemburga; mając na uwadze, że niektóre korporacje wielonarodowe nie płacą uczciwie swojej części należnych podatków, mimo że korzystają z różnych publicznych dóbr i usług w miejscu prowadzenia działalności; mając na uwadze, że niemal zerowe efektywne stawki podatkowe dla zysków osiąganych przez niektóre korporacje wielonarodowe mogą być szkodliwe dla Unii i innych gospodarek;

D.  mając na uwadze, że w wielu przypadkach luksemburskie jednostki zależne obracające w ramach swojej działalności setkami milionów euro są obecne w Luksemburgu w znikomym stopniu i prowadzą tam bardzo ograniczoną działalność gospodarczą, przy czym pod niektórymi adresami jest zarejestrowanych ponad 1600 firm;

E.  mając na uwadze, że dochodzenie przeprowadzone przez komisję specjalną TAXE 1 wykazało, iż praktyka interpretacji prawa podatkowego nie jest stosowana wyłącznie w Luksemburgu, lecz jest rozpowszechniona w całej Unii; mając na uwadze, że może ona być stosowana legalnie w celu zagwarantowania firmom niezbędnej pewności prawa i zredukowania ryzyka finansowego dla uczciwych przedsiębiorstw, ale też stwarza możliwości nadużyć oraz unikania opodatkowania i może, zapewniając pewność prawa jedynie wybranym podmiotom, stwarzać pewną nierówność między przedsiębiorstwami, które uzyskały interpretacje, a przedsiębiorstwami, które ich nie stosują;

F.  mając na uwadze opublikowane w dniu 12 lutego 2013 r. sprawozdanie OECD pt. „Addressing Base Erosion and Profit Shifting” [Rozwiązanie kwestii erozji bazy podatkowej i przenoszenia zysków], w którym zaproponowano nowe międzynarodowe standardy przeciwdziałania erozji bazy podatkowej i przenoszeniu zysków (BEPS);

G.  mając na uwadze komunikat wydany po spotkaniu ministrów finansów i prezesów banków centralnych na szczycie G-20, który odbył się w dniu 5 października 2015 r.;

H.  mając na uwadze, że poza godnymi pochwały wyjątkami krajowi przywódcy polityczni nie podejmowali wystarczających działań w celu rozwiązania problemu unikania opodatkowania w obszarze opodatkowania osób prawnych;

I.  mając na uwadze, że Unia Europejska poczyniła znaczne postępy w kierunku integracji gospodarczej, czego przykładem jest unia gospodarcza i walutowa oraz unia bankowa, oraz że koordynacja polityki podatkowej na szczeblu unijnym w granicach określonych w Traktacie o funkcjonowaniu Unii Europejskiej jest niezbędną częścią procesu integracji;

Opodatkowanie Osób Prawnych A Agresywne Planowanie Podatkowe

J.  mając na uwadze, że dochody z podatku od osób prawnych dla 28 państw członkowskich UE wyniosły w 2012 r. średnio 2,6% PKB(1);

K.  mając na uwadze, że w kontekście niedoboru inwestycji i braku wzrostu należy zatrzymywać przedsiębiorstwa w Unii lub je do niej przyciągać, a w związku z tym mając na uwadze, że podstawowe znaczenie dla Unii ma wzmacnianie jej atrakcyjności dla lokalnych i zagranicznych przedsiębiorstw;

L.  mając na uwadze, że wszelkie planowanie podatkowe powinno odbywać się w granicach prawa i obowiązujących traktatów;

M.  mając na uwadze, że agresywne planowanie podatkowe polega na wykorzystywaniu szczegółów technicznych systemu podatkowego, rozbieżności między co najmniej dwoma systemami podatkowymi lub obecności luk prawnych w celu zmniejszenia zobowiązania podatkowego;

N.  mając na uwadze, że w ramach systemów agresywnego planowania podatkowego wykorzystuje się często rozbieżności podatkowe na szczeblu międzynarodowym, bardzo korzystne specjalne krajowe przepisy podatkowe w połączeniu z korzystaniem z rajów podatkowych;

O.  mając na uwadze, że oszustwa podatkowe i uchylanie się od opodatkowania są dodatkowo, w przeciwieństwie do agresywnego planowania podatkowego, niezgodnym z prawem unikaniem zobowiązań podatkowych;

P.  mając na uwadze, że najbardziej odpowiednią reakcją na agresywne planowanie podatkowe zdaje się być dobre prawodawstwo, jego właściwe wdrażanie oraz międzynarodowa koordynacja w odniesieniu do pożądanych rezultatów;

Q.  mając na uwadze, że całkowita strata w dochodach państwa wynikająca z unikania opodatkowania w obszarze opodatkowania osób prawnych jest zasadniczo rekompensowana przez podnoszenie ogólnego poziomu opodatkowania, ograniczanie usług publicznych lub zwiększanie krajowego zadłużenia, co skutkuje szkodami dla innych podatników i całej gospodarki;

R.  mając na uwadze, że w jednym z badań(2) oszacowano, iż uszczuplenie dochodów unijnych z powodu unikania płacenia podatku od osób prawnych może wynosić ok. 50–70 mld EUR rocznie w związku z przenoszeniem zysków, a także mając na uwadze, że w tym samym badaniu oceniono, iż w rzeczywistości to uszczuplenie dochodów może wynosić nawet 160–190 mld EUR, jeżeli uwzględnić specjalne ustalenia podatkowe, nieskuteczność poboru podatków i inne tego typu zjawiska;

S.  mając na uwadze, że zgodnie z ww. badaniem poziom ściągalności podatku od osób prawnych wynosi 75%, choć potwierdzono w nim również, iż nie oznacza to, że organy podatkowe rzeczywiście otrzymają odpowiadającą tej wartości kwotę, ponieważ ściągnięcie pewnego odsetka należnych kwot będzie zbyt drogie lub zbyt trudne technicznie; mając na uwadze, że zgodnie z ww. badaniem przyjęcie i stosowanie na szczeblu unijnym całościowego rozwiązania problemu BEPS miałoby pozytywny wpływ na dochody podatkowe rządów państw członkowskich w postaci szacunkowego wzrostu ogólnych wpływów z podatków o 0,2%;

T.  mając na uwadze, że straty wynikające z BEPS stanowią zagrożenie dla prawidłowego funkcjonowania rynku wewnętrznego oraz dla wiarygodności, efektywności i sprawiedliwości systemów opodatkowania osób prawnych w Unii; mając na uwadze, że w badaniu tym wyjaśniono również, iż przedstawione w nim obliczenia nie uwzględniają szacunków dotyczących działalności w szarej strefie gospodarki, a nieprzejrzystość struktur i płatności niektórych przedsiębiorstw oznacza, że trudno jest ocenić precyzyjnie wpływ na dochody podatkowe, w związku z czym może on być dużo większy niż przedstawiony w sprawozdaniu;

U.  mając na uwadze, że straty wynikające z BEPS wyraźnie wskazują też na brak równych warunków działania dla przedsiębiorstw prowadzących działalność i płacących podatki tylko w jednym państwie członkowskim, a w szczególności dla MŚP, firm rodzinnych i osób samozatrudnionych, w stosunku do niektórych korporacji wielonarodowych, które są w stanie celowo przenosić zyski z jurysdykcji o wysokich stawkach podatkowych do jurysdykcji o niskich stawkach podatkowych i stosują agresywne planowanie podatkowe, dzięki czemu zmniejszają swoją ogólną podstawę opodatkowania i wywierają dodatkową presję na finanse publiczne, a także obciążają obywateli oraz MŚP w Unii;

V.  mając na uwadze, że korporacje wielonarodowe stosujące praktyki agresywnego planowania podatkowego łamią zasadę uczciwej konkurencji i społecznej odpowiedzialności przedsiębiorstw zawartą w komunikacie COM(2011)0681, ponieważ opracowanie strategii planowania podatkowego wymaga zasobów dostępnych wyłącznie dla dużych firm oraz dlatego, że skutkuje to pojawieniem się problemu braku równych warunków działania dla MŚP i dużych korporacji, który trzeba pilnie rozwiązać;

W.  ponadto mając na uwadze, że konkurencja podatkowa w Unii i w stosunku do państw trzecich może być w niektórych przypadkach szkodliwa i prowadzić do „równania w dół” pod względem stawek podatkowych i standardów regulacyjnych, podczas gdy większa przejrzystość, lepsza koordynacja i konwergencja zapewniają skuteczne ramy umożliwiające zagwarantowanie uczciwej konkurencji pomiędzy firmami w Unii i ochronę krajowych budżetów przed niepożądanymi rezultatami;

X.  mając na uwadze, że środki umożliwiające agresywne planowanie podatkowe są niezgodne z zasadą lojalnej współpracy między państwami członkowskimi;

Y.  mając na uwadze, że coraz większa złożoność działalności gospodarczej, digitalizacja i globalizacja gospodarki to niektóre z czynników ułatwiających agresywne planowanie podatkowe, co z kolei prowadzi do zakłóceń konkurencji, które są szkodliwe dla wzrostu i unijnych przedsiębiorstw, a zwłaszcza dla MŚP;

Z.  mając na uwadze, że państwa członkowskie nie poradzą sobie w pojedynkę z agresywnym planowaniem podatkowym; mając na uwadze, że nieprzejrzysta i nieskoordynowana polityka opodatkowania osób prawnych jest ryzykowna dla polityki budżetowej państw członkowskich, prowadząc do bezproduktywnych wyników, takich jak zwiększenie opodatkowania mniej mobilnych podstaw opodatkowania;

AA.  mając na uwadze, że brak skoordynowanych działań skłania wiele państw członkowskich do przyjmowania jednostronnych środków krajowych; mając na uwadze, że takie środki często okazywały się nieskuteczne, niewystarczające, a w niektórych przypadkach nawet szkodliwe;

AB.  mając na uwadze, że w związku z tym konieczne jest skoordynowane i wielotorowe podejście na szczeblu krajowym, unijnym i międzynarodowym;

AC.  mając na uwadze, że Unia jest pionierem w światowej walce z agresywnym planowaniem podatkowym, szczególnie dzięki zaangażowaniu w realizację opracowanego przez OECD projektu dotyczącego BEPS; mając na uwadze, że UE powinna nadal odgrywać wiodącą rolę w rozwijaniu tego projektu, starając się zapobiec szkodom, jakie BEPS może spowodować zarówno dla państw członkowskich, jak i dla krajów rozwijających się na całym świecie, w tym zapewnić działania dotyczące BEPS oraz wykraczające poza kwestie związane z BEPS mające znaczenie dla krajów rozwijających się, jak te opisane szczegółowo w sprawozdaniu dla grupy roboczej państw G-20 ds. rozwoju w 2014 r.;

AD.  mając na uwadze, że Komisja i państwa członkowskie powinny dopilnować, aby kompleksowy pakiet środków dotyczących BEPS został wdrożony jako minimalny standard na poziomie Unii i by utrzymać jego ambitny zakres; mając na uwadze, że wdrożenie projektu dotyczącego BEPS przez wszystkie kraje należące do OECD ma kluczowe znaczenie;

AE.  mając na uwadze, że oprócz obszarów działań wspomnianych już w niniejszym sprawozdaniu Komisja powinna jasno określić, jak wdroży 15 działań określonych w projekcie OECD/G-20 dotyczącym BEPS, proponując jak najszybciej ambitny plan środków legislacyjnych w celu zachęcenia innych krajów do stosowania wytycznych OECD i pójścia za przykładem Unii przy wdrażaniu planu działania; mając na uwadze, że Komisja powinna również zastanowić się nad obszarami, w których Unia powinna wyjść poza minimalne standardy zalecane przez OECD;

AF.  mając na uwadze, że zgodnie z unijnymi traktatami kompetencje ustawodawcze w obszarze opodatkowania osób prawnych leżą obecnie w gestii państw członkowskich, natomiast większość problemów związanych z agresywnym planowaniem podatkowym ma charakter międzynarodowy;

AG.  mając na uwadze, że w związku z tym większa koordynacja krajowych polityk podatkowych stanowi jedyny realny sposób zapewnienia równych szans i unikania środków, które są korzystne dla korporacji wielonarodowych ze szkodą dla MŚP;

AH.  mając na uwadze, że brak skoordynowanej polityki podatkowej w Unii prowadzi do znacznych kosztów i obciążeń administracyjnych dla obywateli i przedsiębiorstw prowadzących działalność w więcej niż jednym państwie członkowskim Unii, które są szczególnie dotkliwe dla MŚP, oraz powoduje niezamierzone podwójne opodatkowanie i podwójne nieopodatkowanie lub ułatwia agresywne planowanie podatkowe, a także mając na uwadze, że należy te zjawiska wyeliminować, co wymaga bardziej przejrzystych i prostszych rozwiązań;

AI.  mając na uwadze, że przy opracowywaniu przepisów podatkowych i proporcjonalnych procedur administracyjnych należy zwrócić uwagę na MŚP i firmy rodzinne, które są filarem unijnej gospodarki;

AJ.  mając na uwadze, że do dnia 26 czerwca 2017 r. musi zostać uruchomiony ogólnounijny rejestr beneficjentów rzeczywistych wspomagający śledzenie ewentualnych przypadków unikania opodatkowania i przenoszenia zysków;

AK.  mając na uwadze, że informacje ujawnione w aferze LuxLeaks i prace komisji specjalnej TAXE 1 wskazują wyraźnie na potrzebę przyjęcia unijnych środków legislacyjnych na rzecz poprawy przejrzystości, koordynacji i konwergencji polityki opodatkowania osób prawnych w Unii;

AL.  mając na uwadze, że opodatkowanie osób prawnych powinno opierać się na zasadzie opodatkowania zysków w miejscu ich wygenerowania;

AM.  mając na uwadze, że Komisja Europejska i państwa członkowskie powinny nadal odgrywać bardzo aktywną rolę na arenie międzynarodowej w celu stworzenia międzynarodowych standardów, których podstawą będą w pierwszym rzędzie zasady przejrzystości, wymiany informacji i znoszenia szkodliwych środków podatkowych;

AN.  mając na uwadze, że określona w Traktacie o funkcjonowaniu Unii Europejskiej zasada spójności polityki na rzecz rozwoju zobowiązuje Unię do zagwarantowania, że cel zrównoważonego rozwoju będzie wspierany, a nie zwalczany na wszystkich etapach kształtowania polityki w każdej dziedzinie, w tym w odniesieniu do opodatkowania osób prawnych;

AO.  mając na uwadze, że skoordynowane podejście do systemu opodatkowania osób prawnych w całej Unii umożliwiłoby zwalczanie nieuczciwej konkurencji i wzmocnienie konkurencyjności przedsiębiorstw unijnych, a w szczególności MŚP;

AP.  mając na uwadze, że Komisja i państwa członkowskie powinny w dalszym ciągu rozszerzać stosowanie rozwiązań elektronicznych w odniesieniu do procedur podatkowych w celu zmniejszenia obciążeń administracyjnych i uproszczenia procedur transgranicznych;

AQ.  mając na uwadze, że Komisja powinna ocenić wpływ korzyści podatkowych przyznanych specjalnym strefom ekonomicznym istniejącym w Unii i że w związku z tym pożądana byłaby wymiana najlepszych praktyk między organami podatkowymi;

Przejrzystość

AR.  mając na uwadze, że większa przejrzystość w dziedzinie opodatkowania osób prawnych może poprawić pobór podatków, usprawnić pracę organów podatkowych oraz ma kluczowe znaczenie dla zapewnienia wzrostu zaufania publicznego do systemów podatkowych i rządów, i że należy traktować tę kwestię priorytetowo;

   (i) mając na uwadze, że większa przejrzystość działalności dużych korporacji wielonarodowych, w szczególności w odniesieniu do osiąganych zysków, podatków płaconych od zysków, otrzymanych odliczeń i zwrotów podatku, liczby pracowników i posiadanych aktywów, ma istotne znaczenie dla zagwarantowania, że administracje podatkowe będą skutecznie przeciwdziałały BEPS; mając na uwadze, że należy osiągnąć właściwą równowagę między przejrzystością, ochroną danych osobowych i tajemnicą handlową, przy jednoczesnym uwzględnieniu skutków dla mniejszych przedsiębiorstw; mając na uwadze, że jednym z podstawowych elementów tej przejrzystości jest sprawozdawczość w odniesieniu do poszczególnych państw; mając na uwadze, że podstawą wszelkich propozycji UE dotyczących takiej sprawozdawczości powinien być w pierwszej kolejności model OECD; mając na uwadze, że Unia może wyjść w swoich działaniach poza wytyczne OECD i uczynić sprawozdawczość w odniesieniu do poszczególnych państw obowiązkową i publiczną, a Parlament Europejski głosował za pełną publiczną sprawozdawczością w odniesieniu do poszczególnych państw w przyjętych w dniu 8 lipca 2015 r.(3) poprawkach do wniosku dotyczącego zmienionej dyrektywy w sprawie praw przysługujących akcjonariuszom; mając na uwadze, że w okresie od 17 czerwca do 9 września 2015 r. Komisja Europejska przeprowadziła konsultacje w tej sprawie w celu zbadania różnych sposobów wprowadzenia sprawozdawczości w odniesieniu do poszczególnych państw(4); mając na uwadze, że 88% podmiotów, które udzieliły publicznej odpowiedzi w ramach tych konsultacji, opowiedziało się za publicznym ujawnianiem przez przedsiębiorstwa informacji dotyczących podatków;
   (ii) mając na uwadze, że agresywne planowanie podatkowe prowadzone przez korporacje jest niezgodne ze społeczną odpowiedzialnością przedsiębiorstw; mając na uwadze, że niektóre przedsiębiorstwa w Unii zaczęły już wykazywać, iż wypełniają obowiązki podatkowe, występując o przyznanie jednego z certyfikatów dla uczciwych podatników(5) i chlubiąc się ich posiadaniem, a także mając na uwadze, że takie środki mogą mieć wyraźny skutek odstraszający i wpływać na zmianę zachowania, a w związku z ryzykiem utraty reputacji przez firmy nieprzestrzegające zasad podstawą takiego certyfikatu powinny być wspólne kryteria określone na szczeblu europejskim;
   (iii) mając na uwadze, że osiągnięto by większą przejrzystość, gdyby państwa członkowskie informowały siebie nawzajem i Komisję o wszelkich nowych świadczeniach, ulgach, zwolnieniach, zachętach lub podobnych środkach, które mogą mieć istotny wpływ na efektywną stawkę podatkową; mając na uwadze, że pomogłoby to państwom członkowskim w identyfikacji szkodliwych praktyk podatkowych;
   (iv) mając na uwadze, że pomimo niedawnego porozumienia Rady w sprawie zmiany dyrektywy Rady 2011/16/UE(6) w odniesieniu do automatycznej wymiany interpretacji prawa podatkowego, nadal istnieje ryzyko, że państwa członkowskie nie będą przekazywały sobie dostatecznych informacji na temat możliwego wpływu, jaki mogą mieć ich ustalenia podatkowe z niektórymi przedsiębiorstwami na pobór podatków w innych państwach członkowskich; mając na uwadze, że krajowe organy podatkowe powinny automatycznie informować się nawzajem o wszystkich interpretacjach prawa podatkowego natychmiast po ich wydaniu; mając na uwadze, że Komisja powinna mieć dostęp do interpretacji prawa podatkowego za pośrednictwem zabezpieczonego centralnego rejestru; mając na uwadze, że interpretacje prawa podatkowego podpisywane przez organy podatkowe powinny być bardziej przejrzyste oraz zapewniać ochronę informacji poufnych i poufnych informacji handlowych;
   (v) mając na uwadze, że według doniesień porty wolnocłowe są wykorzystywane do ukrywania transakcji przed organami podatkowymi;
   (vi) mając na uwadze, że postęp w walce z uchylaniem się od opodatkowania, unikaniem opodatkowania i agresywnym planowaniem podatkowym może być monitorowany tylko dzięki zharmonizowanej metodologii, którą można wykorzystać do oszacowania luk w systemach podatków bezpośrednich i pośrednich we wszystkich państwach członkowskich i w całej Unii; mając na uwadze, że te szacunki powinny stanowić jedynie początek procesu przekazywania dalszych informacji dotyczących kwestii podatkowych;
   (vii) mając na uwadze, że obecne unijne prawne ramy ochrony demaskatorów są niewystarczające i że istnieją znaczące różnice w sposobach zapewniania tym osobom ochrony przez poszczególne państwa członkowskie; mając na uwadze, że przy braku takiej ochrony pracownicy posiadający niezwykle ważne informacje ze zrozumiałych względów nie będą chcieli się zgłaszać, w związku z czym informacje te nie zostaną upublicznione; mając na uwadze, że demaskatorzy pomogli zwrócić uwagę opinii publicznej na kwestię niesprawiedliwego opodatkowania, w związku z czym państwa członkowskie powinny zastanowić się nad wprowadzeniem środków chroniących takie działania; mając na uwadze, że należałoby zatem zapewnić ogólnounijną ochronę demaskatorów, którzy informują o podejrzewanych nieprawidłowościach, naruszeniach, oszustwach lub nielegalnych działaniach organy krajowe bądź europejskie lub – w przypadkach przedłużającego się braku reakcji na nieprawidłowości, naruszenia, oszustwa lub niezgodne z prawem działania, które mogą naruszać interes publiczny – opinię publiczną; mając na uwadze, że ochrona taka powinna być spójna z ogólnym systemem prawnym; mając na uwadze, że ochrona ta powinna skutecznie zabezpieczać przed nieuzasadnionymi postępowaniami karnymi, sankcjami gospodarczymi i aktami dyskryminacji;

Koordynacja

AS.  mając na uwadze, że kompetencje ustawodawcze w obszarze opodatkowania osób prawnych leżą w gestii państw członkowskich, natomiast większość problemów związanych z agresywnym planowaniem podatkowym ma charakter międzynarodowy; mając na uwadze, że w związku z tym większa koordynacja krajowych polityk podatkowych stanowi jedyny realny sposób poradzenia sobie z problemami dotyczącymi BEPS i agresywnego planowania podatkowego;

   (i) mając na uwadze, że obowiązująca w całej Unii wspólna skonsolidowana podstawa opodatkowania osób prawnych (CCCTB) byłaby ważnym krokiem ku rozwiązaniu problemów związanych z agresywnym planowaniem podatkowym w Unii i powinna zostać pilnie wprowadzona; mając na uwadze, że ostatecznym celem powinno być wprowadzenie pełnej i obowiązkowej CCCTB, ewentualnie z tymczasowym odstępstwem dla MŚP, które nie są korporacjami wielonarodowymi, oraz dla firm, które nie prowadzą żadnej działalności transgranicznej, a także z metodą wykorzystującą formułę repartycji opartą na połączeniu obiektywnych zmiennych; mając na uwadze, że do czasu wprowadzenia pełnej CCCTB Komisja rozważa przyjęcie środków przejściowych służących przeciwdziałaniu przenoszeniu zysków; mając na uwadze, że należy dopilnować, by środki te, w tym transgraniczna kompensacja strat, nie zwiększyły ryzyka BEPS; mając na uwadze, że środki te nie są doskonałym substytutem konsolidacji i osiągnięcie pełnej funkcjonalności nowego systemu będzie wymagać czasu;
   (ii) mając na uwadze, że środki w zakresie agresywnego planowania podatkowego są nadal stosowane w całej Unii mimo działań Grupy ds. Kodeksu Postępowania podjętych w związku ze szkodliwym opodatkowaniem osób prawnych; mając na uwadze, że podejmowane w przeszłości próby wzmocnienia zarządzania i mandatu Grupy oraz dostosowania i rozszerzenia metod i kryteriów pracy określonych w kodeksie w celu zwalczania nowych form szkodliwych praktyk podatkowych w obecnym otoczeniu gospodarczym zakończyły się niepowodzeniem; mając na uwadze, że działania grupy charakteryzuje ogólny brak przejrzystości i rozliczalności; mając zatem na uwadze, że konieczne jest zdecydowane zreformowanie skuteczności i sposobu funkcjonowania Grupy oraz poprawa jej efektywności i przejrzystości, szczególnie w drodze publikowania rocznych sprawozdań i protokołów, uwzględniających stanowiska państw członkowskich; mając na uwadze, że Grupa powinna móc zajmować stanowiska w kwestiach wynikających z polityk podatkowych w więcej niż jednym państwie członkowskim, przy czym niemożliwe powinno być blokowanie zaleceń przez nieznaczną mniejszość państw członkowskich;
   (iii) mając na uwadze, że ogólną zasadą obowiązującą w stosunku do opodatkowania osób prawnych w Unii powinno był płacenie podatków w krajach, w których dane przedsiębiorstwo prowadzi faktyczną działalność gospodarczą i gdzie tworzy wartość ekonomiczną; mając na uwadze, że należy określić kryteria zapewniające wprowadzenie tej zasady w życie; mając na uwadze, że w przypadku wykorzystywania korzystnego opodatkowania dochodów z patentów lub innych preferencyjnych systemów podatkowych należy też dopilnować, by podatki były płacone w miejscu generowania wartości, zgodnie z kryteriami określonymi w działaniu 5 projektu dotyczącego BEPS, a jednocześnie należy określić wspólne europejskie definicje tego, co kwalifikuje się jako promowanie badań i rozwoju, a co do tej kategorii nie należy, oraz definicje w zakresie harmonizacji stosowania korzystnego opodatkowania dochodów z patentów i inwestycji, w tym szybszego – do dnia 30 czerwca 2017 r. – zniesienia starego systemu;
   (iv) mając na uwadze, że niektóre państwa członkowskie wprowadziły jednostronnie przepisy dotyczące kontrolowanych przedsiębiorstw zagranicznych, aby należycie zadbać o skuteczne opodatkowanie zysków rejestrowanych w krajach o niskich podatkach lub krajach nienaliczających podatków; mając na uwadze, że należy skoordynować te przepisy, aby ich różnorodność na szczeblu krajowym nie zakłóciła funkcjonowania rynku wewnętrznego;
   (v) mając na uwadze, że dyrektywa 2011/16/UE przewiduje współpracę państw członkowskich przy audytach i kontrolach podatkowych oraz zachęca organy podatkowe do wymiany najlepszych praktyk; mając jednak na uwadze, że instrumenty przewidziane w tej dyrektywie nie są wystarczająco skuteczne, a rozbieżne krajowe podejścia do firm audytorskich kontrastują z bardzo dobrze zorganizowanymi strategiami planowania podatkowego niektórych przedsiębiorstw;
   (vi) mając na uwadze, że aby zapewnić skuteczność automatycznej wymiany informacji, a zwłaszcza informacji dotyczących interpretacji prawa podatkowego, niezbędne jest wprowadzenie wspólnego europejskiego numeru identyfikacji podatkowej; mając na uwadze, że Komisja powinna rozważyć stworzenie wspólnego europejskiego rejestru przedsiębiorstw;
   (vii) mając na uwadze, że Komisja postanowiła przedłużyć mandat platformy na rzecz dobrego zarządzania w dziedzinie opodatkowania, który miał wygasnąć w 2016 r., oraz rozszerzyć jego zakres i usprawnić metody pracy platformy; mając na uwadze, że platforma ta może pomóc w realizacji nowego planu działania na rzecz poprawy skuteczności walki z oszustwami podatkowymi i uchylaniem się od opodatkowania, ułatwić dyskusje o interpretacjach prawa podatkowego państw członkowskich w świetle proponowanych nowych zasad wymiany informacji oraz być źródłem informacji zwrotnych na temat nowych inicjatyw zapobiegających unikaniu opodatkowania; mając jednak na uwadze, że Komisja musi podnieść rangę tej platformy, rozszerzyć jej członkostwo i zwiększyć jej skuteczność;
   (viii) mając na uwadze, że Komisja powinna w ramach procesu europejskiego semestru przeanalizować reformy dla administracji podatkowych i zażądać ich realizacji oraz zwiększyć zdolności administracji podatkowych ma szczeblu krajowym i europejskim w zakresie poboru podatków, aby umożliwić im skuteczne wykonywanie zadań i w ten sposób wzmacniać pozytywny wpływ skutecznego poboru podatków i skutecznych działań przeciwko oszustwom podatkowym i uchylaniu się od opodatkowania na przychody państw członkowskich;

Konwergencja

AT.  mając na uwadze, że sama poprawa koordynacji nie rozwiąże zasadniczych problemów wynikających z istnienia w poszczególnych państwach członkowskich różnych zasad dotyczących opodatkowania osób prawnych; mając na uwadze, że częścią ogólnej reakcji na agresywne planowanie podatkowe musi być konwergencja ograniczonej liczby krajowych praktyk podatkowych; mając na uwadze, że można to osiągnąć przy jednoczesnym zachowaniu autonomii państw członkowskich w odniesieniu do innych elementów ich systemów opodatkowania osób prawnych;

   (i) mając na uwadze, że praktyki agresywnego planowania podatkowego mogą czasem wynikać ze skumulowanych korzyści umów o unikaniu podwójnego opodatkowania zawieranych przez różne państwa członkowskie, które przewrotnie skutkują jednak podwójnym nieopodatkowaniem; mając na uwadze, że szybki wzrost liczby umów o unikaniu podwójnego opodatkowania zawieranych przez indywidualne państwa członkowskie z krajami trzecimi może doprowadzić do powstania nowych luk; mając na uwadze, że zgodnie z działaniem 15 projektu OECD/G-20 dotyczącego BEPS należy stworzyć wielostronny instrument służący zmianie dwustronnych konwencji podatkowych; mając na uwadze, że Komisja powinna zostać upoważniona do negocjowania konwencji podatkowych z krajami trzecimi w imieniu Unii, co zastąpiłoby obecną praktykę prowadzenia negocjacji dwustronnych, która przynosi niezadowalające efekty; mając na uwadze, że Komisja powinna dopilnować, by takie konwencje zawierały przepisy dotyczące wzajemności i zapobiegały wszelkim niekorzystnym skutkom dla obywateli i przedsiębiorstw w Unii, szczególnie zaś MŚP, wynikającym z eksterytorialnego stosowania ustawodawstwa państw trzecich na terytorium podlegającym jurysdykcji Unii i jej państw członkowskich;
   (ii) mając na uwadze, że Unia powinna mieć własną aktualną definicję „rajów podatkowych”;
   (iii) mając na uwadze, że Unia powinna stosować środki zaradcze wobec przedsiębiorstw, które korzystają z rajów podatkowych; mając na uwadze, że Parlament Europejski apelował już o to w sprawozdaniu w sprawie sprawozdania rocznego dotyczącego podatków za 2014 r.(7), wzywając „do wprowadzenia dokuczliwych sankcji dla przedsiębiorstw łamiących normy podatkowe lub nieprzestrzegających ich poprzez nieprzyznawanie funduszy UE oraz odmowę dostępu do pomocy państwa i zamówień publicznych przedsiębiorstwom mającym siedziby w rajach podatkowych lub krajach zakłócających konkurencję za sprawą korzystnych warunków opodatkowania; nalega, aby państwa członkowskie odzyskiwały wszelkiego rodzaju wsparcie udzielone przedsiębiorstwom ze środków publicznych, jeśli biorą one udział w łamaniu norm podatkowych UE”; mając na uwadze, że środki zaradcze należy też stosować wobec państw członkowskich, jeżeli odmawiają działania w celu zmiany swoich szkodliwych preferencyjnych systemów podatkowych, podważając istnienie równych warunków działania w Unii;
   (iv) mając na uwadze, że niezbędna jest nowa wiążąca definicja „stałego miejsca prowadzenia działalności” w celu zagwarantowania, że podatki są płacone w miejscu prowadzenia działalności gospodarczej i tworzenia wartości ekonomicznej; mając na uwadze, że oprócz tego należy określić minimalne wiążące kryteria, które pozwolą ustalić, czy działalność gospodarcza jest wystarczająca do opodatkowania w danym państwie członkowskim, aby uniknąć problemu firm przykrywek, w szczególności biorąc pod uwagę wyzwania związane z gospodarką cyfrową;
   (v) mając na uwadze, że toczące się dochodzenia Komisji w sprawie domniemanych naruszeń unijnych zasad pomocy państwa ujawniły niekorzystny brak przejrzystości co do sposobu stosowania tych zasad; mając na uwadze, że aby temu zaradzić, Komisja powinna opublikować wytyczne dotyczące pomocy państwa w celu wyjaśnienia, jak będzie określać przypadki podatkowej pomocy państwa, co zapewni przedsiębiorstwom i państwom członkowskim większą pewność prawa; mając na uwadze, że w ramach modernizacji systemu pomocy państwa Komisja powinna zapewnić skuteczną kontrolę ex post zgodności z prawem przyznanej pomocy państwa;
   (vi) mając na uwadze, że jednym z niezamierzonych skutków dyrektywy Rady 2003/49/WE(8) jest możliwość nieopodatkowania dochodów z tytułu transgranicznych odsetek i należności licencyjnych (lub ich opodatkowanie według bardzo niskiej stawki); mając na uwadze, że należy wprowadzić do tej dyrektywy, do dyrektywy Rady 2005/19/WE(9) i innych właściwych przepisów UE ogólną klauzulę zapobiegającą nadużyciom;
   (vii) mając na uwadze, że wprowadzenie ogólnounijnego podatku potrącanego u źródła lub środka o podobnych skutkach, aby zapewnić, że wszystkie zyski osiągnięte w Unii, a mające ją opuścić, będą w niej opodatkowane co najmniej raz, zanim opuszczą unijne granice;
   (viii) mając na uwadze, że obecne unijne ramy rozstrzygania sporów między państwami członkowskimi dotyczących podwójnego opodatkowania nie są skuteczne i należałoby doprecyzować regulujące je przepisy oraz wprowadzić bardziej rygorystyczny harmonogram, w oparciu o już funkcjonujące systemy;
   (ix) mając na uwadze, że doradcy podatkowi odgrywają kluczową rolę w ułatwianiu agresywnego planowania podatkowego, pomagając przedsiębiorstwom ustanawiać złożone struktury prawne, aby wykorzystywać rozbieżności i luki w prawie wynikające z różnych systemów podatkowych; mając na uwadze, że nie jest możliwe dokonanie fundamentalnego przeglądu systemu opodatkowania osób prawnych bez zbadania praktyk takich firm doradczych; mając na uwadze, że takie badanie musi obejmować rozważenie konfliktu interesów nierozerwalnie związanego z takimi firmami, które równocześnie zapewniają doradztwo rządom krajowym w zakresie ustanawiania systemów podatkowych oraz doradzają firmom, jak najlepiej optymalizować ich zobowiązania podatkowe w ramach takich systemów;

AU.  mając na uwadze, że agresywne planowanie podatkowe, erozja bazy podatkowej i przenoszenie zysków to nie jedyne czynniki, które mają negatywny wpływ na ogólną skuteczność poboru podatków, koncepcję sprawiedliwości podatkowej i wiarygodność krajowych administracji podatkowych; mając na uwadze, że Unia i państwa członkowskie powinny podjąć podobnie zdecydowane działania w celu rozwiązania problemów uchylania się od opodatkowania i oszustw podatkowych związanych zarówno z opodatkowaniem osób prawnych, jak i osób fizycznych, a także problemów związanych ze ściąganiem podatków innych niż podatki od osób prawnych, zwłaszcza VAT; mając na uwadze, że te inne elementy poboru podatków i administracji podatkowej stanowią znaczącą część istniejącej luki podatkowej;

AV.  mając na uwadze, że w związku z powyższym Komisja powinna również zastanowić się, jak poradzi sobie z tymi szerszymi kwestiami, w szczególności z egzekwowaniem przepisów dotyczących podatku VAT w państwach członkowskich oraz ich stosowaniem w przypadkach transgranicznych, jak również z nieefektywnym poborem VAT (który w niektórych państwach członkowskich stanowi główne źródło dochodu narodowego), z praktykami unikania podatku VAT oraz z negatywnymi skutkami niektórych amnestii podatkowych lub nieprzejrzystych programów „umorzeń podatkowych”; mając na uwadze, że takie nowe środki powinny być wprowadzane z uwzględnieniem bilansu kosztów i korzyści.

1.  zwraca się do Komisji o przekazanie Parlamentowi do czerwca 2016 r. co najmniej jednego wniosku ustawodawczego w odpowiedzi na szczegółowe zalecenia zawarte w załączniku do niniejszej rezolucji;

2.  potwierdza, że zalecenia te są zgodne z prawami podstawowymi i zasadą pomocniczości;

3.  uznaje, że skutki finansowe wymaganego wniosku powinny zostać pokryte z odpowiednich środków budżetowych;

4.  zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji, a także szczegółowych zaleceń przedstawionych w załączniku Komisji i Radzie oraz rządom i parlamentom państw członkowskich.

ZAŁĄCZNIK DO REZOLUCJI

SZCZEGÓŁOWE ZALECENIA DOTYCZĄCE TREŚCI WYMAGANEGO WNIOSKU

A.  Przejrzystość

Zalecenie A1. Obowiązkowa i publiczna sprawozdawczość korporacji wielonarodowych w podziale na kraje w odniesieniu do wszystkich sektorów

Parlament Europejski wzywa raz jeszcze Komisję Europejską, aby do pierwszego kwartału 2016 r. podjęła wszelkie niezbędne kroki w celu wprowadzenia obowiązku kompleksowej publicznej sprawozdawczości korporacji wielonarodowych w podziale na kraje w odniesieniu do wszystkich sektorów.

—  Propozycja ta powinna być rozwijana na bazie wymogów przedstawionych przez OECD w opublikowanym we wrześniu 2014 r. modelu formularza sprawozdawczego w podziale na kraje (działanie 13 projektu dotyczącego BEPS opracowanego przez OECD/G20).

—  Rozwijając tę propozycję, Komisja powinna wziąć również pod uwagę:

—  wyniki konsultacji na temat sprawozdawczości w podziale na kraje, przeprowadzonych przez Komisję w okresie od 17 czerwca do 9 września 2015 r., które dotyczyły różnych sposobów wprowadzenia sprawozdawczości w podziale na kraje w Unii;

—  propozycje dotyczące pełnej publicznej sprawozdawczości w podziale na kraje, określonej w zmienionej dyrektywie w sprawie praw przysługujących akcjonariuszom, głosowanej w Parlamencie Europejskim w dniu 8 lipca 2015 r.(10) oraz wyniki trwających rozmów trójstronnych dotyczących tej dyrektywy.

Zalecenie A2. Nowy certyfikat „Uczciwy podatnik” dla firm stosujących dobre praktyki podatkowe

Parlament Europejski wzywa Komisję Europejską do jak najszybszego przedstawienia propozycji dotyczącej dobrowolnego europejskiego certyfikatu „Uczciwy podatnik”.

—  Propozycja ta powinna zawierać zbiór kryteriów kwalifikowalności obowiązujący na szczeblu europejskim, na bazie których organy krajowe przyznawałyby ten certyfikat.

—  Ten zbiór kryteriów powinien być określony tak, by certyfikat „Uczciwy podatnik” był przyznawany jedynie tym przedsiębiorstwom, których działania wykraczają ponad realizację wymogów określonych w prawie unijnym i prawie krajowym.

—  Należy motywować przedsiębiorstwa tym certyfikatem „Uczciwy podatnik”, aby oddawanie sprawiedliwej części dochodów w formie podatków stało się istotnym elementem ich polityki w zakresie społecznej odpowiedzialności biznesu oraz aby przedstawiały one swoje stanowisko w zakresie kwestii podatkowych w sprawozdaniu rocznym.

Zalecenie A3. Obowiązek informowania o nowych instrumentach podatkowych

Parlament Europejski wzywa Komisję Europejską, aby jak najszybciej przedstawiła propozycję nowego mechanizmu, w ramach którego państwa członkowskie będą miały obowiązek niezwłocznego informowania pozostałych państw członkowskich i Komisji, jeżeli zamierzają wprowadzić nowe świadczenia, ulgi, zwolnienia, zachęty lub podobne środki, które mogą mieć istotny wpływ na efektywną stawkę podatkową w tym państwie członkowskim lub na podstawę opodatkowania w innym państwie członkowskim.

—  Informacje przekazywane przez państwa członkowskie powinny obejmować analizę istotnych skutków nowych instrumentów podatkowych dla innych państw członkowskich i krajów rozwijających się, aby wspierać działania Grupy ds. Kodeksu Postępowania na rzecz identyfikacji szkodliwych praktyk podatkowych.

—  Te nowe instrumenty podatkowe należy również uwzględnić w procesie europejskiego semestru, należy także przedstawić zalecenia w odniesieniu do dalszych działań.

—  Parlament Europejski powinien otrzymywać regularne uaktualnienia tych informacji oraz oceny przeprowadzane przez Komisję Europejską.

—  Należy przewidzieć kary dla państw członkowskich, które nie spełniają tych wymogów sprawozdawczych.

—  Komisja powinna również rozważyć, czy nie należałoby zobowiązać firm świadczących usługi doradztwa podatkowego do powiadamiania krajowych organów podatkowych, jeżeli opracowują i zaczynają upowszechniać pewne systemy podatkowe mające pomóc przedsiębiorstwom ograniczyć ich ogólne zobowiązania podatkowe, co ma obecnie miejsce w niektórych państwach członkowskich. Komisja powinna także rozważyć, czy dzielenie się takimi informacjami między państwami członkowskimi za pośrednictwem Grupy ds. Kodeksu Postępowania stanowiłoby skuteczne narzędzie służące poprawie sytuacji w zakresie opodatkowania osób prawnych w Unii.

Zalecenie A4. Rozszerzenie zakresu automatycznej wymiany informacji na temat interpretacji prawa podatkowego na wszystkie interpretacje prawa podatkowego oraz ich częściowe upublicznienie

Parlament Europejski wzywa Komisję Europejską do uzupełnienia dyrektywy 2011/16/UE, która zawiera elementy automatycznej wymiany informacji dotyczących interpretacji prawa podatkowego, poprzez:

—  rozszerzenie zakresu automatycznej wymiany informacji, tak aby obejmowała ona nie tylko transgraniczne interpretacje prawa podatkowego, lecz wszystkie interpretacje prawa podatkowego w obszarze podatku od osób prawnych; przedstawione informacje muszą być szczegółowe oraz ujęte we wzajemnie uzgodnionym formacie w celu zadbania o to, by mogły być skutecznie wykorzystane przez organy podatkowe w odnośnych krajach;

—  znaczne zwiększenie przejrzystości interpretacji prawa podatkowego na szczeblu Unii, przy należytym uwzględnieniu tajemnicy przedsiębiorstwa i tajemnicy handlowej, a także obecnych najlepszych praktyk stosowanych w niektórych państwach członkowskich, za pomocą corocznej publikacji sprawozdania streszczającego główne przypadki zawarte w nowo tworzonej przez Komisję bezpiecznej centralnej bazie danych dotyczących interpretacji prawa podatkowego i uprzednich porozumień cenowych;

—  informacje zawarte w tym sprawozdaniu muszą być przedstawione w uzgodnionej, znormalizowanej formie, aby umożliwić ogółowi społeczeństwa ich skuteczne wykorzystanie;

—  dopilnowanie, aby Komisja odgrywała pełną i znaczącą rolę w obowiązkowej wymianie informacji na temat interpretacji prawa podatkowego za pomocą utworzenia bezpiecznej centralnej bazy danych dostępnej dla państw członkowskich i Komisji, zawierającej dane dotyczące wszystkich interpretacji prawa podatkowego uzgodnionych w Unii;

—  dopilnowanie, aby stosowano odpowiednie sankcje w stosunku do tych państw członkowskich, które – wbrew spoczywającemu na nich obowiązkowi – nie dokonują automatycznej wymiany informacji na temat interpretacji prawa podatkowego.

Zalecenie A5. Przejrzystość portów wolnocłowych

Parlament Europejski wzywa Komisję Europejską do przedstawienia wniosku ustawodawczego w celu:

—  określenia maksymalnego okresu, w jakim towary mogą być sprzedawane w portach wolnocłowych, zwolnione z opłat celnych, akcyzy i VAT;

—  zobowiązania władz portów wolnocłowych do natychmiastowego informowania organów podatkowych odpowiedniego państwa członkowskiego i odpowiednich państw trzecich o każdej transakcji przeprowadzonej przez ich rezydentów podatkowych na terenie portu wolnocłowego.

Zalecenie A6. Szacunkowe dane Komisji dotyczące luki podatkowej w odniesieniu do podatku od osób prawnych

Parlament Europejski wzywa Komisję Europejską, aby:

—  opracowała, na bazie najlepszych praktyk stosowanych obecnie przez państwa członkowskie, zharmonizowaną metodologię, którą należy podać do wiadomości publicznej i którą państwa członkowskie mogą wykorzystać do oszacowania luk podatkowych w odniesieniu do bezpośrednich i pośrednich podatków od osób prawnych, tj. różnicy między należnymi podatkami od osób prawnych a zapłaconymi podatkami od osób prawnych, we wszystkich państwach członkowskich;

—  współpracowała z państwami członkowskimi, aby zadbać o przekazywania niezbędnych danych do analizy za pomocą tej metodologii w celu uzyskania jak najdokładniejszych wyników;

—  wykorzystywała uzgodnioną metodologię i wszystkie niezbędne dane do opracowywania i publikowania, dwa razy do roku, szacunkowych luk podatkowych w odniesieniu do bezpośrednich i pośrednich podatków od osób prawnych w całej Unii.

Zalecenie A7. Ochrona demaskatorów

Parlament Europejski wzywa Komisję Europejską do przedstawienia następującego wniosku ustawodawczego:

—  Celem wniosku powinna być ochrona demaskatorów, którzy działają wyłącznie w interesie publicznym (a nie również w zamian za pieniądze lub jakiekolwiek korzyści osobiste), ujawniając nieprawidłowości, naruszenia, oszustwa lub nielegalne działania dotyczące podatków od osób prawnych w jakimkolwiek państwie członkowskim Unii Europejskiej. Takich demaskatorów należy chronić, jeżeli zgłoszą podejrzenie nieprawidłowości, naruszenia, oszustwa lub nielegalnego działania właściwym organom, jak również w przypadku, gdy – w związku z przedłużającym się brakiem reakcji na nieprawidłowości, naruszenia, oszustwa lub niezgodne z prawem działania związane z podatkiem od osób prawnych, które to działania mogą naruszać interes publiczny – informują o swoich podejrzeniach opinię publiczną.

—  Wniosek powinien zagwarantować przestrzeganie w Unii Europejskiej wolności słowa i informacji.

—  Taka ochrona powinna być spójna z ogólnym systemem prawnym i powinna skutecznie bronić przed nieuzasadnionymi krokami prawnymi, sankcjami gospodarczymi i dyskryminacją.

—  Taki wniosek ustawodawczy powinien bazować na rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 596/2014(11) i uwzględniać wszelkie przyszłe przepisy unijne w tym obszarze.

—  Taki wniosek ustawodawczy powinien uwzględniać również zalecenie Rady Europy CM/Rec(2014)7(12) w sprawie ochrony demaskatorów, a w szczególności definicję demaskatora jako każdej osoby, „która przekazuje lub ujawnia informacje dotyczące zagrożenia lub szkody dla interesu publicznego zdobyte w ramach wykonywanej przez nią pracy niezależnie od tego, czy ma to miejsce w sektorze publicznym czy prywatnym”.

B.  Koordynacja

Zalecenie B1. Wprowadzenie wspólnej skonsolidowanej podstawy opodatkowania osób prawnych

Parlament Europejski wzywa Komisję Europejską, aby jak najszybciej przedstawiła wniosek ustawodawczy dotyczący wprowadzenia wspólnej skonsolidowanej podstawy opodatkowania osób prawnych:

Pierwszym krokiem, który ma zostać zrealizowany do czerwca 2016 r., jest wprowadzenie obowiązkowej wspólnej podstawy opodatkowania osób prawnych (CCTB) w Unii, ewentualnie z tymczasowym wyłączeniem małych i średnich przedsiębiorstw, które nie są korporacjami wielonarodowymi, i przedsiębiorstw, które nie prowadzą żadnej działalności transgranicznej, aby dla przedsiębiorstw prowadzących działalność w kilku państwach członkowskich obowiązywał tylko jeden zbiór przepisów dotyczących obliczania ich dochodów do opodatkowania.

Drugim krokiem, który ma zostać zrealizowany jak najszybciej, a w żadnym wypadku nie później niż do końca 2017 r., jest wprowadzenie obowiązkowej wspólnej skonsolidowanej podstawy opodatkowania osób prawnych (CCCTB), z należytym uwzględnieniem szeregu rozmaitych opcji (na przykład uwzględnianie kosztów włączenia małych i średnich przedsiębiorstw i przedsiębiorstw, które nie prowadzą żadnej działalności transgranicznej).

CCCTB powinna opierać się na metodzie wykorzystującej formułę repartycji, która odzwierciedla rzeczywistą działalność gospodarczą firm i nie faworyzuje w sposób nieuzasadniony niektórych państw członkowskich.

W okresie przejściowym między wprowadzeniem obowiązkowej wspólnej podstawy opodatkowania (CCTB) a wprowadzeniem pełnej wspólnej skonsolidowanej podstawy opodatkowania (CCCTB), należy wprowadzić środki ograniczające przenoszenie zysków (głównie za pomocą ustalania cen transferowych), w tym przynajmniej unijny wniosek ustawodawczy dotyczący przeciwdziałania BEPS. Środki te nie powinny obejmować tymczasowego mechanizmu transgranicznej kompensacji strat, chyba że Komisja może zagwarantować, że będzie on przejrzysty i nie będzie stwarzał możliwości wykorzystywania do agresywnego planowania podatkowego.

Komisja powinna rozważyć, w jakim zakresie konieczne będzie opracowanie jednego zbioru powszechnie akceptowanych zasad rachunkowości, aby przygotować podstawowe dane księgowe do wykorzystania do celów CCCTB.

Każdy wniosek dotyczący zarówno CCTB, jak i CCCTB powinien zawierać przepis zapobiegający unikaniu opodatkowania.

Zalecenie B2. Wzmocnienie mandatu i poprawa przejrzystości Grupy ds. Kodeksu Postępowania (opodatkowanie działalności gospodarczej)

Parlament Europejski wzywa Komisję do przedstawienia propozycji dotyczącej włączenia Grupy ds. Kodeksu Postępowania do metody wspólnotowej, jako grupy roboczej Rady, przy udziale Komisji Europejskiej oraz Parlamentu Europejskiego jako obserwatorów.

—  Grupa ds. Kodeksu Postępowania musi stać się bardziej przejrzysta, w większym stopniu rozliczalna, a także bardziej skuteczna, m.in. poprzez:

—  regularne przekazywanie, aktualizowanie i publikowanie jej opinii na temat tego, w jakim zakresie państwa członkowskie realizują zalecenia wydane przez Grupę ds. Kodeksu Postępowania, zawarte w sześciomiesięcznym sprawozdaniu z postępów dla ministrów finansów;

—  regularne przekazywanie, aktualizowanie i publikowanie co dwa lata listy szkodliwych praktyk podatkowych;

—  regularne opracowywanie, przekazywanie i publikowanie protokołów ze spotkań, w tym zapewnienie większej przejrzystości procesu przygotowywania zaleceń, w szczególności poprzez podawanie informacji o stanowiskach wyrażanych przez przedstawicieli poszczególnych państw członkowskich;

—  mianowanie politycznego przewodniczącego przez ministrów finansów;

—  wyznaczenie przez każde państwo członkowskie wysokiego rangą przedstawiciela i jego zastępcy, aby podnieść rangę tego organu;

—  Zadania Grupy ds. Kodeksu Postępowania obejmują:

—  identyfikację szkodliwych praktyk podatkowych w Unii;

—  proponowanie środków i ram czasowych dotyczących wyeliminowania szkodliwych praktyk podatkowych oraz monitorowanie skutków wydanych zaleceń/zaproponowanych środków;

—  dokonywanie analizy sprawozdań dotyczących efektów ubocznych nowych środków podatkowych przedstawianych przez państwa członkowskie na zasadach przedstawionych powyżej, a także ocena tego, czy wymagane jest podjęcie działań;

—  proponowanie innych inicjatyw dotyczących środków podatkowych w ramach polityki zewnętrznej Unii;

—  usprawnienie mechanizmów ścigania praktyk, które ułatwiają agresywne planowanie podatkowe.

Zalecenie B3. Korzystne opodatkowanie dochodów z patentów i inne systemy preferencji: powiązanie systemów preferencji z miejscami generowania wartości

Parlament Europejski wzywa Komisję Europejską, aby w dalszym ciągu dawała państwom członkowskim wytyczne dotyczące sposobu wdrożenia systemów korzystnego opodatkowania dochodów z patentów, zgodnie ze zmodyfikowanym podejściem do metody wydatkowej, aby upewnić się, że nie są one szkodliwe.

—  Te wytyczne powinny jasno stwierdzać, że systemy preferencji, takie jak korzystne opodatkowanie dochodów z patentów, muszą być oparte na zmodyfikowanym podejściu do metody wydatkowej, zgodnie z definicją zawartą w działaniu 5 projektu dotyczącego BEPS, co oznacza, że musi istnieć bezpośredni związek między korzyściami podatkowymi a odnośną działalnością badawczo-rozwojową.

—  Szeroko zakrojone systemy korzystnego opodatkowania dochodów z patentów, niepowiązane z pochodzeniem geograficznym i „wiekiem” know-how, należy uznawać za szkodliwe praktyki.

—  Jeżeli w ciągu 12 miesięcy państwa członkowskie nie będą konsekwentnie stosować tego nowego podejścia, Komisja powinna przedstawić wiążący wniosek ustawodawczy.

—  Komisja powinna przedstawić wnioski w sprawie wspólnych europejskich norm i definicji dotyczących tego, co kwalifikuje się jako wspieranie badań naukowych i rozwoju, a co do tej kategorii nie należy, oraz w sprawie harmonizacji stosowania korzystnego opodatkowania dochodów z patentów i inwestycji, w tym szybszego – do dnia 30 czerwca 2017 r. – zniesienia starego systemu poprzez skrócenie czasu obowiązywania zasad praw nabytych;

Zalecenie B4. Kontrolowane przedsiębiorstwa zagraniczne

Parlament Europejski wzywa Komisję Europejską do przedstawienia wniosku ustawodawczego w celu:

—  zapewnienia skoordynowanych na szczeblu Unii ram dla przepisów krajowych dotyczących kontrolowanych przedsiębiorstw zagranicznych, aby zadbać o skuteczne opodatkowanie zysków rejestrowanych w krajach o niskich podatkach lub krajach nienaliczających podatków oraz aby zapobiec sytuacji, w której różnorodność krajowych przepisów dotyczących tej kwestii w Unii zakłóci funkcjonowanie rynku wewnętrznego; ramy te powinny zagwarantować pełne wykorzystanie przepisów dotyczących kontrolowanych przedsiębiorstw zagranicznych, wykraczające poza sytuacje związane z czysto sztucznymi strukturami; nie uniemożliwia to poszczególnym państwom członkowskim wprowadzania bardziej rygorystycznych przepisów.

Zalecenie B5. Poprawa koordynacji działań państw członkowskich w odniesieniu do kontroli podatkowych

Parlament Europejski wzywa Komisję Europejską do przedstawienia wniosku dotyczącego zmiany dyrektywy 2011/16/UE, aby:

—  zapewnić skuteczniejsze równoczesne audyty i kontrole podatkowe w przypadku, gdy dwa lub większa liczba krajowych organów podatkowych postanowi przeprowadzić kontrole u jednej lub większej liczby osób posiadających wspólne lub uzupełniające się interesy;

—  zadbać o to, by jednostka dominująca i jej spółki zależne z siedzibą w Unii były kontrolowane przez właściwe organy podatkowe w tym samym okresie, pod kierownictwem organów podatkowych właściwych dla jednostki dominującej, w celu zapewnienia wydajnego przepływu informacji między organami podatkowymi. W związku z tym:

—  organy podatkowe powinny regularnie wymieniać się informacjami na temat prowadzonych przez siebie dochodzeń, aby upewnić się, że grupy nie wykorzystują rozbieżności lub luk między różnymi krajowymi systemami podatkowymi;

—  czas, w którym należy dokonać wymiany informacji na temat bieżących kontroli, należy ograniczyć do minimum;

—  organy podatkowe właściwe dla danego przedsiębiorstwa powinny systematycznie informować organy podatkowe właściwe dla innych podmiotów należących do tej samej grupy o wynikach kontroli podatkowej;

—  nie należy podejmować żadnej decyzji dotyczącej wyniku kontroli podatkowej przeprowadzanej przez organ podatkowy przed poinformowaniem pozostałych zainteresowanych organów podatkowych.

Zalecenie B6. Wprowadzenie wspólnego europejskiego numeru identyfikacji podatkowej

Parlament Europejski wzywa Komisję Europejską do przedstawienia propozycji dotyczącej europejskiego numeru identyfikacji podatkowej.

—  Propozycja ta powinna być oparta na koncepcji europejskiego numeru identyfikacji podatkowej zawartej w planie działania Komisji zakładającym poprawę skuteczności walki z oszustwami podatkowymi i uchylaniem się od opodatkowania na 2012 r. (działanie 22)(13) oraz na wyniku odnośnych konsultacji przeprowadzonych w 2013 r.(14).

C.  Konwergencja

Zalecenie C1. Nowe podejście do międzynarodowych ustaleń podatkowych

Parlament Europejski wzywa Komisję Europejską do przedstawienia wniosku ustawodawczego umożliwiającego Unii mówienie jednym głosem w odniesieniu do międzynarodowych ustaleń podatkowych.

—  Komisja powinna być upoważniona do negocjowania konwencji podatkowych z krajami trzecimi w imieniu UE – zastąpiłoby to obecną praktykę prowadzenia negocjacji dwustronnych, która przynosi niezadowalające efekty, zwłaszcza dla krajów rozwijających się.

—  Komisja musi dopilnować, by takie konwencje zawierały przepisy dotyczące wzajemności i zakazywały wszelkich działań powodujących szkodliwe skutki dla obywateli Unii i przedsiębiorstw, zwłaszcza MŚP, w związku z eksterytorialnym stosowaniem prawodawstwa kraju trzeciego w ramach jurysdykcji Unii i jej państw członkowskich.

—  Należy wprowadzić wspólną unijną wielostronną konwencję podatkową, która zastąpiłaby konwencje dwustronne między państwami członkowskimi oraz konwencje zawierane przez państwa członkowskie z innymi krajami.

—  Wszystkie nowe międzynarodowe umowy handlowe zawierane przez Unię powinny zawierać klauzulę dobrego zarządzania w kwestiach podatkowych.

—  Wszystkie międzynarodowe ustalenia podatkowe muszą przewidywać mechanizm egzekwowania.

Zalecenie C2. Stworzenie wspólnej i jasnej definicji „rajów podatkowych”

Parlament Europejski wzywa Komisję Europejską do przedstawienia – we współpracy m.in. z OECD i ONZ – propozycji jasno określonych kryteriów służących zdefiniowaniu „rajów podatkowych”.

—  Kryteria te powinny opierać się na kompleksowych, przejrzystych, solidnych, obiektywnie weryfikowalnych i ogólnie akceptowanych wskaźnikach, rozwijając zasady dobrych rządów określone przez Komisję w komunikacie z 2009 r. zatytułowanym „Wspieranie dobrych rządów w dziedzinie opodatkowania”(15): wymianę informacji i współpracę administracyjną, uczciwą konkurencję podatkową i przejrzystość.

—  Kryteria te powinny obejmować takie pojęcia jak tajemnica bankowa, rejestracja struktury własnościowej spółek, trusty i fundacje, publikacja sprawozdań finansowych spółek, zdolność do wymiany informacji, wydajność administracji podatkowej, wspieranie uchylania się od opodatkowania, istnienie szkodliwych instrumentów prawnych, zapobieganie praniu pieniędzy, automatyczność wymiany informacji, istnienie umów dwustronnych, a także międzynarodowe zobowiązania w zakresie przejrzystości i współpracy sądowej.

—  Na bazie tych kryteriów Komisja powinna przedstawić zrewidowaną listę rajów podatkowych, która zastąpiłaby tymczasową listę przedstawioną w czerwcu 2015 r.

—  Ta lista rajów podatkowych powinna być powiązana z odpowiednimi przepisami podatkowymi jako punkt odniesienia dla innych strategii politycznych i przepisów.

—  Komisja powinna dokonywać przeglądu tej listy co najmniej dwa razy do roku i każdorazowo na uzasadniony wniosek jurysdykcji wymienionej na liście.

Zalecenie C3. Środki zaradcze względem firm korzystających z rajów podatkowych

Parlament Europejski wzywa Komisję Europejską do przedstawienia propozycji dotyczącej katalogu środków zaradczych, które powinny być stosowane przez Unię i państwa członkowskie – jako udziałowców i podmioty finansujące organy publiczne, banki i programy finansowania – wobec przedsiębiorstw, które korzystają z rajów podatkowych w celu prowadzenia agresywnego planowania podatkowego, a tym samym nie spełniają unijnych standardów w zakresie dobrego zarządzania w kwestiach podatkowych.

—  Te środki zaradcze powinny obejmować:

—  zakaz dostępu do pomocy państwa lub zamówień publicznych na szczeblu unijnym lub krajowym;

—  zakaz dostępu do niektórych funduszy unijnych.

—  Należy to osiągnąć między innymi poprzez:

—  zmianę statutu Europejskiego Banku Inwestycyjnego (EBI) (protokół nr 5 załączony do traktatów) w celu zadbania o to, by żadne środki finansowe EBI nie mogły trafić do beneficjentów końcowych lub pośredników finansowych, którzy korzystają z rajów podatkowych lub stosują szkodliwe praktyki podatkowe(16)

—  zmianę rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2015/1017(17) w celu zadbania o to, by żadne środki z EFIS nie mogły trafić do tego rodzaju firm(18)

—  zmianę rozporządzeń Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1305/2013(19), (UE) nr 1306/2013(20), (UE) nr 1307/2013(21) i (UE) nr 1308/2013(22) w celu zadbania o to, by finansowanie w ramach WPR nie mogło trafić do tego rodzaju firm;

—  kontynuację procesu unowocześniania polityki w dziedzinie pomocy państwa w celu zadbania o to, by państwa członkowskie nie udzielały pomocy tego rodzaju firmom(23)

—  zmianę rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1303/2013(24) w celu zadbania o to, by żadne pieniądze z pięciu europejskich funduszy strukturalnych i inwestycyjnych (Europejski Fundusz Rozwoju Regionalnego, Europejski Fundusz Społeczny, Fundusz Spójności, Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich, Europejski Fundusz Morski i Rybacki) nie mogły trafić do tego rodzaju firm

—  zmianę porozumienia ustanawiającego Europejski Bank Odbudowy i Rozwoju (EBOiR) w celu zadbania o to, by żadne środki finansowe EBOiR nie mogły trafić do tego rodzaju firm(25)

—  zakazanie Unii zawierania umów handlowych z jurysdykcjami określonymi przez Komisję jako „raje podatkowe”.

Komisja sprawdzi, czy obowiązujące umowy handlowe z krajami definiowanymi jako raje podatkowe mogą zostać zawieszone lub wypowiedziane.

Zalecenie C4. Stałe miejsce prowadzenia działalności

Parlament Europejski wzywa Komisję Europejską do przedstawienia wniosku ustawodawczego w celu:

—  zmiany definicji „stałego miejsca prowadzenia działalności”, aby przedsiębiorstwa nie mogły sztucznie unikać opodatkowania w państwach członkowskich, w których prowadzą działalność gospodarczą; definicja ta powinna także obejmować sytuacje, w których przedsiębiorstwa prowadzące działalność w całkowicie zdematerializowany sposób cyfrowy uznaje się za podmioty mające stałe miejsce prowadzenia działalności w danym państwie członkowskim, jeśli utrzymują one znaczący poziom obecności cyfrowej w gospodarce tego państwa;

—  wprowadzenia unijnej definicji minimalnego „ekonomicznego charakteru transakcji”, obejmującej również gospodarkę cyfrową, aby zapewnić, że przedsiębiorstwa rzeczywiście wytwarzają wartość i wzbogacają gospodarkę państwa członkowskiego, w którym podlegają obowiązkowi podatkowemu.

Obie ww. definicje powinny stanowić część konkretnego zakazu dotyczącego tzw. firm przykrywek.

Zalecenie C5. Poprawa unijnych uregulowań ramowych dotyczących ustalania cen transferowych

Parlament Europejski wzywa Komisję Europejską do przedstawienia wniosku ustawodawczego w celu:

—  opracowania – na bazie własnych doświadczeń oraz analizy nowych zasad OECD dotyczących ustalania cen transferowych – konkretnych unijnych wytycznych określających, w jaki sposób należy stosować zasady OECD i jak powinny być one interpretowane w kontekście Unii, aby:

—  odzwierciedlić rzeczywistość gospodarczą rynku wewnętrznego;

—  zagwarantować pewność, jasność i sprawiedliwość państwom członkowskim oraz firmom prowadzącym działalność w Unii;

—  zmniejszyć ryzyko nadużywania przepisów do celów przenoszenia zysków.

Zalecenie C6. Rozbieżności w kwalifikacji struktur hybrydowych

Parlament Europejski wzywa Komisję Europejską do przedstawienia wniosku ustawodawczego w celu:

—  zharmonizowania krajowych definicji długu, kapitału własnego oraz przejrzystych i nieprzejrzystych podmiotów, zharmonizowania przyporządkowywania aktywów i pasywów do stałego miejsca prowadzenia działalności, a także zharmonizowania alokacji kosztów i zysków między różne podmioty w ramach tej samej grupy; lub

—  zapobiegnięcia podwójnemu nieopodatkowaniu w przypadku rozbieżności.

Zalecenie C7. Zmiana unijnego systemu pomocy państwa w odniesieniu do podatków

Parlament Europejski wzywa Komisję Europejską do przedstawienia najpóźniej do połowy 2017 r. propozycji dotyczącej następujących kwestii:

—  wytycznych w sprawie pomocy państwa wyjaśniających, w jaki sposób Komisja określi przypadki podatkowej pomocy państwa, co da większą pewność prawa przedsiębiorstwom i państwom członkowskim, mając na uwadze fakt, że w innych sektorach takie wytyczne okazały się bardzo skuteczne w eliminowaniu i udaremnianiu praktyk stosowanych w państwach członkowskich, które to praktyki były sprzeczne z unijnym prawem w dziedzinie pomocy państwa; efekt ten można osiągnąć wyłącznie przez wysoki poziom szczegółowości wytycznych, w tym poprzez uwzględnienie w nich wyrażonych liczbowo progów;

—  podania do publicznej wiadomości strategii podatkowych, które nie są spójne z polityką pomocy państwa, aby zapewnić przedsiębiorstwom i państwom członkowskim wytyczne i większą pewność prawa; w tym celu Komisja dokona realokacji zasobów do DG ds. Konkurencji, aby mogła ona podejmować skuteczne działania we wszystkich sprawach dotyczących nielegalnej pomocy państwa (w tym selektywnych korzyści podatkowych).

Parlament Europejski wzywa również Komisję Europejską, aby w dłuższej perspektywie oceniła możliwość zmiany istniejących przepisów w celu zapobieżenia występującym obecnie przypadkom powrotu środków odzyskanych w wyniku naruszenia unijnych przepisów dotyczących pomocy państwa do państwa członkowskiego, które przyznało nielegalną pomoc podatkową. Przykładowo odzyskana pomoc państwa mogłaby być przekazywana do budżetu Unii lub do państw członkowskich, które zmagają się z problemem erozji bazy podatkowej.

Zalecenie C8. Zmiana dyrektyw Rady 90/435/EWG(26), 2003/49/WE i2005/19/WE oraz innych odpowiednich aktów prawodawstwa unijnego oraz wprowadzenie ogólnej klauzuli zapobiegającej nadużyciom

Parlament Europejski wzywa Komisję Europejską do przedstawienia wniosku ustawodawczego dotyczącego następujących kwestii:

—  Po wprowadzeniu ogólnej klauzuli zapobiegającej nadużyciom do dyrektywy 90/435/EWG, należy jak najszybciej wprowadzić tę klauzulę do dyrektywy 2003/49/WE oraz przedstawić propozycje wprowadzenia tej klauzuli do dyrektywy 2005/19/WE i innych odnośnych aktów prawa unijnego.

—  Należy włączyć taką klauzulę do wszystkich przyszłych unijnych aktów prawnych dotyczących kwestii podatkowych lub mających implikacje podatkowe.

—  Jeżeli chodzi o dyrektywę 2003/49/WE, oprócz wprowadzenia ww. klauzuli należy również zlikwidować wymóg korzystnego traktowania przez państwa członkowskie odsetek i należności licencyjnych w przypadku braku efektywnego opodatkowania w innych miejscach Unii.

—  Jeżeli chodzi o dyrektywę 2005/19/WE, oprócz wprowadzenia ww. klauzuli należy również wprowadzić dodatkowe wymogi w zakresie przejrzystości, a jeśli te zmiany nie wystarczą do zapobieżenia agresywnemu planowaniu podatkowemu, należy wprowadzić przepis przewidujący minimalny podatek jako wymóg skorzystania z ulg podatkowych (takich jak brak opodatkowania dywidend) lub inne środki o podobnym skutku.

Zalecenie C9. Usprawnienie transgranicznych mechanizmów rozstrzygania sporów podatkowych

Parlament Europejski wzywa Komisję Europejską, aby do lata 2016 r. przedstawiła stosowną propozycję w tym zakresie

—  propozycja ta powinna mieć na celu usprawnienie obecnych mechanizmów rozstrzygania transgranicznych sporów podatkowych w Unii, koncentrując się nie tylko na sprawach dotyczących podwójnego opodatkowania, lecz także na sprawach dotyczących podwójnego nieopodatkowania; ma to służyć wypracowaniu skoordynowanego podejścia unijnego do rozstrzygania sporów, przewidującego jaśniejsze zasady i bardziej rygorystyczny harmonogram i opierającego się na systemach już funkcjonujących;

—  funkcjonowanie mechanizmu rozstrzygania sporów i decyzje podejmowane w jego ramach powinny być przejrzyste, aby ograniczyć niepewność korporacji co do stosowania prawa podatkowego.

Zalecenie C10. Wprowadzenie podatku u źródła lub środka o podobnym skutku, aby uniknąć sytuacji, w której zyski będą opuszczać Unię bez opodatkowania

Parlament Europejski wzywa Komisję Europejską, aby do lata 2016 r. przedstawiła propozycję dotyczącą wprowadzenia podatku u źródła lub środka o podobnym skutku w celu zadbania o to, by wszystkie zyski wypracowywane w Unii, które mają zostać przetransferowane poza jej granice, były skutecznie opodatkowane w Unii przed opuszczeniem jej terytorium.

D.  Inne środki

Zalecenie D1. Dodatkowe środki przeciwdziałające powstawaniu luki podatkowej

Parlament Europejski wzywa Komisję Europejską, aby zwróciła uwagę nie tylko na agresywne planowanie podatkowe, erozję bazy podatkowej i przenoszenie zysków, ale także na inne czynniki przyczyniające się do powstania luki podatkowej, mi.in. poprzez:

—  zbadanie przyczyn niskiej skuteczności poboru podatków, w tym VAT;

—  zbadanie przyczyn niesprawiedliwości podatkowej lub niskiej wiarygodności administracji podatkowych w obszarach innych niż podatki od osób prawnych;

—  określenie zasad dotyczących amnestii podatkowych, w tym okoliczności, w których zastosowanie takiego środka byłoby odpowiednie, oraz okoliczności, w których lepiej byłoby skorzystać z innych możliwości, jak również wprowadzenie wymogu informowania Komisji przez państwa członkowskie z wyprzedzeniem o każdej nowej amnestii podatkowej, aby wyeliminować negatywne konsekwencje tych działań na pobór podatków w przyszłości;

—  zaproponowanie minimalnego poziomu przejrzystości dla programów „umorzeń podatkowych” prowadzonych przez rządy krajowe oraz dla uznaniowych ulg podatkowych stosowanych przez te rządy;

—  przyznanie państwom członkowskim większej swobody w uwzględnianiu kwestii wypełniania obowiązków podatkowych przez przedsiębiorstwa, w szczególności przypadków notorycznego nieprzestrzegania przepisów prawa podatkowego, przy udzielaniu zamówień publicznych;

—  zagwarantowanie organom podatkowym pełnego i znaczącego dostępu do centralnych rejestrów beneficjentów rzeczywistych zarówno przedsiębiorstw, jak i funduszy powierniczych, oraz zapewnienie należytego prowadzenia i weryfikacji tych rejestrów.

Można to osiągnąć za sprawą szybkiej transpozycji przez państwa członkowskie czwartej dyrektywy w sprawie przeciwdziałania praniu pieniędzy, zapewniając szeroki i uproszczony dostęp do informacji zawartych w centralnych rejestrach beneficjentów rzeczywistych, w tym dla organizacji społeczeństwa obywatelskiego, dziennikarzy i obywateli.

(1) http://ec.europa.eu/taxation_customs/resources/documents/taxation/gen_info/economic_analysis/tax_structures/2014/report.pdf
(2) „European added value of legislative report on bringing Transparency, coordination and convergence to corporate tax policies in the European Union” [Europejska wartość dodana sprawozdania ustawodawczego w sprawie wprowadzenia przejrzystości, koordynacji i konwergencji do polityki opodatkowania osób prawnych w Unii Europejskiej], dr Benjamin Ferrett, Daniel Gravino i Silvia Merler – dotychczas nieopublikowane.
(3) Teksty przyjęte z dnia 8.7.2015 r., P8_TA(2015)0257.
(4) http://ec.europa.eu/finance/consultations/2015/further-corporate-tax-transparency/index_en.htm.
(5) Na przykład Fair Tax Mark: http://www.fairtaxmark.net/.
(6) Dyrektywa Rady 2011/16/UE z dnia 15 lutego 2011 r. w sprawie współpracy administracyjnej w dziedzinie opodatkowania i uchylająca dyrektywę 77/799/EWG (Dz.U. L 64 z 11.3.2011, s. 1).
(7) http://www.europarl.europa.eu/sides/getDoc.do?pubRef=-//EP//TEXT+REPORT+A8-2015-0040+0+DOC+XML+V0//PL
(8) Dyrektywa Rady 2003/49/WE z dnia 3 czerwca 2003 r. w sprawie wspólnego systemu opodatkowania stosowanego do odsetek oraz należności licencyjnych między powiązanymi spółkami różnych państw członkowskich (Dz.U. L 157 z 26.6.2003, s. 49).
(9) Dyrektywa Rady 2005/19/WE z dnia 17 lutego 2005 r. zmieniająca dyrektywę Rady 90/434/EWG w sprawie wspólnego systemu opodatkowania mającego zastosowanie w przypadku łączenia, podziałów, wnoszenia aktywów i wymiany udziałów, dotyczących spółek różnych państw członkowskich (Dz.U. L 58 z 4.3.2005, s. 19).
(10) Teksty przyjęte z dnia 8.7.2015 r., P8_TA(2015)0257.
(11) Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 596/2014 z dnia 16 kwietnia 2014 r. w sprawie nadużyć na rynku (rozporządzenie w sprawie nadużyć na rynku) oraz uchylające dyrektywę 2003/6/WE Parlamentu Europejskiego i Rady i dyrektywy Komisji 2003/124/WE, 2003/125/WE i 2004/72/WE (Dz.U. L 173 z 12.6.2014, s.1)
(12) http://www.coe.int/t/dghl/standardsetting/cdcj/Whistleblowers/protecting_whistleblowers_en.asp
(13) COM(2012)0722
(14) https://circabc.europa.eu/faces/jsp/extension/wai/navigation/container.jsp;jsessionid=ntPyWqcPhL76L34l441JYp17pJGhQnNh1PkjRGQFMlhQGl7J1ldD!470157117
(15) http://eur-lex.europa.eu/LexUriServ/LexUriServ.do?uri=COM:2009:0201:FIN:PL:PDF
(16) http://www.eib.org/attachments/general/governance_of_the_eib_en.pdf
(17) Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2015/1017 z dnia 25 czerwca 2015 r. w sprawie Europejskiego Funduszu na rzecz Inwestycji Strategicznych, Europejskiego Centrum Doradztwa Inwestycyjnego i Europejskiego Portalu Projektów Inwestycyjnych oraz zmieniającego rozporządzenia (UE) nr 1291/2013 i (UE) nr 1316/2013 – Europejski Fundusz na rzecz Inwestycji Strategicznych (Dz.U. L 169 z 1.7.2015, s. 1).
(18) http://ec.europa.eu/priorities/jobs-growth-investment/plan/docs/proposal_regulation_efsi_en.pdf
(19) Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1305/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) i uchylające rozporządzenie Rady (WE) nr 1698/2005 (Dz.U. L 347 z 20.12.2013, s. 487).
(20) Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. w sprawie finansowania wspólnej polityki rolnej, zarządzania nią i monitorowania jej oraz uchylające rozporządzenia Rady (EWG) nr 352/78, (WE) nr 165/94, (WE) nr 2799/98, (WE) nr 814/2000, (WE) nr 1290/2005 i (WE) nr 485/2008 (Dz.U. L 347 z 20.12.2013, s. 549).
(21) Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1307/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiające przepisy dotyczące płatności bezpośrednich dla rolników na podstawie systemów wsparcia w ramach wspólnej polityki rolnej oraz uchylające rozporządzenie Rady (WE) nr 637/2008 i rozporządzenie Rady (WE) nr 73/2009 (Dz.U. L 347 z 20.12.2013, s. 608).
(22) Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1308/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiające wspólną organizację rynków produktów rolnych oraz uchylające rozporządzenia Rady (EWG) nr 922/72, (EWG) nr 234/79, (WE) nr 1037/2001 i (WE) nr 1234/2007 (Dz.U. L 347 z 20.12.2013, s. 671).
(23) http://www.europarl.europa.eu/sides/getDoc.do?pubRef=-//EP//TEXT+TA+P7-TA-2013-0026+0+DOC+XML+V0//PL
(24) Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1303/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiające wspólne przepisy dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego, Funduszu Spójności, Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich oraz Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego oraz ustanawiające przepisy ogólne dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego, Funduszu Spójności i Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego oraz uchylające rozporządzenie Rady (WE) nr 1083/2006 (Dz.U. L 347 z 20.12.2013, s. 320).
(25) http://www.ebrd.com/news/publications/institutional-documents/basic-documents-of-the-ebrd.html
(26) Dyrektywa Rady 90/435/EWG z dnia 23 lipca 1990 r. w sprawie wspólnego systemu opodatkowania stosowanego w przypadku spółek dominujących i spółek zależnych różnych państw członkowskich (Dz.U. L 225 z 20.8.1990, s. 6).


Stosunki UE–Chiny
PDF 498kWORD 194k
Rezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 16 grudnia 2015 r. w sprawie stosunków UE-Chiny (2015/2003(INI))
P8_TA(2015)0458A8-0350/2015

Parlament Europejski,

–  uwzględniając fakt nawiązania stosunków dyplomatycznych między UE a Chinami od dnia 6 maja 1975 r.,

–  uwzględniając zapoczątkowane w 2003 r. partnerstwo strategiczne UE-Chiny,

–  uwzględniając główne ramy prawne stosunków z Chinami, a mianowicie umowę o współpracy handlowej i gospodarczej WE-Chiny(1), podpisaną w maju 1985 r., dotyczącą stosunków gospodarczo-handlowych, oraz program współpracy UE-Chiny,

–  uwzględniając strategiczny program współpracy między UE a Chinami do roku 2020, uzgodniony dnia 21 listopada 2013 r.,

–  uwzględniając zorganizowany dialog polityczny UE-Chiny, formalnie nawiązany w 1994 r., oraz nawiązany w 2010 r. dialog strategiczny wysokiego szczebla dotyczący kwestii strategicznych i polityki zagranicznej, w tym w szczególności 5. rundę dialogu strategicznego wysokiego szczebla UE-Chiny, która odbyła się w dniu 6 maja 2015 r. w Pekinie,

–  uwzględniając trwające od 2007 r. negocjacje nad nową umową o partnerstwie i współpracy,

–  uwzględniając negocjacje w sprawie dwustronnej umowy inwestycyjnej, które rozpoczęły się w styczniu 2014 r.,

–  uwzględniając 17. szczyt UE-Chiny, który odbył się w dniu 29 czerwca 2015 r. w Brukseli, oraz wspólną deklarację wydaną na jego zakończenie,

–  uwzględniając uwagi przewodniczącego Rady Europejskiej Donalda Tuska przedstawione dnia 29 czerwca 2015 r. podczas wspólnej konferencji prasowej z premierem Chin Li Keqiangiem po 17. szczycie UE-Chiny, w których wyraził on „zaniepokojenie UE z powodu ograniczeń swobody wypowiedzi i zrzeszania się w Chinach, w tym z powodu sytuacji osób należących do mniejszości, takich jak Tybetańczycy i Ujgurzy” oraz „zachęcił Chiny do wznowienia konstruktywnego dialogu z przedstawicielami Dalajlamy”,

–  uwzględniając komunikat Komisji do Rady i Parlamentu Europejskiego z dnia 24 października 2006 r. zatytułowany „UE – Chiny: bliższe partnerstwo, większa odpowiedzialność” (COM(2006)0631),

–  uwzględniając wytyczne Rady dotyczące polityki wobec Azji Wschodniej,

–  uwzględniając konkluzje Rady ds. Ogólnych i Stosunków Zewnętrznych z dni 11–12 grudnia 2006 r. dotyczące partnerstwa strategicznego UE-Chiny,

–  uwzględniając dokument strategiczny Komisji w sprawie Chin na lata 2007–2013, wieloletni program indykatywny na lata 2011–2013 oraz przegląd śródokresowy dokumentu strategicznego z 2010 r. i przegląd wieloletniego programu indykatywnego na lata 2011–2013,

–  uwzględniając pierwszy w historii chiński dokument polityczny dotyczący UE, wydany w dniu 13 października 2003 r.,

–  uwzględniając przyjęcie nowej ustawy o bezpieczeństwie narodowym przez Stały Komitet Ogólnochińskiego Zgromadzenia Przedstawicieli Ludowych z dnia 1 lipca 2015 r. oraz publikację drugiego projektu nowej ustawy o zarządzaniu zagranicznymi organizacjami pozarządowymi w dniu 5 maja 2015 r.,

–  uwzględniając białą księgę na temat strategii wojskowej Chin z dnia 26 maja 2015 r.,

–  uwzględniając rozpoczęty w 1995 r. dialog na temat praw człowieka między UE a Chinami oraz 32. rundę tego dialogu, która odbyła się w dniach 8–9 grudnia 2014 r. w Pekinie;

–  uwzględniając 60 obszarów dialogu sektorowego między Chinami a UE, które dotyczą m.in. środowiska, polityki regionalnej, zatrudnienia i spraw społecznych, a także społeczeństwa obywatelskiego,

–  uwzględniając zainicjowanie w lutym 2012 r. dialogu wysokiego szczebla między narodami UE-Chiny, którego przedmiotem będą wszystkie wspólne inicjatywy UE i Chin w tym obszarze,

–  uwzględniając umowę w sprawie współpracy naukowej i technologicznej między WE i Chinami, która weszła w życie w 2000 r.(2), oraz umowę o partnerstwie naukowo-technologicznym podpisaną w dniu 20 maja 2009 r.,

–  uwzględniając wspólne oświadczenie UE i Chin w sprawie zmiany klimatu wydane podczas 17. szczytu UE-Chiny w czerwcu 2015 r. oraz zaplanowane, ustalone na szczeblu krajowym wkłady do Ramowej konwencji ONZ w sprawie zmian klimatu (UNFCCC), przedstawione przez Chiny w dniu 30 czerwca 2015 r.,

–  uwzględniając wspólną deklarację UE-Chiny w sprawie bezpieczeństwa energetycznego, wydaną w Brukseli w dniu 3 maja 2012 r., oraz dialog energetyczny między WE a Chinami,

–  uwzględniając obrady okrągłego stołu Chiny-UE,

–  uwzględniając 18. Zjazd Krajowy Komunistycznej Partii Chin, który odbył się w dniach 8–14 listopada 2012 r., oraz zmiany w kierownictwie Stałego Komitetu Biura Politycznego uchwalone na tym zjeździe,

–  uwzględniając Międzynarodowy pakt praw obywatelskich i politycznych z dnia 16 grudnia 1966 r.,

–  uwzględniając wyniki czwartego posiedzenia plenarnego 18. Komitetu Centralnego Komunistycznej Partii Chin (czwartego plenum), które odbyło się w dniach 20–23 października 2014 r.,

–  uwzględniając oświadczenie przewodniczącego ASEAN wygłoszone podczas 26. szczytu ASEAN w dniu 27 kwietnia 2015 r.,

–  uwzględniając oświadczenie wiceprzewodniczącej Komisji / wysokiej przedstawiciel Unii do spraw zagranicznych i polityki bezpieczeństwa z dnia 6 maja 2015 r., wygłoszone po jej spotkaniu z premierem Chin Li Keqiangiem,

–  uwzględniając swoje ostatnie posiedzenie międzyparlamentarne z Chinami, które odbyło się w dniu 26 listopada 2013 r.,

–  uwzględniając swoje niedawne rezolucje w sprawie Chin, zwłaszcza rezolucję z dnia 23 maja 2012 r. w sprawie UE i Chin: Brak równowagi w handlu?(3), rezolucję z dnia 2 lutego 2012 r. w sprawie polityki zagranicznej UE wobec Brazylii, Rosji, Indii i Chin (BRICS) i innych wschodzących mocarstw: cele i strategie(4), rezolucję z dnia 14 marca 2013 r. w sprawie zagrożenia jądrowego i praw człowieka w Koreańskiej Republice Ludowo-Demokratycznej(5), rezolucję z dnia 17 kwietnia 2014 r.(6) w sprawie sytuacji w Korei Północnej, rezolucję z dnia 5 lutego 2014 r. w sprawie ram polityki w zakresie klimatu i energii do roku 2030(7), a także rezolucję z dnia 12 marca 2015 r. w sprawie rocznego sprawozdania Wysokiej Przedstawiciel Unii do Spraw Zagranicznych i Polityki Bezpieczeństwa dla Parlamentu Europejskiego(8),

–  uwzględniając swoje rezolucje: z dnia 7 września 2006 r. w sprawie stosunków między Unią Europejską a Chinami(9), z dnia 5 lutego 2009 r. w sprawie stosunków handlowych i gospodarczych z Chinami(10), z dnia 14 marca 2013 r. w sprawie stosunków UE-Chiny(11), z dnia 9 października 2013 r. w sprawie negocjacji UE z Chinami dotyczących dwustronnej umowy inwestycyjnej(12) oraz z dnia 9 października 2013 r. w sprawie stosunków handlowych UE-Tajwan(13),

–  uwzględniając swoje rezolucje dotyczące praw człowieka: z dnia 26 listopada 2009 r. w sprawie Chin: prawa mniejszości a stosowanie kary śmierci(14), z dnia 10 marca 2011 r. w sprawie sytuacji i dziedzictwa kulturowego w Kaszgarze (Region Autonomiczny Sinciang-Ujgur w Chinach)(15), z dnia 5 lipca 2012 r. w sprawie skandalu związanego z przymusową aborcją w Chinach(16), z dnia 12 grudnia 2013 r. w sprawie pobierania narządów w Chinach(17) oraz z dnia 13 marca 2014 r. w sprawie priorytetów UE na 25. sesję Rady Praw Człowieka ONZ(18),

–  uwzględniając embargo UE na broń wprowadzone po stłumieniu protestów na placu Tiananmen w czerwcu 1989 r., poparte przez Parlament w rezolucji z dnia 2 lutego 2006 r. w sprawie rocznego sprawozdania Rady dla Parlamentu Europejskiego w sprawie głównych aspektów i podstawowych wyborów WPZiB(19),

–  uwzględniając swą rezolucję z dnia 7 lipca 2005 r. w sprawie stosunków pomiędzy UE, Chinami i Tajwanem oraz bezpieczeństwa na Dalekim Wschodzie(20),

–  uwzględniając swoje rezolucje w sprawie Tybetu, zwłaszcza rezolucję z dnia 25 listopada 2010 r. w sprawie Tybetu: plany wprowadzenia chińskiego jako głównego języka wykładowego(21), z dnia 27 października 2011 r. w sprawie Tybetu, w szczególności samospalenia mniszek i mnichów(22), oraz z dnia 14 czerwca 2012 r. w sprawie sytuacji w dziedzinie praw człowieka w Tybecie(23),

–  uwzględniając dziewięć rund rozmów, które odbyły się w latach 2002–2010 między wysokiej rangi przedstawicielami rządu Chin a Dalajlamą, uwzględniając chińską białą księgę w sprawie Tybetu, zatytułowaną „Ścieżka rozwoju Tybetu jest napędzana przez nieprzezwyciężoną falę historyczną” oraz opublikowaną przez biuro informacyjne Rady Państwa Chińskiej Republiki Ludowej w dniu 15 kwietnia 2015 r., uwzględniając memorandum z 2008 r. i notę z 2009 w sprawie prawdziwej autonomii ludności Tybetu, przedstawione przez przedstawicieli XIV Dalajlamy,

–  uwzględniając art. 52 Regulaminu,

–  uwzględniając sprawozdanie Komisji Spraw Zagranicznych (A8-0350/2015),

A.  mając na uwadze, że w 2015 r. przypada 40. rocznica nawiązania stosunków dyplomatycznych między UE a Chinami; mając na uwadze, że partnerstwo strategiczne UE-Chiny ma kluczowe znaczenie dla stosunków między UE a Chińską Republiką Ludową (ChRL) oraz dla znalezienia wspólnych odpowiedzi na szereg globalnych wzywań i określenia wspólnych interesów, takich jak: bezpieczeństwo na świecie i bezpieczeństwo regionalne, zwalczanie terroryzmu i przestępczości zorganizowanej, cyberbezpieczeństwo, broń masowego rażenia i nierozprzestrzenianie broni jądrowej, bezpieczeństwo energetyczne, ogólnoświatowe regulacje finansowe i rynkowe, zmiana klimatu i zrównoważony rozwój, a także dla tworzenia ram pozwalających rozwiązać dwustronne problemy między UE i Chinami;

B.  mając na uwadze, że Chiny i UE rozpoczęły negocjacje w sprawie dwustronnej umowy inwestycyjnej w 2013 r.;

C.  mając na uwadze, że Chiny są istotnym partnerem handlowym UE, o ogromnym i stale rozwijającym się rynku; mając na uwadze, że toczące się negocjacje porozumień handlowych stanowią jedną z najważniejszych kwestii w dwustronnych stosunkach gospodarczych i handlowych UE-Chiny;

D.  mając na uwadze, że pod kierownictwem obecnego sekretarza generalnego Komunistycznej Partii Chin (KPCh) i przewodniczącego ChRL Xi Jinpinga Chiny rozpoczęły różnorodne inicjatywy, takie jak „nowy jedwabny szlak” – projekt mający na celu integrację gospodarczą Chin z Azją Środkową, a ostatecznie z Europą i Afryką, utworzenie Azjatyckiego Banku Inwestycji Infrastrukturalnych (AIIB), istotne ze strategicznego punktu widzenia porozumienie energetyczne z Rosją w sprawie dostaw 38 miliardów metrów sześciennych gazu ziemnego rocznie, budowa gazociągu i innych wspólnych projektów dotyczących poszukiwania i wydobywania ropy w Chinach; mając na uwadze, że w ostatnich kilku latach Chiny prowadzą coraz aktywniejszą politykę inwestycyjną – zarówno w UE, jak i w jej wschodnim sąsiedztwie;

E.  mając na uwadze, że przewodniczący Xi Jinping zainicjował inicjatywę „chiński sen”, przedstawianą jako koncepcja i wizja mająca na celu urzeczywistnienie odnowienia narodu i budowę średnio zamożnego społeczeństwa w wielu wymiarach gospodarczych, społecznych, kulturowych i politycznych, a także doprowadzenie do pełnego rozwoju Chin do 2049 r.;

F.  mając na uwadze, że Chiny doświadczyły ogromnego wzrostu gospodarczego w ciągu ostatnich 20 lat, a 600 mln obywateli Chin wydostało się z ubóstwa;

G.  mając na uwadze, że krach na giełdzie chińskiej w 2015 r. negatywnie wpłynął na stabilność finansową na świecie, w tym w UE;

H.  mając na uwadze, że chińska polityka planowania rodziny doprowadziła do gwałtownego starzenia się społeczeństwa od lat 80. ubiegłego wieku, a obecnie ponad 200 milionów obywateli ma więcej niż 60 lat;

I.  mając na uwadze, że degradacja środowiska w Chinach przybrała dramatyczne rozmiary i wymaga jeszcze bardziej pilnych, zdecydowanych i ukierunkowanych działań rządu; mając na uwadze, że podczas ostatniego szczytu UE-Chiny omawiano również temat zrównoważonego rozwoju i zmiany klimatu, przyjmując wspólną deklarację dotyczącą zmiany klimatu;

J.  mając na uwadze, że strona chińska uznała konieczność zmierzenia się z zagrożeniami spowodowanymi zmianą klimatu i że Chiny zobowiązały się przyjąć protokół lub jakikolwiek inny instrument prawny, który doprowadzi do osiągnięcia całościowego porozumienia w tej kwestii podczas konferencji klimatycznej w Paryżu;

K.  mając na uwadze, że powszechna kampania antykorupcyjna przewodniczącego Xi zainicjowana w 2012 r., mająca na celu rozwiązanie problemów ze sprawowaniem rządów i wymierzona w urzędników partyjnych, rządowych, wojskowych i przedsiębiorstw państwowych podejrzewanych o korupcję, doprowadziła do wykrycia lawiny przypadków korupcji wśród osób piastujących wysokie stanowiska, demaskując nie tylko łapownictwo, ale również ogromne fortuny zgromadzone przez chińskich przywódców, a także ujawniając infiltrację systemu politycznego przez potężne sieci przestępcze;

L.  mając na uwadze, że zagraniczne organizacje pozarządowe działają dynamicznie i odgrywają istotną rolę w rozwoju lokalnych organizacji pozarządowych i otwarciu Chin od czasu reformy;

M.  mając na uwadze, że, dbając o własne bezpieczeństwo narodowe, Chiny opublikowały w tym roku projekty trzech nowych ustaw, które zawierają przepisy dotyczące cyberbezpieczeństwa i organizacji pozarządowych;

N.  mając na uwadze, że w latach 2013 i 2014 Pekin, Kunming i Urumczi były celami poważnych i brutalnych zamachów terrorystycznych, w których śmierć poniosły 72 osoby, a 356 osób zostało rannych; mając na uwadze, że Chiny przygotowują ustawę o zwalczaniu terroryzmu, co jest dowodem na to, że rząd przywiązuje najwyższą wagę do zwalczania terroryzmu;

O.  mając na uwadze, że w czerwcu 2015 r. Rada Ustawodawcza Hongkongu zagłosowała przeciwko kontrowersyjnemu projektowi, który pozwalałby mieszkańcom Hongkongu na wybór szefa administracji Hongkongu, jednak tylko spośród puli kandydatów zweryfikowanych przez propekińską komisję; mając na uwadze, że to właśnie ten projekt wywołał masowe 79-dniowe prodemokratyczne protesty „ruchu parasolek” trwające od końca września do połowy grudnia 2014 r.;

P.  mając na uwadze, że nowe władze chińskie uznają rozkwit ChRL za nieodwracalny fakt wynikający z przejścia od „dyplomacji reagującej” do „dyplomacji proaktywnej”;

Q.  mając na uwadze, że nowa biała księga na temat strategii wojskowej Chin postuluje, by odejść od tradycyjnego sposobu myślenia, że ląd ma przewagę nad morzem, oraz przywiązywać większe znaczenie do zarządzania morzami, a także do ochrony praw i interesów związanych z morzem; mając na uwadze, że Chiny nie uznają Konwencji Narodów Zjednoczonych o prawie morza w odniesieniu do sporów w obszarze Morza Południowochińskiego i Wschodniochińskiego;

R.  mając na uwadze, że w Deklaracji w sprawie postępowania stron na Morzu Południowochińskim z 2002 r. Chiny i kraje ASEAN obiecały stworzenie warunków dla „pokojowego i trwałego rozwiązania” na Morzu Południowochińskim; niemniej jednak stosunki z krajami sąsiednimi, takimi jak Tajwan, Wietnam, Filipiny, Malezja i Brunei, są coraz bardziej napięte;

S.  mając na uwadze, że Chiny są głównym stronnikiem politycznym Korei Północnej, a także jej największym inwestorem, dawcą pomocy, dostawcą żywności i energii oraz partnerem handlowym; mając na uwadze, że chińscy eksperci niedawno ujawnili, że Korea Północna może już dysponować 20 głowicami nuklearnymi;

T.  mając na uwadze, że w następstwie kryzysu na Ukrainie Rosja i Chiny w bezprecedensowy sposób zacieśniły wzajemne stosunki;

U.  mając na uwadze, że w dniu 8 maja 2015 r. Rosja i Chiny podpisały porozumienie dwustronne w sprawie „bezpieczeństwa informacji” określające zagrożenia cybernetyczne jako przekazywanie informacji mogących zagrażać „systemom społeczno-politycznym i społeczno-gospodarczym oraz środowisku duchowemu, moralnemu i kulturowemu państw”;

V.  mając na uwadze, że od 2005 roku Chiny udzieliły państwom Ameryki Łacińskiej kredytów o łącznej wartości około 100 mld USD; mając na uwadze, że Chiny są obecnie głównym partnerem handlowym Brazylii i drugim co do wielkości partnerem handlowym takich państw jak Argentyna, Wenezuela i Kuba;

W.  mając na uwadze, że rząd chiński uznaje znaczenie, a nawet powszechność praw człowieka, nie osiąga jednak jak dotąd wymiernych wyników, jeśli chodzi o poprawę sytuacji związanej z poszanowaniem praw człowieka w Chinach;

X.  mając na uwadze, że Chiny oficjalnie i teoretycznie zaakceptowały powszechność praw człowieka i w ciągu ostatnich trzech dziesięcioleci przyjęły międzynarodowe ramy dotyczące praw człowieka, podpisując szereg traktatów w tej dziedzinie, przez co stały się częścią międzynarodowych ram prawnych i instytucjonalnych dotyczących praw człowieka;

Y.  mając na uwadze, że na początku 2015 roku przewodniczący Xi publicznie ogłosił zamiar rozszerzenia praworządności na cały kraj, żywiąc przekonanie, że skuteczny wymiar sprawiedliwości jest podstawą nowoczesnej gospodarki i nowoczesnego społeczeństwa w Chinach;

Z.  mając na uwadze, że KPCh uznaje pięć religii, które są ostatecznie kontrolowane przez podlegający partii Departament Zjednoczonego Frontu Pracy; mając na uwadze, że wykaz ten ma charakter wyłączny, co prowadzi do dyskryminacji pozostałych religii i kultów;

AA.  mając na uwadze, że UE i Chiny prowadzą dialog na temat praw człowieka od 1995 r.;

AB.  mając na uwadze, że w projekcie zalecenia przyjętym w dniu 26 marca 2015 r. Europejski Rzecznik Praw Obywatelskich skrytykował brak oceny skutków w zakresie praw człowieka w odniesieniu do mechanizmu rozstrzygania sporów między inwestorem a państwem w ramach negocjacji porozumienia handlowo-inwestycyjnego z Wietnamem; mając na uwadze, że ustanawia to poważny precedens w odniesieniu do negocjacji dotyczących dwustronnej umowy inwestycyjnej UE-Chiny;

AC.  mając na uwadze, że Tybetańczycy wyrażają swoją tożsamość kulturową poprzez ruch Lhakar („biała środa”), nosząc jedynie tybetańskie ubrania, mówiąc tylko w rodzimym języku oraz spożywając tylko tybetańską żywność w każdą środę; mając na uwadze, że do dnia dzisiejszego ponad 140 Tybetańczyków dokonało samospalenia w geście protestu przeciwko polityce rządu chińskiego w autonomicznym regionie Tybetu; mając na uwadze ostatnie napięcia wywołane śmiercią lamy Tenzina Deleka Rinpoczego w więzieniu; mając na uwadze, że Tybet jest objęty polityką osiedlania Chińczyków Han; mając na uwadze, że w roku 2015 przypada 50. rocznica ustanowienia Tybetańskiego Regionu Autonomicznego; mając na uwadze, że w ciągu ostatnich kilku lat nie poczyniono postępów, jeśli chodzi o rozwiązanie kryzysu tybetańskiego, a ostatnia runda rozmów pokojowych odbyła się w 2010 r.;

AD.  mając na uwadze, że UE popiera politykę jednych Chin w stosunkach po obu stronach cieśniny między ChRL a Tajwanem;

Strategiczne partnerstwo i współpraca między UE a Chinami

1.  z zadowoleniem przyjmuje 40. rocznicę nawiązania stosunków dyplomatycznych między UE i Chinami jako źródło inspiracji dla wzmocnienia strategicznego partnerstwa, tak koniecznego w wielobiegunowym i zglobalizowanym świecie, oraz dla przyspieszenia trwających negocjacji w sprawie nowej umowy o partnerstwie i współpracy, opartych na zaufaniu, przejrzystości i poszanowaniu dla praw człowieka; podkreśla, że podczas niedawnego szczytu UE-Chiny, który odbył się w dniu 29 czerwca 2015 r., obie strony ponownie potwierdziły swoje zaangażowanie w pogłębianie tego partnerstwa; podkreśla, że Chiny są kluczową potęgą światową i jednym z najważniejszych partnerów UE; podkreśla, że obie strony są zaangażowane w promowanie kompleksowego partnerstwa strategicznego UE-Chiny w następnej dekadzie, które przyniesie korzyści zarówno UE, jak i Chinom; wyraża poparcie dla corocznych (dwuletnich) dialogów: dialogu strategicznego wysokiego szczebla, dialogu gospodarczego i handlowego wysokiego szczebla oraz dialogu wysokiego szczebla między narodami, a także dla ponad 60 dialogów sektorowych między UE a Chinami dotyczących szerokiego zakresu spraw; apeluje, by te dialogi sektorowe doprowadziły do budowy zaufania i wymiernych rezultatów;

2.  z zadowoleniem przyjmuje wynik 17. szczytu UE-Chiny, który odbył się w dniu 29 czerwca 2015 r. i przeniósł stosunki dwustronne na nowy szczebel oraz dał sygnał do nawiązania bliższej współpracy politycznej wykraczającej poza zwykłe relacje handlowe, zmierzającej w kierunku skoordynowanego podejścia strategicznego mającego na celu reakcję na wspólne globalne problemy i zagrożenia; odnotowuje, że obie strony w pełni uznały postępy poczynione we wdrażaniu strategicznego programu współpracy UE-Chiny 2020 oraz że ustanowiony zostanie mechanizm przeglądu dwustronnego na szczeblu urzędników w celu monitorowania działań następczych; z zadowoleniem przyjmuje fakt, że obie strony uzgodniły na szczycie szereg priorytetów mających na celu wzmocnienie ich współpracy dwustronnej i rozszerzenie globalnego wymiaru ich partnerstwa strategicznego;

3.  podkreśla, że państwa członkowskie UE muszą mówić jednym głosem w rozmowach z rządem Chin, zwłaszcza w kontekście obecnej aktywnej dyplomacji ze strony Pekinu oraz w obliczu nadawania nowego kształtu globalnej strukturze zarządzania; podkreśla zakończenie negocjacji w sprawie umowy o Azjatyckim Banku Inwestycji Infrastrukturalnych (AIIB) i ma nadzieję na bliską współpracę między UE a AIIB w przyszłości; ubolewa nad brakiem poważnej debaty i ścisłej koordynacji na szczeblu UE w sprawie udziału państw członkowskich w AIIB; podkreśla znaczenie polityki handlowej i inwestycyjnej, będącej najbardziej naturalnym obszarem pełnego wykorzystania strategicznej współpracy z Chinami; odnotowuje zacieśnioną w ostatnim czasie współpracę między Chinami a państwami Europy Środkowo-Wschodniej w ramach tzw. grupy 16+1, która obejmuje kilka państw członkowskich UE, uważa jednak, że taka współpraca nie powinna prowadzić do podziałów wewnątrz UE ani osłabiać jej pozycji w stosunkach z Chinami oraz powinna uwzględniać kwestie praw człowieka; wzywa Europejską Służbę Działań Zewnętrznych i Komisję do przedstawienia Parlamentowi sprawozdania rocznego z rozwoju stosunków UE-Chiny; apeluje o pogłębienie możliwych do realizacji i opartych na jasnych zasadach stosunków handlowo-inwestycyjnych z Chinami;

4.  przyznaje, że Chiny powinny odgrywać silniejszą rolę w wielostronnych instytucjach finansowych, która lepiej odzwierciedla rozmiary chińskiej gospodarki; uważa, że utworzony niedawno Azjatycki Bank Inwestycji Infrastrukturalnych stanowi szansę dla Chin na udział w wielobiegunowym porządku światowym w charakterze odpowiedzialnego partnera; zachęca nowo powstałą instytucję, aby odeszła od błędów przeszłości polegających na finansowaniu zbyt ambitnych projektów infrastrukturalnych oraz potraktowała priorytetowo pomoc techniczną i dostęp do globalnej wiedzy, zachowując równowagę między priorytetami środowiskowymi, społecznymi i rozwojowymi;

5.  uważa za rzecz o decydującym znaczeniu, aby europejski wkład w udział w AIIB obejmował: przejrzyste procedury wyceny kredytów; jednoznaczne standardy w odniesieniu do dobrego sprawowania władzy, odpowiedzialności społecznej i środowiska; oraz dbanie o to, aby państwa zaciągające kredyty nie traciły kontroli nad zadłużeniem;

6.  z zadowoleniem przyjmuje udział kilku państw członkowskich w AIIB; niemniej jednak ubolewa nad brakiem poważnej debaty, ścisłej koordynacji oraz skoordynowanej reakcji i podejścia na szczeblu UE w odpowiedzi na inicjatywy budowy nowych instytucji wielostronnych, zainicjowane przez chiński rząd; apeluje do instytucji UE i do państw członkowskich o dostrzeżenie w tym sygnału alarmowego pozwalającego na uniknięcie podobnego braku koordynacji w przyszłości;

7.  z zadowoleniem przyjmuje porozumienie polityczne na rzecz poprawy strategicznych połączeń infrastrukturalnych między UE a Chinami; w związku z tym z zadowoleniem przyjmuje decyzję o ustanowieniu nowej platformy łączności w celu stworzenia sprzyjającego środowiska dla zrównoważonych i interoperacyjnych transgranicznych sieci infrastrukturalnych w krajach i regionach między UE a Chinami; w szczególności pochwala gotowość UE do uruchomienia tego projektu na szczeblu unijnym; apeluje do obu stron o korzystanie z szans, jakie stwarza bliska łączność między obydwoma partnerami, w tym również współpraca w zakresie inwestycji infrastrukturalnych w krajach położonych wzdłuż nowego jedwabnego szlaku oraz nowego morskiego jedwabnego szlaku;

8.  zwraca uwagę na dynamiczny rozwój chińskiej gospodarki w ciągu ostatnich dwudziestu lat i podkreśla, że państwa członkowskie UE powinny lepiej wykorzystywać szanse, jakie oferuje ten rozwój gospodarczy; przyjmuje do wiadomości chińskie zainteresowanie strategicznymi inwestycjami w infrastrukturę w Europie i podkreśla potrzebę współpracy z Chinami i innymi krajami tego regionu nad takimi projektami, jak chińska koncepcja „Jeden pas i jeden szlak” czy unijny plan inwestycyjny zwany planem Junckera, a także projektami obejmującymi połączenia kolejowe, porty morskie i lotniska; wzywa wiceprzewodniczącą / wysoką przedstawiciel oraz Komisję do zastanowienia się nad wpływem globalnej polityki inwestycyjnej Chin, a także nad działaniami inwestycyjnymi tego kraju w UE i we wschodnim sąsiedztwie; podkreśla – zgodnie z wcześniej przyjętymi stanowiskami Parlamentu oraz przy pełnym poszanowaniu kompetencji komisji INTA – znaczenie negocjowanej obecnie dwustronnej umowy inwestycyjnej między UE a Chinami; apeluje o uwzględnienie w dwustronnej umowie inwestycyjnej kompleksowego rozdziału dotyczącego zrównoważonego rozwoju, który zawierać będzie wiążące zobowiązania w odniesieniu do podstawowych norm pracy MOP oraz kluczowych wielostronnych umów środowiskowych; podkreśla, że europejskie przedsiębiorstwa coraz częściej skarżą się na to, że padają ofiarami stale zmieniających się przepisów oraz dyskryminacji; podkreśla znaczenie powodzenia toczących się negocjacji w sprawie umowy inwestycyjnej w celu dalszego ułatwiania inwestycji oraz wdrażania ochrony inwestycji i dostępu do rynku, w tym zamówień publicznych, a także równego traktowania przedsiębiorstw zarówno w Europie, jak i w Chinach; wzywa do dalszych kroków i aktywnych działań następczych w celu zapewnienia bardziej zrównoważonych stosunków handlowych w związku z eliminacją barier dla handlu i inwestycji dla europejskich przedsiębiorstw; wzywa Chiny i UE do dalszego zacieśniania współpracy w celu poprawienia dostępu MŚP do obu rynków; podkreśla zobowiązanie UE i Chin do utworzenia otwartej, globalnej gospodarki oraz sprawiedliwego, przejrzystego i opartego na jasnych zasadach środowiska handlowego i inwestycyjnego, gwarantującego równe szanse i przeciwstawiającego się protekcjonizmowi;

9.  odnotowuje w tym kontekście uruchomienie inicjatywy „Jeden pas i jeden szlak” mającej na celu budowę znaczących połączeń energetycznych i komunikacyjnych przecinających Azję Środkową, Zachodnią i Południową aż po Europę; uważa, że w związku z geostrategicznym znaczeniem tej inicjatywy powinna ona być realizowana w sposób wielostronny; jest zdania, że kluczowe znaczenie ma wytworzenie synergii i opracowywanie projektów przy zachowaniu pełnej przejrzystości i zaangażowaniu wszystkich zainteresowanych stron;

10.  apeluje o zwiększenie koordynacji między UE a Chinami w obszarach o strategicznym znaczeniu, takich jak grupa G20, bezpieczeństwo i obronność, zwalczanie terroryzmu, nielegalna migracja, przestępczość transgraniczna, nierozprzestrzenianie broni jądrowej, bezpieczeństwo globalne i regionalne, cyberbezpieczeństwo, broń masowego rażenia, bezpieczeństwo energetyczne, ogólnoświatowe regulacje finansowe i rynkowe, zmiana klimatu, a także urbanizacja, programy rozwoju i pomocy oraz zrównoważony rozwój; podkreśla znaczenie współpracy w zakresie rozwoju regionalnego oraz dialogu i wymian w obszarze strategii „Europa 2020” i nadchodzącego chińskiego 13. planu pięcioletniego;

11.  apeluje do ESDZ, aby zapewniła, żeby kwestia praw człowieka znalazła się wśród priorytetów w programie stosunków i dialogów z Chinami;

12.  wzywa do tego, aby zobowiązaniom powziętym podczas wizyty przewodniczącego Xi w Brukseli w marcu 2014 r. do pogłębienia wymiany między UE a Chinami w kwestiach praw człowieka towarzyszyła widoczna poprawa rzeczywistej sytuacji;

13.  apeluje do Rady i Komisji o dalsze zaangażowanie Chin za pomocą konstruktywnego dialogu zachęcającego Chiny do przyjęcia zasad praworządności i poszanowania praw człowieka oraz wspierającego integrację tego kraju ze światową gospodarką;

14.  z zadowoleniem przyjmuje pogłębienie partnerstwa UE-Chiny na rzecz urbanizacji; wzywa do dalszej współpracy w zakresie urbanistyki i projektowania, infrastruktury publicznej, ekologicznego budownictwa i inteligentnego transportu; zachęca do uruchomienia nowych wspólnych programów angażujących europejskie i chińskie miasta i przedsiębiorstwa;

15.  z zadowoleniem przyjmuje wspólne oświadczenie z trzeciego posiedzenia w ramach dialogu wysokiego szczebla między narodami, które odbyło się dnia 15 września 2015 r.; podkreśla znaczenie wymiany międzyludzkiej i ułatwienia wymiany między obywatelami UE i Chin; wspiera rozwój dialogu wysokiego szczebla między narodami, który skupia się na wspólnych projektach i dzieleniu się najlepszymi praktykami oraz ma na celu promowanie kontaktów międzyludzkich; podkreśla, że należy szczególnie wspierać wymianę ekspertów i studentów między obiema stronami;

16.  jest zaniepokojony praktykami dumpingu i braku przejrzystości w związku z polityką i dotacjami w postaci ulg podatkowych, dotacji gruntowych, tanich kredytów, dotacji do surowców i innymi środkami stosowanymi przez rząd Chin;

17.  jest zaniepokojony przeszkodami, jakie napotykają europejskie przedsiębiorstwa na rynku chińskim, takimi jak przymusowy transfer technologii, niski poziom egzekwowania praw własności intelektualnej i dyskryminacyjne traktowanie; podkreśla znaczenie reformy rynku w Chinach, wdrożenia zasad gospodarki rynkowej oraz eliminacji dyskryminacji i nieuzasadnionych restrykcji;

18.  dostrzega szanse wynikające z chińskich inwestycji w Europie w ramach Europejskiego Funduszu na rzecz Inwestycji Strategicznych (EFIS); podkreśla, że choć fundusz ten jest otwarty na inwestycje ze strony licznych podmiotów, powinien jednak pozostać pod zarządem UE;

19.  dostrzega wyzwanie związane z wprowadzeniem chińskiej gospodarki na prawdziwie zrównoważoną ścieżkę w ramach strategii „nowej normalności”; uważa, że wyraźniejsze uczestnictwo Chin w międzynarodowych organizacjach gospodarczych takich jak MFW mogłoby pozytywnie wpłynąć na większe zrównoważenie chińskiej i globalnej gospodarki oraz pomóc w reformie tych organizacji; apeluje do władz Chin o przedstawianie rzetelnych statystyk i poprawę przejrzystości na temat stanu gospodarki;

20.  z zaniepokojeniem zauważa, że w ostatnich miesiącach chińskie indeksy giełdowe straciły jedną trzecią swojej wartości i że zawieszono notowania setek spółek z powodu nadmiernych spadków akcji; wyraża zaniepokojenie z powodu kryzysu finansowego, który obecnie dotyka Chiny, a w szczególności chińskie rynki akcji, oraz uznaje, że sytuacja ta stanowi zagrożenie dla światowej gospodarki ze względu na wiodącą rolę Chin w ogólnoświatowym handlu i globalnym systemie finansowym; wzywa chińskie władze do sprostania wyzwaniu, jakim jest jest przejście z obecnego modelu gospodarczego na gospodarkę zrównoważoną; zauważa, że niedawne spadki notowań na giełdach w Chinach doprowadziły do bezpośredniej konfrontacji tamtejszej kultury nadzoru państwowego z niestabilną naturą rynków finansowych;

21.  z zadowoleniem przyjmuje fakt, że w ciągu ostatnich dziesięcioleci znaczna liczba obywateli Chin wydostała się ze skrajnego ubóstwa dzięki mocnemu wzrostowi gospodarczemu i stopniowemu otwieraniu się chińskiej gospodarki; wyraża jednak zaniepokojenie tym, że ta poprawa gospodarcza często powoduje problemy środowiskowe i znaczne nierówności;

22.  z zadowoleniem przyjmuje niedawne wspólne oświadczenie UE i Chin w sprawie zmiany klimatu przyjęte na szczycie z dnia 29 czerwca 2015 r., w którym obie strony wyraziły wolę współpracy na rzecz osiągnięcia ambitnego i prawnie wiążącego porozumienia na konferencji klimatycznej w Paryżu w 2015 r.; wzywa wszystkie strony konferencji do wykorzystania dynamiki wywołanej oświadczeniami UE i Chin oraz Stanów Zjednoczonych i Chin w sprawie zmiany klimatu; podkreśla potrzebę współpracy w dziedzinie energetyki w celu wspólnego zwalczania licznych problemów związanych z bezpieczeństwem energetycznym i globalną architekturą energetyczną;

Sytuacja wewnętrzna

23.  zauważa, że pod przywództwem przewodniczącego Xi chiński rząd wykazuje się coraz większą asertywnością zarówno w wymiarze wewnętrznym, jak i zewnętrznym; zwraca uwagę, że wolność aktywistów działających na rzecz praw obywatelskich, prawników, dziennikarzy, blogerów, nauczycieli akademickich i innych przedstawicieli społeczeństwa obywatelskiego jest ograniczana w sposób niespotykany od lat; zauważa, że dane dotyczące praw człowieka w Chinach w dalszym ciągu budzą poważne zaniepokojenie;

24.  wyraża głębokie zaniepokojenie z powodu przyjęcia w najbliższym czasie projektu ustawy o zarządzaniu zagranicznymi organizacjami pozarządowymi, ponieważ ustawa ta oznaczałaby dalsze ograniczenie przestrzeni dla chińskiego społeczeństwa obywatelskiego i poważnie ograniczyłaby wolność zrzeszania się i wolność słowa w tym kraju, wprowadzając między innymi zakaz finansowania jakiegokolwiek obywatela lub organizacji w Chinach przez „zagraniczne organizacje pozarządowe”, które nie są zarejestrowane w chińskim Ministerstwie Bezpieczeństwa Publicznego i wydziałach bezpieczeństwa publicznego w poszczególnych prowincjach, a także zakaz prowadzenia przez chińskie grupy „działań” w imieniu niezarejestrowanych zagranicznych organizacji pozarządowych lub za ich pozwoleniem, w tym organizacji posiadających siedzibę w Hongkongu i Makau; domaga się, by chińskie władze dokonały dogłębnej modyfikacji tej ustawy, aby dostosować ją do międzynarodowych standardów praw człowieka;

25.  wyraża zaniepokojenie nowym projektem ustawy dotyczącej bezpieczeństwa cybernetycznego, która mogłaby wzmocnić i zinstytucjonalizować praktyki cenzury i kontroli cyberprzestrzeni oraz zmusić europejskie przedsiębiorstwa do obowiązkowego umieszczania w ich infrastrukturze informatycznej luk w zabezpieczeniach; zwraca uwagę na obawy chińskich proreformatorskich prawników i obrońców praw obywatelskich dotyczące tego, że ustawa ta spowoduje większe ograniczenie swobody wypowiedzi i nasilenie autocenzury; zwraca uwagę na wysoce niekorzystny wpływ ustawy o bezpieczeństwie cybernetycznym i ustawy o organizacjach pozarządowych na działalność przedsiębiorstw i instytucji europejskich w ChRL, apelując w związku z tym do Rady Europejskiej, ESDZ i Komisji, by nadal dobitnie informowały władze chińskie o swoich zastrzeżeniach co do tych wysoce kontrowersyjnych środków; jest zaniepokojony przyjętą w nowej chińskiej ustawie dotyczącej bezpieczeństwa narodowego szeroką definicją „bezpieczeństwa narodowego” i „poważnych zagrożeń”, zgodnie z którą „szkodliwe wpływy kulturowe” traktowane są jako zagrożenie; stwierdza, że ustawa ta formułuje interesy bezpieczeństwa narodowego Chin w tak szerokim i niejasnym zakresie, że daje władzom chińskim niemal nieograniczone uprawnienia do występowania przeciwko niepożądanym przez nie działaniom, osobom i publikacjom;

26.  wyraża zaniepokojenie, że choć zainicjowana przez chińskich przywódców kampania antykorupcyjna jest godnym uznania wysiłkiem na rzecz zwiększania zaufania obywateli do rządu, to jej cechą charakterystyczną jest brak przejrzystości, a w większości przypadków także brak poszanowania dla praworządności; zauważa, że w niektórych przypadkach kampania ta jest nieprawidłowo wykorzystywana do wewnętrznych walk oraz wzmocnienia roli i władzy KPCh; wyraża jednak ubolewanie, że kampania ta prowadzona jest w sposób, który dodatkowo szkodzi praworządności, ponieważ oskarżeni urzędnicy są rzekomo przetrzymywani w bezprawnym systemie więziennym, pozbawieni podstawowej ochrony prawnej i często zmuszani do przyznania się do winy;

27.  wyraża współczucie dla rodzin i bliskich ponad 173 ofiar niszczycielskiego wybuchu, do którego doszło w mieście portowym Tiencin w dniu 12 sierpnia 2015 r. i wskutek którego tysiące okolicznych mieszkańców zostało wysiedlonych; zauważa rosnącą liczbę pokojowych demonstracji w sprawie ochrony środowiska naturalnego w różnych częściach kraju; zwraca uwagę, że tysiące ton silnie toksycznych substancji chemicznych składowano nielegalnie w niedozwolonej odległości wynoszącej mniej niż 600 metrów od terenów zamieszkanych; uważa, że prowadzona powolnie i w aurze niedopowiedzeń polityka informacyjna władz w sprawie katastrofy w Tiencinie przynosi efekty odwrotne do zamierzonych, szczególnie w połączeniu z cenzurowaniem wiadomości na temat tej wielkiej tragedii pojawiających się w mediach społecznościowych; podkreśla znaczenie wdrożenia wszystkich norm bezpieczeństwa w obiektach przemysłowych zgodnie z przepisami krajowymi i międzynarodowymi i wzywa chiński rząd do podniesienia poziomu norm bezpieczeństwa i norm środowiskowych w niebezpiecznych obiektach produkcyjnych przez dostosowanie ich w pierwszej kolejności do własnych przepisów krajowych;

28.  zwraca uwagę, że wybuchy w Tiencinie w dniu 12 sierpnia 2015 r. i w Dongying w dniu 31 sierpnia 2015 r. zmuszają Chiny do podjęcia w trybie pilnym poważnych działań zmierzających do rozwiązania problemu bezpieczeństwa obiektów przemysłowych, w szczególności w odniesieniu do korupcji i bezkarności;

29.  podkreśla pilną potrzebę dalszych działań mających na celu ochronę środowiska, mając przykładowo na uwadze, że w 2014 r. jedynie osiem z 74 największych miast osiągnęło krajową normę stężenia zanieczyszczeń powietrza wynoszącą PM 2,5 oraz uwzględniając fakt, że w ciągu roku 190 mln osób w Chinach zatruwa się skażoną wodą; ostrzega, że podwójny kryzys wodny (masowe zanieczyszczenie w połączeniu ze zwiększonym zużyciem wody) może wywołać poważną niestabilność polityczną i społeczną; przypomina, że skutki degradacji środowiska w Chinach są odczuwane również w krajach ościennych; zwraca uwagę na koszty degradacji środowiska oraz wyraża nadzieję, że w następnym planie pięcioletnim środowisko naturalne stanie się priorytetem; dostrzega ponadto, że brak działań na rzecz ochrony środowiska nie tylko przyczynia się do powstawania szkód w środowisku, ale stanowi również źródło praktyk nieuczciwej konkurencji; z zadowoleniem przyjmuje zawarte między UE a Chinami porozumienie w sprawie zacieśniania współpracy w celu stawienia czoła kluczowym wyzwaniom w dziedzinie ochrony środowiska, takim jak zanieczyszczenie powietrza, wody i gleby; z zadowoleniem przyjmuje fakt, że zgodnie z nową ustawą o ochronie środowiska lokalne władze są odpowiedzialne, również z mocą wsteczną, za szkody w środowisku wyrządzone podczas ich kadencji, oraz że zobowiązanie do ochrony środowiska naturalnego będzie w większym stopniu brane pod uwagę w procesie awansowania przedstawicieli tych lokalnych władz; wzywa władze krajowe i lokalne do konstruktywnego i aktywnego udziału w pracach organizacji i lokalnych ruchów działających na rzecz ochrony środowiska pod względem monitorowania, wdrażania i egzekwowania chińskiej polityki i inicjatyw w dziedzinie ochrony środowiska; przypomina, że podczas szczytu UE-Chiny w czerwcu 2015 r. ustalono również środki dotyczące polityki środowiskowej i ochrony klimatu, które powinny zmusić Chiny do przestrzegania limitów emisji CO2, zgodnie z celami Programu strategicznego 2020, przyjętego w Pekinie w 2013 roku, w oczekiwaniu na kolejny szczyt, który odbędzie się w grudniu 2015 r. w Paryżu;

30.  z zadowoleniem odnosi się do wzmożonej współpracy i wymiany doświadczeń między UE i Chinami w obszarze praw i ochrony konsumentów, a także do wzmocnienia odnośnych środków zaradczych chińskiego rządu, czego wyrazem jest zaostrzenie przepisów dotyczących odpowiedzialności sprzedawców detalicznych zgodnie z kodeksem postępowania zawodowego dotyczącym zwrotu zakupionych towarów i obowiązku ich naprawienia, ewentualnych oszustw, wprowadzającej w błąd lub fałszywej reklamy, rozwiązań w zakresie przedpłaty i ochrony danych osobowych konsumentów, zwłaszcza w związku z szybkim rozwojem chińskiego sektora zakupów internetowych;

31.  zauważa, że w ostatnich latach polityka antyterrorystyczna Chin gwałtownie ewoluowała od podejścia reagującego polegającego na „obronie przed terroryzmem” do proaktywnej „wojny z terroryzmem” wraz z permanentnym „zarządzaniem kryzysowym” obejmującym działania na bezprecedensową skalę w odnośnych regionach i w społeczeństwie; jest zaniepokojony projektem ustawy o zwalczaniu terroryzmu, która może prowadzić do dalszych naruszeń wolności wypowiedzi, zrzeszania się i zgromadzeń oraz wyznania, zwłaszcza w regionach zamieszkanych przez mniejszości, takich jak Tybet i Sinciang;

32.  wyraża solidarność z narodem chińskim w związku z podejmowanymi przezeń wysiłkami na rzecz zwalczania terroryzmu i ekstremizmu; jest jednak zaniepokojony definicją „terrorysty” znajdującą się w projekcie chińskiej ustawy o zwalczaniu terroryzmu, która – jeśli nie zostanie poddana gruntownemu przeglądowi – może umożliwić karanie za prawie każdy pokojowy przejaw tybetańskiej kultury, religii lub tożsamości, który może różnić się od wzorców uznanych przez państwo;

33.  apeluje do Chin o zwiększenie swobody korzystania z internetu oraz o poszanowanie bezpieczeństwa cybernetycznego wszystkich krajów;

34.  jest zaniepokojony faktem, że region Sinciang utknął w błędnym kole, tzn. z jednej strony wśród mówiących po turecku muzułmańskich Ujgurów istnieją agresywne separatystyczne i ekstremistyczne ugrupowania, które jednak nie reprezentują zdecydowanej większości, natomiast z drugiej strony Pekin – z myślą o zapewnieniu stabilności – coraz częściej odpowiada na niepokoje społeczne represjami, rozszerzając obecność swojego aparatu bezpieczeństwa w regionie, izolując wielu Ujgurów od Pekinu i podsycając negatywne nastawienie do Chińczyków Han wśród ludności ujgurskiej; wyraża ubolewanie z powodu marginalizacji kultury ujgurskiej w regionie Sinciang, w tym poprzez zakazanie ujgurskim urzędnikom odwiedzania meczetów, a w niektórych miejscach – przestrzegania ramadanu; wzywa chińskie władze, by dołożyły wszelkich starań w celu nawiązania rzeczywistego dialogu ze społecznością ujgurską oraz ochrony tożsamości kulturowej ludności ujgurskiej; z zaniepokojeniem zauważa ograniczenia w podróżowaniu, przede wszystkim w Tybecie i regionie Sinciang, które mogą być nałożone na obywateli UE, zwłaszcza w przypadku dyplomatów i dziennikarzy; zauważa, że żadne tego typu ograniczenia nie są stosowane wobec obywateli chińskich (w tym dyplomatów i dziennikarzy) w państwach członkowskich UE; usilnie wzywa w związku z tym do podjęcia kroków zmierzających do wzmocnienia zasady wzajemności;

35.  wyraża współczucie i solidarność z ludnością Hongkongu w celu wspierania reform demokratycznych; podkreśla, że autonomia Hongkongu jest zagwarantowana w ustawie zasadniczej; uważa, że wprowadzenie pełnoprawnych wyborów powszechnych w tym specjalnym regionie administracyjnym jest w pełni zgodne z zasadą „jeden kraj, dwa systemy”; ubolewa, że reforma prawa wyborczego dotyczącego mianowania szefa administracji w Hongkongu nie mogła zostać zakończona; wyraża nadzieję, że nowy proces reform będzie mógł rozpocząć się w najbliższej przyszłości, a jego celem będzie umożliwienie mieszkańcom Hongkongu korzystania z prawa do udziału w powszechnych wyborach bezpośrednich w 2017 r. z rzeczywistym wyborem pomiędzy różnymi kandydatami; z zadowoleniem przyjmuje wspólne sprawozdanie Europejskiej Służby Działań Zewnętrznych i Komisji Europejskiej dla Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 24 kwietnia 2015 r. pt. „Specjalny Region Administracyjny Hongkong: sprawozdanie za 2014 r.” oraz popiera zobowiązanie UE do wzmacniania demokracji, w tym praworządności, niezawisłości sądownictwa, podstawowych praw i wolności, przejrzystości, a także wolności wypowiedzi i informacji w Hongkongu;

36.  zdecydowanie popiera zasadę „jeden kraj, dwa systemy” jako podstawę dobrych stosunków między specjalnymi regionami administracyjnymi Hongkong i Makau a Chinami kontynentalnymi;

37.  wyraża zaniepokojenie ostatnimi rozruchami politycznymi i cywilnymi w Hongkongu oraz wzywa Chiny do przestrzegania powziętego wobec mieszkańców Hongkongu zobowiązania do poszanowania ich praw i wolności zgodnie z warunkami zawartymi we wspólnej deklaracji chińsko-brytyjskiej podpisanej w 1984 r.;

Sytuacja zewnętrzna

38.  zauważa, że „chiński sen” o ożywieniu narodu, zainicjowany przez przewodniczącego Xi, zakłada silniejszą pozycję i bardziej aktywną rolę Chin w świecie; zachęca wiceprzewodniczącą / wysoką przedstawiciel do zbadania możliwości opracowania wspólnie z USA podejścia do Chin za każdym razem, gdy będzie to korzystne dla realizacji interesów UE; podkreśla, że stały wzrost znaczenia Chin jako światowej potęgi wymaga trwałego i pilnego przemyślenia strategicznych priorytetów Europy w jej stosunkach z Chinami; podkreśla potrzebę, aby w kontekście globalizacji i wzajemnych zależności światowa potęga, jaką są Chiny, przyczyniała się w bardziej aktywny i konstruktywny sposób zarówno do mierzenia się z ogólnoświatowymi wyzwaniami i konfliktami regionalnymi, jak i do osiągnięcia wielostronnego porządku światowego, w którym przestrzegać się będzie zasad prawa międzynarodowego, uniwersalnych wartości i pokoju; uważa, że Chiny powinny w coraz większym stopniu zajmować miejsce w gronie wiodących państw świata, działając zgodnie z jednakowymi dla wszystkich regułami;

39.  zauważa, że przewodniczący Xi nadał priorytet stosunkom z USA, proponując „nowy rodzaj relacji między supermocarstwami”, czyli Chinami, USA i innymi podmiotami regionalnymi; opowiada się za bardziej konstruktywnym podejściem do nowego porządku światowego, który Chiny powinny pomóc budować i spajać oraz który opierać się będzie na uniwersalnych wartościach, takich jak prawa człowieka, demokracja czy bezpieczeństwo jednostki ludzkiej; wzywa UE do zwiększenia swojej aktywności w Azji oraz do współpracy z Chinami, USA i innymi podmiotami regionalnymi na rzecz większej stabilności w tym regionie;

40.  podkreśla, że niedawno wydana biała księga na temat strategii wojskowej Chin określa zamiary Pekinu, by dalej rozwijać chińską marynarkę wojenną i rozszerzać zakres jej operacji, dokonując przejścia od „obrony nadbrzeżnej” do „ochrony na otwartym morzu”; wyraża ubolewanie w związku z jednostronnym utworzeniem strefy rozpoznania obrony powietrznej oraz wynikającym z tego faktu roszczeniem sobie prawa do kontroli ruchu w przestrzeni powietrznej na terytorium Japonii i Korei Południowej; apeluje o przyjęcie wyważonego podejścia w celu uniknięcia niepokoju wśród sąsiadów Chin i większego napięcia na Oceanie Spokojnym i Oceanie Indyjskim oraz w celu zabezpieczenia kluczowych interesów europejskich związanych z wolnością żeglugi morskiej;

41.  ubolewa, że wbrew deklaracji w sprawie postępowania stron z 2002 r. niektóre strony ponownie wysuwają roszczenia terytorialne wobec Wysp Spratly, i jest szczególnie zaniepokojony masową skalą obecnych działań Chin, które obejmują budowę obiektów wojskowych, portów i co najmniej jednego lądowiska; wyraźnie ostrzega przed grożącym niebezpieczeństwem zwiększonej obecności rywalizujących okrętów wojennych i patroli powietrznych w tym regionie oraz konfrontacji między nimi, a także możliwego utworzenia strefy nadzoru przestrzeni powietrznej nad Morzem Południowochińskim;

42.  jest nadal zaniepokojony narastającym napięciem między stronami na Morzu Południowochińskim i wzywa w związku z tym wszystkie zaangażowane strony do unikania jednostronnych działań prowokacyjnych na Morzu Południowochińskim oraz podkreśla znaczenie pokojowego rozwiązywania sporów w oparciu o prawo międzynarodowe, a także przy pomocy bezstronnej mediacji międzynarodowej, np. w ramach Konwencji Narodów Zjednoczonych o prawie morza (UNCLOS); ubolewa, że Chiny odmawiają uznania jurysdykcji UNCLOS oraz Sądu Arbitrażowego; wzywa Chiny do ponownego rozważenia ich stanowiska i wzywa wszystkie strony, w tym Chiny, do przestrzegania ostatecznej decyzji UNCLOS; uważa, że jedną z możliwości pokojowego rozładowania napięcia w rejonie Morza Południowochińskiego i Wschodniochińskiego jest wynegocjowanie i wspólne wdrożenie kodeksów postępowania w zakresie pokojowej eksploatacji odnośnych obszarów morskich, w tym ustalenie bezpiecznych tras handlowych i kwot połowowych lub wyznaczenie obszarów eksploracji zasobów; popiera pilny apel z 26. szczytu ASEAN, by szybko przyjąć Kodeks Postępowania na Morzu Południowochińskim; z zadowoleniem przyjmuje porozumienie zawarte ostatnio między Chinami i ASEAN dotyczące przyspieszenia konsultacji w sprawie kodeksu postępowania w przypadku sporów na Morzu Południowochińskim; zauważa tajwańską inicjatywę na rzecz pokoju na Morzu Południowochińskim, której celem jest osiągnięcie porozumienia w sprawie kodeksu postępowania i ustanowienie mechanizmu umożliwiającego wszystkim stronom współpracę w ramach wspólnej eksploatacji zasobów naturalnych i morskich w tym regionie; popiera wszystkie działania zmierzające do uczynienia z Morza Południowochińskiego „morza pokoju i współpracy”;

43.  wzywa wiceprzewodniczącą / wysoką przedstawiciel do zidentyfikowania zagrożeń dla pokoju i bezpieczeństwa w ujęciu regionalnym i globalnym w sytuacji wybuchu konfliktu zbrojnego na Morzach Wschodniochińskim i Południowochińskim, zgodnie z priorytetami przedstawionymi w europejskiej strategii bezpieczeństwa morskiego, a także związanych z tym zagrożeń dla wolności i bezpieczeństwa żeglugi w regionie oraz występujących tam zagrożeń dla konkretnych interesów europejskich; uważa, że w związku z tym, iż pozostałe podmioty (zwłaszcza Australia) są już mocno zaangażowane politycznie na Pacyfiku, UE powinna opierać się na dwu- i wielostronnej współpracy w celu skutecznego przyczyniania się do poprawy bezpieczeństwa w tym regionie;

44.  wzywa rząd chiński do użycia wszelkich dostępnych mu środków nacisku, by zapewnić stabilność na Półwyspie Koreańskim oraz skłonić Koreę Północną do powrotu do wiarygodnych rozmów na temat denuklearyzacji oraz do podjęcia konkretnych kroków w tym celu; przypomina, że Chiny pozostają najważniejszym sojusznikiem Korei Północnej i w związku z tym zachęca chiński rząd, aby wraz ze społecznością międzynarodową odgrywał konstruktywną rolę podczas rozwiązywania w trybie pilnym problemu tragicznej sytuacji w dziedzinie praw człowieka w Korei Północnej, w tym poprzez zajęcie się tysiącami uchodźców z Korei Północnej, którzy przekraczają granicę z Chinami, uciekając przed przerażającymi warunkami we własnym kraju; wzywa chiński rząd, aby zgodnie z zobowiązaniami, które powziął jako państwo-strona konwencji ONZ dotyczącej uchodźców, nie odmawiał tym uchodźcom prawa do ubiegania się o azyl oraz nie zmuszał ich do powrotu do Korei Północnej, ale by chronił ich podstawowe prawa człowieka; wzywa UE do wywierania presji dyplomatycznej na chiński rząd w tym względzie zgodnie z globalnymi celami w zakresie nieproliferacji;

45.  wzywa chiński rząd do wywierania wpływu na Pakistan, aby przekonać ten kraj, by powstrzymał się od działań zwiększających niestabilność w regionie;

46.  z zadowoleniem odnosi się do współpracy między UE i Chinami w zakresie bezpieczeństwa i obrony, w tym operacji służących walce z piractwem w Zatoce Adeńskiej, oraz apeluje o dalsze połączone wysiłki służące rozwiązaniu problemów w dziedzinie bezpieczeństwa globalnego i obrony, takich jak terroryzm;

47.  zwraca uwagę Pekinu na niezbędną rolę, jaką odgrywają USA i UE dla realizacji celów modernizacji Chin; przypomina ponadto Pekinowi będącemu stałym członkiem Rady Bezpieczeństwa ONZ o jego międzynarodowych zobowiązaniach i odpowiedzialności w zakresie przyczyniania się do pokoju i globalnego bezpieczeństwa; wyraża w związku z tym ubolewanie, że Chiny – w porozumieniu z Rosją – nieustannie blokują działania ONZ w sprawie Syrii, gdzie już od ponad czterech lat toczy się tragiczna w skutkach wojna, którą prowadzi Baszszar al-Asad przeciwko ludności syryjskiej;

48.  podkreśla znaczenie wzajemnego zaufania i współpracy między Chinami i UE oraz innymi kluczowymi podmiotami międzynarodowymi w zakresie rozwiązywania problemów związanych z bezpieczeństwem globalnym; wyraża nadzieję, że Chiny poprą prowadzone przez UE i USA inicjatywy mające na celu położenie kresu naruszeniom prawa międzynarodowego będącym źródłem konfliktu na wschodniej Ukrainie oraz przywrócenie integralności terytorialnej i suwerenności Ukrainy po rosyjskiej agresji;

Sytuacja w dziedzinie praw człowieka

49.  dostrzega wyraźną sprzeczność między oficjalnymi aspiracjami Chin dotyczącymi powszechności praw człowieka a pogorszeniem się sytuacji, jeżeli chodzi o ich przestrzeganie; zauważa, że ostatnie pogorszenie się sytuacji w dziedzinie praw człowieka i wolności w Chinach rozpoczęło się w 2013 r. oraz że nasiliły się istniejące już wcześniej prześladowania ludności jeszcze bardziej ograniczające przestrzeń dla wolności słowa i pokojowego wspierania społeczeństwa obywatelskiego; wyraża głębokie zaniepokojenie w związku z aresztowaniami, procesami i wyrokami skazującymi dla licznych orędowników praw obywatelskich, obrońców praw człowieka i osób krytykujących rząd, a także faktem, że chińska policja zatrzymała lub przesłuchała ponad 100 prawników i aktywistów zajmujących się prawami człowieka; wzywa chińskie władze do uwolnienia osób osadzonych w areszcie oraz do zapewnienia im możliwości wykonywania bez przeszkód swojego zawodu;

50.  uważa, że silne obecnie stosunki UE-Chiny muszą zapewniać skuteczną platformę dla dojrzałego, konkretnego i otwartego dialogu dotyczącego praw człowieka opartego na wzajemnym szacunku; uważa ponadto, że przypadająca w 2015 r. 40. rocznica stosunków UE-Chiny stanowi rzeczywistą szansę na osiągnięcie postępów w tym obszarze;

51.  wzywa UE, aby w dalszym ciągu nalegała na poprawę sytuacji w dziedzinie praw człowieka w Chinach podczas każdorazowego prowadzenia dialogów na każdym szczeblu oraz do włączania klauzul praw człowieka do każdego traktatu dwustronnego zawartego z Chinami;

52.  z zadowoleniem odnosi się do 33. dialogu UE-Chiny dotyczącego praw człowieka, który odbył się w dniach 8–9 grudnia 2014 r.; zauważa, że dialog ten – wraz z presją wywieraną przez innych partnerów międzynarodowych – przyczynił się do podjęcia pewnych konkretnych działań; podkreśla, że UE dała kilkakrotnie wyraźnie do zrozumienia, że zależy jej na dialogu służącym osiągnięciu bardziej namacalnej poprawy sytuacji w dziedzinie praw człowieka w Chinach;

53.  przypomina, że powszechność praw człowieka zawsze była centralnym elementem dialogów dotyczących praw człowieka prowadzonych między UE a Chinami; zauważa z zaniepokojeniem, że w oficjalnym stanowisku Chin kwestionuje się tę powszechność, powołując się na różnice kulturowe, co stanowi istotne źródło różnic koncepcyjnych prowadzących do braku zrozumienia i nieufności w stosunkach UE-Chiny oraz ograniczających postępy w ramach unijno-chińskiego dialogu dotyczącego praw człowieka; wzywa w związku z tym chińskich przywódców do ponownego rozważenia sposobu, w jaki podchodzą oni do tej kwestii, oraz do uznania powszechności praw człowieka zgodnie z Powszechna deklaracją praw człowieka; apeluje ponadto, aby instytucje UE współpracowały z władzami chińskimi w ramach dialogów służących osiągnięciu postępu w kwestii poszanowania powszechności praw człowieka;

54.  wyraża głębokie zaniepokojenie faktem, że w Chinach wykonuje się obecnie najwięcej wyroków śmierci na świecie oraz że Chiny w dalszym ciągu nakładają w tajemnicy karę śmierci na tysiące obywateli rocznie, nie zważając na międzynarodowe normy minimalne dotyczące kary śmierci; podkreśla po raz kolejny, że zniesienie kary śmierci przyczynia się do umocnienia godności ludzkiej i do stopniowego rozwijania praw człowieka;

55.  wyraża obawy w związku z utrzymującymi się poważnymi ograniczeniami wolności słowa, zrzeszania się, zgromadzeń i religii, a także ograniczeniami działalności organizacji praw człowieka;

56.  wyraża ubolewanie z powodu częstych przypadków dyskryminującego traktowania mniejszości religijnych i etnicznych w Chinach;

57.  krytykuje fakt, że chociaż wolność religii nie jest w Chinach prawem gwarantowanym osobnym zapisem w konstytucji, w praktyce rząd ogranicza praktyki religijne do oficjalnie zatwierdzonych i uznanych organizacji religijnych; popiera sprzeciw chińskich kościołów wobec odnowionej strategii rządowej polegającej na „sinizacji” chrześcijaństwa; w szczególności potępia trwającą antychrześcijańską kampanię w prowincji Zhejiang, podczas której w 2014 r. zburzono wiele kościołów i usunięto ponad 400 krzyży; podziela obawy kościołów dotyczące innych prowincji, w których żyje wielu chrześcijan; potępia ponadto wymierzone w buddystów kampanie realizowane w ramach podejścia opartego na „wychowaniu patriotycznym” obejmującego środki z zakresu zarządzania przez państwo tybetańskimi klasztorami buddyjskimi; potępia programy „edukacji prawnej” dla buddyjskich mnichów i mniszek; nie może zrozumieć ani zaakceptować zakazu rozpowszechniania w Chinach wizerunków Dalajlamy; wyraża zaniepokojenie faktem, że nadużywa się chińskiego prawa karnego do prześladowania Tybetańczyków i buddystów, których praktyki religijne traktowane są jako „działanie separatystyczne”, oraz znajduje potwierdzenie swoich obaw, ponieważ mnisi i mniszki stanowią obecnie około 44% więźniów politycznych w Tybecie; wyraża ubolewanie, że warunki do praktykowania buddyzmu w Tybecie znacząco się pogorszyły po tybetańskich protestach, które miały miejsce w marcu 2008 r., ponieważ chiński rząd przyjął bardziej kompleksowe podejście do „wychowania patriotycznego” obejmujące środki służące zarządzaniu na skalę mikro sprawami tybetańskich mnichów buddyjskich, na przykład poprzez umieszczenie w każdym klasztorze niepochodzącego z wyboru komitetu zarządzającego, programy „edukacji prawnej” dla mnichów i mniszek w celu dopilnowania, aby „nie brali oni udziału w działaniach powodujących podziały w ojczyźnie i zakłócających porządek społeczny” oraz zakaz wizerunków Dalajlamy;

58.  zauważa, że przewodniczący Xi przedstawił pewne zobowiązania w celu „kompleksowego wspierania rządzenia krajem zgodnie z prawem” i jednoczesnego zwalczania korupcji; wyraża jednak głębokie zaniepokojenie ostatnimi aresztowaniami ponad 200 prawników, zwłaszcza tych koncentrujących się na przypadkach związanych z prawami człowieka, oraz oskarżeniem wielu z nich o „zakłócanie porządku publicznego” oraz usiłowanie działania na szkodę partii, podczas gdy władze utrzymywały, że tak drastyczne środki służą w gruncie rzeczy obronie chińskiego systemu prawnego; podkreśla, że środki te stoją w sprzeczności z głoszonym przez władze wspieraniem praworządności i niweczą wszelkie wysiłki podjęte w celu przeprowadzenia reformy systemu politycznego;

59.  przypomina, że zgodnie z oficjalnym stanowiskiem Chin prawa społeczno-ekonomiczne nadal traktowane są jako nadrzędne w stosunku do praw obywatelskich i politycznych jednostki, podczas gdy w ujęciu europejskim są one traktowane jako podstawowe i równie ważne oraz że rozwój gospodarczy i prawa człowieka idą ze sobą w parze, co odzwierciedla widoczne w oficjalnych stanowiskach różnice w europejskim i chińskim postrzeganiu praw człowieka; podkreśla ponadto, że kompleksowa ochrona praw człowieka ma zasadnicze znaczenie dla trwałego wzrostu gospodarczego w Chinach i w związku z tym wzywa chińskie władze do zapewnienia poszanowania zarówno praw społeczno-ekonomicznych, jak i praw obywatelskich i politycznych;

60.  krytykuje pełne ograniczeń środowisko medialne w Chinach oraz ściśle kontrolowaną przestrzeń cyfrową, w której zagraniczne, w tym europejskie, treści internetowe są blokowane, a treści krajowe uznane za politycznie niebezpieczne są systematycznie usuwane i cenzurowane; zdecydowanie protestuje przeciwko uwięzieniu dużej liczby chińskich obywateli za przestępstwa związane z wolnością słowa, zwłaszcza w internecie;

61.  wyraża głębokie zaniepokojenie faktem, że chiński rząd nadal stosuje twarde strategie polityczne wymierzone przeciwko ludności tybetańskiej, zwłaszcza poprzez odrzucanie zaproponowanego przez Dalajlamę podejścia „drogi środka”, które nie polega na usiłowaniu zdobycia niepodległości czy separacji, lecz na rzeczywistej autonomii w ramach konstytucji ChRL; wzywa chiński rząd do wznowienia dialogu z przedstawicielami Tybetu; protestuje przeciwko marginalizacji kultury tybetańskiej przez KPCh i wzywa chińskie władze do poszanowania wolności słowa, zrzeszania się i religii Tybetańczyków; wyraża ubolewanie w związku z pogorszeniem się sytuacji humanitarnej w Tybecie, co doprowadziło do zwiększenia się liczby przypadków samopodpalenia; z niepokojem zauważa niedawno przyjęte środki w związku z aktami samopodpalenia, wymierzone w osoby rzekomo powiązane z dokonującymi tych aktów; ubolewa nad przymusowym przesiedleniem od 2006 r. ponad 2 mln tybetańskich koczowników i pasterzy do tak zwanych „nowych wiosek socjalistycznych”, ponieważ wioski te odcięte są od opieki medycznej, edukacji i dobrobytu; jest również zaniepokojony trwającym napływem Chińczyków Han do Tybetu; wyraża zaniepokojenie przypadkami tortur, uprowadzeń i samowolnych zatrzymań oraz odmowy dostępu do opieki medycznej dla więźniów, w tym przypadkiem mnicha Tenzina Deleka Rinpocze i 10 innych prominentnych tybetańskich więźniów; domaga się przeprowadzenia szczegółowego śledztwa w sprawie wszystkich zgonów w więzieniach; jest głęboko zaniepokojony niszczeniem środowiska naturalnego w Tybecie; podkreśla, że Wyżyna Tybetańska gwałtownie się ociepla, co może prowadzić do topnienia tybetańskich lodowców, z których wiele zasila największe rzeki Azji;

62.  wzywa europejskie przedsiębiorstwa inwestujące w Chinach do przestrzegania międzynarodowych norm pracy oraz do zobowiązywania się do wykraczania poza chińskie prawa dotyczące pracy, jeśli nie spełniają one norm uzgodnionych na szczeblu międzynarodowym;

Stosunki chińsko-tajwańskie

63.  uznaje, że Chiny i Tajwan są ważnymi partnerami gospodarczymi UE w Azji i na Pacyfiku; z zadowoleniem przyjmuje wszelką istotną poprawę stosunków między Chinami a Tajwanem; wzywa do wynegocjowania dwustronnej umowy inwestycyjnej między UE a Tajwanem, ponieważ Tajwan jest na szczeblu regionalnym najlepszą bramą i trampoliną do Chin dla unijnych przedsiębiorstw, a liczne państwa – włącznie z Chińską Republiką Ludową – zawarły już z Tajwanem takie (de facto) umowy;

64.  odnotowuje brak sprzeciwu chińskiego rządu wobec udziału Tajwanu w niektórych organizacjach ONZ (WHO, ICAO); wyraża zaniepokojenie w związku z potwierdzeniem przez chiński rząd obowiązywania ustawy antysecesyjnej z 2005 r., która zezwala na użycie środków wojskowych w przypadku ogłoszenia niepodległości przez Tajwan; ubolewa nad faktem, że 1500 rakiet dalekiego zasięgu w południowych Chinach jest nadal wycelowanych w Tajwan; jest zdania, że stopniowa demilitaryzacja regionu dodatkowo ułatwiłaby zbliżenie obu stron; podkreśla, że wszystkie konflikty między Chinami a Tajwanem powinny być rozwiązywane w sposób pokojowy w oparciu o prawo międzynarodowe; podkreśla, że zorganizowane w dniu 23 maja 2015 r. na wyspie Kinmen spotkanie między najwyższymi rangą urzędnikami z obu stron Cieśniny Tajwańskiej było krokiem w dobrym kierunku; zauważa, że posiedzenie było trzecim oficjalnym spotkaniem między szefami resortów odpowiedzialnych za stosunki obustronne z Chin i Tajwanu; popiera inicjatywy, które rozwijają stosunki obustronne w sposób pokojowy;

o
o   o

65.  zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji Radzie, ESDZ, Komisji, rządom i parlamentom państw członkowskich oraz krajów przystępujących i kandydujących, rządowi Chińskiej Republiki Ludowej, Ogólnochińskiemu Zgromadzeniu Przedstawicieli Ludowych, rządowi Tajwanu i Radzie Legislacyjnej Tajwanu.

(1) Dz.U. L 250 z 19.9.1985, s. 2.
(2) Dz.U. L 6 z 11.1.2000, s. 40.
(3) Dz.U. C 264 E z 13.9.2013, s. 33.
(4) Dz.U. C 239 E z 20.8.2013, s. 1.
(5) Teksty przyjęte, P7_TA(2013)0096.
(6) Teksty przyjęte, P7_TA(2014)0462.
(7) Teksty przyjęte, P7_TA(2014)0094.
(8) Teksty przyjęte, P8_TA(2015)0075.
(9) Dz.U. C 305 E z 14.12.2006, s. 219.
(10) Dz.U. C 67 E z 18.3.2010, s. 132.
(11) Teksty przyjęte, P7_TA(2013)0097.
(12) Teksty przyjęte, P7_TA(2013)0411.
(13) Teksty przyjęte, P7_TA(2013)0412.
(14) Dz.U. C 285 E z 21.10.2010, s. 80.
(15) Dz.U. C 199 E z 7.7.2012, s. 185.
(16) Dz.U. C 349 E z 29.11.2013, s. 98.
(17) Teksty przyjęte, P7_TA(2013)0603.
(18) Teksty przyjęte, P7_TA(2014)0252.
(19) Dz.U. C 288 E z 25.11.2006, s. 59.
(20) Dz.U. C 157 E z 6.7.2006, s. 471.
(21) Dz.U. C 99 E z 3.4.2012, s. 118.
(22) Dz.U. C 131 E z 8.5.2013, s. 121.
(23) Dz.U. C 332 E z 15.11.2013, s. 185.


Przygotowania do Światowego Szczytu Humanitarnego: wyzwania i szanse w zakresie pomocy humanitarnej
PDF 493kWORD 179k
Rezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 16 grudnia 2015 r. w sprawie przygotowań do Światowego Szczytu Humanitarnego: wyzwania i szanse w zakresie pomocy humanitarnej (2015/2051(INI))
P8_TA(2015)0459A8-0332/2015

Parlament Europejski,

–  uwzględniając rezolucję Zgromadzenia Ogólnego ONZ nr 46/182 z dnia 19 grudnia 1991 r. w sprawie wzmocnienia koordynacji pomocy humanitarnej w sytuacjach nadzwyczajnych(1),

–  uwzględniając program transformacji Stałego Komitetu Międzyinstytucjonalnego (IASC)(2),

–  uwzględniając zasady partnerstwa (zatwierdzone przez światową platformę pomocy humanitarnej) z dnia 12 lipca 2007 r.(3),

–  uwzględniając rezolucję Zgromadzenia Ogólnego ONZ nr 64/290 z dnia 9 lipca 2010 r. w sprawie prawa do nauki w sytuacjach nadzwyczajnych(4) oraz odpowiednie wytyczne, w tym wytyczne UNICEF i UNESCO,

–  uwzględniając wytyczne IASC dotyczące integracji interwencji związanych z przemocą uwarunkowaną płcią z operacjami humanitarnymi(5),

–  uwzględniając ramy działania z Sendai na rzecz redukcji ryzyka klęsk żywiołowych w okresie 2015–2030, przyjęte na Trzeciej Światowej Konferencji ONZ na temat Zapobiegania i Ograniczania Skutków Katastrof, która odbyła się w dniach 14–18 marca 2015 r. w Sendai (Japonia)(6),

–  uwzględniając rezolucję Zgromadzenia Ogólnego ONZ nr 69/313 z dnia 27 lipca 2015 r. ustanawiającą plan działania z Addis Abeby, przyjętą na trzeciej międzynarodowej konferencji w sprawie finansowania rozwoju(7),

–  uwzględniając debaty w ramach przygotowywania 32. międzynarodowej konferencji Ruchu Czerwonego Krzyża i Czerwonego Półksiężyca, która ma się odbyć w dniach 8–10 grudnia 2015 r. w Genewie,

–  uwzględniając sprawozdanie w sprawie globalnej pomocy humanitarnej z 2015 r.(8),

–  uwzględniając światowy przegląd pomocy humanitarnej z czerwca 2015 r.(9),

–  uwzględniając zasady i dobre praktyki udzielania pomocy humanitarnej(10),

–  uwzględniając Panel Wysokiego Szczebla ONZ ds. Finansowania Działań Humanitarnych,

–  uwzględniając rozporządzenie Rady (WE) nr 1257/96 z dnia 20 czerwca 1996 r. dotyczące pomocy humanitarnej(11),

–  uwzględniając Konsensus europejski w sprawie pomocy humanitarnej z 2007 r. (zwany dalej „Konsensusem europejskim”), wspólną deklarację podpisaną przez Komisję, Radę, Parlament Europejski i państwa członkowskie(12), oraz powiązany plan działania, który ma zostać odnowiony,

–  uwzględniając rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 375/2014 z dnia 3 kwietnia 2014 r. ustanawiające Europejski Ochotniczy Korpus Pomocy Humanitarnej („inicjatywa »Wolontariusze pomocy UE«”)(13) oraz sprawozdanie roczne w sprawie wdrożenia inicjatywy „Wolontariusze pomocy UE” w 2014 r.(14),

–  uwzględniając decyzję Parlamentu Europejskiego i Rady nr 1313/2013/UE z dnia 17 grudnia 2013 r. w sprawie Unijnego Mechanizmu Ochrony Ludności(15),

–  uwzględniając dokument roboczy służb Komisji „Problematyka płci w pomocy humanitarnej: różne potrzeby, dostosowana pomoc” (SWD(2013)0290)(16),

–  uwzględniając sprawozdanie Komisji dla Parlamentu Europejskiego i Rady – sprawozdanie roczne dotyczące polityki Unii Europejskiej w zakresie pomocy humanitarnej i ochrony ludności oraz wdrażania tej polityki w 2014 r. (COM(2015)0406)(17),

–  uwzględniając roczne sprawozdanie z działalności z 2014 r. Dyrekcji Generalnej ds. Pomocy Humanitarnej i Ochrony Ludności(18),

–  uwzględniając konkluzje Rady z dnia 22 czerwca 2015 r. w sprawie wspólnych zasad dotyczących pomocy gotówkowej na różne cele w ramach reakcji na potrzeby humanitarne(19),

–  uwzględniając Konwencję praw dziecka ONZ z dnia 20 listopada 1989 r. oraz jej Protokół fakultatywny z dnia 25 maja 2000 r. w sprawie angażowania dzieci w konflikty zbrojne; uwzględniając wytyczne UE w sprawie dzieci w konfliktach zbrojnych (zaktualizowane w 2008 r.),

–  uwzględniając konkluzje Rady z dnia 26 maja 2015 r. w sprawie nowego globalnego partnerstwa na rzecz eliminacji ubóstwa i na rzecz zrównoważonego rozwoju po roku 2015(20),

–  uwzględniając konkluzje Rady z dnia 28 maja 2013 r. w sprawie podejścia UE do kwestii odporności(21),

–  uwzględniając konkluzje Rady z dnia 5 czerwca 2014 r. w sprawie planu działania z Hyogo na lata po roku 2015: zarządzanie ryzykiem w celu budowania odporności(22),

–  uwzględniając konkluzje Rady z dnia 16 grudnia 2014 r. w sprawie programu transformacji na okres po roku 2015(23),

–  uwzględniając wspólny komunikat z dnia 9 września 2015 r. zatytułowany „Stawić czoła kryzysowi uchodźczemu w Europie: rola Europejskiej Służby Działań Zewnętrznych” (JOIN(2015)0040)(24),

–  uwzględniając regionalne, tematyczne i globalne konsultacje w ramach przygotowań do Światowego Szczytu Humanitarnego(25),

–  uwzględniając swoją rezolucję z dnia 19 maja 2015 r. w sprawie finansowania rozwoju(26),

–  uwzględniając swoją rezolucję z dnia 25 listopada 2014 r. w sprawie UE i globalnych ram rozwoju po roku 2015(27),

–  uwzględniając swoje rezolucje: z dnia 9 lipca 2015 r. w sprawie sytuacji w Jemenie(28); z dnia 11 czerwca 2015 r. w sprawie sytuacji w Nepalu po trzęsieniach ziemi(29); z dnia 30 kwietnia 2015 r. w sprawie sytuacji w obozie dla uchodźców w Jarmuk w Syrii(30); z dnia 12 marca 2015 r. w sprawie Sudanu Południowego, w tym niedawnych porwań dzieci(31); z dnia 12 lutego 2015 r. w sprawie kryzysu humanitarnego w Iraku i Syrii, zwłaszcza w kontekście Państwa Islamskiego (IS)(32); z dnia 15 stycznia 2015 r. w sprawie sytuacji w Libii(33),

–  uwzględniając swoje rezolucje z dnia 10 września 2015 r. w sprawie migracji i uchodźców w Europie(34) i z dnia 29 kwietnia 2015 r. w sprawie ostatnich tragicznych wydarzeń na Morzu Śródziemnym oraz polityki UE w zakresie migracji i azylu UE(35),

–  uwzględniając art. 7 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (TFUE), który potwierdza, że „Unia zapewnia spójność swoich poszczególnych polityk i działań, uwzględniając wszystkie swoje cele”,

–  uwzględniając art. 208 TFUE, który stanowi, że: „przy realizacji polityk, które mogłyby mieć wpływ na kraje rozwijające się, Unia bierze pod uwagę cele współpracy na rzecz rozwoju”,

–  uwzględniając art. 214 TFUE dotyczący działań Unii w dziedzinie pomocy humanitarnej,

–  uwzględniając komunikat Komisji z dnia 2 września 2015 r. zatytułowany „W kierunku Światowego Szczytu Humanitarnego: globalne partnerstwo na rzecz skutecznych działań humanitarnych opartych na przyjętych zasadach” (COM(2015)0419)(36) i towarzyszący mu dokument roboczy służb Komisji (SWD(2015)0166)(37),

–  uwzględniając art. 52 swojego Regulaminu,

–  uwzględniając sprawozdanie Komisji Rozwoju oraz opinie Komisji Spraw Zagranicznych i Komisji Praw Kobiet i Równouprawnienia (A8-0332/2015),

A.  mając na uwadze, że w bardzo niestabilnym świecie stajemy wobec problemu nasilającej się różnorodności, częstotliwości i intensywności katastrof naturalnych i klęsk głodu oraz bezprecedensowej eskalacji liczby i złożoności konfliktów;

B.  mając na uwadze, że narastające wyzwania, takie jak urbanizacja, gwałtowny wzrost populacji, zmiany demograficzne, występowanie i zwiększona siła klęsk żywiołowych, degradacja środowiska, pustynnienie, zmiana klimatu, liczne długotrwałe i nakładające się konflikty o zasięgu regionalnym oraz niedobór zasobów, zwiększające skutki biedy, nierówności, migracji, wysiedleń i niestabilności, radykalnie zwiększyły potrzebę niesienia pomocy humanitarnej na całym świecie;

C.  mając na uwadze, że liczba ludzi w potrzebie wzrosła ponad dwukrotnie od 2004 r. do ponad 100 milionów w 2015 r.; mając na uwadze, że 250 milionów ludzi dotkniętych jest kryzysami humanitarnymi; mając na uwadze, że liczba osób przymusowo wysiedlonych osiągnęła najwyższy poziom od czasu II wojny światowej wynoszący 60 milionów, z czego prawie 40 milionów to ludzie wysiedleni na terytorium ich własnych krajów; mając na uwadze, że ponad połowa uchodźców na świecie to dzieci;

D.  mając na uwadze, że do roku 2050 z powodu zmiany klimatu może zostać przesiedlonych miliard osób, a ponad 40% populacji światowej żyje na obszarach dotkniętych poważnym deficytem wody; mając na uwadze, że straty gospodarcze powodowane przez klęski żywiołowe mogą dramatycznie wzrosnąć z obecnego poziomu 300 mld USD rocznie;

E.  mając na uwadze, że w ciągu ostatnich ośmiu lat rosnące potrzeby i wyzwania, brak podtrzymywanego zaangażowania oraz zwiększające się koszty pomocy humanitarnej przyczyniły się do wyczerpania możliwości systemu pomocy humanitarnej, co zmusiło organizacje do tymczasowego zawieszenia wsparcia żywnościowego, udzielania schronienia oraz innych ratujących życie działań humanitarnych;

F.  mając na uwadze, że szpitale humanitarne stają się często celami ataków dokonywanych przy pomocy broni masowego użycia; mając na uwadze rosnącą liczbę gróźb i ataków na pracowników pomocy humanitarnej; mając na uwadze, że bardzo często zagrożone jest bezpieczeństwo pracowników organizacji humanitarnych oraz rannych; mając na uwadze, że ataki te stanowią pogwałcenie międzynarodowego prawa humanitarnego oraz poważne zagrożenie dla przyszłości pomocy humanitarnej;

G.  mając na uwadze, że zasady humanitarne człowieczeństwa, neutralności, bezstronności i niezależności oraz podstawowe przepisy w dziedzinie prawa humanitarnego i praw człowieka zawarte w konwencjach genewskich i ich protokołach dodatkowych muszą być podstawą wszystkich działań humanitarnych; mając na uwadze, że osobom wysiedlonym należy zapewnić bezwarunkową ochronę, i że konieczne jest zapewnienie niezależności pomocy, tj. pomocy niezależnej od wszelkich względów politycznych, gospodarczych i względów bezpieczeństwa oraz wolnej od wszelkiego rodzaju dyskryminacji;

H.  mając na uwadze, że wszystkie strony zaangażowane w konflikt, w tym państwowe i niepaństwowe siły zbrojne, muszą zagwarantować podmiotom udzielającym pomocy humanitarnej konieczny dostęp, aby mogły pomagać zagrożonej, dotkniętej konfliktem ludności cywilnej;

I.  mając na uwadze, że kobiety i dziewczęta są nie tylko nieproporcjonalnie narażone na ryzyko w rejonach katastrof – w czasie sytuacji nadzwyczajnych oraz w ich następstwie – lecz także narażone są na wykorzystanie, marginalizację oraz przemoc na tle seksualnym i ze względu na płeć, wykorzystywane jako broń; mając na uwadze, że kobiety i dzieci narażone są na podwyższone ryzyko z powodu wysiedlenia oraz załamania się normalnych struktur ochrony i wsparcia; mając na uwadze, że międzynarodowe prawo humanitarne wymaga, aby wszelka dostępna opieka lekarska była udzielana bez dyskryminacji kobietom i dziewczętom, które padły ofiarą gwałtu w czasie wojny; mając na uwadze, że niebezpieczna aborcja znajduje się w wykazie Światowej Organizacji Zdrowia jako jedna z trzech głównych przyczyn umieralności matek; mając na uwadze, że zapewnienie opieki zdrowotnej matkom, opieki psychologicznej kobietom zgwałconym, edukacji i edukacji szkolnej dzieciom wysiedlonym stanowią znaczące wyzwania w warunkach obozów dla uchodźców;

J.  mając na uwadze, że skonsolidowany apel o środki na cele humanitarne na 2015 r. osiągnął rekordowo wysoki poziom w historii ONZ, tzn. blisko 19 mld euro; mając na uwadze, że pomimo rekordowych wkładów wniesionych przez darczyńców sfinansowano jedynie jedną czwartą globalnego apelu przy usilnych staraniach podejmowanych przez UE w celu finansowania globalnych apeli humanitarnych i działań wspieranych przez DG ECHO; mając na uwadze, że nasila to potrzebę skoordynowanego na szczeblu międzynarodowym, terminowego, przewidywalnego i elastycznego finansowania dostosowanego do różnych kontekstów i podtrzymywanego przez nowe partnerstwo publiczno-prywatne na rzecz innowacyjnej gotowości oraz sposobów zapewniania środków; mając na uwadze, że UE podejmuje usilne starania w celu finansowania globalnych apeli humanitarnych i działań ECHO; mając na uwadze, że odnowione zobowiązanie do osiągnięcia celu pomocy w wysokości 0,7 % i terminowe wywiązanie się z obietnic jest tym istotniejsze w tym kontekście;

K.  mając na uwadze, że większość kryzysów humanitarnych ma przyczyny spowodowane przez człowieka; mając na uwadze, że 80 % międzynarodowej pomocy humanitarnej UE koncentruje się na kryzysach wywołanych przez ludzi, które wymagają przede wszystkim rozwiązań politycznych, a nie tylko humanitarnych; mając na uwadze, że ubóstwo i podatność na kryzysy są nierozerwalnie powiązane, co podkreśla potrzebę zajęcia się podstawowymi przyczynami kryzysów, aby budować odporność, podnosić potencjał w zakresie przystosowywania się do katastrof naturalnych i zmiany klimatu oraz zaspokajać długoterminowe potrzeby dotkniętych kryzysami ludzi; mając na uwadze, że konsekwencje kryzysów humanitarnych, takie jak migracja i wyzwania związane z uchodźcami, będą przybierały na sile, jeśli nie zareaguje się na pierwotne przyczyny i nie zapewni lepszego powiązania między pomocą humanitarną a pomocą w ramach współpracy rozwojowej;

L.  mając na uwadze, że pomoc humanitarna i rozwój są ze sobą powiązane, szczególnie w świetle potrzeby zwiększenia odporności na katastrofy poprzez ograniczanie ryzyka i ochronę przed wstrząsami, jako zasadnicze sposoby zmniejszania potrzeb w zakresie pomocy humanitarnej i zwalczania zakłóceń w zakresie ochrony zdrowia, higieny, edukacji, odżywiania, a nawet podstawowego schronienia;

M.  mając na uwadze, że międzynarodowa, lokalna i regionalna koordynacja, wymiana informacji i wspólne planowanie, gromadzenie danych i oceny wyników pomogą usprawnić proces podejmowania decyzji, skuteczność, efektywność i odpowiedzialność w zakresie zapewniania pomocy;

N.  mając na uwadze, że istnieje potrzeba wypracowania większego zaufania i dalszej współpracy między podmiotami sektora prywatnego, organizacjami pozarządowymi, władzami lokalnymi, organizacjami międzynarodowymi i rządami; mając na uwadze, że zasoby biznesowe, wiedza specjalistyczna, łańcuchy dostaw, możliwości badawcze i rozwojowe oraz logistyka mogą służyć do zapewnienia bardziej efektywnego przygotowania i działania humanitarnego;

O.  mając na uwadze, że finansowanie w ramach rozdziału na pomoc humanitarną UE w wysokości 909 mln euro w 2015 r. stanowi mniej niż 1 % całkowitego budżetu Unii; mając na uwadze, że usprawnienie powiązania pomocy doraźnej ze wsparciem długoterminowym stanowi jeden z elementów służących zmniejszeniu obecnych rozbieżności pomiędzy nadzwyczajnymi potrzebami humanitarnymi a dostępnymi środkami;

P.  mając na uwadze, że organizacje pozarządowe i międzynarodowe, takie jak Czerwony Krzyż i agencje ONZ są obecnie głównymi podmiotami realizującymi wsparcie humanitarne, udzielającymi pomocy ratującej życie i ochrony dla około 120 mln osób rocznie;

Q.  mając na uwadze, że zapobieganie, krajowa reakcja i krajowe możliwości odgrywają ważną rolę w jak najlepszym zaspokajaniu potrzeb i zmniejszaniu zapotrzebowania na pomoc międzynarodową; mając na uwadze, że w 2015 r. z łącznej międzynarodowej pomocy humanitarnej tylko 2% trafiło bezpośrednio do lokalnych i krajowych organizacji pozarządowych z krajów poszkodowanych, chociaż ich reaktywność, znajomość potrzeb i możliwości dotarcia do poszkodowanych jest zazwyczaj lepsza niż u innych podmiotów; mając na uwadze rosnące zapotrzebowanie na zapewnienie odpowiedzialności wobec dotkniętych kryzysem ludzi i społeczności;

R.  mając na uwadze, że podstawą dla pomocy humanitarnej muszą być nadal potrzeby zgodne z oceną organizacji humanitarnych; mając na uwadze, że darczyńcy powinni powstrzymać się od używania pomocy jako narzędzia zarządzania kryzysowego;

S.  mając na uwadze, że działalność humanitarna i wykorzystywane narzędzia powinny być dostosowane do wspólnie ocenianych potrzeb oraz powinny być uzależnione od rozmaitych kontekstów; mając na uwadze, że niezwykle ważne jest, aby zostały podjęte wszelkie starania w celu zapewnienia, by w wysiłkach podejmowanych w ramach działalności humanitarnej uwzględniano poszanowanie praw człowieka, a zwłaszcza szczególne potrzeby kobiet, dzieci, ludzi starszych, osób niepełnosprawnych, mniejszości, ludności autochtonicznej oraz innych grup szczególnie wrażliwych;

T.  mając na uwadze, że zachęca się globalne podmioty do włączenia działań humanitarnych do mechanizmów sprawozdawczości i monitorowania przestrzegania praw człowieka;

U.  mając na uwadze, że pierwszy Światowy Szczyt Humanitarny, który ma się odbyć w Stambule w dniach 23–24 maja 2016 r., powinien doprowadzić do nadania nowego kształtu modelowi działalności humanitarnej, tak aby stała się ona bardziej otwarta, skuteczniejsza, przejrzysta i prawdziwie globalna oraz aby mogła stawić czoło przewidywanemu wzrostowi potrzeb humanitarnych związanych z obecnymi i przyszłymi wyzwaniami, takimi jak bezpieczeństwo żywnościowe, wzrost populacji, zmiana klimatu, niestabilność, bezpieczeństwo pracowników humanitarnych, przymusowe wysiedlenia i rozwój społeczno-gospodarczy;

V.  mając na uwadze, że Światowy Szczyt Humanitarny będzie poprzedzony licznymi negocjacjami międzyrządowymi – dotyczącymi zmniejszania ryzyka związanego z klęskami żywiołowymi, finansowania rozwoju, programu działań na rzecz zrównoważonego rozwoju po 2015 roku i zmiany klimatu – które w nadchodzących latach będą kształtować sytuację w zakresie rozwoju i działalności humanitarnej i tym samym stworzą wyjątkową, niezwykle istotną i konkretną możliwość dostosowania celów, zasad i działań, a światu umożliwią zaspokojenie potrzeb oraz budowanie odporności osób wymagających szczególnego traktowania w sposób bardziej spójny;

W.  mając na uwadze, że jako główny darczyńca UE ma obowiązek i konieczne środki, aby objąć przywódczą rolę w poszukiwaniu lepszych i innowacyjnych sposobów w celu zaspokojenia potrzeb milionów ludzi dotkniętych konfliktami i katastrofami naturalnymi oraz zapewnienia wykonalnych długoterminowych rozwiązań w tym zakresie;

X.  mając na uwadze, że obserwowana ostatnio eskalacja, globalne wskaźniki ostrego niedożywienia oraz odczuwalne w skali regionalnej i międzynarodowej skutki politycznej niestabilności w krajach sklasyfikowanych na poziomie 3 ponownie przypomniały o potrzebie przyspieszenia przez Światowy Szczyt Humanitarny transformacji systemu humanitarnego oraz lepszego służenia ludziom znajdującym się w potrzebie;

Od globalnych konsultacji do globalnego działania

1.  z zadowoleniem przyjmuje decyzję Sekretarza Generalnego ONZ o zwołaniu pierwszego wielostronnego Światowego Szczytu Humanitarnego i gotowość Turcji do goszczenia go; apeluje do państw członkowskich o wsparcie Światowego Szczytu Humanitarnego oraz realizację wiążących wniosków Rady zawierających konkretne zobowiązania i priorytetowe obszary działania i jednoczesne dążenie do osiągnięcia efektywności operacyjnej, wspólnych standardów jakości, lepszej koordynacji i partnerstwa z nowymi darczyńcami w oparciu o bezstronną politycznie pomoc oraz wspólne zrozumienie i stosowanie zasad humanitarnych człowieczeństwa, neutralności, bezstronności i niezależności, jak również poszanowanie zobowiązań wynikających z międzynarodowego prawa humanitarnego;

2.  z zadowoleniem przyjmuje inicjatywę ONZ na rzecz gromadzenia danych wywiadowczych z całego świata w celu przygotowania się do klęsk żywiołowych i konfliktów oraz aby dowiedzieć się, jak oszczędzić i chronić większą liczbę ludzi przed wpływem takich kryzysów; z zadowoleniem przyjmuje również organizację ośmiu konsultacji regionalnych, które obejmują także posiedzenia tematyczne i światowe konsultacje – z przedstawicielami rządów, społeczeństwa obywatelskiego, organizacji pozarządowych, sieci wolontariuszy, przedsiębiorstw, sieci religijnych – a także inicjatywę konsultacji internetowych oraz ustanowienie panelu wysokiego szczebla ds. finansowania działań humanitarnych, któremu współprzewodniczy UE;

3.  podkreśla, że obecne ogromne wyzwania humanitarne wymagają bardziej integracyjnego, zróżnicowanego i prawdziwie globalnego systemu humanitarnego, który ma zostać wzmocniony na Światowym Szczycie Humanitarnym, i uznaje jednocześnie różnorodność w obecnym systemie pomocy humanitarnej oraz komplementarne role wszystkich podmiotów; apeluje do UE o propagowanie światowego konsensusu w sprawie operacji humanitarnych, potwierdzającego zasady pomocy humanitarnej oraz obowiązki i uprawnienia wynikające z międzynarodowego prawa humanitarnego, zapewniając skoncentrowaną na człowieku i opartą na prawach człowieka ochronę cywilną, jak również nakładającego na rządy odpowiedzialność za ich role i obowiązki związane z ochroną ludzi; zwraca uwagę na negatywne skutki upolitycznienia pomocy humanitarnej i przypomina, że podtrzymywanie i stałe zobowiązanie do przestrzegania kluczowych zasad humanitarnych jest niezmiernie ważne do zapewnienia przestrzeni humanitarnej na obszarach objętych konfliktem i klęskami żywiołowymi;

4.  podkreśla, że aby Światowy Szczyt Humanitarny miał znaczenie, jego dokument końcowy powinien zawierać pięcioletni plan działania na rzecz rozwoju i realizacji podjętych konkretnych zobowiązań politycznych z uwzględnieniem międzyrządowego monitorowania i ram odpowiedzialności, oceny praktyk organizacji i badania skutków, uwzględniającego uczestnictwo odnośnych zainteresowanych stron;

5.  apeluje do Światowego Szczytu Humanitarnego o powiązanie agendy rozwoju na okres po 2015 r., ram działania z Sendai na rzecz redukcji ryzyka klęsk żywiołowych oraz konferencji ONZ w sprawie zmiany klimatu (COP21) w celu zwiększenia spójności polityk i instytucji służących budowaniu odporności na klęski żywiołowe i żądania bardziej aktywnej roli podmiotów odpowiedzialnych za rozwój w budowaniu odporności; apeluje do rządów darczyńców o rozwijanie na potrzeby swoich polityk krajowych wspólnego zestawu celów, priorytetów i wskaźników łączących te ramy;

6.  apeluje do UE i państw członkowskich, aby jako najwięksi darczyńcy i kluczowe podmioty operacyjne aktywnie dawały przykład; podkreśla, że wszystkie operacje humanitarne UE powinny opierać się na zasadach solidarności, odpowiedzialności i rozliczalności oraz powinny mieć na celu zapewnienie opieki, zarówno fizycznej, jak i psychologicznej, osobom najbardziej narażonym; apeluje o globalne, kompleksowe i długoterminowe rozwiązanie problemu ogromnej liczby ludzi uciekających z regionów objętych konfliktami; zauważa, że rola i wiarygodność Europy na światowej scenie humanitarnej waży się również w odniesieniu do reakcji w UE na obecny kryzys;

7.  apeluje do Światowego Szczytu Humanitarnego o zobowiązanie się do systematycznego, opartego na wynikach i partycypacyjnego podejścia poprzez ustanowienie szczegółowych wskaźników i metodologii pracy, które mają być wzmocnione i podzielane przez darczyńców i agencje wykonawcze, aby ludzie dotknięci kryzysami uczestniczyli w całym cyklu akcji humanitarnej; apeluje do Światowego Szczytu Humanitarnego o działanie na rzecz instytucjonalizacji, lepszego monitorowania i oceny ram odpowiedzialności ONZ wobec poszkodowanej ludności;

8.  podkreśla, że Światowy Szczyt Humanitarny jest również okazją dla wszystkich zainteresowanych stron do refleksji nad istotną potrzebą reformy ONZ w kierunku integracyjnego, przejrzystego i efektywnego systemu koordynacji z bardziej zintegrowanym i lepiej funkcjonującym Stałym Komitetem Międzyinstytucjonalnym (IASC), do większego zaangażowania się, we współpracy z partnerami, w zwiększenie komplementarności i pełne wdrożenie programu transformacji oraz wzmocnienie wielostronnego systemu pomocy humanitarnej na wypadek każdego kryzysu poprzez ustanowienie wiarygodnego systemu oceny potrzeb, służącego jako podstawa do wspólnych apeli (zapewniając kompleksowe śledzenie finansowe), system porównania kosztów między agencjami oraz mechanizm monitorowania i oceny;

9.  zwraca szczególną uwagę na fakt, że bez znacznych i kompleksowych środków takie globalne działania nie będą skuteczne; podkreśla, że zajęcie się nowymi i długotrwałymi katastrofami i zagrożeniami wymaga unikania systemów równoległych, poszerzenia podstawy finansowania, długoterminowych przewidywalnych inwestycji i zgodności z nową agendą zrównoważonego rozwoju, głównie poprzez promowanie wspólnej oceny ryzyka i potrzeb, planowania i finansowania przez podmioty zaangażowane w pomoc humanitarną, rozwój i walkę ze zmianą klimatu; podkreśla, że zwiększenie komplementarności pomocy humanitarnej i rozwojowej w celu zapewnienia skuteczności oraz zlikwidowania luk w finansowaniu pomocy humanitarnej jest konieczne, a także powinno iść w parze ze zwiększonym finansowaniem pomocy na rzecz rozwoju; przypomina w tym kontekście wieloletnie międzynarodowe zobowiązanie do osiągnięcia poziomu wydatków w wysokości 0,7% DNB;

10.  wzywa UE jako podmiot przekazujący najwięcej na świecie środków na pomoc humanitarną, aby odegrała przywódczą rolę podczas Światowego Szczytu Humanitarnego, apelując o elastyczniejsze metody świadczenia pomocy humanitarnej oraz o proaktywne i spójne środki oraz skuteczne narzędzia zapobiegania kryzysom; wzywa UE i innych darczyńców, aby wywiązali się ze swoich zobowiązań finansowych i opracowali sposoby skrócenia czasu, który upływa od powzięcia zobowiązań finansowych do podjęcia działań w terenie; podkreśla ponadto znaczenie sprawozdawczości w dziedzinie praw człowieka jako mechanizmu wczesnego ostrzegania przed kryzysami i zachęca Światowy Szczyt Humanitarny, aby uwzględnił tę kwestię, odchodząc od kultury reagowania, a dążąc do kultury zapobiegania;

Zaspokajanie potrzeb ludzi z terenów objętych konfliktami

11.  apeluje do UE o umiejscowienie ochrony w centrum operacji humanitarnych w zakresie uzasadnionym potrzebami poprzez stworzenie systemu zgodności i poprzez wprowadzenie jej w główny nurt programowania; podkreśla potrzebę instytucjonalizacji roli funkcjonariuszy ochrony, a także rozwoju strategicznych i zintegrowanych sposobów podejścia przy zapewnieniu wystarczających funduszy na działania dotyczące ochrony również w pierwszej fazie sytuacji wyjątkowych; wzywa UE do większego zaangażowania się w podejście oparte na prawach człowieka w operacjach humanitarnych, aby zapewnić poszanowanie godności oraz potrzeb i praw konkretnych szczególnie narażonych grup, zwłaszcza kobiet, młodzieży, migrantów, osób żyjących z HIV, osób LGBTI i osób niepełnosprawnych;

12.  apeluje do UE o promowanie na Światowym Szczycie Humanitarnym kompleksowego porozumienia w sprawie praktycznych sposobów wzmocnienia poszanowania i zgodności międzynarodowego prawa humanitarnego, międzynarodowych praw człowieka i prawa dotyczącego uchodźców, takich jak upowszechnianie zasad międzynarodowego prawa humanitarnego wśród administracji regionalnych i krajowych, sił bezpieczeństwa, władz lokalnych i przywódców społeczności, a także o wspieranie roli Międzynarodowego Trybunału Karnego w położeniu kresu bezkarności za łamanie międzynarodowego prawa humanitarnego i międzynarodowych praw człowieka;

13.  podkreśla potrzebę rozszerzenia konwencji w sprawie uchodźców i Konwencji z Kampali w celu udzielania ochrony i pomocy osobom przesiedlonym na całym świecie, jak również osobom dotkniętym zmianami klimatu, a także chronienia ich przed różnymi formami przemocy, takimi jak handel ludźmi, przemoc ze względu na płeć oraz przemoc w miastach i przemoc ekonomiczna, ponieważ mogą one mieć uzasadnione obawy przed prześladowaniem lub mogą być narażone na ryzyko doznania poważnej krzywdy; podkreśla, że migranci muszą otrzymać taki sam poziom ochrony ich praw, jaki gwarantuje się wszystkim innym grupom w czasie kryzysu; apeluje o zwrócenie uwagi na grupy szczególnie wrażliwe, takie jak migranci, bezpaństwowcy i uchodźcy, które często zaniedbuje się w debacie humanitarnej; apeluje o stworzenie nowej generacji narzędzi ochrony praw człowieka, by pomóc w ochronie tych grup ludności;

14.  podkreśla konieczność fundamentalnej zmiany we wsparciu udzielanym uchodźcom oraz krajom i społecznościom przyjmującym; popiera sprawozdanie podsumowujące globalne konsultacje, wzywające Światowy Szczyt Humanitarny do zbadania kompleksowego „porozumienia w sprawie przyjmowania uchodźców”, w którym uznaje się wkład państw przyjmujących, organizuje długoterminowe, przewidywalne i stabilne pakiety finansowe dla ich wsparcia, oferuje uchodźcom samodzielność poprzez dostęp do możliwości zarobkowania oraz tworzy bardziej sprawiedliwe zasady ich przesiedlania do krajów trzecich;

15.  apeluje do UE i państw członkowskich o działanie na rzecz wspólnego globalnego zrozumienia i wdrożenia zasad humanitarnych podczas przygotowań do Światowego Szczytu Humanitarnego oraz wspólnego opracowania szeroko partycypacyjnego kodeksu postępowania wśród obecnych i nowych darczyńców w celu dzielenia się najlepszymi praktykami, ułatwienia dostępu do ludzi w potrzebie oraz wzmocnienia istniejących zobowiązań w zakresie dobrych praktyk darczyńców, takich jak zasady udzielania pomocy humanitarnej;

16.  apeluje do UE o popieranie włączenia przejrzystości i odpowiedzialności jako zasad przewodnich do deklaracji Światowego Szczytu Humanitarnego poprzez stosowanie znaczników i danych segregowanych (tj. wskazujących na płeć, wiek, ze szczegółowymi zmiennymi w odniesieniu do dzieci) jako podstawy do projektowania i oceny programów oraz promowanie standardu międzynarodowej inicjatywy na rzecz przejrzystości pomocy humanitarnej w celu zapewnienia międzynarodowych ram rozliczalności wyników do mierzenia postępów;

17.  podkreśla konieczność zapewnienia żywności, wody, schronienia, urządzeń sanitarnych i opieki medycznej, co stanowi elementarne prawo każdej istoty ludzkiej; jest głęboko zaniepokojony ryzykiem epidemii związanym ze złymi warunkami sanitarnymi i ograniczonym dostępem do bezpiecznej wody pitnej, a także brakiem dostępu do podstawowych leków w sytuacjach kryzysu humanitarnego; apeluje do UE o odegranie pierwszoplanowej roli w gwarantowaniu odpowiednich dostaw podstawowych leków i bezpiecznej wody pitnej w sytuacjach kryzysu humanitarnego;

18.  zachęca Unię i wszystkie podmioty międzynarodowe do usprawnienia, w obozach dla uchodźców, technik pomocy humanitarnej, w szczególności poprzez dostarczenie mobilnych laboratoriów do zwalczania epidemii chorób zakaźnych, poprawę metod dystrybucji pomocy doraźnej z uwzględnieniem kategorii osób szczególnie wrażliwych, a także poprawę higieny i doraźnej infrastruktury sanitarnej;

19.  podkreśla potrzebę włączenia ochrony dzieci jako integralnej części działań humanitarnych w celu zapobiegania i reagowania na nadużycia, zaniedbania, wyzysk i przemoc wobec dzieci; podkreśla fakt, że dzieci są głównymi czynnikami zmian, dlatego istotne znaczenie ma tworzenie przestrzeni przyjaznej dziecku jako części działań humanitarnych;

20.  podkreśla centralną rolę, jaką odgrywają kobiety w czasie konfliktu oraz w sytuacjach pokonfliktowych, ponieważ jako pierwsze reagują w sytuacjach kryzysowych, utrzymując razem swoje rodziny i wspólnoty; apeluje do darczyńców i rządów o uwzględnianie kwestii równouprawnienia płci przy tworzeniu programów w zakresie pomocy humanitarnej i wspieranie upodmiotowienia kobiet i dziewcząt;

21.  nalega, by świadczenie pomocy humanitarnej było zgodne z międzynarodowym prawem humanitarnym i by pomoc humanitarna UE nie podlegała ograniczeniom nakładanym przez innych partnerów udzielających pomocy; wyraża zaniepokojenie ciągłym wykorzystywaniem gwałtów i innych form przemocy na tle seksualnym oraz ze względu na płeć jako narzędzia walki w nadzwyczajnych sytuacjach humanitarnych i potępia te praktyki; podkreśla, że należy zająć się problemem przemocy oraz jej konsekwencjami fizycznymi i psychicznymi; wzywa do globalnego zaangażowania na rzecz zapewnienia, że kobiety i dziewczęta są bezpieczne od początku każdej sytuacji nadzwyczajnej lub kryzysu poprzez zajęcie się zwiększonym ryzykiem przemocy seksualnej i związanej z płcią, podnoszenie świadomości, zapewnienie ścigania sprawców takich aktów przemocy oraz zapewnienie w sytuacjach kryzysu humanitarnego kobietom i dziewczętom – czego wymaga międzynarodowe prawo humanitarne i co przewidziane jest w konwencjach genewskich i ich protokołach dodatkowych – dostępu do pełnego zakresu usług w dziedzinie zdrowia seksualnego i reprodukcyjnego, w tym bezpiecznych aborcji, zamiast utrzymywania stanu, który jest równoznaczny z nieludzkim traktowaniem;

22.  uważa, że cały personel zaangażowany w niesienie pomocy humanitarnej, w tym policja i wojsko, powinien przejść odpowiednie szkolenie uwrażliwiające na kwestię płci oraz że należy koniecznie wprowadzić surowy kodeks postępowania, aby przeciwdziałać nadużywaniu przez ten personel swojej pozycji, zapewniając tym samym poszanowanie równouprawnienia płci;

23.  apeluje do podmiotów udzielających pomocy humanitarnej o uwzględnianie strategii w zakresie przeciwdziałania przemocy ze względu na płeć i łagodzenia jej skutków we wszystkich swoich działaniach w danym sektorze, co ułatwi wskazywanie nowych unijnych instrumentów finansowania, a także o podsumowanie w tym celu zmienionych wytycznych dotyczących włączenia działań związanych z przemocą ze względu na płeć do działań humanitarnych, opracowanych przez Global Protection Cluster (światowy zespół ds. ochrony); uważa również, że podmioty udzielające pomocy humanitarnej (w tym UE) powinny mieć na uwadze dziewczęta i chłopców (zwłaszcza dorastające dziewczęta) na wszystkich etapach gotowości na wypadek klęsk żywiołowych i działań z tym związanych;

24.  apeluje do odnośnych organizacji humanitarnych, by wzmocniły koordynację swoich działań w celu zidentyfikowania ofiar oraz potencjalnych ofiar wykorzystywania seksualnego i niegodziwego traktowania w celach seksualnych, a także ich ochrony przed tymi zagrożeniami;

25.  uznaje wartość kompleksowego podejścia UE w koordynacji i zapewnianiu spójności szerokiej gamy unijnych instrumentów polityki zewnętrznej, aby inwestować w trwałe rozwiązania polityczne; zwraca uwagę na specjalne cechy pomocy humanitarnej oraz podkreśla, że konieczne jest rozróżnienie działań humanitarnych od kwestii zagranicznych, politycznych, bezpieczeństwa i walki z terroryzmem poprzez przyjęcie środków bezpieczeństwa; ubolewa z powodu nadużywania lub nieprzestrzegania zasad działalności humanitarnej, ponieważ takie nadużycia w istotny sposób osłabiają świadczenie pomocy oraz bezpieczeństwo pracowników organizacji humanitarnych; nalega, by środki służące zwalczaniu terroryzmu nie podważały ani nie utrudniały wysiłków humanitarnych i zwraca się do Światowego Szczytu Humanitarnego o rozwiązanie tego problemu w odpowiedni sposób;

Skuteczność operacji humanitarnych

26.  potępia systematyczne udaremnianie prób świadczenia pomocy humanitarnej i wszelkie działania naruszające zasady zapewniające ochronę przed „nieudzielaniem pomocy osobom w niebezpieczeństwie” oraz zasadę „non-refoulement”, stosowane wobec osób przesiedlonych przez jakiekolwiek podmioty, bez względu na to czy są one członkami UE, czy też nie; apeluje do rządów, aby wypełniały swoje podstawowe obowiązki w zakresie ochrony i pomocy ludności cywilnej oraz ustanowiły ramy prawne i polityczne w celu ułatwienia dostępu do pomocy humanitarnej i jej dostarczania, zgodnie z międzynarodowym prawem humanitarnym; proponuje, aby ramy te obejmowały zwolnienia podatkowe, obniżenie kosztów transakcyjnych przepływających przekazów pieniężnych i uproszczone procedury celne; apeluje do darczyńców, rządów przyjmujących i podmiotów wdrażających o poszanowanie udzielania pomocy humanitarnej i wsparcia wszystkimi możliwymi kanałami oraz o wypełnianie swoich obowiązków w celu zapewnienia, by do wszystkich osób w potrzebie docierała profesjonalna, szybka i wysokiej jakości pomoc, nawet w regionach najbardziej oddalonych;

27.  wyraża głębokie zaniepokojenie, w kontekście lepszej ochrony podmiotów udzielających pomocy humanitarnej, powtarzającymi się atakami na pracowników oraz infrastrukturę organizacji humanitarnych, w tym na szpitale; podkreśla, że potrzebna jest intensyfikacja działań w celu poprawy ich bezpieczeństwa oraz ochrony i swobody przemieszczania się na mocy prawa międzynarodowego; wspiera systematyczne wprowadzanie specjalnych klauzul zwiększających odpowiedzialność za ochronę pracowników organizacji humanitarnych do przepisów prawnych i planów działania darczyńców w odniesieniu do wszystkich krajów, a także stałe i systematyczne monitorowanie i zgłaszanie ataków na pracowników organizacji humanitarnych;

28.  popiera zalecenia Komisji dotyczące kompleksowej tablicy wskaźników efektywności;

29.  podkreśla potrzebę kontynuowania dialogu na temat komplementarnych ról i mandatów różnych organizacji humanitarnych; uważa, że należy dokonać wyraźnego rozróżnienia pomiędzy podmiotami cywilnymi prowadzącymi działalność humanitarną, a podmiotami wojskowymi; uważa, że priorytetowy charakter należy nadać cywilnym działaniom humanitarnym; zachęca Światowy Szczyt Humanitarny do zbadania nowych ram służących lepszej koordynacji podmiotów jako kluczowego elementu bardziej skutecznej, efektywnej i właściwej pomocy humanitarnej; podkreśla potrzebę lepszej analizy lokalnych zdolności operacyjnych oraz lepszej wspólnej oceny potrzeb i rozliczalności operacji humanitarnych;

30.  wzywa do podjęcia istotnych wysiłków w celu skutecznego zagwarantowania prawa do edukacji w sytuacjach przedłużającego się kryzysu humanitarnego, poprzez zapewnienie niezbędnych zasobów finansowych i ludzkich, gdyż brak edukacji zagraża przyszłości dzieci i dalszemu rozwojowi każdego społeczeństwa; podkreśla znaczenie ciągłej edukacji dla ochrony i wspierania wspólnych i powszechnych wartości, takich jak godność ludzka, równość, demokracja i prawa człowieka;

31.  mając na uwadze, że liczba dzieci pozbawionych dostępu do kształcenia jest alarmująca, oraz uwzględniając ogromne znaczenie kształcenia dla budowania odporności ludności, z zadowoleniem przyjmuje zobowiązanie Komisji do zwiększenia finansowania na kształcenie dzieci w nadzwyczajnych sytuacjach humanitarnych; apeluje do Rady o zatwierdzenie wniosku Komisji dotyczącego przeznaczenia na ten cel 4 % budżetu UE na pomoc humanitarną; uważa, że wzrost ten nie powinien prowadzić do poświęcenia mniejszej uwagi innym podstawowym potrzebom;

32.  wyraża swoje zaniepokojenie co do edukacji i nauki szkolnej dzieci w obozach dla uchodźców oraz nakłania UE i wszystkie podmioty międzynarodowe do zwiększenia zdolności w zakresie zapewnienia nauki szkolnej w obozach dla uchodźców;

33.  przyznaje, że przewidywalność, elastyczność operacyjna i wieloletnie wkłady to kluczowe warunki wstępne dla efektywnego i skutecznego dostarczania pomocy; apeluje do UE i państw członkowskich o wzmocnienie zasad i dobrych praktyk udzielania pomocy humanitarnej w deklaracji Światowego Szczytu Humanitarnego;

34.  podkreśla potrzebę podjęcia globalnych działań w celu rozwiązania problemu luki w finansowaniu; apeluje o ustanowienie światowego funduszu pomocy humanitarnej (GFHA) wspierającego uczestnictwo i włączenie darczyńców spoza DAC, łączącego wszystkie istniejące międzynarodowe mechanizmy finansowe, zasoby krajowe i fundusze wspólnego finansowania (fundusze ONZ ds. pomocy w sytuacjach kryzysowych, fundusze CERF, fundusze powiernicze itp.) oraz uzupełnianego przez dobrowolne wpłaty wnoszone przez rządy, sektor prywatny i organizacje regionalne; sugeruje, że wpłaty można wykorzystać na wypełnienie luk w zobowiązaniach dotyczących pomocy humanitarnej dla sytuacji nadzwyczajnych na poziomie 3, wspieranie gotowości, zapewnienie pakietu odporności socjalnej dla uchodźców długoterminowych lub na radzenie sobie w nieprzewidzianych sytuacjach nadzwyczajnych, takich jak m.in. epidemia wirusa Ebola;

35.  podkreśla potrzebę pełnego uruchomienia i przemodelowania przez międzynarodowe instytucje finansowe swojego zaangażowania w nisko oprocentowane pożyczki, głównie poprzez przedefiniowanie swych kryteriów kwalifikowania funduszy preferencyjnych, aby umożliwić bardziej elastyczne reagowanie przez instytucje na sytuacje niestabilności i przyjrzeć się bliżej krajowym możliwościom zwiększenia zasobów krajowych;

36.  wzywa rządy, darczyńców i sprzyjające im otoczenie do uproszczenia wymogów administracyjnych dla partnerów wykonawczych poprzez usprawnienie procedur i mapowanie najlepszych praktyk w zakresie administracji, zawierania umów i sprawozdawczości, przy jednoczesnym zapewnieniu rozliczalności oraz do wspierania inicjatyw, które mają na celu stale pomagać w zwiększeniu potencjału i monitorowaniu lokalnych podmiotów oraz wzmocnieniu krajowych struktur koordynacyjnych;

37.  podkreśla, że aby w lepszy sposób ochraniać i gwarantować życie i godność poszkodowanej ludności, lokalne organizacje pozarządowe muszą mieć dostęp do bezpośredniego finansowania; wzywa państwa członkowskie UE i darczyńców do znacznego zwiększenia bezpośredniego finansowania dla lokalnych organizacji humanitarnych, które mają możliwości, wiedzę i zdolności do działania w tym obszarze, przy jednoczesnym zapewnieniu rozliczalności;

38.  apeluje do Światowego Szczytu Humanitarnego o ustanowienie nowego układu dla zaangażowania w państwach niestabilnych i w sytuacjach przedłużającego się kryzysu za pomocą stałych programów, planów wdrożeniowych i przewidywalnego finansowania rozwoju; podkreśla, że plan działania z Addis Abeby kładzie nacisk na potrzebę inwestycji w systemy ochrony socjalnej i sieci bezpieczeństwa, aby szybciej i skuteczniej zwiększyć reakcję w sytuacjach niestabilności;

Ograniczanie podatności na zagrożenia i zarządzanie ryzykiem

39.  podkreśla potrzebę dostosowania systemu pomocy humanitarnej do lokalnych, krajowych i regionalnych wymogów oraz potrzebę upodmiotowienia i regularnego zaangażowania ludności dotkniętej kryzysami, w tym kobiet w każdym wieku, dzieci, osób niepełnosprawnych, mniejszości i ludności autochtonicznej poprzez uznanie ich roli jako inicjatorów zmian, gromadząc, w miarę możliwości, informacje od tych populacji oraz konsultując się z nimi przy planowaniu i wdrażaniu działań humanitarnych;

40.  podkreśla, że zamiast podejmować równoległe działania reakcja międzynarodowa powinna korzystać z istniejących lokalnych lub krajowych inicjatyw i partnerstw; podkreśla wagę wzmocnienia możliwości lokalnych i regionalnych w zakresie świadczenia pomocy humanitarnej i, w miarę możliwości, tworzenia procesów włączających, w których w procedurze planowania uwzględnione są lokalne władze, społeczeństwo obywatelskie, sektor prywatny i populacje dotknięte kryzysem;

41.  podkreśla potrzebę stworzenia nowego globalnego modelu komplementarności, na którym można oprzeć współpracę podmiotów udzielających pomocy humanitarnej i rozwojowej – umożliwiając im stopniowe budowanie odpornych i samodzielnych społeczeństw – począwszy od wspólnej analizy i planowania; podkreśla, że taki model powinien obejmować, po pierwsze, strategie wejścia dla podmiotów działających na rzecz rozwoju w celu umożliwienia im budowania pomostów współpracy w tym obszarze, po drugie, modyfikatory kryzysu w programach rozwoju, a po trzecie, strategie wycofywania pomocy humanitarnej umożliwiające bardziej elastyczne podejście, a także powinien zawierać dobrze rozliczalny i elastyczny mechanizm wieloletniego finansowania w celu reagowania na przedłużający się kryzys; podkreśla znaczenie współpracy z lokalnymi organizacjami pozarządowymi i liderami społeczeństwa obywatelskiego na rzecz ustanowienia stałych struktur na obszarach zagrożonych konfliktami;

42.  apeluje do Komisji o przedstawienie inicjatywy powiązania pomocy humanitarnej, współpracy na rzecz rozwoju i odporności w bardziej systematyczny sposób, tak aby umożliwić UE bardziej elastyczne i skuteczne reagowanie na rosnące potrzeby, a także wspierać refleksję nad lepszym powiązaniem ze Światowym Szczytem Humanitarnym; apeluje do UE o wykorzystanie średniookresowego przeglądu obecnych wieloletnich ram finansowych w celu dalszej poprawy powiązań działalności humanitarnej/rozwojowej;

43.  podkreśla wagę zmniejszania ryzyka związanego z klęskami żywiołowymi dla odporności w czterech obszarach priorytetowych: 1) zrozumienie ryzyka związanego z klęskami żywiołowymi, 2) wzmocnienie zarządzania ryzykiem, aby dać sobie radę z ryzykiem związanym z klęskami żywiołowymi, 3) inwestowanie w zmniejszanie ryzyka związanego z klęskami żywiołowymi dla odporności planów awaryjnych i systemów wczesnego ostrzegania, oraz 4) zwiększenie gotowości na wypadek katastrofy w celu skutecznej reakcji i „lepsze odbudowywanie” w zakresie odzyskiwania, naprawy i odbudowy;

44.  apeluje do państw członkowskich UE i innych darczyńców o wzmacnianie i rozwijanie krajowych ram prawnych dla działań humanitarnych i redukcji ryzyka występowania katastrof oraz rozwijania gotowości w oparciu o reguły, prawa i zasady interwencji międzynarodowych w przypadku katastrof; podkreśla, że gotowość na wypadek katastrofy, zmniejszenie ryzyka i odporność powinny być systematycznie włączane do planów reagowania przekazywanych przez administracje lokalne, regionalne i krajowe, przemysł oraz społeczeństwo obywatelskie, a jednocześnie powinny być wsparte wystarczającym finansowaniem i zwiększoną innowacyjnością w zakresie prognozowania i modelowania zarządzania ryzykiem;

45.  apeluje do Światowego Szczytu Humanitarnego o położenie zdecydowanego nacisku na kwestię zmian klimatycznych i działań humanitarnych; uważa, że powinno to obejmować planowanie i budowanie odporności na skutki zmian klimatycznych, w tym przemieszczeń i migracji wywołanych zmianą klimatu, we wszystkich odnośnych aspektach prowadzenia polityki na szczeblu regionalnym i globalnym; w związku z tym wzywa UE i państwa członkowskie do podjęcia bardziej odważnych decyzji politycznych na rzecz walki ze zmianami klimatu;

Transformacja poprzez innowacje

46.  podkreśla, że innowacje powinny czerpać z wielu źródeł, w szczególności z wiedzy ludzi dotkniętych kryzysami, społeczeństwa obywatelskiego i lokalnych społeczności znajdujących się na pierwszej linii działań podejmowanych w ramach reagowania na kryzys; podkreśla znaczenie minimalnych standardów humanitarnych dla poprawy podstawowych usług publicznych, takich jak edukacja, żywność, zdrowie, schronienie, woda i kanalizacja we wszystkich działaniach humanitarnych; uważa, że partnerstwa publiczno-prywatne i międzysektorowe – jeśli zarówno sektor publiczny, jak i prywatny podzielają wspólne wartości i priorytety, dostosowujące cele biznesowe do unijnych celów na rzecz rozwoju, a także respektują międzynarodowe standardy w zakresie skuteczności rozwoju – mogą być środkiem pozwalającym na uzupełnienie publicznych sposobów reagowania na rosnące potrzeby humanitarne; zauważa, że pomoc w postaci gotówki, jeżeli jest odpowiednio dostosowana do zasad skuteczności pomocy, jest efektywnym przykładem innowacji w pomocy humanitarnej;

47.  z zadowoleniem przyjmuje konkluzje Rady w sprawie wspólnych zasad dotyczących pomocy gotówkowej na różne cele w ramach reakcji na potrzeby humanitarne; przyznaje, że podczas gdy tylko niewielka część pomocy humanitarnej jest obecnie gotówkowa, korzystanie z pomocy gotówkowej ma znaczący potencjał jako innowacyjny, szanujący godność, bezpieczny, uwzględniający płeć, elastyczny i efektywny kosztowo sposób na pokrycie nadzwyczajnych podstawowych potrzeb osób najbardziej zagrożonych; apeluje do UE i państw członkowskich o promowanie wspólnych zasad i stosowanie bezwarunkowej pomocy gotówkowej w oparciu o analizę kontekstu i reakcji przy jednoczesnym wspieraniu mechanizmu monitorowania, w ramach przygotowań do Światowego Szczytu Humanitarnego;

48.  apeluje do UE o promowanie i wspieranie globalnego sojuszu humanitarnej innowacji w celu opracowania podzielanego na całym świecie podejścia etycznego zgodnego z zasadami humanitarnymi i zasadami ONZ dotyczącymi innowacji i technologii w rozwoju w celu zagwarantowania, by wszystkie inwestycje w innowacje humanitarne dążyły do poprawy rezultatów dla ludności dotkniętej kryzysami; apeluje o ustanowienie funduszy innowacji humanitarnej na poziomie regionalnym i krajowym;

49.  uznaje, że innowacje mogą odgrywać ważną rolę w odpowiedzi na nowe wyzwania, a także w poprawie istniejących programów, poprzez integrację nowych rozwiązań w innych sektorach w celu opracowywania, zwiększania skali i tworzenia modeli, które dokonają przełomu w obliczu wyzwań humanitarnych;

50.  podkreśla rolę nowych technologii i innowacyjnych narzędzi cyfrowych w zakresie organizacji i świadczenia pomocy humanitarnej, szczególnie w odniesieniu do dostawy i śledzenia pomocy, nadzoru pod kątem klęsk żywiołowych, wymiany informacji, koordynacji między darczyńcami i ułatwiania stosunków między agencjami pomocy i samorządami lokalnymi, w szczególności w odległych obszarach i strefach katastrofy; podkreśla, że Afryka, a zwłaszcza Afryka Subsaharyjska, przechodzi obecnie mobilną rewolucję cyfrową z gwałtownym wzrostem abonamentów komórkowych (i korzystaniem z internetu przy pomocy urządzeń mobilnych), co czyni takie narzędzia i usługi kluczowymi dla wprowadzenia systemów wczesnego ostrzegania i dla zapewnienia szybkiej informacji w sprawach zdrowia, obszarów niebezpiecznych i kontaktów z pomocą;

51.  apeluje do Komisji i państw członkowskich UE o wsparcie, z poszanowaniem zasad humanitarnych i norm etycznych, dla zaangażowania przedsiębiorstw, zwłaszcza MŚP, poprzez opracowanie przewodnika biznesowego dla działań i promowania lokalnych i regionalnych platform partnerskich w celu zorganizowanego, skoordynowanego i zrównoważonego zaangażowania przedsiębiorstw w sytuacjach kryzysowych; zachęca państwa członkowskie do lepszego włączania przedsiębiorstw w odnośne krajowe plany reagowania kryzysowego i mechanizmy odpowiedzialności;

52.  apeluje do UE o zbadanie i stymulowanie partnerstw z podmiotami rozpoczynającymi działalność gospodarczą oraz z firmami ubezpieczeniowymi i technologicznymi, między innymi w celu opracowania narzędzi służących gotowości i wdrożeniu w sytuacjach kryzysowych; podkreśla konieczność wspierania i dalszego rozwoju globalnego mapowania przez Biuro ONZ ds. Koordynacji Pomocy Humanitarnej (OCHA) dostępnych zasobów i możliwości sektora prywatnego w celu zwiększenia współpracy technicznej dla potrzeb reagowania na katastrofy;

53.  apeluje do UE i jej partnerów humanitarnych o poparcie, w kontekście Światowego Szczytu Humanitarnego, kwestii lepszego zaangażowania młodych ludzi w gotowość do niesienia pomocy humanitarnej i proces odbudowy oraz promowanie programów wolontariatu;

54.  podkreśla ważną rolę, jaką może odegrać program „Wolontariusze pomocy UE” we wprowadzaniu w życie decyzji, które zostaną podjęte przez przyszły Światowy Szczyt Humanitarny, a także w kontekście zmienionego konsensusu humanitarnego UE; podkreśla, że doświadczenie wolontariuszy oraz innych działaczy humanitarnych może odgrywać istotną rolę w ustanowieniu najlepszych praktyk i narzędzi wdrożeniowych;

55.  apeluje do UE i państw członkowskich o promowanie na Światowym Szczycie Humanitarnym ważnej roli rzecznictwa humanitarnego, jako że może to być skutecznym sposobem na wzmocnienie ochrony i innowacji;

56.  podkreśla, że zobowiązania podjęte w Stambule muszą być realizowane na poziomie UE i jej państw członkowskich; w związku z tym apeluje do UE i jej państw członkowskich o opracowanie, wspólnie z organizacjami humanitarnymi, programu na rzecz realizacji wyników szczytu po Stambule; podkreśla potrzebę zapewnienia przewidywalnego i terminowego finansowania pomocy humanitarnej z budżetu UE poprzez zapewnienie, że środkom na zobowiązania humanitarne UE będzie systematycznie w pełni odpowiadać jednakowa kwota środków na płatności;

57.  apeluje o spójny i solidny nowy plan działania Europejskiego konsensusu w sprawie pomocy humanitarnej, który gwarantuje bezstronne i skuteczne europejskie działania humanitarne, dostosowane do lokalnego kontekstu, a jednocześnie dostosowane do wieku i płci oraz prowadzone bez dyskryminacji i proporcjonalnie do potrzeb;

o
o   o

58.  zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji Radzie, Komisji, Wiceprzewodniczącej Komisji/Wysokiej Przedstawiciel Unii do Spraw Zagranicznych i Polityki Bezpieczeństwa, jak również Sekretarzowi Generalnemu ONZ.

(1) http://www.un.org/documents/ga/res/46/a46r182.htm
(2) https://interagencystandingcommittee.org/iasc-transformative-agenda
(3) https://docs.unocha.org/sites/dms/ROWCA/Coordination/Principles_of_Partnership_GHP_July2007.pdf
(4) http://www.un.org/en/ga/search/view_doc.asp?symbol=A/RES/64/290
(5) https://interagencystandingcommittee.org/files/guidelines-integrating-gender-based-violence-interventions-humanitarian-action
(6) http://www.preventionweb.net/files/43291_sendaiframeworkfordrren.pdf
(7) http://www.un.org/ga/search/view_doc.asp?symbol=A/RES/69/313
(8) http://www.globalhumanitarianassistance.org/wp-content/uploads/2015/06/GHA-Report-2015_-Interactive_Online.pdf
(9) https://www.humanitarianresponse.info/en/system/files/documents/files/gho-status_report-final-web.pdf
(10) http://www.ghdinitiative.org/ghd/gns/principles-good-practice-of-ghd/principles-good-practice-ghd.html
(11) Dz.U. L 163 z 2.7.1996, s. 1.
(12) http://eur-lex.europa.eu/legal-content/PL/TXT/HTML/?uri=URISERV:ah0009&from=EN
(13) Dz.U. L 122 z 24.4.2014, s. 1.
(14) http://ec.europa.eu/transparency/regdoc/rep/1/2015/PL/1-2015-335-PL-F1-1.PDF
(15) Dz.U. L 347 z 20.12.2013, s. 924.
(16) http://ec.europa.eu/echo/sites/echo-site/files/Gender_SWD_2013.pdf
(17) http://ec.europa.eu/echo/files/media/publications/annual_report/2014/COM_2015_406_pl.pdf
(18) http://ec.europa.eu/atwork/synthesis/aar/doc/echo_aar_2014.pdf
(19) http://data.consilium.europa.eu/doc/document/ST-9420-2015-INIT/pl/pdf
(20) http://data.consilium.europa.eu/doc/document/ST-9241-2015-INIT/pl/pdf
(21) http://register.consilium.europa.eu/doc/srv?l=PL&f=ST%209325%202013%20INIT
(22) http://www.preventionweb.net/files/37783_eccommunicationsdgs.pdf
(23) http://www.consilium.europa.eu/uedocs/cms_Data/docs/pressdata/EN/foraff/146311.pdf
(24) http://eur-lex.europa.eu/LexUriServ/LexUriServ.do?uri=JOIN:2015:0040:FIN:PL:PDF
(25) https://www.worldhumanitariansummit.org/
(26) Teksty przyjęte, P8_TA(2015)0196.
(27) Teksty przyjęte, P8_TA(2014)0059.
(28) Teksty przyjęte, P8_TA(2015)0270.
(29) Teksty przyjęte, P8_TA(2015)0231.
(30) Teksty przyjęte, P8_TA(2015)0187.
(31) Teksty przyjęte, P8_TA(2015)0072.
(32) Teksty przyjęte, P8_TA(2015)0040.
(33) Teksty przyjęte, P8_TA(2015)0010.
(34) Teksty przyjęte, P8_TA(2015)0317.
(35) Teksty przyjęte, P8_TA(2015)0176.
(36) http://eur-lex.europa.eu/legal-content/PL/TXT/?uri=comnat:COM_2015_0419_FIN
(37) http://eur-lex.europa.eu/legal-content/EN/TXT/?qid=1441187290883&uri=SWD:2015:166:FIN


Rozwój zrównoważonego europejskiego przemysłu obróbki metali nieszlachetnych
PDF 531kWORD 142k
Rezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 16 grudnia 2015 r. w sprawie rozwoju zrównoważonego europejskiego przemysłu obróbki metali nieszlachetnych (2014/2211(INI))
P8_TA(2015)0460A8-0309/2015

Parlament Europejski,

–  uwzględniając Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, w szczególności jego art. 147, 173, 174, 192 i 345,

–  uwzględniając rozporządzenie Rady (WE) nr 1225/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. w sprawie ochrony przed przywozem produktów po cenach dumpingowych z krajów niebędących członkami Wspólnoty Europejskiej(1),

–   uwzględniając rozporządzenie Rady (WE) nr 597/2009 z dnia 11 czerwca 2009 r. w sprawie ochrony przed przywozem towarów subsydiowanych z krajów niebędących członkami Wspólnoty Europejskiej(2),

–  uwzględniając dyrektywę Parlamentu Europejskiego i Rady 2012/27/UE z dnia 25 października 2012 r. w sprawie efektywności energetycznej(3), zmiany dyrektyw 2009/125/WE i 2010/30/UE oraz uchylenia dyrektyw 2004/8/WE i 2006/32/WE,

–  uwzględniając dyrektywę Parlamentu Europejskiego i Rady 2010/75/UE z dnia 24 listopada 2010 r. w sprawie emisji przemysłowych (zintegrowane zapobieganie zanieczyszczeniom i ich kontrola)(4),

–  uwzględniając dyrektywę Parlamentu Europejskiego i Rady 2009/28/WE z dnia 23 kwietnia 2009 r. w sprawie promowania stosowania energii ze źródeł odnawialnych zmieniającą i w następstwie uchylającą dyrektywy 2001/77/WE oraz 2003/30/WE(5),

–   uwzględniając dyrektywę Parlamentu Europejskiego i Rady 2004/35/WE z dnia 21 kwietnia 2004 r. w sprawie odpowiedzialności za środowisko w odniesieniu do zapobiegania i zaradzania szkodom wyrządzonym środowisku naturalnemu(6), w szczególności art. 1 i odnośne motywy,

–  uwzględniając ujednoliconą wersję dyrektywy 2003/87/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 13 października 2003 r. ustanawiającej system handlu przydziałami emisji gazów cieplarnianych we Wspólnocie oraz zmieniającej dyrektywę Rady 96/61/WE,(7) a także jej poszczególne rozporządzenia wykonawcze,

–  uwzględniając komunikat Komisji z dnia 25 lutego 2015 r. zatytułowany „Pakiet dotyczący unii energetycznej” (COM(2015)0080),

–  uwzględniając komunikat Komisji z dnia 10 października 2012 r. zatytułowany „Silniejszy przemysł europejski na rzecz wzrostu i ożywienia gospodarczego” (COM(2012)0582),

–  uwzględniając komunikat Komisji z dnia 28 maja 2014 r. pt. „Europejska strategia bezpieczeństwa energetycznego” (COM(2014)0330),

–  uwzględniając komunikat Komisji z dnia 11 czerwca 2013 r. zatytułowany „Plan działania na rzecz konkurencyjnego i zrównoważonego przemysłu stalowego w Europie” (COM(2013)0407)wraz z załączonymi do niego wynikami oceny sytuacji dokonanej przez grupę wysokiego szczebla,

–  uwzględniając komunikat Komisji z dnia 8 marca 2011 r. zatytułowany „Plan działania prowadzący do przejścia na konkurencyjną gospodarkę niskoemisyjną do 2050 r.” (COM(2011)0112),

–  uwzględniając komunikat Komisji z dnia 26 stycznia 2011 r. zatytułowany „Europa efektywnie korzystająca z zasobów – inicjatywa przewodnia strategii »Europa 2020«” (COM(2011)0021),

–  uwzględniając swoją rezolucję z dnia 15 stycznia 2014 r. w sprawie reindustrializacji Europy z myślą o promowaniu konkurencyjności i trwałego rozwoju(8),

–  uwzględniając swoją rezolucję z dnia 15 marca 2012 r. w sprawie planu działania prowadzącego do przejścia na konkurencyjną gospodarkę niskoemisyjną do 2050 r.(9),

–  uwzględniając swoją rezolucję z dnia 17 grudnia 2014 r. w sprawie przemysłu stalowego w UE: ochrona pracowników i przemysłu(10),

–  uwzględniając konkluzje Rady Europejskiej z dni 23 i 24 października 2014 r. w sprawie ram polityki klimatyczno-energetycznej do roku 2030,

–  uwzględniając sprawozdanie z dnia 10 czerwca 2013 r. zlecone przez Komisję Centrum Studiów nad Polityką Europejską pt. „Ocena wpływu łącznych kosztów na przemysł stalowy”,

–  uwzględniając sprawozdanie z dnia 31 października 2013 r., zlecone przez Komisję Centrum Studiów nad Polityką Europejską, pt. „Ocena wpływu łącznych kosztów na przemysł aluminiowy”,

–  uwzględniając dokument roboczy służb Komisji zatytułowany „Wykorzystanie potencjału ekologicznego wzrostu gospodarczego w zakresie zatrudnienia” (SWD(2012)0092),

–  uwzględniając Porozumienie ustanawiające Światową Organizację Handlu zwane też Układem GATT z 1994 r., w szczególności jego art. XX,

–  uwzględniając art. 52 Regulaminu,

–  uwzględniając sprawozdanie Komisji Przemysłu, Badań Naukowych i Energii (A8–0309/2015),

A.  mając na uwadze, że na metale nieszlachetne składają się:

   stale zwykłe i specjalne, stale nierdzewne, stale o dużej wytrzymałości, nadstopy,
   metale kolorowe, których cenę referencyjną ustala Londyńska Giełda Metali (LME), w szczególności aluminium, miedź, cyna, nikiel, ołów i cynk,
   stopy takich metali jak kobalt, molibden, magnez, tytan,
   metale ziem rzadkich,

przy czym wszystkie one pochodzą z sektora produkcji pierwotnej, obejmującego kopalnie i zakłady metalurgiczne stosujące proces pirometalurgii lub hydrometalurgii, podczas gdy źródłem produkcji wtórnej jest proces odzysku i recyklingu;

B.  mając na uwadze, że europejski sektor stali miał istotne historyczne znaczenie w kontekście integracji europejskiej i jest podstawą tworzenia wartości dodanej i łańcuchów wartości w przemyśle europejskim; mając na uwadze, że sektor metali nieszlachetnych odgrywa kluczową rolę w rozwoju całej gospodarki zarówno pod względem technologicznym, jak i pod względem usuwania „wąskich gardeł” w zaopatrzeniu; mając na uwadze, że sektor stali, w którym od 2008 r. zredukowano potencjał produkcji stali o ponad 40 Mt oraz zmniejszono bezpośrednie zatrudnienie o ponad 60 tys. miejsc pracy, a pośrednie – o ponad 100 tys., przeżywa obecnie najgorszy w historii kryzys w czasach pokoju, prowadzący do powstania większej zależności sektorów przetwórczych od importu z krajów trzecich oraz do utraty wiedzy fachowej w przemyśle, co ma bezpośredni wpływ na miliony miejsc pracy; mając na uwadze, że według szacunków globalny nadmiar zdolności produkcyjnych wynosi od 300 do 600 mln ton, z czego większość dotyczy Chin;

C.  mając na uwadze, że przemysł metali nieszlachetnych stoi w obliczu znacznego spadku popytu oraz silnej globalnej konkurencji, w szczególności ze strony państw trzecich, które nie stosują takich samych wysokich standardów i rygorystycznych przepisów jak Europa;

D.  mając na uwadze, że ceny energii w Europie są wyższe niż w wielu innych gospodarkach, głównie z powodu niewystarczającej integracji rynku energii, rosnących podatków, opłat i kosztów sieci, i znacząco ograniczają konkurencyjność europejskiego rynku metali nieszlachetnych na rynku światowym;

E.  mając na uwadze, że europejski przemysł metali nieszlachetnych stoi w obliczu wycieku inwestycji do państw trzecich, głównie ze względu na porównywalnie wysokie ceny energii i koszty emisji;

F.  mając na uwadze, że zamykanie kolejnych europejskich zakładów elektrolizy takich metali jak aluminium, miedź i magnez wskazuje na silną dezindustrializację Europy w odniesieniu do tego sektora, nie w związku ze spadkiem europejskiego popytu, ale głównie z powodu wzrostu i większej zmienności cen energii elektrycznej w wielu państwach członkowskich oraz dumpingu ze strony państw trzecich;

G.  mając na uwadze, że stopy takich metali, jak żelazo, aluminium, cynk, tytan i miedź (w tym blacha ocynkowana), określane w niniejszej rezolucji jako metale nieszlachetne, stanowią podstawowe tworzywa konstrukcyjne w przemyśle elektrotechnicznym, budowy maszyn i urządzeń, a w tym w przemyśle budowy pojazdów mechanicznych oraz w budownictwie; mając na uwadze, że unijny przemysł metali nieszlachetnych powinien być postrzegany jako strategiczny atut europejskiej konkurencyjności, w szczególności dla innych sektorów przemysłowych oraz dla rozwoju istniejącej i nowej infrastruktury;

H.  mając na uwadze, że podjęcie działań w kwestii konkurencyjności i ryzyka ucieczki emisji powinno być priorytetem, natomiast należy unikać środków protekcjonistycznych;

I.  mając na uwadze, że od 2009 r. w systemie handlu uprawnieniami do emisji w UE (EU ETS) gromadzi się coraz większa nadwyżka uprawnień i międzynarodowych jednostek emisji w stosunku do emisji, co znacząco osłabiło sygnał cenowy dotyczący emisji dwutlenku węgla; mając na uwadze, że wzrost cen uprawnień do emisji w europejskim systemie handlu emisjami (EU ETS) grozi w przyszłości wywołaniem szoku konkurencyjnego; mając na uwadze, że jeżeli nie zostaną podjęte porównywalne wysiłki na szczeblu międzynarodowym lub krajowym, w postaci wprowadzenia rynku emisji na wzór UE, szereg sektorów przemysłowych i instalacji w UE utraci międzynarodową konkurencyjność, co może powodować częściową ucieczkę emisji; mając na uwadze, że nadal istnieje znaczący potencjał oszczędności energii w przemyśle metali nieszlachetnych oraz że potencjał ten można efektywnie wykorzystać dzięki inwestycjom prywatnym i systemom wsparcia modernizacji zakładów;

J.  mając na uwadze, że europejski przemysł metali nieszlachetnych stoi w obliczu wyścigu z czasem, aby odzyskać swoją globalną konkurencyjność i zdolność do inwestowania w Europie, jak również zająć się stojącymi przed nim wyzwaniami społecznymi i środowiskowymi, które musi przezwyciężyć, równocześnie pozostając światowym punktem odniesienia w dziedzinie odpowiedzialności społecznej i środowiskowej przedsiębiorstw w tym sektorze; mając na uwadze, że europejski rynek metali nieszlachetnych znalazł się pod presją w wyniku światowej nadwyżki mocy produkcyjnych oraz nieuczciwych dotacji i działań dumpingowych ze strony państw trzecich; mając na uwadze, że innowacyjność w produkcji ma pozytywny wpływ na wzrost zatrudnienia na wszystkich etapach cyklu koniunkturalnego w przemyśle; mając na uwadze z drugiej strony, że liczne przedsiębiorstwa stosują strategie koncentrujące się na krótkoterminowym zwrocie z inwestycji ze szkodą dla innowacyjności, inwestycji w badania i rozwój, zatrudnienie i odnowę umiejętności; mając na uwadze, że angażowanie pracowników w działania innowacyjne i określanie strategii jest najlepszym gwarantem powodzenia gospodarczego; mając na uwadze, że również sprawiedliwy handel produktami ze stali może funkcjonować tylko pod warunkiem przestrzegania podstawowych praw pracowników i norm środowiskowych;

K.  mając na uwadze, że wykorzystanie metalowych surowców wtórnych (pochodzących z procesu odzysku i recyklingu) ma podstawowe znaczenie w uprzemysłowionej i zasobooszczędnej gospodarce oraz powinno być rozwijane w ramach konkurencyjnej i zrównoważonej gospodarki o obiegu zamkniętym, ale w żadnym wypadku nie będzie w stanie – pod względem jakości i ilości – zaspokoić w pełni zapotrzebowania gospodarek państw europejskich na metale nieszlachetne; mając na uwadze, że bilans handlu złomem w UE jest dodatni i należy w większym stopniu zachęcać do recyklingu złomu w Europie; mając na uwadze, że przemysł metali nieszlachetnych, jego surowce i dostawców należy traktować w sposób kompleksowy i całościowy;

L.  mając na uwadze, że dotyczy to w szczególności transformacji sektora energetycznego, gdyż metale nieszlachetne, takie jak metale ziem rzadkich, są kluczowe dla nowych technologii niezbędnych do jej przeprowadzenia; mając na uwadze, że Europa jest nadal w dużym stopniu uzależniona od przywozu metali koniecznych do budowy urządzeń do produkcji energii ze źródeł odnawialnych, które stwarzają realne możliwości dla sektora, mianowicie umożliwiając przezwyciężenie możliwych trudności z dostawami; mając na uwadze, że inwestycje w energię odnawialną i efektywność energetyczną są ważną siłą napędową dla inwestycji w produkty przemysłowe, w tym miedź, aluminium i stal; mając na uwadze, że ambitna europejska polityka odnawialnych źródeł energii i oszczędności energii może stanowić czynnik pobudzający w przyszłości popyt na metale nieszlachetne w Europie, a w szczególności stworzyć możliwość produkcji wyrobów o dużej wartości dodanej; mając na uwadze brak odpowiedzialności przedsiębiorstw za środowisko oraz istnienie obiektów przemysłowych wyraźnie naruszających prawodawstwo europejskie i obiektów porzuconych, co stanowi zagrożenie dla zdrowia ludzi i środowiska; mając na uwadze, że normy środowiskowe i zasady gospodarki o obiegu zamkniętym powinny stanowić fundament inwestycji w działalność rozwojową i innowacyjność w sektorze przemysłu metali nieszlachetnych w Europie; mając na uwadze, że w planie działania Komisji w zakresie energii do 2050 r. stwierdzono, iż obniżenie emisyjności sektora energetycznego oraz scenariusz zakładający wysoki udział źródeł odnawialnych w produkcji energii niosą ze sobą mniejsze koszty niż dalsza realizacja obecnej polityki, a ponadto w przyszłości ceny energii jądrowej oraz energii pochodzącej z paliw kopalnych będą nadal rosły, zaś ceny energii ze źródeł odnawialnych – spadały,

M.  mając na uwadze, że w opinii Komisji Przemysłu, Badań Naukowych i Energii na temat zaleceń dla Komisji dotyczących negocjacji w sprawie transatlantyckiego partnerstwa handlowo-inwestycyjnego (2014/2228(INI)) podkreślono znaczenie rozdziału dotyczącego energii, i jednocześnie podkreślono niekorzystną sytuację energochłonnych sektorów UE oraz potrzebę ochrony ich konkurencyjności;

N.  mając na uwadze, że tylko ambitna polityka innowacyjności, która umożliwia wytwarzanie wysokiej jakości, energooszczędnych i innowacyjnych produktów (np. wysokowytrzymałej i jednocześnie sprężystej stali) oraz wprowadzanie nowych procesów produkcyjnych, pozwoli UE na ugruntowanie pozycji w warunkach rosnącej konkurencji na świecie; mając na uwadze, że 65 % nakładów przedsiębiorstw na badania i rozwój pochodzi z przemysłu wytwórczego, dlatego wzmocnienie naszej bazy przemysłowej ma kluczowe znaczenie dla zatrzymania wiedzy fachowej i specjalistycznej w UE;

O.  mając na uwadze, że unijny przemysł metali nieszlachetnych traci konkurencyjność po części ze względu na duże obciążenia regulacyjne i administracyjne;

P.  mając na uwadze, że celem pakietu dotyczącego unii energetycznej jest stworzenie bezpiecznego, zrównoważonego, konkurencyjnego i przystępnego cenowo rynku energii, aby wzmocnić globalną konkurencyjność gospodarki europejskiej, obniżając i harmonizując ceny energii w Europie i między państwami członkowskimi;

Q.  mając na uwadze, że przyznanie statusu gospodarki rynkowej państwowym lub innym nierynkowym gospodarkom bez odniesienia do ich rzeczywistego funkcjonowania osłabiłoby instrumenty ochrony handlu i miałoby poważny wpływ pod względem konkurencyjności i zatrudnienia w europejskim przemyśle metali nieszlachetnych, wpływając na zaostrzenie skutków wojny cenowej prowadzonej przez największych na świecie producentów stali oraz pod względem powszechnie znanej nadwyżki zdolności produkcyjnych tego sektora;

R.  mając na uwadze, że badania, rozwój i innowacje w tym sektorze mają kluczowe znaczenie dla europejskiego przemysłu; mając na uwadze, że zamykanie zakładów często prowadzi do nieodwracalnej utraty technologii i wiedzy fachowej oraz ubytku kwalifikacji siły roboczej w przemyśle;

Znaczenie metali nieszlachetnych dla przemysłu europejskiego

1.  podkreśla znaczenie przemysłu metali nieszlachetnych dla wszystkich sektorów niższego szczebla, w tym dla przemysłu samochodowego, lotniczego, produkcji energii, budowlanego i opakowaniowego;

2.  uważa, że Europa, która jest już bardzo uzależniona w zakresie surowców, nie może sobie pozwolić na powstanie nowego uzależnienia w zakresie metali nieszlachetnych, które miałoby bardzo szkodliwy wpływ na wymienione sektory niższego szczebla;

3.  zauważa, że w odniesieniu do hutnictwa UE odnotowuje deficyt zdolności produkcji blachy stalowej ze względu na masowe zamykanie zakładów w ostatnich latach oraz ponowny wzrost popytu;

4.  podkreśla, że popyt na metale nieżelazne, takie jak aluminium i miedź, stale rośnie mimo kryzysu;

Konieczność podjęcia działań w zakresie przeciwdziałania zmianie klimatu i wysokim cenom energii

5.  podkreśla, że przeprojektowanie obecnego systemu EU ETS jest jedną z najbardziej naglących kwestii w kontekście zapewnienia konkurencyjności przemysłu metali nieszlachetnych; odnotowuje, że Komisja przedstawiła wnioski,, które zakończą się reformą systemu EU ETS w czwartym okresie jego funkcjonowania przypadającym na lata 2021-2030, i apeluje w tym kontekście do współustawodawców, by reforma ta obejmowała kwestię ucieczki emisji oraz propagowała efektywność, innowacyjność w przemyśle i optymalną sprawność, które reforma ta powinna zapewniać, a jednocześnie wzywa do rozważenia uzupełnienia systemu ETS o inne innowacyjne narzędzia i strategie służące rzeczywistemu ograniczeniu emisji; zwraca się do Komisji, aby w ramach przeglądu ETS nagradzano podmioty energochłonnego sektora produkcji, które osiągają najlepsze wyniki, wytwarzając mniej emisji w przeliczeniu na jednostkę produkcji;

6.  odnotowuje ustanowienie rezerwy stabilności rynku na 2019 r. i rozpatruje propozycje Komisji Europejskiej w zakresie reformy strukturalnej ETS po 2020 r., które będą przedmiotem specjalnego, odrębnego badania w Parlamencie;

7.  wzywa do kontynuowania przez przemysł energochłonny wysiłków zapewniających jak najlepszy recykling oraz redukcję emisji dwutlenku węgla w celu zagwarantowania przyszłej konkurencyjności tego przemysłu oraz spełnienia wiążących dla UE ustalonych celów redukcji emisji; podkreśla w związku z tym, że konkurencyjność przemysłowa, efektywne gospodarowanie zasobami i redukcja emisji stanowią uzupełniające się cele, ponieważ jeżeli produkcja europejska stanie się niskoemisyjna, zachowanie jej udziału na rynku europejskim i światowym będzie skutecznym sposobem na zmniejszenie na szczeblu globalnym emisji gazów cieplarnianych pochodzących z przemysłu; zaznacza, że to samo dotyczy produkcji importowanej, która spełnia takie same normy efektywności energetycznej i emisji, jak towary produkowane w Unii Europejskiej; podkreśla, że przedsiębiorstwa w państwach trzecich, które tworzą część łańcucha wartości, również muszą działać w zgodzie z celami unijnej polityki klimatyczno-energetycznej i że muszą w szczególności uwzględniać postęp w dziedzinie efektywności energetycznej;

Środki dostosowawcze na granicach odnośnie do CO2 – elastyczny środek tymczasowy o wymiarze międzynarodowym zgodny z WTO

8.  podkreśla zdecydowanie, że celem Unii Europejskiej – od momentu ustanowienia międzynarodowego komitetu negocjacyjnego, który przygotował konferencję w Rio w 1992 r. – jest wypracowanie z krajami trzecimi międzynarodowego porozumienia w zakresie ochrony przed zmianą klimatu, jednak cel ten nie został dotychczas zrealizowany mimo panującego niemalże jednogłośnego konsensusu naukowego co do rosnącej pilności tej kwestii; apeluje o utrzymanie przywództwa UE i podkreśla istotną potrzebę zapewnienia, że na konferencji w Paryżu zostanie zawarte wiążące globalne porozumienie, w pełni zobowiązujące wszystkie strony do efektywnego przeciwdziałania niebezpiecznej zmianie klimatu; podkreśla, że negocjacje te muszą doprowadzić do zawarcia prawnie wiążącego porozumienia obejmującego cele ogólnogospodarcze dla wszystkich stron, z uwzględnieniem ustalonego celu dotyczącego ograniczenia globalnego ocieplenia do poziomu poniżej 2°C; podkreśla, że kompleksowe międzynarodowe porozumienie zapewni równe warunki dla przemysłu i zmniejszy ryzyko ucieczki emisji z UE;

9.  podkreśla, że międzynarodowe działania na rzecz klimatu są najlepszą receptą na zapobieganie ucieczce emisji; podkreśla, że ambitne porozumienie międzynarodowe w sprawie przeciwdziałania zmianie klimatu zapewniające równe warunki działania wszystkim krajom, które przygotuje współpracę na poziomie wielostronnym i stworzenie spójnego globalnego systemu środowiskowego służącego zmniejszeniu emisji dwutlenku węgla, byłoby najlepszym sposobem uporania się z problemem globalnych emisji; podkreśla, że takie porozumienie umożliwiłoby wszystkim producentom metali nieszlachetnych funkcjonowanie w warunkach uczciwej konkurencji, a debata o środkach dostosowawczych na granicach przestałaby być konieczna, pod warunkiem że jego wdrażanie byłoby skutecznie monitorowane i że podjęto by niezbędne środki dostosowawcze; podkreśla, że takie porozumienie międzynarodowe musi obowiązkowo zawierać wiarygodne zobowiązania ze strony krajów o najwyższych poziomach emisji; w związku z tym zwraca również uwagę na przestrzeganie norm społecznych i środowiskowych w celu zapewnienia równych szans;

10.  stwierdza, że system środków dostosowawczych na granicach w odniesieniu do emisji CO2, uwzględniający zarówno przywóz, jak i wywóz, wprowadza do przepisów europejskich model ograniczania emisji obejmujący m.in. podejście skupione na zużyciu notowanym na danym terytorium oraz że takie podejście oddolne ma tę zaletę, iż daje się uogólnić jako rozwiązanie uniwersalne przy jednoczesnym poszanowaniu niezależności każdego państwa w zakresie określania poziomu ambicji celów polityki klimatycznej, pod warunkiem przeprowadzenia wnikliwej oceny skutków; wzywa Komisję, aby w przyszłych umowach handlowych zapewniła znaczącą poprawę szans eksportowych i możliwości dostępu do rynku dla europejskich wyrobów z metali nieszlachetnych; stwierdza ponownie, że Komisja powinna uwzględnić zakaz praktyk zakłócających handel surowcami (podwójne ceny, ograniczenia wywozowe) w regionalnych, dwustronnych i wielostronnych umowach o wolnym handlu;

11.  podkreśla, że wszystkie środki wpływające na handel muszą być zgodne z międzynarodowymi umowami handlowymi; stwierdza, że cele polityki klimatycznej dotyczące ochrony życia i zdrowia ludzi, zwierząt i roślin, podobnie jak ochrona ograniczonych zasobów naturalnych, jeśli są realizowane w niedyskryminujący sposób i nie jako ukryte ograniczenie, stanowią wyjątki wymienione w art. XX porozumienia GATT; zwraca uwagę, że ze względu na jego globalny charakter problem zmiany klimatu powinien zostać uwzględniony w przepisach prawnych; uważa, że powietrze o niskiej zawartości dwutlenku węgla (czyste powietrze) jest już postrzegane jako zasób naturalny, który może się wyczerpać, i w związku z tym powinno zostać uznane za dobro publiczne; wyjaśnia ponadto, że środki odwetowe nie mogą być wprowadzane w następstwie dostosowania na granicach w odniesieniu do emisji bez naruszenia zasad handlu międzynarodowego i bez ryzyka sankcji; przypomina, że w żadnym wypadku celem nie jest ochrona europejskich sektorów, ale traktowanie ich na równi z konkurentami zagranicznymi;

12.  uważa, że warto by rozważyć częściowe przekazanie dochodów uzyskanych z aukcji na rzecz inicjatyw mających na celu ochronę środowiska i walkę ze zmianą klimatu, takich jak ekofundusz klimatyczny przewidziany w ustaleniach z Cancún i inne międzynarodowe instrumenty finansowe dotyczące klimatu;

13.  zauważa, że ustalone normy dotyczące obliczania zawartości dwutlenku węgla i emisji w cyklu życia produktów zwiększają przejrzystość i mogą ułatwić promowanie zrównoważonej produkcji i konsumpcji również w przemyśle metalurgicznym;

Kompensowanie emisji pośrednich

14.  ubolewa, że oparty na pomocy państwa system kompensowania kosztów pośrednich spowodował powstanie nowego źródła nieuczciwej konkurencji na jednolitym rynku UE między producentami z sektorów energochłonnych, których część korzysta ze wsparcia finansowego ze strony władz publicznych; apeluje o ujednolicenie tego kompensowania i o stosowanie go w uzasadnionych przypadkach na szczeblu europejskim w celu zapewnienia równych warunków konkurencji w stosunku do światowych konkurentów i między producentami europejskimi oraz w celu zapewnienia skutecznej ochrony przed ucieczką emisji; zauważa, że odnosi się to szczególnie do sześciu metali nieżelaznych, które sprzedaje się po cenach uzależnionych od światowego popytu i podaży i ustalanych przede wszystkim na giełdzie londyńskiej; dlatego zauważa, że producenci metali nieszlachetnych muszą dostosowywać się do ustalonych cen i nie mogą przenosić wzrostu kosztów na klientów; wnioskuje, że konieczne jest utrzymanie rekompensaty kosztów emisji pośrednich; odnosi się do porozumienia w sprawie ustanowienia i funkcjonowania rezerwy zapewniającej stabilność rynku, które stanowi, że „dążąc do osiągnięcia celu, jakim jest zapewnienie równych warunków działania, w przeglądzie tym należy również rozważyć przyjęcie ujednoliconych ustaleń mających kompensować koszty pośrednie na szczeblu Unii”(11); odwołuje się w związku z tym do rozporządzenia Rady (WE) nr 1/2003 w sprawie wprowadzenia w życie reguł konkurencji, ustanowionych w art. 81 i 82 Traktatu(12), oraz do art. 107 i 108 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, dotyczących pomocy państwa; wzywa Komisję do dokonania przeglądu oddziaływania różnych systemów wspierania energii na ceny detaliczne energii, które pośrednio wpływają na konkurencyjność energochłonnych gałęzi przemysłu w poszczególnych państwach członkowskich;

15.  uważa, że zróżnicowany wpływ ceny emisji dwutlenku węgla na ceny energii elektrycznej, wynikający z koszyka energetycznego każdego dostawcy, jest czynnikiem konkurencyjności, który związany jest między innymi z niezależnym wyborem każdego państwa; z zadowoleniem przyjmuje wniosek Komisji w sprawie europejskiej unii energetycznej; uważa, że dobrze funkcjonujący wewnętrzny rynek energii, zapewniający bezpieczną i zrównoważoną energię oraz odpowiednie połączenia między państwami członkowskimi, pomoże obniżyć ceny energii dla europejskiego przemysłu i konsumentów; uważa, że ETS jest zharmonizowanym środkiem UE mającym na celu zmniejszanie emisji przemysłowych, w związku z czym jego wpływ należy rozpatrywać w ramach systemu zharmonizowanego;

Wspieranie inwestycji w niskoemisyjną produkcję metali nieszlachetnych

16.  domaga się, aby bezpłatne uprawnienia dla najbardziej efektywnych instalacji w sektorach narażonych na ryzyko ucieczki emisji były przyznawane na podstawie programów inwestycji w nowe urządzenia, działalność badawczo-rozwojową (w tym w wychwytywanie, składowanie i wykorzystywanie dwutlenku węgla) i kształcenia pracowników oraz najszybciej, jak to tylko możliwe, a w każdym razie począwszy od 2018 r. i w czwartej fazie funkcjonowania systemu, obejmującej lata 2021-2030, by spełnić wysokie wymagania w zakresie ochrony klimatu i środowiska, a także praw pracowników; podkreśla bezwzględną konieczność inwestowania w badania i rozwój, aby Europa pozostała centrum doskonałości w dziedzinie produkcji metali nieszlachetnych; przypomina, że sektory, które inwestują, najlepiej opierają się kryzysom; wzywa do wykorzystywania dochodów z aukcji w ramach ETS do finansowania działań na rzecz klimatu w UE oraz w krajach rozwijających się, w tym inwestycji w projekty związane z energią odnawialną i efektywnością energetyczną w sektorach przemysłowych; popiera plany ujęte w ramach polityki klimatyczno-energetycznej do roku 2030, dotyczące ustanowienia instrumentu finansowania (NER400) z przeznaczeniem na wychwytywanie i składowanie dwutlenku węgla, innowacyjne odnawialne źródła energii oraz innowacje w zakresie technologii niskoemisyjnych w sektorach przemysłowych, zgodnie z konkluzjami Rady Europejskiej z dnia 23 października 2014 r.; proponuje, aby projekty pilotażowe i demonstracyjne dotyczące wychwytywania, utylizacji i składowania dwutlenku węgla były częścią programów finansowania technologii niskoemisyjnych promowanych przez Komisję na wzór inicjatywy NER300 i przyszłej inicjatywy NER400, a także by ryzyko finansowe było współdzielone przed podmiot finansujący i operatora; przypomina o znaczeniu publicznych inwestycji oraz, w kontekście europejskim, funduszy z programu „Horyzont 2020” w kontekście zwiększania efektywności środowiskowej i energetycznej przemysłu metali nieszlachetnych, w tym osiągnięcia niższych emisji dwutlenku węgla zgodnie z celami strategii „Europa 2020”; traktuje szkolenie pracowników w zakresie technologii i praktyk niskoemisyjnych w przemyśle jako inwestycję strategiczną, którą należy w pełni włączyć do programów finansowania promowanego przez Komisję przejścia na gospodarkę niskoemisyjną;

Rachunkowość finansowa i przejrzystość

17.  proponuje, aby uprawnienia do emisji CO2 były upubliczniane w rocznych sprawozdaniach finansowych przedsiębiorstw oraz aby Unia Europejska przyczyniła się do ponownego podjęcia prac nad odpowiednim międzynarodowym standardem rachunkowości;

18.  podkreśla znaczenie przejrzystości w zakresie wykorzystywania przez państwa członkowskie dochodów ze sprzedaży uprawnień; w tym kontekście odnosi się do nałożonego na państwa członkowskie obowiązku informowania Komisji o wykorzystywaniu dochodów uzyskiwanych w ramach EU ETS; podkreśla, że większa przejrzystość pomoże obywatelom dowiedzieć się, jak organy krajowe wykorzystują dochody uzyskiwane w ramach EU ETS;

19.  podkreśla, że instalacje i przedsiębiorstwa muszą przestrzegać wszystkich wymogów dotyczących odpowiedzialności społecznej i sprawozdawczości, aby zapewnić równe i skuteczne wdrażanie przepisów dotyczących ochrony środowiska oraz dostęp do odpowiednich informacji właściwym organom i zainteresowanym stronom, w tym przedstawicielom pracowników oraz społeczeństwa obywatelskiego i społeczności lokalnych; podkreśla prawo dostępu do informacji w sprawach dotyczących środowiska, określone w konwencji z Aarhus i wdrożone w prawodawstwie unijnym i ustawodawstwie krajowym, w tym w dyrektywie 2003/87/WE; proponuje, aby wszystkie sklasyfikowane zakłady objęte EU ETS przekazywały każdego roku przedstawicielom pracowników oraz społeczeństwa obywatelskiego, reprezentującym mieszkańców obszaru przyległego do zakładu, pełne informacje obejmujące środki przeciwdziałania zmianie klimatu i poszanowanie europejskich dyrektyw w dziedzinie ochrony środowiska oraz bezpieczeństwa i higieny pracy;

Kwestia umów na dostawę energii elektrycznej

20.  podkreśla, jakie znaczenie ma dla konkurencyjności europejskiego sektora metali nieszlachetnych możliwość zawierania umów długoterminowych pod pewnymi warunkami, które muszą być wyjaśnione przez Komisję i dać się pogodzić ze zwrotem z inwestycji w czasie nie krótszym niż 15 lat w przypadku przemysłu kapitałochłonnego; przypomina, że dla przedsiębiorców konieczne jest zabezpieczenie inwestycji przewidywalnymi cenami i czytelnymi ramami prawnymi; podkreśla, że stabilność długoterminowych umów na dostawy energii elektrycznej powinna mieć pierwszeństwo przed coroczną aukcją sprzedaży energii elektrycznej; wyraża zaniepokojenie z powodu regulacji rynkowych umożliwiających w niektórych państwach członkowskich powstanie luki strukturalnej między cenami energii elektrycznej a kosztami jej wytwarzania; wzywa Komisję do walki z nieoczekiwanymi zyskami prywatnych oligopoli na rynku energii;

21.  wyraża zaniepokojenie kwestią regulacji rynkowych umożliwiających istnienie luki strukturalnej między cenami energii elektrycznej a kosztami wytwarzania;

Przekazywanie umiejętności

22.  wzywa, aby we wszystkich fabrykach, w których zaburzona jest piramida wieku, organizowano przekazywanie umiejętności między pokoleniami pracowników na wszystkich stanowiskach produkcyjnych wymagających wysokich kwalifikacji; opowiada się za rozwijaniem umiejętności młodych pracowników w przedsiębiorstwie w ramach strukturalnej polityki przyuczania do zawodu, która będzie gwarantowała rozwój wspólnych umiejętności pracowników; podkreśla znaczenie umiejętności i kwalifikacji pracowników sektora metali nieszlachetnych; apeluje o aktywną politykę w obszarach zatrudnienia i przemysłu, gwarantującą rozwój tej wiedzy i uznanie jej za istotny atut europejskiego przemysłu metali nieszlachetnych; zwraca się o uwzględnienie kwestii utrzymania przemysłowej wiedzy fachowej i wykwalifikowanej siły roboczej w ocenie rentowności produkcji w poszczególnych zakładach;

Zaopatrzenie w surowce

23.  wzywa do europejskich działań dyplomatycznych dotyczących surowców metalurgicznych w oparciu o strategiczne partnerstwa zakładające podział wartości dodanej między krajami europejskimi i krajami produkującymi surowce, aby zwiększać zatrudnienie wykwalifikowanej siły roboczej w całym łańcuchu wartości; zwraca się do Komisji o ustanowienie instrumentu dogłębnej analizy rynku stali, który pozwalałby uzyskać dokładne informacje na temat równowagi między podażą stali a popytem na nią w skali europejskiej i ogólnoświatowej, z rozróżnieniem na strukturalne i cykliczne elementy rozwoju tych rynków; uważa, że monitorowanie pierwotnych i wtórnych rynków metali nieszlachetnych pozwoliłoby uzyskać cenny wkład na rzecz działań naprawczych i aktywizujących, które są niezbędne ze względu na cykliczny charakter tego przemysłu stalowego; z zadowoleniem przyjmuje sprawozdanie europejskiej sieci kompetencji dotyczących pierwiastków ziem rzadkich (ERECON)(13); wzywa Komisję do kontynuowania działań w ramach ERECON w celu rozwijania zróżnicowanego i zrównoważonego łańcucha dostaw metali ziem rzadkich dla Europy, a w szczególności do wdrożenia zaleceń dotyczących polityki oraz zapewnienia wsparcia wprowadzania materiałów zastępczych i recyklingu na większą skalę;

Obrona europejskiego handlu w odniesieniu do metali nieszlachetnych – lepiej zapobiegać niż leczyć z opóźnieniem

24.  wzywa Radę do ukończenia przeglądu dwóch rozporządzeń w sprawie instrumentów ochrony handlu w celu usprawnienia, umocnienia i przyspieszenia tych instrumentów, a przez to zapewnienia, by nie zostały one osłabione; proponuje wprowadzenie pierwszego, trwającego nie dłużej niż miesiąc wstępnego badania mającego na celu wstępne rozpatrzenie skarg antydumpingowych i antysubsydyjnych, w którym na postawie wstępnych przesłanek będzie można przyjąć zapobiegawcze środki naprawcze, zanim zostanie przeprowadzone pogłębione badanie; wyraża ubolewanie, że wniosek ustawodawczy dotyczący unowocześnienia instrumentów ochrony handlu obecnie utknął w Radzie, mimo że Parlament wyraził zdecydowane poparcie dla bardziej rygorystycznych środków ograniczających nieuczciwy przywóz z państw trzecich; wzywa Radę do natychmiastowego wprowadzenia instrumentów ochrony handlu, aby nieuczciwe praktyki spotkały się w końcu z adekwatną reakcją, a rynek europejski był chroniony przed dumpingiem, co zapewni warunki uczciwej konkurencji oraz pełne wykorzystanie szans, jakie daje transformacja energetyki;

25.  opowiada się za celem, jakim jest szybki postęp w zakresie recyklingu metali ziem rzadkich i metali strategicznych używanych w Unii;

26.  podkreśla, że stal nierdzewna i aluminium oraz wszystkie metale nieszlachetne są przedmiotem konkurencji na skalę globalną; uważa, że w swojej analizie i porównaniach Komisja powinna przy definiowaniu odnośnego rynku geograficznego jak najszybciej potraktować rynek globalny jako rynek odniesienia i nie ograniczać swych badań jedynie do rynku wewnętrznego; wzywa do przeprowadzenia badania wpływu na zdolności produkcyjne, z uwzględnieniem m.in. zakładów i zatrudnienia, przed podjęciem decyzji przez Dyrekcję Generalną Komisji ds. Konkurencji, a także do włączenia wniosków z badania do ostatecznych informacji przekazywanych zainteresowanym stronom; wzywa do dokonania przeglądu polityki konkurencji i zasad pomocy państwa, aby ułatwić interwencje publiczne w celu utrzymania spójności społecznej i regionalnej, podniesienia norm środowiskowych i rozwiązania problemów dotyczących zdrowia publicznego;

27.  popiera stworzenie lokalnych komitetów informacyjnych i konsultacyjnych mających na celu zapobieganie zagrożeniom przemysłowym, w których zasiadałyby wszystkie strony mające uprawnienia w zakresie kontroli i ostrzegania; podkreśla uznaną fachową wiedzę przedstawicieli pracowników w strategicznych wyborach i podejmowaniu decyzji w przedsiębiorstwie;

Rola metali nieszlachetnych w gospodarce o obiegu zamkniętym

28.  w tym kontekście zwraca uwagę na pozytywny wpływ metali wtórnych, które pomagają znacząco zmniejszać zużycie energii i surowców; dlatego wzywa Komisję do ułatwienia rozwoju i funkcjonowania rynków metali wtórnych; zachęca do tworzenia gospodarki o obiegu zamkniętym w każdym zakładzie produkcji metali nieszlachetnych, aby wykorzystać produkty uboczne i metale pochodzące z recyklingu w celu zwiększenia ich konkurencyjności; domaga się obowiązkowego tworzenia gospodarki o obiegu zamkniętym w każdym zakładzie produkcji metali nieszlachetnych, aby wykorzystać produkty uboczne i metale pochodzące z recyklingu w celu zwiększenia ich konkurencyjności; opowiada się za celem, jakim jest szybki postęp w zakresie recyklingu metali ziem rzadkich i metali strategicznych używanych w Unii; apeluje o tworzenie silnych powiązań między sektorem recyklingu metali nieszlachetnych a innymi gałęziami przemysłu, aby wzmacniać rozmiary i odporność bazy przemysłowej, zwłaszcza w regionach dotkniętych zjawiskiem dezindustrializacji; w tym kontekście podkreśla ogromny potencjał stosowania zastępczych materiałów i produktów oraz zwiększania wykorzystywania złomu, m.in. w produkcji stali i aluminium; podkreśla, że większość metali nieszlachetnych można wielokrotnie poddawać recyklingowi, zużywając ułamek energii wykorzystywanej w produkcji pierwotnej; wyraża zaniepokojenie znacznymi stratami energii dla Europy wynikającymi z legalnego i nielegalnego wywozu aluminium i miedzi do takich krajów jak Chiny i Indie, które same wprowadziły zakazy wywozu aluminium; uważa, że rygorystyczne normy środowiskowe i zasady gospodarki o obiegu zamkniętym powinny stanowić fundament inwestycji w działalność rozwojową i innowacyjność w sektorze przemysłu metali nieszlachetnych w Europie; wzywa Komisję do tworzenia zachęt gospodarczych dotyczących recyklingu metali, w tym nieopłacalnego obecnie recyklingu kluczowych surowców, m.in. metali ziem rzadkich, do zbadania możliwości wspierania rynków materiałów z recyklingu, m.in. za sprawą zielonych certyfikatów dla materiałów z recyklingu, wymogów dotyczących ekoprojektu oraz przy pomocy zachęt podatkowych, jak również do zapewnienia zwielokrotnienia budżetu polityki spójności i Europejskiego Funduszu na rzecz Inwestycji Strategicznych w celu wspierania efektywnej gospodarki zasobami i recyklingu; uważa, że należy poprawić przepisy dotyczące odpadów, by zapewnić dalsze funkcjonowanie rynku złomu w UE, na przykład w drodze zmiany dyrektywy w sprawie pojazdów wycofanych z eksploatacji i pozostałego prawodawstwa UE dotyczącego odpadów; proponuje przyjęcie środków wyznaczających cele dotyczących zbiórki, zwiększających odpowiedzialność producentów oraz rozszerzających zakres prawodawstwa dotyczącego wycofywania z eksploatacji, na przykład na samochody ciężarowe, autobusy i motocykle; podkreśla zapotrzebowanie na wykwalifikowane i wyszkolone osoby, które mogłyby poradzić sobie z przejściem na bardziej zrównoważone procesy produkcji i wyroby, oraz apeluje o europejską strategię szkoleń i kształcenia, wspierającą przedsiębiorstwa, instytuty badawcze i partnerów społecznych w wysiłkach na rzecz wspólnego badania potrzeb w zakresie umiejętności w dążeniu do zrównoważonego rozwoju środowiska;

o
o   o

29.  zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji Radzie i Komisji.

(1) Dz.U. L 343 z 22.12.2009, s. 51.
(2) Dz.U. L 188 z 18.7.2009, s. 93.
(3) Dz.U. L 315 z 14.11.2012, s. 1.
(4) Dz.U. L 334 z 17.12.2010, s. 17.
(5) Dz.U. L 140 z 5.6.2009, s. 16.
(6) Dz.U. L 143 z 30.4.2004, s. 56.
(7) Dz.U. L 275 z 25.10.2003, s. 32.
(8) Teksty przyjęte, P7_TA(2014)0032.
(9) Dz.U. C 251 E z 31.8.2013, s. 75.
(10) Teksty przyjęte, P8_TA(2014)0104.
(11) Zob. motyw 9 decyzji (EU) 2015/1814 (Dz.U. L 264 z 9.10.2015, s. 1).
(12) Dz.U. L 1 z 4.1.2003, s. 1.
(13) http://ec.europa.eu/growth/sectors/raw-materials/specific-interest/erecon/index_en.htm


Sytuacja na Węgrzech: działania następcze w związku z rezolucją Parlamentu Europejskiego z dnia 10 czerwca 2015 r.
PDF 336kWORD 83k
Rezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 16 grudnia 2015 r. w sprawie sytuacji na Węgrzech (2015/2935(RSP))
P8_TA(2015)0461RC-B8-1351/2015

Parlament Europejski,

–  uwzględniając preambułę Traktatu o Unii Europejskiej (TUE), w szczególności jej motyw drugi oraz motywy od czwartego do siódmego,

–  uwzględniając w szczególności art. 2, art. 3 ust. 3 akapit drugi oraz art. 6 i 7 TUE, a także artykuły TUE i Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (TFUE) dotyczące poszanowania, upowszechniania i ochrony praw podstawowych w UE,

–  uwzględniając Kartę praw podstawowych Unii Europejskiej z dnia 7 grudnia 2000 r. ogłoszoną w dniu 12 grudnia 2007 r. w Strasburgu, która weszła w życie wraz z Traktatem z Lizbony w grudniu 2009 r.,

–  uwzględniając Powszechną deklarację praw człowieka i europejską konwencję praw człowieka,

–  uwzględniając swoją rezolucję z dnia 10 czerwca 2015 r. w sprawie sytuacji na Węgrzech(1), z dnia 3 lipca 2013 r. w sprawie sytuacji w zakresie praw podstawowych: standardy i praktyka na Węgrzech(2), z dnia 16 lutego 2012 r. w sprawie ostatnich wydarzeń politycznych na Węgrzech(3) i z dnia 10 marca 2011 r. w sprawie ustawy medialnej na Węgrzech(4),

–  uwzględniając komunikat Komisji z dnia 11 marca 2014 r. pt. „Nowe ramy UE na rzecz umocnienia praworządności” (COM(2014)0158),

–  uwzględniając pierwszy coroczny dialog na temat praworządności na forum Rady, który miał miejsce w dniu 17 listopada 2015 r.,

–  uwzględniając oświadczenie Komisarza Praw Człowieka Rady Europy z dnia 27 listopada 2015 r. wydane w związku z odbytą przez niego wizytą na Węgrzech,

–  uwzględniając uchwaloną przez parlament Węgier ustawę CXL z 2015 r. w sprawie masowej imigracji,

–  uwzględniając uchwaloną przez parlament Węgier ustawę CXLII z 2015 r. w sprawie skutecznej ochrony granic Węgier oraz w sprawie masowej imigracji,

–  uwzględniając rezolucję parlamentu Węgier nr 36/2015 w sprawie przesłania skierowanego do przywódców Unii Europejskiej, przyjętą w dniu 22 września 2015 r.,

–  uwzględniając pytanie wymagające odpowiedzi ustnej skierowane do Komisji w imieniu Komisji Wolności Obywatelskich, Sprawiedliwości i Spraw Wewnętrznych w sprawie sytuacji na Węgrzech: działania następcze w związku z rezolucją Parlamentu Europejskiego z dnia 10 czerwca 2015 r. (O-000140/2015 – B8-1110/2015),

–  uwzględniając odpowiedź Komisji udzieloną w dniu 5 listopada 2015 r. w nawiązaniu do rezolucji Parlamentu z dnia 10 czerwca 2015 r.,

–  uwzględniając oświadczenie Komisji przedstawione podczas debaty plenarnej w Parlamencie w dniu 2 grudnia 2015 r. w sprawie sytuacji na Węgrzech,

–  uwzględniając art. 128 ust. 5 i art. 123 ust. 4 Regulaminu,

A.  mając na uwadze, że Unia Europejska opiera się na wartościach poszanowania godności ludzkiej, wolności, demokracji, równości, państwa prawa i poszanowania praw człowieka, w tym praw osób należących do mniejszości, oraz mając na uwadze, że wartości te są powszechne i wspólne państwom członkowskim (art. 2 TUE); mając na uwadze, że wyraźne ryzyko poważnego naruszenia przez państwo członkowskie wartości wymienionych w art. 2 TUE stanowi podstawę do wszczęcia postępowania, o którym mowa w art. 7;

B.  mając na uwadze, że Karta praw podstawowych Unii Europejskiej jest częścią prawa pierwotnego UE i zakazuje dyskryminacji, w tym ze względu na płeć, rasę, kolor skóry, pochodzenie etniczne lub społeczne, cechy genetyczne, język, religię lub przekonania, wszelkie poglądy, w tym polityczne, przynależność do mniejszości narodowej, majątek, urodzenie, niepełnosprawność, wiek lub orientację seksualną;

C.  mając na uwadze, że sposób, w jaki praworządność realizowana jest na szczeblu krajowym, odgrywa kluczową rolę w zagwarantowaniu zaufania do systemów prawnych i administracyjnych państw członkowskich; mając na uwadze, że uzasadniona nieustępliwość UE w kwestii wartości, a mianowicie poszanowania demokracji, praworządności i praw podstawowych, ma zasadnicze znaczenie dla zapewnienia wiarygodności Unii zarówno wewnątrz UE, jak i na arenie międzynarodowej;

D.  mając na uwadze, że prawo do azylu gwarantują postanowienia konwencji genewskiej z dnia 28 lipca 1951 r. i protokołu do niej z dnia 31 stycznia 1967 r. dotyczącego statusu uchodźców, jak również TUE i TFUE;

E.  mając na uwadze, że należyte wydatkowanie środków publicznych i ochrona interesów finansowych UE powinny stanowić kluczowe elementy polityki UE w celu zwiększania zaufania obywateli, zapewniając wydatkowanie pieniędzy podatników w sposób właściwy, wydajny i skuteczny;

F.  mając na uwadze, że ostatnie wydarzenia, a także inicjatywy i środki podejmowane na przestrzeni ubiegłych kilku lat na Węgrzech doprowadziły do poważnego systemowego pogorszenia się sytuacji w zakresie praworządności i praw podstawowych, m.in. wolności słowa, w tym wolności nauki, praw człowieka przysługujących migrantom, osobom ubiegającym się o azyl i uchodźcom, wolności zrzeszania się i zgromadzeń, ograniczeń i utrudnień w działalności organizacji społeczeństwa obywatelskiego, prawa do równego traktowania, praw osób należących do mniejszości, w tym praw Romów, Żydów i osób LGBTI, praw społecznych, funkcjonowania sytemu konstytucyjnego, niezawisłości wymiaru sprawiedliwości i innych instytucji, a także do wielu niepokojących zarzutów dotyczących korupcji i konfliktów interesów;

G.  mając na uwadze, że w lipcu i wrześniu 2015 r. parlament Węgier przyjął szereg poprawek dotyczących w szczególności prawa azylowego, kodeksu karnego, prawa karnego procesowego, ustawy o granicach, ustawy o policji i ustawy o obronie narodowej; mając na uwadze, że ze wstępnej oceny przeprowadzonej przez Komisję wynika szereg poważnych zastrzeżeń i wątpliwości co do zgodności tych zmian z unijnymi przepisami dotyczącymi azylu i granic oraz z Kartą praw podstawowych; mając na uwadze, że w dniu 6 października 2015 r. Komisja przesłała do rządu Węgier pismo administracyjne; mając na uwadze, że rząd Węgier udzielił odpowiedzi na to pismo; mając na uwadze, że w dniu 10 grudnia 2015 r. Komisja wszczęła przeciwko Węgrom postępowanie w sprawie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego;

H.  mając na uwadze, że Komisja nie odpowiedziała na apel Parlamentu o zainicjowanie procesu skrupulatnego monitorowania sytuacji w zakresie demokracji, praworządności i praw podstawowych na Węgrzech; mając na uwadze, że w swoim oświadczeniu wygłoszonym podczas debaty plenarnej w Parlamencie Europejskim w dniu 2 grudnia 2015 r. Komisja zadeklarowała gotowość podjęcia wszelkich środków, którymi dysponuje, w tym wszczęcia postępowania w sprawie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego, w celu zapewnienia przestrzegania przez Węgry – jak również każde inne państwo członkowskie – swoich obowiązków wynikających z unijnego prawa oraz poszanowania wartości Unii zapisanych w art. 2 TUE; mając na uwadze, że Komisja uważa, iż na obecnym etapie nie zostały spełnione warunki zastosowania ram na rzecz umocnienia praworządności w odniesieniu do Węgier;

1.  potwierdza swoje stanowisko wyrażone w swojej rezolucji z dnia 10 czerwca 2015 r. w sprawie sytuacji na Węgrzech;

2.  wyraża poważne obawy w związku z serią środków pośpiesznie przyjętych w ostatnich miesiącach, które skrajnie utrudniły dostęp do ochrony międzynarodowej oraz bezzasadnie kryminalizują uchodźców, migrantów i osoby ubiegające się o azyl; wyraża swoje obawy o przestrzeganie zasady non-refoulement oraz zaniepokojenie stosowaniem na coraz większą skalę środków detencyjnych, w tym wobec małoletnich, oraz używaniem retoryki ksenofobicznej łączącej migrantów z problemami społecznymi lub zagrożeniem dla bezpieczeństwa, zwłaszcza poprzez rządowe kampanie informacyjne i konsultacje krajowe, czyniąc tym samym integrację problematyczną; apeluje do rządu Węgier o przywrócenie normalnych procedur i uchylenie środków kryzysowych;

3.  uważa, że wszystkie państwa członkowskie muszą w pełni przestrzegać prawa UE w praktyce legislacyjnej i administracyjnej oraz że wszelkie ustawodawstwo musi odzwierciedlać podstawowe wartości europejskie, a mianowicie demokrację, praworządność oraz prawa podstawowe, i być z nimi zgodne;

4.  podkreśla, że Parlament wielokrotnie wzywał Radę do podjęcia działań w odpowiedzi na niepokojące wydarzenia na Węgrzech; apeluje do Rady Unii Europejskiej i Rady Europejskiej o przeprowadzenie możliwie jak najszybciej dyskusji i przyjęcie konkluzji w sprawie sytuacji na Węgrzech; stoi na stanowisku, że Rada i Komisja – nie uwzględniając zastrzeżeń Parlamentu wielokrotnie wyrażanych przez większość posłów, ani nie udzielając na nie stosownej odpowiedzi – narażają na uszczerbek zasadę wzajemnej lojalnej współpracy między instytucjami określoną w art. 13 ust. 2 TUE;

5.  jest przekonany, że Węgry są dla UE sprawdzianem zdolności i woli politycznej Unii do podjęcia reakcji w odpowiedzi na zagrożenia i naruszenia jej własnych wartości podstawowych ze strony państwa członkowskiego; ubolewa, że do podobnego rozwoju wydarzeń doszło w kilku innych państwa członkowskich, i uważa, że brak reakcji ze strony UE mógł się przyczynić do tej sytuacji, która niepokojąco przypomina przypadki naruszania praworządności, jakie miały miejsce na Węgrzech; uważa, że rodzi to poważne obawy o zdolność Unii do zapewniania trwałego poszanowania politycznych kryteriów kopenhaskich już po przystąpieniu państwa członkowskiego do Unii;

6.  przypomina rolę Komisji – jako instytucji stojącej na straży traktatów – w zapewnianiu zgodności ustawodawstwa krajowego z zasadami demokracji, praworządności i prawami podstawowymi; podkreśla, jak ważne jest, aby wszelkie przeprowadzane przez Komisję i Parlament oceny i analizy sytuacji w poszczególnych państwach członkowskich były oparte na faktach i były obiektywne; zachęca rząd Węgier i Komisję do ścisłej współpracy w zakresie wszelkich kwestii, które ich zdaniem mogą wymagać dalszej oceny lub analizy; z zadowoleniem odnotowuje wszczęcie przeciwko Węgrom postępowania w sprawie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego w odniesieniu do unijnych przepisów z zakresu azylu;

7.  ubolewa nad tym, że obecne podejście stosowane przez Komisję skupia się głównie na marginalnych, technicznych aspektach ustawodawstwa, a pomija trendy, schematy i łączny wpływ środków na praworządność i poszanowanie praw podstawowych; jest zdania, że postępowania w sprawie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego w większości przypadków nie doprowadziły do realnych zmian i nie zdołały w szerszym stopniu naprawić sytuacji;

8.  ponawia apel do Komisji o rozpoczęcie pierwszego etapu działań przewidzianych w unijnych ramach na rzecz umocnienia praworządności, a tym samym o niezwłoczne rozpoczęcie procesu skrupulatnego monitorowania stanu demokracji, praworządności i praw podstawowych na Węgrzech, w tym łącznego wpływu szeregu środków, który pozwoli również ocenić ryzyko powstania zagrożenia systemowego w tym państwie członkowskim, które mogłoby przekształcić się w realne ryzyko poważnego naruszenia w rozumieniu art. 7 TUE;

9.  wzywa Komisję do dalszego prowadzenia wszystkich dochodzeń i stosowania wszelkich dostępnych narzędzi ustawodawczych w ich pełnym zakresie, aby zapewnić przejrzyste i prawidłowe wykorzystanie środków finansowych UE na Węgrzech zgodnie z przepisami unijnego prawa; odnotowuje decyzję Komisji z dnia 14 lipca 2015 r. o zawieszeniu kilku postępowań o udzielenie zamówienia w ramach ośmiu programów finansowanych przez UE ze względu na stosowanie nadmiernie restrykcyjnego kryterium kwalifikacji w procedurach zamówień publicznych na Węgrzech;

10.  zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji Komisji, Radzie, prezydentowi, rządowi i parlamentowi Węgier, rządom i parlamentom państw członkowskich i państw kandydujących, Agencji Praw Podstawowych Unii Europejskiej, Radzie Europy oraz Organizacji Bezpieczeństwa i Współpracy w Europie.

(1) Teksty przyjęte, P8_TA(2015)0227.
(2) Teksty przyjęte, P7_TA(2013)0315.
(3) Dz.U. C 249 E z 30.8.2013, s. 27.
(4) Dz.U. C 199 E z 7.7.2012, s. 154.

Informacja prawna