Ευρετήριο 
 Προηγούμενο 
 Επόμενο 
 Πλήρες κείμενο 
Διαδικασία : 2015/2278(INI)
Διαδρομή στην ολομέλεια
Διαδρομή του εγγράφου : A8-0159/2016

Κείμενα που κατατέθηκαν :

A8-0159/2016

Συζήτηση :

PV 12/09/2016 - 19
CRE 12/09/2016 - 19

Ψηφοφορία :

PV 13/09/2016 - 4.1
CRE 13/09/2016 - 4.1
Αιτιολογήσεις ψήφου

Κείμενα που εγκρίθηκαν :

P8_TA(2016)0320

Κείμενα που εγκρίθηκαν
PDF 529kWORD 60k
Τρίτη 13 Σεπτεμβρίου 2016 - Στρασβούργο Οριστική έκδοση
Πολιτική συνοχής και στρατηγικές έρευνας και καινοτομίας για έξυπνη εξειδίκευση (RIS3)
P8_TA(2016)0320A8-0159/2016

Ψήφισμα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου της 13ης Σεπτεμβρίου 2016 σχετικά με την πολιτική συνοχής και τις στρατηγικές έρευνας και καινοτομίας για έξυπνη εξειδίκευση (RIS3) (2015/2278(INI))

Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο,

–  έχοντας υπόψη τη Συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, και ιδίως τα άρθρα 4, 162 και 174 έως 178,

–  έχοντας υπόψη τον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 1303/2013 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 17ης Δεκεμβρίου 2013, περί καθορισμού κοινών διατάξεων για το Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης, το Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταμείο, το Ταμείο Συνοχής, το Ευρωπαϊκό Γεωργικό Ταμείο Αγροτικής Ανάπτυξης και το Ευρωπαϊκό Ταμείο Θάλασσας και Αλιείας και περί καθορισμού γενικών διατάξεων για το Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης, το Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταμείο, το Ταμείο Συνοχής και το Ευρωπαϊκό Ταμείο Θάλασσας και Αλιείας και για την κατάργηση του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1083/2006(1) (εφεξής «ο κανονισμός περί κοινών διατάξεων»),

–  έχοντας υπόψη τον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 1301/2013 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 17ης Δεκεμβρίου 2013, σχετικά με το Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης και για τη θέσπιση ειδικών διατάξεων σχετικά με τον στόχο «Επενδύσεις στην ανάπτυξη και την απασχόληση» και για την κατάργηση του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1080/2006(2),

–  έχοντας υπόψη τον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 1304/2013 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 17ης Δεκεμβρίου 2013, για το Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταμείο και την κατάργηση του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1081/2006 του Συμβουλίου(3),

–  έχοντας υπόψη τον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 1299/2013 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 17ης Δεκεμβρίου 2013, περί καθορισμού ειδικών διατάξεων για την υποστήριξη του στόχου της Ευρωπαϊκής εδαφικής συνεργασίας από το Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης(4),

–  έχοντας υπόψη τον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 1302/2013 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 17ης Δεκεμβρίου 2013, για την τροποποίηση του κανονισμού (EΚ) αριθ. 1082/2006 για τον ευρωπαϊκό όμιλο εδαφικής συνεργασίας (EΟΕΣ) όσον αφορά την αποσαφήνιση, την απλούστευση και τη βελτίωση της διαδικασίας ίδρυσης και λειτουργίας αυτών των ομίλων(5),

–  έχοντας υπόψη τον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 1300/2013 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 17ης Δεκεμβρίου 2013, σχετικά με το Ταμείο Συνοχής και την κατάργηση του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1084/2006(6),

–  έχοντας υπόψη τον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 1305/2013 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 17ης Δεκεμβρίου 2013, για τη στήριξη της αγροτικής ανάπτυξης από το Ευρωπαϊκό Γεωργικό Ταμείο Αγροτικής Ανάπτυξης (ΕΓΤΑΑ) και την κατάργηση του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1698/2005 του Συμβουλίου(7),

–  έχοντας υπόψη το ψήφισμά του, της 14ης Ιανουαρίου 2014, με τίτλο «Ευφυής εξειδίκευση: δικτύωση κέντρων αριστείας για μια αποτελεσματική πολιτική συνοχής»(8),

–  έχοντας υπόψη το ψήφισμά του, της 9ης Σεπτεμβρίου 2015, με τίτλο «Επενδύσεις για θέσεις εργασίας και ανάπτυξη: προώθηση της οικονομικής, κοινωνικής και εδαφικής συνοχής στην ΕΕ»(9),

–  έχοντας υπόψη το ενημερωτικό φυλλάδιο της Επιτροπής, της 22ας Φεβρουαρίου 2016, με τίτλο «Επενδυτικό σχέδιο για την Ευρώπη: νέες κατευθυντήριες γραμμές για τον συνδυασμό των ευρωπαϊκών διαρθρωτικών και επενδυτικών ταμείων με το ΕΤΣΕ»,

–  έχοντας υπόψη την ανακοίνωση της Επιτροπής, της 10ης Ιουνίου 2014, με τίτλο «Η έρευνα και η καινοτομία ως πηγές ανανέωσης της οικονομικής ανάπτυξης» (COM(2014)0339),

–  έχοντας υπόψη την έκτη έκθεση της Επιτροπής, της 23ης Ιουλίου 2014, για την οικονομική, κοινωνική και εδαφική συνοχή με τίτλο «Επενδύσεις για θέσεις εργασίας και ανάπτυξη»

–  έχοντας υπόψη την ανακοίνωση της Επιτροπής, της 26ης Νοεμβρίου 2014, με τίτλο «Ένα επενδυτικό σχέδιο για την Ευρώπη» (COM(2014)0903),

–  έχοντας υπόψη την ανακοίνωση της Επιτροπής, της 14ης Δεκεμβρίου 2015, με τίτλο «Επενδύσεις σε θέσεις εργασίας και ανάπτυξη - Μεγιστοποίηση της συμβολής των Ευρωπαϊκών Διαρθρωτικών και Επενδυτικών Ταμείων» (COM(2015)0639),

–  έχοντας υπόψη τον οδηγό που δημοσίευσε η Επιτροπή το 2014, με τίτλο «Δυνατότητα ανάπτυξης συνεργειών μεταξύ των ευρωπαϊκών διαρθρωτικών ταμείων και των ταμείων επενδύσεων, του προγράμματος «Ορίζων 2020» και άλλων ενωσιακών προγραμμάτων που σχετίζονται με την έρευνα, την καινοτομία και την ανταγωνιστικότητα»,

–  έχοντας υπόψη την ανακοίνωση της Επιτροπής, της 6ης Οκτωβρίου 2010, με τίτλο «Η περιφερειακή πολιτική συμβάλλει στην έξυπνη ανάπτυξη στο πλαίσιο της Ευρώπης 2020» (COM(2010)0553),

–  έχοντας υπόψη την ανακοίνωση της Επιτροπής, της 13ης Σεπτεμβρίου 2013, με τίτλο «Μέτρηση των αποτελεσμάτων της καινοτομίας στην Ευρώπη: προς έναν νέο δείκτη» (COM(2013)0624),

–  έχοντας υπόψη τη γνωμοδότηση της Επιτροπής των Περιφερειών, της 4ης Μαΐου 2012, με τίτλο «Ενεργός γήρανση: καινοτομία, έξυπνη υγεία, καλύτερη ζωή»(10),

–  έχοντας υπόψη τη γνωμοδότηση της Επιτροπής των Περιφερειών, της 30ής Μαΐου 2013, με τίτλο «Κάλυψη του χάσματος καινοτομίας»(11),

–  έχοντας υπόψη τη γνωμοδότηση της Επιτροπής των Περιφερειών, της 7ης Οκτωβρίου 2014, με τίτλο «Μέτρα για την υποστήριξη της δημιουργίας περιβάλλοντος ευνοϊκού για τις νεοσύστατες επιχειρήσεις υψηλής τεχνολογίας»(12),

–  έχοντας υπόψη το έγγραφο εργασίας των υπηρεσιών της Επιτροπής που δημοσιεύθηκε το 2014 και περιλαμβάνει κατευθυντήριες γραμμές για τους υπεύθυνους χάραξης πολιτικής και τους φορείς υλοποίησης με τίτλο «Δυνατότητα ανάπτυξης συνεργειών μεταξύ των ευρωπαϊκών διαρθρωτικών ταμείων και των ταμείων επενδύσεων, του προγράμματος «Ορίζων 2020» και άλλων ενωσιακών προγραμμάτων που σχετίζονται με την έρευνα, την καινοτομία και την ανταγωνιστικότητα» (SWD(2014)0205),

–  έχοντας υπόψη το πιλοτικό σχέδιο «Πολιτική συνοχής και συνέργειες με τα ταμεία έρευνας και ανάπτυξης: κλίμακα αριστείας»,

–  έχοντας υπόψη την προπαρασκευαστική δράση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου στην περιφέρεια της Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης (REMTh),

–  έχοντας υπόψη το άρθρο 52 του Κανονισμού του,

–  έχοντας υπόψη την έκθεση της Επιτροπής Περιφερειακής Ανάπτυξης (A8-0159/2016),

A.  λαμβάνοντας υπόψη ότι αυτή την εποχή της οικονομικής, χρηματοπιστωτικής και κοινωνικής κρίσης η ΕΕ πρέπει να εντείνει τις προσπάθειές της για έξυπνη και βιώσιμη οικονομική ανάπτυξη χωρίς αποκλεισμούς·

B.  λαμβάνοντας υπόψη ότι η ενίσχυση της έρευνας, της τεχνολογικής ανάπτυξης και της καινοτομίας (Ε&Α&Κ) αποτελεί μία από τις επενδυτικές προτεραιότητες στο πλαίσιο του Ευρωπαϊκού Ταμείου Περιφερειακής Ανάπτυξης (ΕΤΠΑ) για την περίοδο 2014-2020· λαμβάνοντας υπόψη ότι η στήριξη της καινοτομίας ποικίλλει σε μεγάλο βαθμό σε επίπεδο ΕΕ και μεταξύ των κρατών μελών, ειδικότερα δε η εκμετάλλευση της γνώσης και της τεχνολογίας στην προώθηση της καινοτομίας·

Γ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι κατά την περίοδο προγραμματισμού 2014-2020 ζητείται για πρώτη φορά από τα κράτη μέλη να εκπονήσουν εθνικές ή/και περιφερειακές στρατηγικές έξυπνης εξειδίκευσης με τη συμμετοχή εθνικών και περιφερειακών διαχειριστικών αρχών και φορέων, όπως ιδρυμάτων τριτοβάθμιας εκπαίδευσης, βιομηχανίας και κοινωνικών εταίρων, στο πλαίσιο μιας διαδικασίας επιχειρηματικής ανακάλυψης·

Δ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι η έξυπνη εξειδίκευση συνδυάζει και συνενώνει διαφορετικές πολιτικές που αφορούν, μεταξύ άλλων, την επιχειρηματικότητα, την εκπαίδευση και την καινοτομία, προκειμένου οι περιφέρειες να εντοπίζουν και να επιλέγουν τους τομείς προτεραιότητας για ανάπτυξη και σχετικές επενδύσεις εστιάζοντας στα ισχυρά σημεία και στα συγκριτικά πλεονεκτήματά τους·

E.  λαμβάνοντας υπόψη ότι οι RIS3 θα πρέπει να συμβάλουν στο να καταστεί η ευρωπαϊκή οικονομία πιο ανταγωνιστική, να δημιουργηθεί ευρωπαϊκή προστιθέμενη αξία στην καινοτομία, να δημιουργηθούν περισσότερες και καλύτερες θέσεις απασχόλησης υψηλής ποιότητας και να προστεθεί ένα ευρύ φάσμα νέων εμπειριών· λαμβάνοντας υπόψη ότι θα πρέπει να συντελέσουν στη διάδοση των ορθών πρακτικών και στην ανάπτυξη νέου επιχειρηματικού πνεύματος, σε συνδυασμό με μια λειτουργική ενιαία ψηφιακή αγορά και έξυπνη εξειδίκευση που μπορεί να οδηγήσει σε νέες δεξιότητες, γνώσεις, καινοτομία και απασχόληση προκειμένου να γίνει καλύτερη εκμετάλλευση των αποτελεσμάτων της έρευνας και των πάσης μορφής καινοτομιών·

ΣΤ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι η ανάπτυξη μιας στρατηγικής RIS3 περιλαμβάνει μια διαδικασία ανάπτυξης πολυμερών μηχανισμών διακυβέρνησης με στόχο τον εντοπισμό των περιοχών με τις καλύτερες στρατηγικές δυνατότητες, τον καθορισμό στρατηγικών προτεραιοτήτων και τον σχεδιασμό αποτελεσματικής υπηρεσίας στήριξης προς τις επιχειρήσεις ώστε να μεγιστοποιηθούν οι δυνατότητες ανάπτυξης με βάση τη γνώση μιας περιοχής·

Ζ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι οι στρατηγικές RIS3 συμβάλλουν στην αποτελεσματική χρήση των κονδυλίων της ΕΕ, αφορούν όλα τα κράτη μέλη και τις περιφέρειες της Ευρωπαϊκής Ένωσης και απελευθερώνουν το δυναμικό όλων των περιφερειών, βοηθώντας έτσι την ΕΕ να καταπολεμήσει τα κενά στην καινοτομία, τόσο στο εσωτερικό όσο και στο εξωτερικό, προκειμένου να καταστεί πιο ανταγωνιστική σε παγκόσμιο επίπεδο·

H.  λαμβάνοντας υπόψη ότι η έγκαιρη και επιτυχής ανάπτυξη στρατηγικών RIS3 στα κράτη μέλη εξαρτάται σε σημαντικό βαθμό από τη βελτίωση της διοικητικής τους ικανότητας στον προγραμματισμό, στην κατάρτιση προϋπολογισμού, στην υλοποίηση και στην αξιολόγηση εντός του πλαισίου πολιτικής με στόχο την ενίσχυση των ιδιωτικών επενδύσεων στην Ε&Α&Κ· λαμβάνοντας υπόψη ότι κατά την εν λόγω ανάπτυξη στρατηγικών πρέπει να συνεκτιμάται το γεγονός ότι οι αρχικές εκτιμήσεις στρατηγικών έξυπνης εξειδίκευσης αντανακλούν μια συγκεχυμένη εικόνα, ιδίως όσον αφορά την επιλογή των προτεραιοτήτων, οι οποίες συχνά θεωρούνται υπερβολικά γενικές ή ανεπαρκώς συνδεδεμένες με τις περιφερειακές δομές της οικονομίας και της καινοτομίας, γεγονός που σημαίνει ότι οι στρατηγικές έξυπνης εξειδίκευσης πρέπει να βελτιωθούν ως προς αυτό·

Θ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι η πλατφόρμα RIS3 βοηθά στις ανταλλαγές «από τη βάση προς την κορυφή» και μεταξύ ομοτίμων, καθώς και στη μεταφορά γνώσης μεταξύ των περιφερειών που συμμετέχουν· λαμβάνοντας υπόψη ότι η διαδικασία αυτή πρέπει να τεθεί ως προτεραιότητα όσον αφορά τον μελλοντικό σχεδιασμό και την υλοποίηση των πρωτοβουλιών για την έξυπνη εξειδίκευση·

Ο κεντρικός ρόλος των RIS3 για τη συμβολή της πολιτικής συνοχής στους στόχους της στρατηγικής «Ευρώπη 2020»

1.  υπογραμμίζει ότι οι στρατηγικές έξυπνης εξειδίκευσης στηρίζουν τη θεματική συγκέντρωση και τον στρατηγικό προγραμματισμό των ευρωπαϊκών διαρθρωτικών και επενδυτικών ταμείων (ΕΔΕΤ), ενώ ταυτόχρονα, σε τοπικό επίπεδο, η προσέγγιση προσανατολίζεται περισσότερο στην αποδοτικότητα, συμβάλλοντας με τον τρόπο αυτό στην επίτευξη των στόχων της στρατηγικής «Ευρώπη 2020»· τονίζει ότι σκοπός των στρατηγικών αυτών είναι να δημιουργήσουν βάσει της γνώσης βιώσιμη και ισορροπημένη ανάπτυξη και υψηλής ποιότητας θέσεις εργασίας σε όλες τις περιφέρειες, όχι μόνο σε καλά ανεπτυγμένες περιοχές αλλά και σε περιφέρειες μετάβασης, καθώς και σε λιγότερο ανεπτυγμένες, αγροτικές και νησιωτικές περιοχές·

2.  ζητεί να τηρούνται αυστηρά οι νέες διατάξεις εκ των προτέρων αιρεσιμότητας για την κατανομή των ΕΔΕΤ, προκειμένου να λειτουργούν οι στρατηγικές έξυπνης εξειδίκευσης·

3.  ζητεί από όλους τους εμπλεκόμενους φορείς να εκπονήσουν στρατηγικές έρευνας και καινοτομίας για την έξυπνη εξειδίκευση οι οποίες θα βασίζονται στην ανάλυση των υφιστάμενων ικανοτήτων, πλεονεκτημάτων και αρμοδιοτήτων κάθε περιφέρειας, και να εστιάσουν στην επιχειρηματική ανακάλυψη προκειμένου να εντοπίσουν αναδυόμενους θύλακες ή συγκριτικά πλεονεκτήματα για έξυπνη εξειδίκευση, να αποφύγουν την αναγκαστική και τεχνητή υπερεξειδίκευση και να προωθήσουν τη στενότερη συνεργασία μεταξύ δημόσιου και ιδιωτικού τομέα, αποφεύγοντας παράλληλα ενδεχόμενες συγκρούσεις συμφερόντων μεταξύ των τομέων αυτών·

4.  υποστηρίζει έναν ευρύ ορισμό για την καινοτομία που θα σημαίνει τη μετατροπή μιας ιδέας σε ένα νέο ή βελτιωμένο προϊόν ή υπηρεσία που εισάγεται στην αγορά, σε μια νέα ή βελτιωμένη λειτουργική διαδικασία που χρησιμοποιείται στη βιομηχανία και στο εμπόριο ή σε μια νέα μέθοδο παροχής κάποιας κοινωνικής υπηρεσίας·

5.  ζητεί από τις περιφέρειες να σχεδιάσουν καινοτόμα συστήματα υπηρεσιών στήριξης προς συμπλήρωση ή αντικατάσταση των υφιστάμενων υπηρεσιών στήριξης, προκειμένου μια δεδομένη περιφέρεια να είναι σε θέση να αξιοποιήσει πλήρως τις ανταγωνιστικές της δυνατότητες, να βοηθήσει τις επιχειρήσεις στην απορρόφηση νέων γνώσεων και τεχνολογίας ώστε να παραμείνουν ανταγωνιστικές, και να εξασφαλίσει ότι οι πόροι έρευνας και καινοτομίας φτάνουν στο επίπεδο της κρίσιμης μάζας·

6.  ζητεί από την Επιτροπή να ευθυγραμμίσει τον γενικό κανονισμό απαλλαγής κατά κατηγορία προκειμένου να εξασφαλιστούν οι συνθήκες χορήγησης της Σφραγίδας Αριστείας από τα ΕΔΕΤ·

7.  ζητεί από τις εθνικές αρχές να επενδύσουν στη συλλογή πληροφοριών και στην εξόρυξη μαζικών δεδομένων σε περιφερειακό επίπεδο, ώστε να έχουν τη δυνατότητα να επιδείξουν το ξεχωριστό ανταγωνιστικό τους πλεονέκτημα και να κατανοήσουν τις τάσεις που σχετίζονται με τις περιφερειακές επιχειρήσεις στην παγκόσμια αλυσίδα αξίας·

8.  θεωρεί ότι η πλατφόρμα S3, που δημιουργήθηκε από τη ΓΔ REGIO της Επιτροπής και βρίσκεται στο Κοινό Κέντρο Ερευνών στη Σεβίλλη, διαδραματίζει καίριο ρόλο στην παροχή συμβουλών στις περιφέρειες και στον καθορισμό δεικτών αναφοράς για τις στρατηγικές τους σε σχέση με την καινοτομία, στην αρωγή για υστερούσες περιφέρειες και στην ενίσχυση της πολυεπίπεδης διακυβέρνησης και των συνεργειών μεταξύ περιφερειών με την παροχή πληροφοριών, μεθοδολογιών, εμπειρογνωμοσύνης και γνωμοδοτήσεων στους εθνικούς και περιφερειακούς φορείς χάραξης πολιτικής· τονίζει ότι η πλατφόρμα αυτή πρέπει να καταβάλει συνεχείς προσπάθειες για την ενημέρωση της βάσης δεδομένων της, λαμβάνοντας υπόψη τις τοπικές ανάγκες, ιδιαιτερότητες και προτεραιότητες πόλεων και περιφερειών·

9.  θεωρεί ότι η πλατφόρμα S3 στη Σεβίλλη θα πρέπει να δώσει ιδιαίτερη προσοχή στις υστερούσες περιφέρειες και, ειδικότερα, θα πρέπει να συμβάλει στη διαμόρφωση και στον προσανατολισμό των στρατηγικών τους·

10.  πιστεύει ότι οι μικρότερες περιφέρειες αντιμετωπίζουν περισσότερα προβλήματα στην ανάπτυξη και την εφαρμογή των στρατηγικών και ζητεί την ανάπτυξη προτάσεων για την ενίσχυση της στήριξης των περιφερειών αυτών, προκειμένου να ενισχυθεί η εφαρμογή των στρατηγικών S3 και η ανταλλαγή βέλτιστων πρακτικών·

11.  εκφράζει την ικανοποίησή του για την πρόσφατη επικέντρωση του ενδιαφέροντος της Επιτροπής σε υστερούσες περιφέρειες, που εκδηλώθηκε με ένα πρόσφατο πιλοτικό σχέδιο το οποίο σχετίζεται με την προπαρασκευαστική δράση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου στην περιφέρεια της Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης, που θα κλιμακωθεί σε περιφέρειες οκτώ κρατών μελών μέχρι το τέλος του 2017·

12.  εκφράζει την ικανοποίησή του για τη συνέχιση της πλατφόρμας του Περιφερειακού Παρατηρητηρίου Καινοτομίας Plus (RIM Plus) που δημιουργήθηκε από τη ΓΔ Growth της Επιτροπής, για τη δημιουργία του Παρατηρητηρίου Έρευνας και Καινοτομίας (RIO) που συγκροτήθηκε από τη ΓΔ RTD, καθώς και για τα διάφορα κέντρα γνώσης σε σχέση με την πολιτική στη ΓΔ JRC (ΕΚ), τα οποία παρέχουν ολοκληρωμένα στοιχεία, δείκτες και κατευθυντήριες γραμμές στους εθνικούς και περιφερειακούς φορείς S3·

13.  προσβλέπει σε μελλοντικά στοιχεία όσον αφορά το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο Καινοτομίας (EIC), που στοχεύει στη δημιουργία μιας υπηρεσίας μίας στάσης (one-stop shop) για όσους καινοτομούν και, κατά συνέπεια, στη σύνδεση των επιτευγμάτων της επιστήμης με τις ανάγκες των επιχειρήσεων και των δημόσιων αρχών στην Ευρώπη·

14.  υπενθυμίζει ότι οι δημόσιες χρηματοδοτήσεις παραμένουν ισχυρός μοχλός καινοτομίας· καλεί τις αρμόδιες αρχές να είναι προσεκτικές όσον αφορά τη μεγαλύτερη έμφαση στα χρηματοδοτικά μέσα, δεδομένου ότι η καινοτομία δεν πρέπει να επικεντρώνεται μόνο στις επιχορηγήσεις αλλά πρέπει να μπορεί επίσης να εντοπίζει εναλλακτικά μέσα χρηματοδότησης, όπως δάνεια και εγγυήσεις, διατηρώντας παράλληλα την ισορροπία μεταξύ επιχορηγήσεων και εναλλακτικών μεθόδων χρηματοδότησης (δημόσια και ιδιωτική χρηματοδότηση)·

Η πολυεπίπεδη διακυβέρνηση και οι δυνατότητές της

15.  εκφράζει τη λύπη του για το γεγονός ότι ορισμένα κράτη μέλη επέλεξαν εθνικές στρατηγικές έρευνας και καινοτομίας για την έξυπνη εξειδίκευση χωρίς να δώσουν στις τοπικές και περιφερειακές αρχές την ευκαιρία να αναπτύξουν τις δικές τους απόψεις, υπονομεύοντας έτσι τη διαδικασία επιχειρηματικής ανακάλυψης από τη βάση προς την κορυφή, που θα πρέπει να κατοχυρώνεται στις στρατηγικές RIS3· υπογραμμίζει τη σημασία της περιφερειακής προσέγγισης, καθώς η εφαρμογή των στρατηγικών RIS3 μπορεί να είναι επιτυχής μόνο εφόσον βασίζεται σε τοπικά και περιφερειακά πλεονεκτήματα· καλεί τα ενδιαφερόμενα κράτη μέλη να επανεξετάσουν την αντικατάσταση των εθνικών στρατηγικών RIS3 με περιφερειακές, προκειμένου να μην χάσουν τις αναπτυξιακές ευκαιρίες, και ζητεί καλύτερο συντονισμό μεταξύ των εθνικών και περιφερειακών στρατηγικών S3 όποτε αυτό κρίνεται σκόπιμο, ούτως ώστε να προσαρμόζονται, εφόσον χρειαστεί, στις μελλοντικές ανάγκες και απαιτήσεις για βιώσιμη ανάπτυξη, ιδίως στους τομείς των τροφίμων και της ενέργειας· εκφράζει τη λύπη του για το γεγονός ότι η αρχή της εταιρικής σχέσης που κατοχυρώνεται στο άρθρο 5 του ΚΚΔ δεν τηρείται πάντοτε· καλεί τα κράτη μέλη να τηρούν την αρχή της εταιρικής σχέσης σε όλα τα στάδια της προετοιμασίας και εφαρμογής της συμφωνίας εταιρικής σχέσης και των επιχειρησιακών προγραμμάτων·

16.  θεωρεί ότι η ποιότητα της συνεργασίας μεταξύ του κράτους και των συναφών παραγόντων στις περιφέρειες θα έχει καθοριστική επίδραση στη στρατηγική RIS3 και θα μειώσει σημαντικά τον κίνδυνο εσφαλμένης επιλογής προτεραιοτήτων· υπογραμμίζει, στο πλαίσιο αυτό, τη σημασία της διαβούλευσης με τις επιχειρήσεις και ιδίως με τις ΜΜΕ, δεδομένου ότι ένα «όραμα καινοτομίας» θα είναι επιτυχημένο μόνον εάν οι επιχειρήσεις διαθέτουν το απαιτούμενο δυναμικό για την υλοποίησή του·

17.  επισημαίνει τη σημασία της βελτίωσης του συντονισμού μεταξύ όλων των επιπέδων διακυβέρνησης προκειμένου να προωθηθεί μια θεώρηση των περιφερειακών στρατηγικών από τη βάση προς την κορυφή, που θα συνενώνει όλες τις αρχές και τους φορείς της έξυπνης εξειδίκευσης, καθώς και εμπειρογνώμονες, την κοινωνία των πολιτών και τους τελικούς χρήστες, ώστε να εξαλειφθούν οι νοοτροπίες των στεγανών· επισημαίνει ότι η έλλειψη προσαρμογής των συναφών διατάξεων των κρατών μελών δημιουργεί εμπόδια στην υλοποίηση των επενδύσεων στον τομέα της έρευνας και της καινοτομίας·

18.  επισημαίνει τον μέχρι τώρα περιορισμένο ρόλο της κοινωνίας των πολιτών στις στρατηγικές RIS3 και ζητεί ενίσχυση της συμμετοχής της μέσω πλατφορμών και συνεργατικών συμπράξεων, καθώς αυτό μπορεί να βοηθήσει στην καλύτερη διαμόρφωση στρατηγικών και στην ενίσχυση της συνεργασίας με την κοινωνία και να οδηγήσει σε καλύτερη διακυβέρνηση·

19.  επισημαίνει τη σημασία της στενής συνεργασίας μεταξύ των επιχειρησιακών προγραμμάτων και των RIS3 σε όλη τη διάρκεια της φάσης εφαρμογής·

20.  ζητεί την ενίσχυση του διαλόγου και της συνεργασίας τόσο μεταξύ των θεσμικών οργάνων της ΕΕ (ΕΚ και Συμβούλιο) όσο και σε εκτελεστικό επίπεδο (Επιτροπή και εθνικές εκτελεστικές αρχές), προκειμένου να δημιουργηθεί ένα ευνοϊκό πλαίσιο για έρευνα και καινοτομία και να ενισχυθεί η εφαρμογή των RIS3 στο πλαίσιο της επικείμενης αναθεώρησης του πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου 2014·

21.  καλεί την Επιτροπή και τους άλλους ενδιαφερόμενους φορείς να παράσχουν επιπλέον βοήθεια για την υλοποίηση της στρατηγικής RIS3 στα κράτη μέλη που αντιμετωπίζουν σχετική ανάγκη·

22.  ζητεί συνεχείς προσπάθειες για την ενθάρρυνση της αλλαγής νοοτροπίας και για την προώθηση καινοτόμων προσεγγίσεων πολιτικής για την τόνωση της ενδοπεριφερειακής, διαπεριφερειακής, εξωπεριφερειακής, διασυνοριακής και διακρατικής συνεργασίας, μεταξύ άλλων μέσω μακροπεριφερειών, με την αξιοποίηση υφιστάμενων εργαλείων, όπως η INTERREG, προκειμένου να συνεχιστεί η ενίσχυση της ευρωπαϊκής προστιθέμενης αξίας στις στρατηγικές·

23.  υπενθυμίζει τη σημασία της επισήμανσης της κοινωνικής καινοτομίας, καθώς μπορεί να συμβάλει στη δημιουργία νέων επιχειρηματικών μοντέλων και νοοτροπιών, δημιουργώντας έτσι το κατάλληλο περιβάλλον για την εφαρμογή της κυκλικής οικονομίας·

24.  καλεί την Επιτροπή να υποβάλει μια ολοκληρωμένη ανακοίνωση σχετικά με την προστιθέμενη αξία των στρατηγικών RIS3 και την εφαρμογή τους στο πλαίσιο των επιχειρησιακών προγραμμάτων, συνοδευόμενη από προτάσεις για περαιτέρω ενέργειες στο πλαίσιο της 7ης έκθεσης για τη συνοχή·

25.  εκφράζει τη λύπη του για την έλλειψη διαπεριφερειακής συνεργασίας στο ζήτημα της έξυπνης εξειδίκευσης· σημειώνει ότι το κοινό στρατηγικό πλαίσιο παρέχει τη δυνατότητα χρήσης έως και του 15 % των ταμείων στο πλαίσιο του κανονισμού για τον καθορισμό κοινών διατάξεων (Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης, Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταμείο, Ταμείο Συνοχής, Ευρωπαϊκό Γεωργικό Ταμείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Ευρωπαϊκό Ταμείο Θάλασσας και Αλιείας) για συνεργασίες εκτός περιφέρειας· τονίζει ότι το άρθρο 16 παράγραφος 3 της έκθεσης «Επενδύσεις σε θέσεις εργασίας και ανάπτυξη - Μεγιστοποίηση της συμβολής των Ευρωπαϊκών Διαρθρωτικών και Επενδυτικών Ταμείων» καταδεικνύει ότι οι δυνατότητες αυτές δεν έχουν αξιοποιηθεί επαρκώς μέχρι στιγμής· καλεί τα κράτη μέλη και τις περιφερειακές αρχές να χρησιμοποιούν περισσότερο τις παρεχόμενες δυνατότητες·

26.  ζητεί την ανάπτυξη μηχανισμών ευελιξίας και συντονισμού που θα συνδέουν τα αποτελέσματα των στρατηγικών RIS3 με την εφαρμογή του προγράμματος «Ορίζων 2020» και άλλων προγραμμάτων· ενθαρρύνει τις περιφέρειες να χρησιμοποιούν μέσα διακρατικής συνεργασίας όπως η πρωτοβουλία Vanguard, η Σφραγίδα Αριστείας, η Πλατφόρμα Ανταλλαγής Γνώσεων (ΠΑΓ), οι πλατφόρμες S3, η Κλίμακα Αριστείας και τα περιφερειακά συστήματα καινοτομίας για τα κέντρα συστέγασης του Ευρωπαϊκού Ινστιτούτου Καινοτομίας και Τεχνολογίας (EIT)· ζητεί να διευκολυνθεί η ανάπτυξη στρατηγικών συμπράξεων συνεργατικών σχηματισμών με στόχο την προώθηση των επενδύσεων, την ενίσχυση του συντονισμού, τη δημιουργία συνεργειών και την προώθηση της ανταλλαγής απόψεων, προκειμένου να αποφεύγονται οι επικαλύψεις και η αναποτελεσματική δαπάνη δημόσιων πόρων·

27.  ενθαρρύνει τα εθνικά και ευρωπαϊκά θεσμικά όργανα να συνεχίσουν να παρακολουθούν το «χάσμα καινοτομίας», όχι μόνο μεταξύ των κρατών μελών της ΕΕ και μεταξύ των περιφερειών NUTS 2, αλλά ακόμη περισσότερο στο εσωτερικό των κρατών μελών·

28.  πιστεύει ότι οι διαδικασίες πρέπει να απλοποιηθούν και πρέπει να περιοριστούν οι συμφορήσεις κατά τη διοικητική μεθόδευση των στρατηγικών·

29.  καλεί τις συναφείς αρχές σε όλα τα επίπεδα διακυβέρνησης να απλοποιήσουν τις διαδικασίες και να περιορίσουν τις συμφορήσεις κατά τη διοικητική μεθόδευση των στρατηγικών· ενθαρρύνει τις επενδύσεις σε ανθρώπινο κεφάλαιο, μεταξύ άλλων μέσω των διαπεριφερειακών εταιρικών σχέσεων στην ΕΕ, με στόχο την ενίσχυση των διοικητικών ικανοτήτων και της διαχείρισης, καθώς και την επιτυχή εφαρμογή και παρακολούθηση των στρατηγικών RIS3 με παράλληλη αποφυγή της δημιουργίας πρόσθετων επιπέδων διοίκησης· ενθαρρύνει τις αρχές να δώσουν προτεραιότητα στην έρευνα και την καινοτομία σε περιοχές που διαθέτουν δυναμικό αλλά όχι επενδύσεις στον τομέα·

30.  ζητεί από τις περιφέρειες και τα κράτη μέλη να κάνουν μεγαλύτερη χρήση του προϋπολογισμού που είναι διαθέσιμος για τεχνική συνδρομή ώστε να εξασφαλίσουν αποτελεσματική και αποδοτική εφαρμογή των RIS3·

31.  υπενθυμίζει ότι οι στρατηγικές έξυπνης εξειδίκευσης θα πρέπει επίσης να αποτελούν ένα ισχυρό μέσο για την αντιμετώπιση των κοινωνικών, περιβαλλοντικών, κλιματικών και ενεργειακών προκλήσεων, καθώς και για την προώθηση της διάδοσης της γνώσης και της τεχνολογικής διαφοροποίησης·

Βελτιωμένες συνέργειες για την ανάπτυξη και τη δημιουργία θέσεων απασχόλησης

32.  επικρίνει την έλλειψη συνεργειών μεταξύ των ΕΔΕΤ και άλλων χρηματοδοτικών μέσων της ΕΕ, έλλειψη που εμποδίζει τον συντονισμό, τη συνοχή και την ενοποίηση της ενωσιακής χρηματοδότησης, και περιορίζει τα αποτελέσματα και τον αντίκτυπό της· ζητεί να δίδεται μεγαλύτερη προσοχή και να ερευνώνται οι τρόποι βελτίωσης μιας στρατηγικής προσέγγισης για τη δημιουργία συνεργειών και να λαμβάνονται υπόψη ο συνδυασμός, η συμπληρωματικότητα και οι δυνατότητες των χρηματοδοτικών μέσων με τέτοιο τρόπο ώστε να εξασφαλίζεται η πλήρης αξιοποίηση των εγγυήσεων της ΕΕ για τη χρηματοδότηση επενδυτικών πλατφορμών·

33.  τονίζει την ανάγκη συνέχισης και εμβάθυνσης των προσεγγίσεων τριπλής και τετραπλής έλικας στην έξυπνη εξειδίκευση σε περιφερειακό επίπεδο, με τη συμμετοχή δημόσιων διοικήσεων, επιχειρήσεων, πανεπιστημίων και πολιτών· τονίζει ότι ο ρόλος των δύο τελευταίων ομάδων συμμετεχόντων (δηλ. τριτοβάθμια εκπαίδευση/ερευνητικά ιδρύματα και οργανώσεις πολιτών) θα πρέπει να ενισχυθεί όσον αφορά τον νέο προγραμματισμό και τους τύπους χρηματοδότησης της ΕΕ·

34.  ζητεί ενίσχυση της στήριξης των ΜΜΕ και των νεοσύστατων εταιρειών, καθώς στη συντριπτική τους πλειονότητα βρίσκονται στην πρώτη γραμμή της επαναστατικής καινοτομίας, συμβάλλουν σημαντικά στον εντοπισμό τοπικών ταλέντων σε διάφορους τομείς και παρέχουν θέσεις απασχόλησης σε νέους·

35.  ενθαρρύνει τις συνεχείς προσπάθειες αναζήτησης αξιόπιστων δεικτών για την παρακολούθηση καινοτομικών επιδόσεων σε όλα τα επίπεδα διακυβέρνησης μέσω καλύτερης κινητοποίησης και συντονισμού των πόρων της Eurostat και άλλων συναφών ΓΔ της Επιτροπής, λαμβάνοντας επίσης υπόψη τα επιτεύγματα του ΟΟΣΑ, του ESPON και άλλων φορέων σε αυτόν τον τομέα, όπως οι εθνικές στατιστικές υπηρεσίες·

36.  υπογραμμίζει ότι η συντονισμένη και συμπληρωματική χρήση των πόρων των ΕΔΕΤ μαζί με πόρους του προγράμματος «Ορίζων 2020» και του ΕΤΣΕ, σύμφωνα με τις κατευθυντήριες γραμμές για την συμπληρωματικότητα των Ευρωπαϊκών Διαρθρωτικών και Επενδυτικών Ταμείων και του Ευρωπαϊκού Ταμείου Στρατηγικών Επενδύσεων, που εξέδωσε η Επιτροπή τον Φεβρουάριο του 2016, παρέχει εξαιρετικές λύσεις για την τόνωση της καινοτομίας σε περιφερειακό και εθνικό επίπεδο, καθώς και σε επίπεδο ΕΕ, με την ενίσχυση της ελκυστικότητας των επενδύσεων στην έρευνα και καινοτομία, προκειμένου να προσελκύσουν ιδιωτικό κεφάλαιο συμπληρωματικά προς τις δημόσιες επενδύσεις· καλεί τις τοπικές και περιφερειακές αρχές να επωφεληθούν στον μέγιστο βαθμό από τις δυνατότητες συνδυασμού αυτών των εργαλείων·

37.  ζητεί να πραγματοποιηθούν ενέργειες όσον αφορά την κατάλληλη ενημέρωση για την επίτευξη συνεργειών μεταξύ των διαφόρων πολιτικών και μέσων που διαθέτουν οι στρατηγικές RIS3, όπως είναι η πολιτική συνοχής για την περίοδο 2014-2020, η πλατφόρμα έξυπνης εξειδίκευσης, το ευρωπαϊκό παρατηρητήριο συνεργατικών σχηματισμών, η ευρωπαϊκή σύμπραξη καινοτομίας, το ευρωπαϊκό στρατηγικό φόρουμ, οι βασικές τεχνολογίες γενικής εφαρμογής (ΒΤΓΕ) και οι ερευνητικές υποδομές·

38.  ενθαρρύνει τις περιφέρειες, κατά την εφαρμογή των στρατηγικών RIS3, να ενισχύουν τη νοοτροπία της ανοικτής καινοτομίας και την οικοσυστημική συνεργασία βάσει του μοντέλου τετραπλής έλικας·

39.  τονίζει τη σημασία της προσαρμογής της εκπαίδευσης και της έρευνας στις πραγματικές ανάγκες της αγοράς, σε μια προσπάθεια να διασφαλιστεί ότι οι νέες καινοτομίες καλύπτουν τη ζήτηση και οδηγούν σε οικονομική ανάπτυξη·

Οι έξυπνες πόλεις ως καταλύτες για τις RIS3

40.  επιβεβαιώνει τον καίριο ρόλο που οφείλουν να διαδραματίσουν οι αστικές περιοχές της ΕΕ στην οικονομική και κοινωνική ανάπτυξη της Ένωσης, λειτουργώντας ως κόμβοι για διάφορους φορείς και τομείς, συνδυάζοντας τις προκλήσεις και τις ευκαιρίες της έξυπνης, βιώσιμης και χωρίς αποκλεισμούς ανάπτυξης, και ως σκαπανείς της ολοκληρωμένης και με τοπική διάσταση πολιτικής προσέγγισης· τονίζει τη σημασία των αστικών περιοχών ως παραγόντων που δρουν καταλυτικά για τους ανθρώπινους πόρους, τις υποδομές και τις δυνατότητες επενδύσεων για την ανάπτυξη συνεργατικών σχηματισμών καινοτομίας·

41.  καλεί την Επιτροπή να λάβει υπόψη τις στρατηγικές RIS3 και άλλα προγράμματα καινοτομίας, με ιδιαίτερη προσοχή στις ολοκληρωμένες εδαφικές επενδύσεις, κατά την ανάπτυξη του ευρωπαϊκού αστικού θεματολογίου, προκειμένου να δημιουργηθούν συνέργειες και ισχυροί δεσμοί για αποτελεσματική χρήση των πόρων·

42.  υπογραμμίζει ότι είναι σημαντικό να διευκολυνθεί η καινοτόμος διατομεακή και διασυνοριακή συνεργασία και συνεργασία τριπλής έλικας που σχετίζεται με τις ευρωπαϊκές προκλήσεις, προκειμένου να καταστούν οι περιφέρειες και οι πόλεις πιο έξυπνες, πιο πράσινες και πιο ευχάριστες για διαβίωση και εργασία·

43.  τονίζει ότι είναι ανάγκη να συνεχίσει να αναπτύσσεται και να επεκταθεί σε όλη την Ευρώπη η έννοια των «συνδεδεμένων έξυπνων πόλεων»· εκφράζει την ικανοποίησή του για την πρόθεση της ολλανδικής προεδρίας να δημιουργήσει μία προσέγγιση από τη βάση προς την κορυφή που θα καθιστά τις πόλεις ικανές να αναπτύξουν, σε συντονισμό με τις περιφερειακές αρχές, το αστικό θεματολόγιο της ΕΕ, και να εξελιχθούν από έξυπνες πόλεις σε πόλεις αριστείας· υποστηρίζει, στο πλαίσιο αυτό, την εκπόνηση του Συμφώνου του Άμστερνταμ, το οποίο εστιάζει στη βιώσιμη ανάπτυξη και στη δημιουργία θέσεων απασχόλησης, στην ενίσχυση των διασυνδέσεων μεταξύ όλων των μερών, πολιτών και κοινωνικών οργανώσεων, και στην προώθηση της βιώσιμης και χωρίς κοινωνικούς αποκλεισμούς ανάπτυξης·

44.  εφιστά την προσοχή στην προώθηση διαφόρων συνεργασιών από πόλη σε πόλη και συστημάτων ανταλλαγής γνώσεων στον τομέα της έξυπνης εξειδίκευσης και της καινοτομίας, όπως είναι οι «Ανοικτές και ευέλικτες έξυπνες πόλεις», σύστημα που υποστηρίζεται από την Επιτροπή·

45.  υποστηρίζει τις πρωτοβουλίες της Επιτροπής και του Συμβουλίου για το αστικό θεματολόγιο της ΕΕ στο πλαίσιο του Συμφώνου του Άμστερνταμ· καλεί την Επιτροπή να ενισχύσει τη συνοχή μεταξύ αστικών και περιφερειακών πολιτικών· καλεί την Επιτροπή να υποβάλει προτάσεις για την ευθυγράμμιση των πρωτοβουλιών και της μεθοδολογίας των «Έξυπνων Πόλεων» και των RIS3 στην 7η έκθεση για τη συνοχή·

Παρακολούθηση και αξιολόγηση

46.  σημειώνει ότι, παρά το γεγονός ότι οι περισσότερες περιφέρειες έχουν εγκρίνει μια στρατηγική RIS3, είναι πάρα πολλές αυτές που εξακολουθούν να πρέπει να εργαστούν για τη συμμόρφωση με τις απαιτήσεις εκ των προτέρων αιρεσιμότητας, ενώ οι κυριότερες προκλήσεις είναι ο μηχανισμός παρακολούθησης, το δημοσιονομικό πλαίσιο και τα μέτρα για την τόνωση των επενδύσεων του ιδιωτικού τομέα στην έρευνα και την καινοτομία·

47.  υπενθυμίζει σε τοπικούς και περιφερειακούς φορείς λήψης αποφάσεων τη σημασία της δέσμευσής τους να χρησιμοποιούν τις στρατηγικές RIS3 ως μέσο οικονομικού μετασχηματισμού της περιφέρειάς τους και, συνεπώς, να επηρεάζουν και την πολιτική της ΕΕ·

48.  εκφράζει την ικανοποίησή του για τη εστίαση αυτών των περιφερειακών στρατηγικών στην ενέργεια, στην υγεία, στις τεχνολογίες των πληροφοριών και της επικοινωνίας, στα προηγμένα υλικά, στα τρόφιμα, στις υπηρεσίες, στον τουρισμό, στη βιώσιμη καινοτομία και στις μεταφορές, στη βιοοικονομία, στα συστήματα παραγωγής και στους κλάδους του πολιτισμού και της δημιουργικότητας, καθώς και σε άλλες ειδικότητες και ιδιαίτερα ανταγωνιστικούς τομείς μιας δεδομένης περιφέρειας· εκφράζει, ωστόσο, τη λύπη του για την αδρομέρεια σε πολλές από τις στρατηγικές και ζητεί να βελτιστοποιηθεί η διαδικασία ιεράρχησης ώστε να αποφευχθεί ο κίνδυνος εστίασης όλων των στρατηγικών στα ίδια ζητήματα· ζητεί την εκπόνηση στρατηγικών όχι μόνο στην υψηλή τεχνολογία αλλά και στη χαμηλή τεχνολογία και την κοινωνική καινοτομία και ενθαρρύνει όλους τους ενδιαφερόμενους φορείς να αναζητούν γέφυρες μεταξύ των τομέων, καθώς αυτές μπορούν να προωθήσουν τις καινοτομίες·

49.  πιστεύει ότι η προώθηση εθνικών παρατηρητηρίων για τις στρατηγικές έξυπνης εξειδίκευσης μπορεί να βοηθήσει στην ανάπτυξη ισχυρότερων συστημάτων δεικτών για την παρακολούθηση των στρατηγικών RIS3, ιδίως όσον αφορά τη μεθοδολογία και την κατάρτιση·

50.  επισημαίνει ότι ορισμένες στρατηγικές RIS3 δεν είναι επαρκώς τεκμηριωμένες όταν καταδεικνύουν τα μοναδικά ανταγωνιστικά πλεονεκτήματα της εκάστοτε περιφέρειας, ενώ άλλες δεν παρέχουν στοιχεία για τη δυνατότητα των ενδιαφερόμενων φορέων να στηρίζουν επιχειρήσεις που καινοτομούν ή των ερευνητών να παρέχουν εφαρμοσμένη έρευνα και να βρίσκουν εμπορικές εφαρμογές των αποτελεσμάτων· σημειώνει επίσης ότι ορισμένες περιφέρειες διαθέτουν ευρείες στρατηγικές και υπεραπλουστευμένους δείκτες παρακολούθησης· προτρέπει, ως εκ τούτου, να ενισχυθεί η ικανότητα των δημόσιων αρχών να συλλέγουν και να αξιολογούν τις σχετικές πληροφορίες που λαμβάνουν, καθώς και να προωθηθεί μια συντονισμένη προσπάθεια από τις περιφέρειες και τις κεντρικές αρχές για τον προσδιορισμό και την τυποποίηση των υφιστάμενων βάσεων δεδομένων, ώστε να καταστούν προσβάσιμες για τους ενδιαφερόμενους φορείς·

51.  καλεί την ΕΕ και τα κράτη μέλη να χρησιμοποιούν υφιστάμενα εργαλεία, όπως η Κοινοτική Έρευνα για την Καινοτομία (CIS), για να πραγματοποιούν περιοδικό (ετήσιο, αλλά και ενδιάμεσο) έλεγχο – τόσο ποσοτικό όσο και ποιοτικό – της εφαρμογής των στρατηγικών, και να συμμετέχουν όλοι οι ενδιαφερόμενοι φορείς, συμπεριλαμβανομένης της κοινωνίας των πολιτών, στη διαδικασία· σημειώνει ότι τόσο οι περιφέρειες όσο και τα κράτη μέλη αντιμετωπίζουν παρόμοια προβλήματα από πλευράς αξιολόγησης του ελέγχου και καλεί τις περιφέρειες να δημοσιεύουν τακτικά εκθέσεις σχετικά με την επίτευξη των στόχων τους, με σκοπό την καλύτερη ανάλυση του αντικτύπου των στρατηγικών RIS3 και τη διασφάλιση της διαφάνειας και της πρόσβασης του κοινού στις πληροφορίες σχετικά με τον έλεγχο· γνωρίζει, ωστόσο, ότι οι στρατηγικές θα αποδώσουν καρπούς μετά από πολλά χρόνια και, ως εκ τούτου, ο έγκαιρος έλεγχος θα πρέπει να προσαρμοστεί σε εύλογες προσδοκίες·

52.  ενθαρρύνει τις περιφέρειες και τα κράτη μέλη να λειτουργούν προορατικά όσον αφορά την έγκαιρη εφαρμογή των σχεδίων δράσης, εν όψει της ημερομηνίας στόχου που είναι ο Δεκέμβριος του 2016 για τη συμμόρφωση με την εκ των προτέρων αιρεσιμότητα· ζητεί να καθιερώσουν και να εφαρμόζουν τους μηχανισμούς ελέγχου με συνεχή αναθεώρηση των στρατηγικών RIS3, που θα εστιάζει στον προσδιορισμό επενδυτικών δυνατοτήτων όπου οι περιφερειακοί φορείς καινοτομίας μπορούν να αποκτήσουν ή να διατηρήσουν ανταγωνιστικό πλεονέκτημα·

53.  θεωρεί ότι η κοινή συμμετοχή στον έλεγχο και στην αξιολόγηση των σχετικών μέσων στο πλαίσιο των RIS3, καθώς και η ευθυγράμμιση του ελέγχου και της αξιολόγησης όσον αφορά την υποβολή εκθέσεων για τα διάφορα μέσα μπορούν να βοηθήσουν πολύ σε αυτόν τον τομέα· καλεί, ως εκ τούτου, όλους τους ενδιαφερόμενους φορείς και τους αρμόδιους φορείς λήψης αποφάσεων να δημιουργήσουν συνέργειες και να αναπτύξουν ρυθμίσεις για τη συλλογή και τη σύνθεση δεδομένων από πολιτικές και μέσα που περιλαμβάνονται σε συγκεκριμένες στρατηγικές RIS3·

54.  υπενθυμίζει ότι μία καλή «στο χαρτί» στρατηγική δεν πρόκειται να αποδώσει τα αναμενόμενα αποτελέσματα εάν δεν παρέχονται υπηρεσίες στήριξης για τις επιχειρήσεις·

Τα κύρια διδάγματα και το μέλλον των στρατηγικών RIS3

55.  εκφράζει τη λύπη του για το γεγονός ότι παρόλο που οι RIS3 συχνά αναγνωρίζουν την ανάγκη να βοηθούνται οι επιχειρήσεις να εκμεταλλευτούν κάθε μορφή καινοτομίας, τελικά υποστηρίζουν μόνο την καινοτομία που βασίζεται στις τεχνολογικές γνώσεις· προτείνει εν προκειμένω οι στρατηγικές RIS3 να επεκταθούν στην καινοτομία και σε άλλους τομείς, όπως στις υπηρεσίες και στον δημιουργικό κλάδο, και υπενθυμίζει τη σημασία όλων των τύπων συστημάτων και ιδρυμάτων καινοτομίας, ανεξαρτήτως μεγέθους και σύνδεσής τους με τοπικές και περιφερειακές συμπράξεις·

56.  επισημαίνει ότι πρέπει να εφαρμοστούν δεόντως οι RIS3, εάν το ζητούμενο είναι η αντιμετώπιση του τεχνολογικού χάσματος και η τόνωση της απασχόλησης και της ανάπτυξης στην Ευρώπη· τονίζει ότι, για τον σκοπό αυτό, είναι απαραίτητο να προωθηθούν στρατηγικές από τη βάση προς την κορυφή και να ενισχυθεί ο έλεγχος όσον αφορά τις δυνατότητες των RIS3 σε όλα τα επίπεδα διακυβέρνησης· θεωρεί, στο πλαίσιο αυτό, ότι τα κράτη μέλη πρέπει να πετύχουν τη συμμετοχή της εθνικής ή των εθνικών στατιστικών υπηρεσιών τους προκειμένου να βοηθηθούν οι περιφέρειες να αναπτύξουν δικούς τους μηχανισμούς αξιολόγησης και παρακολούθησης·

57.  πιστεύει ότι η συμμετοχική προσέγγιση στις στρατηγικές πρέπει να περιλαμβάνεται σε όλες τις διαδικασίες, συμπεριλαμβανομένης της διαδικασίας παρακολούθησης και αξιολόγησης, καθώς αυτό θα διευρύνει το πεδίο συνεργασίας για την επίτευξη των στόχων των στρατηγικών RIS3·

58.  προτείνει στην Επιτροπή και στα κράτη μέλη να μην ξεχνούν ότι το εν λόγω μέσο πρέπει να είναι βιώσιμο, λειτουργικό και αποτελεσματικό, ούτως ώστε να μην επιβαρύνει τους δικαιούχους με γραφειοκρατικές υποχρεώσεις·

59.  καλεί την Επιτροπή να προωθήσει μια επισκόπηση των στρατηγικών το 2017 προκειμένου να ενισχυθεί η αποτελεσματικότητα και η αποδοτικότητα αυτών και να ενημερώσει σχετικά με τη συμβολή τους στη μελλοντική πολιτική συνοχής και πολιτική έρευνας και καινοτομίας μετά το 2020, λαμβάνοντας υπόψη την εμπειρία που αποκτήθηκε από τα πρώτα έτη της εφαρμογής τους· καλεί την Επιτροπή να δρομολογήσει δημόσια διαβούλευση και να οργανώσει πριν από την 7η έκθεση για τη συνοχή μία διάσκεψη σε ευρωπαϊκό επίπεδο με το Κοινοβούλιο, την Επιτροπή των Περιφερειών και άλλους ενδιαφερόμενους φορείς·

60.  αναγνωρίζει ότι οι στρατηγικές έξυπνης εξειδίκευσης θα μπορούσαν να αποτελέσουν ένα ισχυρό μέσο για την αντιμετώπιση των ενεργειακών προκλήσεων, της αποδοτικότητας των πόρων και της ενεργειακής ασφάλειας·

61.  καλεί την Επιτροπή να συνεχίσει να στηρίζει τον ρόλο της πλατφόρμας S3, να βοηθά στην ενίσχυση του βαθμού λεπτομέρειας των στρατηγικών και να εξακολουθήσει να εστιάζει στη σημασία της μόχλευσης των ιδιωτικών επενδύσεων·

62.  ζητεί από τη ΓΔ REGIO και την πλατφόρμα S3 να συντάξουν και να διαδώσουν ευρέως ένα συνοπτικό έγγραφο πολιτικής σχετικά με την εμπειρία από τις προηγούμενες RIS3, το οποίο θα εστιάζει στους εξής τομείς: 1) ανάλυση ΠΑΕΑ (SWOT) των εμπειριών· 2) διδάγματα που αποκόμισαν οι περιφέρειες και βασικοί σκόπελοι που παρατηρήθηκαν σε κάθε ένα από τα έξι βήματα που περιγράφονται στο έγγραφο εργασίας για τις RIS3· 3) συστάσεις και τυποποιημένα υποδείγματα για συνεχή βελτίωση των RIS3, ώστε να σχεδιάζονται καλύτερα οι στρατηγικές μετά το 2020· και 4) το ανθρώπινο δυναμικό που χρειάζεται για τον επιτυχή σχεδιασμό και την εφαρμογή μιας RIS3· θεωρεί ότι τα περιφερειακά δίκτυα που ασχολούνται με την έρευνα και την καινοτομία θα πρέπει να ενθαρρύνονται και να υποστηρίζονται όσον αφορά δράσεις για την προώθηση των επιτυχιών και των διδαγμάτων, προκειμένου να ενσωματωθεί η αντίστοιχη νοοτροπία στις περιφέρειες, σε όλα τα επίπεδα·

o
o   o

63.  αναθέτει στον Πρόεδρό του να διαβιβάσει το παρόν ψήφισμα στο Συμβούλιο και στην Επιτροπή.

(1) ΕΕ L 347 της 20.12.2013, σ. 320.
(2) ΕΕ L 347 της 20.12.2013, σ. 289.
(3) ΕΕ L 347 της 20.12.2013, σ. 470.
(4) ΕΕ L 347 της 20.12.2013, σ. 259.
(5) ΕΕ L 347 της 20.12.2013, σ. 303.
(6) ΕΕ L 347 της 20.12.2013, σ. 281.
(7) ΕΕ L 347 της 20.12.2013, σ. 487.
(8) Κείμενα που εγκρίθηκαν, P7_TA(2014)0002.
(9) Κείμενα που εγκρίθηκαν, P8_TA(2015)0308.
(10) ΕΕ C 225 της 27.7.2012, σ. 46.
(11) ΕΕ C 218 της 30.7.2013, σ. 12.
(12) ΕΕ C 415 της 20.11.2014, σ. 5.

Ανακοίνωση νομικού περιεχομένου