Ευρετήριο 
 Προηγούμενο 
 Επόμενο 
 Πλήρες κείμενο 
Διαδικασία : 2017/2594(RSP)
Διαδρομή στην ολομέλεια
Διαδρομή του εγγράφου : B8-0381/2017

Κείμενα που κατατέθηκαν :

B8-0381/2017

Συζήτηση :

PV 31/05/2017 - 14
CRE 31/05/2017 - 14

Ψηφοφορία :

PV 01/06/2017 - 7.11
Αιτιολογήσεις ψήφου

Κείμενα που εγκρίθηκαν :

P8_TA(2017)0242

Κείμενα που εγκρίθηκαν
PDF 439kWORD 61k
Πέμπτη 1 Ιουνίου 2017 - Βρυξέλλες Οριστική έκδοση
Η ανθεκτικότητα ως στρατηγική προτεραιότητα της εξωτερικής δράσης της ΕΕ
P8_TA(2017)0242B8-0381/2017

Ψήφισμα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου της 1ης Ιουνίου 2017 σχετικά με την ανθεκτικότητα ως στρατηγική προτεραιότητα της εξωτερικής δράσης της ΕΕ (2017/2594(RSP))

Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο,

–  έχοντας υπόψη το άρθρο 21 της Συνθήκης για την Ευρωπαϊκή Ένωση (ΣΕΕ) και τα άρθρα 208, 210 και 214 της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΣΛΕΕ),

–  έχοντας υπόψη τη Συνολική Στρατηγική της ΕΕ για την εξωτερική πολιτική και την πολιτική ασφάλειας (ΣΣΕΕ), που δημοσιεύτηκε τον Ιούνιο του 2016,

–  έχοντας υπόψη την ανακοίνωση της Επιτροπής της 3ης Οκτωβρίου 2012 με τίτλο «Η προσέγγιση της ΕΕ όσον αφορά την ανθεκτικότητα: διδάγματα από επισιτιστικές κρίσεις» (COM(2012)0586), και το έγγραφο εργασίας των υπηρεσιών της Επιτροπής της 19ης Ιουνίου 2013 με τίτλο «Action plan for resilience in crisis-prone countries 2013-2020» (Σχέδιο δράσης για την ανθεκτικότητα σε χώρες επιρρεπείς σε κρίσεις, για την περίοδο 2013-2020) (SWD(2013)0227),

–  έχοντας υπόψη τα συμπεράσματα του Συμβουλίου της 28ης Μαΐου 2013 σχετικά με την προσέγγιση της ΕΕ όσον αφορά την ανθεκτικότητα,

–  έχοντας υπόψη το από 25 Σεπτεμβρίου 2015 ψήφισμα A/RES/70/1 της Γενικής Συνέλευσης των Ηνωμένων Εθνών, με τίτλο «Transforming our world: the 2030 Agenda for Sustainable Development» (Μετασχηματισμός του κόσμου μας: το θεματολόγιο για τη βιώσιμη ανάπτυξη με ορίζοντα το 2030),

–  έχοντας υπόψη την απόφαση 1/CP.21 της Διάσκεψης των μερών σχετικά με την έναρξη ισχύος της συμφωνίας του Παρισιού για την κλιματική αλλαγή,

–  έχοντας υπόψη το πλαίσιο του Sendai για τη μείωση του κινδύνου καταστροφών 2015-2030 που εγκρίθηκε από την Τρίτη Παγκόσμια Διάσκεψη των Ηνωμένων Εθνών για τη μείωση του κινδύνου καταστροφών, η οποία πραγματοποιήθηκε από τις 14 έως τις 18 Μαρτίου 2015 στο Σεντάι της Ιαπωνίας,

–  έχοντας υπόψη το έγγραφο εργασίας των υπηρεσιών της Επιτροπής της 16ης Ιουνίου 2016 με τίτλο «Action Plan on the Sendai Framework for Disaster Risk Reduction 2015-2030: A disaster risk-informed approach for all EU policies» (Σχέδιο δράσης σε σχέση με το πλαίσιο του Σεντάι για τη μείωση του κινδύνου καταστροφών 2015-2030: μια προσέγγιση για όλες τις πολιτικές της ΕΕ, με κριτήριο την επικινδυνότητα) (SWD(2016)0205),

–  έχοντας υπόψη την έκθεση του Γενικού Γραμματέα του Οργανισμού Ηνωμένων Εθνών της 23ης Αυγούστου 2016 σχετικά με τα αποτελέσματα της Παγκόσμιας Ανθρωπιστικής Διάσκεψης Κορυφής (Α/71/353),

–  έχοντας υπόψη την ανακοίνωση της Επιτροπής της 26ης Απριλίου 2016 με τίτλο «Ζώντας με αξιοπρέπεια: από την εξάρτηση στην αυτονομία Αναγκαστικές εκτοπίσεις και ανάπτυξη» (COM(2016)0234),

–  έχοντας υπόψη τα προηγούμενα ψηφίσματά του, και ιδίως τα ψηφίσματα της 11ης Δεκεμβρίου 2013 σχετικά με την προσέγγιση της ΕΕ όσον αφορά την ανθεκτικότητα και τη μείωση των κινδύνων καταστροφών στις αναπτυσσόμενες χώρες: Διδάγματα από επισιτιστικές κρίσεις(1), της 16ης Δεκεμβρίου 2015 σχετικά με την προετοιμασία για την Παγκόσμια Ανθρωπιστική Διάσκεψη Κορυφής: προκλήσεις και ευκαιρίες για την ανθρωπιστική βοήθεια(2), και της 14ης Φεβρουαρίου 2017, σχετικά με την αναθεώρηση της ευρωπαϊκής κοινής αντίληψης για την ανάπτυξη(3),

–  έχοντας υπόψη την ερώτηση προς την Επιτροπή σχετικά με την ανθεκτικότητα ως στρατηγική προτεραιότητας της εξωτερικής δράσης της ΕΕ (O-000033/2017 – B8-0313/2017),

–  έχοντας υπόψη την πρόταση ψηφίσματος της Επιτροπής Ανάπτυξης,

–  έχοντας υπόψη το άρθρο 128 παράγραφος 5 και το άρθρο 123 παράγραφος 2 του Κανονισμού του,

Α.  λαμβάνοντας υπόψη ότι, σύμφωνα με τον Οργανισμό Οικονομικής Συνεργασίας και Ανάπτυξης (ΟΟΣΑ), 1,6 δισεκατομμύρια άνθρωποι ζουν σε 56 χώρες οι οποίες χαρακτηρίζονται ασταθείς(4)· λαμβάνοντας υπόψη ότι οι καταστάσεις αστάθειας έχουν σε μεγάλο βαθμό ανθρωπογενή αίτια· λαμβάνοντας υπόψη ότι οι καταστάσεις αστάθειας καθιστούν περισσότερο ευάλωτους τους πληθυσμούς λόγω διαφόρων παραγόντων, όπως οι συγκρούσεις και η ανασφάλεια, η έλλειψη πρόσβασης στην υγειονομική περίθαλψη, οι αναγκαστικές εκτοπίσεις, η ακραία φτώχεια, η ανισότητα, η επισιτιστική ανασφάλεια, οι κλυδωνισμοί της οικονομίας, η ανεπαρκής διακυβέρνηση και οι ασθενείς θεσμοί, η διαφθορά και η ατιμωρησία και, τέλος, οι φυσικές καταστροφές που επιτείνονται λόγω της κλιματικής αλλαγής· λαμβάνοντας υπόψη ότι η ενίσχυση της ανθεκτικότητας είναι ιδιαίτερα σημαντική σε καταστάσεις αστάθειας τις οποίες ο ΟΟΣΑ ορίζει με άξονα πέντε διαφορετικές αλλά αλληλοσυνδεόμενες διαστάσεις – οικονομική, περιβαλλοντική, πολιτική, κοινωνική και σχετική με την ασφάλεια·

Β.  λαμβάνοντας υπόψη ότι η έννοια της ανθεκτικότητας χρησιμοποιείται στις πολιτικές της ΕΕ και άλλων διεθνών οργανισμών επί σειρά ετών και φαίνεται να διευρύνεται· λαμβάνοντας υπόψη ότι τα συμπεράσματα του Συμβουλίου του 2013 όσον αφορά την ανθεκτικότητα ορίζουν την εν λόγω έννοια ως την ικανότητα ενός προσώπου, ενός νοικοκυριού, μιας κοινότητας, μιας χώρας ή μιας περιφέρειας να προετοιμάζεται, να αντέχει σε πιέσεις και κλυδωνισμούς, να προσαρμόζεται σε αυτά και να ανακάμπτει γρήγορα, χωρίς να τίθενται σε κίνδυνο μακροπρόθεσμες αναπτυξιακές προοπτικές·

Γ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι η συνολική στρατηγική της ΕΕ για την εξωτερική πολιτική και την πολιτική ασφάλειας (ΣΣΕΕ) ορίζει την ανθεκτικότητα κρατών και κοινωνιών πέρα από τα ανατολικά και νότια σύνορά μας ως μία από τις πέντε προτεραιότητες της εξωτερικής δράσης της ΕΕ και ορίζει την ανθεκτικότητα ως ικανότητα των κρατών και των κοινωνιών να αναμορφώνονται για να αντέξουν εσωτερικές και εξωτερικές κρίσεις και να ανακάμψουν από αυτές· λαμβάνοντας υπόψη ότι στην ΣΣΕΕ αναφέρεται πως μια ανθεκτική κοινωνία, που διέπεται από τις αρχές της δημοκρατίας, της εμπιστοσύνης στους θεσμούς και της βιώσιμης ανάπτυξης, βρίσκεται στον πυρήνα ενός ανθεκτικού κράτους·

Δ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι στην ΣΣΕΕ αναφέρεται επίσης ότι η ΕΕ θα υιοθετήσει μια συνδυασμένη προσέγγιση όσον αφορά τις ανθρωπιστικές, αναπτυξιακές, μεταναστευτικές, εμπορικές, επενδυτικές, σχετικές με τις υποδομές, εκπαιδευτικές, σχετικές με την υγεία και ερευνητικές πολιτικές της και θα επιδιώξει, μεταξύ άλλων, ειδικά προσαρμοσμένες πολιτικές για την υποστήριξη μιας υπεύθυνης διακυβέρνησης χωρίς αποκλεισμούς, την προαγωγή των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, την υιοθέτηση τοπικά υιοθετημένων και βασισμένων στα δικαιώματα προσεγγίσεων για τη μεταρρύθμιση της δικαιοσύνης και των τομέων της ασφάλειας και της άμυνας, τη στήριξη των ασταθών κρατών, την καταπολέμηση της φτώχειας και των ανισοτήτων και την προώθηση της βιώσιμης ανάπτυξης, την εμβάθυνση των σχέσεων με την κοινωνία των πολιτών, την προώθηση μεταρρυθμιστικών πολιτικών στους τομείς της ενέργειας και του περιβάλλοντος, καθώς και την υποστήριξη βιώσιμων λύσεων για την παραγωγή τροφίμων και τη χρήση του νερού·

Ε.  λαμβάνοντας υπόψη ότι, στο πλαίσιο της εξωτερικής δράσης της ΕΕ, απαιτείται μια πολυεπίπεδη προσέγγιση της ανθεκτικότητας και ότι αυτό μπορεί να ενθαρρυνθεί με την ενίσχυση, σε ευθυγράμμιση προς την πολιτική της συνεκτικότητας μεταξύ των διαφόρων πολιτικών της ΕΕ, ιδίως της αναπτυξιακής βοήθειας και, όπου αυτό είναι αναγκαίο, της ανθρωπιστικής βοήθειας, σε συνδυασμό με πολιτικές σχετικές με το περιβάλλον, με σαφή έμφαση στη μείωση της αστάθειας και του κινδύνου καταστροφών, ως ένα σημαντικό μέσο για τη μείωση των ανθρωπιστικών αναγκών· λαμβάνοντας υπόψη ότι η εξωτερική πολιτική της ΕΕ μπορεί επίσης να διαδραματίσει καίριο ρόλο στην ενίσχυση της ανθεκτικότητας, κυρίως με την προαγωγή της βιώσιμης ανάπτυξης, των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και του πολιτικού διαλόγου, την ταυτόχρονη ανάπτυξη συστημάτων έγκαιρης προειδοποίησης και την προσπάθεια πρόληψης κοινωνικών και οικονομικών κλυδωνισμών όπως οι περιπτώσεις λιμοκτονιών, αύξησης των ανισοτήτων, παραβιάσεων των ανθρώπινων δικαιωμάτων και βίαιων συγκρούσεων, καθώς και την επίλυση των συγκρούσεων όπου εκδηλώνονται·

ΣΤ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι η ΕΕ πρέπει να προωθήσει μια ολοκληρωμένη προσέγγιση όσον αφορά την εξωτερική δράση της, ενισχύοντας παράλληλα τη συνεισφορά της στη βιώσιμη ανάπτυξη και αναγνωρίζοντας την εντολή και τους στόχους της κάθε πολιτικής, όπως κατοχυρώνονται στις Συνθήκες· λαμβάνοντας υπόψη ότι αυτό είναι ιδιαίτερα σημαντικό σε καταστάσεις κρίσεων και σε σχέση με την ανθρωπιστική δράση της ΕΕ, η οποία δεν μπορεί να θεωρηθεί εργαλείο διαχείρισης κρίσεων και πρέπει να καθοδηγείται αποκλειστικά από τις αρχές της ανθρωπιστικής βοήθειας, όπως διατυπώνεται στην ευρωπαϊκή κοινή αντίληψη για την ανθρωπιστική βοήθεια, και να αποσκοπεί σε μια συνεκτική, αποτελεσματική και ποιοτική ανθρωπιστική ανταπόκριση· λαμβάνοντας υπόψη ότι η ΕΕ πρέπει να συνεχίσει να προάγει τον σεβασμό των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και του διεθνούς ανθρωπιστικού δικαίου από όλα τα μέρη μιας σύγκρουσης·

Ζ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι η ανθρωπιστική δράση θα πρέπει να ακολουθεί ένα σύνολο διεθνώς αναγνωρισμένων προτύπων και αρχών που έχουν ενσωματωθεί στις «Αρχές συμπεριφοράς για το Διεθνές Κίνημα Ερυθρού Σταυρού και Ερυθράς Ημισελήνου και τις Μη Κυβερνητικές Οργανώσεις σε προγράμματα αντιμετώπισης καταστροφών» και ενσωματώνεται ευρέως στον «Ανθρωπιστικό Χάρτη»·

Η.  λαμβάνοντας υπόψη ότι η ενίσχυση της ανθεκτικότητας πρέπει να γίνεται αντιληπτή ως μια μακρόπνοη προσπάθεια η οποία εντάσσεται σε ένα πλαίσιο προαγωγής της βιώσιμης ανάπτυξης, η οποία θα είναι βιώσιμη μόνο αν είναι ανθεκτική στους κλυδωνισμούς, τις εντάσεις και τις αλλαγές· λαμβάνοντας υπόψη ότι, ως μέρος της εξωτερικής πολιτικής και των προγραμμάτων αναπτυξιακής συνεργασίας της ΕΕ, η προαγωγή της ανθεκτικότητας πρέπει να εντάσσεται σε εξειδικευμένο πλαίσιο και να επιδιώκει να συμβάλει στην ενίσχυση των εθνικών στρατηγικών ανθεκτικότητας η κυριότητα των οποίων ανήκει στις κυβερνήσεις των χωρών εταίρων, που επίσης λογοδοτούν στους πληθυσμούς τους·

Θ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι η κατανόηση των κινδύνων, η ενίσχυση της διαχείρισης κινδύνων και η επένδυση σε συστήματα έγκαιρης προειδοποίησης και ταχείας αντίδρασης, πρόληψης και μείωσης του κινδύνου καταστροφών, σύμφωνα με τις προτεραιότητες του Πλαισίου του Σεντάι, είναι θεμελιώδους σημασίας για την επίτευξη της ανθεκτικότητας και, συνεπώς, ζωτικής σημασίας για την επίτευξη των στόχων βιώσιμης ανάπτυξης·

Ι.  λαμβάνοντας υπόψη ότι η έμφαση στον άνθρωπο πρέπει να παραμείνει στο επίκεντρο της προσέγγισης της ΕΕ για την ανθεκτικότητα, μεταξύ άλλων, όπου είναι εφικτό, με τη συνεργασία με άλλους φορείς και την ανάπτυξη ικανοτήτων για την ενίσχυση της έμφασης αυτής σε εθνικό, περιφερειακό και τοπικό επίπεδο και με την αναγνώριση και υποστήριξη του κεντρικού ρόλου των οργανώσεων της κοινωνίας των πολιτών και των τοπικών κοινοτήτων·

ΙΑ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι οι φυσικές ή ανθρωπογενείς καταστροφές επηρεάζουν τις γυναίκες, τα κορίτσια, τα αγόρια και τους άνδρες με διαφορετικό τρόπο, και ότι οι ανισότητες λόγω φύλου επιδεινώνουν τον αντίκτυπο των εντάσεων και κλυδωνισμών και εμποδίζουν τη βιώσιμη ανάπτυξη·

ΙΒ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι οι γυναίκες και τα κορίτσια πλήττονται περισσότερο από τις κρίσεις και τις συγκρούσεις· λαμβάνοντας υπόψη ότι οι γυναίκες και τα κορίτσια εκτίθενται σε δυσανάλογο κίνδυνο, σε αυξημένη απώλεια των μέσων βιοπορισμού, της ασφάλειάς τους, ακόμα και της ζωής τους τόσο στη διάρκεια των καταστροφών όσο και μετά από αυτές· λαμβάνοντας υπόψη ότι οι γυναίκες και τα κορίτσια αντιμετωπίζουν μεγαλύτερους κινδύνους λόγω του εκτοπισμού τους και λόγω της κατάρρευσης των φυσιολογικών δομών προστασίας και στήριξης· λαμβάνοντας υπόψη ότι, στο πλαίσιο κρίσεων, το ενδεχόμενο βιασμού, σεξουαλικής εκμετάλλευσης και επικίνδυνης συμπεριφοράς αυξάνει σημαντικά τις πιθανότητες ανεπιθύμητης εγκυμοσύνης, σεξουαλικώς μεταδιδόμενων λοιμώξεων και περιπλοκών όσον αφορά την αναπαραγωγική υγεία·

ΙΓ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι η ενδυνάμωση των γυναικών είναι καίριος παράγοντας για την ενίσχυση της ανθεκτικότητας· λαμβάνοντας υπόψη ότι για να είναι αποτελεσματικά, περιεκτικά και βιώσιμα τα προγράμματα, πρέπει να δημιουργούν και να ενισχύουν την ανθεκτικότητα και πρέπει να προάγουν τη συμμετοχή γυναικών, ενεργοποιώντας συγκεκριμένες ικανότητες και μηχανισμούς αντιμετώπισης·

ΙΔ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι η οικογένεια αντιπροσωπεύει έναν βασικό θεσμό για την εκτέλεση βασικών λειτουργιών παραγωγής, κατανάλωσης, αναπαραγωγής και συγκέντρωσης, οι οποίες συνδέονται με την κοινωνική και οικονομική ενδυνάμωση ατόμων και κοινωνιών· λαμβάνοντας υπόψη ότι οι οικογένειες και τα μέλη τους διαμορφώνουν συστήματα φροντίδας και υποστήριξης και ότι η ανθεκτική συμπεριφορά τους μπορεί να συνεπάγεται τη διατήρηση ενός φυσιολογικού επιπέδου ανάπτυξης αισιοδοξίας, επινοητικότητας και αποφασιστικότητας παρά τις δυσχερείς συνθήκες· λαμβάνοντας υπόψη ότι οι δυνάμεις και οι δυνατότητες αυτές επιτρέπουν στα άτομα να ανταποκρίνονται επιτυχώς σε κρίσεις και προκλήσεις·

ΙΕ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι η προσέγγιση της ΕΕ όσον αφορά την ανθεκτικότητα στην εξωτερική δράση της πρέπει να λαμβάνει ιδιαίτερη μέριμνα για τις ανάγκες των πιο ευάλωτων πληθυσμιακών ομάδων, μεταξύ των οποίων οι φτωχοί, οι μειονότητες, οι δια της βίας εκτοπισθέντες πληθυσμοί, οι γυναίκες, τα παιδιά, οι μετανάστες, τα άτομα με HIV, οι ΛΟΑΔΜ, οι άνθρωποι με αναπηρία και οι ηλικιωμένοι·

1.  εκφράζει ικανοποίηση για το γεγονός ότι αναγνωρίστηκε η σπουδαιότητα της προώθησης της ανθεκτικότητας στην ΣΣΕΕ, με την αναβάθμισή της σε στρατηγική προτεραιότητα της εξωτερικής δράσης της ΕΕ· εκφράζει επίσης την ικανοποίησή του για τη συμβολή που μπορεί να έχει στις χώρες εταίρους η αυξημένη μέριμνα σε επίπεδο πολιτικής, διπλωματίας και ασφάλειας για την προώθηση της ανθεκτικότητας, αλλά υπογραμμίζει ότι η ανθεκτικότητα δεν μπορεί να περιορίζεται σε αυτές τις διαστάσεις·

2.  επαναλαμβάνει ότι τα κράτη μέλη της ΕΕ πρέπει να τηρούν τις δεσμεύσεις τους στο πλαίσιο της επίσημης αναπτυξιακής βοήθειας και να ενισχύσουν την ανθεκτικότητα μέσω των διαδικασιών στρατηγικής και σχεδιασμού που εφαρμόζουν όσον αφορά την ανάπτυξη και την ανθρωπιστική βοήθεια· υπογραμμίζει, στο πλαίσιο αυτό, τη σημασία του πλαισίου ανάλυσης των συστημάτων ανθεκτικότητας, που διαμόρφωσε ο ΟΟΣΑ, το οποίο συμβάλει στη μετουσίωση των στρατηγικών σε αποτελεσματικότερα διατομεακά και πολυδιάστατα σχέδια προγραμμάτων·

3.  θεωρεί ότι η τρέχουσα προσέγγιση της ΕΕ όσον αφορά την ανθεκτικότητα, συμπεριλαμβανομένων των δεσμεύσεων για την αντιμετώπιση των βαθύτερων αιτιών των κρίσεων και της τρωτότητας, όπως αυτή ορίζεται στην ανακοίνωση της Επιτροπής, του 2012, και στα συμπεράσματα του Συμβουλίου του 2013, παραμένει κατά βάση ορθή και πρέπει να έχει συνέχεια, αναγνωρίζοντας παράλληλα την ανάγκη να ενσωματωθούν τα διδάγματα που αποκομίστηκαν από την εφαρμογή αυτής της πολιτικής στη νέα κοινή ανακοίνωση· διερωτάται με ποιον τρόπο θα ληφθούν υπόψη στην ανακοίνωση στοιχεία από τις αξιολογήσεις, δεδομένου ότι μια σημαντική προγραμματισμένη αξιολόγηση θα διεξαχθεί μόλις το 2018· πιστεύει ότι το σχέδιο δράσης για την ανθεκτικότητα 2013-2020 πρέπει να εφαρμοστεί στο σύνολό του·

4.  υπογραμμίζει τον πολυδιάστατο –ανθρώπινο, οικονομικό, περιβαλλοντικό, πολιτικό, σχετικό με την ασφάλεια και κοινωνικό– χαρακτήρα της ανθεκτικότητας και χαιρετίζει το γεγονός ότι η εν λόγω έννοια αποκτά όλο και μεγαλύτερη σημασία στην εξωτερική πολιτική και την πολιτική ασφαλείας της ΕΕ, στην αναπτυξιακή συνεργασία και στην ανθρωπιστική βοήθεια· τονίζει ότι πρέπει να υπάρχει σεβασμός για τη διακριτή εντολή και τους στόχους της κάθε πολιτικής, και ταυτόχρονα να προωθείται μεγαλύτερη συνεκτικότητα μεταξύ των πολιτικών με στόχο τη βιώσιμη ανάπτυξη· υπενθυμίζει ότι είναι σημαντικό να διασφαλιστεί η αρχή της συνοχής της αναπτυξιακής πολιτικής στο σύνολο της εξωτερικής δράσης της ΕΕ, διασφαλίζοντας ότι οι πολιτικές της ΕΕ δεν υπονομεύουν την προσπάθεια των αναπτυσσόμενων χωρών να επιτύχουν τους στόχους βιώσιμης ανάπτυξης·

5.  υπογραμμίζει ιδίως την ειδική θέση της ανθρωπιστικής βοήθειας, καθώς πρέπει να καθοδηγείται αποκλειστικά από τις ανάγκες και να εφαρμόζεται με τον ύψιστο σεβασμό στις θεμελιώδεις ανθρωπιστικές αρχές της ανθρωπιάς, της ουδετερότητας, της αμεροληψίας και της ανεξαρτησίας και με σεβασμό στα ανθρώπινα δικαιώματα που προβλέπονται στις Συμβάσεις της Γενεύης και τα συμπληρωματικά πρωτόκολλά τους· τονίζει ότι ο σεβασμός των ανθρωπιστικών αρχών είναι ουσιαστικής σημασίας για την πρόσβαση σε πληθυσμούς σε κατάσταση ανάγκης και για την προστασία των φορέων ανθρωπιστικής δράσης·

6.  επιμένει ότι η παροχή ανθρωπιστικής βοήθειας από την ΕΕ και τα κράτη μέλη δεν πρέπει να υπόκειται σε περιορισμούς που επιβάλλονται από άλλους χορηγούς εταίρους όσον αφορά την απαραίτητη ιατρική περίθαλψη, περιλαμβανομένης της πρόσβασης σε ασφαλή άμβλωση για τις γυναίκες και τα κορίτσια που έχουν πέσει θύματα βιασμού σε ένοπλες συγκρούσεις, αλλά θα πρέπει, αντίθετα, να τηρεί το διεθνές ανθρωπιστικό δίκαιο·

7.  επισημαίνει ότι η ανάπτυξη της ανθεκτικότητας στις χώρες εταίρους είναι μια μακροχρόνια διαδικασία και ότι πρέπει, συνεπώς, να ενσωματωθεί σε αναπτυξιακά προγράμματα που καλύπτουν τα πιο ευάλωτα τμήματα του πληθυσμού και να αναληφθούν σχετικές οικονομικές δεσμεύσεις· τονίζει ότι η νέα κοινή ανακοίνωση πρέπει να αναγνωρίζει το γεγονός αυτό και να υποστηρίζει την προώθηση της ανθεκτικότητας ως ουσιαστικού στοιχείου των στρατηγικών βιώσιμης ανάπτυξης των χωρών εταίρων, ιδίως σε ασταθή κράτη· επισημαίνει ότι οι εν λόγω στρατηγικές πρέπει να εντάσσονται σε ένα συγκεκριμένο πλαίσιο και να συνάδουν με τις αρχές της αποτελεσματικής ανάπτυξης: κυριότητα των αναπτυξιακών προτεραιοτήτων από τις χώρες εταίρους που δέχονται στήριξη (περιλαμβανομένης της ευθυγράμμισης με τις εθνικές αναπτυξιακές στρατηγικές), έμφαση στα αποτελέσματα, εταιρικές σχέσεις χωρίς αποκλεισμούς καθώς και διαφάνεια και λογοδοσία· υπογραμμίζει εν προκειμένω τον σημαντικό ρόλο παρακολούθησης και ελέγχου που διαδραματίζουν το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, τα εθνικά κοινοβούλια και η κοινωνία των πολιτών·

8.  προτρέπει την Επιτροπή να ενσωματώσει την ανθεκτικότητα και τον πολυδιάστατο χαρακτήρα της ως βασικό στοιχείο στον διάλογό της με αναπτυσσόμενες χώρες σε σχέση με τις πολιτικές·

9.  επισημαίνει τη γενική σημασία του κοινού προγραμματισμού των ενεργειών της ΕΕ σε σχέση με την ανθεκτικότητα στο πλαίσιο της ανθρωπιστικής και αναπτυξιακής βοήθειας που παρέχει, ώστε να εξασφαλίζεται η μέγιστη συμπληρωματικότητα και λιγότερος κατακερματισμός της βοήθειας, και να διασφαλίζεται ότι οι βραχυπρόθεσμες ενέργειες θέτουν τη βάση για μεσοπρόθεσμες και μακροπρόθεσμες παρεμβάσεις·

10.  τονίζει τη σημασία της παροχής τεχνικής βοήθειας σε λιγότερο ανεπτυγμένες χώρες (ΛΑΧ) και ασταθείς χώρες, ιδίως όσον αφορά τη βιώσιμη διαχείριση της γης, τη διατήρηση των οικοσυστημάτων και την ύδρευση, δεδομένου ότι αποτελούν θεμελιώδη ζητήματα προκειμένου να επιτευχθούν οφέλη τόσο για το περιβάλλον όσο και για τους ανθρώπους που εξαρτώνται από αυτό·

11.  υπενθυμίζει ότι οι φτωχοί είναι εκείνοι που πιθανότατα θα εξακολουθήσουν να βιώνουν τις σοβαρές επιπτώσεις των καταστροφών, όσον αφορά το εισόδημα και την ευημερία· επαναλαμβάνει ότι πρωταρχικός και κυρίαρχος στόχος της αναπτυξιακής συνεργασίας της ΕΕ πρέπει να είναι η εξάλειψη της φτώχειας στο πλαίσιο της βιώσιμης ανάπτυξης, προκειμένου να διασφαλίζεται η αξιοπρέπεια και αξιοπρεπής ζωή για όλους·

12.  τονίζει τη σημασία της μείωσης του κινδύνου καταστροφών για την ανάπτυξη της ανθεκτικότητας· καλεί την ΕΕ να διασφαλίσει ότι η προώθηση της ανθεκτικότητας που εντάσσεται στη νέα κοινή ανακοίνωση ευθυγραμμίζεται με τις δεσμεύσεις και τους στόχους που έχουν ενσωματωθεί στο πλαίσιο του Σεντάι για τη μείωση του κινδύνου καταστροφών και υλοποιείται μέσω του σχεδίου δράσης της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για το πλαίσιο του Σεντάι, προάγοντας μια προσέγγιση όλων των πολιτικών της ΕΕ με κριτήριο τον κίνδυνο καταστροφών, καθώς και να διαθέσει επαρκείς πόρους στη συγκεκριμένη προτεραιότητα· τονίζει ότι η διαχείριση κινδύνων είναι ζωτικής σημασίας για την επίτευξη βιώσιμης ανάπτυξης και ζητεί την ανάπτυξη τοπικών και εθνικών στρατηγικών για τη μείωση του κινδύνου καταστροφών και την ανάπτυξη μιας προσέγγισης για όλη την κοινωνία και όλους του κινδύνους όσον αφορά τη διαχείριση κινδύνων καταστροφών, με σκοπό τη μείωση της τρωτότητας και την αύξηση της ανθεκτικότητας· ζητεί να ενισχυθούν οι σύνδεσμοι μεταξύ της μείωσης κινδύνου καταστροφών, της προσαρμογής στην κλιματική αλλαγή και των πολιτικών και πρωτοβουλιών για τις αστικές περιοχές·

13.  ζητεί να παραμείνει η ανθεκτικότητα των μεμονωμένων προσώπων και των κοινοτήτων και η εστίαση στις ευάλωτες ομάδες –όπως τα φτωχότερα κοινωνικά στρώματα, οι μειονότητες, οι οικογένειες, οι γυναίκες, τα παιδιά, οι μετανάστες, τα πρόσωπα με HIV, οι ΛΟΑΔΜ, οι άνθρωποι με αναπηρία και οι ηλικιωμένοι– στο επίκεντρο της προώθησης της ανθεκτικότητας στην εξωτερική δράση της ΕΕ· τονίζει τον κεντρικό ρόλο που διαδραματίζει η κοινωνία των πολιτών και οι τοπικές κοινότητες στην ανάπτυξη της ανθεκτικότητας· υπογραμμίζει επίσης τη σημασία της συλλογής και της διάδοσης αναλυτικών στοιχείων για την κατανόηση και την αντιμετώπιση της κατάστασης των ευάλωτων ομάδων·

14.  επισημαίνει ότι η αποτελεσματική οικοδόμηση ανθεκτικότητας πρέπει να αναγνωρίζει τη σημασία των οικογενειών και να στηρίζει την ικανότητά τους να απορροφούν κλυδωνισμούς·

15.  ζητεί προγραμματισμό που θα λαμβάνει υπόψη τη διάσταση του φύλου και ο οποίος θα ενισχύει τη συμμετοχή γυναικών και θα αντιμετωπίζει τα προβλήματα των γυναικών κατά την ανάπτυξη της ανθεκτικότητάς τους σε καταστροφές και κλιματικές αλλαγές και θα διασφαλίζει τα δικαιώματα των γυναικών, συμπεριλαμβανομένων των δικαιωμάτων ιδιοκτησίας και της ασφάλειας της γαιοκτησίας, μεταξύ άλλων σε σχέση με το νερό, τα δάση, τη στέγη και άλλα περιουσιακά στοιχεία·

16.  ζητεί να καταβληθούν περαιτέρω προσπάθειες για να αυξηθεί η πρόσβαση των γυναικών και των κοριτσιών στην υγειονομική εκπαίδευση και την εκπαίδευση στη γενετήσια υγεία, στον οικογενειακό προγραμματισμό, στην προγεννητική περίθαλψη, στη σεξουαλική και αναπαραγωγική υγεία και στα συναφή δικαιώματα, και ιδίως για να επιδιωχθεί ο Αναπτυξιακός στόχος της Χιλιετίας (ΑΣΧ) αριθ. 5, που δεν έχει σχεδόν καθόλου επιτευχθεί και αφορά τη μητρική υγεία, περιλαμβανομένης της μείωσης της βρεφικής και παιδικής θνησιμότητας και της αποφυγής γεννήσεων υψηλού κινδύνου·

17.  υπογραμμίζει τη σημασία της πρόσβασης σε υγειονομική περίθαλψη και υπηρεσίες, καθώς και σε ύδρευση, αποχέτευση και υγιεινή σε περιπτώσεις έκτακτης ανάγκης, και του μακροπρόθεσμου σχεδιασμού υγείας στην κοινότητα·

18.  επισημαίνει την ιδιαίτερη πρόκληση που αντιπροσωπεύουν οι αναγκαστικές και παρατεταμένες εκτοπίσεις για πολλές ασταθείς χώρες που πλήττονται από συγκρούσεις και για τις όμορες χώρες· υπογραμμίζει ότι η προστασία των εκτοπισμένων προσώπων πρέπει να εξασφαλίζεται ανεπιφύλακτα και ότι η ανάπτυξη της ανθεκτικότητας και της αυτάρκειας των πληττόμενων πληθυσμών και των κοινοτήτων υποδοχής τους είναι υψίστης σημασίας, όπως περιγράφεται στην ανακοίνωση της Επιτροπής «Για μια αξιοπρεπή ζωή»· επαναλαμβάνει τη σημασία της αυτάρκειας στην προώθηση της αξιοπρέπειας και της ανθεκτικότητας·

19.  τονίζει ότι είναι αναγκαίο να διευρυνθούν η Σύμβαση για τους Πρόσφυγες και η Σύμβαση της Καμπάλα ώστε να παρέχεται προστασία και αρωγή στους εκτοπισμένους όλου του κόσμου, καθώς και σε ανθρώπους που έχουν πληγεί από άλλες μορφές βίας, όπως η εμπορία ανθρώπων και η βία για λόγους φύλου, δεδομένου ότι οι άνθρωποι αυτοί μπορεί να φοβούνται βάσιμα ότι θα υποστούν διώξεις ή μπορεί να διατρέχουν κίνδυνο σοβαρής βλάβης·

20.  αναγνωρίζει την ανθεκτικότητα των κρατών ως σημαντική διάσταση της ανθεκτικότητας και υπογραμμίζει ότι η ανθεκτικότητα και η σταθερότητα των χωρών απορρέει απευθείας από τον σεβασμό των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, την ισχύ της δημοκρατίας, το κράτος δικαίου και τη χρηστή διακυβέρνηση, την εμπιστοσύνη στους θεσμούς και την ευθύνη απέναντι στους πολίτες τους, αλλά πρωτίστως από τη συμμετοχή των πολιτών, ατομικά και μέσω των οργανώσεών τους, στην εξεύρεση πιθανών λύσεων, στόχοι που πρέπει όλοι να προάγονται και να υποστηρίζονται κατά την εφαρμογή της ΣΣΕΕ· τονίζει ότι είναι σημαντικό να ενισχυθούν οι βασικές δημόσιες υπηρεσίες όπως η εκπαίδευση, η υγεία, η ύδρευση και η αποχέτευση, προκειμένου να ενισχυθεί η ανθεκτικότητα·

21.  υπογραμμίζει ότι η έννοια της ανθεκτικότητας στην εξωτερική δράση της ΕΕ πρέπει να διατηρήσει το παγκόσμιο γεωγραφικό πεδίο εφαρμογής της· επισημαίνει ότι η προώθηση της ανθεκτικότητας πρέπει να αποτελεί στόχο στο πλαίσιο της προαγωγής των ανθρώπινων δικαιωμάτων και της βιώσιμης ανάπτυξης στις χώρες εταίρους και να μην περιορίζεται στις γεωγραφικές περιοχές που αντιμετωπίζουν κρίσεις ασφάλειας με άμεσο αντίκτυπο στην ΕΕ· τονίζει ότι η προώθηση της ανθεκτικότητας θα πρέπει σε κάθε περίπτωση να δίνει προτεραιότητα και ιδιαίτερη προσοχή στις ΛΑΧ, στα ασταθή κράτη και σε χώρες που υπόκεινται σε επαναλαμβανόμενες και εποχιακές κρίσεις, αντιμετωπίζοντας ταυτόχρονα τις βαθύτερες αιτίες των κρίσεων, ιδίως μέσω της στήριξης δραστηριοτήτων πρόληψης και ετοιμότητας·

22.  υπογραμμίζει τη σημασία των συστημάτων έγκαιρης προειδοποίησης και των ικανοτήτων έγκαιρης αντίδρασης, ως μηχανισμού για την προώθηση της ανθεκτικότητας, και καλεί την ΕΕ να εντείνει τις προσπάθειές της στον τομέα αυτόν, ιδίως με την προώθηση της στενότερης συνεργασίας μεταξύ των διαφόρων φορέων με επιτόπια παρουσία, και ιδιαίτερα των αντιπροσωπειών της ΕΕ, και την ανάπτυξη κοινών αναλύσεων σε πλαίσια αστάθειας και ανταλλαγών εντός των περιοχών που είναι επιρρεπείς σε φυσικές καταστροφές και αντιμετωπίζουν παρόμοιους κινδύνους, κάτι που θα επέτρεπε την καλύτερη κατανόηση και μια πιο συντονισμένη αντίδραση στο πλαίσιο όλων των πολιτικών της ΕΕ και μεταξύ των θεσμικών οργάνων και των κρατών μελών της ΕΕ·

23.  ζητεί να διατεθούν επαρκείς πόροι για την προώθηση της ανθεκτικότητας, με βάση τη θέση της μεταξύ των στρατηγικών προτεραιοτήτων της ΕΕ· θα επικροτούσε έναν στρατηγικό προβληματισμό ενόψει του προσεχούς πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου για τον τρόπο με τον οποίο η ΕΕ μπορεί να χρησιμοποιήσει τα υφιστάμενα μέσα εξωτερικής χρηματοδότησης και τους καινοτόμους μηχανισμούς αποτελεσματικότερα, διατηρώντας παράλληλα την ευθυγράμμισή τους με τις διεθνώς συμφωνηθείσες αρχές για την αποτελεσματικότητα της ανάπτυξης, με στόχο τη συστηματική ενσωμάτωση της ανθεκτικότητας στο πλαίσιο της αναπτυξιακής βοήθειας και των στρατηγικών και προγραμμάτων· τονίζει ότι η χρηματοδότηση των δράσεων μπορεί να εξασφαλίζεται με διάφορα μέσα τα οποία λειτουργούν συμπληρωματικά και υπογραμμίζει ότι οι πόροι που αντλούνται από τα μέσα αναπτυξιακής συνεργασίας πρέπει να συνεχίσουν να έχουν ως κεντρικό στόχο τη μείωση της φτώχειας·

24.  υπογραμμίζει την ανάγκη να ενισχυθεί και να αναπτυχθεί η εκπαίδευση σε πλαίσιο καταστροφών και κρίσεων και να βελτιωθεί η διάδοση, η συλλογή και η γνωστοποίηση πληροφοριών και γνώσεων που θα βοηθήσουν στην ενίσχυση της ανθεκτικότητας των κοινοτήτων και θα προωθήσουν αλλαγές στη συμπεριφορά και στην αντίληψη περί της ετοιμότητας σε περιπτώσεις καταστροφών·

25.  ενθαρρύνει την ενίσχυση της συνεργασίας μεταξύ του δημόσιου και του ιδιωτικού τομέα για την ανθεκτικότητα· υπενθυμίζει, στο πλαίσιο αυτό, τη σημασία της ανακοίνωσης της Επιτροπής με τίτλο «Ενίσχυση του ρόλου του ιδιωτικού τομέα για την επίτευξη βιώσιμης και χωρίς αποκλεισμούς ανάπτυξης στις αναπτυσσόμενες χώρες»· καλεί την Επιτροπή να διευκολύνει περαιτέρω τη συμμετοχή του ιδιωτικού τομέα, μέσω της δημιουργίας κινήτρων και του κατάλληλου περιβάλλοντος για τις ιδιωτικές επιχειρήσεις, ώστε να συμμετάσχουν στη βελτίωση της ανθεκτικότητας και τη μείωση των κινδύνων σε χώρες εταίρους·

26.  αναθέτει στον Πρόεδρό του να διαβιβάσει το παρόν ψήφισμα στο Συμβούλιο, την Επιτροπή και στην Αντιπρόεδρο της Επιτροπής/Ύπατη Εκπρόσωπο της Ένωσης για την Εξωτερική Πολιτική και την Πολιτική Ασφαλείας.

(1) ΕΕ C 468 της 15.12.2016, σ. 120.
(2) Κείμενα που εγκρίθηκαν, P8_TA(2015)0459.
(3) Κείμενα που εγκρίθηκαν, P8_TA(2017)0026.
(4) ΟΟΣΑ (2016), States of Fragility 2016: Understanding violence (Καταστάσεις αστάθειας 2016: κατανοώντας τη βία), OECD publishing, Paris.

Ανακοίνωση νομικού περιεχομένου