Ευρετήριο 
Κείμενα που εγκρίθηκαν
Τρίτη 4 Ιουλίου 2017 - ΣτρασβούργοΟριστική έκδοση
Διορισμός μέλους της Ευρωπαϊκής Επιτροπής
 Συμφωνία-πλαίσιο μεταξύ της ΕE και του Κοσσυφοπεδίου σχετικά με τις γενικές αρχές για τη συμμετοχή του Κοσσυφοπεδίου σε προγράμματα της Ένωσης ***
 Κινητοποίηση του Ευρωπαϊκού Ταμείου Προσαρμογής στην Παγκοσμιοποίηση: αίτηση EGF/2017/001 ES/Castilla y León - εξόρυξη
 Ευρωπαϊκά πρότυπα για τον 21ο αιώνα
 Προς ένα πανευρωπαϊκό πλαίσιο για τα καλυμμένα ομόλογα
 Ο ρόλος του αλιευτικού τουρισμού στη διαφοροποίηση των αλιευτικών δραστηριοτήτων
 Προθεσμίες παραγραφής σε περίπτωση τροχαίων ατυχημάτων
 Κοινά ελάχιστα πρότυπα του αστικού δικονομικού δικαίου
 Μακροοικονομική χρηματοδοτική συνδρομή στη Δημοκρατία της Μολδαβίας ***I
 Δημοσιοποίηση πληροφοριών για τη φορολογία εισοδήματος από ορισμένες επιχειρήσεις και υποκαταστήματα ***I
 Εφαρμογή προσωρινών αυτόνομων εμπορικών μέτρων για την Ουκρανία ***I
 Σχέδιο διορθωτικού προϋπολογισμού αριθ. 2 του Γενικού Προϋπολογισμού 2017: εγγραφή του πλεονάσματος του οικονομικού έτους 2016
 Επιμήκυνση της διάρκειας ζωής των προϊόντων: οφέλη για τους καταναλωτές και τις επιχειρήσεις
 Αντιμετώπιση των παραβιάσεων των ανθρωπίνων δικαιωμάτων στο πλαίσιο εγκλημάτων πολέμου και εγκλημάτων κατά της ανθρωπότητας, συμπεριλαμβανομένης της γενοκτονίας
 Ιδιωτικές εταιρείες ασφαλείας
 Συνθήκες εργασίας και επισφαλής απασχόληση

Διορισμός μέλους της Ευρωπαϊκής Επιτροπής
PDF 386kWORD 43k
Απόφαση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου της 4ης Ιουλίου 2017 για την έγκριση του διορισμού της κ. Mariya Gabriel ως Επιτρόπου (C8-0166/2017 - 2017/0805(NLE))
P8_TA(2017)0275

Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο,

–  έχοντας υπόψη το άρθρο 246 παράγραφος 2 της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης,

–  έχοντας υπόψη το άρθρο 106α της Συνθήκης περί ιδρύσεως της Ευρωπαϊκής Κοινότητας Ατομικής Ενέργειας,

–  έχοντας υπόψη το σημείο 6 της συμφωνίας-πλαίσιο για τις σχέσεις μεταξύ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και της Ευρωπαϊκής Επιτροπής(1),

–  έχοντας υπόψη την υποβληθείσα παραίτηση της κ. Kristalina Georgieva από τη θέση της Επιτρόπου,

–  έχοντας υπόψη την επιστολή του Συμβουλίου της 29ης Μαΐου 2017 με την οποία το Συμβούλιο κάλεσε το Κοινοβούλιο να γνωμοδοτήσει σχετικά με απόφαση, η οποία θα πρέπει να ληφθεί κατόπιν κοινής συμφωνίας με τον Πρόεδρο της Επιτροπής, για το διορισμό της κ. Mariya Gabriel ως Επιτρόπου (C8-0166/2017),

–  έχοντας υπόψη την πραγματοποιηθείσα στις 20 Ιουνίου 2017 ακρόαση της κ. Mariya Gabriel ενώπιον της Επιτροπής Βιομηχανίας, Έρευνας και Ενέργειας και της Επιτροπής Πολιτισμού και Παιδείας, σε συνεργασία με την Επιτροπή Εσωτερικής Αγοράς και Προστασίας των Καταναλωτών, την Επιτροπή Νομικών Θεμάτων και την Επιτροπή Πολιτικών Ελευθεριών, Δικαιοσύνης και Εσωτερικών Υποθέσεων, και τη δήλωση αξιολόγησης που συνέταξαν οι εν λόγω επιτροπές κατόπιν της ακρόασης αυτής,

–  έχοντας υπόψη το άρθρο 118 και το παράρτημα VI του Κανονισμού του,

1.  εγκρίνει τον διορισμό της κ. Mariya Gabriel ως Επιτρόπου για το υπόλοιπο της θητείας της Επιτροπής, έως τις 31 Οκτωβρίου 2019·

2.  αναθέτει στον Πρόεδρό του να διαβιβάσει την παρούσα απόφαση στο Συμβούλιο, στην Επιτροπή και στις κυβερνήσεις των κρατών μελών.

(1) ΕΕ L 304 της 20.11.2010, σ. 47.


Συμφωνία-πλαίσιο μεταξύ της ΕE και του Κοσσυφοπεδίου σχετικά με τις γενικές αρχές για τη συμμετοχή του Κοσσυφοπεδίου σε προγράμματα της Ένωσης ***
PDF 378kWORD 48k
Νομοθετικό ψήφισμα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου της 4ης Ιουλίου 2017 σχετικά με την πρόταση απόφασης του Συμβουλίου για τη σύναψη συμφωνίας-πλαισίου μεταξύ της Ευρωπαϊκής Ένωσης και του Κοσσυφοπεδίου(1) σχετικά με τις γενικές αρχές για τη συμμετοχή του Κοσσυφοπεδίου σε προγράμματα της Ένωσης (13391/2016 – C8-0491/2016 – 2013/0115(NLE))
P8_TA(2017)0276A8-0207/2017

(Έγκριση)

Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο,

–  έχοντας υπόψη το σχέδιο απόφασης του Συμβουλίου (13391/2016),

–  έχοντας υπόψη το σχέδιο συμφωνίας-πλαισίου μεταξύ της Ευρωπαϊκής Ένωσης και του Κοσσυφοπεδίου(2) σχετικά με τις γενικές αρχές για τη συμμετοχή του Κοσσυφοπεδίου σε προγράμματα της Ένωσης (13393/2016),

–  έχοντας υπόψη την αίτηση έγκρισης που υπέβαλε το Συμβούλιο, σύμφωνα με το άρθρο 212 και το άρθρο 218 παράγραφος 6 δεύτερο εδάφιο στοιχείο α) και το άρθρο 218 παράγραφος 7 της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης (C8-0491/2016),

–  έχοντας υπόψη το άρθρο 99 παράγραφοι 1 και 4 και το άρθρο 108 παράγραφος 7 του Κανονισμού του,

–  έχοντας υπόψη τη σύσταση της Επιτροπής Εξωτερικών Υποθέσεων (A8-0207/2017),

1.  εγκρίνει τη σύναψη της συμφωνίας·

2.  αναθέτει στον Πρόεδρό του να διαβιβάσει τη θέση του στο Συμβούλιο, στην Επιτροπή, καθώς και στις κυβερνήσεις και στα κοινοβούλια των κρατών μελών και του Κοσσυφοπεδίου.

(1)* Η ονομασία αυτή χρησιμοποιείται με επιφύλαξη των θέσεων ως προς το καθεστώς και συνάδει με την Απόφαση του Συμβουλίου Ασφαλείας των Ηνωμένων Εθνών 1244(1999) και τη γνώμη του Διεθνούς Δικαστηρίου σχετικά με τη Διακήρυξη της ανεξαρτησίας του Κοσσυφοπεδίου.
(2)* Η ονομασία αυτή χρησιμοποιείται με επιφύλαξη των θέσεων ως προς το καθεστώς και συνάδει με την Απόφαση του Συμβουλίου Ασφαλείας των Ηνωμένων Εθνών 1244(1999) και τη γνώμη του Διεθνούς Δικαστηρίου σχετικά με τη Διακήρυξη της ανεξαρτησίας του Κοσσυφοπεδίου.


Κινητοποίηση του Ευρωπαϊκού Ταμείου Προσαρμογής στην Παγκοσμιοποίηση: αίτηση EGF/2017/001 ES/Castilla y León - εξόρυξη
PDF 434kWORD 55k
Ψήφισμα
Παράρτημα
Ψήφισμα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου της 4ης Ιουλίου 2017 σχετικά με την πρόταση απόφασης του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου για την κινητοποίηση του Ευρωπαϊκού Ταμείου Προσαρμογής στην Παγκοσμιοποίηση (αίτηση που υπέβαλε η Ισπανία – EGF/2017/001 ES/Castilla y León - εξόρυξη) (COM(2017)0266 – C8-0174/2017 – 2017/2079(BUD))
P8_TA(2017)0277A8-0248/2017

Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο,

–  έχοντας υπόψη την πρόταση της Επιτροπής προς το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο (COM(2017)0266 – C8-0174/2017),

–  έχοντας υπόψη τον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 1309/2013 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 17ης Δεκεμβρίου 2013, για το Ευρωπαϊκό Ταμείο Προσαρμογής στην Παγκοσμιοποίηση (2014-2020) και την κατάργηση του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1927/2006(1) (κανονισμός ΕΤΠ),

–  έχοντας υπόψη τον κανονισμό (EE, Ευρατόμ) αριθ. 1311/2013 του Συμβουλίου, της 2ας Δεκεμβρίου 2013, για τον καθορισμό του πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου για την περίοδο 2014-2020(2), και ιδίως το άρθρο 12,

–  έχοντας υπόψη τη διοργανική συμφωνία, της 2ας Δεκεμβρίου 2013, μεταξύ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, του Συμβουλίου και της Επιτροπής για τη δημοσιονομική πειθαρχία, τη συνεργασία σε δημοσιονομικά θέματα και τη χρηστή δημοσιονομική διαχείριση(3) (ΙΙΑ της 2ας Δεκεμβρίου 2013), και ιδίως το σημείο 13,

–  έχοντας υπόψη τη διαδικασία τριμερούς διαλόγου που προβλέπεται στο σημείο 13 της διοργανικής συμφωνίας της 2ας Δεκεμβρίου 2013,

–  έχοντας υπόψη την επιστολή της Επιτροπής Απασχόλησης και Κοινωνικών Υποθέσεων,

–  έχοντας υπόψη την επιστολή της Επιτροπής Περιφερειακής Ανάπτυξης,

–  έχοντας υπόψη την έκθεση της Επιτροπής Προϋπολογισμών (A8-0248/2017),

Α.  λαμβάνοντας υπόψη ότι η Ένωση έχει θεσπίσει νομοθετικά και δημοσιονομικά μέσα για να παρέχει πρόσθετη στήριξη στους εργαζόμενους που πλήττονται από τις συνέπειες των μεγάλων διαρθρωτικών αλλαγών στη μορφή του παγκόσμιου εμπορίου ή τις συνέπειες της παγκόσμιας χρηματοπιστωτικής και οικονομικής κρίσης και να διευκολύνει την επανένταξή τους στην αγορά εργασίας·

Β.  λαμβάνοντας υπόψη ότι η οικονομική βοήθεια της Ένωσης προς εργαζόμενους που απολύονται θα πρέπει να έχει δυναμικό χαρακτήρα και να διατίθεται όσο το δυνατόν ταχύτερα και αποτελεσματικότερα, σύμφωνα με την κοινή δήλωση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, του Συμβουλίου και της Επιτροπής που εγκρίθηκε κατά τη συνεδρίαση συνδιαλλαγής της 17ης Ιουλίου 2008, και λαμβάνοντας δεόντως υπόψη τη διοργανική συμφωνία της 2ας Δεκεμβρίου 2013 όσον αφορά τη λήψη αποφάσεων για την κινητοποίηση του Ευρωπαϊκού Ταμείου Προσαρμογής στην Παγκοσμιοποίηση (ΕΤΠ)·

Γ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι η έγκριση του κανονισμού ΕΤΠ αντικατοπτρίζει τη συμφωνία η οποία επιτεύχθηκε μεταξύ του Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου με σκοπό την επαναφορά του κριτηρίου κινητοποίησης λόγω κρίσης, τον ορισμό της χρηματοδοτικής συνεισφοράς της Ένωσης στο 60 % του συνολικού εκτιμώμενου κόστους των προτεινόμενων μέτρων, την αύξηση της απόδοσης όσον αφορά την εξέταση των αιτήσεων ΕΤΠ στην Επιτροπή και από το Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο με τη συντόμευση των προθεσμιών για αξιολόγηση και έγκριση, την επέκταση των επιλέξιμων δράσεων και των δικαιούχων με τον συνυπολογισμό των αυτοαπασχολούμενων και των νέων, καθώς και τη χρηματοδότηση κινήτρων για τη δημιουργία δικών τους επιχειρήσεων·

Δ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι η Ισπανία υπέβαλε την αίτηση EGF/2017/001 ES/Castilla y León για χρηματοδοτική συνεισφορά από το ΕΤΠ μετά από απολύσεις στον οικονομικό τομέα που ταξινομείται σύμφωνα με τη NACE αναθ. 2 στον κλάδο 5 (Εξόρυξη άνθρακα και λιγνίτη) στην περιφέρεια Castilla y León (ES41) και λαμβάνοντας επίσης υπόψη ότι 339 απολυθέντες εργαζόμενοι, καθώς και 125 νέοι που βρίσκονται εκτός απασχόλησης, εκπαίδευσης ή κατάρτισης (ΕΑΕΚ) κάτω των 30 ετών αναμένεται να συμμετάσχουν στα μέτρα· λαμβάνοντας υπόψη ότι στις απολύσεις προέβησαν οι Hullera Vasco Leonesa SA, Centro de Investigación y Desarrollo SA, Hijos de Baldomero García SA, Minas del Bierzo Alto SL και Unión Minera del Norte SA·

Ε.  λαμβάνοντας υπόψη ότι η αίτηση υποβλήθηκε δυνάμει του κριτηρίου παρέμβασης που προβλέπεται στο άρθρο 4 παράγραφος 2 του κανονισμού ΕTΠ, κατά παρέκκλιση από τα κριτήρια του άρθρου 4 παράγραφος 1 στοιχείο β) του εν λόγω κανονισμού, το οποίο απαιτεί τουλάχιστον 500 απολύσεις εντός περιόδου αναφοράς εννέα μηνών σε επιχειρήσεις που δραστηριοποιούνται στον ίδιο οικονομικό τομέα που ορίζεται σε κλάδο της NACE αναθ. 2 και είναι εγκατεστημένες σε μία περιφέρεια ή σε δύο συνορεύουσες περιφέρειες όπως καθορίζονται σε επίπεδο NUTS 2 σε ένα κράτος μέλος·

1.  συμφωνεί με την Επιτροπή ότι έχουν τηρηθεί οι προϋποθέσεις που ορίζονται στο άρθρο 4 παράγραφος 2 του κανονισμού για το ΕΤΠ και ότι, ως εκ τούτου, η Ισπανία δικαιούται να λάβει χρηματοδοτική συνεισφορά 1 002 264 EUR δυνάμει του εν λόγω κανονισμού, ποσό που αντιστοιχεί στο 60 % του συνολικού κόστους 1 670 440 EUR·

2.  επισημαίνει ότι οι ισπανικές αρχές υπέβαλαν την αίτηση για χρηματοδοτική συνεισφορά από το ΕΤΠ στις 20 Ιανουαρίου 2017 και ότι η αξιολόγησή της οριστικοποιήθηκε από την Επιτροπή στις 2 Ιουνίου 2017 και κοινοποιήθηκε στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο την ίδια ημέρα·

3.  υπενθυμίζει ότι κατά τη διάρκεια της περασμένης δεκαετίας, η παραγωγή άνθρακα στην Ένωση και η παγκόσμια τιμή του έπεσαν δραματικά, γεγονός που οδήγησε σε διαρκώς αυξανόμενες εισαγωγές άνθρακα από χώρες εκτός ΕΕ και εξανάγκασε πολλά ανθρακωρυχεία της ΕΕ στο κλείσιμο λόγω ανεπαρκούς κερδοφορίας· επισημαίνει ότι οι τάσεις αυτές υπήρξαν πολύ πιο έντονες στην Ισπανία και οδήγησαν στην αναδιοργάνωση και στην αναδιάρθρωση του κλάδου εξόρυξης άνθρακα· τονίζει ότι η απασχόληση στην περιοχή της Castilla y León έχει πληγεί σοβαρά από τις επιπτώσεις της κρίσης στον εξορυκτικό τομέα και επισημαίνει ότι μόνο στην περιφέρεια Castilla y León εξαναγκάστηκαν σε κλείσιμο δέκα επιχειρήσεις εξόρυξης άνθρακα κατά την περίοδο από το 2010 έως το 2016·

4.  παρατηρεί ότι η Ισπανία ζήτησε παρέκκλιση από το άρθρο 4 παράγραφος 1 στοιχείο β) με το αιτιολογικό ότι η περιοχή που επλήγη από τις απολύσεις αποτελείται από μικρές, απομονωμένες πόλεις στα απομακρυσμένα και αραιοκατοικημένα οροπέδια της Κανταβρίας, μια περιοχή που εξαρτάται σε πολύ μεγάλο βαθμό από την εξόρυξη άνθρακα και που πάσχει από τις περιορισμένες δυνατότητες συγκοινωνίας και μπορεί άρα να θεωρηθεί μικρή αγορά εργασίας κατά την έννοια του άρθρου 4 παράγραφος 2·

5.  επισημαίνει, ειδικότερα, την πολύ χαμηλή πυκνότητα πληθυσμού, τα προβλήματα που συνδέονται με τον ορεινό χαρακτήρα και την δύσκολη κατάσταση που επικρατεί ως προς την απασχόληση στο βόρειο τμήμα των επαρχιών León και Palencia· εκφράζει ανησυχία για την απότομη μείωση του πληθυσμού, η οποία είναι αναλογικά μεγαλύτερη μεταξύ των νέων κάτω των 25 ετών·

6.  επισημαίνει ότι η χρηματοδοτική συνεισφορά αφορά 339 απολυθέντες εργαζόμενους, 97 % των οποίων είναι άνδρες·

7.  επικροτεί την απόφαση της Ισπανίας να παράσχει σε 125 νέους εκτός απασχόλησης, εκπαίδευσης ή κατάρτισης (ΕΑΕΚ) κάτω των 30 ετών εξατομικευμένες υπηρεσίες συγχρηματοδοτούμενες από το ΕΤΠ· αντιλαμβάνεται ότι οι εν λόγω υπηρεσίες θα περιλαμβάνουν στήριξη σε όσους ενδιαφέρονται να δημιουργήσουν τη δική τους επιχείρηση·

8.  σημειώνει ότι τα μέτρα θα καθοδηγούνται από μια μελέτη σχετικά με τη δημιουργία θέσεων εργασίας και τις παραγωγικές δραστηριότητες στην περιοχή της Castilla y León, προκειμένου να προσδιοριστούν καλύτερα οι πρωτοβουλίες της δέσμης

9.  σημειώνει ότι η Ισπανία σχεδιάζει έξι ειδών μέτρα για τους απολυθέντες εργαζόμενους και τους ΕΑΕΚ που καλύπτονται από την παρούσα αίτηση: συνεδρίες υποδοχής και ενημέρωσης, (ii) επαγγελματική καθοδήγηση και παροχή συμβουλών, (iii) υποστήριξη για εντατική αναζήτηση εργασίας, (iv) κατάρτιση σε οριζόντιες δεξιότητες και ικανότητες, και επαγγελματική κατάρτιση, (v) προώθηση της επιχειρηματικότητας, και (vi) υποστήριξη για τη σύσταση νέων επιχειρήσεων, καθώς και πρόγραμμα κινήτρων·

10.  σημειώνει ότι τα κίνητρα θα ανέλθουν στο 19,53 % της συνολικής δέσμης εξατομικευμένων μέτρων, αρκετά κάτω από το μέγιστο όριο του 35 % που ορίζεται στον κανονισμό ΕΤΠ· και ότι οι δράσεις αυτές προϋποθέτουν την ενεργό συμμετοχή των δικαιούχων σε δραστηριότητες αναζήτησης εργασίας ή κατάρτισης·

11.  σημειώνει ότι τα παρεχόμενα μαθήματα κατάρτισης θα περιλαμβάνουν εργαστήρια σε τεχνικές αναζήτησης εργασίας, κατάρτιση σε προσωπικές και κοινωνικές δεξιότητες, σε τεχνολογίες της πληροφορίας και των επικοινωνιών (ΤΠΕ) και σε ξένες γλώσσες, ενώ η επαγγελματική κατάρτιση θα επικεντρωθεί στην ενίσχυση είτε συναφών δεξιοτήτων στην εξορυκτική βιομηχανία που ενδέχεται να ενδιαφέρουν και άλλους οικονομικούς τομείς είτε στην ανάπτυξη δεξιοτήτων για τομείς όπως: ο τουρισμός και η φιλοξενία σε αγροτικές περιοχές· η περιβαλλοντική αποκατάσταση των λεκανών εξόρυξης· η αναδάσωση και η διαμόρφωση περιβάλλοντος χώρου·

12.  εκφράζει την ικανοποίησή του διότι οι διαβουλεύσεις με τους ενδιαφερόμενους φορείς, συμπεριλαμβανομένων των συνδικαλιστικών οργανώσεων, των επαγγελματικών ενώσεων, του περιφερειακού οργανισμού για την οικονομική ανάπτυξη, την καινοτομία, τη χρηματοδότηση και τη διεθνοποίηση των επιχειρήσεων και ενός δημοσίου ιδρύματος συνδεδεμένου με την δημόσια υπηρεσία απασχόλησης της περιφέρειας, διεξήχθησαν σε περιφερειακό επίπεδο για την κατάρτιση συντονισμένης δέσμης εξατομικευμένων υπηρεσιών· εκφράζει επίσης την ικανοποίησή του διότι θα εφαρμοστεί τόσο μια πολιτική ισότητας μεταξύ γυναικών και ανδρών όσο και η αρχή της μη εισαγωγής διακρίσεων σε ό,τι αφορά την πρόσβαση στα μέτρα που χρηματοδοτούνται από το ΕΤΠ καθ’ όλη τη διάρκεια της υλοποίησης τους·

13.  υπενθυμίζει ότι, σύμφωνα με το άρθρο 7 του κανονισμού ΕΤΠ, ο σχεδιασμός της συντονισμένης δέσμης εξατομικευμένων υπηρεσιών θα πρέπει να προβλέπει τις μελλοντικές προοπτικές της αγοράς εργασίας και τις απαιτούμενες δεξιότητες και να είναι συμβατός με τη στροφή προς μια αποδοτική ως προς τους πόρους και βιώσιμη οικονομία·

14.  εκφράζει την ικανοποίησή του για την προσθήκη στα ισχύοντα κίνητρα των συνεισφορών στις δαπάνες για φροντιστές εξαρτώμενων προσώπων και τούτο διότι κάτι τέτοιο θα επηρεάσει ενδεχομένως θετικά την ισορροπία μεταξύ των δύο φύλων· καλεί την Επιτροπή να παράσχει λεπτομερή πληροφόρηση όσον αφορά τη χρήση αυτής της δυνατότητας·

15.  υπενθυμίζει ότι είναι αναγκαίος ο χωρίς χρονοτριβή μετασχηματισμός των οικονομιών της Ένωσης και η εξασφάλιση των αντίστοιχων θέσεων εργασίας εν συνεχεία της συμφωνίας COP21 του Παρισιού·

16.  επισημαίνει την μεγάλη σημασία μιας εκστρατείας ενημέρωσης των ΕΑΕΚ που είναι ενδεχομένως επιλέξιμοι για τα μέτρα, με διασφάλιση της ισορροπίας μεταξύ των φύλων στο μέτρο του δυνατού·

17.  ζητεί από την Επιτροπή να παράσχει περισσότερες λεπτομέρειες, στο πλαίσιο μελλοντικών νομοθετικών προτάσεων, σχετικά με τους τομείς που έχουν προοπτικές ανάπτυξης και ενδέχεται συνεπώς σε θέση να προβούν σε προσλήψεις· ζητεί επίσης από την Επιτροπή να συγκεντρώσει τεκμηριωμένα στοιχεία σχετικά με τον αντίκτυπο της χρηματοδότησης από το ΕΤΠ, μεταξύ άλλων όσον αφορά την ποιότητα των θέσεων εργασίας και τα ποσοστά επανένταξης που επιτυγχάνονται μέσω του ΕΤΠ·

18.  σημειώνει ότι οι ισπανικές αρχές έχουν επιβεβαιώσει ότι για τις επιλέξιμες δράσεις δεν χορηγείται ενίσχυση από άλλα χρηματοδοτικά μέσα της Ένωσης, ότι θα αποφευχθεί κάθε χρηματοδοτική επικάλυψη, και ότι οι επιλέξιμες δράσεις θα είναι συμπληρωματικές προς εκείνες που χρηματοδοτούνται από τα διαρθρωτικά ταμεία·

19.  επαναλαμβάνει ότι η συνδρομή από το ΕΤΠ δεν πρέπει να αντικαθιστά ούτε ενέργειες που αποτελούν ευθύνη των επιχειρήσεων βάσει του εθνικού δικαίου ή των συλλογικών συμβάσεων, ούτε μέτρα αναδιάρθρωσης επιχειρήσεων ή τομέων·

20.  εκφράζει την ικανοποίησή του διότι το σχέδιο παρέμβασης θα περιλαμβάνει πρωτοβουλία παρακολούθησης στην οποία θα έχουν τη δυνατότητα να συμμετάσχουν οι κοινωνικοί φορείς και τούτο προκειμένου να διασφαλιστεί ότι η πρόταση θα εφαρμοστεί σύμφωνα με τις συστάσεις μίας μελέτης που θα πραγματοποιηθεί στο πλαίσιο των ενεργειών που περιλαμβάνονται στην πρωτοβουλία όσον αφορά τη ζήτηση στον τομέα της επαγγελματικής κατάρτισης και τις ευκαιρίες απασχόλησης, καθώς επίσης και για να διασφαλιστεί η χρηστή διαχείριση του προϋπολογισμού·

21.  επαναλαμβάνει το αίτημά του προς την Επιτροπή να μεριμνήσει ώστε το κοινό να έχει πρόσβαση σε όλα τα έγγραφα που σχετίζονται με υποθέσεις του ΕΤΠ·

22.  εγκρίνει την απόφαση που επισυνάπτεται στο παρόν ψήφισμα·

23.  αναθέτει στον Πρόεδρό του να συνυπογράψει με τον Πρόεδρο του Συμβουλίου την απόφαση αυτή και να μεριμνήσει για τη δημοσίευσή της στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης·

24.  αναθέτει στον Πρόεδρό του να διαβιβάσει το παρόν ψήφισμα, συμπεριλαμβανομένου του παραρτήματός του, στο Συμβούλιο και στην Επιτροπή.

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ

ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ

σχετικά με την κινητοποίηση του Ευρωπαϊκού Ταμείου Προσαρμογής στην Παγκοσμιοποίηση έπειτα από αίτηση που υπέβαλε η Ισπανία – EGF/2017/001 ES/Castilla y León - εξόρυξη

(Το κείμενο αυτού του παραρτήματος δεν επαναλαμβάνεται εδώ, εφόσον αντιστοιχεί στην τελική πράξη, απόφαση (ΕΕ) 2017/1372.)

(1) ΕΕ L 347 της 20.12.2013, σ. 855.
(2) ΕΕ L 347 της 20.12.2013, σ. 884.
(3) ΕΕ C 373 της 20.12.2013, σ. 1.


Ευρωπαϊκά πρότυπα για τον 21ο αιώνα
PDF 549kWORD 73k
Ψήφισμα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου της 4ης Ιουλίου 2017 σχετικά με τα ευρωπαϊκά πρότυπα για τον 21ο αιώνα (2016/2274(INI))
P8_TA(2017)0278A8-0213/2017

Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο,

–  έχοντας υπόψη τον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 1025/2012 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 25ης Οκτωβρίου 2012 σχετικά με την ευρωπαϊκή τυποποίηση, την τροποποίηση των οδηγιών του Συμβουλίου 89/686/ΕΟΚ και 93/15/ΕΟΚ και των οδηγιών του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου 94/9/ΕΚ, 94/25/ΕΚ, 95/16/ΕΚ, 97/23/ΕΚ, 98/34/ΕΚ, 2004/22/ΕΚ, 2007/23/ΕΚ, 2009/23/ΕΚ και 2009/105/ΕΚ και την κατάργηση της απόφασης 87/95/ΕΟΚ του Συμβουλίου και της απόφασης αριθ. 1673/2006/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου,

–  έχοντας υπόψη την οδηγία (ΕΕ) 2016/1148 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 6ης Ιουλίου 2016, σχετικά με μέτρα για υψηλό κοινό επίπεδο ασφάλειας συστημάτων δικτύου και πληροφοριών σε ολόκληρη την Ένωση (οδηγία ΑΔΠ),

–  έχοντας υπόψη την έκθεση της Επιτροπής προς το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο της 1ης Ιουνίου 2016 σχετικά με την εφαρμογή του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1025/2012 από το 2013 έως το 2015 (COM(2016)0212),

–  έχοντας υπόψη το έγγραφο εργασίας των υπηρεσιών της Επιτροπής, της 1ης Ιουνίου 2016, με τίτλο «Ανάλυση της εφαρμογής του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1025/2012 από το 2013 ως το 2015 και ενημερωτικά δελτία» (SWD(2016)0126),

–  έχοντας υπόψη την ανακοίνωση της Επιτροπής, της 1ης Ιουνίου 2016, με τίτλο «Ευρωπαϊκά πρότυπα για τον 21o αιώνα» (COM(2016)0358),

–  έχοντας υπόψη το έγγραφο εργασίας των υπηρεσιών της Επιτροπής, της 1ης Ιουνίου 2016, με τίτλο «Αξιοποίηση του δυναμικού των ευρωπαϊκών προτύπων για τις υπηρεσίες ώστε να βοηθηθούν οι καταναλωτές και οι επιχειρήσεις της Ευρώπης» (SWD(2016)0186),

–  έχοντας υπόψη την ανακοίνωση της Επιτροπής, της 1ης Ιουνίου 2016, με τίτλο «Το ετήσιο πρόγραμμα εργασιών της Ένωσης για την ευρωπαϊκή τυποποίηση για το 2017» (COM(2016)0357),

–  έχοντας υπόψη το έγγραφο εργασίας των υπηρεσιών της Επιτροπής, της 1ης Ιουνίου 2016, με τίτλο «Η εφαρμογή των μέτρων που προβλέπονται στο πρόγραμμα εργασίας της Ένωσης του 2016 για την ευρωπαϊκή τυποποίηση, συμπεριλαμβανομένων των εκτελεστικών πράξεων και των εντολών που εστάλησαν στους ευρωπαϊκούς οργανισμούς τυποποίησης», (SWD(2016)0185),

–  έχοντας υπόψη την ανακοίνωση της Επιτροπής, της 19ης Απριλίου 2016, με τίτλο «Προτεραιότητες τυποποίησης στον τομέα των ΤΠΕ για την ψηφιακή ενιαία αγορά» (COM(2016)0176),

–  έχοντας υπόψη την κοινή πρωτοβουλία για την τυποποίηση στο πλαίσιο της στρατηγικής για την ενιαία αγορά, όπως αναφέρεται στην ανακοίνωση της Επιτροπής, της 28ης Οκτωβρίου 2015, με τίτλο «Αναβάθμιση της ενιαίας αγοράς: περισσότερες ευκαιρίες για τους πολίτες και τις επιχειρήσεις» (COM(2015)0550),

–  έχοντας υπόψη το ψήφισμά του της 21ης Οκτωβρίου 2010 σχετικά με το μέλλον της ευρωπαϊκής τυποποίησης(1),

–  έχοντας υπόψη τη γνωμοδότηση της Ευρωπαϊκής Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής με τίτλο «Ευρωπαϊκά πρότυπα για τον 21ο αιώνα»,

–  έχοντας υπόψη τη γνωμοδότηση της Ευρωπαϊκής Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής με τίτλο «Ευρωπαϊκή τυποποίηση 2016»,

–  έχοντας υπόψη τη στρατηγική λογισμικού ανοιχτού κώδικα 2014-2017 της Επιτροπής(2),

–  έχοντας υπόψη το άρθρο 52 του Κανονισμού του,

–  έχοντας υπόψη την έκθεση της Επιτροπής Εσωτερικής Αγοράς και Προστασίας των Καταναλωτών και τις γνωμοδοτήσεις της Επιτροπής Βιομηχανίας, Έρευνας και Ενέργειας και της Επιτροπής Μεταφορών και Τουρισμού (A8-0213/2017),

A.  λαμβάνοντας υπόψη ότι το ευρωπαϊκό σύστημα τυποποίησης αποτελεί κεντρικό στοιχείο για την ολοκλήρωση της ενιαίας αγοράς· λαμβάνοντας υπόψη ότι οι δράσεις της Επιτροπής για τον καθορισμό ενός κοινού οράματος για την ευρωπαϊκή τυποποίηση είναι άμεσο αποτέλεσμα των δέκα προτεραιοτήτων της Επιτροπής Juncker και, πιο συγκεκριμένα, των προτεραιοτήτων σχετικά με τη συνδεδεμένη ψηφιακή ενιαία αγορά και τη στρατηγική για την ενιαία αγορά·

B.  λαμβάνοντας υπόψη ότι ένα ανοιχτό, χωρίς αποκλεισμούς, διαφανές και καθοδηγούμενο από την αγορά ευρωπαϊκό σύστημα τυποποίησης που θα βασίζεται στην εμπιστοσύνη και στην επαρκή συμμόρφωση διαδραματίζει καίριο ρόλο στη θετική αντιμετώπιση της αυξανόμενης ανάγκης, στην ευρωπαϊκή βιομηχανική, οικονομική, κοινωνική και περιβαλλοντική πολιτική και νομοθεσία, για πρότυπα ικανά να συμβάλουν στην ασφάλεια των προϊόντων, στην καινοτομία, στη διαλειτουργικότητα, στη βιωσιμότητα και στην προσβασιμότητα για τους ανθρώπους με αναπηρία, και να βελτιώσουν την ποιότητα ζωής των πολιτών, των καταναλωτών και των εργαζομένων·

Γ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι ένα αποτελεσματικό ευρωπαϊκό σύστημα τυποποίησης θα πρέπει να βασίζεται στη στενή σύμπραξη και συνεργασία μεταξύ βιομηχανίας, δημόσιων αρχών, φορέων τυποποίησης και άλλων ενδιαφερόμενων μερών, όπως οι οργανώσεις του παραρτήματος III που αναγνωρίζονται από τον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 1025/2012·

Δ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι τα ευρωπαϊκά πρότυπα είναι αναγκαίο να αναπτυχθούν στο πλαίσιο ενός ανοιχτού και διαφανούς συστήματος χωρίς αποκλεισμούς, που θα βασίζεται στη συναίνεση όλων των ενδιαφερόμενων φορέων, με σκοπό τον καθορισμό στρατηγικών τεχνικών ή ποιοτικών απαιτήσεων προς τις οποίες τα τρέχοντα ή μελλοντικά προϊόντα, διαδικασίες παραγωγής, υπηρεσίες ή μέθοδοι θα μπορούν να συμμορφώνονται·

E.  λαμβάνοντας υπόψη ότι η ανακοίνωση της Επιτροπής για τις προτεραιότητες τυποποίησης στον τομέα των ΤΠΕ για την ψηφιακή ενιαία αγορά αναγνωρίζει την αξία των ανοικτών προτύπων, αλλά δεν παρέχει ορισμό του ανοικτού προτύπου· λαμβάνοντας υπόψη ότι τα ανοιχτά πρότυπα έχουν αποδειχθεί σημαντικά για τη δημιουργία και την ανάπτυξη του διαδικτύου και των διαδικτυακών υπηρεσιών, που με τη σειρά τους έχουν προωθήσει την καινοτομία και τις κοινωνικές και οικονομικές προοπτικές·

ΣΤ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι η χρήση λύσεων αδειοδότησης λογισμικού ανοιχτού κώδικα και υλισμικού θα πρέπει και μπορούν να βοηθήσουν τις ευρωπαϊκές εταιρείες και διοικήσεις να εξασφαλίσουν καλύτερη πρόσβαση σε ψηφιακά προϊόντα και υπηρεσίες·

Ζ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι ένα σύγχρονο και ευέλικτο ευρωπαϊκό σύστημα τυποποίησης αποτελεί χρήσιμη συνιστώσα μιας φιλόδοξης και ανανεωμένης ευρωπαϊκής βιομηχανικής πολιτικής και της λειτουργίας της ενιαίας αγοράς· λαμβάνοντας υπόψη ότι τα πρότυπα μπορούν να ενισχύσουν την ανταγωνιστικότητα της ΕΕ σε παγκόσμιο επίπεδο, την ανάπτυξη, τον θεμιτό ανταγωνισμό και την καινοτομία και να στηρίξουν την ποιότητα, τις επιχειρήσεις, και, ειδικότερα, τις επιδόσεις των ΜΜΕ και την προστασία των καταναλωτών, των εργαζομένων και του περιβάλλοντος·

H.  λαμβάνοντας υπόψη ότι στην Ευρώπη συνυπάρχουν δύο διαφορετικά συστήματα ανάπτυξης προτύπων, και συγκεκριμένα, ένα που βασίζεται στην αρχή της εθνικής αντιπροσωπείας, όπως εφαρμόζεται από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή Τυποποίησης (CEN) και την Ευρωπαϊκή Επιτροπή Ηλεκτροτεχνικής Τυποποίησης (CENELEC), και ένα άλλο που βασίζεται στην επί πληρωμή συμμετοχή των ενδιαφερόμενων φορέων όπως αναπτύχθηκε από το Ευρωπαϊκό Ινστιτούτο Τηλεπικοινωνιακών Προτύπων (ETSI)· λαμβάνοντας υπόψη ότι είναι αναγκαίο να αξιολογηθούν τα συστήματα ανάπτυξης προτύπων που συνδέονται με τον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 1025/2012 με σκοπό να προσδιοριστούν οι υπάρχουσες προκλήσεις και ορθές πρακτικές·

Θ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι ο κανονισμός (ΕΕ) αριθ. 1025/2012 έχει επιφέρει βελτιώσεις στη διαδικασία τυποποίησης ενσωματώνοντας, για πρώτη φορά, τους κοινωνικούς φορείς και τις ΜΜΕ στη νομική βάση του ευρωπαϊκού συστήματος τυποποίησης·

Ι.  λαμβάνοντας υπόψη ότι τα πρότυπα ΤΠΕ, τα οποία αναπτύσσονται κατά κύριο λόγο σε παγκόσμιο επίπεδο, επιτρέπουν την ανάπτυξη διαλειτουργικών λύσεων για συμπληρωματικά προϊόντα και για τα διάφορα μέρη ενός συγκεκριμένου προϊόντος, γεγονός ιδιαίτερα σημαντικό για την ανάπτυξη του «Διαδικτύου των πραγμάτων» (Internet of things ή ΙοΤ)· λαμβάνοντας υπόψη ότι ο κατακερματισμός των προτύπων και οι ιδιοκτησιακές ή ημίκλειστες λύσεις παρεμποδίζουν την ανάπτυξη και την αξιοποίηση του ΙοΤ, και ότι ως εκ τούτου απαιτείται η ανάπτυξη στρατηγικής προσέγγισης για την τυποποίηση των ΤΠΕ προκειμένου να διασφαλιστεί η επιτυχής ανταπόκριση στις ανάγκες της επερχόμενης δεκαετίας και με αυτόν τον τρόπο να μπορέσει η ΕΕ να διατηρήσει ηγετικό ρόλο στο παγκόσμιο σύστημα τυποποίησης·

ΙΑ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι η δημοσίευση εγγράφων και δεδομένων πληροί κυβερνητικές αρμοδιότητες και στόχους διαφάνειας, συμπεριλαμβανομένων της λογοδοσίας, της δυνατότητας αναπαραγωγής, της βιωσιμότητας και της αξιοπιστίας της κυβερνητικής δράσης· λαμβάνοντας υπόψη ότι η δημοσίευση εγγράφων ή δεδομένων πρέπει να βασίζεται σε ανοιχτούς και τυποποιημένους μορφότυπους προκειμένου να αποφεύγονται καταστάσεις «εξάρτησης» όπου ένα προϊόν λογισμικού ή ένας πάροχος μπορεί να μην είναι πλέον εμπορικά διαθέσιμος, ούτως ώστε να παρέχει σε ανεξάρτητες οντότητες τη δυνατότητα εφαρμογής των εν λόγω μορφοτύπων στο πλαίσιο διαφόρων αναπτυξιακών και επιχειρηματικών μοντέλων, συμπεριλαμβανομένου του ανοιχτού κώδικα, με τρόπο ώστε να διασφαλίζεται η συνέχιση των κυβερνητικών και διοικητικών διαδικασιών·

ΙΒ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι ο τομέας των μεταφορών πρωτοστατεί στην ανάπτυξη και την εφαρμογή προτύπων τα οποία είναι αναγκαία για τη δημιουργία του ενιαίου ευρωπαϊκού χώρου μεταφορών·

Γενικές σκέψεις

1.  επικροτεί την βασική δέσμη της Επιτροπής για την τυποποίηση, η οποία, σε συνδυασμό με την ανακοίνωση για τα πρότυπα στις ΤΠΕ και την κοινή πρωτοβουλία για την τυποποίηση, αποσκοπεί στη δημιουργία μιας συνεκτικής και απλής ευρωπαϊκής πολιτικής τυποποίησης με στόχο τη διατήρηση των πολλών επιτυχημένων στοιχείων του, τη βελτίωση των ελαττωμάτων του και την επίτευξη της κατάλληλης ισορροπίας μεταξύ της ευρωπαϊκής, της εθνικής και της διεθνούς διάστασης· υπογραμμίζει ότι οποιαδήποτε μελλοντική επανεξέταση του ευρωπαϊκού συστήματος τυποποίησης (ΕΣΤ) θα πρέπει να αξιοποιεί τα πλεονεκτήματα του υφιστάμενου συστήματος, τα οποία συνιστούν ουσιαστική βάση για βελτιώσεις, απέχοντας από οποιεσδήποτε ριζοσπαστικές αλλαγές που θα υπονόμευαν τις βασικές αξίες του·

2.  αναγνωρίζει την ιδιαιτερότητα και τη σημασία του ΕΣΤ για όλους τους ενδιαφερόμενους φορείς, περιλαμβανομένων της βιομηχανίας, των ΜΜΕ, των καταναλωτών και των εργαζομένων, και καλεί την Επιτροπή να εξασφαλίσει ότι το ευρωπαϊκό σύστημα θα συνεχίσει να υπάρχει και να διαθέτει επαρκείς πόρους για την εκπλήρωση των στόχων του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1025/2012, συμβάλλοντας με αυτόν τον τρόπο, μεταξύ άλλων, στη διαλειτουργικότητα, στην ασφάλεια δικαίου και στην εφαρμογή των κατάλληλων εγγυήσεων, για τις επιχειρήσεις και τους καταναλωτές και για την ελεύθερη κυκλοφορία της τεχνολογίας πληροφοριών· καλεί την Επιτροπή να διασφαλίσει βιώσιμο προϋπολογισμό για το ΕΣΥ κατά την αναθεώρηση του πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου (ΠΔΠ)·

3.  χαιρετίζει τη στρογγυλή τράπεζα σχετικά με τη σημασία των προτύπων για την αγορά (Standards Market Relevance Roundtable –SMARRT) στο πλαίσιο της κοινής πρωτοβουλίας για την τυποποίηση, η οποία παρέχει τη δυνατότητα διεξαγωγής διαλόγου μεταξύ της Επιτροπής και της βιομηχανίας σε πλαίσιο πλήρους διαφάνειας για τους ενδιαφερόμενους φορείς όσον αφορά τα θέματα της ημερήσιας διάταξης της Επιτροπής Προτύπων·

4.  σημειώνει ότι τα πρότυπα είναι ένα προαιρετικό εργαλείο που καθοδηγείται από την αγορά και παρέχει τεχνικές απαιτήσεις και καθοδήγηση, η χρήση των οποίων διευκολύνει τη συμμόρφωση των αγαθών και υπηρεσιών με την ευρωπαϊκή νομοθεσία και υποστηρίζει τις ευρωπαϊκές πολιτικές, όταν αναπτύσσονται με υπεύθυνο, διαφανή και καθολικό τρόπο· τονίζει, ωστόσο, ότι τα πρότυπα δεν μπορούν να θεωρηθούν νομοθεσία της ΕΕ, διότι η νομοθεσία και οι πολιτικές σχετικά με το επίπεδο προστασίας των καταναλωτών, της υγείας, της ασφάλειας, του περιβάλλοντος και των δεδομένων και το επίπεδο κοινωνικής ένταξης ορίζονται από τον νομοθέτη·

5.  αναγνωρίζει τον ρόλο των ανοιχτών, τυποποιημένων μορφοτύπων για τις υποχρεώσεις διαφάνειας των κυβερνήσεων, της διοίκησης και των ευρωπαϊκών θεσμικών οργάνων· καλεί τα κράτη μέλη να προσπαθήσουν να εφαρμόζουν κοινές προδιαγραφές στον τομέα της ηλεκτρονικής διακυβέρνησης, με ιδιαίτερη εστίαση στις δικαστικές και τοπικές αρχές· τονίζει ότι τα ανοιχτά πρότυπα είναι ουσιώδους σημασίας για την περαιτέρω ανάπτυξη πολιτικών ανοιχτών δημόσιων δεδομένων και έξυπνων πόλεων, και ότι, ως εκ τούτου, τα έγγραφα και τα δεδομένα πρέπει να δημοσιεύονται σε ανοιχτούς, τυποποιημένους μορφότυπους οι οποίοι να μπορούν να εφαρμοστούν εύκολα, ούτως ώστε να διευκολύνεται η επαναχρησιμοποίηση των δεδομένων· τονίζει τον ρόλο των δημόσιων προμηθειών και των λύσεων ανοιχτών προτύπων για την αποφυγή καταστάσεων εξάρτησης των παρόχων·

6.  πιστεύει ακράδαντα ότι τα ανοιχτά δεδομένα εξακολουθούν να αποτελούν βασικό στοιχείο, ιδίως στον τομέα των μεταφορών, προκειμένου να αξιοποιηθούν πλήρως τα οφέλη της ψηφιακής ενιαίας αγοράς, όπως η προώθηση και η ανάπτυξη των συνδυασμένων μεταφορών· τονίζει, συνεπώς, ότι απαιτείται μεγαλύτερη ασφάλεια δικαίου, κυρίως σε ό,τι αφορά την ιδιοκτησία και την ευθύνη· καλεί, κατά συνέπεια, την Επιτροπή να δημοσιεύσει, χωρίς άλλη καθυστέρηση, οδικό χάρτη για την ανάπτυξη προτύπων με στόχο την εναρμόνιση δημόσια χρηματοδοτούμενων δεδομένων που αφορούν τις μεταφορές και διεπαφών προγραμματισμού, προκειμένου να δοθεί ώθηση στις καινοτομίες έντασης δεδομένων και στην παροχή νέων υπηρεσιών μεταφορών·

7.  τονίζει ότι το ισχύον σύστημα διαπίστευσης των οργανισμών ελέγχου δεν εγγυάται πάντοτε ότι τα προϊόντα και οι υπηρεσίες στην αγορά που εφαρμόζουν εθελοντικά τα ευρωπαϊκά πρότυπα συμμορφώνονται με τα εν λόγω πρότυπα· εκφράζει τη λύπη του για το γεγονός ότι η κοινή πρωτοβουλία για την τυποποίηση (ΚΠΤ) και το ετήσιο πρόγραμμα εργασίας της Ένωσης για την ευρωπαϊκή τυποποίηση (ΕΠΕΕ), δεν δίνουν καμία προσοχή στην διαπίστευση των οργανισμών ελέγχου και στα πρότυπα, και ζητεί από την Επιτροπή να λάβει υπόψη της αυτήν την πτυχή όταν προτείνει νέες πρωτοβουλίες·

8.  φρονεί ότι τα ανοικτά πρότυπα πρέπει να βασίζονται στον ανοικτό χαρακτήρα της διαδικασίας τυποποίησης και στην ανάπτυξη και τη διαθεσιμότητα προτύπων για εφαρμογή και χρήση, σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 1025/2012 και τις αρχές του ΠΟΕ· αναγνωρίζει την πρόθεση της Επιτροπής, όπως εκφράζεται στον χάρτη πορείας για τα τυποποιημένα διπλώματα ευρεσιτεχνίας, να αποσαφηνίσει ζητήματα που σχετίζονται με τους όρους FRAND και την αδειοδότηση των SEP· ενθαρρύνει την Επιτροπή, από κοινού με τους Ευρωπαϊκούς Οργανισμούς Τυποποίησης (ΕΟΤ) και τις κοινότητες ανοικτού κώδικα, να διερευνήσει κατάλληλους τρόπους συνεργασίας·

9.  υπενθυμίζει ότι το ευρωπαϊκό σύστημα τυποποίησης πρέπει να συμβάλει στην ευρωπαϊκή καινοτομία, να ενισχύσει την ανταγωνιστικότητα της Ένωσης και τη θέση της Ευρώπης στις διεθνείς εμπορικές συναλλαγές και να διασφαλίσει την ευημερία των πολιτών της· θεωρεί, συνεπώς, σημαντικό να διατηρήσει η Ευρώπη τον βασικό της ρόλο στο διεθνές σύστημα τυποποίησης και τονίζει τη σημασία της προώθησης των ευρωπαϊκών προτύπων σε παγκόσμιο επίπεδο στις διαπραγματεύσεις εμπορικών συμφωνιών με τρίτες χώρες· υπογραμμίζει ότι το ευρωπαϊκό σύστημα τυποποίησης μπορεί επίσης να επωφεληθεί από τις εταιρικές σχέσεις που συνάπτονται από ΕΟΤ με οργανισμούς τυποποίησης τρίτων χωρών, και επισημαίνει ότι τα άρθρα 13 και 14 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1025/2012 προβλέπουν ήδη τη συμμετοχή πολλών οργανισμών ανάπτυξης προτύπων για τις δημόσιες συμβάσεις στον τομέα των ΤΠΕ· συνιστά στους ΕΟΤ να εξετάσουν το ενδεχόμενο στενότερης συνεργασίας με τους εθνικούς οργανισμούς τυποποίησης (ΕΦΤ) τρίτων χωρών, συμπεριλαμβανομένων των συνοδευτικών φορέων τυποποίησης, εφόσον υπάρχουν δυνατότητες στενής ευθυγράμμισης· ενθαρρύνει την Επιτροπή, τα κράτη μέλη και τους ΕΟΤ να συνεχίσουν να εργάζονται για τη δημιουργία παγκόσμιων προτύπων, δίνοντας επίσης προσοχή στο περιφερειακό πλαίσιο και στην συνάφεια του προτύπου όταν συμμετέχουν σε εργασίες τυποποίησης·

10.  τονίζει ότι η διεθνής συνεργασία στον τομέα της τυποποίησης προάγει τη διαφάνεια, την αποδοτικότητα και τη συνοχή και δημιουργεί ένα φιλικό προς τον ανταγωνισμό περιβάλλον για τον βιομηχανικό κλάδο – ένα καλό παράδειγμα, μεταξύ άλλων και για τον τομέα της ΤΠΕ, αποτελεί το Παγκόσμιο Φόρουμ για την Εναρμόνιση των Κανονισμών σχετικά με τα Οχήματα (WP29) της Οικονομικής Επιτροπής των Ηνωμένων Εθνών για την Ευρώπη (UNECE)·

11.  τονίζει ότι τα πρότυπα που εκδίδονται από διεθνείς οργανισμούς αναπτύσσονται συνήθως εκτός του πεδίου εφαρμογής του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1025/2012, και συνιστά στους ΕΟΤ να τα εγκρίνουν μόνο κατόπιν εσωτερικής διαδικασίας έγκρισης στην οποία θα συμμετέχουν εκπρόσωποι των ενδιαφερόμενων φορέων, όπως οι οργανώσεις του παραρτήματος ΙΙΙ, ειδικά για τα εναρμονισμένα πρότυπα που υποστηρίζουν την εφαρμογή της ευρωπαϊκής νομοθεσίας·

12.  είναι της άποψης ότι οι ΕΟΤ θα πρέπει σε όλες τις περιστάσεις να αναπτύσσουν καθολικά, βιώσιμα, ασφαλή και υψηλής ποιότητας πρότυπα, με ισότιμη πρόσβαση και μεταχείριση όλων των ενδιαφερόμενων φορέων, με ελάχιστο αντίκτυπο στο περιβάλλον και με επαρκή προστασία των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα και της ιδιωτικότητας·

13.  θεωρεί ότι η συνεργασία της Επιτροπής και των κρατών μελών με τη βιομηχανία της ΕΕ έχει καίρια σημασία προκειμένου να διευκολυνθεί η έγκριση παγκόσμιων προτύπων με ευρωπαϊκή σφραγίδα όσον αφορά τον καθορισμό και την ανάπτυξη των τεχνολογιών 5G·

14.  αποδοκιμάζει την ύπαρξη διαφορών μεταξύ εθνικών προτύπων, όπως στον τομέα των εμπορευματικών μεταφορών και της εφοδιαστικής, οι οποίες παραμένουν ως φραγμοί στην εσωτερική αγορά, και καλεί την Επιτροπή και τους ΕΟΤ να αναπτύξουν κατάλληλα πρότυπα για την εναρμόνιση, εφόσον κρίνεται αναγκαίο, των προϋποθέσεων σε εθνικό επίπεδο, με στόχο της άρση τυχόν εμποδίων για την εσωτερική αγορά· τονίζει, εν προκειμένω, την ανάγκη να επιδιωχθεί η εναρμόνιση των προτύπων μεταξύ όλων των μεταφορικών μέσων·

15.  επισημαίνει επιπλέον ότι, πέρα από την πρόληψη του κατακερματισμού της αγοράς, η τυποποίηση μπορεί να συμβάλει ουσιαστικά στον περιορισμό της διοικητικής επιβάρυνσης και του κόστους των μεταφορών για όλες τις επιχειρήσεις (π.χ. μέσω ηλεκτρονικών εγγράφων), και ιδίως για τις ΜΜΕ, και μπορεί να διευκολύνει την επιβολή, με κατάλληλα μέσα, της νομοθεσίας της ΕΕ (π.χ. μέσω ψηφιακών ταχογράφων ή ηλεκτρονικών συστημάτων διοδίων)·

16.  σημειώνει ότι ο κανονισμός (ΕΕ) αριθ. 1025/2012 έχει βελτιώσει τον συμμετοχικό χαρακτήρα της ΕΣΤ, καθιστώντας δυνατή την ενεργό συμμετοχή των ΜΜΕ, των καταναλωτών, των εργαζομένων και των περιβαλλοντικών οργανώσεων στη διαδικασία τυποποίησης, και ζητεί να συνεχιστούν οι προσπάθειες προς αυτήν την κατεύθυνση, ούτως ώστε να εκπροσωπούνται όλοι επαρκώς και να μπορούν να συμμετέχουν στο σύστημα τυποποίησης και, κατά συνέπεια, να αξιοποιούν πλήρως τα οφέλη που απορρέουν από την τυποποίηση· καλεί την Επιτροπή, τους ΕΟΤ και τους ΕΦΤ να προσδιορίσουν τους καλύτερους τρόπους για την επίτευξη αυτού του στόχου και να αντιμετωπίσουν τις προκλήσεις, συμπεριλαμβανομένης της έλλειψης ενημέρωσης, που σχετίζονται με την εξασφάλιση μεγαλύτερης συμμετοχής·

17.  επικροτεί τις προσπάθειες που καταβάλλει το ETSI για παροχή εύκολης πρόσβασης στις ευρωπαϊκές ΜΜΕ καθώς επίσης και τη μακροπρόθεσμη στρατηγική του (2016-2021) που αφορά ειδικά τη διατομεακή συνεργασία·

18.  αναγνωρίζει ότι η ταχύτητα έκδοσης των προτύπων έχει βελτιωθεί, και υπενθυμίζει τη σημασία της επίτευξης της κατάλληλης ισορροπίας μεταξύ της ανάγκης να εξασφαλιστεί έγκαιρη ανάπτυξη και της ανάγκης να διασφαλιστεί η υψηλή ποιότητα των προτύπων·

19.  είναι της άποψης ότι, συμπληρωματικά προς τις υφιστάμενες βέλτιστες πρακτικές μεταξύ των κοινοτήτων τυποποίησης, η αύξηση της ευαισθητοποίησης των πολιτών όσον αφορά τα προτεινόμενα πρότυπα, η κατάλληλη και έγκαιρη συμμετοχή όλων των σχετικών ενδιαφερόμενων φορέων και η βελτίωση της ποιότητας των αιτημάτων τυποποίησης μπορούν να αυξήσουν περαιτέρω τη διαφάνεια και τη λογοδοσία του συστήματος τυποποίησης·

20.  καλεί ακόμη την Επιτροπή να δώσει προσοχή και να συνδράμει στις προσπάθειες των υποψήφιων για ένταξη χωρών για την εναρμόνιση των προτύπων τους με τα ευρωπαϊκά πρότυπα, προκειμένου να ελαχιστοποιηθούν τα υφιστάμενα σημεία συμφόρησης·

Πρότυπα στον τομέα των ΤΠΕ

21.  επικροτεί την ανακοίνωση σχετικά με τις προτεραιότητες τυποποίησης στον τομέα των ΤΠΕ, που καθορίζει μια στρατηγική προσέγγιση ως προς την τυποποίηση για τις τεχνολογίες ΤΠΕ, αλλά ζητεί από την Επιτροπή να προσδιορίσει σαφώς την ευθυγράμμιση μεταξύ αυτής της ανακοίνωσης και του κυλιόμενου προγράμματος για τις ΤΠΕ, της δέσμης «Πρότυπα για τον 21ο αιώνα» και του ετήσιου προγράμματος εργασίας·

22.  σημειώνει ότι η πρόσφατη σύγκλιση των τεχνολογιών και η ψηφιοποίηση της κοινωνίας, των επιχειρήσεων και των δημόσιων υπηρεσιών καθιστά ασαφή τον παραδοσιακό διαχωρισμό μεταξύ γενικής τυποποίησης και τυποποίησης των ΤΠΕ· θεωρεί ότι η τυποποίηση των ΤΠΕ θα πρέπει να αποτελεί μέρος μιας ευρωπαϊκής ψηφιακής στρατηγικής για τη δημιουργία οικονομιών κλίμακας, την επίτευξη εξοικονόμησης πόρων του προϋπολογισμού και τη βελτίωση της ανταγωνιστικότητας και της καινοτομίας των ευρωπαϊκών εταιρειών, καθώς και για την αύξηση της διατομεακής και διασυνοριακής διασυνδεσιμότητας αγαθών και υπηρεσιών μέσω του ταχύτερου καθορισμού, με ανοιχτό και ανταγωνιστικό τρόπο, προαιρετικών, παγκόσμιων προτύπων, τα οποία θα μπορούν εύκολα να εφαρμοστούν από τις ΜΜΕ·

23.  τονίζει την ανάγκη μεγαλύτερης συνεργασίας στην κοινότητα τυποποίησης των ΤΠΕ, ιδίως μεταξύ των ΕΟΤ, και καλεί τους ΕΟΤ να καταρτίσουν ένα κοινό ετήσιο πρόγραμμα εργασίας, προσδιορίζοντας εγκάρσιους τομείς κοινού ενδιαφέροντος·

24.  τονίζει ότι οι ανοιχτές, προαιρετικές, χωρίς αποκλεισμούς και συναινετικές διαδικασίες τυποποίησης υπήρξαν αποτελεσματικές, δεδομένου ότι συνιστούν μοχλό της καινοτομίας, της διασυνδεσιμότητας και της ανάπτυξης των τεχνολογιών, και υπενθυμίζει ότι είναι επίσης σημαντικό να εξασφαλιστούν επαρκείς επενδύσεις και πραγματογνωσία για την ανάπτυξη των τεχνολογιών αιχμής και να υποστηριχθούν οι ΜΜΕ·

25.  παροτρύνει την Επιτροπή να ζητήσει από τους ΕΟΤ να συμβάλουν σε διαλειτουργικά και ανοιχτά πρότυπα υψηλής ποιότητας, για να εξαλειφθεί ο κατακερματισμός και να ενθαρρυνθεί η ευρεία υιοθέτησή τους, και να αναγνωρίσουν τα υφιστάμενα οικοσυστήματα και ποικίλα επιχειρηματικά μοντέλα που στηρίζουν την ανάπτυξη των ψηφιακών τεχνολογιών, δεδομένου ότι με αυτόν τον τρόπο θα προωθηθεί η κοινωνική, οικονομική και περιβαλλοντική βιωσιμότητα των αξιακών αλυσίδων των ΤΠΕ και θα επιβεβαιωθεί η δέσμευση απέναντι στο δημόσιο συμφέρον της διασφάλισης της ιδιωτικότητας και της προστασίας των δεδομένων·

26.  τονίζει την επιτακτική ανάγκη προσαρμογής της πολιτικής τυποποίησης των ΤΠΕ στις εξελίξεις της αγοράς και της πολιτικής, δεδομένου ότι με αυτόν τον τρόπο θα επιτευχθούν σημαντικοί ευρωπαϊκοί πολιτικοί στόχοι για τους οποίους απαιτείται διαλειτουργικότητα, όπως η προσβασιμότητα, η ασφάλεια, οι ηλεκτρονικές επιχειρήσεις, η ηλεκτρονική διακυβέρνηση, η ηλεκτρονική υγεία και οι μεταφορές· συνιστά στην Επιτροπή και στους ΕΟΤ να θέσουν σε προτεραιότητα τα πρότυπα στους τομείς των δικτύων 5G, του υπολογιστικού νέφους, του ΙοΤ, των δεδομένων και της ασφάλειας στον κυβερνοχώρο, αλλά και σε κάθετους τομείς όπως η «συνδεδεμένη και αυτοματοποιημένη οδήγηση και τα ευφυή συστήματα μεταφορών», οι «έξυπνες πόλεις», η «έξυπνη ενέργεια», η «προηγμένη παραγωγή» και τα «έξυπνα περιβάλλοντα διαβίωσης»·

27.  τονίζει την ανάγκη να δημιουργηθεί ένα ανοικτό, διαλειτουργικό οικοσύστημα ΤΠΕ βάσει των πέντε προτύπων προτεραιότητας των ΤΠΕ, το οποίο θα ενθαρρύνει τον ανταγωνισμό στη δημιουργία προστιθέμενης αξίας, χάρη στην οποία μπορεί να αναπτυχθεί η καινοτομία· πιστεύει ότι:

   τα πρότυπα επικοινωνιών 5G αναμένεται ότι θα καταστήσουν δυνατή μια πραγματική μετατόπιση της παραγωγής από την άποψη της ικανότητας, της αξιοπιστίας και του χρόνου αναμονής, πράγμα που θα επιτρέψει να αντιμετωπιστούν η αναμενόμενη αύξηση της κυκλοφορίας και οι διάφορες απαιτήσεις των υπηρεσιών που θα διαμορφωθούν βάσει αυτής της τεχνολογίας·
   τα πρότυπα ασφάλειας στον κυβερνοχώρο θα πρέπει να επιτρέπουν και να συμμορφώνονται με τις αρχές της ασφάλειας και της προστασίας της ιδιωτικής ζωής ήδη από τον σχεδιασμό, να στηρίζουν την ανθεκτικότητα των δικτύων και τη διαχείριση των κινδύνων, και να είναι σε θέση να αντιμετωπίζουν την ταχεία αύξηση των απειλών στον κυβερνοχώρο που θέτουν σε κίνδυνο όλες τις εξελίξεις του τομέα των ΤΠΕ·
   πρέπει να υπάρξει σύγκλιση των προτύπων υπολογιστικού νέφους, ούτως ώστε να καταστεί δυνατή η διαλειτουργικότητα σε όλες τις πτυχές του υπολογιστικού νέφους, και να καταστεί με αυτόν τον τρόπο δυνατή η φορητότητα·
   τα πρότυπα δεδομένων θα πρέπει να στηρίζουν τις διατομεακές διεπιστημονικές ροές δεδομένων, επιτυγχάνοντας με αυτόν τον τρόπο βελτίωση της διαλειτουργικότητας των δεδομένων και μεταδεδομένων, περιλαμβανομένης της σημασιολογικής σύνδεσης, και να συμβάλουν στην ανάπτυξη μιας αρχιτεκτονικής αναφοράς μαζικών δεδομένων·
   τα πρότυπα IoT θα πρέπει να δώσουν λύση στον σημερινό κατακερματισμό χωρίς να παρακωλύουν την καινοτομία σε έναν τομέα που εξελίσσεται με μεγάλη ταχύτητα·

28.  αναγνωρίζει ότι η αποτελεσματικότητα των δικτύων επικοινωνίας 5G εξαρτάται καθοριστικά από τα κοινά πρότυπα για να διασφαλίζεται η διαλειτουργικότητα και η ασφάλεια, υπενθυμίζει όμως ότι η ανάπτυξη ενός δικτύου πολύ υψηλής χωρητικότητας αποτελεί τη βάση για ένα αξιόπιστο δίκτυο 5G·

29.  επισημαίνει ότι η επιτυχία μιας οικονομίας που βασίζεται στα δεδομένα εξαρτάται από το ευρύτερο οικοσύστημα των ΤΠΕ, περιλαμβανομένων εμπειρογνωμόνων υψηλής κατάρτισης καθώς και ατόμων που διαθέτουν σχετικές δεξιότητες, για να τερματιστεί το ψηφιακό χάσμα και ο ψηφιακός αποκλεισμός·

30.  ενθαρρύνει την Επιτροπή να συλλέξει στατιστικά στοιχεία για την καλύτερη αξιολόγηση των επιπτώσεων της ψηφιοποίησης και των ΤΠΕ στις μεταφορές και τον τουρισμό·

31.  έχει επίγνωση του αυξανόμενου αριθμού των πλατφορμών, των ομάδων, των συνεδριάσεων και των διαύλων που σχετίζονται με τα πρότυπα ΤΠΕ· καλεί την Επιτροπή να εξορθολογίσει τον αριθμό των πλατφορμών και των μηχανισμών συντονισμού που ασχολούνται με την τυποποίηση και να επιδιώξει τη συμμετοχή οργανισμών τυποποίησης σε νέες πρωτοβουλίες προκειμένου να αποφευχθεί η αλληλεπικάλυψη των προσπαθειών για τους ενδιαφερόμενους φορείς· τονίζει την ανάγκη καλύτερου συντονισμού των προτύπων ΤΠΕ και των προτεραιοτήτων τυποποίησης μεταξύ των διαφόρων οργανισμών, και παροτρύνει την Επιτροπή να ενημερώνει αμελλητί τα ενδιαφερόμενα μέρη σχετικά με την πρόοδο των εν εξελίξει πρωτοβουλιών όσον αφορά τα πρότυπα ΤΠΕ·

32.  υπογραμμίζει ότι η ψηφιοποίηση εξελίσσεται με ταχείς ρυθμούς και αποτελεί σημαντικό παράγοντα ώθησης της οικονομίας· υπογραμμίζει τη σημασία της αποτελεσματικής ψηφιοποίησης των οριζόντιων βιομηχανιών προκειμένου να ωφεληθούν οι ΜΜΕ και ειδικά οι καταναλωτές σε ευρωπαϊκό, εθνικό, περιφερειακό και τοπικό επίπεδο, καθώς και την ανάγκη για κατάλληλη εκπροσώπηση των ανησυχιών τους στο πλαίσιο της διεθνούς τυποποίησης των ΤΠΕ·

33.  υποστηρίζει την πρόθεση της Επιτροπής να διερευνήσει πρωτοβουλίες, όπως ένα αξιόπιστο σήμα και σύστημα πιστοποίησης IoT, το οποίο μπορεί να συμβάλει στην ενίσχυση της εμπιστοσύνης στα επίπεδα ιδιωτικότητας και διατερματικής ασφάλειας μιας συσκευής ΙοΤ, παρέχοντας μετρήσιμες και συγκρίσιμες αξιολογήσεις των πιθανών κινδύνων που σχετίζονται με τη λειτουργία και χρήση μιας συσκευής ή υπηρεσίας IoT· πιστεύει ότι οι αξιολογήσεις αυτές θα πρέπει να αναπτυχθούν κατά περίπτωση και εφόσον οι συσκευές IoT θα μπορούσαν να έχουν αντίκτυπο στις σχετικές υποδομές με βάση τις απαιτήσεις που προβλέπει η οδηγία για την ασφάλεια δικτύων και πληροφοριών, που θα πρέπει να λειτουργεί ως βάση για τον καθορισμό απαιτήσεων ασφαλείας· παρατηρεί ότι κάθε τέτοιο σήμα πρέπει να μπορεί να προσαρμόζεται στις μελλοντικές τεχνολογικές αλλαγές και να λαμβάνει υπόψη τα παγκόσμια πρότυπα, κατά περίπτωση·

34.  καλεί την Επιτροπή να αναλάβει ηγετικό ρόλο στην προώθηση διατομεακών, διαγλωσσικών προτύπων και στην υποστήριξη αξιόπιστων και ασφαλών υπηρεσιών που προστατεύουν το απόρρητο·

35.  υποστηρίζει, για τον σκοπό αυτό, τον καθορισμό ειδικών και μετρήσιμων ελάχιστων απαιτήσεων που να λαμβάνουν υπόψη τη μακροπρόθεσμη βιωσιμότητα και αξιοπιστία των συσκευών ή υπηρεσιών ΙοΤ, καθώς και των βιομηχανικών τυποποιημένων προτύπων ασφάλειας και βιωσιμότητας των υπολογιστών· ο κατάλογος αυτός θα πρέπει να περιλαμβάνει, παραδείγματος χάρη, τη δέσμευση να διατίθενται επικαιροποιήσεις για ένα ελάχιστο χρονικό διάστημα μετά την αγορά και τη δέσμευση ενός κατασκευαστή ή παρόχου για τήρηση μιας προθεσμίας εντός της οποίας θα παρέχει επικαιροποίηση μετά από τη διαπίστωση και τη γνωστοποίηση ενός τρωτού σημείου· για τον σκοπό αυτό, η Επιτροπή θα πρέπει να αξιολογήσει τη δυνατότητα αυτορρύθμισης της βιομηχανίας, λαμβάνοντας υπόψη την ταχύτητα με την οποία εξελίσσονται τα πρότυπα και οι τεχνολογίες στον τομέα των ΤΠΕ, καθώς και την πολυμορφία των αναπτυξιακών και επιχειρηματικών μοντέλων, συμπεριλαμβανομένου του ανοιχτού κώδικα, των νεοσύστατων επιχειρήσεων και των ΜΜΕ·

36.  λαμβάνει υπό σημείωση τις ανησυχίες σχετικά με την ασφάλεια στον κυβερνοχώρο και τις ιδιαιτερότητες των απειλών στον τομέα των μεταφορών· προτρέπει την Επιτροπή να αντιμετωπίσει τις ιδιαιτερότητες αυτές κατά την έγκριση των συστάσεών της σχετικά με τα πρότυπα για την ασφάλεια στον κυβερνοχώρο, που αναμένεται να εκδοθούν έως το τέλος του 2017, ως πρώτο βήμα προς μια ολοκληρωμένη στρατηγική για την ασφάλεια στον κυβερνοχώρο στον τομέα των μεταφορών·

37.  σημειώνει ότι η τυποποίηση των ΤΠΕ θα είναι ευεργετική για την ανάπτυξη υπηρεσιών στον τομέα των μεταφορών και του τουρισμού και λύσεων συνδυασμένων μεταφορών· καλεί την Επιτροπή, στο πλαίσιο κοινής δράσης με τους ΕΟΤ, να δώσει μεγαλύτερη προσοχή σε αυτή την ανάπτυξη κατά την υλοποίηση του σχεδίου δράσης προτεραιοτήτων για την τυποποίηση των ΤΠΕ, και ειδικότερα να διερευνήσει τον δυνητικό ρόλο της τυποποίησης για τη στήριξη των τεχνολογικών αλλαγών και των νέων επιχειρηματικών μοντέλων που αναδύονται στον τομέα του τουρισμού· καλεί την Επιτροπή να αναλάβει αμέσως δράση με σκοπό να προβάλει την ανάπτυξη ολοκληρωμένων υπηρεσιών έξυπνης έκδοσης εισιτηρίων και ενημέρωσης, καθώς και νέων μορφών κινητικότητας, όπως η κινητικότητα ως υπηρεσία·

38.  σημειώνει ότι με την αυξημένη χρήση του διαδικτύου, τις διαδικτυακές τραπεζικές συναλλαγές, την κοινωνική δικτύωση και τις πρωτοβουλίες ηλεκτρονικής υγείας, εκφράζονται ολοένα περισσότερες ανησυχίες για την ασφάλεια και την ιδιωτικότητα, και ότι τα πρότυπα ΤΠΕ πρέπει να αντικατοπτρίζουν τις αρχές της προστασίας των φυσικών προσώπων όσον αφορά την επεξεργασία δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα και της ελεύθερης κυκλοφορίας των δεδομένων αυτών·

39.  καλεί την Επιτροπή να συμπεριλάβει την ψηφιακή ολοκλήρωση του τομέα της μεταποίησης ως προτεραιότητα τυποποίησης των ΤΠΕ, και ενθαρρύνει την ανάπτυξη ανοιχτών προτύπων για τους μορφότυπους του πρωτοκόλλου επικοινωνιών και δεδομένων για την ψηφιακή ολοκλήρωση του μεταποιητικού εξοπλισμού προκειμένου να διασφαλιστεί η πλήρης διαλειτουργικότητα μεταξύ μηχανών και συσκευών·

40.  λαμβάνει υπό σημείωση ορισμένες ανησυχίες, ειδικότερα όσον αφορά τις ΤΠΕ και τα τυποποιημένα διπλώματα ευρεσιτεχνίας ουσιώδους σημασίας (SEP), και αναγνωρίζει ότι μια εύρωστη, δίκαιη και εύλογη πολιτική δικαιωμάτων διανοητικής ιδιοκτησίας θα ενθαρρύνει τις επενδύσεις και την καινοτομία και θα διευκολύνει την απορρόφηση της ψηφιακής ενιαίας αγοράς και των νέων τεχνολογιών, ιδίως όσον αφορά την εξάπλωση της τεχνολογίας 5G και των συσκευών IoT, καθώς εξαρτώνται σε μεγάλο βαθμό από την τυποποίηση· τονίζει ότι είναι απαραίτητη η διατήρηση ενός ισορροπημένου πλαισίου τυποποίησης και αποτελεσματικών πρακτικών αδειοδότησης για τα SEP που θα βασίζεται στην μεθοδολογία FRAND (δίκαιες, λογικές και αμερόληπτες πρακτικές) και θα αντιμετωπίζει τις θεμιτές ανησυχίες τόσο των δικαιοπαρόχων όσο και των δικαιούχων SEP, διασφαλίζοντας παράλληλα ότι η διαδικασία τυποποίησης θα αποτελεί ένα πεδίο που θα διέπεται από ίσους όρους, όπου εταιρείες κάθε μεγέθους, συμπεριλαμβανομένων των ΜΜΕ, θα μπορούν να συνεργάζονται με αμοιβαία επωφελή τρόπο· ενθαρρύνει τις προσπάθειες που καταβάλλει η Επιτροπή για να εξασφαλίσει την επίτευξη διαλειτουργικότητας μεταξύ ψηφιακών κατασκευαστικών στοιχείων μέσω διαφόρων τύπων λύσεων αδειοδότησης και επιχειρηματικών μοντέλων·

41.  παροτρύνει την Επιτροπή να διευκρινίσει χωρίς καθυστέρηση τα βασικά στοιχεία μιας ισότιμης, αποτελεσματικής και εφαρμόσιμης μεθοδολογίας αδειοδότησης, διαρθρωμένης με βάση τις αρχές FRAND, λαμβάνοντας υπόψη τα συμφέροντα τόσο των δικαιούχων όσο και των φορέων υλοποίησης προτύπων που περιλαμβάνουν τα SEP, τη δίκαιη απόδοση των επενδύσεων και την ευρεία διαθεσιμότητα των τεχνολογιών που αναπτύσσονται στο πλαίσιο μιας βιώσιμης ανοιχτής διαδικασίας τυποποίησης· καλεί την Επιτροπή να λάβει υπό σημείωση την απόφαση του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου στην Υπόθεση C-170/13 (Huawei κατά ZTE), με την οποία επιτυγχάνεται η εξισορρόπηση μεταξύ κατόχων SEP και φορέων υλοποίησης προτύπων, με στόχο την αποφυγή παραβιάσεων δικαιωμάτων ευρεσιτεχνίας και την εξασφάλιση της αποτελεσματικής επίλυσης διαφορών· καλεί, περαιτέρω, την Επιτροπή να βελτιώσει τον ορισμό που αφορά τις πληροφορίες σχετικά με το πεδίο εφαρμογής των διπλωμάτων ευρεσιτεχνίας και να αντιμετωπίσει τα ζητήματα που σχετίζονται με την ασύμμετρη πληροφόρηση μεταξύ ΜΜΕ και μεγάλων εταιρειών, να αυξήσει την διαφάνεια των δηλώσεων τυποποιημένων διπλωμάτων ευρεσιτεχνίας ουσιώδους σημασίας, και να βελτιώσει την ποιότητα των πληροφοριών σχετικά με την εφαρμογή των SEP σε προϊόντα· είναι της άποψης ότι κάθε αποζημίωση που καταβάλλεται στους φορείς ανάπτυξης SEP πρέπει να βασίζεται σε δίκαιους, αναλογικούς και αμερόληπτους όρους, και σε διαφανή, εύλογα, προβλέψιμα και βιώσιμα ποσοστά δικαιωμάτων, εκτός εάν οι φορείς ανάπτυξης αποφασίσουν να παράσχουν το διαθέσιμο πρότυπο χωρίς οικονομική αποζημίωση· αναγνωρίζει, ωστόσο, ότι υπάρχουν ποικίλα επιχειρηματικά μοντέλα, όπως η αδειοδότηση χωρίς δικαιώματα εκμετάλλευσης και η εφαρμογή λογισμικού ανοιχτού κώδικα, και ότι αντιστοίχως, η νομοθεσία και ο διάλογος θα πρέπει να εξακολουθήσουν να αναγνωρίζουν τα δικαιώματα όλων των μοντέλων με βάση μεταξύ άλλων τα δικαιώματα όλων των τομέων της αγοράς και των κατόχων δικαιωμάτων διανοητικής ιδιοκτησίας·

42.  σημειώνει την ανάγκη για μια επιστημονικά τεκμηριωμένη προσέγγιση όσον αφορά την παρακολούθηση και την περαιτέρω ανάπτυξη του πλαισίου αδειοδότησης για τη διασφάλιση ενός δυναμικού οικοσυστήματος, το οποίο θα δημιουργεί προστιθέμενη αξία και θέσεις εργασίας·

43.  καλεί την Επιτροπή να δημοσιεύσει εξαμηνιαίες εκθέσεις που να τεκμηριώνουν πραγματικές περιπτώσεις που αφορούν: α) μη αδειοδοτημένη χρήση τυποποιημένων διπλωμάτων ευρεσιτεχνίας ουσιώδους σημασία (SEP) (δηλαδή παραβάσεις) που διαρκούν 18 μήνες και άνω· και β) ζητήματα πρόσβασης σε πρότυπα λόγω συστηματικής έλλειψης συμμόρφωσης με τις δεσμεύσεις FRAND·

44.  καλεί την Επιτροπή να περατώσει τις συζητήσεις σχετικά με την εμφανή ανάγκη ενός επιστημονικού νέφους και να λάβει άμεσα μέτρα, σε στενή συνεργασία με τα κράτη μέλη, για το ευρωπαϊκό ανοικτό επιστημονικό νέφος, το οποίο θα πρέπει να ενσωματώνει με αρμονικό τρόπο υφιστάμενα δίκτυα, δεδομένα, υπολογιστικά συστήματα υψηλών επιδόσεων και υπηρεσίες ηλεκτρονικών υποδομών σε όλα τα επιστημονικά πεδία, εντός ενός πλαισίου κοινών πολιτικών και προτύπων ΤΠΕ·

Ευρωπαϊκά πρότυπα για τον 21ο αιώνα

45.  επικροτεί τη δέσμη της Επιτροπής για την τυποποίηση «Πρότυπα για τον 21ο αιώνα» και είναι της άποψης ότι το σύστημα τυποποίησης θα πρέπει να γίνει πιο διαφανές, ανοιχτό και συμμετοχικό ούτως ώστε να ενσωματώνει πλήρως τις ανησυχίες των πολιτών, των καταναλωτών και των ΜΜΕ·

46.  εκφράζει τη λύπη του για το γεγονός ότι δεν ζητήθηκε η γνώμη του πριν από την έγκριση της δέσμης, και παροτρύνει τα ευρωπαϊκά θεσμικά όργανα να συντονίσουν τις διάφορες πρωτοβουλίες σε ένα ενιαίο στρατηγικό, ολιστικό πρόγραμμα εργασίας, αποφεύγοντας την αλληλεπικάλυψη δράσεων και πολιτικών· τονίζει ότι η αρμόδια επιτροπή του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου μπορεί να διαδραματίσει σημαντικό ρόλο στον δημόσιο έλεγχο των εναρμονισμένων προτύπων που ορίζονται από την Επιτροπή·

47.  ζητεί μεγαλύτερη ενίσχυση, συνοχή και βελτίωση της ακρίβειας του ΕΠΕΕ·

48.  τονίζει ότι το επόμενο ΕΠΕΕ πρέπει να ασχοληθεί ειδικά με τις δράσεις που έχουν ως στόχο να βελτιώσουν τον συντονισμό μεταξύ του καθεστώτος προτύπων ΤΠΕ και του καθεστώτος προτύπων που δεν αφορούν τις ΤΠΕ, να συμβάλουν στη βελτίωση των κανόνων των διαφόρων ΕΦΤ και να προωθήσουν τον συμμετοχικό χαρακτήρα των ΕΟΤ με την απόδοση μεγαλύτερης έμφασης στον ρόλο των ενδιαφερόμενων φορέων που παρατίθενται στο παράρτημα ΙΙΙ·

49.  τονίζει τη σημασία του διοργανικού διαλόγου για την κατάρτιση του ΕΠΕΕ και ενθαρρύνει τις προσπάθειες για συμμετοχή, πριν από την έγκριση του ΕΠΕΕ, όλων των σχετικών ενδιαφερόμενων φορέων σε ένα ετήσιο φόρουμ για την τυποποίηση, όπου θα συζητούνται οι νέοι τομείς, οι υπάρχουσες προκλήσεις και οι απαραίτητες βελτιώσεις της διαδικασίας τυποποίησης·

50.  ενθαρρύνει τα κράτη μέλη να επενδύσουν σε εθνικές στρατηγικές τυποποίησης που επίσης θα βοηθήσουν και θα ενθαρρύνουν τον δημόσιο τομέα, τους φορείς τυποποίησης, τους κοινωνικούς φορείς, τις ΜΜΕ και τον ακαδημαϊκό τομέα σε εθνικό επίπεδο να αναπτύξουν και να εφαρμόσουν εξατομικευμένα σχέδια δράσης για την τυποποίηση·

51.  επικροτεί την ΚΠΤ και συνιστά να κληθεί και το Κοινοβούλιο να συμμετάσχει και να συμβάλει σε αυτήν, υπογραμμίζοντας ότι οι κανόνες αυτών των συμπράξεων δημόσιου-ιδιωτικού τομέα πρέπει να τηρούνται από όλους τους ενδιαφερόμενους φορείς, συμπεριλαμβανομένων των θεσμικών οργάνων της ΕΕ· καλεί την Επιτροπή να αναλάβει ηγετικό ρόλο στην εφαρμογή των βασικών δράσεων και συστάσεων της ΚΠΤ και να υποβάλει έκθεση στο Κοινοβούλιο μέχρι το τέλος του 2017 για την πρόοδο που έχει επιτευχθεί·

52.  επικροτεί τη δέσμευση, που αναλήφθηκε στο πλαίσιο της ΚΠΤ, να εκπονηθεί μελέτη σχετικά με τον οικονομικό και κοινωνικό αντίκτυπο των προτύπων και της χρήσης τους, η οποία θα περιλαμβάνει πληροφορίες σχετικά με τις πολιτικές, τους κινδύνους και τα αποτελέσματα όσον αφορά την ποιότητα ζωής, τις κοινωνικές και εργασιακές πτυχές· καλεί την Επιτροπή να βασίσει αυτήν τη μελέτη σε ποσοτικά και ποιοτικά δεδομένα, και να αναλύσει τόσο τα επιχειρηματικά μοντέλα της διαδικασίας τυποποίησης όσο και τα διάφορα οικονομικά μοντέλα –συμπεριλαμβανομένων των ευκαιριών και των προκλήσεων– για την εξασφάλιση εύκολης πρόσβασης στα εναρμονισμένα πρότυπα·

53.  υπογραμμίζει ότι η τυποποίηση αναγνωρίζεται ολοένα και περισσότερο ως σημαντικός παράγοντας που συμβάλλει στην έρευνα και την ανάπτυξη, και ότι παίζει σημαντικό ρόλο στη γεφύρωση του χάσματος μεταξύ της έρευνας και της αγοράς, προωθεί τη διάδοση και αξιοποίηση των αποτελεσμάτων της έρευνας, και δημιουργεί τη βάση για περαιτέρω καινοτομία·

54.  ζητεί από την Επιτροπή να εγκρίνει πολιτικές που αίρουν τους υπερβολικούς φραγμούς σε καινοτόμους τομείς, με σκοπό να παράσχει κίνητρα για την πραγματοποίηση επενδύσεων στην έρευνα και ανάπτυξη, και στην τυποποίηση της ΕΕ· επισημαίνει ότι οι οριζόντιες βιομηχανίες θα πρέπει να επεξεργαστούν τους δικούς τους οδικούς χάρτες για την τυποποίηση, με βάση διεργασίες καθοδηγούμενες από τη βιομηχανία, οι οποίοι, εάν διαπνέονται από ισχυρή βούληση για τη θέσπιση κοινών προτύπων, θα μπορούσαν να αναχθούν σε παγκόσμια πρότυπα· πιστεύει ότι οι φορείς τυποποίησης της ΕΕ θα πρέπει να παίξουν ιδιαίτερο ρόλο σε αυτήν τη διεργασία·

55.  καλεί τα μέρη που συμμετέχουν στην ΚΠΤ να εξασφαλίσουν ότι η έρευνα και η καινοτομία θα ευθυγραμμίζονται καλύτερα με τις προτεραιότητες περί καθορισμού προτύπων·

56.  θεωρεί ότι η ανοιχτή γνώση και οι άδειες είναι τα καλύτερα εργαλεία για την τόνωση της καινοτομίας και την ανάπτυξη της τεχνολογίας· ενθαρρύνει τα ερευνητικά ιδρύματα που λαμβάνουν κονδύλια της ΕΕ να χρησιμοποιούν ανοιχτά διπλώματα ευρεσιτεχνίας και άδειες, ώστε να εξασφαλίσουν μεγαλύτερο ρόλο στον καθορισμό προτύπων·

57.  υποστηρίζει δράσεις που αποσκοπούν στη βελτίωση των συνεργιών μεταξύ της τυποποίησης και των κοινοτήτων έρευνας και στην προώθηση των προτύπων σε πρώιμο στάδιο των ερευνητικών έργων· ενθαρρύνει τους εθνικούς φορείς τυποποίησης να προωθήσουν την τυποποίηση στην κοινότητα έρευνας και καινοτομίας, συμπεριλαμβανομένων των αρμόδιων κυβερνητικών οργανώσεων και φορέων χρηματοδότησης, και συνιστά να αναπτυχθεί ειδικό κεφάλαιο τυποποίησης στο πλαίσιο του προγράμματος «Ορίζων 2020»·

58.  παροτρύνει την Επιτροπή να ενθαρρύνει τους ΕΟΤ να εξασφαλίσουν ότι τα σχετικά με την αγορά πρότυπα των υπηρεσιών αντικατοπτρίζουν την αυξημένη υπηρεσιοποίηση της οικονομίας και αναπτύσσονται με στόχο τη βελτίωση της ασφάλειας και της ποιότητας των υπηρεσιών και την απόδοση προτεραιότητας στους τομείς με την υψηλότερη ζημία για τους καταναλωτές, χωρίς να καταστρατηγούνται οι υφιστάμενες εθνικές ρυθμιστικές απαιτήσεις, και ειδικότερα οι διατάξεις που αφορούν το εργατικό δίκαιο ή τις συλλογικές συμβάσεις και τη διαπραγμάτευση· αναγνωρίζει επίσης ότι τα πρότυπα στον τομέα των υπηρεσιών συχνά ανταποκρίνονται σε εθνικές ιδιομορφίες και ότι η ανάπτυξή τους συνδέεται με τις ανάγκες της αγοράς και με τα συμφέροντα των καταναλωτών και το δημόσιο συμφέρον· τονίζει ότι η ανάπτυξη ευρωπαϊκών προτύπων στον τομέα των υπηρεσιών θα πρέπει να συμβάλλει στη λειτουργία της εσωτερικής αγοράς υπηρεσιών, αυξάνοντας παράλληλα τη διαφάνεια, την ποιότητα και την ανταγωνιστικότητα και προωθώντας τον ανταγωνισμό, την καινοτομία και την προστασία των καταναλωτών·

59.  επισημαίνει ότι η διαδικασία τυποποίησης στην Ευρώπη πρέπει να περιλαμβάνει πρότυπα τα οποία θα βελτιώνουν την ανεμπόδιστη πρόσβαση στις μεταφορές και τις υπηρεσίες μεταφορών για τους ανθρώπους με αναπηρία και στους ηλικιωμένους·

60.  είναι της γνώμης ότι ο ταχέως μεταβαλλόμενος σύγχρονος επιχειρηματικός κόσμος, με την αυξημένη τεχνική πολυπλοκότητά του, οδηγεί στην ανάπτυξη αυξημένου αριθμού προτύπων και πλατφορμών κατάρτισης προδιαγραφών που δεν αντιστοιχούν στους αναγνωρισμένους οργανισμούς τυποποίησης του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1025/2012 και ότι σήμερα υπάρχουν μεγαλύτερες απαιτήσεις όσον αφορά τη συμμετοχή των ΜΜΕ και των πολύ μικρών επιχειρήσεων· τονίζει τη σημασία της υποστήριξης μέτρων για τη βελτίωση της πρόσβασης των ΜΜΕ σε μέσα ανάπτυξης και χρήσης προτύπων·

61.  υπογραμμίζει τη σημασία της διασύνδεσης πλατφορμών και βάσεων δεδομένων σε ευρωπαϊκό επίπεδο, που επιτρέπει καλύτερη διαλειτουργικότητα των δικτύων και των συστημάτων·

62.  πιστεύει ότι η τυποποίηση των ΤΠΕ δεν περιλαμβάνει μόνο τον καθορισμό απαιτήσεων για τα προϊόντα, αλλά και την ανάπτυξη καινοτόμων τεχνολογιών·

63.  τονίζει ότι οι ενιαίες (τεχνικές) ρυθμίσεις συμβάλλουν στη μείωση του κόστους ανάπτυξης, παραγωγής και πιστοποίησης και αποτρέπουν την επικάλυψη των εργασιών·

64.  τονίζει ότι η γήρανση του πληθυσμού στην Ευρώπη απαιτεί συστηματική ενσωμάτωση των αναγκών των ηλικιωμένων και των ατόμων με αναπηρία, καθώς και άλλων ευάλωτων μελών της κοινωνίας, στην ανάπτυξη προτύπων, τα οποία αποτελούν κατάλληλο εργαλείο για την επίτευξη ενεργού και υγιούς κοινωνίας στην Ευρώπη και για την αύξηση της προσβασιμότητας προϊόντων και υπηρεσιών·

65.  επισημαίνει ότι η καινοτομία στους τομείς των μεταφορών και του τουρισμού παρέχει τεράστιες ευκαιρίες και επιδρά θετικά τόσο στην κοινωνία όσο και στις επιχειρήσεις της ΕΕ, και ιδίως τις ΜΜΕ και τις νεοσύστατες επιχειρήσεις, και επιμένει στην ανάγκη ανάπτυξης νέων προτύπων, μέσω διατομεακής προσέγγισης όποτε είναι εφικτό, και στην υποστήριξη της τυποποίησης, προκειμένου να εξασφαλιστεί η ορθή υλοποίηση των πρωτοβουλιών της ΕΕ στον τομέα της ψηφιοποίησης, όπως τα συνεργατικά ευφυή συστήματα μεταφορών (C-ITS) και η ανάπτυξη εφαρμογών για τις μεταφορές στο πλαίσιο των δορυφορικών συστημάτων πλοήγησης της ΕΕ (Galileo και EGNOS)·

Ευρωπαϊκοί Οργανισμοί Τυποποίησης

66.  επικροτεί τον ρόλο των ΕΟΤ, αλλά ενθαρρύνει την ανάληψη περαιτέρω πρωτοβουλιών για να γίνουν περισσότερο ανοιχτοί, προσβάσιμοι και διαφανείς, και συνιστά το έργο τους να έχει ως γνώμονα τα ευρωπαϊκά συμφέροντα·

67.  αναγνωρίζει ότι η αρχή της εθνικής αντιπροσωπείας είναι θεμελιώδης για το ευρωπαϊκό σύστημα, αλλά προειδοποιεί ότι υπάρχουν διαφορές όσον αφορά τους πόρους, την τεχνική πραγματογνωσία και τη συμμετοχή των ενδιαφερόμενων φορέων σε εθνικό επίπεδο, και συνιστά να συμπληρωθεί το έργο των εθνικών αντιπροσωπειών·

68.  αναγνωρίζει τη σημασία της έγκαιρης ολοκλήρωσης των προτύπων, καθώς και της αναφοράς τους στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης στις περιπτώσεις των εναρμονισμένων προτύπων· γνωρίζει ότι μειώνονται οι αναφορές σε πρότυπα αναφοράς στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης και καλεί την Επιτροπή να διερευνήσει και να αντιμετωπίσει τις αιτίες αυτής της κατάστασης και να εξαλείψει τα περιττά εμπόδια· συνιστά, εν προκειμένω, μεγαλύτερη συμμετοχή των εμπειρογνωμόνων της Επιτροπής και των «συμβούλων νέας προσέγγισης» στη διαδικασία τυποποίησης, και καλεί την Επιτροπή να αναπτύξει, σε συνεργασία με τους ΕΟΤ, κατευθυντήριες γραμμές για την τυποποίηση ούτως ώστε να βοηθήσει τα διάφορα τμήματα της Επιτροπής, τους ΕΟΤ και τους «συμβούλους νέας προσέγγισης» να αξιολογούν τα πρότυπα με συνεκτικό τρόπο·

69.  επαναλαμβάνει ότι η θέσπιση διαφανών και προσβάσιμων μηχανισμών προσφυγής καλλιεργεί κλίμα εμπιστοσύνης στους ΕΟΤ και στις διαδικασίες κατάρτισης προτύπων·

70.  ενθαρρύνει τη χρήση νέων ΤΠΕ για τη βελτίωση της προσβασιμότητας και της διαφάνειας των διαδικασιών τυποποίησης, όπως το εργαλείο ηλεκτρονικής μάθησης CEN-CENELEC για τις ΜΜΕ· φρονεί ότι η χρήση ψηφιακών εργαλείων μπορεί να διευκολύνει τη συμμετοχή των ενδιαφερόμενων φορέων στην ανάπτυξη προτύπων και να παράσχει πληροφορίες για επερχόμενες, εν εξελίξει και ολοκληρωμένες εργασίες τυποποίησης·

Στρατηγικές συστάσεις

71.  καλεί την Επιτροπή να ενισχύσει τις συνεργίες και τον συντονισμό μεταξύ των ευρωπαϊκών θεσμικών οργάνων, των ΕΟΤ, των ΕΦΤ και όλων των σχετικών οργανώσεων ενδιαφερομένων μέσω του ετήσιου φόρουμ για την τυποποίηση, αναγνωρίζοντας παράλληλα το διεθνές πλαίσιο των προτύπων· αναγνωρίζει και υποστηρίζει το γεγονός ότι τα πρότυπα στην πλειοψηφία τους αναπτύσσονται οικειοθελώς ως απάντηση στις ανάγκες της αγοράς και των καταναλωτών·

72.  ζητεί την αυστηρή εφαρμογή του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1025/2012 όσον αφορά την αναγνώριση των οργανώσεων του παραρτήματος ΙΙΙ και τη δημοσίευση των εκθέσεων που προβλέπονται στο άρθρο 24 του κανονισμού·

73.  παροτρύνει την Επιτροπή να εναρμονίσει πλήρως τις προϋποθέσεις για τις οργανώσεις του παραρτήματος ΙΙΙ και να εξασφαλίσει την κατάργηση των de facto εμποδίων που παρακωλύουν την ουσιαστική τους συμμετοχή στην τυποποίηση·

74.  συνιστά να επανεξεταστεί στους ΕΟΤ το καθεστώς, τα δικαιώματα και οι υποχρεώσεις του μέλους των οργανώσεων του παραρτήματος ΙΙΙ , όπως το δικαίωμα προσφυγής, οι συμβουλευτικές αρμοδιότητες, το δικαίωμα γνωμοδότησης πριν από την έγκριση ενός προτύπου, και η πρόσβαση σε τεχνικές επιτροπές και ομάδες εργασίας, για να αξιολογηθεί εάν πληρούν τις απαιτήσεις του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1025/2012·

75.  καλεί τους ΕΟΤ να εξασφαλίσουν ότι οι συμφωνίες ISO-CEN (Βιέννη) και IEC CENELEC (Φρανκφούρτη) δεν θα εμποδίσουν ούτε θα θέσουν σε κίνδυνο τη συμμετοχή των οργανώσεων ή των ΕΦΤ του παραρτήματος ΙΙΙ στις διαδικασίες τυποποίησης·

76.  καλεί την Επιτροπή και τα κράτη μέλη να προωθήσουν, να διευκολύνουν την χρηματοδότηση και να επισπεύσουν την εγκατάσταση των αναγκαίων υποδομών, μεταξύ άλλων μέσω εκσυγχρονισμού, μετατροπής και μετασκευής, για την υιοθέτηση των νέων τεχνολογιών που στηρίζονται σε ευρωπαϊκά πρότυπα (π.χ. υποδομές εναλλακτικών καυσίμων) και συμμορφώνονται προς τις απαιτήσεις ασφάλειας, υγείας και προστασίας του περιβάλλοντος· τονίζει ότι ο εξοπλισμός αποτελεί μακροπρόθεσμη επένδυση και ότι, συνεπώς, η τυποποίησή του θα πρέπει να καθιστά δυνατή τη μέγιστη διαλειτουργικότητα και να διευκολύνει μελλοντικές τεχνολογικές εξελίξεις και την εφαρμογή τους·

77.  καλεί την Επιτροπή να συνεργαστεί με τους ΕΟΤ και τις ΕΦΤ με σκοπό την προαγωγή εύχρηστων σημείων πρόσβασης στα πρότυπα, που θα μπορούν να παρέχουν συνδρομή και πληροφορίες στους χρήστες προτύπων σχετικά με τα διαθέσιμα πρότυπα και τις προδιαγραφές τους και θα μπορούν επίσης να τους βοηθούν να βρίσκουν τα πρότυπα που ανταποκρίνονται καλύτερα στις ανάγκες τους, καθώς και καθοδήγηση σχετικά με την εφαρμογή τους· συνιστά επίσης τη διενέργεια ενημερωτικών και εκπαιδευτικών εκστρατειών σε εθνικό και ενωσιακό επίπεδο για την προώθηση του ρόλου των προτύπων και ενθαρρύνει τα κράτη μέλη να συμπεριλάβουν μαθήματα επαγγελματικής εκπαίδευσης για τα πρότυπα στα εθνικά εκπαιδευτικά τους συστήματα·

78.  ζητεί από την Επιτροπή να αναπτύξει δραστηριότητες παρακολούθησης της τεχνολογίας ώστε να εντοπιστούν μελλοντικές ΤΠΕ που θα μπορούσαν να ωφεληθούν από την τυποποίηση, να διευκολύνει την ροή και την διαφάνεια των πληροφοριών που απαιτούνται για τη διείσδυση στην αγορά και τη λειτουργία αυτών των τεχνολογιών και να προωθήσει, στο πλαίσιο αυτό, εύκολα προσβάσιμους και φιλικούς προς τον χρήστη μηχανισμούς αξιολόγησης μέσω διαδικτύου·

79.  συνιστά στους ΕΦΤ να εξετάσουν κατά πόσον είναι εφικτή η παροχή πρόσβασης σε πρότυπα στον βαθμό που ο χρήστης των προτύπων μπορεί να αξιολογήσει τη συνάφεια του προτύπου· συνιστά ένθερμα στους ΕΦΤ και στους ΕΟΤ να λαμβάνουν υπόψη, κατά τον προσδιορισμό του επιπέδου των τελών που αφορούν τα πρότυπα, τις ανάγκες των ΜΜΕ και των ενδιαφερόμενων φορέων που είναι μη εμπορικοί χρήστες·

80.  καλεί την Επιτροπή να συγκροτήσει ευρωπαϊκό μητρώο στο οποίο θα απαριθμούνται τα υφιστάμενα ευρωπαϊκά πρότυπα σε όλες τις επίσημες γλώσσες της ΕΕ και θα περιλαμβάνονται επίσης πληροφορίες για τις εν εξελίξει εργασίες τυποποίησης που επιτελούν οι ΕΟΤ, τις υφιστάμενες εντολές τυποποίησης, την επιτευχθείσα πρόοδο και τις σχετικές αποφάσεις που περιέχουν επίσημες ενστάσεις·

81.  καλεί την Επιτροπή να παρακολουθεί τις διεθνείς εξελίξεις στην τυποποίηση των ΤΠΕ και, αν είναι αναγκαίο, να στηρίζει τη συμμετοχή και τον συντονισμό ευρωπαϊκών ενδιαφερόμενων φορέων που κατέχουν ηγετικές θέσεις στους κατάλληλους φορείς τυποποίησης και σε στρατηγικά σημαντικά έργα τυποποίησης, προκειμένου να προωθηθούν το ευρωπαϊκό ρυθμιστικό μοντέλο και τα ευρωπαϊκά συμφέροντα· ενθαρρύνει τη χρήση της πολυσυμμετοχικής πλατφόρμας για την τυποποίηση των ΤΠΕ ως τόπου συγκέντρωσης ΕΟΤ και διεθνών φορέων τυποποίησης των ΤΠΕ·

82.  ενθαρρύνει την έγκριση από την ΕΕ του μοντέλου αρχιτεκτονικής αναφοράς για τη βιομηχανία 4.0 για την ψηφιοποίηση της ευρωπαϊκής βιομηχανίας·

83.  καλεί τα κράτη μέλη να χρησιμοποιούν ευρωπαϊκά πρότυπα ΤΠΕ στις διαδικασίες δημόσιων συμβάσεων έτσι ώστε να βελτιωθεί η ποιότητα των δημόσιων υπηρεσιών και να καλλιεργηθούν οι καινοτόμες τεχνολογίες· τονίζει, ωστόσο, ότι η χρήση προτύπων δεν θα πρέπει να επιφέρει πρόσθετους φραγμούς, ιδίως για τις μικρές επιχειρήσεις που επιδιώκουν να συμμετάσχουν σε διαδικασίες σύναψης δημόσιων συμβάσεων·

84.  καλεί τα θεσμικά όργανα της ΕΕ, τις εθνικές κυβερνήσεις και τους ΕΟΤ να αναπτύξουν κατευθυντήριες γραμμές κατάρτισης για τους υπευθύνους χάραξης πολιτικής, ώστε να τους βοηθήσουν να αντιμετωπίσουν τις ανακολουθίες που προκύπτουν από τη χρήση ανόμοιων μεθόδων εργασίας σε διαφορετικές υπηρεσίες και οργανισμούς, και να καλλιεργήσουν μια νοοτροπία τυποποίησης και κατανόηση του τρόπου λειτουργίας των διαδικασιών τυποποίησης και των συνθηκών όπου μπορούν να χρησιμοποιούνται·

o
o   o

85.  αναθέτει στον Πρόεδρό του να διαβιβάσει το παρόν ψήφισμα στο Συμβούλιο και στην Επιτροπή.

(1) ΕΕ C 70 E της 8.3.2012, σ. 56.
(2) https://ec.europa.eu/info/european-commissions-open-source-strategy_en


Προς ένα πανευρωπαϊκό πλαίσιο για τα καλυμμένα ομόλογα
PDF 513kWORD 62k
Ψήφισμα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου της 4ης Ιουλίου 2017 «Προς ένα πανευρωπαϊκό πλαίσιο για τα καλυμμένα ομόλογα» (2017/2005(INI))
P8_TA(2017)0279A8-0235/2017

Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο,

–  έχοντας υπόψη την έκθεση της Ευρωπαϊκής Αρχής Τραπεζών (ΕΑΤ), της 20ής Δεκεμβρίου 2016, σχετικά με τα καλυμμένα ομόλογα: συστάσεις για την εναρμόνιση των πλαισίων των καλυμμένων ομολόγων στην ΕΕ (EBA-Op-2016-23),

–  έχοντας υπόψη το έγγραφο διαβούλευσης της Επιτροπής της 30ής Σεπτεμβρίου 2015 σχετικά με τα καλυμμένα ομόλογα στην Ευρωπαϊκή Ένωση και το χωρίς ημερομηνία έγγραφο της Επιτροπής με τίτλο «Συνοπτική παρουσίαση των συμμετοχών στη δημόσια διαβούλευση σχετικά με τα ‘καλυμμένα ομόλογα’»,

–  έχοντας υπόψη την έκθεση της Επιτροπής, της 20ής Οκτωβρίου 2015, σχετικά με το άρθρο 503 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 575/2013: Κεφαλαιακές απαιτήσεις για τα καλυμμένα ομόλογα (COM(2015)0509),

–  έχοντας υπόψη τη γνωμοδότηση της ΕΑΤ, της 1ης Ιουλίου 2014, σχετικά με την προνομιακή κεφαλαιακή μεταχείριση των καλυμμένων ομολόγων (EBA/Op/2014/04),

–  έχοντας υπόψη την έκθεση της ΕΑΤ, της 1ης Ιουλίου 2014, σχετικά με τα πλαίσια της ΕΕ για τα καλυμμένα ομόλογα και την κεφαλαιακή αντιμετώπιση των καλυμμένων ομολόγων: απάντηση στο αίτημα παροχής συμβουλών που υπέβαλε η Επιτροπή τον Δεκέμβριο του 2013 σχετικά με το άρθρο 503 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 575/2013 και τη σύσταση που διατύπωσε το ΕΣΣΚ (ESRB) τον Δεκέμβριο του 2012 σχετικά με τη χρηματοδότηση των πιστωτικών ιδρυμάτων (ESRB/12/2),

–  έχοντας υπόψη την οδηγία 2014/91/EE του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 23ης Ιουλίου 2014, για την τροποποίηση της οδηγίας 2009/65/ΕΚ για τον συντονισμό των νομοθετικών, κανονιστικών και διοικητικών διατάξεων σχετικά με ορισμένους οργανισμούς συλλογικών επενδύσεων σε κινητές αξίες (ΟΣΕΚΑ) όσον αφορά τις λειτουργίες θεματοφύλακα, τις πολιτικές αποδοχών και τις κυρώσεις(1), και ιδίως το άρθρο 52 παράγραφος 4 (εφεξής «οδηγία ΟΣΕΚΑ»),

–  έχοντας υπόψη τον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 575/2013 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 26ης Ιουνίου 2013, σχετικά με τις απαιτήσεις προληπτικής εποπτείας για πιστωτικά ιδρύματα και επιχειρήσεις επενδύσεων και την τροποποίηση του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 648/2012(2), και ιδίως το άρθρο 129, (εφεξής «ΚΚΑ»),

–  έχοντας υπόψη την οδηγία 2014/59/ΕΕ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 15ης Μαΐου 2014, για τη θέσπιση πλαισίου για την ανάκαμψη και την εξυγίανση πιστωτικών ιδρυμάτων και επιχειρήσεων επενδύσεων και για την τροποποίηση της οδηγίας 82/891/ΕΟΚ του Συμβουλίου, και των οδηγιών 2001/24/ΕΚ, 2002/47/ΕΚ, 2004/25/ΕΚ, 2005/56/ΕΚ, 2007/36/ΕΚ, 2011/35/ΕΕ, 2012/30/ΕΕ και 2013/36/ΕΕ, καθώς και των κανονισμών του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (ΕΕ) αριθ. 1093/2010 και (ΕΕ) αριθ. 648/2012(3), και ιδίως το άρθρο 44 παράγραφος 2 της εν λόγω οδηγίας,

–  έχοντας υπόψη το άρθρο 1 παράγραφος 2 του κατ’ εξουσιοδότηση κανονισμού της Επιτροπής (ΕΕ) 2015/2205, της 6ης Αυγούστου 2015, για τη συμπλήρωση του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 648/2012 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου όσον αφορά ρυθμιστικά τεχνικά πρότυπα για την υποχρέωση εκκαθάρισης(4),

–  έχοντας υπόψη το άρθρο 1 παράγραφος 2 του κατ’ εξουσιοδότηση κανονισμού της Επιτροπής (ΕΕ) 2016/1178, της 10ης Ιουνίου 2016, για τη συμπλήρωση του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 648/2012 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου όσον αφορά ρυθμιστικά τεχνικά πρότυπα για την υποχρέωση εκκαθάρισης(5),

–  έχοντας υπόψη τον κατ’ εξουσιοδότηση κανονισμό (ΕΕ) 2015/61 της Επιτροπής, της 10ης Οκτωβρίου 2014, για τη συμπλήρωση του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 575/2013 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου όσον αφορά την απαίτηση κάλυψης του κινδύνου ρευστότητας για τα πιστωτικά ιδρύματα(6) (εφεξής «κατ’ εξουσιοδότηση πράξη για την απαίτηση κάλυψης του κινδύνου ρευστότητας»),

–  έχοντας υπόψη το άρθρο 52 του Κανονισμού του,

–  έχοντας υπόψη την έκθεση της Επιτροπής Οικονομικής και Νομισματικής Πολιτικής (A8-0235/2017),

A.  λαμβάνοντας υπόψη ότι τα καλυμμένα ομόλογα (ΚΟ) είναι καθιερωμένα μέσα τα οποία χαρακτηρίζονται από χαμηλά ποσοστά αθέτησης και από αξιοπιστία όσον αφορά τις πληρωμές και τα οποία βοηθούν στη χρηματοδότηση περίπου του 20% των ευρωπαϊκών στεγαστικών δανείων, αντιπροσώπευαν δε πάνω από 2.000 δισεκατομμύρια ευρώ υποχρεώσεων στην Ευρώπη το 2015· λαμβάνοντας υπόψη ότι περίπου το 90 % των ΚΟ παγκοσμίως έχουν εκδοθεί σε εννέα ευρωπαϊκές χώρες·

B.  λαμβάνοντας υπόψη ότι τα KO έχουν διαδραματίσει βασικό ρόλο στη χρηματοδότηση των πιστωτικών ιδρυμάτων, ιδίως κατά τη διάρκεια της χρηματοπιστωτικής κρίσης· λαμβάνοντας υπόψη ότι τα ΚΟ διατήρησαν υψηλά επίπεδα ασφάλειας και ρευστότητας στη διάρκεια της κρίσης, γεγονός που πρέπει να πιστωθεί στην υψηλή ποιότητα των εθνικών ρυθμίσεων· λαμβάνοντας υπόψη ότι η αύξηση στις διαφορές επιτοκίων (spreads) των ΚΟ μεταξύ των κρατών μελών δεν συνιστά απόδειξη του κατακερματισμού της αγοράς, δεδομένου ότι αυτά τα spreads ήταν στενά συσχετισμένα με τα spreads των κρατικών ομολόγων και αποτελούσαν πιθανώς απλή αντανάκλαση των υποκείμενων κινδύνων σε χαρτοφυλάκια εξασφαλίσεων· λαμβάνοντας υπόψη ότι ένας κατάλληλος βαθμός ευαισθησίας των τιμών των καλυμμένων ομολόγων μεταξύ των κρατών μελών στον κίνδυνο αποτελεί απόδειξη ότι οι αγορές λειτουργούν με εύρυθμο τρόπο και είναι καλά ενοποιημένες·

Γ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι έχουν πραγματοποιηθεί σημαντικές διασυνοριακές επενδύσεις στις ευρωπαϊκές αγορές ΚΟ· λαμβάνοντας υπόψη ότι τα ΚΟ έχουν μια ικανοποιητικά διαφοροποιημένη βάση επενδυτών στην οποία σημαντική θέση κατέχουν οι τράπεζες με μερίδιο αγοράς το οποίο, κατά την περίοδο μεταξύ του 2009 και του 2015, ανήλθε σε περίπου 35%· λαμβάνοντας υπόψη ότι το μερίδιο αγοράς των διαχειριστών στοιχείων ενεργητικού, των ασφαλιστικών εταιρειών και των συνταξιοδοτικών ταμείων συρρικνώθηκε κατά σχεδόν 20 ποσοστιαίες μονάδες και ουσιαστικά αντικαταστάθηκε από τις υψηλότερες επενδύσεις των κεντρικών τραπεζών σε ΚΟ·

Δ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι τα ΚΟ είναι ελκυστικά χρεωστικά μέσα, δεδομένου ότι εξαιρούνται – μέχρι ένα επίπεδο εμπράγματων ασφαλειών στο χαρτοφυλάκιο εξασφαλίσεων – από το εργαλείο απομείωσης που καθορίζεται στο άρθρο 44 της οδηγίας για την ανάκαμψη και την εξυγίανση των τραπεζών (ΟΑΕΤ)· λαμβάνοντας υπόψη ότι τα ΚΟ, τα οποία συμμορφώνονται προς το άρθρο 129 του κανονισμού για τις κεφαλαιακές απαιτήσεις (ΚΚΑ), επωφελούνται από προνομιακή μεταχείριση όσον αφορά τη στάθμιση κινδύνου·

E.  λαμβάνοντας υπόψη ότι ένας παράγοντας της ζήτησης ΚΟ εκ μέρους των τραπεζών είναι η προνομιακή κανονιστική μεταχείριση των ΚΟ στην κατ’ εξουσιοδότηση πράξη για την απαίτηση κάλυψης του κινδύνου ρευστότητας, που επιτρέπει στις τράπεζες να περιλαμβάνουν τα ΚΟ στο αποθεματικό ρευστότητας, ακόμα και αν δεν είναι επιλέξιμα για την κάλυψη του κινδύνου ρευστότητας βάσει των κανόνων της Βασιλείας·

ΣΤ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι τα προγράμματα ΚΟ εξαιρούνται, υπό ορισμένες προϋποθέσεις, από τις απαιτήσεις αρχικού περιθωρίου ασφαλείας έναντι πιστωτικού κινδύνου αντισυμβαλλομένου στις συναλλαγές παραγώγων·

Ζ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι είναι στη διακριτική ευχέρεια των κρατών μελών να εξαιρούν τα ΚΟ από τις απαιτήσεις της ΕΕ περί μεγάλων ανοιγμάτων·

H.  λαμβάνοντας υπόψη ότι οι θέσεις μη ασφαλισμένων πιστωτών τραπεζών επηρεάζονται αρνητικά από την επιβάρυνση στοιχείων ενεργητικού λόγω των απαιτήσεων υπερεξασφάλισης, αλλά όχι από την αρχή της χρηματοδότησης χρέους με διαχωρισμένα χαρτοφυλάκια εξασφάλισης· λαμβάνοντας υπόψη ότι τέτοιες δραστηριότητες, οι οποίες αφορούν δείκτες δανείου-αξίας σημαντικά κάτω του 100%, βελτιώνουν γενικά τις θέσεις μη ασφαλισμένων πιστωτών τραπεζών, στον βαθμό που τα αποθεματικά αυτά δεν υποχρεούνται να ικανοποιούν αξιώσεις έναντι του χαρτοφυλακίου εξασφάλισης·

Θ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι τα ΚΟ κατέχουν σημαντική θέση στην πλευρά των στοιχείων ενεργητικού στους ισολογισμούς πολλών τραπεζών· λαμβάνοντας υπόψη ότι είναι πολύ σημαντικό για τη χρηματοπιστωτική σταθερότητα αυτά τα στοιχεία ενεργητικού να διατηρήσουν τη μέγιστη δυνατή ασφάλεια και ρευστότητα· λαμβάνοντας υπόψη ότι ο στόχος αυτός δεν πρέπει να υπονομευτεί από νεωτερισμούς στα ΚΟ που θα επέτρεπαν στους εκδότες να μεταβιβάζουν κατά τη διακριτική τους ευχέρεια τον κίνδυνο στους επενδυτές·

Ι.  λαμβάνοντας υπόψη ότι οι εκδόσεις ΚΟ με υπό όρους δυνατότητα παράτασης των προθεσμιών λήξης (διάρθρωση με αποπληρωμή στη λήξη, τύπου «soft bullet», και διάρθρωση άμεσης επανεκχώρησης υπό όρους, τύπου «conditional pass-through» (CPT), αυξήθηκαν σε 12 μήνες με ρυθμό 8%, φθάνοντας το 45% τον Απρίλιο του 2016· λαμβάνοντας υπόψη ότι οι εναλλακτικές αυτές περιορίζουν τον κίνδυνο ρευστότητας σε αναντίστοιχα χαρτοφυλάκια εξασφαλίσεων, μειώνουν τις απαιτήσεις υπερεξασφάλισης και βοηθούν στην αποφυγή βεβιασμένων πωλήσεων· λαμβάνοντας ωστόσο υπόψη ότι οι παρατάσεις προθεσμιών λήξης μεταφέρουν τον κίνδυνο του εκδότη προς τους επενδυτές· λαμβάνοντας υπόψη ότι θα πρέπει να δίδεται προνομιακή κανονιστική μεταχείριση μόνο σε ιδιαιτέρως ασφαλή χρεωστικά μέσα·

ΙΑ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι το ενωσιακό δίκαιο δεν διαθέτει ακριβή ορισμό των ΚΟ·

ΙΒ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι οι αγορές ΚΟ υστερούν έναντι άλλων σε εκείνα τα κράτη μέλη στα οποία δεν υπάρχει παράδοση όσον αφορά την έκδοση τέτοιων ομολόγων ή στα οποία η ανάπτυξή τους παρεμποδίζεται από τον κίνδυνο όσον αφορά τα κρατικά ομόλογα, ή ακόμη και από δυσχερείς μακροοικονομικές συνθήκες·

ΙΓ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι είναι ευρέως γνωστό ότι υπάρχει μεγάλη ποικιλία εθνικών πλαισίων για τα καλυμμένα ομόλογα, ιδίως όσον αφορά τις τεχνικές πτυχές τους, όπως το επίπεδο δημόσιας εποπτείας·

ΙΔ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι ένα πανευρωπαϊκό πλαίσιο για τα καλυμμένα ομόλογα θα πρέπει να επιδιώκει την ικανοποίηση των υψηλότερων δυνατών προδιαγραφών·

ΙΕ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι υπάρχουν διάφορα πολύ επιτυχημένα εθνικά πλαίσια για τα ΚΟ που εδράζονται σε ιστορικό και νομικό υπόβαθρο και είναι εν μέρει ενσωματωμένα σε εθνικό δίκαιο· λαμβάνοντας υπόψη ότι αυτά τα εθνικά πλαίσια μοιράζονται ορισμένα θεμελιώδη χαρακτηριστικά, και ιδίως τη διπλή προσφυγή, τον διαχωρισμό των χαρτοφυλακίων εξασφαλίσεων με στοιχεία ενεργητικού χαμηλού κινδύνου και την ειδική δημόσια εποπτεία· λαμβάνοντας υπόψη ότι η εφαρμογή των αρχών αυτών θα μπορούσε να αποδειχθεί επωφελής και σε άλλα είδη χρεωστικών μέσων·

ΙΣΤ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι η εναρμόνιση δεν θα πρέπει να βασίζεται σε μια προσέγγιση εξομοίωσης δεδομένο ότι αυτό θα μπορούσε να επιφέρει σοβαρή μείωση της ποικιλίας των προϊόντων και να επηρεάσει αρνητικά τις εθνικές αγορές που μέχρι σήμερα λειτουργούν με επιτυχία· λαμβάνοντας υπόψη ότι η εναρμόνιση θα πρέπει να σέβεται την αρχή της επικουρικότητας·

ΙΖ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι οι συμμετέχοντες στην αγορά έχουν αναλάβει πρωτοβουλίες για να ενισχύσουν την ανάπτυξη της αγοράς ΚΟ, όπως η δημιουργία, το 2013, της ετικέτας καλυμμένου ομολόγου (Covered Bond Label ή CBL) και του εναρμονισμένου εντύπου διαφάνειας (Harmonized Transparency Template ή HTT)·

ΙΗ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι, μετά από εποπτικό έλεγχο, η Ευρωπαϊκή Αρχή Τραπεζών (ΕΑΤ) επισήμανε βέλτιστες πρακτικές για την έκδοση και την εποπτεία ΚΟ και αξιολόγησε την ευθυγράμμιση των εθνικών πλαισίων με τις πρακτικές αυτές·

ΙΘ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι μία μεγάλη πλειοψηφία των ενδιαφερομένων, αντιδρώντας στη δημόσια διαβούλευση της Επιτροπής, αντιτάχθηκε στην πλήρη εναρμόνιση ενώ οι επενδυτές τόνισαν την αξία της ποικιλίας των προϊόντων· λαμβάνοντας υπόψη ότι οι ενδιαφερόμενοι εξέφρασαν συγκρατημένη υποστήριξη προς τη νομοθεσία της ΕΕ εφόσον αυτή βασίζεται σε αρχές και εδράζεται σε υπάρχοντα πλαίσια και, κυρίως, σέβεται τα χαρακτηριστικά των εθνικών πλαισίων·

Γενικές παρατηρήσεις και θέσεις

1.  τονίζει ότι οι εγχώριες και οι διασυνοριακές επενδύσεις σε ΚΟ έχουν λειτουργήσει ομαλά στις αγορές της ΕΕ με βάση το τρέχον νομοθετικό πλαίσιο· υπογραμμίζει ότι πρέπει να διαφυλαχθεί η ποικιλία καλών και ασφαλών προϊόντων·

2.  τονίζει ότι η υποχρεωτική εναρμόνιση των εθνικών μοντέλων ή η αντικατάστασή τους από ένα ευρωπαϊκό μοντέλο θα μπορούσε να οδηγήσει σε ακούσιες αρνητικές συνέπειες για τις αγορές των οποίων η σημερινή επιτυχία βασίζεται στο γεγονός ότι η νομοθεσία για τα ΚΟ είναι ενσωματωμένη στα εθνικά δίκαια· εμμένει στην άποψη ότι ένα πιο ενοποιημένο ευρωπαϊκό πλαίσιο θα πρέπει να περιοριστεί σε μια προσέγγιση βάσει αρχών η οποία θα θεσπίζει τους στόχους, αλλά θα αφήνει τον προσδιορισμό των μεθόδων και των μέσων κατά τη μεταφορά στις εθνικές νομοθεσίες· τονίζει ότι το πλαίσιο αυτό θα πρέπει να βασίζεται σε προδιαγραφές υψηλής ποιότητας και να λαμβάνει υπόψη τις βέλτιστες πρακτικές αξιοποιώντας, χωρίς να παρεμποδίζουν, τα εθνικά καθεστώτα που λειτουργούν καλά· τονίζει ότι το ενδεχόμενο νέο ευρωπαϊκό πλαίσιο για τα ΚΟ, ευθυγραμμισμένο με τις βέλτιστες πρακτικές, θα πρέπει να αποτελέσει ορόσημο για νέες αγορές και να βελτιώσει την ποιότητα των ΚΟ·

3.  ζητεί να θεσπιστεί οδηγία της ΕΕ στην οποία να γίνεται σαφής διάκριση μεταξύ των δύο τύπων καλυμμένων ομολόγων που υπάρχουν σήμερα, ήτοι:

   α) τα καλυμμένα ομόλογα (αναφερόμενα εφεξής ως «καλυμμένα ομόλογα ανωτέρας ποιότητας» (ΚΟΑΠ), τα οποία δεν υπολείπονται των κριτηρίων που ισχύουν σήμερα βάσει του άρθρου 129 του κανονισμού για τις κεφαλαιακές απαιτήσεις (ΚΚΑ), και
   β) τα καλυμμένα ομόλογα (αναφερόμενα εφεξής ως «καλυμμένα ομόλογα συνήθους ποιότητας» (ΚΟΣΠ)) τα οποία δεν ικανοποιούν μεν τις απαιτήσεις που καθορίζονται για τα ΚΟΑΠ αλλά δεν υπολείπονται των κριτηρίων που ισχύουν σήμερα βάσει του άρθρου 52 παράγραφος 4 της οδηγίας σχετικά με ορισμένους οργανισμούς συλλογικών επενδύσεων σε κινητές αξίες (ΟΣΕΚΑ)·

τονίζει ότι τα ΚΟΑΠ πρέπει να συνεχίσουν να επωφελούνται προνομιακής κανονιστικής μεταχείρισης έναντι των ΚΟΣΠ και ότι τα ΚΟΣΠ θα να επωφελούνται προνομιακής κανονιστικής μεταχείρισης έναντι άλλων μορφών εξασφαλισμένου χρέους· αναγνωρίζει το δυναμικό όλων των συμβατών με τους ΟΣΕΚΑ χρεωστικών μέσων για την επίτευξη των στόχων της Ένωσης Κεφαλαιαγορών·

4.  καλεί τα κράτη μέλη να προασπίσουν την ετικέτα καλυμμένου ομολόγου (Covered Bond Label ή CBL) τόσο για τα ΚΟΑΠ, όσο και για τα ΚΟΣΠ, διασφαλίζοντας στο εσωτερικό δίκαιο των κρατών μελών ότι τα ΚΟ είναι χρεωστικά μέσα άκρως ρευστοποιήσιμα και ουσιαστικά χωρίς κίνδυνο· συνιστά θερμά να μην επισημαίνονται ως «καλυμμένα ομόλογα» οι χρεωστικοί τίτλοι οι οποίοι καλύπτονται από στοιχεία του ενεργητικού που κατ’ ουσία συνεπάγονται μεγαλύτερο κίνδυνο από ό,τι το δημόσιο χρέος και τα ενυπόθηκα δάνεια (π.χ. επενδύσεις υποδομής ή πιστώσεις για τις μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις (ΜΜΕ) που δεν έχουν κρατική κάλυψη), αλλά να αναφέρονται, ενδεχομένως, ως «ευρωπαϊκοί εξασφαλισμένοι τίτλοι» (ΕΕΤ)· υποστηρίζει την αρχή ότι τα συνολικά στοιχεία κάλυψης για τα ΚΟΑΠ και για τα ΚΟΣΠ πρέπει να καλύπτονται πλήρως από στοιχεία του ενεργητικού μακροπρόθεσμης φύσης τα οποία μπορούν να αποτιμηθούν και να επανακτηθούν·

5.  καλεί την Επιτροπή να συμπεριλάβει στην οδηγία τις αρχές ενός νομικού πλαισίου για τους ευρωπαϊκούς εξασφαλισμένους τίτλους (ΕΕΤ), ιδίως απαιτήσεις που ευνοούν τη διπλή προσφυγή, την ειδική δημόσια εποπτεία, την προστασία έναντι χρεωκοπίας και τη διαφάνεια· ζητεί από τα κράτη μέλη να ενσωματώσουν αυτές τις αρχές στο εθνικό τους δίκαιο και στις διαδικασίες αφερεγγυότητας· τονίζει ότι ένα ισχυρό νομικό πλαίσιο για τους ΕΕΤ θα μπορούσε να κάνει τους ΕΕΤ διαφανέστερους, πιο ρευστούς και πιο αποδοτικούς ως προς το κόστος σε σύγκριση με τους τίτλους που χρησιμοποιούν συμβατικούς διακανονισμούς· επισημαίνει ότι αυτό θα μπορούσε να βοηθήσει τους ΕΕΤ να χρηματοδοτούν δραστηριότητες υψηλότερου κινδύνου, όπως πιστώσεις προς ΜΜΕ, καταναλωτικά δάνεια ή επενδύσεις σε υποδομές χωρίς κρατικές εγγυήσεις· σημειώνει ότι οι ΕΕΤ θα εξαιρούνται από το πεδίο του εργαλείου διάσωσης με ίδια μέσα που ορίζεται στο άρθρο 44 της οδηγίας ΟΑΕΤ·

6.  ενθαρρύνει την ενσωμάτωση στην οδηγία των ελάχιστων εποπτικών προτύπων που αντικατοπτρίζουν διαπιστωμένες βέλτιστες πρακτικές για τα ΚΟ· ενθαρρύνει την εποπτική σύγκλιση σε ολόκληρη την ΕΕ·

7.  ζητεί να προβλεφθεί στην οδηγία η αύξηση της διαφάνειας όσον αφορά τις πληροφορίες σχετικά με τα στοιχεία ενεργητικού του χαρτοφυλακίου εξασφαλίσεων και το νομικό πλαίσιο που έχει σχεδιαστεί για να εξασφαλίζει τη διπλή προσφυγή και τον διαχωρισμό αυτών των στοιχείων ενεργητικού σε περίπτωση εξυγίανσης ή αφερεγγυότητας του εκδότη· επιμένει, στο πλαίσιο αυτό, στο ότι η οδηγία πρέπει να βασίζεται σε αρχές και να εστιάζεται αποκλειστικά στις απαιτήσεις πληροφόρησης·

Ορισμός των ΚΟΑΠ, των ΚΟΣΠ, των ΕΕΤ και του κανονιστικού πλαισίου τους

8.  καλεί την Επιτροπή να υποβάλει πρόταση οδηγίας για ένα πλαίσιο Ευρωπαϊκών Καλυμμένων Ομολογιών στο οποίο να καθορίζονται ταυτόχρονα τα ΚΟΑΠ, τα ΚΟΣΠ και οι ΕΕΤ ούτως ώστε να αποφευχθούν αναταράξεις στην αγορά στη διάρκεια των μεταβατικών περιόδων· καλεί την Επιτροπή να περιλάβει σε αυτό τον ορισμό όλες τις ακόλουθες κοινές αρχές, οι οποίες μπορούν να επιτυγχάνονται σε όλη τη διάρκεια ζωής του εν λόγω εκδιδομένου μέσου, ανεξάρτητα από μια ενδεχόμενη προτιμησιακή μεταχείριση:

   α) τα ΚΟΑΠ, τα ΚΟΣΠ και οι ΕΕΤ πρέπει να είναι πλήρως εγγυημένα μέσω των στοιχείων ενεργητικού ενός χαρτοφυλακίου ασφαλειών·
   β) το εθνικό δίκαιo θα πρέπει να διασφαλίζει δυνατότητα διπλής προσφυγής, δηλαδή ο επενδυτής να μπορεί να διεκδικήσει:
   i) απαίτηση έναντι του εκδότη του χρεωστικού μέσου το ύψος της οποίας ισούται με τις υποχρεώσεις πλήρους εξόφλησης·
   ii) απαίτηση ισοδύναμης προτεραιότητας επί των στοιχείων ενεργητικού του χαρτοφυλακίου εξασφαλίσεων (συμπεριλαμβανομένων των στοιχείων ενεργητικού υποκατάστασης και των παραγώγων) σε περίπτωση αθέτησης των υποχρεώσεων του εκδότη·

εάν οι εν λόγω απαιτήσεις δεν επαρκούν για την πλήρη κάλυψη των υποχρεώσεων πληρωμής του εκδότη, οι εναπομένουσες απαιτήσεις του επενδυτή πρέπει να τυγχάνουν της ίδιας μεταχείρισης με τις απαιτήσεις των μη εξασφαλισμένων κύριων πιστωτών του εκδότη·

   γ) ο ουσιαστικός διαχωρισμός του συνόλου των στοιχείων ενεργητικού του χαρτοφυλακίου εξασφαλίσεων διασφαλίζεται με νομικά δεσμευτικές ρυθμίσεις που μπορούν εύκολα να εφαρμοστούν σε περίπτωση αφερεγγυότητας ή εκκαθάρισης του εκδότη· το ίδιο θα ισχύει για όλα τα στοιχεία ενεργητικού υποκατάστασης και τα παράγωγα που αντισταθμίζουν τους κινδύνους των στοιχείων ενεργητικού του χαρτοφυλακίου εξασφαλίσεων·
   δ) τα ΚΟΑΠ, τα ΚΟΣΠ και οι ΕΕΤ προστατεύονται από τυχόν κίνδυνο πτώχευσης, δηλαδή διασφαλίζεται ότι οι υποχρεώσεις πληρωμής του εκδότη δεν επιταχύνονται αυτομάτως σε περίπτωση αφερεγγυότητας ή εκκαθάρισης του εκδότη·
   ε) εφαρμόζεται υπερεξασφάλιση (overcollateralisation) έναντι των ειδικών κινδύνων των ΚΟΑΠ, ΚΟΣΠ και ΕΕΤ, με μεγέθη που καθορίζονται στο εθνικό δίκαιο. Η αξία του συνόλου των στοιχείων ενεργητικού του χαρτοφυλακίου εξασφαλίσεων πρέπει να είναι πάντα μεγαλύτερη από την αξία των εκκρεμουσών υποχρεώσεων πληρωμής. Οι μέθοδοι αποτίμησης για το σύνολο των στοιχείων ενεργητικού του χαρτοφυλακίου εξασφαλίσεων και ο υπολογισμός της συχνότητας πρέπει να ορίζονται σαφώς στην εθνική νομοθεσία και θα πρέπει να λαμβάνουν δεόντως υπόψη όλους τους κινδύνους δυσμενών εξελίξεων·
   στ) Η ευρωπαϊκή ή η εθνική νομοθεσία καθορίζει τις μέγιστες παραμέτρους του δείκτη δανείου-αξίας (ΔΔΑ) για τα στοιχεία ενεργητικού του χαρτοφυλακίου εξασφαλίσεων. Η αφαίρεση στοιχείων ενεργητικού του χαρτοφυλακίου εξασφαλίσεων που παραβιάζουν τα όρια του ΔΔΑ δεν θα πρέπει να είναι υποχρεωτική αλλά θα πρέπει μάλλον να διασφαλίζεται ότι αυτή επέρχεται μόνον όταν αντικαθίστανται από επιλέξιμα στοιχεία ενεργητικού της ίδιας τουλάχιστον αγοραίας αξίας·
   ζ) μέρος των στοιχείων ενεργητικού του χαρτοφυλακίου εξασφαλίσεων ή των ταμειακών διευκολύνσεων διαθέτει επαρκή ρευστότητα ώστε να μπορεί να εκπληρώσει τις υποχρεώσεις πληρωμής του προγράμματος καλυμμένων ομολόγων ή ΕΕΤ για τους έξι επόμενους μήνες, εκτός από τις περιπτώσεις με ισόποσα χρηματοδοτούμενα ομόλογα ή ομόλογα με αποπληρωμή στη λήξη (τύπου «soft bullet») και άμεσης επανεκχώρησης υπό όρους (τύπου «conditional pass-through» (CPT))·
   η) τα παράγωγα χρηματοπιστωτικά μέσα επιτρέπονται αποκλειστικά για σκοπούς αντιστάθμισης κινδύνων στα προγράμματα καλυμμένων ομολόγων και οι συμβάσεις παραγώγων που έχουν συναφθεί από τον εκδότη με αντισυμβαλλόμενο παραγώγου και έχουν καταχωριστεί στα συνολικά στοιχεία κάλυψης δεν μπορούν να καταγγέλλονται κατόπιν αφερεγγυότητας του εκδότη·
   θ) η εθνική νομοθεσία προβλέπει ένα αυστηρό ειδικό πλαίσιο δημόσιας εποπτείας, ορίζοντας επακριβώς την αρμόδια αρχή, το σύστημα εποπτείας του χαρτοφυλακίου εξασφαλίσεων και τον ειδικό διαχειριστή, σε συνδυασμό με σαφή προσδιορισμό των καθηκόντων και των εποπτικών εξουσιών της αρμόδιας αρχής, ώστε να διασφαλίζεται ότι:
   i) οι εκδότες διαθέτουν καταρτισμένο προσωπικό και ικανοποιητικές λειτουργικές διαδικασίες για τη διαχείριση των χαρτοφυλακίων εξασφαλίσεων, μεταξύ άλλων σε περίπτωση ακραίων συνθηκών, αφερεγγυότητας ή εκκαθάρισης,
   ii) τα χαρακτηριστικά των συνολικών στοιχείων κάλυψης πληρούν τις ισχύουσες απαιτήσεις τόσο πριν από την έκδοση όσο και έως τη λήξη του χρεωστικού τίτλου·
   iii) η συμμόρφωση των ΚΟΑΠ, ΚΟΣΠ και ΕΕΤ με τις συναφείς απαιτήσεις (μεταξύ άλλων σε σχέση με την επιλεξιμότητα των στοιχείων κάλυψης και την κάλυψη) υπόκειται σε συνεχή, τακτική και ανεξάρτητη παρακολούθηση·
   iv) οι εκδότες διενεργούν τακτικά ασκήσεις προσομοίωσης ακραίων καταστάσεων για τον υπολογισμό των απαιτήσεων κάλυψης, λαμβάνοντας υπόψη τους κύριους παράγοντες κινδύνου που επηρεάζουν το χρεωστικό μέσο όπως το πιστωτικό επιτόκιο, το νόμισμα και οι κίνδυνοι ρευστότητας·

πρέπει να καθορίζονται σαφώς τα καθήκοντα και οι εξουσίες της αρμόδιας αρχής και του ειδικού διαχειριστή σε περίπτωση αφερεγγυότητας ή εκκαθάρισης του εκδότη.

   ι) Ο εκδότης είναι υποχρεωμένος να δημοσιοποιεί τουλάχιστον σε εξαμηνιαία βάση συγκεντρωτικά στοιχεία σχετικά με τα χαρτοφυλάκια εξασφαλίσεων, τα οποία πρέπει να είναι αρκετά αναλυτικά ώστε να επιτρέπουν στους επενδυτές να διενεργήσουν εμπεριστατωμένη ανάλυση κινδύνου. Πρέπει να παρέχονται πληροφορίες σχετικά με τα χαρακτηριστικά του πιστωτικού κινδύνου, του κινδύνου αγοράς και του κινδύνου ρευστότητας των στοιχείων ενεργητικού των χαρτοφυλακίων, καθώς και σχετικά με τους αντισυμβαλλόμενους που συμμετέχουν στα χαρτοφυλάκια εξασφαλίσεων και στα επίπεδα της νόμιμης, της συμβατικής και της προαιρετικής υπερκάλυψης, ενώ θα έπρεπε να περιέχεται και ένα τμήμα για παράγωγα που προσαρτώνται στα στοιχεία ενεργητικού του χαρτοφυλακίου εξασφαλίσεων και στις υποχρεώσεις·
   ια) Η διάρκεια μέχρι τη ληκτότητα μπορεί να παραταθεί μόνον σε περίπτωση εξυγίανσης ή αφερεγγυότητας του εκδότη και με έγκριση από την αρμόδια εποπτική αρχή ή βάσει αντικειμενικών οικονομικών ορίων ενεργοποίησης που θεσπίζονται από το εθνικό δίκαιο και εγκρίνονται από την αρμόδια ευρωπαϊκή αρχή· οι ακριβείς προϋποθέσεις της επέκτασης και των πιθανών αλλαγών της απόδοσης τοκομεριδίου, της ληκτότητας και άλλων στοιχείων θα πρέπει να αποσαφηνίζονται στους όρους και τις προϋποθέσεις κάθε ομολόγου·

9.  καλεί την Επιτροπή να περιλάβει στον ορισμό των ΚΟΑΠ που θα περιέχεται στην οδηγία τις ακόλουθες πρόσθετες αρχές:

   α) ο χρεωστικός τίτλος είναι πλήρως εξασφαλισμένος με στοιχεία ενεργητικού τα οποία ορίζονται στο άρθρο 129 παράγραφος 1 του ΚΚΑ και πληροί τις πρόσθετες απαιτήσεις του άρθρου 129 παράγραφοι 3 και 7 του ΚΚΑ· για στεγαστικά δάνεια τα οποία εξασφαλίζονται με εγγυήσεις που ορίζονται σύμφωνα με το άρθρο 129 παράγραφος 1 στοιχείο ε) του ΚΚΑ, δεν πρέπει να υπάρχουν νομικά κωλύματα για τον διαχειριστή του προγράμματος των ΚΟ προκειμένου να εγγράψει ανώτερες ενυπόθηκες απαιτήσεις επί των δανείων σε περίπτωση αθέτησης από μέρους του εκδότη καλυμμένων ομολόγων ή εκκαθάρισής του και η εγγύηση, για οποιονδήποτε λόγο, δεν έχει τηρηθεί. Η επιλεξιμότητα των πλοίων, ως στοιχείων ενεργητικού του χαρτοφυλακίου εξασφαλίσεων (άρθρο 129 παράγραφος 1 στοιχείο ζ) του ΚΚΑ), πρέπει να επανεξεταστεί·
   β) οι μέγιστες παράμετροι του ΔΔΑ για την εγγραφή υποθηκών που περιλαμβάνονται στο χαρτοφυλάκιο εξασφαλίσεων ορίζονται από το ευρωπαϊκό δίκαιο κατά τρόπο ώστε να μην υπερβαίνουν τα ποσοστά ΔΔΑ που ορίζονται σήμερα στο άρθρο 129 του ΚΚΑ, αλλά να υπόκεινται σε τακτικούς ελέγχους και σε προσαρμογή σύμφωνα με τις ασκήσεις προσομοίωσης ακραίων καταστάσεων επί τη βάσει ανεξάρτητων αξιολογήσεων των τιμών αγοράς που μπορεί να επικρατούν στις αντίστοιχες αγορές ακινήτων όταν βιώνουν ακραίες συνθήκες· θα πρέπει μάλλον να ενθαρρυνθεί η χρήση δείκτη δανείου-αξίας του ενυπόθηκου ακινήτου παρά του δείκτη δανείου-αγοραίας αξίας·

10.  τονίζει ότι οι σταθμίσεις κινδύνου που αποδίδονται στα ΚΟ στην ευρωπαϊκή νομοθεσία πρέπει να αντικατοπτρίζουν τις εκτιμήσεις της αγοράς ως προς τους υποκείμενους κινδύνους· παρατηρεί ότι δεν ισχύει το ίδιο για όλα τα άλλα είδη χρεωστικών μέσων που επωφελούνται από προνομιακή ρυθμιστική μεταχείριση λόγω ορισμένων χαρακτηριστικών·

11.  καλεί την Επιτροπή να εξουσιοδοτήσει τις ΕΕΑ προκειμένου αυτές να αξιολογήσουν τη συμμόρφωση προς τα κριτήρια για τα ΚΟΑΠ, τα ΚΟΣΠ και τους ΕΕΤ με σκοπό την αντικατάσταση των καταλόγων που προβλέπονται στο άρθρο 52 παράγραφος 4 της οδηγίας ΟΣΕΚΑ από έναν επίσημο κατάλογο συμμορφούμενων καθεστώτων ΚΟΑΠ, ΚΟΣΠ και ΕΕΤ σε ευρωπαϊκό επίπεδο·

12.  καλεί την ΕΑΤ να εκδίδει συστάσεις όσον αφορά τα καθεστώτα για τα ΚΟΑΠ, τα ΚΟΣΠ και τους ΕΕΤ σχετικά με τα κριτήρια επιλεξιμότητας για την αντικατάσταση στοιχείων ενεργητικού (συμπεριλαμβανομένων των στοιχείων ενεργητικού υποκατάστασης), σχετικά με τους δείκτες δανείου και τα ελάχιστα επίπεδα αποτελεσματικής υπερεξασφάλισης για τους διάφορους τύπους στοιχείων του ενεργητικού, καθώς και σχετικά με τις πιθανές αναθεωρήσεις του ΚΚΑ· καλεί την ΕΑΤ να παράσχει τις απαραίτητες κατευθυντήριες γραμμές για τη θέσπιση του ειδικού δημόσιου εποπτικού και διοικητικού πλαισίου·

13.  συνιστά την άρση των φραγμών πρόσβασης στην αγορά για τους εκδότες στις αναπτυσσόμενες αγορές καλυμμένων ομολόγων εκτός του ΕΟΧ, παρέχοντας ισότιμη μεταχείριση για τα καλυμμένα ομόλογα από εκδότες τρίτων χωρών υπό την προϋπόθεση ότι το νομικό, θεσμικό και εποπτικό περιβάλλον τους υποβάλλεται σε εξονυχιστική αξιολόγηση ισοδυναμίας από αρμόδιο ευρωπαϊκό θεσμικό όργανο· συνιστά την προώθηση των βασικών αρχών της ευρωπαϊκής νομοθεσίας με σκοπό την καθιέρωση ενός δυναμικού δείκτη αναφοράς για τις αγορές καλυμμένων ομολόγων σε παγκόσμιο επίπεδο·

14.  καλεί την Επιτροπή να προτείνει αναθεώρηση της ευρωπαϊκής νομοθεσίας για τις χρηματοπιστωτικές υπηρεσίες στην οποία διευκρινίζεται η ρυθμιστική μεταχείριση των ΚΟΑΠ, ΚΟΣΠ και ΕΕΤ·

15.  καλεί την Επιτροπή, όταν θα προβεί στην αξιολόγηση της υφιστάμενης ευρωπαϊκής νομοθεσίας για τις χρηματοπιστωτικές υπηρεσίες, να λάβει υπόψη το δυναμικό των ΚΟΑΠ, ΚΟΣΠ και ΕΕΤ με σκοπό την επίτευξη των στόχων της Ένωσης Κεφαλαιαγορών·

16.  καλεί την Επιτροπή να εντοπίσει τα ενδεχόμενα εμπόδια σε εθνικό επίπεδο για την ανάπτυξη συστημάτων καλυμμένων ομολόγων και να δημοσιεύσει κατευθυντήριες γραμμές για την εξάλειψη των εμποδίων αυτών, χωρίς να θίγεται η ορθή και συνετή επιχειρηματική δραστηριότητα των τραπεζών·

17.  καλεί την Επιτροπή και την ΕΑΤ να αξιολογήσουν εκ νέου (πιθανώς στο πλαίσιο εκτίμησης των επιπτώσεων) την επιλεξιμότητα των ναυτικών προνομίων επί πλοίων ως στοιχείων ενεργητικού του χαρτοφυλακίου εξασφαλίσεων όπως ορίζεται στο άρθρο 129 παράγραφος 1 στοιχείο ζ) του ΚΚΑ· εκφράζει την ανησυχία του για το ότι η προνομιακή μεταχείριση που επιφυλάσσεται στα πλοία στρεβλώνει τον ανταγωνισμό με άλλα μέσα μεταφοράς· καλεί την Επιτροπή και την ΕΑΤ να διερευνήσουν εάν τα καλυμμένα ομόλογα πλοίων τυγχάνουν ισότιμης μεταχείρισης με άλλα καλυμμένα ομόλογα που συνάδουν με τις διατάξεις του ΚΚΑ όσον αφορά τη ρευστότητά τους και τις εκτιμήσεις κινδύνου που διενεργήθηκαν από ανεξάρτητους οργανισμούς αξιολόγησης της πιστοληπτικής ικανότητας, και εάν επιτρέπεται ή δικαιολογείται η προτιμησιακή μεταχείριση των εν λόγω ομολόγων επί τη βάσει της επιλεξιμότητας της απαίτησης κάλυψης του κινδύνου ρευστότητας και των χαμηλότερων συντελεστών στάθμισης κινδύνου στον ΚΚΑ·

18.  καλεί τα κράτη μέλη να προβλέπουν στο εθνικό δίκαιο τη δυνατότητα δημιουργίας χωριστών συνολικών στοιχείων κάλυψης, καθένα εκ των οποίων να περιλαμβάνει μία ομοιογενή κατηγορία στοιχείων ενεργητικού (όπως είναι τα στεγαστικά δάνεια)· καλεί τα κράτη μέλη να επιτρέψουν όλα τα στοιχεία κάλυψης όπως προσδιορίζονται στο άρθρο 129 παράγραφος 1 στοιχεία α) β) και γ) του ΚΚΑ ως στοιχεία ενεργητικού υποκατάστασης που συμβάλλουν στην απαίτηση κάλυψης και να καθορίσουν με σαφήνεια όρια σχετικά με την πιστωτική ποιότητα, το μέγεθος του ανοίγματος και τα ανώτερα όρια για συμμετοχή κάλυψης των στοιχείων ενεργητικού υποκατάστασης·

Υποστήριξη της διαφάνειας της αγορά και της εθελοντικής σύγκλισης

19.  εκφράζει την ικανοποίησή του για τις βελτιώσεις στις μεθοδολογίες αξιολόγησης των ΚΟ και την επέκταση των αγορών αξιολόγησης για τα ΚΟ·

20.  υπογραμμίζει τη σημασία των ισότιμων όρων ανταγωνισμού για τη διασφάλιση θεμιτού ανταγωνισμού στις χρηματοπιστωτικές αγορές· τονίζει ότι η ευρωπαϊκή νομοθεσία δεν πρέπει να εισαγάγει διακρίσεις μεταξύ των διαφόρων τύπων χρεωστικών τίτλων με εξασφάλιση, εκτός αν υπάρχουν βάσιμοι λόγοι για να υποθέσει κανείς ότι αυτοί οι τύποι διαφέρουν είτε από άποψη ασφάλειας είτε από άποψη ρευστότητας·

21.  επικροτεί τις πρωτοβουλίες της αγοράς για την ανάπτυξη εναρμονισμένων προτύπων και υποδειγμάτων όσον αφορά τη δημοσιοποίηση (π.χ. του HTT ή «εναρμονισμένου υποδείγματος διαφάνειας») με στόχο τη διευκόλυνση της σύγκρισης και της ανάλυσης των διαφορών μεταξύ των καλυμμένων ομολόγων ανά την ΕΕ·

22.  στηρίζει την εκπόνηση από την ΕΑΤ συστάσεων σχετικά με τις προδιαγραφές για τις αγορές και κατευθυντήριων γραμμών για τις βέλτιστες πρακτικές· ενθαρρύνει την εθελοντική σύγκλιση προς αυτή την κατεύθυνση·

23.  ενθαρρύνει την τακτική διενέργεια ασκήσεων προσομοίωσης ακραίων καταστάσεων για χαρτοφυλάκια εξασφαλίσεων και τη δημοσίευση των αποτελεσμάτων των εν λόγω ασκήσεων·

o
o   o

24.  αναθέτει στον Πρόεδρό του να διαβιβάσει το παρόν ψήφισμα στο Συμβούλιο, στην Επιτροπή και στην Ευρωπαϊκή Αρχή Τραπεζών.

(1) ΕΕ L 257 της 28.8.2014, σ. 186.
(2) ΕΕ L 176 της 27.6.2013, σ. 1.
(3) ΕΕ L 173 της 12.6.2014, σ. 190.
(4) ΕΕ L 314 της 1.12.2015, σ. 13.
(5) ΕΕ L 195 της 20.7.2016, σ. 3.
(6) ΕΕ L 11 της 17.1.2015, σ. 1.


Ο ρόλος του αλιευτικού τουρισμού στη διαφοροποίηση των αλιευτικών δραστηριοτήτων
PDF 545kWORD 73k
Ψήφισμα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου της 4ης Ιουλίου 2017 σχετικά με τον ρόλο του αλιευτικού τουρισμού στη διαφοροποίηση των αλιευτικών δραστηριοτήτων (2016/2035(INI))
P8_TA(2017)0280A8-0221/2017

Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο,

–  έχοντας υπόψη τον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 1380/2013 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 11ης Δεκεμβρίου 2013, σχετικά με την Κοινή Αλιευτική Πολιτική, την τροποποίηση των κανονισμών του Συμβουλίου (ΕΚ) αριθ. 1954/2003 και (ΕΚ) αριθ. 1224/2009 και την κατάργηση των κανονισμών του Συμβουλίου (ΕΚ) αριθ. 2371/2002 και (ΕΚ) αριθ. 639/2004 και της απόφασης 2004/585/ΕΚ του Συμβουλίου(1),

–  έχοντας υπόψη τον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 508/2014 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 15ης Μαΐου 2014, για το Ευρωπαϊκό Ταμείο Θάλασσας και Αλιείας και για την κατάργηση των κανονισμών του Συμβουλίου (ΕΚ) αριθ. 2328/2003, (ΕΚ) αριθ. 861/2006, (ΕΚ) αριθ. 1198/2006 και (ΕΚ) αριθ. 791/2007 και του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1255/2011 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου(2),

–  έχοντας υπόψη την οδηγία 2000/60/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 23ης Οκτωβρίου 2000 για τη θέσπιση πλαισίου κοινοτικής δράσης στον τομέα της πολιτικής των υδάτων(3) («οδηγία πλαίσιο της ΕΕ για τα ύδατα»),

–  έχοντας υπόψη το ψήφισμά του, της 22ας Νοεμβρίου 2012, σχετικά με την παράκτια αλιεία, την παραδοσιακή αλιεία και τη μεταρρύθμιση της κοινής αλιευτικής πολιτικής(4),

–  έχοντας υπόψη το ψήφισμά του, της 2ας Ιουλίου 2013, σχετικά με τη Γαλάζια Ανάπτυξη: Ενίσχυση της βιώσιμης ανάπτυξης στους τομείς της θάλασσας, της ναυτιλίας και του τουρισμού στην ΕΕ(5),

–  έχοντας υπόψη την ανακοίνωση της Επιτροπής της 13ης Μαΐου 2014 με τίτλο «Καινοτομία στο πλαίσιο της Γαλάζιας Οικονομίας: αξιοποίηση του δυναμικού των θαλασσών και των ωκεανών μας με στόχο την προώθηση της απασχόλησης και της μεγέθυνσης» (COM(2014)0254),

–  έχοντας υπόψη την ανακοίνωση της Επιτροπής της 30ής Ιουνίου 2010 με τίτλο «Η Ευρώπη, ο πρώτος τουριστικός προορισμός στον κόσμο – ένα νέο πλαίσιο πολιτικής για τον ευρωπαϊκό τουρισμό» (COM(2010)0352),

–  έχοντας υπόψη τη στρατηγική της ΕΕ για τη βιοποικιλότητα με ορίζοντα το 2020, και ειδικότερα τον Στόχο 4 «Για πιο βιώσιμη αλιεία και πιο υγιείς θάλασσες», όπου η ΕΕ υπόσχεται μεταξύ άλλων την εξάλειψη των δυσμενών επιπτώσεων σε ιχθυαποθέματα και θαλάσσια είδη, ενδιαιτήματα και οικοσυστήματα «μεταξύ άλλων με την παροχή οικονομικών κινήτρων για τις προστατευόμενες θαλάσσιες περιοχές (συμπεριλαμβανομένων των περιοχών Natura 2000 και εκείνων που χαρακτηρίζονται με διεθνείς ή περιφερειακές συμφωνίες). Η στήριξη αυτή θα μπορούσε να καλύψει την αποκατάσταση θαλάσσιων οικοσυστημάτων, την προσαρμογή των αλιευτικών δραστηριοτήτων και την ενθάρρυνση της συμμετοχής του αλιευτικού κλάδου σε εναλλακτικές δραστηριότητες, όπως ο οικοτουρισμός, την παρακολούθηση και διαχείριση της θαλάσσιας βιοποικιλότητας και την καταπολέμηση της θαλάσσιας ρύπανσης από απορρίμματα»,

–  έχοντας υπόψη την ανακοίνωση της Επιτροπής της 3ης Μαρτίου 2010 με τίτλο «Ευρώπη 2020: Στρατηγική για έξυπνη, διατηρήσιμη και χωρίς αποκλεισμούς ανάπτυξη» (COM(2010)2020),

–  έχοντας υπόψη την ανακοίνωση της Επιτροπής της 13ης Σεπτεμβρίου 2012 με τίτλο «Γαλάζια ανάπτυξη – ευκαιρίες για βιώσιμη ανάπτυξη στους τομείς της θάλασσας και της ναυτιλίας» (COM(2012)0494),

–  έχοντας υπόψη την ανακοίνωση της Επιτροπής της 20ής Φεβρουαρίου 2014 με τίτλο «Μια ευρωπαϊκή στρατηγική για την τόνωση της ανάπτυξης και τη δημιουργία θέσεων εργασίας στον παράκτιο και θαλάσσιο τουρισμό» (COM(2014)0086),

–  έχοντας υπόψη το άρθρο 52 του Κανονισμού του,

–  έχοντας υπόψη την έκθεση της Επιτροπής Αλιείας και τη γνωμοδότηση της Επιτροπής Μεταφορών και Τουρισμού (A8-0221/2017),

A.  λαμβάνοντας υπόψη τη σταδιακή επιδείνωση της κατάστασης του τομέα της παραδοσιακής αλιείας·

B.  λαμβάνοντας υπόψη ότι η διαφοροποίηση έχει καταστεί αναγκαιότητα για πολλούς αλιείς μικρής κλίμακας οι οποίοι αναζητούν τρόπους αύξησης των εισοδημάτων τους, δεδομένου ότι αυτά είναι συχνά ανεπαρκή·

Γ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι ως προς τη διαφοροποίηση της αλιείας, είναι αναγκαίο να ληφθεί υπόψη ότι ένα μεγάλο μέρος του κλάδου της αλιείας εξαρτάται σχεδόν εξ ολοκλήρου από τις παραδοσιακές μορφές αλιείας·

Δ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι οι περισσότερες παράκτιες και νησιωτικές περιοχές πλήττονται από σοβαρή οικονομική παρακμή, με αποτέλεσμα την μείωση του πληθυσμού, αφού οι κάτοικοι φεύγουν προς περιοχές με περισσότερες ευκαιρίες απασχόλησης και εκπαίδευσης·

E.  λαμβάνοντας υπόψη ότι ορισμένες παράκτιες αλιευτικές περιοχές, ενώ βρίσκονται κοντά σε τουριστικούς προορισμούς, δεν καταφέρνουν να επιτύχουν καλή οικονομική ανάπτυξη, αν και αλιεία και τουρισμός είναι συμβατά·

ΣΤ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι ο αλιευτικός τουρισμός μπορεί να συμβάλει στη δημιουργία θέσεων απασχόλησης, στην κοινωνική ένταξη, καθώς και στη βελτίωση της ποιότητας ζωής και στην αναζωογόνηση των κοινοτήτων που εξαρτώνται από την αλιεία, ιδίως στις περιοχές με ελάχιστες άλλες οικονομικές δραστηριότητες· λαμβάνοντας υπόψη ότι οι δυνατότητες αυτές ποικίλλουν σε μεγάλο βαθμό, τόσο ανάλογα με την περιφέρεια όσο και ανάλογα με το είδος της αλιείας και τα μεγέθη των σκαφών·

Ζ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι ο αλιευτικός τουρισμός μπορεί να συμβάλει στη μείωση του αντίκτυπου στα αλιευτικά αποθέματα και στο περιβάλλον, καθώς και να αυξήσει τη γνώση και την ευαισθητοποίηση για την ανάγκη προστασίας του περιβάλλοντος και της πολιτιστικής κληρονομιάς· λαμβάνοντας ιδιαίτερα υπόψη ότι οι αλιευτικές περιηγήσεις και οι τουριστικές υπηρεσίες που προσφέρουν οι αλιείς στην ξηρά μπορούν να αποτελέσουν μια πραγματική λύση για τη συμπλήρωση και διαφοροποίηση της πρωτογενούς δραστηριότητας σε πολλές ευρωπαϊκές περιφέρειες·

H.  λαμβάνοντας υπόψη ότι οι δραστηριότητες αλιευτικού τουρισμού μπορούν να συμβάλουν στην αύξηση της προβολής των αλιέων και να ενθαρρύνουν την αναγνώριση και την κατανόηση του πολυσύνθετου τομέα δραστηριοτήτων τους· λαμβάνοντας υπόψη ότι ο αλιευτικός τουρισμός και οι άλλες αλιευτικές δραστηριότητες που συνδέονται με τον τουρισμό (τουριστικές υπηρεσίες από αλιείς στην ξηρά, ερασιτεχνική αλιεία κλπ.) εξακολουθούν να είναι ελάχιστα γνωστές στο ευρύ κοινό, και είναι ανάγκη να αντιληφθεί ο καταναλωτής καλύτερα τη σημασία της κατανάλωσης τοπικών αλιευτικών προϊόντων προερχόμενων από μια βραχεία αλυσίδα εφοδιασμού·

Θ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι ο αλιευτικός τουρισμός μπορεί να αποτελέσει ευκαιρία για την προσέλκυση τουριστών, μέσω μιας ευρείας προσφοράς, όχι μόνο τοπικών προϊόντων αλλά και πράσινων επιχειρηματικών μοντέλων·

Ι.  λαμβάνοντας υπόψη ότι η γαστρονομία συνδέεται παραδοσιακά με προϊόντα αλιείας και ότι οι παραδοσιακοί κλάδοι διατήρησης και μεταποίησης θα μπορούσαν να αποτελέσουν βασικό πλεονέκτημα για τον τουρισμό που αναπτύσσεται γύρω από τον κλάδο της αλιείας·

ΙΑ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι το ψάρεμα με καλάμι προσφέρει διάφορα κοινωνικά οφέλη και έχει θετικό αντίκτυπο στην ανθρώπινη υγεία και ευημερία·

ΙΒ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι τα κοινωνικοοικονομικά οφέλη από τον τουρισμό που σχετίζεται με την αλιεία έχουν εξαιρετικά εποχιακό χαρακτήρα, δεδομένου ότι πραγματοποιούνται κυρίως τους καλοκαιρινούς μήνες· λαμβάνοντας υπόψη ότι το κέρδος από μια μεγαλύτερη εμπιστοσύνη εκ μέρους του πελάτη, ένα θέμα που συχνά αναφέρεται, επιτυγχάνεται σε ετήσια βάση·

ΙΓ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι το 2018 θα είναι το Ευρωπαϊκό Έτος Πολιτιστικής Κληρονομιάς, με στόχο να ευαισθητοποιηθούν οι πολίτες απέναντι στην ευρωπαϊκή ιστορία και τις αξίες της πολιτιστικής κληρονομιάς της ως κοινού πόρου· λαμβάνοντας υπόψη ότι η παραδοσιακή αλιεία είναι μέρος της πλούσιας πολιτιστικής κληρονομιάς της Ευρώπης και συμβάλλει στην ταυτότητα των τοπικών κοινωνιών, ιδίως όσον αφορά τον τρόπο με τον οποίο έχει επηρεάσει τη διαμόρφωση γεύσεων, τροφών, παραδόσεων, ιστορίας και τοπίων· λαμβάνοντας υπόψη ότι η πτυχή αυτή ενισχύεται σε μεγάλο βαθμό μέσα από τις επαφές με τους τουρίστες·

ΙΔ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι το Ευρωπαϊκό Ταμείο Θάλασσας και Αλιείας (ΕΤΘΑ) παρέχει στήριξη στις επενδύσεις που συμβάλλουν στη διαφοροποίηση των εισοδημάτων των αλιέων, μέσω της ανάπτυξης συμπληρωματικών δραστηριοτήτων, συμπεριλαμβανομένων των επενδύσεων για πρόσθετο εξοπλισμό ασφάλειας επί του πλοίου, των αλιευτικών περιηγήσεων, των υπηρεσιών παράκτιου χερσαίου τουρισμού, της εστίασης, των υπηρεσιών ερασιτεχνικής και αθλητικής αλιείας, και των εκπαιδευτικών δραστηριοτήτων που συνδέονται με την αλιεία·

ΙΕ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι δεν υπάρχει κοινός ορισμός ούτε νομική βάση για τον αλιευτικό τουρισμό· λαμβάνοντας υπόψη ότι, για παράδειγμα, ενώ ο τουρισμός αυτού του τύπου στην Ιταλία θεωρείται επαγγελματική δραστηριότητα, στη Γαλλία χαρακτηρίζεται ως περιστασιακή δραστηριότητα· λαμβάνοντας υπόψη ότι, ανάλογα με το νομικό καθεστώς του, υπάρχουν σημαντικές διαφορές όσον αφορά το φορολογικό καθεστώς, τις διαδικασίες αδειοδότησης, τις απαιτήσεις επαγγελματικών προσόντων, τον εξοπλισμό ασφαλείας κ.λπ.·

ΙΣΤ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι η ευρωπαϊκή οδηγία πλαίσιο για τα ύδατα και η οδηγία σχετικά με τη στρατηγική για το θαλάσσιο περιβάλλον υποχρεώνουν τα κράτη μέλη να διασφαλίζουν την καλή κατάσταση των παράκτιων και των θαλάσσιων υδάτων· λαμβάνοντας υπόψη ότι η οδηγία για τους οικοτόπους απαιτεί από τα κράτη μέλη να εντοπίζουν και να διατηρούν θαλάσσιους και παράκτιους οικοτόπους ιδρύοντας και διαχειριζόμενα περιοχές Natura 2000·

ΙΖ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι, στην πλειονότητα των προστατευόμενων θαλάσσιων ζωνών (MPAs) και των θαλάσσιων και παράκτιων περιοχών Natura 2000, ο κλάδος του τουρισμού έχει ιδιαίτερη σημασία· λαμβάνοντας υπόψη ότι υπάρχουν πολλά θετικά παραδείγματα κοινής διαχείρισης και συμπράξεων μεταξύ των φορέων διαχείρισης των προστατευόμενων θαλάσσιων ζωνών και των αλιέων μικρής κλίμακας, για την προώθηση του αλιευτικού τουρισμού και άλλων τρόπων ανάδειξης της παραδοσιακής αλιείας για τουριστικούς και πολιτιστικούς σκοπούς·

ΙΗ.  λαμβάνοντας υπόψη την έλλειψη, καθώς και την απουσία συνοχής και συγκρισιμότητας των δεδομένων σχετικά με τον αλιευτικό τουρισμό στην Ευρώπη και εκτός αυτής·

ΙΘ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι, στο πλαίσιο της στρατηγικής για τη «Γαλάζια Ανάπτυξη» του 2012, η ΕΕ προσδιόρισε τον παράκτιο και θαλάσσιο τουρισμό ως τομέα-κλειδί για την ανάπτυξη βιώσιμης και αλληλέγγυας οικονομίας·

Κ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι το 2010, στο πλαίσιο της ανακοίνωσης «Η Ευρώπη, ο πρώτος τουριστικός προορισμός στον κόσμο – ένα νέο πλαίσιο πολιτικής για τον ευρωπαϊκό τουρισμό», η Επιτροπή εξέφρασε την ανάγκη ανάπτυξης μιας στρατηγικής για έναν βιώσιμο παράκτιο και θαλάσσιο τουρισμό·

ΚΑ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι το 2012 η Επιτροπή ξεκίνησε δημόσια διαβούλευση με θέμα τα προβλήματα και τις ευκαιρίες για τον παράκτιο και θαλάσσιο τουρισμό στην Ευρώπη, εν συνεχεία της οποίας δημοσίευσε, στις 20 Φεβρουαρίου 2014, ανακοίνωση με τίτλο «Μια ευρωπαϊκή στρατηγική για την τόνωση της ανάπτυξης και τη δημιουργία θέσεων εργασίας στον παράκτιο και θαλάσσιο τουρισμό»·

ΚΒ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι οι δραστηριότητες αλιευτικού τουρισμού ασκούνται από επαγγελματίες αλιείς που επιδιώκουν να διαφοροποιήσουν τις δραστηριότητές τους, να προβάλουν και να αυξήσουν το κύρος του επαγγέλματός τους και της κοινωνικοπολιτιστικής κληρονομιάς τους, και να βελτιώσουν τη βιώσιμη χρήση των υδάτινων οικοσυστημάτων, ενίοτε με την επιβίβαση τουριστών στα αλιευτικά σκάφη· λαμβάνοντας υπόψη ότι, παρότι οι αλιευτικές δραστηριότητες περιλαμβάνουν ένα στοιχείο τουρισμού και ένα ψυχαγωγικό σκοπό, εντούτοις δεν υπάρχει σαφής ορισμός τους με προδιαγραφές·

ΚΓ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι ο όρος «αλιευτικές περιηγήσεις» («pescaturismo» στα ιταλικά· και εφεξής «pesca-turism», «αλιευτικός τουρισμός») προσδιορίζει τουριστικές/ψυχαγωγικές αλιευτικές δραστηριότητες εκτελούμενες από επαγγελματίες αλιείς που επιβιβάζουν τουρίστες στα σκάφη τους για να τους δείξουν τον κόσμο της αλιείας·

ΚΔ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι οι τουριστικές υπηρεσίες που προσφέρονται από αλιείς στην ξηρά («ittiturismo» στα ιταλικά· εφεξής «itti-tourism», «ιχθυοτουρισμός») περιλαμβάνει επιχειρήσεις γαστρονομικού τουρισμού και φιλοξενίας διευθυνόμενες από επαγγελματίες αλιείς· λαμβάνοντας υπόψη ότι μία από τις κυριότερες διαφορές μεταξύ των δυο ανωτέρω τύπων τουρισμού συνίσταται στο ότι ο δεύτερος δεν μπορεί να πραγματοποιηθεί πάνω στα αλιευτικά σκάφη·

ΚΕ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι η ερασιτεχνική αλιεία είναι η δραστηριότητα που ασκείται αποκλειστικά με σκοπό την ψυχαγωγία ή/και τον πρωταθλητισμό, και η οποία χρησιμοποιεί τους έμβιους υδρόβιους πόρους αλλά απαγορεύει την σε οποιαδήποτε περίπτωση την πώληση των αλιευμάτων· λαμβάνοντας υπόψη ότι, αν και σκοπός της δεν είναι ο προσπορισμός κέρδους, η ερασιτεχνική αλιεία περιλαμβάνεται στις τουριστικές δραστηριότητες που δημιουργούν μια παράλληλη οικονομία, την εκμετάλλευση της οποίας θα πρέπει να τη διαχειρίζονται επαγγελματίες αλιείς μέσω των υπηρεσιών, δομών και υποδομών που προσφέρουν στους ερασιτέχνες αλιείς· λαμβάνοντας ωστόσο υπόψη ότι η ανεξέλεγκτη και εντατική ερασιτεχνική αλιεία είναι ικανή να επηρεάσει αρνητικά τα ιχθυαποθέματα σε ορισμένες περιοχές·

ΚΣΤ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι δεν υπάρχουν αξιόπιστες κοινωνικοοικονομικές ή περιβαλλοντικές στατιστικές για την επίδραση της ερασιτεχνικής αλιείας στα ιχθυαποθέματα, ειδικά σε περιοχές όπου η ερασιτεχνική αλιεία είναι εντατική, και λαμβάνοντας υπόψη ότι δεν υπάρχουν σαφείς κανόνες ή εξαντλητικοί έλεγχοι στα αλιεύματα και ακόμη λιγότερο έλεγχοι στις παράνομες πωλήσεις αλιευμάτων ερασιτεχνών αλιέων μέσω ανεπίσημων διαύλων, συνδεόμενων εν γένει με εστιατόρια·

Ο αλιευτικός τουρισμός στις χώρες της ΕΕ

ΚΖ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι, σύμφωνα με μελέτη που διεξήχθη το 2015, από την ένωση «GAC: il mare delle Alpi» (Ομάδα Παράκτιας Δράσης: Η θάλασσα των Άλπεων)(6) σχετικά με τις συνήθειες και τις απόψεις των πολιτών στην περιφέρεια της GAC, ένα τρίτο των ερωτηθέντων δήλωσε ότι καταναλώνει ψάρια αρκετές φορές την εβδομάδα και κυρίως μόνο τέσσερα είδη προϊόντων αλιείας, εκ των οποίων δύο είδη γλυκού νερού και τα υπόλοιπα θαλάσσια (γοφάρι, σολομός, γάδος και πέστροφα)· λαμβάνοντας υπόψη ότι ο αλιευτικός τουρισμός οδηγεί σε καλύτερη ενημέρωση για τα είδη ψαριών και τις γαστρονομικές παραδόσεις, που το ευρύτερο καταναλωτικό κοινό συχνά αγνοεί· λαμβάνοντας υπόψη ότι ο αντίκτυπος στη διαφοροποίηση της αλιευτικής προσπάθειας είναι προφανής·

ΚΗ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι στην Ιταλία έχει καταγραφεί σταθερή αύξηση των αιτήσεων αδειοδότησης για την άσκηση τουριστικών δραστηριοτήτων αλιευτικού τουρισμού· λαμβάνοντας υπόψη ότι, σύμφωνα με έρευνα που πραγματοποιήθηκε πρόσφατα, οι ιταλικές περιφέρειες με τον μεγαλύτερο αριθμό αδειών είναι η Λιγυρία (290), η Εμίλια-Ρομάνια (229), η Σαρδηνία (218), η Καλαβρία (203), η Καμπανία (200) και η Σικελία (136)· λαμβάνοντας υπόψη ότι στο διάστημα 2002 έως 2012 έχουν καταγραφεί συνολικά 1 600 άδειες· λαμβάνοντας υπόψη ότι το 2003 οι περιφέρειες με τον μεγαλύτερο αριθμό αδειών ήταν η Καμπανία (63), η Λιγυρία (62), η Σικελία (60) και η Σαρδηνία (59) ακολουθούμενες από κοντά από την Απουλία (46), την Καλαβρία (39) και την Τοσκάνη (37)(7)·

ΚΘ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι το ένα τρίτο του αλιευτικού στόλου με άδεια άσκησης δραστηριοτήτων αλιευτικού τουρισμού δεν μπορεί να επιβιβάσει πάνω από τέσσερις επιβάτες, το 29 % έχει τη δυνατότητα να επιβιβάσει από 5 έως 8 επιβάτες, και το υπόλοιπο 37 % μπορεί να δεχτεί από 9 έως 12 επιβάτες(8)·

Λ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι υπάρχει υψηλή συγκέντρωση τουριστών σχεδόν εξ ολοκλήρου στους μήνες Ιούλιο και Αύγουστο, πράγμα που σημαίνει ότι ο αλιευτικός τουρισμός είναι άκρως εποχικός εκ φύσεως και πρέπει να ενθαρρύνουμε τη διαφοροποίησή του·

ΛA.  λαμβάνοντας υπόψη ότι το μορφωτικό επίπεδο έχει την ίδια κατανομή με τις ηλικιακές κατηγορίες, αφού εκείνοι που προσφέρουν αλιευτικές περιηγήσεις διαθέτουν υψηλότερο επίπεδο σε σχέση με εκείνους που ασχολούνται αποκλειστικά με την επαγγελματική αλιεία· λαμβάνοντας υπόψη ότι ποσοστό άνω του 30 % των πλοιάρχων διαθέτει πτυχίο ή κάποιον επαγγελματικό τίτλο σπουδών και έχει τουλάχιστον στοιχειώδη γνώση της αγγλικής (64 %), της γαλλικής (34 %), της ισπανικής (16 %) ή της γερμανικής (7 %) γλώσσας(9)·

ΛΒ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι μια επισκόπηση των φορέων αλιευτικών περιηγήσεων στην Ιταλία έδειξε πως οι αλιευτικές περιηγήσεις μπορούν να ωφελήσουν τις προσπάθειες διατήρησης των ιχθυαποθεμάτων και των θαλάσσιων οικοσυστημάτων, ιδιαίτερα χάρη στη μείωση των αλιευμάτων,όπως και να ωφελήσουν, από κοινωνική άποψη, την σωματική και διανοητική υγεία των αλιέων και των οικογενειών τους χάρη στη μείωση των εργάσιμων ωρών στη θάλασσα(10)·

ΛΓ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι έχει καταγραφεί μεγαλύτερη συμμετοχή των γυναικών όχι μόνο στις δευτερεύουσες αλιευτικές δραστηριότητες αλλά και στην ανάπτυξη δικών τους δραστηριοτήτων αλιευτικού τουρισμού·

ΛΔ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι οι νέοι μπορούν επίσης να θεωρηθούν ως μια από τις ομάδες στόχους για την ανάπτυξη τουριστικών αλιευτικών προορισμών·

ΛΕ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι η παραδοσιακή αλιεία είναι σήμερα η λιγότερο γνωστή από τις δραστηριότητες του πρωτογενούς τομέα και με τις λιγότερες σπουδές και με τη μικρότερη χρήση ως εκπαιδευτικό εργαλείο στα βασικά και μεσαία ακαδημαϊκά επίπεδα·

ΛΣΤ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι υπάρχει ευρύ πεδίο για την καθιέρωση εκπαιδευτικών δραστηριοτήτων σχετικών με την παραδοσιακή αλιεία βάσει μοντέλων τύπου «αγρόκτημα-σχολείο»·

ΛΖ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι θεμελιώδη ρόλο στην ανάπτυξη των αλιευτικών δραστηριοτήτων που συνδέονται με τον τουρισμό παίζουν οι εταιρικές σχέσεις (ομάδες τοπικής δράσης για την αλιεία - FLAG) μεταξύ των φορέων του τομέα της αλιείας και των άλλων τοπικών δημόσιων και ιδιωτικών φορέων για τον σχεδιασμό και την εφαρμογή μιας στρατηγικής «από τη βάση στην κορυφή» που να είναι προσαρμοσμένη και να ανταποκρίνεται στις οικονομικές, κοινωνικές και περιβαλλοντικές απαιτήσεις της ενδιαφερόμενης περιοχής· λαμβάνοντας υπόψη ότι, αν και οι ομάδες τοπικής δράσης για την αλιεία στην ΕΕ δραστηριοποιούνται σε πολύ διαφορετικά περιβάλλοντα και υιοθετούν πολύ διαφορετικές στρατηγικές, εντούτοις σχεδόν όλες έχουν διακρίνει στον τουρισμό ένα βασικό στοιχείο ανάπτυξης·

ΛΗ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ίδρυσε τη μονάδα υποστήριξης του Ευρωπαϊκού Δικτύου Αλιευτικών Περιοχών (FARNET) για να βοηθήσει στην υλοποίηση του άξονα προτεραιότητας 4 του Ευρωπαϊκού Ταμείου Αλιείας (ΕΤΑ/EFF)· λαμβάνοντας υπόψη ότι το FARNET είναι μια πλατφόρμα δικτύωσης για τις αλιευτικές ζώνες και υποστηρίζει τις ομάδες τοπικής δράσης για την αλιεία στην ανάπτυξη τοπικών στρατηγικών, πρωτοβουλιών και έργων·

ΛΘ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι οι τοπικοί φορείς έμαθαν, χάρη στις ομάδες τοπικής δράσης για την αλιεία, πώς η τουριστική προσφορά μιας αλιευτικής ζώνης μπορεί να εξελιχθεί ώστε να περιλαμβάνει μια ολόκληρη δέσμη δραστηριοτήτων και, έτσι, να παραμένει ελκυστική ακόμη και μέσα σε έναν εξαιρετικά ανταγωνιστικό κλάδο του τουρισμού· λαμβάνοντας υπόψη ότι ο τουρισμός μπορεί έτσι να γίνει σημαντική πηγή πρόσθετου εισοδήματος για τις κοινότητες αλιέων, συμβάλλοντας στην γενικότερη ανάπτυξη των παράκτιων και νησιωτικών περιφερειών·

Μ.  λαμβάνοντας υπόψη τα θετικά παραδείγματα που αποδεικνύουν την πολύτιμη βοήθεια των ομάδων τοπικής δράσης για την αλιεία προς τις κοινότητες μη βιομηχανικής αλιείας σε Ελλάδα, Ιταλία και Ισπανία· λαμβάνοντας επίσης υπόψη ότι το δίκτυο FARNET ανέδειξε τις ορθές πρακτικές σε Γαλλία, Βέλγιο, Ισπανία, Κροατία και Ιταλία(11)·

ΜA.  λαμβάνοντας υπόψη ότι στη Φινλανδία υιοθετήθηκε ένα μοντέλο αξιολόγησης του αντίκτυπου του αλιευτικού τουρισμού βασισμένο στη διάρκεια ταξιδίου, στον τόπο διαμονής και στον αριθμό των επισκεπτών· λαμβάνοντας υπόψη ότι τα ευρήματα από τις αξιολογήσεις κατέδειξαν προβλήματα στον ορισμό του «αλιευτικού τουρίστα», καθώς και στον υπολογισμό των πραγματοποιούμενων ταξιδιών(12)·

ΜΒ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι σε διάφορα παράκτια χωριά των κρατών μελών πραγματοποιούνται φεστιβάλ όπου είναι σημαντικό να ενσωματωθούν και άλλοι τρόποι που θα αυξήσουν την τουριστική έλξη, π.χ. ένας συνδυασμός των ανωτέρω με άλλες ποιοτικές προσφορές στον πρωτογενή τομέα: διάχυση γνώσεων σχετικών με την αλιεία μικρής κλίμακας και τον τρόπο ζωής των αλιέων, και επικοινωνία με τους λαϊκούς πολιτισμούς, συμπεριλαμβανομένων των τοπικών φαγητών και κρασιών, και των υψηλής ποιότητας προϊόντων της μεταποιητικής βιομηχανίας και της κονσερβοποιίας, που απηχούν την πολυμορφία της ΕΕ·

ΜΓ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι στην Ισπανία δημιουργήθηκαν η «Turismo marinero – Costa del Sol» και άλλες ειδικευμένες οργανώσεις, για να προβάλουν την παραδοσιακή αλιεία και να βοηθήσουν τους ντόπιους να αναπτύξουν και να διαφημίσουν τις δραστηριότητες αλιευτικού τουρισμού· λαμβάνοντας υπόψη ότι η συγκεκριμένη οργάνωση διοργανώνει μαθήματα μαγειρικής πάνω σε σκάφη που χρησιμοποιούν οι τοπικοί αλιείς, εκδρομές για την παρατήρηση των αλιευτικών ειδών και ερασιτεχνικές αλιευτικές δραστηριότητες· λαμβάνοντας υπόψη ότι μια διαθέσιμη εναλλακτική δυνατότητα είναι οι περιηγήσεις με ξενάγηση στο «Βιοπάρκο», ένα υπαίθριο μουσείο που δημιουργήθηκε ειδικά για τα παιδιά, όπου μπορούν να μάθουν για τη θαλάσσια βιολογία, την παραδοσιακή αλιεία (εργαλεία και τεχνικές παραδοσιακής αλιείας) και την τοπική κουλτούρα· επισημαίνει ότι η αντιγραφή αυτών των πρωτοβουλιών και η ανταλλαγή εμπειρογνωσίας στον τομέα αυτόν μεταξύ των κρατών μελών θα ωφελήσει τις παράκτιες και αγροτικές κοινότητες, ιδίως στις απομακρυσμένες περιφέρειες(13)·

ΜΔ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι η Επιτροπή, το Κοινοβούλιο και τα κράτη μέλη οφείλουν συνεπώς να μην απαγορεύσουν αδιακρίτως τις παραδοσιακές μικρής κλίμακας οικογενειακές αλιευτικές τεχνικές, αλλά πρώτα να κάνουν μια κατάλληλη αξιολόγηση αντικτύπου, ώστε να μην εμποδίζουν την ανάδυση μορφών βιώσιμου, μικρής κλίμακας και αυθεντικού αλιευτικού τουρισμού με παραδοσιακά αλιευτικά εργαλεία·

ΜΕ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι στην Κροατία τα αλιευτικά φεστιβάλ κατά τους θερινούς μήνες στα παράκτια και νησιωτικά τουριστικά κέντρα χρησιμεύουν για την προβολή των αλιευτικών παραδόσεων, της πολιτιστικής και ιστορικής κληρονομιάς, της τοπικής γαστρονομίας και του παραδοσιακού τρόπου ζωής·

1.  θεωρεί ουσιώδη τον ανασχεδιασμό και την αναπροσαρμογή των αλιευτικών σκαφών που προορίζονται για τουριστικές δραστηριότητες, δεδομένου ότι τα σκάφη πρέπει να ανακαινισθούν για να προσφέρουν ασφάλεια στους τουρίστες χωρίς να παρεμποδίζεται η άσκηση αλιευτικών δραστηριοτήτων και παράλληλα να προσφέρουν την αναγκαία άνεση για μια ευχάριστη εμπειρία αλλά να μην αυξάνουν την αλιευτική ικανότητά τους· επισημαίνει εντούτοις ότι οι τροποποιήσεις αυτού του είδους, ειδικά όταν εκτελούνται εκτός τουριστικής περιόδου, δεν πρέπει να συνεπάγονται κανένα περιορισμό στην επαγγελματική αλιεία·

2.  τονίζει το μέχρι σήμερα ανεκμετάλλευτο δυναμικό του αλιευτικού τουρισμού, ο οποίος μπορεί να προσφέρει σημαντικά οφέλη στις κοινότητες που ζουν σε παράκτιες περιοχές χάρη στη διαφοροποίηση των πηγών του τοπικού εισοδήματος· εκτιμά επ’ αυτού πως ο θαλάσσιος αλιευτικός τουρισμός και οι τουριστικές υπηρεσίες ξηράς που προσφέρονται από αλιείς μπορούν να αποτελούν συμπλήρωμα της επαγγελματικής αλιείας και να παρέχουν ένα πρόσθετο εισόδημα στις αλιευτικές κοινότητες·

3.  κρίνει ότι στρατηγικός στόχος της πρωτοβουλίας της Επιτροπής θα πρέπει να είναι η ενθάρρυνση των αλιευτικών περιηγήσεων, των τουριστικών υπηρεσιών ξηράς που παρέχονται από αλιείς, και του τουρισμού που σχετίζεται με την αθλητική αλιεία, και η προώθηση της πλήρους ανάπτυξής τους σε όλη την ΕΕ, με τη βοήθεια ενός κοινού δικτύου και πλαισίου που θα δημιουργηθεί για τον σκοπό αυτό·

4.  καλεί την Επιτροπή να προωθήσει, μέσω της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Τουρισμού και της δικτυακής πύλης Visiteurope.com, τουριστικούς προορισμούς βιώσιμης ερασιτεχνικής αλιείας στην Ευρώπη και να ευαισθητοποιήσει τις αλιευτικές επιχειρήσεις με μία στοχευμένη ενημερωτική εκστρατεία ως προς τις δυνατότητες των εν λόγω νέων και βιώσιμων επιχειρηματικών μοντέλων και τις ευκαιρίες οικονομικής μεγέθυνσης που προσφέρουν·

5.  καλεί την Επιτροπή να προωθήσει την καθιέρωση και ανάπτυξη του αλιευτικού τουρισμού, με στόχο την εφαρμογή μιας διαφοροποιημένης επιχειρηματικής στρατηγικής, κατάλληλης για τις δυνατότητες αυτού του τομέα και ικανής να ανταποκριθεί στις ανάγκες του πιο αποτελεσματικά, στοχεύοντας σε μια νέα μορφή τουρισμού στην οποία το ενδιαφέρον θα εστιάζεται, μεταξύ άλλων, στην ποιότητα, την ευελιξία, την καινοτομία και τη διατήρηση της ιστορικής και πολιτιστικής κληρονομιάς των αλιευτικών περιοχών, καθώς και στο περιβάλλον τους και στην υγεία· καλεί επίσης την Επιτροπή να προωθήσει και να υποστηρίξει στην αλιεία τις επενδύσεις τουριστικού χαρακτήρα, ώστε να δημιουργηθούν διαφοροποιημένες τουριστικές ικανότητες μέσα από την προώθηση της γαστρονομίας ου συνδέεται με τα προϊόντα της μη βιομηχανικής αλιείας, τον τουρισμό ψαρέματος με καλάμι, τον υποβρύχιο και καταδυτικό τουρισμό κ.λπ., αξιοποιώντας έτσι με βιώσιμο τρόπο την αλιευτική κληρονομιά και την αναγνωρισιμότητα της κάθε συγκεκριμένης αλιευτικής περιοχής·

6.  καλεί την Επιτροπή να προωθήσει και να υποστηρίξει ενεργά, χάριν της δημιουργίας και ανάπτυξης αλιευτικού τουρισμού, τις επενδύσεις για τη διαφοροποίηση της αλιείας από πολιτιστική και καλλιτεχνική άποψη ως μέρος της παραδοσιακής κληρονομιάς (χειροτεχνία, μουσική, χορός κλπ.), και να στηρίξει τις επενδύσεις για την προώθηση των αλιευτικών παραδόσεων, της ιστορίας και της γενικής αλιευτικής κληρονομιάς (αλιευτικά εργαλεία, τεχνικές, ιστορικά ντοκουμέντα, κ.λπ.), ανοίγοντας μουσεία και οργανώνοντας εκθέσεις που να σχετίζονται στενά με την παράκτια αλιεία·

7.  καλεί την Επιτροπή να εξετάσει τη δυνατότητα να επιτραπεί η μικτή χρήση των σκαφών που προορίζονται για αλιευτικές δραστηριότητες ώστε, ενώ θα χρησιμοποιούνται πάντα για το σκοπό αυτό, να επιτρέπουν επίσης άλλα είδη δραστηριοτήτων που συνδέονται με τον ψυχαγωγικό και τουριστικό τομέα, π.χ. ημέρες ναυτικής ενημέρωσης ή δραστηριότητες που σχετίζονται με τη μεταποίηση, τη μάθηση ή τη γαστρονομία κ.λπ., σύμφωνα με το σύστημα που χρησιμοποιείται στον αγροτικό τομέα και περιλαμβάνει αγροκτήματα-σχολεία ή αγροτουρισμό·

8.  θεωρεί αναγκαία, για τον σκοπό αυτό, τη δημιουργία ευρωπαϊκού δικτύου αλιευτικού τουρισμού και ευρωπαϊκού δικτύου τουριστικών υπηρεσιών που συνδέονται με την αθλητική/ερασιτεχνική αλιεία, βάσει του εξαιρετικά επιτυχημένου παραδείγματος του FARNET, που προσφέρει σημαντική βοήθεια στις ομάδες τοπικής δράσης για την αλιεία (FLAGs)·

9.  εκτιμά πως είναι επείγουσα ανάγκη να διευθύνονται προσεκτικά οι πολιτικές στήριξης και να αξιολογούνται σωστά τα αποτελέσματά τους, και να συστηματοποιηθεί, να τυποποιηθεί και να βελτιωθεί η συλλογή στατιστικών στοιχείων σχετικά με τη συμβολή αυτών των διαφοροποιημένων δραστηριοτήτων στο εισόδημα των ευρωπαϊκών αλιευτικών περιοχών· τονίζει επίσης τη σημασία της παρακολούθησης του πραγματικού αντίκτυπου της ερασιτεχνικής αλιείας ως οικονομικής δραστηριότητας, του αντίκτυπού της στα ιχθυαποθέματα και κάθε τυχόν ανταγωνισμού της, μέσω ανεπίσημων διαύλων πώλησης, με τον κλάδο της επαγγελματικής αλιείας· καλεί την Επιτροπή να μεριμνήσει ώστε ο αλιευτικός κλάδος να συμμετέχει στο σχεδιασμό αυτών των μέτρων παρακολούθησης·

10.  καλεί την Επιτροπή και τα κράτη μέλη να αναπτύξουν και να στηρίξουν τις συμπράξεις με τον κλάδο του αλιευτικού τουρισμού που προωθούνται από φορείς διαχείρισης των προστατευόμενων θαλάσσιων ζωνών (MPAs) στις προστατευόμενες θαλάσσιες ζώνες και στις περιοχές Natura 2000, ώστε η προστασία των φυσικών πόρων να συνδυαστεί με την προαγωγή και ανάπτυξη της κουλτούρας μέσα από μια υπεύθυνη απόλαυση·

11.  θεωρεί ζωτικό το να εναρμονιστεί σε ενωσιακό επίπεδο ο ορισμός περί αλιευτικών δραστηριοτήτων που συνδέονται με τον τουρισμό, κατά τρόπο που να δίνει ιδιαίτερη έμφαση στον αλιευτικό τουρισμό, τις τουριστικές υπηρεσίες ξηράς που προσφέρονται από αλιείς, τον τουρισμό που σχετίζεται με την υδατοκαλλιέργεια, και τον τουρισμό που συνδέεται με την αθλητική/ερασιτεχνική αλιεία· ο ορισμός αυτός θα πρέπει να λαμβάνει υπόψη τη μεγάλη ποικιλία των μορφών που οι δραστηριότητες αυτές μπορούν να έχουν, να κατοχυρώνει τη διαβούλευση με όλα τα ενδιαφερόμενα μέρη, και να διασφαλίζει ότι ο αλιευτικός τουρισμός θα θεωρείται ως παρεπόμενη δραστηριότητα που δίνει τη δυνατότητα στους αλιείς να συμπληρώνουν την κύρια αλιευτική δραστηριότητά τους χωρίς να παύουν να υπάγονται στον αλιευτικό κλάδο·

12.  τονίζει τη σημασία που έχει να γίνεται διάκριση μεταξύ των διαφόρων μορφών τουρισμού που συνδέονται με την αλιεία, οι οποίες περιλαμβάνουν τον αλιευτικό τουρισμό ( pesca-tourism/pescaturismo και ιχθυοτουρισμό), τις θαλάσσιες και παράκτιες δραστηριότητες στο νερό, την ερασιτεχνική αλιεία (συμπεριλαμβανομένου του τουρισμού για ψάρεμα με καλάμι), την εσωτερική αλιεία και τις δραστηριότητες που βασίζονται στην πολιτιστική κληρονομιά και στην λαϊκή παράδοση που συντείνουν στη δημιουργία συνεργειών μέσω πρωτοβουλιών προβολής της πρωτογενούς παραγωγής υψηλής ποιότητας, σε πλαίσιο σεβασμού της φυσικής κληρονομιάς και προστασίας των ζώων και της βιοποικιλότητας·

13.  καλεί την Επιτροπή, λαμβανομένων υπόψη των τεράστιων διαφορών στην ΕΕ μεταξύ των αλιευτικών φορέων που εμπλέκονται στον τουρισμό, να εγκρίνει κοινούς κανόνες για την ασφάλεια της ναυσιπλοΐας, για τις υγειονομικές προδιαγραφές στα σκάφη που εκτελούν δραστηριότητες αλιευτικού τουρισμού, και για τις πιθανές φορολογικές ελαφρύνσεις, υπό την προϋπόθεση ότι τα εν λόγω μέτρα θα είναι αρκετά ευέλικτα ώστε να λαμβάνουν υπόψη σημαντικές διαφορές μεταξύ τύπων αλιείας και αλιευτικών σκαφών, και να επιτρέπουν τις διαφορετικές τοπικές παραλλαγές·

14.  συνιστά να συμπεριληφθεί η αρχή της απαλλαγής από τις ανθρακούχες εκπομπές και της ενεργειακής απόδοσης των σκαφών με κινητήρα στις αναπροσαρμογές που πρέπει να γίνονται στα σκάφη αυτά, εφόσον υφίστανται μετατροπή για άσκηση τέτοιων δραστηριοτήτων·

15.  κρίνει φρόνιμο να διασφαλιστούν κατάλληλες υποδομές μεταφοράς και διαμονής τουριστών, και οι δημόσιοι χώροι να έχουν συντήρηση και περιποίηση, όπου και όποτε χρειάζεται, ώστε να εξασφαλιστεί η μακροπρόθεσμη επιτυχία των τουριστικών δραστηριοτήτων·

16.  ζητεί από τα κράτη μέλη να εκπληρώσουν τις υποχρεώσεις που έχουν βάσει της οδηγίας-πλαίσιο της ΕΕ σχετικά με τα ύδατα και της οδηγίας-πλαίσιο της ΕΕ σχετικά με την θαλάσσια στρατηγική, ώστε να διασφαλιστεί η καλή κατάσταση των παράκτιων και θαλάσσιων υδάτων, ιδίως μέσα από τη βελτίωση της αποδοτικότητας των πόρων, την πρόληψη και διαχείριση της ρύπανσης και των αποβλήτων·

17.  καλεί τα κράτη μέλη να μειώσουν τον διοικητικό φόρτο απλουστεύοντας την αδειοδότηση και τις άλλες γραφειοκρατικές διαδικασίες·

18.  τονίζει την ανάγκη να είναι οι δραστηριότητες αυτές συμβατές με την προστασία της βιοποικιλότητας, των περιοχών Natura 2000 και των προστατευόμενων θαλάσσιων ζωνών (MPAs) (ευρωπαϊκές οδηγίες για την στρατηγική της βιοποικιλότητας, τα πτηνά και τους οικοτόπους) και ως εκ τούτου την ανάγκη να ενισχυθούν ο διάλογος και οι συνέργειες με άλλα ενδιαφερόμενα κράτη μέλη·

19.  εκτιμά πως θα πρέπει να παρέχονται στους αλιείς και τους ιχθυοκαλλιεργητές μαθήματα κατάρτισης, όπως και στις οικογένειές τους και άλλους εμπλεκόμενους κατοίκους, ώστε να διαθέτουν τις γλωσσικές δεξιότητες και τις γνώσεις που είναι αναγκαίες για την υποδοχή τουριστών και την εγγύηση της ασφάλειάς τους, και για την προώθηση της ενημέρωσης σχετικά με τη θαλάσσια βιολογία, τα τοπικά είδη ψαριών, το περιβάλλον και τις πολιτιστικές παραδόσεις· καλεί την Επιτροπή και το Συμβούλιο να αναγνωρίσουν τον ρόλο των γυναικών στον τομέα του αλιευτικού τουρισμού και στη βιώσιμη ανάπτυξη των περιοχών που εξαρτώνται από την αλιεία, ώστε να διασφαλιστεί η ισότιμη συμμετοχή των γυναικών·

20.  καλεί τα κράτη μέλη και τις περιφερειακές και τοπικές αρχές να διαδίδουν ευρέως πληροφορίες σχετικά με την ευρωπαϊκή πύλη για την επαγγελματική κινητικότητα EURES, που παρέχει πληροφορίες σχετικά με τις ευκαιρίες απασχόλησης, τις δεξιότητες και τις ανάγκες κατάρτισης στον τομέα των «γαλάζιων θέσεων εργασίας» για άτομα που αναζητούν εργασία και εργοδότες, και να προωθούν τη διοργάνωση ανοικτών διαδικτυακών μαθημάτων για την αναβάθμιση ή τον αναπροσανατολισμό σχετικών δεξιοτήτων για τη διαχείριση του τουρισμού και τον καινοτόμο αλιευτικό τουρισμό·

21.  καλεί την Επιτροπή να συμπεριλάβει μια ειδική ενότητα στην Ευρωπαϊκή Διαδικτυακή Πύλη για τις Μικρές Επιχειρήσεις η οποία θα βοηθά τους επιχειρηματίες/αλιείς να βρουν χρηματοδότηση για δραστηριότητες στον τομέα του αλιευτικού τουρισμού·

22.  εκτιμά πως η απόκτηση επαγγελματικών δεξιοτήτων σε τομείς όπως του ψηφιακού μάρκετινγκ, της διαχείρισης και της συντήρησης της επικοινωνίας με τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, της κοινωνικοπολιτιστικής διαχείρισης και των γλωσσικών δεξιοτήτων αποτελεί προτεραιότητα στις αλιευτικές περιοχές, προκειμένου να προωθηθεί τόσο η δημιουργία όσο και η διάχυση προσφορών για αλιευτικό τουρισμό·

23.  θεωρεί σημαντικό να εξασφαλιστεί η διαφοροποίηση της τουριστικής προσφοράς, με την ανάπτυξη μιας στρατηγικής που θα βασίζεται στις τοπικές ιδιαιτερότητες, στη σχετική εξειδίκευση και στους διαθέσιμους πόρους: καλεί ως εκ τούτου την Επιτροπή και τα κράτη μέλη να προωθήσουν μορφές βιώσιμου τουρισμού και οικοτουρισμού, μεταξύ άλλων μέσω καινοτόμων στρατηγικών μάρκετινγκ που θα βασίζονται ιδίως στα παραδοσιακά χαρακτηριστικά και στη βιωσιμότητα και θα πρέπει να παρακολουθούνται συνεχώς προκειμένου να διασφαλίζεται η ισορροπία μεταξύ ζήτησης και προσφοράς·

24.  ζητεί να σχεδιαστούν ολοκληρωμένες προσφορές που θα παρέχουν στους καταναλωτές πλήρεις εμπειρίες με βάση τον διαρθρωμένο και συνεργειακό συνδυασμό όλων όσων έχει μια περιοχή να δείξει, και να σχηματιστούν συμπράξεις που θα προσελκύουν καταναλωτές μέσω των τουριστικών δυνατοτήτων που ήδη λειτουργούν σε περιοχές που γειτνιάζουν με τις παραδοσιακές αλιευτικές περιοχές, π.χ. συνεδριακό τουρισμό και τουρισμό καριέρας

25.  καλεί την Επιτροπή να στηρίξει και να προαγάγει τη συμμετοχή της αλιείας και των εργαζομένων στην αλιεία επίσης σε έργα σχετιζόμενα με τον πολιτιστικό τουρισμό και τον τουρισμό πολιτιστικής κληρονομιάς, π.χ. την εκ νέου ανακάλυψη ναυτικών δραστηριοτήτων και παραδοσιακών ιχθυοτόπων και επαγγελμάτων·

26.  επισημαίνει τη σημασία της συνεργασίας μεταξύ τουριστικών επιχειρήσεων και αλιέων, με σκοπό τη μεγιστοποίηση των δυνατοτήτων του αλιευτικού τουρισμού·

27.  τονίζει τη σημασία των τουριστικών δραστηριοτήτων που σχετίζονται με την παρατήρηση της άγριας ζωής, και ιδίως την παρατήρηση φαλαινών, με παράλληλο σεβασμό προς τους φυσικούς οικοτόπους της άγριας πανίδας και τις βιολογικές ανάγκες· λαμβάνοντας υπόψη ότι τούτο θα αποφέρει πολλά εκπαιδευτικά, περιβαλλοντικά, επιστημονικά και λοιπά κοινωνικοοικονομικά οφέλη και θα μπορούσε να βελτιώσει την ευαισθητοποίηση και εκτίμηση απέναντι σε αυτά τα μοναδικά είδη και το πολύτιμο περιβάλλον μέσα στο οποίο ζουν·

28.  καλεί τα κράτη μέλη και τις τοπικές και περιφερειακές αρχές να παράσχουν βιώσιμες καινοτόμες υποδομές, μεταξύ των οποίων σύνδεση με το διαδίκτυο και τεχνολογίες της πληροφορίας, προκειμένου να ενθαρρυνθεί η ανάπτυξη του αλιευτικού τουρισμού και να ανανεωθούν οι υφιστάμενες θαλάσσιες, ποτάμιες και λιμναίες υποδομές·

29.  καλεί την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, τα κράτη μέλη και τις τοπικές και τις περιφερειακές αρχές να εντείνουν τις εκστρατείες προώθησης και επικοινωνίας, μεταξύ άλλων στο πλαίσιο πρωτοβουλιών όπως οι «ευρωπαϊκοί προορισμοί αριστείας» και το «ευρωπαϊκό έτος πολιτιστικών αγαθών» 2018 όπως και τις πρωτοβουλίες που ομοίως αποσκοπούν στη βελτίωση των γνώσης και της ευαισθητοποίησης σχετικά με την παραδοσιακή αλιευτική και υδατοκαλλιεργητική κουλτούρα· προτρέπει τα ενδιαφερόμενα μέρη να αξιοποιήσουν το δυναμικό των τουριστών και όσων μπορούν να ταξιδεύουν εκτός τουριστικής περιόδου·

30.  θεωρεί ότι τα υπεύθυνα και βιώσιμα επιχειρηματικά μοντέλα για τη διαφοροποίηση της αλιείας πρέπει να προϋποθέτουν σεβασμό του πολιτισμού των τοπικών αλιευτικών κοινοτήτων και να συμβάλλουν στη διατήρηση της ταυτότητάς τους· επισημαίνει, ειδικότερα, ότι η ερασιτεχνική αλιεία που συνδέεται με τον τουρισμό θα πρέπει να συμβαδίζει με τα συμφέροντα των μικρών, τοπικών αλιευτικών επιχειρήσεων παραδοσιακού χαρακτήρα·

31.  θεωρεί ότι είναι σημαντικό να αναπτυχθούν ο αλιευτικός τουρισμός και ο ιχθυοτουρισμός ως μορφές «διακοπών δράσης», με σημαντικά οφέλη, όπως η προώθηση της ναυτικής κουλτούρας και αλιευτικών παραδόσεων και η εκπαίδευση σε θέματα περιβαλλοντικής ευαισθητοποίησης και διατήρησης των ειδών·

32.  επισημαίνει την ανάγκη διερεύνησης τρόπων προκειμένου να αυξηθεί η δυνητική ζήτηση για μετασκευασμένα σκάφη, μέσω μιας διευρυμένης προσφοράς προκειμένου να προσελκυσθεί, παραδείγματος χάριν, η εκπαιδευτική κοινότητα, που έχει πείρα στην παιδαγωγική αξιοποίηση του αγροτικού τομέα για διδακτικούς σκοπούς, όπως με τα προγράμματα «σχολικών αγροκτημάτων».

33.  υπογραμμίζει ότι η διαφοροποίηση των προϊόντων επιτάσσει κατάλληλη προώθηση και ότι απαιτείται μια στρατηγική προβολής της εκάστοτε συγκεκριμένης ομάδας αλιέων, μεταξύ άλλων και με διασυνοριακές πρωτοβουλίες προβολής·

34.  πιστεύει, ως εκ τούτου, ότι οι αλιευτικές κοινότητες θα πρέπει να εξετάσουν τη δυνατότητα υλοποίησης εκστρατειών προβολής από κοινού με άλλους προορισμούς στην ίδια περιοχή – όπως προτάθηκε στο ψήφισμα του Κοινοβουλίου της 29ης Οκτωβρίου 2015 σχετικά με τις «Νέες προκλήσεις και ιδέες για την προαγωγή του τουρισμού στην Ευρώπη»(14) – και προώθησης κοινών πλατφορμών μάρκετινγκ με ιδιαίτερη έμφαση στην διαφήμιση και στις ηλεκτρονικές πωλήσεις, σε πλαίσιο διεθνούς συνεργασίας·

35.  εκτιμά ότι σε αυτή τη στρατηγική προβολής πρέπει να δημιουργηθούν συνέργειες μεταξύ των πρωτοβουλιών προβολής νωπών ή μεταποιημένων προϊόντων υψηλής ποιότητας, της γαστρονομίας και των τουριστικών υπηρεσιών, οι οποίες θα διαρθρώνονται ανά εδαφικές περιοχές που εμφανίζουν πολιτιστική, παραγωγική ή περιβαλλοντική συνάφεια και/ή βασίζονται σε συνέργειες·

36.  θεωρεί αναγκαίο να διατηρηθεί η χρήση παραδοσιακών πρακτικών και τεχνικών, όπως η almadraba και η xeito, δεδομένου ότι αυτές συνδέονται στενά με την ταυτότητα και τον τρόπο ζωής των παράκτιων περιοχών, και πρέπει να αναγνωριστούν ως μέρος της πολιτιστικής κληρονομιάς·

37.  επισημαίνει τη σημασία της πραγματοποίησης επενδύσεων στη διαφοροποίηση της αλιείας με σκοπό την προαγωγή της παράδοσης, της ιστορίας και της αλιευτικής κληρονομιάς συνολικά (συμπεριλαμβανομένων των παραδοσιακών αλιευτικών εργαλείων και τεχνικών)·

38.  επισημαίνει τη σημασία της πραγματοποίησης επενδύσεων στη διαφοροποίηση της αλιείας προκειμένου να προαχθεί η μεταποίηση τοπικών προϊόντων αλιείας·

39.  καλεί τα κράτη μέλη να εγκρίνουν στρατηγικές για την αντιμετώπιση του προβλήματος της εποχικότητας που συνδέεται με τις τουριστικές δραστηριότητες μέσω, για παράδειγμα, της καθιέρωσης γαστρονομικών φεστιβάλ και εκδηλώσεων/εμποροπανηγύρεων σε λιμάνια και χωριά(15), θεματικών χωριών ή μουσείων (βλέπε Ισπανία και μουσικό όργανο Cetera), ούτως ώστε να μπορούν οι εκδηλώσεις να διεξάγονται όλο τον χρόνο και ανεξάρτητα από τις καιρικές ή τις θαλάσσιες συνθήκες·

40.  είναι πεπεισμένο ότι ένας ισορροπημένος συνδυασμός εναλλακτικών και στοχευμένων τουριστικών προϊόντων και η κατάλληλη προώθηση και προβολή τους μπορούν να συμβάλουν στην αντιστάθμιση των προβλημάτων της εποχικότητας·

41.  θεωρεί σημαντικό το να ανταλλάσσουν τα κράτη μέλη, οι περιφέρειες και οι ενδιαφερόμενοι φορείς τις βέλτιστες πρακτικές, δεδομένου ότι δεν υπάρχει συνέργεια μεταξύ των επιχειρήσεων στις θαλάσσιες περιοχές της ΕΕ, με αποτέλεσμα τον κατακερματισμό και τον περιορισμό των οικονομικών πλεονεκτημάτων· επισημαίνει ότι ερευνητικά ιδρύματα, μουσεία, τουριστικές επιχειρήσεις, διαχειριστές των περιοχών του δικτύου Natura 2000 και των προστατευόμενων θαλάσσιων ζωνών (MPAs), παραδοσιακές βιομηχανίες κονσερβοποίησης και μεταποίησης ψαριών, και άλλοι ενδιαφερόμενοι φορείς, θα πρέπει να ενθαρρυνθούν να συνεργαστούν για να αναπτύξουν βιώσιμα καινοτόμα προϊόντα που, πέρα από τη δημιουργία οικονομικής προστιθέμενης αξίας, θα ικανοποιούν και τις προσδοκίες των επισκεπτών· τονίζει ότι αυτές οι δραστηριότητες πρέπει να ενσωματωθούν σε ένα συνεκτικό γενικό πλαίσιο για την προώθηση του βιώσιμου και υπεύθυνου τουρισμού στις συγκεκριμένες θαλάσσιες λεκάνες· εκτιμά πως οι ομάδες τοπικής δράσης για την αλιεία (FLAGs) μπορούν να έχουν σημαντικό ρόλο σε αυτό και συνεπώς πρέπει να έχουν την κατάλληλη χρηματοδότηση·

42.  καλεί τα κράτη μέλη και την Ευρωπαϊκή Επιτροπή να ενισχύσουν τους δεσμούς μεταξύ τοπικού, περιφερειακού, εθνικού και ενωσιακού επιπέδου ώστε να προωθηθούν μορφές διακυβέρνησης που θα διευκολύνουν την εφαρμογή εγκάρσιων πολιτικών προκειμένου να συμβάλουν στους στόχους των διαφόρων τομέων παρέμβασης, μεταξύ των οποίων η βιώσιμη και χωρίς αποκλεισμούς ανάπτυξη·

43.  καλεί την Επιτροπή να προωθήσει, στο πλαίσιο του FARNET και των FLAGs, έναν πανευρωπαϊκό διάλογο με τους λιμένες, τους τουριστικούς παράγοντες και τους περιβαλλοντικούς εμπειρογνώμονες·

44.  καλεί τις εθνικές αρχές και τους οργανισμούς να συνεργάζονται στενότερα με τους οργανισμούς τουρισμού και να δώσουν υψηλή προτεραιότητα στην διαφοροποίηση της γαλάζιας οικονομίας, με ιδιαίτερη αναφορά στο θαλάσσιο τουρισμό και τους συμπληρωματικούς κλάδους του· επισημαίνει ότι αυτό θα πρέπει επίσης να περιλαμβάνει την ενσωμάτωση της θαλάσσιας αλιείας με πετονιά, κατά περίπτωση, σε τουριστικά πακέτα και εκστρατείες προβολής, ιδίως για τις νησιωτικές και παράκτιες περιοχές· τονίζει ότι η αδειοδότηση της διπλής χρήσης των αλιευτικών σκαφών — τόσο των εμπορικών, μικρής κλίμακας και παραδοσιακής αλιείας όσο και των σκαφών αλιευτικού τουρισμού, συμπεριλαμβανομένου του τουρισμού για ψάρεμα με καλάμι – θα πρέπει να θεωρηθούν ως προτεραιότητα και να δοθούν επιχορηγήσεις που θα βοηθήσουν στη μετατροπή τους·

45.  καλεί την Επιτροπή, τα κράτη μέλη, τους τοπικούς και περιφερειακούς φορείς, τον οικείο κλάδο και τους λοιπούς ενδιαφερόμενους φορείς να αναλάβουν στοχευμένη δράση συνεπή με τις πολιτικές της ΕΕ που έχουν αντίκτυπο στους τομείς της αλιείας και της υδατοκαλλιέργειας· επισημαίνει ότι, εν προκειμένω, είναι αναγκαία η έγκριση ενός εγχειριδίου βέλτιστων πρακτικών που θα περιλαμβάνει τα σημαντικότερα παραδείγματα αυτών των δραστηριοτήτων και θα ενθαρρύνει τις άλλες επιχειρήσεις να δραστηριοποιηθούν προς την κατεύθυνση αυτή· υπενθυμίζει ότι επίσης αναγκαία είναι η συμμετοχή της τοπικής επιστημονικής κοινότητας, για την πρόληψη προβλημάτων περιβαλλοντικής φύσης·

46.  τονίζει τη σημασία των φιλοπεριβαλλοντικών επιχειρηματικών μοντέλων και συνιστά, ως εκ τούτου, σταθερή και στενή συνεργασία μεταξύ των εμπειρογνωμόνων σε θέματα περιβάλλοντος και των τοπικών ομάδων δράσης (π.χ. ομάδων τοπικής δράσης για την αλιεία (FLAGs) και αγροτικών ομάδων τοπικής δράσης (ΟΤΔ/LAGs))·

47.  ζητεί να προβλεφθεί η αναγκαία χρηματοδότηση για τη δημιουργία ενός ευρωπαϊκού δικτύου ανταλλαγής βέλτιστων πρακτικών και χαρτογράφησης των αλιευτικών δραστηριοτήτων, με πληροφορίες για τα σημεία ενδιαφέροντος και τα χαρακτηριστικά κάθε αλιευτικής κοινότητας·

48.  ελπίζει να χρησιμοποιηθούν ειδικοί μηχανισμοί στήριξης (στο πλαίσιο του ΕΤΘΑ και/ή άλλων μέσων), που να μπορούν να ενεργοποιηθούν σε περίπτωση έκτακτης ανάγκης (π.χ. φυσικής καταστροφής) σε περιοχές όπου η αλιεία και ο αλιευτικός τουρισμός αποτελούν τη μοναδική πηγή εισοδήματος·

49.  θεωρεί απαραίτητο να ενθαρρυνθεί η χρηματοδότηση μέτρων του τύπου που περιγράφεται στο ΕΤΘΑ, στο Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης (ΕΤΠΑ), στο Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταμείο (ΕΚΤ) και στο Ταμείο Συνοχής, στο ερευνητικό πρόγραμμα-πλαίσιο και στο Ευρωπαϊκό Ταμείο Στρατηγικών Επενδύσεων (ΕΤΣΕ), σε στενή συνεργασία με συμβούλους της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Επενδύσεων (ΕΤΕπ), και να διευκολυνθούν οι μηχανισμοί χορήγησης χαμηλότοκων δανείων που επιτρέπουν την υπέρβαση των ειδικών προβλημάτων που αντιμετωπίζουν οι γυναίκες κατά την αναζήτηση χρηματοδότησης για τη χρηματοδότηση έργων επιλέξιμων για υπαγωγή στα εθνικά προγράμματα·

50.  υπογραμμίζει ότι, για την περίοδο προγραμματισμού 2007-2013, διατέθηκαν στις FLAGs 486 εκατομμύρια EUR από το ΕΤΑ, και ότι περίπου 12 000 τοπικά έργα έλαβαν στήριξη τη συγκεκριμένη περίοδο·

51.  ενθαρρύνει τα κράτη μέλη και τις FLAGs να αξιοποιήσουν με τον καλύτερο δυνατό τρόπο τα διαθέσιμα κονδύλια και να χρησιμοποιήσουν όπου είναι δυνατό τη συνδυασμένη χρηματοδότηση από διάφορα ταμεία (ΕΤΠΑ, Ευρωπαϊκό Γεωργικό Ταμείο Αγροτικής Ανάπτυξης (ΕΓΤΑΑ) ή ΕΚΤ)·

52.  καλεί τα κράτη μέλη να δημιουργήσουν σημεία επαφής σε επίπεδο περιφερειών που θα παρέχουν την κατάλληλη ενημέρωση και υποστήριξη·

53.  συνιστά τη στενή συνεργασία των FLAGs με εμπειρογνώμονες του τουρισμού, για τον προσδιορισμό των έργων και την εξασφάλιση κατάλληλης χρηματοδότησης, μέσω του άξονα 4 του ΕTΘA, για τη διαφοροποίηση στις αλιευτικές περιοχές·

54.  επισημαίνει ότι το ΕΤΘΑ παρέχει ειδική χρηματοδοτική ενίσχυση σε πρωτοβουλίες στις αλιευτικές κοινότητες που προωθούνται από γυναίκες·

55.  καλεί τα κράτη μέλη να μεριμνήσουν ώστε, με τη θέσπιση κριτηρίων επιλογής για δράσεις στο πλαίσιο του ΕΤΘΑ, να ενσωματωθεί και να προωθηθεί καλά σε όλες τις χρηματοδοτούμενες δράσεις η ισότητα των φύλων (π.χ. προτίμηση σε δράσεις απευθυνόμενες ειδικά στις γυναίκες ή αναλαμβανόμενες από γυναίκες)·

56.  καλεί την Επιτροπή να προβεί σε μελέτη του πιθανού κοινωνικοοικονομικού και περιβαλλοντικού αντίκτυπου αυτών των δραστηριοτήτων·

57.  καλεί την Επιτροπή να αναλύσει τις κοινωνικοοικονομικές επιπτώσεις της ερασιτεχνικής αλιείας στον τουρισμό σε μη παραθαλάσσιες περιοχές, ιδίως στις αγροτικές περιοχές, και να προτείνει ενδεχόμενα μέτρα για τις περιοχές στις οποίες το σχετικό δυναμικό δεν έχει αξιοποιηθεί αρκετά·

58.  καλεί τα κράτη μέλη και την Επιτροπή να βελτιώσουν τη συλλογή και διαχείριση δεδομένων σχετικά με τον αλιευτικό τουρισμό·

59.  αναθέτει στον Πρόεδρό του να διαβιβάσει το παρόν ψήφισμα στο Συμβούλιο, στην Επιτροπή, στην Ευρωπαϊκή Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή, στην Επιτροπή των Περιφερειών, στις κυβερνήσεις των κρατών μελών και στα Γνωμοδοτικά Συμβούλια.

(1) ΕΕ L 354 της 28.12.2013, σ. 22.
(2) ΕΕ L 149 της 20.5.2014, σ. 1.
(3) ΕΕ L 327 της 22.12.2000, σ. 1.
(4) ΕΕ C 419 της 16.12.2015, σ. 167.
(5) ΕΕ C 75 της 26.2.2016, σ. 24.
(6) Έρευνα σχετικά με τις συνήθειες και τις απόψεις των πολιτών στην περιφέρεια της GAC «Η θάλασσα των Άλπεων» – Ανάλυση του αλιευτικού τουρισμού στην Ιταλία ως μέσου βιώσιμης ανάπτυξης (2015).
(7) ‘L’integrazione della pesca con altre attività produttive – La pescaturismo come modello sociale e culturale’, Cenasca Cisl et al., (2005) (Η ενσωμάτωση της αλιείας στις άλλες παραγωγικές δραστηριότητες – Ο αλιευτικός τουρισμός ως κοινωνικό και πολιτισμικό μοντέλο).
(8) Έρευνα σχετικά με τις συνήθειες και τις απόψεις των πολιτών στην περιφέρεια της GAC «Η θάλασσα των Άλπεων» – Ανάλυση του αλιευτικού τουρισμού στην Ιταλία ως μέσου βιώσιμης ανάπτυξης (2015).
(9) ‘L’integrazione della pesca con altre attività produttive – La pescaturismo come modello sociale e culturale’, Cenasca Cisl et al., (2005) (Η ενσωμάτωση της αλιείας στις άλλες παραγωγικές δραστηριότητες – Ο αλιευτικός τουρισμός ως κοινωνικό και πολιτισμικό μοντέλο).
(10) Έρευνα σχετικά με τις συνήθειες και τις απόψεις των πολιτών στην περιφέρεια της GAC «Η θάλασσα των Άλπεων» – Ανάλυση του αλιευτικού τουρισμού στην Ιταλία ως μέσου βιώσιμης ανάπτυξης (2015).
(11) Κοινωνικοοικονομική ανάλυση σχετικά με τον αλιευτικό τουρισμό στο EUSAIR – Nemo project 1M-MED14-11, WP2, Action 2.3.
(12) Perspectives for the development of tourism activities related to fishing (Προοπτικές για την ανάπτυξη τουριστικών δραστηριοτήτων που σχετίζονται με την αλιεία), IP/B/PECH/IC/2013-103 (2014).
(13) Perspectives for the development of tourism activities related to fishing (Προοπτικές για την ανάπτυξη τουριστικών δραστηριοτήτων που σχετίζονται με την αλιεία), Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, IP/B/PECH/IC/2013-103 (2014).
(14) Κείμενα που εγκρίθηκαν, P8_TA(2015)0391.
(15) Π.χ. οι Ημέρες των ψαράδων ρέγγας (Herring Fleet Days) και οι Ημέρες των Λιμανιών (Port Days) στις Κάτω Χώρες.


Προθεσμίες παραγραφής σε περίπτωση τροχαίων ατυχημάτων
PDF 567kWORD 67k
Ψήφισμα
Παράρτημα
Ψήφισμα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου της 4ης Ιουλίου 2017 με συστάσεις προς την Επιτροπή σχετικά με προθεσμίες παραγραφής σε περίπτωση τροχαίων ατυχημάτων (2015/2087(INL))
P8_TA(2017)0281A8-0206/2017

Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο,

–  έχοντας υπόψη το άρθρο 225 της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης,

–  έχοντας υπόψη το άρθρο 67 παράγραφος 4 και το άρθρο 81 παράγραφος 2 της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης,

–  έχοντας υπόψη το άρθρο 47 του Χάρτη των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης (εφεξής: «Χάρτης»),

–  έχοντας υπόψη το άρθρο 6 της Σύμβασης για την Προάσπιση των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου και των Θεμελιωδών Ελευθεριών (ΕΣΔΑ) και την οικεία νομολογία,

–  έχοντας υπόψη τη νομολογία του Δικαστηρίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΔΕΕ) σχετικά με τις αρχές της εθνικής δικονομικής αυτονομίας και της πραγματικής δικαστικής προστασίας(1),

–  έχοντας υπόψη τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 864/2007 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 11ης Ιουλίου 2007, σχετικά με το εφαρμοστέο δίκαιο στις εξωσυμβατικές ενοχές («Ρώμη ΙΙ»)(2) (εφεξής: «κανονισμός Ρώμη ΙΙ»),

–  έχοντας υπόψη τη Σύμβαση της Χάγης, της 4ης Μαΐου 1971, για το εφαρμοστέο δίκαιο στα τροχαία ατυχήματα («σύμβαση της Χάγης του 1971 για τα τροχαία ατυχήματα»),

–  έχοντας υπόψη την οδηγία 2009/103/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 16ης Σεπτεμβρίου 2009, σχετικά με την ασφάλιση της αστικής ευθύνης που προκύπτει από την κυκλοφορία αυτοκινήτων οχημάτων και τον έλεγχο της υποχρεώσεως προς ασφάλιση της ευθύνης αυτής(3) (εφεξής: «οδηγία για την ασφάλιση αυτοκινήτων»),

–  έχοντας υπόψη την Ευρωπαϊκή Σύμβαση σχετικά με τον υπολογισμό των προθεσμιών(4),

–  έχοντας υπόψη τη μελέτη εκτίμησης της ευρωπαϊκής προστιθέμενης αξίας που εκπόνησε η Μονάδα Ευρωπαϊκής Προστιθέμενης Αξίας της Υπηρεσίας Έρευνας του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου (ΥΕΕΚ) με τίτλο «Limitation periods for road traffic accidents» (Προθεσμίες παραγραφής σε περίπτωση τροχαίων ατυχημάτων), η οποία συνοδεύει την έκθεση νομοθετικής πρωτοβουλίας του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου(5),

–  έχοντας υπόψη τη μελέτη της Γενικής Διεύθυνσης Εσωτερικών Πολιτικών με τίτλο «Cross-border traffic accidents in the EU-the potential impact of driverless cars» (Διασυνοριακά τροχαία ατυχήματα στην ΕΕ - ο δυνητικός αντίκτυπος των αυτόνομων οχημάτων)(6),

–  έχοντας υπόψη τη μελέτη της Επιτροπής με τίτλο «Compensation of victims of cross-border road traffic accidents in the EU: Comparison of national practices, analysis of problems and evaluation of options for improving the position of cross-border victims»(7) (Αποζημίωση θυμάτων διασυνοριακών τροχαίων ατυχημάτων στην ΕΕ: Σύγκριση εθνικών πρακτικών, ανάλυση προβλημάτων και αξιολόγηση επιλογών για τη βελτίωση της θέσης των θυμάτων διασυνοριακών ατυχημάτων),

–  έχοντας υπόψη την ανακοίνωση της Επιτροπής της 20ής Απριλίου 2010 με τίτλο «Για έναν χώρο ελευθερίας, ασφάλειας και δικαιοσύνης στην υπηρεσία των πολιτών της Ευρώπης - Σχέδιο δράσης για την εφαρμογή του προγράμματος της Στοκχόλμης»(8),

–  έχοντας υπόψη το ψήφισμά του, της 1ης Φεβρουαρίου 2007, με συστάσεις προς την Επιτροπή σχετικά με τις προθεσμίες παραγραφής στις διασυνοριακές διαφορές που αφορούν τραυματισμούς προσώπων και θανατηφόρα ατυχήματα(9),

–  έχοντας υπόψη το ψήφισμά του, της 22ας Οκτωβρίου 2003, σχετικά με την πρόταση οδηγίας του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου για την τροποποίηση των οδηγιών 72/166/ΕΟΚ, 84/5/ΕΟΚ, 88/357/ΕΟΚ και 90/232/ΕΟΚ του Συμβουλίου και της οδηγίας 2000/26/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου σχετικά με την ασφάλιση αστικής ευθύνης που προκύπτει από την κυκλοφορία οχημάτων(10),

–  έχοντας υπόψη τα άρθρα 46 και 52 του Κανονισμού του,

–  έχοντας υπόψη την έκθεση της Επιτροπής Νομικών Θεμάτων (A8-0206/2017),

A.  λαμβάνοντας υπόψη ότι υπάρχουν σημαντικές αποκλίσεις μεταξύ των κρατών μελών όσον αφορά τους κανόνες παραγραφής σε αγωγές αποζημίωσης, με αποτέλεσμα κανένα κράτος μέλος στην Ένωση να μην εφαρμόζει ακριβώς τους ίδιους βασικούς κανόνες παραγραφής με οποιοδήποτε άλλο κράτος μέλος· λαμβάνοντας υπόψη επίσης ότι η σχετική παραγραφή καθορίζεται με βάση διάφορους παράγοντες, συμπεριλαμβανομένου του εάν εκκρεμεί σχετική ποινική δίκη και εάν η αξίωση θεωρείται ότι εγείρεται εξ αδικοπραξίας ή με βάση τη σύμβαση·

B.  λαμβάνοντας υπόψη ότι τα εθνικά συστήματα παραγραφής είναι, επομένως, ιδιαιτέρως περίπλοκα και συχνά μπορεί να είναι δύσκολο να γίνει κατανοητό ποια είναι η συνολική ισχύουσα προθεσμία παραγραφής, πότε και πώς αρχίζει να υπολογίζεται κάθε προθεσμία παραγραφής και πώς αυτή αναστέλλεται, διακόπτεται ή παρατείνεται·

Γ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι η έλλειψη εξοικείωσης με κανόνες παραγραφής που ισχύουν στο εξωτερικό μπορεί να επιφέρει απώλεια του δικαιώματος υποβολής μιας άλλως έγκυρης αξίωσης ή να εμποδίσει την πρόσβαση των θυμάτων στη δικαιοσύνη, με τη μορφή επιπρόσθετων εξόδων και καθυστερήσεων·

Δ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι επί του παρόντος υπάρχουν μόνο περιορισμένα στατιστικά στοιχεία διαθέσιμα σχετικά με την απόρριψη αγωγών αποζημίωσης σε διασυνοριακά τροχαία ατυχήματα λόγω λήξης της προθεσμίας παραγραφής·

E.  λαμβάνοντας υπόψη ότι, στον τομέα των διασυνοριακών τροχαίων ατυχημάτων, η μόνη βάση που έχει ήδη εναρμονιστεί σε επίπεδο Ένωσης είναι εκείνη που ορίζεται στο άρθρο 18 της οδηγίας ασφάλισης αυτοκινήτων, η οποία επιτρέπει σε θύματα να αξιώνουν αποζημίωση στη χώρα διαμονής τους μέσω αγωγής αποζημίωσης που στρέφεται απευθείας κατά οικείας ασφαλιστικής επιχείρησης ή κατά οικείου οργανισμού αποζημιώσεως για αστική ευθύνη, η οποία ανακύπτει από τη χρήση μηχανοκίνητων οχημάτων(11)·

ΣΤ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι οι προθεσμίες παραγραφής αποτελούν σημαντικό και αναπόσπαστο μέρος των καθεστώτων αστικής ευθύνης των κρατών μελών τα οποία εφαρμόζονται σε υποθέσεις τροχαίων ατυχημάτων, καθώς μια σύντομη προθεσμία παραγραφής μπορεί να εξισορροπεί έναν αυστηρό κανόνα περί ευθύνης ή τη χορήγηση γενναιόδωρων αποζημιώσεων·

Ζ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι οι προθεσμίες παραγραφής αξιώσεων είναι ουσιώδεις για την επίτευξη ασφάλειας δικαίου και οριστικής επίλυσης των διαφορών· λαμβάνοντας υπόψη, ωστόσο, ότι τα δικαιώματα του καθ’ ου για ασφάλεια δικαίου και οριστική επίλυση των διαφορών θα πρέπει να εξισορροπούνται με τα θεμελιώδη δικαιώματα του προσφεύγοντος για πρόσβαση στη δικαιοσύνη και ουσιαστική προσφυγή, καθώς και ότι τυχόν ασκόπως σύντομες προθεσμίες παραγραφής θα μπορούσαν να παρεμποδίσουν την ουσιαστική πρόσβαση στη δικαιοσύνη σε ολόκληρη την ΕΕ·

H.  λαμβάνοντας υπόψη ότι, δεδομένων των υφιστάμενων αποκλίσεων όσον αφορά τους κανόνες παραγραφής και των τύπων των προβλημάτων που συνδέονται άμεσα με τις διαφορετικές εθνικές διατάξεις που διέπουν διασυνοριακές υποθέσεις σωματικής βλάβης και περιουσιακής ζημίας, ένα ορισμένο επίπεδο εναρμόνισης είναι ο μόνος τρόπος να εξασφαλιστεί σε επαρκή βαθμό η ασφάλεια, η προβλεψιμότητα και η απλότητα στην εφαρμογή των κανόνων παραγραφής των κρατών μελών σε υποθέσεις διασυνοριακών τροχαίων ατυχημάτων·

Θ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι η εν λόγω νομοθετική πρωτοβουλία θα πρέπει να εξασφαλίζει μια δίκαιη ισορροπία μεταξύ των διαδίκων όσον αφορά θέματα σχετικά με κανόνες παραγραφής και να διευκολύνει τον υπολογισμό και την αναστολή της προθεσμίας· λαμβάνοντας υπόψη ότι επιδιώκεται, επομένως, μια στοχευμένη προσέγγιση, η οποία να λαμβάνει υπόψη την αυξανόμενη διασυνοριακή κυκλοφορία εντός της Ένωσης, χωρίς να αναθεωρεί ολόκληρο το νομοθετικό πλαίσιο των κρατών μελών·

1.  αναγνωρίζει ότι η κατάσταση των θυμάτων τροχαίων ατυχημάτων έχει βελτιωθεί σημαντικά στη διάρκεια των πρόσφατων δεκαετιών, μεταξύ άλλων και όσον αφορά τους κανόνες δικαιοδοσίας βάσει του ιδιωτικού διεθνούς δικαίου, καθώς θύματα, που υπέστησαν βλάβη σε ορισμένο κράτος μέλος, μπορούν πλέον να επωφεληθούν από τις διαδικασίες που εφαρμόζονται στο κράτος μέλος διαμονής τους για οποιαδήποτε άμεση αξίωση εναντίον του ασφαλιστή αστικής ευθύνης του οχήματος ή των οργανισμών αποζημιώσεως·

2.  επισημαίνει, ωστόσο, ότι η συνεχιζόμενη ύπαρξη στην Ένωση δύο παράλληλων καθεστώτων τα οποία διέπουν το δίκαιο που εφαρμόζεται σε υποθέσεις τροχαίων ατυχημάτων ανάλογα με τη χώρα στην οποία υποβάλλεται η αξίωση, δηλαδή είτε της σύμβασης της Χάγης του 1971 για το εφαρμοστέο δίκαιο στα τροχαία ατυχήματα είτε του κανονισμού «Ρώμη ΙΙ», σε συνδυασμό με τις δυνατότητες επιλογής δικαστηρίου σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 1215/2012 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου(12), προκαλεί ανασφάλεια δικαίου και πολυπλοκότητα, και ενδέχεται να δημιουργεί ευκαιρίες για την αναζήτηση της ευνοϊκότερης δικαιοδοσίας·

3.  επαναλαμβάνει ότι, στις διασυνοριακές διαφορές, η χρονική διάρκεια της δικαστικής διερεύνησης και των διαπραγματεύσεων είναι συχνά πολύ μεγαλύτερη σε σύγκριση με τις εγχώριες απαιτήσεις· υπογραμμίζει σχετικά ότι τέτοιες προκλήσεις ενδέχεται να επιδεινώνονται σε περίπτωση που εμπλέκονται νέες τεχνολογίες, όπως στην περίπτωση των αυτόνομων οχημάτων·

4.  υπενθυμίζει σχετικά ότι το θέμα των κανόνων παραγραφής θα πρέπει να θεωρείται ότι ανήκει στα μέτρα στον τομέα της δικαστικής συνεργασίας σε αστικές υποθέσεις, κατά την έννοια του άρθρου 67 παράγραφος 4 και του άρθρου 81 της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΣΛΕΕ)·

5.  σημειώνει ότι η ύπαρξη ελάχιστων κοινών κανόνων για τις προθεσμίες παραγραφής σε διασυνοριακές υποθέσεις είναι θεμελιώδης, ώστε να διασφαλίζεται ότι θα είναι διαθέσιμα μέσα για την έννομη προστασία των θυμάτων σε διασυνοριακά τροχαία ατυχήματα, καθώς και για την εγγύηση της ασφάλειας δικαίου·

6.  τονίζει ότι οι δυσανάλογα σύντομες προθεσμίες παραγραφής σε εθνικά νομικά συστήματα αποτελούν εμπόδιο στην πρόσβαση στη δικαιοσύνη στα κράτη μέλη, κατάσταση η οποία ενδέχεται να παραβιάζει το δικαίωμα σε δίκαιη δίκη, το οποίο κατοχυρώνεται στο άρθρο 47 του Χάρτη και στο άρθρο 6 της ΕΣΔΑ·

7.  επισημαίνει ότι οι σημαντικές αποκλίσεις μεταξύ των κρατών μελών όσον αφορά τις προθεσμίες παραγραφής για διασυνοριακά τροχαία ατυχήματα δημιουργούν περαιτέρω εμπόδια για τα θύματα κατά την προβολή αξιώσεων αποζημίωσης για σωματική βλάβη και περιουσιακή ζημία, τις οποίες υπέστησαν σε κράτος μέλος διαφορετικό από το δικό τους·

8.  καλεί την Επιτροπή να μεριμνήσει ώστε να καταστούν διαθέσιμες και να ενημερώνονται συνεχώς στη διαδικτυακή πύλη της ευρωπαϊκής ηλεκτρονικής δικαιοσύνης οι γενικές πληροφορίες για τους κανόνες παραγραφής των κρατών μελών όσον αφορά τη διεκδίκηση αποζημίωσης σε περίπτωση διασυνοριακών τροχαίων ατυχημάτων·

9.  καλεί επίσης την Επιτροπή να διενεργήσει μελέτη σχετικά με τη προστασία που παρέχεται στα κράτη μέλη σε ανηλίκους και σε άτομα με αναπηρίες όσον αφορά τη διάρκεια της προθεσμίας παραγραφής και σχετικά με την ανάγκη να τεθούν ελάχιστοι κανόνες σε επίπεδο Ένωσης, προκειμένου να εξασφαλιστεί ότι τα εν λόγω πρόσωπα δεν χάνουν τα δικαιώματά τους να αξιώσουν αποζημίωση όταν εμπλέκονται σε διασυνοριακά τροχαία ατυχήματα και ότι είναι εγγυημένη η αποτελεσματική τους πρόσβαση στη δικαιοσύνη στην Ευρωπαϊκή Ένωση·

10.  ζητεί από την Επιτροπή να υποβάλει, βάσει του άρθρου 81 παράγραφος 2 ΣΛΕΕ, πρόταση για την έκδοση πράξης σχετικά με τις προθεσμίες παραγραφής σε περίπτωση σωματικής βλάβης και περιουσιακής ζημίας ως συνέπεια διασυνοριακών τροχαίων ατυχημάτων, σύμφωνα με τις συστάσεις που διατυπώνονται στο παράρτημα του παρόντος εγγράφου·

11.  εκτιμά ότι η ζητούμενη πρόταση δεν έχει δημοσιονομικές επιπτώσεις·

12.  αναθέτει στον Πρόεδρό του να διαβιβάσει το παρόν ψήφισμα και τις επισυναπτόμενες συστάσεις στην Επιτροπή και στο Συμβούλιο, καθώς και στα κοινοβούλια και στις κυβερνήσεις των κρατών μελών.

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΣΤΟ ΨΗΦΙΣΜΑ

ΣΥΣΤΑΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΚΔΟΣΗ ΟΔΗΓΙΑΣ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΙΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΚΟΙΝΕΣ ΠΡΟΘΕΣΜΙΕΣ ΠΑΡΑΓΡΑΦΗΣ ΣΕ ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ ΔΙΑΣΥΝΟΡΙΑΚΩΝ ΤΡΟΧΑΙΩΝ ΑΤΥΧΗΜΑΤΩΝ

A.  ΑΡΧΕΣ ΚΑΙ ΣΤΟΧΟΙ ΤΗΣ ΖΗΤΟΥΜΕΝΗΣ ΠΡΟΤΑΣΗΣ

1.  Εντός της Ευρωπαϊκής Ένωσης, η επιβολή του νόμου ενώπιον των δικαστηρίων εξακολουθεί σε μεγάλο βαθμό να αποτελεί αντικείμενο εθνικών δικονομικών κανόνων και πρακτικών. Πλην όμως, τα εθνικά δικαστήρια είναι επίσης δικαστήρια της Ένωσης. Κατά συνέπεια, η διασφάλιση της αμεροληψίας, της απονομής δικαιοσύνης και της αποτελεσματικότητας, καθώς και της αποτελεσματικής εφαρμογής του ενωσιακού δικαίου, εναπόκειται στις διαδικασίες που κινούνται ενώπιόν τους, ώστε να εξασφαλίζεται ότι τα δικαιώματα των ευρωπαίων πολιτών θα προστατεύονται σε ολόκληρη την Ευρωπαϊκή Ένωση.

2.  Η Ένωση έχει θέσει ως στόχο τη διατήρηση και την ανάπτυξη ενός χώρου ελευθερίας, ασφάλειας και δικαιοσύνης. Σύμφωνα με τα συμπεράσματα της Προεδρίας του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου του Tampere, της 15ης και 16ης Οκτωβρίου 1999, και ιδίως σύμφωνα με το σημείο 38, θα πρέπει να εκπονηθούν νέες διατάξεις δικονομικού δικαίου για διασυνοριακές υποθέσεις, ιδίως σχετικά με τα στοιχεία που είναι ουσιαστικής σημασίας για την ομαλή δικαστική συνεργασία και τη βελτιωμένη πρόσβαση στη δικαιοσύνη, π.χ. προσωρινά μέτρα, αποδεικτική διαδικασία, διαταγές πληρωμής και προθεσμίες.

3.  Θεωρείται απαραίτητη η θέσπιση ελάχιστων κοινών κανόνων για προθεσμίες παραγραφής, οι οποίες θα εφαρμόζονται σε διασυνοριακές διαφορές που αφορούν σωματική βλάβη και υλικές ζημίες ως συνέπεια τροχαίων ατυχημάτων, ώστε να μειωθούν τα εμπόδια που αντιμετωπίζουν οι προσφεύγοντες κατά την εφαρμογή των δικαιωμάτων τους σε κράτη μέλη πλην του δικού τους.

4.  Οι ελάχιστοι κοινοί κανόνες για τις προθεσμίες παραγραφής θα επέφεραν αύξηση της ασφάλειας δικαίου και της προβλεψιμότητας, καθώς θα περιόριζαν τους κινδύνους μη επαρκούς αποζημίωσης των θυμάτων διασυνοριακών τροχαίων ατυχημάτων.

5.  Επομένως, η προτεινόμενη οδηγία αποσκοπεί στη θέσπιση ενός ειδικού καθεστώτος παραγραφής σε διασυνοριακές υποθέσεις, το οποίο θα διασφαλίζει την ουσιαστική πρόσβαση στη δικαιοσύνη και θα διευκολύνει την ομαλή λειτουργία της εσωτερικής αγοράς, αίροντας τα εμπόδια στην ελεύθερη κυκλοφορία πολιτών σε ολόκληρη την επικράτεια των κρατών μελών.

6.  Η προτεινόμενη οδηγία δεν αποσκοπεί στην υποκατάσταση των εθνικών καθεστώτων αστικής ευθύνης στο σύνολό τους, αλλά, σεβόμενη τις εθνικές ιδιαιτερότητες, αποσκοπεί στη θέσπιση ελάχιστων κοινών κανόνων σχετικά με τις προθεσμίες παραγραφής αξιώσεων οι οποίες εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής της οδηγίας 2009/103/ΕΚ και έχουν διασυνοριακό χαρακτήρα.

7.  Η παρούσα πρόταση συνάδει με τις αρχές της επικουρικότητας και της αναλογικότητας, δεδομένου ότι οι ενέργειες των κρατών μελών δεν επαρκούν από μόνες τους για τη θέσπιση μιας δέσμης ελάχιστων κανόνων για τις προθεσμίες παραγραφής, και η πρόταση δεν βαίνει πέραν των απολύτως αναγκαίων ορίων για την εξασφάλιση της ουσιαστικής πρόσβασης στη δικαιοσύνη και της ασφάλειας δικαίου εντός της Ένωσης.

B.  ΚΕΙΜΕΝΟ ΤΗΣ ΖΗΤΟΥΜΕΝΗΣ ΠΡΟΤΑΣΗΣ

Οδηγία του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου σχετικά με κοινές προθεσμίες παραγραφής σε περίπτωση διασυνοριακών τροχαίων ατυχημάτων

ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙ ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ,

Έχοντας υπόψη τη Συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, και ιδίως το άρθρο 67 παράγραφος 4 και το άρθρο 81 παράγραφος 2,

Έχοντας υπόψη το αίτημα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου προς την Ευρωπαϊκή Επιτροπή,

Έχοντας υπόψη την πρόταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής,

Κατόπιν διαβίβασης του σχεδίου νομοθετικής πράξης στα εθνικά κοινοβούλια,

Έχοντας υπόψη τη γνώμη της Ευρωπαϊκής Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής,

Αποφασίζοντας σύμφωνα με τη συνήθη νομοθετική διαδικασία,

Εκτιμώντας τα ακόλουθα:

(1)  Η Ένωση έχει θέσει ως στόχο τη διατήρηση και ανάπτυξη ενός χώρου ελευθερίας, ασφάλειας και δικαιοσύνης, εντός του οποίου διασφαλίζεται η ελεύθερη κυκλοφορία των προσώπων. Για τη σταδιακή δημιουργία ενός τέτοιου χώρου, η Ένωση πρέπει να θεσπίσει μέτρα περί δικαστικής συνεργασίας σε αστικές υποθέσεις με διασυνοριακές επιπτώσεις, ιδίως όταν αυτό απαιτείται για την εύρυθμη λειτουργία της εσωτερικής αγοράς.

(2)  Κατά το άρθρο 81 παράγραφος 2 της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΣΛΕΕ), τα εν λόγω μέτρα πρέπει να περιλαμβάνουν μέτρα τα οποία αποσκοπούν στην εξασφάλιση, μεταξύ άλλων, της ουσιαστικής πρόσβασης στη δικαιοσύνη και της άρσης των εμποδίων για την ομαλή διεξαγωγή αστικών δικών, προωθώντας, όπου αρμόζει, τη συμβατότητα των κανόνων πολιτικής δικονομίας των κρατών μελών.

(3)  Σύμφωνα με την ανακοίνωση της Επιτροπής της 20ής Απριλίου 2010 με τίτλο «Για έναν χώρο ελευθερίας, ασφάλειας και δικαιοσύνης στην υπηρεσία των πολιτών της Ευρώπης - Σχέδιο δράσης για την εφαρμογή του προγράμματος της Στοκχόλμης»(13), όταν πολίτες οδηγούν σε άλλο κράτος μέλος και έχουν την ατυχία να εμπλακούν σε ατύχημα, είναι απαραίτητο να υπάρχει ασφάλεια δικαίου σχετικά με τις προθεσμίες παραγραφής των αξιώσεων εξ ασφαλίσεως. Προς τον σκοπό αυτό, ανακοινώθηκε ότι επρόκειτο να εκδοθεί το 2011 νέος κανονισμός σχετικά με τις προθεσμίες παραγραφής σε περίπτωση διασυνοριακών τροχαίων ατυχημάτων.

(4)  Οι κανόνες παραγραφής επηρεάζουν σημαντικά όχι μόνο το δικαίωμα των ζημιωθέντων διαδίκων για πρόσβαση στη δικαιοσύνη, αλλά και τα ουσιαστικά δικαιώματά τους, καθώς δεν μπορεί να υπάρξει πραγματικό δικαίωμα εάν αυτό δεν προστατεύεται καταλλήλως και επαρκώς. Με την παρούσα οδηγία επιδιώκεται η εφαρμογή κοινών προθεσμιών παραγραφής σε περιπτώσεις διασυνοριακών τροχαίων ατυχημάτων, προκειμένου να διασφαλίζεται η ουσιαστική πρόσβαση στη δικαιοσύνη στην Ένωση. Το γενικώς αναγνωρισμένο δικαίωμα πρόσβασης στη δικαιοσύνη επιβεβαιώνεται επίσης από το άρθρο 47 του Χάρτη των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης («ο Χάρτης»)

(5)  Η απαίτηση για ασφάλεια δικαίου και η ανάγκη απονομής της δικαιοσύνης σε επιμέρους περιπτώσεις αποτελούν ουσιώδη στοιχεία κάθε χώρου δικαιοσύνης. Κατά συνέπεια, η θέσπιση κοινών προθεσμιών παραγραφής που αυξάνουν την ασφάλεια δικαίου, διασφαλίζουν την επίλυση των διαφορών και συμβάλλουν στη λειτουργία ενός αποτελεσματικού συστήματος επιβολής του νόμου είναι αναγκαία για τη διασφάλιση της εφαρμογής αυτής της αρχής.

(6)  Οι διατάξεις της παρούσας οδηγίας θα πρέπει να εφαρμόζονται σε αξιώσεις που εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής της οδηγίας 2009/103/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου(14), οι οποίες έχουν διασυνοριακό χαρακτήρα.

(7)  Τα κράτη μέλη δύνανται να εφαρμόζουν, όπου αρμόζει, οποιαδήποτε από τις διατάξεις της παρούσας οδηγίας και για υποθέσεις τροχαίων ατυχημάτων αμιγώς εγχώριας φύσης.

(8)  Όλα τα κράτη μέλη είναι συμβαλλόμενα μέρη της Σύμβασης για την προάσπιση των δικαιωμάτων του ανθρώπου και των θεμελιωδών ελευθεριών της 4ης Νοεμβρίου 1950 (ΕΣΔΑ). Κατά τη ρύθμιση των θεμάτων που διέπει η παρούσα οδηγία θα πρέπει να τηρείται η εν λόγω σύμβαση, και ιδίως το δικαίωμα σε δίκαιη δίκη και το δικαίωμα αποτελεσματικής προσφυγής στη δικαιοσύνη.

(9)  Η αρχή της σύνδεσης με τη χώρα στην οποία επήλθε η άμεση ζημία (lex loci damni) αποτελεί τον γενικό κανόνα ο οποίος προβλέπεται από τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 864/2007 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου(15) σχετικά με το εφαρμοστέο δίκαιο σε υποθέσεις σωματικής βλάβης ή περιουσιακής ζημίας, και τούτες θα πρέπει, επομένως, να προσδιορίζονται με βάση τον τόπο στον οποίο επήλθε η ζημία, ανεξαρτήτως της χώρας ή των χωρών στις οποίες θα επέλθουν οι έμμεσες συνέπειες. Σύμφωνα με το άρθρο 15 στοιχείο η) του εν λόγω κανονισμού, οι διάφοροι τρόποι απόσβεσης των ενοχών καθώς και οι κανόνες παραγραφών και αποσβεστικών προθεσμιών, συμπεριλαμβανομένων των κανόνων σχετικά με την έναρξη της παραγραφής ή αποσβεστικής προθεσμίας και τη διακοπή ή την αναστολή τους, διέπονται από το εφαρμοστέο δίκαιο στις εξωσυμβατικές ενοχές.

(10)  Στην περίπτωση τροχαίων ατυχημάτων, μπορεί να είναι πολύ δύσκολο για ένα θύμα που υπέστη ζημία σε κράτος μέλος διαφορετικό από το δικό του να λάβει βασικές πληροφορίες σχετικά με το ατύχημα από την αλλοδαπή δικαιοδοσία εντός σχετικά σύντομου χρονικού διαστήματος, όπως πληροφορίες για την ταυτότητα του καθ’ ου και τις ευθύνες που ενδεχομένως να ανακύπτουν. Μπορεί να απαιτηθεί επίσης σημαντικό χρονικό διάστημα για τον προσδιορισμό του αντιπροσώπου για τον διακανονισμό των ζηµιών ή του ασφαλιστή που θα πρέπει να ασχοληθεί με την υπόθεση, για τη συλλογή αποδεικτικών στοιχείων σχετικά με το ατύχημα και για τη μετάφραση των απαραίτητων δικαιολογητικών εγγράφων.

(11)  Δεν είναι ασυνήθιστο σε περιπτώσεις διασυνοριακών τροχαίων ατυχημάτων να ξεκινούν διαπραγματεύσεις μεταξύ του προσφεύγοντος και του καθ’ ου λίγο πριν από τη λήξη μιας προθεσμίας. Αυτό συμβαίνει ιδίως στην περίπτωση που η συνολική προθεσμία είναι ιδιαιτέρως σύντομη ή στην περίπτωση που υπάρχει ασάφεια σχετικά με τον τρόπο με τον οποίο μπορεί να ανασταλεί ή να διακοπεί η προθεσμία παραγραφής. Μπορεί να απαιτηθεί αρκετά μεγάλο χρονικό διάστημα για τη συγκέντρωση πληροφοριών σχετικά με ένα ατύχημα το οποίο συνέβη σε χώρα άλλη από τη χώρα διαμονής του προσφεύγοντα. Επομένως, η διάρκεια της γενικής προθεσμίας που προβλέπεται στην οδηγία θα πρέπει να αναστέλλεται αμέσως μόλις υποβάλλεται αξίωση στον ασφαλιστή ή στον οργανισμό αποζημιώσεως, ώστε ο προσφεύγων να έχει την ευκαιρία να διαπραγματευτεί τον διακανονισμό της αξίωσης.

(12)  Η παρούσα οδηγία θα πρέπει να θεσπίζει ελάχιστους κανόνες. Τα κράτη μέλη θα πρέπει να δύνανται να παρέχουν υψηλότερο επίπεδο προστασίας. Το εν λόγω υψηλότερο επίπεδο προστασίας δεν θα πρέπει να συνιστά φραγμό στην ουσιαστική πρόσβαση στη δικαιοσύνη, την οποία οι εν λόγω ελάχιστοι κανόνες αποσκοπούν να διευκολύνουν. Δεν θα πρέπει, επομένως, να διακυβεύεται το επίπεδο προστασίας που προβλέπεται στον Χάρτη, όπως ερμηνεύεται από το Δικαστήριο, ούτε η υπεροχή, η ενότητα και η αποτελεσματικότητα του δικαίου της Ένωσης.

(13)  Η παρούσα οδηγία θα πρέπει να εφαρμόζεται με την επιφύλαξη του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 864/2007 και του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1215/2012 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου(16).

(14)  Η παρούσα οδηγία αποσκοπεί στην προώθηση των θεμελιωδών δικαιωμάτων και λαμβάνει υπόψη τις αρχές και τις αξίες που αναγνωρίζονται ιδίως από τον Χάρτη, και ταυτόχρονα επιδιώκει να επιτύχει τον στόχο της Ένωσης για τη διατήρηση και την ανάπτυξη ενός χώρου ελευθερίας, ασφάλειας και δικαιοσύνης.

(15)  Δεδομένου ότι οι στόχοι της παρούσας οδηγίας, δηλαδή η θέσπιση ελάχιστων κοινών προτύπων για τις προθεσμίες παραγραφής σε περιπτώσεις διασυνοριακών τροχαίων ατυχημάτων, δεν μπορούν να επιτευχθούν ικανοποιητικά από τα κράτη μέλη, αλλά μπορούν, απεναντίας, λόγω της κλίμακας ή των επιπτώσεων της δράσης, να επιτευχθούν καλύτερα σε ενωσιακό επίπεδο, η Ένωση δύναται να λάβει μέτρα σύμφωνα με την αρχή της επικουρικότητας του άρθρου 5 της Συνθήκης για την Ευρωπαϊκή Ένωση. Σύμφωνα με την αρχή της αναλογικότητας, όπως ορίζεται στο εν λόγω άρθρο, η παρούσα οδηγία δεν υπερβαίνει τα απαιτούμενα για την επίτευξη των εν λόγω στόχων.

(16)  Σύμφωνα με τα άρθρα 1 και 2 του πρωτοκόλλου αριθ. 21 για τη θέση του Ηνωμένου Βασιλείου και της Ιρλανδίας σε σχέση με τον χώρο ελευθερίας, ασφάλειας και δικαιοσύνης, το οποίο προσαρτάται στη Συνθήκη για την Ευρωπαϊκή Ένωση και τη Συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, [το Ηνωμένο Βασίλειο και η Ιρλανδία γνωστοποίησαν ότι επιθυμούν να συμμετάσχουν στη θέσπιση και εφαρμογή της παρούσας οδηγίας]/[με την επιφύλαξη του άρθρου 4 του πρωτοκόλλου, το Ηνωμένο Βασίλειο και η Ιρλανδία δεν συμμετέχουν στη θέσπιση της παρούσας οδηγίας και δεν δεσμεύονται από αυτήν ούτε υπόκεινται στην εφαρμογή της].

(17)  Σύμφωνα με τα άρθρα 1 και 2 του πρωτοκόλλου αριθ. 22 για τη θέση της Δανίας, το οποίο προσαρτάται στη Συνθήκη για την Ευρωπαϊκή Ένωση και στη Συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, η Δανία δεν συμμετέχει στη θέσπιση της παρούσας οδηγίας και, συνεπώς, δεν δεσμεύεται από αυτήν ούτε υπόκειται στην εφαρμογή της,

ΕΞΕΔΩΣΑΝ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΟΔΗΓΙΑ:

ΚΕΦΑΛΑΙΟ Ι:

ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟ, ΠΕΔΙΟ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ ΚΑΙ ΟΡΙΣΜΟΙ

Άρθρο 1

Αντικείμενο

Στόχος της παρούσας οδηγίας είναι ο καθορισμός ελάχιστων προτύπων σχετικά με τη συνολική διάρκεια, την έναρξη, την αναστολή και τον υπολογισμό των προθεσμιών παραγραφής για αξιώσεις αποζημίωσης λόγω σωματικής βλάβης και περιουσιακής ζημίας, οι οποίες μπορούν να ασκηθούν σύμφωνα με την οδηγία 2009/103/ΕΚ, σε σχέση με τα διασυνοριακά τροχαία ατυχήματα.

Άρθρο 2

Πεδίο εφαρμογής

Η παρούσα οδηγία εφαρμόζεται σε αξιώσεις αποζημίωσης σχετικές με τυχόν σωματική βλάβη ή περιουσιακή ζημία ως αποτέλεσμα ατυχήματος, το οποίο προκαλείται από ασφαλισμένο όχημα κατά:

α.  της ασφαλιστικής εταιρείας που καλύπτει την αστική ευθύνη του υπευθύνου για το ατύχημα σύμφωνα με το άρθρο 18 της οδηγίας 2009/103/ΕΚ· ή

β.  του οργανισμού αποζημιώσεως που προβλέπεται στα άρθρα 24 και 25 της οδηγίας 2009/103/ΕΚ.

Άρθρο 3

Διασυνοριακό τροχαίο ατύχημα

1.  Για τους σκοπούς της παρούσας οδηγίας, ως διασυνοριακό τροχαίο ατύχημα νοείται κάθε τροχαίο ατύχημα που προκαλείται από την κυκλοφορία ασφαλισμένου οχήματος που έχει ταξινομηθεί σε κράτος μέλος, και το οποίο λαμβάνει χώρα σε κράτος μέλος διαφορετικό από το κράτος συνήθους διαμονής του ζημιωθέντος ή σε τρίτη χώρα της οποίας το εθνικό γραφείο ασφαλίσεως, όπως ορίζεται στο άρθρο 6 της οδηγίας 2009/103/ΕΚ, έχει προσχωρήσει στο σύστημα της πράσινης κάρτας.

2.  Στην παρούσα οδηγία, ο όρος «κράτος μέλος» χρησιμοποιείται για τα κράτη μέλη με εξαίρεση [το Ηνωμένο Βασίλειο, την Ιρλανδία και] τη Δανία.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ IΙ:

ΕΛΑΧΙΣΤΑ ΠΡΟΤΥΠΑ ΓΙΑ ΤΙΣ ΠΡΟΘΕΣΜΙΕΣ ΠΑΡΑΓΡΑΦΗΣ

Άρθρο 4

Προθεσμία παραγραφής

1.  Τα κράτη μέλη μεριμνούν για τη θέσπιση προθεσμίας παραγραφής διάρκειας τουλάχιστον τεσσάρων ετών σε περίπτωση αξιώσεων αποζημίωσης για σωματική βλάβη και περιουσιακή ζημία ως αποτέλεσμα διασυνοριακού τροχαίου ατυχήματος, υπό την έννοια του άρθρου 2. Η προθεσμία παραγραφής αρχίζει την ημέρα κατά την οποία ο δικαιούχος έλαβε γνώση ή είχε λογικά λάβει γνώση της έκτασης της βλάβης, απώλειας ή ζημίας, της αιτίας της και της ταυτότητας του υπευθύνου και της ασφαλιστικής επιχείρησης που καλύπτει την αστική ευθύνη του εν λόγω προσώπου, ή του αντιπροσώπου για τον διακανονισμό των ζημιών, ή του οργανισμού αποζημιώσεως που είναι υπεύθυνος για την παροχή αποζημίωσης και κατά του οποίου πρόκειται να προβληθεί η αξίωση.

2.  Τα κράτη μέλη μεριμνούν ώστε, σε περίπτωση που το εφαρμοστέο για την αξίωση δίκαιο προβλέπει προθεσμία παραγραφής διάρκειας μεγαλύτερης των τεσσάρων ετών, να εφαρμόζεται η εν λόγω μεγαλύτερη προθεσμία παραγραφής.

3.  Τα κράτη μέλη μεριμνούν ώστε να παρέχουν στην Επιτροπή επικαιροποιημένες πληροφορίες σχετικά με τους εθνικούς κανόνες παραγραφής για ζημίες προκαλούμενες από τροχαία ατυχήματα.

Άρθρο 5

Αναστολή των προθεσμιών

1.  Τα κράτη μέλη μεριμνούν ώστε η προθεσμία παραγραφής που προβλέπεται στο άρθρο 4 της παρούσας οδηγίας να αναστέλλεται στη διάρκεια της περιόδου που μεσολαβεί μεταξύ της άσκησης της αξίωσης του ή της δικαιούχου:

α)  στην επιχείρηση ασφάλισης του προσώπου που προκάλεσε το ατύχημα ή στον αντιπρόσωπό του για τον διακανονισμό των ζημιών, όπως ορίζεται στα άρθρα 21 και 22 της οδηγίας 2009/103/ΕΚ ή

β)  στον οργανισμό αποζημιώσεως που ορίζεται στα άρθρα 24 και 25 της οδηγίας 2009/103/ΕΚ,

και της απόρριψης της αξίωσης από τον καθ’ ου.

2.  Στην περίπτωση που το υπόλοιπο της προθεσμίας παραγραφής μετά το τέλος της περιόδου αναστολής είναι μικρότερο από έξι μήνες, τα κράτη μέλη μεριμνούν ώστε να δίνεται στον δικαιούχο ελάχιστη προθεσμία έξι επιπλέον μηνών για την προσφυγή στη δικαιοσύνη.

Άρθρο 6

Αυτόματη παράταση προθεσμιών

Τα κράτη μέλη μεριμνούν ώστε, εάν μια προθεσμία λήγει Σάββατο, Κυριακή ή ημέρα που συμπίπτει με κάποια από τις επίσημες αργίες τους, η προθεσμία να παρατείνεται έως το τέλος της αμέσως επόμενης εργάσιμης ημέρας.

Άρθρο 7

Υπολογισμός προθεσμιών

Τα κράτη μέλη μεριμνούν ώστε οι προθεσμίες που προβλέπονται στην παρούσα οδηγία να υπολογίζονται ως εξής:

α)  ο υπολογισμός αρχίζει την επομένη της ημέρας κατά την οποία συνέβη το σχετικό γεγονός·

β)  όταν η προθεσμία είναι ενός ή περισσοτέρων ετών, αυτή εκπνέει εντός του οικείου μεταγενέστερου έτους, τον ίδιο μήνα και την κατ’ αριθμόν αντίστοιχη ημέρα προς εκείνη κατά την οποία συνέβη το γεγονός. Εάν ο σχετικός μήνας δεν έχει κατ’ αριθμόν αντίστοιχη ημέρα, τότε η προθεσμία εκπνέει την τελευταία ημέρα του εν λόγω μήνα.

γ)  οι προθεσμίες δεν αναστέλλονται στη διάρκεια αργιών του δικαστηρίου.

Άρθρο 8

Διακανονισμός αξιώσεων

Τα κράτη μέλη μεριμνούν ώστε, στην περίπτωση που τα θύματα προσφεύγουν στη διαδικασία που αναφέρεται στο άρθρο 22 της οδηγίας 2009/103/ΕΚ για τον διακανονισμό αξιώσεων που ανακύπτουν από ατύχημα το οποίο έχει προκληθεί από ασφαλισμένο όχημα, το γεγονός αυτό να μην εμποδίζει τα θύματα να προσφεύγουν, κατά τη διάρκεια της διαδικασίας για τον διακανονισμό της αξίωσής τους, στη δικαιοσύνη ή σε διαιτησία σχετικά με τις εν λόγω αξιώσεις, έως ότου εκπνεύσει τυχόν προθεσμία παραγραφής σύμφωνα με την παρούσα οδηγία.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ IΙΙ:

ΛΟΙΠΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ

Άρθρο 9

Γενικές πληροφορίες σχετικά με τους κανόνες παραγραφής

Η Επιτροπή δημοσιοποιεί σε εύκολα προσβάσιμη μορφή, με οποιοδήποτε κατάλληλο μέσο και σε όλες τις γλώσσες της Ένωσης, γενικές πληροφορίες σχετικά με τους εθνικούς κανόνες παραγραφής αξιώσεων αποζημίωσης για ζημίες προκαλούμενες από τροχαία ατυχήματα, οι οποίες κοινοποιούνται από τα κράτη μέλη σύμφωνα με το άρθρο 4 παράγραφος 3 της παρούσας οδηγίας.

Άρθρο 10

Σχέση με το εθνικό δίκαιο

Η παρούσα οδηγία δεν εμποδίζει τα κράτη μέλη να διευρύνουν τα δικαιώματα που προβλέπονται σε αυτή με σκοπό την παροχή υψηλότερου επιπέδου προστασίας.

Άρθρο 11

Σχέση με άλλες διατάξεις του ενωσιακού δικαίου

Η παρούσα οδηγία δεν θίγει την εφαρμογή του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 864/2007 και του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1215/2012.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ IV:

ΤΕΛΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ

Άρθρο 12

Μεταφορά στο εθνικό δίκαιο

1.  Τα κράτη μέλη θέτουν σε ισχύ τις αναγκαίες νομοθετικές, κανονιστικές και διοικητικές διατάξεις για να συμμορφωθούν με την παρούσα οδηγία έως [ένα έτος από την έναρξη ισχύος της παρούσας οδηγίας]. Ενημερώνουν αμέσως σχετικά την Επιτροπή.

2.  Οι διατάξεις αυτές, όταν θεσπίζονται από τα κράτη μέλη, περιέχουν παραπομπή στην παρούσα οδηγία ή συνοδεύονται από την παραπομπή αυτή κατά την επίσημη δημοσίευσή τους. Ο τρόπος της αναφοράς καθορίζεται από τα κράτη μέλη.

3.  Τα κράτη μέλη ανακοινώνουν στην Επιτροπή το κείμενο των διατάξεων εθνικού δικαίου τις οποίες θεσπίζουν στον τομέα που διέπει η παρούσα οδηγία.

Άρθρο 13

Επανεξέταση

Το αργότερο έως τις 31 Δεκεμβρίου 2025, και στη συνέχεια ανά πενταετία, η Επιτροπή υποβάλλει στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, στο Συμβούλιο και στην Ευρωπαϊκή Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή έκθεση σχετικά με την εφαρμογή της παρούσας οδηγίας βάσει τόσο ποιοτικών όσο και ποσοτικών πληροφοριών. Σε αυτό το πλαίσιο, η Επιτροπή θα πρέπει να αξιολογήσει ιδίως τον αντίκτυπο της εν λόγω οδηγίας στην πρόσβαση στη δικαιοσύνη, στην ασφάλεια δικαίου και στην ελεύθερη κυκλοφορία των προσώπων. Η έκθεση αυτή συνοδεύεται, ενδεχομένως, από νομοθετικές προτάσεις αναπροσαρμογής και ενίσχυσης των διατάξεων της παρούσας οδηγίας.

Άρθρο 14

Έναρξη ισχύος

Η παρούσα οδηγία αρχίζει να ισχύει την εικοστή ημέρα από τη δημοσίευσή της στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Άρθρο 15

Αποδέκτες

Η παρούσα οδηγία απευθύνεται στα κράτη μέλη σύμφωνα με τις Συνθήκες.

Βρυξέλλες, [ημερομηνία]

Για το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο Για το Συμβούλιο

Ο Πρόεδρος Ο Πρόεδρος

(1) Βλέπε μεταξύ άλλων: απόφαση της 18ης Σεπτεμβρίου 2003, Peter Pflücke κατά Bundesanstalt für Arbeit, C-125/01, ECLI:EU:C:2003:477, απόφαση της 25ης Ιουλίου 1991, Theresa Emmott κατά Minister for Social Welfare και Attorney General, C-208/90, ECLI:EU:C:1991:333 και απόφαση της 13ης Ιουλίου 2006, Vincenzo Manfredi κ.λπ. κατά Lloyd Adriatico Assicurazioni SpA κ.λπ., συνεκδικασθείσες υποθέσεις C-295/04 έως C-298/04, ECLI:EU:C:2006:461.
(2) ΕΕ L 199 της 31.7.2007, σ. 40.
(3) ΕΕ L 263 της 7.10.2009, σ. 11.
(4) CETS αριθ. 076.
(5) PE 581.386, Ιούλιος 2016.
(6) PE 571.362, Ιούνιος 2016.
(7) Διατίθεται στην ακόλουθη ηλεκτρονική διεύθυνση: http://ec.europa.eu/civiljustice/news/docs/study_compensation_road_victims_en.pdf(30 Νοεμβρίου 2008).
(8) ΕΕ C 121 της 19.4.2011, σ. 41.
(9) ΕΕ C 250 E της 25.10.2007, σ. 99.
(10) Κείμενα που εγκρίθηκαν, P5_TA(2003)0446.
(11) Βλέπε επίσης: απόφαση της 13ης Δεκεμβρίου 2007, FBTO Schadeverzekeringen NV κατά Jack Odenbreit, C-463/06, ECLI:EU:C:2007:792.
(12) Κανονισμός (ΕΕ) αριθ. 1215/2012 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 12ης Δεκεμβρίου 2012, για τη διεθνή δικαιοδοσία, την αναγνώριση και την εκτέλεση αποφάσεων σε αστικές και εμπορικές υποθέσεις (ΕΕ L 351 της 20.12.2012, σ. 1).
(13) COM(2010)0171.
(14) Οδηγία 2009/103/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 16ης Σεπτεμβρίου 2009, σχετικά με την ασφάλιση της αστικής ευθύνης που προκύπτει από την κυκλοφορία αυτοκινήτων οχημάτων και τον έλεγχο της υποχρεώσεως προς ασφάλιση της ευθύνης αυτής (ΕΕ L 263 της 7.10.2009, σ. 11).
(15) Κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 864/2007 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 11ης Ιουλίου 2007, για το εφαρμοστέο δίκαιο στις εξωσυμβατικές ενοχές («Ρώμη II») (ΕΕ L 199 της 31.7.2007, σ. 40).
(16) Κανονισμός (ΕΕ) αριθ. 1215/2012 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 12ης Δεκεμβρίου 2012, για τη διεθνή δικαιοδοσία, την αναγνώριση και την εκτέλεση αποφάσεων σε αστικές και εμπορικές υποθέσεις (ΕΕ L 351 της 20.12.2012, σ. 1).


Κοινά ελάχιστα πρότυπα του αστικού δικονομικού δικαίου
PDF 645kWORD 91k
Ψήφισμα
Παράρτημα
Ψήφισμα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου της 4ης Ιουλίου 2017 που περιέχει συστάσεις προς την Επιτροπή σχετικά με τη θέσπιση κοινών ελάχιστων προτύπων πολιτικής δικονομίας στην Ευρωπαϊκή Ένωση (2015/2084(INL))
P8_TA(2017)0282A8-0210/2017

Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο,

–  έχοντας υπόψη το άρθρο 225 της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΣΛΕΕ),

–  έχοντας υπόψη τα άρθρο 67 παράγραφος 4 και το άρθρο 81 παράγραφος 2 ΣΛΕΕ,

–  έχοντας υπόψη το άρθρο 19 παράγραφος 1 της Συνθήκης για την Ευρωπαϊκή Ένωση (ΣΕΕ) και το άρθρο 47 του Χάρτη των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης («ο Χάρτης»),

–  έχοντας υπόψη το άρθρο 6 της Ευρωπαϊκής Σύμβασης για την Προάσπιση των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου και των Θεμελιωδών Ελευθεριών (ΕΣΔΑ) και τη συναφή νομολογία,

–  έχοντας υπόψη το έγγραφο εργασίας σχετικά με τη «θέσπιση ελάχιστων κοινών προτύπων για την πολιτική δικονομία στην Ευρωπαϊκή Ένωση – νομική βάση»(1),

–  έχοντας υπόψη τη μελέτη εκτίμησης της ευρωπαϊκής προστιθέμενης αξίας που εκπόνησε η Υπηρεσία Έρευνας του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου (ΥΕΕΚ) με τίτλο «Common minimum standards of civil procedure» (κοινά ελάχιστα πρότυπα πολιτικής δικονομίας)(2),

–  έχοντας υπόψη τη λεπτομερή ανάλυση της υπηρεσίας έρευνας των μελών της ΥΕΕΚ με τίτλο «Europeanisation of civil procedure: towards common minimum standards?» (Εξευρωπαϊσμός της πολιτικής δικονομίας: προς τη θέσπιση κοινών ελάχιστων προτύπων;)(3),

–  έχοντας υπόψη τη λεπτομερή ανάλυση που εκπόνησε η Γενική Διεύθυνση Εσωτερικών Πολιτικών με τίτλο «Harmonised rules and minimum standards in the European law of civil procedure» (Εναρμονισμένοι κανόνες και ελάχιστα πρότυπα στο ευρωπαϊκό δίκαιο πολιτικής δικονομίας)(4),

–  έχοντας υπόψη το έργο του Ευρωπαϊκού Ινστιτούτου Δικαίου (ELI)/ Διεθνούς Ινστιτούτου για την Ενοποίηση του Ιδιωτικού Δικαίου (UNIDROIT) με τίτλο «From Transnational Principles to European Rules of Civil Procedure» (Από τις διακρατικές αρχές προς τους ευρωπαϊκούς κανόνες πολιτικής δικονομίας),

–  έχοντας υπόψη τη δημοσίευση του Αμερικανικού Ινστιτούτου Δικαίου (ALI)/ UNIDROIT με τίτλο «Principles of Transnational Civil Procedure» (Αρχές διακρατικής πολιτικής δικονομίας)(5),

–  έχοντας υπόψη τη μελέτη με τίτλο «Study on the approximation of the laws and rules of the Member States concerning certain aspects of the procedure for civil litigation» (Μελέτη για την προσέγγιση των νομοθετικών και κανονιστικών διατάξεων των κρατών μελών που διέπουν ορισμένες πτυχές της διαδικασίας δικαστικών διαφορών αστικού δικαίου), αναφερόμενη ως «έκθεση Storme»(6),

–  έχοντας υπόψη την προκαταρκτική δέσμη διατάξεων για τον κανονισμό διαδικασίας του Ενιαίου Δικαστηρίου Διπλωμάτων Ευρεσιτεχνίας,

–  έχοντας υπόψη το ενωσιακό κεκτημένο στον τομέα της δικαστικής συνεργασίας σε αστικές υποθέσεις,

–  έχοντας υπόψη τη νομολογία του Δικαστηρίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΔΕΕ) σχετικά με τις αρχές της εθνικής δικονομικής αυτοτέλειας και της αποτελεσματικής δικαστικής προστασίας(7),

–  έχοντας υπόψη τον πίνακα αποτελεσμάτων της ΕΕ στον τομέα της δικαιοσύνης 2016,

–  έχοντας υπόψη τη σειρά μελετών αριθ. 23 που δημοσίευσε η CEPEJ (επιτροπή αξιολόγησης της αποτελεσματικότητας της δικαιοσύνης του Συμβουλίου της Ευρώπης) το 2016 με τίτλο «European judicial systems: efficiency and quality of justice» (Ευρωπαϊκά δικαστικά συστήματα: αποτελεσματικότητα και ποιότητα της δικαιοσύνης),

–  έχοντας υπόψη τις «Αρχές δικαστικής επιμόρφωσης» του Ευρωπαϊκού Δικτύου Δικαστικής Επιμόρφωσης για το 2016(8),

–  έχοντας υπόψη το ψήφισμά του της 2ας Απριλίου 2014 σχετικά με την ενδιάμεση ανασκόπηση του προγράμματος της Στοκχόλμης(9),

–  έχοντας υπόψη τα άρθρα 46 και 52 του Κανονισμού του,

–  έχοντας υπόψη την έκθεση της Επιτροπής Νομικών Θεμάτων (A8-0210/2017),

Νομολογία του ΔΕΕ σχετικά με την εθνική δικονομική αυτοτέλεια και την αποτελεσματική δικαστική προστασία

A.  λαμβάνοντας υπόψη ότι, σύμφωνα με την πάγια νομολογία του ΔΕΕ σχετικά με την αρχή της δικονομικής αυτοτέλειας, στην περίπτωση κατά την οποία δεν υφίστανται ενωσιακοί κανόνες για τις δικονομικές πτυχές μιας διαφοράς ενωσιακού δικαίου, τα κράτη μέλη είναι αρμόδια για τον ορισμό των δικαστηρίων που έχουν εν προκειμένω δικαιοδοσία και για τον καθορισμό των λεπτομερειών σχετικά με διαδικασίες που πρέπει να ακολουθούνται στις αγωγές, με στόχο να εξασφαλίζεται η προστασία των δικαιωμάτων που παρέχει η Ένωση·

B.  λαμβάνοντας υπόψη ότι, σύμφωνα με την ίδια νομολογία, η εφαρμογή του εθνικού δικαίου όσον αφορά τους δικονομικούς κανόνες υπόκειται σε δύο σημαντικές προϋποθέσεις: οι εθνικοί δικονομικοί κανόνες δεν μπορούν να είναι λιγότερο ευνοϊκοί όταν εφαρμόζονται σε διαφορές ενωσιακού δικαίου από εκείνους που ισχύουν για παρόμοιες καταστάσεις εσωτερικής φύσεως (αρχή της ισοδυναμίας) και δεν θα πρέπει να διατυπώνονται κατά τρόπο που καθιστά πρακτικά αδύνατη ή υπερβολικά δυσχερή την επιβολή των ενωσιακών δικαιωμάτων και υποχρεώσεων (αρχή της αποτελεσματικότητας)·

Γ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι, ελλείψει ενωσιακών διατάξεων για την εναρμόνιση των δικονομικών κανόνων, η αρμοδιότητα των κρατών μελών να θεσπίζουν δικονομικούς κανόνες για την επιβολή των δικαιωμάτων που παρέχει η Ένωση δεν εκτείνεται στη θέσπιση νέων μέσων ένδικης προστασίας στις εθνικές νομικές τάξεις με σκοπό τη διασφάλιση της εφαρμογής του ενωσιακού δικαίου(10)·

Δ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι η πάγια νομολογία του ΔΕΕ καθιστά δυνατή την εν λόγω επιβολή δικαιωμάτων σε συνεργασία με τα δικαστήρια σε επίπεδο κρατών μελών, βελτιώνοντας παράλληλα την κατανόηση του δικαίου της Ένωσης από τους πολίτες και τα δικαστήρια αυτά·

Ο Χάρτης

E.  λαμβάνοντας υπόψη ότι το δικαίωμα σε πραγματική προσφυγή και δίκαιη δίκη, όπως κατοχυρώνεται στο άρθρο 47 του Χάρτη των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης και στο άρθρο 6 της ΕΣΔΑ, αποτελεί μία από τις θεμελιώδεις εγγυήσεις του κράτους δικαίου και της δημοκρατίας και είναι άρρηκτα συνδεδεμένο με το αστικό δικονομικό δίκαιο στο σύνολό του·

ΣΤ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι, παρά το γεγονός ότι το άρθρο 47 του Χάρτη είναι δεσμευτικού χαρακτήρα και ότι το άρθρο 6 της ΕΣΔΑ συνιστά γενική αρχή του ενωσιακού δικαίου, το επίπεδο προστασίας του δικαιώματος σε δίκαιη δίκη στις αστικές διαδικασίες, και ιδίως η εξισορρόπηση μεταξύ, αφενός, του δικαιώματος πρόσβασης του ενάγοντος στη δικαιοσύνη και, αφετέρου, των δικαιωμάτων υπεράσπισης του εναγομένου, δεν είναι εναρμονισμένο σε ολόκληρη την Ένωση·

Ζ.  λαμβάνοντας, ωστόσο, υπόψη ότι, ως θεμελιώδες δικαίωμα, το δικαίωμα σε δίκαιη δίκη έχει συμπληρωθεί με διάφορα δικονομικά μέτρα παράγωγου δικαίου της Ένωσης, μεταξύ των οποίων ο κανονισμός για τη διαδικασία μικροδιαφορών(11), η οδηγία για τη δικαστική αρωγή(12), η σύσταση για τις συλλογικές προσφυγές(13), η οδηγία για τις αγωγές παραλείψεως στον τομέα της προστασίας των συμφερόντων των καταναλωτών(14) και η οδηγία για τις αποζημιώσεις στον τομέα του ανταγωνισμού(15)·

Το ενωσιακό κεκτημένο στο πλαίσιο της δικαστικής συνεργασίας σε αστικές υποθέσεις

H.  λαμβάνοντας υπόψη ότι οι πολίτες της Ένωσης, ιδίως όσοι μετακινούνται μεταξύ των συνόρων, είναι προς το παρόν πιθανότερο να έρθουν σε επαφή με τα συστήματα πολιτικής δικονομίας άλλων κρατών μελών·

Θ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι τα ελάχιστα πρότυπα πολιτικής δικονομίας σε επίπεδο Ένωσης θα μπορούσαν να συμβάλουν στον εκσυγχρονισμό των εθνικών διαδικασιών, στην εξασφάλιση ισότιμων όρων ανταγωνισμού για τις επιχειρήσεις, καθώς και στην ενίσχυση της οικονομικής ανάπτυξης, καθιστώντας τα δικαστικά συστήματα αποτελεσματικά και αποδοτικά, διευκολύνοντας παράλληλα την πρόσβαση των πολιτών στη δικαιοσύνη εντός της Ένωσης και συμβάλλοντας στην προστασία των θεμελιωδών ελευθεριών της Ένωσης·

Ι.  λαμβάνοντας υπόψη ότι, ολοένα και περισσότερο, ο νομοθέτης της Ένωσης επιλαμβάνεται των ζητημάτων πολιτικής δικονομίας όχι μόνο με οριζόντιο τρόπο, όπως στην περίπτωση των προαιρετικών μέσων(16), αλλά και με τομεακό τρόπο, εντός των διαφόρων πεδίων πολιτικής, όπως η διανοητική ιδιοκτησία(17), η προστασία των καταναλωτών(18) ή, προσφάτως, το δίκαιο του ανταγωνισμού(19)·

ΙΑ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι ο αποσπασματικός χαρακτήρας της εναρμόνισης σε ενωσιακό επίπεδο των δικονομικών κανόνων έχει αποτελέσει επανειλημμένως αντικείμενο επικρίσεων και ότι η θέσπιση σχετικού τομεακού ενωσιακού δικαίου πολιτικής δικονομίας θέτει υπό αμφισβήτηση τη συνοχή τόσο των εθνικών συστημάτων πολιτικής δικονομίας σε επίπεδο κρατών μελών όσο και των διαφόρων μέσων της Ένωσης·

ΙΒ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι η προτεινόμενη οδηγία αποσκοπεί στη θέσπιση πλαισίου για την απονομή δικαιοσύνης σε αστικές υποθέσεις με τη συστηματοποίηση των υφιστάμενων ενωσιακών κανόνων πολιτικής δικονομίας και την επέκταση του πεδίου εφαρμογής τους ώστε να συμπεριλαμβάνουν όλες τις υποθέσεις που εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής του ενωσιακού δικαίου·

ΙΓ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι η προτεινόμενη οδηγία έχει ως στόχο να βοηθήσει προκειμένου να επιτευχθεί μια πιο συντονισμένη, συνεκτική και συστηματική προσέγγιση των συστημάτων απονομής της δικαιοσύνης σε αστικές υποθέσεις που δεν περιορίζεται από τα σύνορα, τα συμφέροντα και τους πόρους μιας μεμονωμένης χώρας·

Η νομική βάση της πρότασης

ΙΔ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι, δυνάμει του άρθρου 4 παράγραφος 1 και του άρθρου 5 παράγραφος 1 της ΣΕΕ (αρχή της δοτής αρμοδιότητας), η Ένωση δύναται να νομοθετεί σε οποιονδήποτε τομέα μόνον εφόσον έχει ρητή αρμοδιότητα να νομοθετεί και στον βαθμό που συμμορφώνεται με τις αρχές της επικουρικότητας και της αναλογικότητας·

ΙΕ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι, στο υφιστάμενο πλαίσιο της Συνθήκης, η κύρια νομική βάση για την εναρμόνιση της πολιτικής δικονομίας παρέχεται στον τίτλο V της ΣΛΕΕ σχετικά με τον χώρο ελευθερίας, ασφάλειας και δικαιοσύνης·

ΙΣΤ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι διατηρήθηκε στο πλαίσιο της Συνθήκης της Λισαβόνας η απαίτηση ύπαρξης στοιχείου διασυνοριακότητας ως προϋπόθεση για την στοιχειοθέτηση της αρμοδιότητας της Ένωσης, με αποτέλεσμα η δράση της Ένωσης στον τομέα της πολιτικής δικαιοσύνης να είναι εφικτή μόνο εφόσον σε κάποια υπόθεση υπάρχουν συνδετικά στοιχεία (π.χ. διαμονή, τόπος εκπλήρωσης, κ.λπ.) τα οποία αφορούν τουλάχιστον δύο κράτη μέλη·

ΙΖ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι η γενική διάταξη του άρθρου 114 της ΣΛΕΕ σχετικά με την προσέγγιση των νομοθετικών, κανονιστικών και διοικητικών διατάξεων των κρατών μελών που έχουν ως αντικείμενο την εγκαθίδρυση και τη λειτουργία της εσωτερικής αγοράς, έχει χρησιμοποιηθεί και εξακολουθεί να χρησιμοποιείται ως νομική βάση για ένα ευρύ φάσμα τομεακών οδηγιών, οι οποίες εναρμονίζουν ορισμένες πτυχές της πολιτικής δικονομίας, όπως για παράδειγμα η οδηγία για την επιβολή των δικαιωμάτων διανοητικής ιδιοκτησίας (IPRED) και η πιο πρόσφατη οδηγία για την αποζημίωση λόγω παραβιάσεων της αντιμονοπωλιακής νομοθεσίας·

ΙΗ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι, σύμφωνα με το άρθρο 67 παράγραφος 4 ΣΛΕΕ, η Ένωση θα πρέπει να διευκολύνει την πρόσβαση στη δικαιοσύνη, ιδίως με την αρχή της αμοιβαίας αναγνώρισης των δικαστικών και εξωδικαστικών αποφάσεων σε αστικές υποθέσεις, με χαρακτηριστικό παράδειγμα τις διατάξεις του άρθρου 81 ΣΛΕΕ·

Αμοιβαία εμπιστοσύνη στον ευρωπαϊκό δικαστικό χώρο

ΙΘ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι η ελεύθερη κυκλοφορία των δικαστικών αποφάσεων είναι συνυφασμένη με την ανάγκη δημιουργίας επαρκούς επιπέδου αμοιβαίας εμπιστοσύνης μεταξύ των δικαστικών αρχών των διαφόρων κρατών μελών, ιδίως όσον αφορά το επίπεδο προστασίας των δικονομικών δικαιωμάτων·

Κ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι ως «αμοιβαία εμπιστοσύνη» νοείται στο πλαίσιο αυτό η εμπιστοσύνη που θα πρέπει να έχουν τα κράτη μέλη στα νομικά και δικαστικά συστήματα των άλλων κρατών μελών και η οποία έχει ως αποτέλεσμα την απαγόρευση του ελέγχου των ενεργειών άλλων κρατών και δικαστικών αρχών τους·

ΚΑ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι η αρχή της αμοιβαίας εμπιστοσύνης δημιουργεί μεγαλύτερη ασφάλεια δικαίου, παρέχοντας στους πολίτες και τις επιχειρήσεις της Ένωσης επαρκή σταθερότητα και προβλεψιμότητα·

ΚΒ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι η εφαρμογή και η τήρηση της αρχής της αμοιβαίας αναγνώρισης των δικαστικών αποφάσεων καθώς και η προσέγγιση των νομοθεσιών διευκολύνουν τη συνεργασία μεταξύ των αρμόδιων αρχών και την έννομη προστασία των δικαιωμάτων των πολιτών·

ΚΓ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι ένα τέτοιο σύστημα ενωσιακών κοινών ελάχιστων προτύπων με τη μορφή αρχών και κανόνων θα μπορούσε να αποτελέσει ένα πρώτο βήμα για τη σύγκλιση των εθνικών κανονισμών σχετικά με την πολιτική δικονομία, εξισορροπώντας τα θεμελιώδη δικαιώματα των διαδίκων χάριν μιας πλήρους αμοιβαίας εμπιστοσύνης μεταξύ των δικαστικών συστημάτων των κρατών μελών·

ΚΔ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι η ύπαρξη και η τήρηση των δικονομικών εγγυήσεων για την αποτελεσματικότητα και την αποδοτικότητα των αστικών διαδικασιών και την ισότιμη μεταχείριση των διαδίκων είναι αφενός επιθυμητή και αφετέρου απαραίτητη για τη διασφάλιση της αμοιβαίας εμπιστοσύνης·

ΚΕ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι η θέσπιση ενός τέτοιου συστήματος κοινών ελάχιστων προτύπων θα μπορούσε επίσης να διασφαλίσει ένα ελάχιστο επίπεδο ποιότητας για τις αστικές διαδικασίες σε ολόκληρη την Ένωση, συμβάλλοντας κατά τον τρόπο αυτό όχι μόνο στην ενίσχυση της αμοιβαίας εμπιστοσύνης μεταξύ των δικαστικών αρχών, αλλά και στην ομαλότερη λειτουργία της εσωτερικής αγοράς, δεδομένου ότι, σύμφωνα με εκτιμήσεις, οι δικονομικές διαφορές μεταξύ των κρατών μελών είναι πιθανό να διαταράσσουν τις εμπορικές συναλλαγές και ενδέχεται να αποτρέπουν τις επιχειρήσεις και τους καταναλωτές από την άσκηση των δικαιωμάτων τους στο πλαίσιο της εσωτερικής αγοράς·

Άλλες εκτιμήσεις

ΚΣΤ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι η προσέγγιση των δικονομικών συστημάτων στην Ένωση είναι απαραίτητη· λαμβάνοντας υπόψη ότι η προτεινόμενη οδηγία φιλοδοξεί να αποτελέσει ένα πρώτο βήμα προόδου στη διαδικασία περαιτέρω εναρμόνισης και σύγκλισης των συστημάτων απονομής αστικής δικαιοσύνης των κρατών μελών, καθώς και στη δημιουργία ενωσιακού κώδικα πολιτικής δικονομίας σε μακροπρόθεσμο ορίζοντα·

ΚΖ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι η προτεινόμενη οδηγία δεν θίγει ούτε τη δικαστική οργάνωση των κρατών μελών ούτε τα κυριότερα χαρακτηριστικά του τρόπου διεξαγωγής των πολιτικών δικών, εντούτοις επιτρέπει τη θέσπιση πιο αποτελεσματικών εθνικών δικονομικών κανόνων·

ΚΗ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι η θέσπιση και η ορθή εφαρμογή νομοθεσίας που προβλέπει την καθιέρωση κοινών ελάχιστων προτύπων πολιτικής δικονομίας στην Ένωση είναι, συνεπώς, υψίστης σημασίας·

Νομολογία του ΔΕΕ σχετικά με την εθνική δικονομική αυτοτέλεια και την αποτελεσματική δικαστική προστασία

1.  επισημαίνει τον καθοριστικό ρόλο που διαδραματίζει το ΔΕΕ στη θεμελίωση της πολιτικής δικονομίας της Ένωσης, δεδομένου ότι έχει καταστήσει σαφή τη σπουδαιότητα της πολιτικής δικονομίας στο πλαίσιο του νομικού συστήματος της Ένωσης·

2.  υπογραμμίζει, ωστόσο, ότι, μολονότι ορισμένα πρότυπα πολιτικής δικονομίας που αναγνωρίζονται σήμερα ως μέρος του δικονομικού συστήματος της Ένωσης είχαν αναπτυχθεί νομολογιακά από το ΔΕΕ, το ΔΕΕ θα πρέπει να θεωρείται ότι συμβάλλει εντέλει στην ερμηνεία προτύπων και όχι στη θέσπιση προτύπων·

3.  τονίζει, συνεπώς, ότι η πλούσια εμπειρία του ΔΕΕ όσον αφορά τον έλεγχο ένδικων βοηθημάτων και δικονομικών κανόνων, καθώς και οι συμβιβαστικές λύσεις και οι αντιτιθέμενες αξίες που επιδιώκει το ΔΕΕ, είναι ιδιαιτέρως διδακτικές και θα πρέπει να ληφθούν υπόψη για τους σκοπούς της καθιέρωσης ενός οριζόντιου μέσου-πλαίσιο νομοθετικού χαρακτήρα που θα περιλαμβάνει κοινά πρότυπα πολιτικής δικονομίας·

Ο Χάρτης

4.  τονίζει ότι, όσον αφορά τα δικαιώματα σε δίκαιη δίκαη και πρόσβαση στη δικαιοσύνη, θα πρέπει να διατηρηθούν και να επεκταθούν περαιτέρω δίκτυα συνεργασίας και βάσεις δεδομένων που προάγουν τη δικαστική συνεργασία και την ανταλλαγή πληροφοριών·

5.  εκφράζει συνεπώς την ιδιαίτερη ικανοποίησή του για τις εξελίξεις στον τομέα της ηλεκτρονικής δικαιοσύνης, και κυρίως για τη δημιουργία του ευρωπαϊκού δικαστικού δικτύου και της διαδικτυακής πύλης της ευρωπαϊκής ηλεκτρονικής δικαιοσύνης, η οποία πρόκειται να λειτουργήσει ως υπηρεσία «μίας στάσης» στον τομέα της δικαιοσύνης στην Ένωση·

Το ενωσιακό κεκτημένο στο πλαίσιο της δικαστικής συνεργασίας σε αστικές υποθέσεις

6.  ζητεί επίσης από την Επιτροπή να διερευνήσει κατά πόσον ενδείκνυται να προταθούν περαιτέρω μέτρα για την ενοποίηση και την ενίσχυση μιας οριζόντιας προσέγγισης όσον αφορά την ιδιωτική επιβολή των δικαιωμάτων που εκχωρούνται δυνάμει του ενωσιακού δικαίου και αν θα μπορούσε να θεωρηθεί ότι τα κοινά ελάχιστα πρότυπα πολιτικής δικονομίας που προτείνονται εν προκειμένω προάγουν και διασφαλίζουν την υιοθέτηση μιας τέτοιας οριζόντιας προσέγγισης·

7.  επαναλαμβάνει ότι η συστηματική συγκέντρωση στατιστικών στοιχείων σχετικά με την εφαρμογή και την απόδοση των υφιστάμενων ενωσιακών μέσων στον τομέα της δικαστικής συνεργασίας σε αστικές υποθέσεις είναι υψίστης σημασίας·

8.  καλεί, σε αυτό το πλαίσιο, την Επιτροπή να εξετάσει εάν η θέσπιση συμπληρωματικών εκτελεστικών μέτρων από τα κράτη μέλη θα μπορούσε να συμβάλει στην αποτελεσματική εφαρμογή αυτοτελών ενωσιακών διαδικασιών και ισχυρίζεται ότι θα πρέπει να καθιερωθεί, προς τον σκοπό αυτό, μια εδραία και συστηματική εποπτική διαδικασία εκ μέρους της Επιτροπής·

Η νομική βάση της πρότασης

9.  παρατηρεί ότι το άρθρο 114 ΣΛΕΕ (εναρμόνιση της εσωτερικής αγοράς) έχει χρησιμοποιηθεί για τη θέσπιση διαφόρων πράξεων της Ένωσης με δικονομικές συνέπειες· ότι το άρθρο 114, σχετικά με την προσέγγιση των νομοθετικών, κανονιστικών και διοικητικών διατάξεων των κρατών μελών που έχουν ως αντικείμενο την εγκαθίδρυση και τη λειτουργία της εσωτερικής αγοράς, έχει χρησιμοποιηθεί και εξακολουθεί να χρησιμοποιείται ως νομική βάση για ένα ευρύ φάσμα τομεακών οδηγιών, οι οποίες εναρμονίζουν ορισμένες πτυχές της πολιτικής δικονομίας, όπως, για παράδειγμα, η οδηγία για την επιβολή των δικαιωμάτων διανοητικής ιδιοκτησίας (ΔΔΙ)·

10.  επισημαίνει, ωστόσο, ότι το άρθρο 81 ΣΛΕΕ προβλέπει τη θέσπιση μέτρων στον τομέα της δικαστικής συνεργασίας σε αστικές υποθέσεις που έχουν διασυνοριακές επιπτώσεις, συμπεριλαμβανομένης της θέσπισης μέτρων προσέγγισης των νομοθετικών και κανονιστικών διατάξεων των κρατών μελών, ιδίως όταν αυτό είναι απαραίτητο για την ομαλή λειτουργία της εσωτερικής αγοράς· φρονεί, ως εκ τούτου, ότι το άρθρο 81 ΣΛΕΕ αποτελεί την κατάλληλη νομική βάση για το προτεινόμενο νομοθετικό μέσο·

11.  ισχυρίζεται ότι η έννοια των «διασυνοριακών επιπτώσεων» στο κείμενο του άρθρου 81 παράγραφος 1 ΣΛΕΕ σχετικά με τη θέσπιση μέτρων στον τομέα της δικαστικής συνεργασίας σε αστικές υποθέσεις θα πρέπει να ερμηνεύεται με ευρύτερο τρόπο και να μην εκλαμβάνεται, συνεπώς, ως συνώνυμο των «διασυνοριακών διαφορών»·

12.  υπογραμμίζει ότι η κρατούσα ερμηνεία της έννοιας των «υποθέσεων που έχουν διασυνοριακές επιπτώσεις» είναι αρκετά συσταλτική και έχει συντελέσει στη δημιουργία διπλής δέσμης κανόνων και δύο κατηγοριών διαδίκων που ενδέχεται να οδηγούν σε περαιτέρω προβλήματα και περιττή περιπλοκότητα· τονίζει ότι, για τον λόγο αυτό, θα πρέπει να υιοθετηθεί πιο διασταλτική ερμηνεία·

13.  τονίζει στο πλαίσιο αυτό ότι τα κοινά ελάχιστα πρότυπα πολιτικής δικονομίας που προτείνονται εν προκειμένω αναμένεται να επιφέρουν περαιτέρω ενίσχυση της αποτελεσματικότητας εάν τα κράτη μέλη επεκτείνουν το πεδίο εφαρμογής τους, όχι μόνο σε υποθέσεις που εμπίπτουν στο πεδίο του ενωσιακού δικαίου, αλλά γενικότερα τόσο σε υποθέσεις διασυνοριακού χαρακτήρα όσο και σε υποθέσεις αμιγώς εσωτερικού δικαίου·

Αμοιβαία εμπιστοσύνη στον ευρωπαϊκό δικαστικό χώρο

14.  επισημαίνει ότι οι κύριες δραστηριότητες της Ένωσης στον ευρωπαϊκό δικαστικό χώρο όσον αφορά την απονομή δικαιοσύνης σε αστικές υποθέσεις αφορούν τη θέσπιση μέσων σχετικά με τη δικαιοδοσία, την εκκρεμοδικία και τη διασυνοριακή εκτέλεση δικαστικών αποφάσεων·

15.  επαναλαμβάνει και υπογραμμίζει ότι με την ελεύθερη κυκλοφορία των δικαστικών αποφάσεων έχει αυξηθεί η αμοιβαία εμπιστοσύνη μεταξύ των δικαστικών αρχών των κρατών μελών, αυξάνοντας έτσι την ασφάλεια δικαίου και παρέχοντας στους πολίτες και τις επιχειρήσεις της Ένωσης επαρκή σταθερότητα και προβλεψιμότητα·

16.  τονίζει στη συνάρτηση αυτή το γεγονός ότι η αμοιβαία εμπιστοσύνη αποτελεί σύνθετη έννοια και ότι στην ανάπτυξή της υπεισέρχονται πολλοί παράγοντες, όπως η δικαστική κατάρτιση, η διασυνοριακή δικαστική συνεργασία και η ανταλλαγή εμπειριών και βέλτιστων πρακτικών μεταξύ των δικαστικών λειτουργών·

17.  επισημαίνει ότι η αμοιβαία εμπιστοσύνη μπορεί να προάγεται, μεταξύ άλλων, με μη νομοθετικά μέτρα όπως η συνεργασία μεταξύ δικαστών στο πλαίσιο του ευρωπαϊκού δικαστικού δικτύου ή η συμμετοχή σε προγράμματα κατάρτισης·

18.  επικροτεί, ως εκ τούτου, τις εννέα αρχές της δικαστικής επιμόρφωσης, οι οποίες υιοθετήθηκαν το 2016 στο πλαίσιο της γενικής συνέλευσης του ευρωπαϊκού δικτύου κατάρτισης δικαστικών, δεδομένου ότι παρέχουν μια κοινή βάση και ένα κοινό πλαίσιο τόσο για τη Δικαιοσύνη όσο και για τα ιδρύματα δικαστικής κατάρτισης της Ευρώπης·

19.  ισχυρίζεται, εντούτοις, ότι από αυστηρώς νομική άποψη η αμοιβαία εμπιστοσύνη προϋποθέτει, σε απολύτως θεμελιώδες επίπεδο, ότι οι δικαστικές αρχές των κρατών μελών αναγνωρίζουν αμοιβαία ότι οι αντίστοιχες δικονομικές τους ρυθμίσεις – τόσο σε επίπεδο νομικής θεωρίας όσο και σε επίπεδο πρακτικής – εγγυώνται δίκαιες αστικές διαδικασίες·

20.  επισημαίνει, συνεπώς, ότι η εκπόνηση συστηματικών, ελάχιστων προτύπων για την πολιτική δικονομία της Ένωσης με τη μορφή ευρείας οριζόντιας οδηγίας θα οδηγήσει στην αύξηση της αμοιβαίας εμπιστοσύνης μεταξύ των δικαστικών αρχών των κρατών μελών και θα διασφαλίσει την από κοινού, σε επίπεδο Ένωσης, εξισορρόπηση των θεμελιωδών δικονομικών δικαιωμάτων για τις υποθέσεις αστικού δικαίου, δημιουργώντας ένα ισχυρότερο γενικό αίσθημα δικαιοσύνης, βεβαιότητας και προβλεψιμότητας σε ολόκληρη την Ένωση·

Κοινά ελάχιστα πρότυπα πολιτικής δικονομίας

21.  τονίζει ότι η ύπαρξη αποτελεσματικών συστημάτων πολιτικής δικονομίας διαδραματίζει καίριο ρόλο για τη διαφύλαξη του κράτους δικαίου και των θεμελιωδών αξιών της Ένωσης· αποτελεί επίσης προαπαιτούμενο για την υλοποίηση βιώσιμων επενδύσεων και τη διαμόρφωση φιλικού προς τις επιχειρήσεις και τους καταναλωτές περιβάλλοντος·

22.  φρονεί ότι η έλλειψη σαφήνειας σχετικά με τις προθεσμίες παραγραφής που ισχύουν για τους πολίτες, τους καταναλωτές και τις επιχειρήσεις σε διαφορές που έχουν διασυνοριακές επιπτώσεις ενδέχεται να παρακωλύει την πρόσβαση στη δικαιοσύνη· καλεί, συνεπώς, την Επιτροπή και τα κράτη μέλη να αξιολογήσουν την εφικτότητα και τη σκοπιμότητα της εναρμόνισης των εν λόγω προθεσμιών παραγραφής στο πλαίσιο αστικών διαδικασιών·

23.  διαπιστώνει ότι υπάρχει σαφής ανάγκη η νομοθεσία να προβλέπει δέσμη δικονομικών προτύπων που πρέπει να εφαρμόζονται σε αστικές διαδικασίες και καλεί την Επιτροπή να υποβάλει το σχέδιο δράσης της για την εφαρμογή του προγράμματος της Στοκχόλμης το οποίο θεσπίστηκε από το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο στον χώρο ελευθερίας, ασφάλειας και δικαιοσύνης·

24.  καλεί συνεπώς, κατ’ εφαρμογή του άρθρου 225 ΣΛΕΕ, την Επιτροπή να υποβάλει, έως τις 30 Ιουνίου 2018, βάσει του άρθρου 81 παράγραφος 2 ΣΛΕΕ, πρόταση νομοθετικής πράξης σχετικά με τη θέσπιση κοινών ελάχιστων προτύπων πολιτικής δικονομίας, σύμφωνα με τις συστάσεις που διατυπώνονται στο παράρτημα της παρούσας πρότασης ψηφίσματος·

25.  διαβεβαιώνει ότι οι συστάσεις που προσαρτώνται στο παρόν ψήφισμα είναι συμβατές με τα θεμελιώδη δικαιώματα και τις αρχές της επικουρικότητας και της αναλογικότητας·

26.  θεωρεί ότι η ζητούμενη πρόταση δεν έχει δημοσιονομικές επιπτώσεις, διότι η καθιέρωση ελάχιστων προτύπων πολιτικής δικονομίας θα οδηγήσει σε οικονομίες κλίμακας υπό μορφήν μείωσης των εξόδων για τους διαδίκους και τους εκπροσώπους τους, οι οποίοι δεν θα είναι πλέον υποχρεωμένοι να εξοικειώνονται με το σύστημα πολιτικής δικονομίας μιας άλλης χώρας·

o
o   o

27.  αναθέτει στον Πρόεδρό του να διαβιβάσει το παρόν ψήφισμα και τις επισυναπτόμενες συστάσεις στην Επιτροπή και στο Συμβούλιο, καθώς και στα κοινοβούλια και στις κυβερνήσεις των κρατών μελών.

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΣΤΟ ΨΗΦΙΣΜΑ

ΣΥΣΤΑΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΚΔΟΣΗ ΟΔΗΓΙΑΣ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΗ ΘΕΣΠΙΣΗ ΚΟΙΝΩΝ ΕΛΑΧΙΣΤΩΝ ΠΡΟΤΥΠΩΝ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΔΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΣΤΗΝ ΕΕ

A.  ΑΡΧΕΣ ΚΑΙ ΣΤΟΧΟΙ ΤΗΣ ΖΗΤΟΥΜΕΝΗΣ ΠΡΟΤΑΣΗΣ

1.  Στην Ένωση, η επιβολή του νόμου εκ μέρους των δικαστηρίων εξακολουθεί σε μεγάλο βαθμό να αποτελεί αντικείμενο ρύθμισης από εθνικούς δικονομικούς κανόνες και πρακτικές. Τα εθνικά δικαστήρια είναι ωστόσο και δικαστήρια της Ένωσης. Κατά συνέπεια, στις διαδικασίες που εφαρμόζονται ενώπιόν τους, πρέπει να διασφαλίζεται η αμεροληψία, η δικαιοσύνη και η αποτελεσματικότητα, καθώς και ουσιαστική εφαρμογή του ενωσιακού δικαίου.

2.  Με την εφαρμογή της αρχής της αμοιβαίας αναγνώρισης δικαστικών αποφάσεων σε αστικές υποθέσεις έχει αυξηθεί η εμπιστοσύνη των κρατών μελών στα συστήματα απονομής αστικής δικαιοσύνης των άλλων κρατών μελών, τα δε μέτρα για την προσέγγιση των νομοθετικών και κανονιστικών διατάξεων των κρατών μελών μπορεί να διευκολύνουν τη συνεργασία μεταξύ των αρχών και την έννομη προστασία των δικαιωμάτων των μεμονωμένων ατόμων. Ο βαθμός της αμοιβαίας εμπιστοσύνης εξαρτάται εν πολλοίς από μια σειρά παραμέτρων, οι οποίες περιλαμβάνουν, μεταξύ άλλων, μηχανισμούς προστασίας των δικαιωμάτων του ενάγοντα ή του εναγομένου, διασφαλίζοντας παράλληλα την πρόσβαση σε δικαστήρια και στη δικαιοσύνη.

3.  Μολονότι τα κράτη μέλη είναι συμβαλλόμενα μέρη της Ευρωπαϊκής Σύμβασης για την Προάσπιση των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου και των Θεμελιωδών Ελευθεριών (ΕΣΔΑ), η εμπειρία καταδεικνύει ότι το γεγονός αυτό από μόνο του δεν διασφαλίζει πάντα επαρκή βαθμό εμπιστοσύνης στα συστήματα απονομής αστικής δικαιοσύνης των άλλων κρατών μελών. Οι εθνικοί κανόνες πολιτικής δικονομίας των κρατών μελών παρουσιάζουν σημαντικές διαφορές, οι οποίες συχνά άπτονται ορισμένων θεμελιωδών δικονομικών αρχών και εγγυήσεων, με αποτέλεσμα να υπονομεύεται ενδεχομένως η αμοιβαία εμπιστοσύνη μεταξύ των δικαστικών αρχών.

4.  Για την προστασία των θεμελιωδών δικαιωμάτων και ελευθεριών των πολιτών της Ένωσης και για τον εκσυγχρονισμό των εθνικών διαδικασιών, την εξασφάλιση ισότιμων όρων ανταγωνισμού για τις επιχειρήσεις και την ενίσχυση της οικονομικής ανάπτυξης μέσω αποτελεσματικών και αποδοτικών δικαστικών συστημάτων, είναι συνεπώς αναγκαία η θέσπιση οδηγίας για την περαιτέρω ανάπτυξη των ελάχιστων προτύπων που καθορίζονται στον Χάρτη και την ΕΣΔΑ. Την κατάλληλη νομική βάση για την εν λόγω πρόταση αποτελεί το άρθρο 81 παράγραφος 2 ΣΛΕΕ, που αφορά τη θέσπιση μέτρων στον τομέα της δικαστικής συνεργασίας σε αστικές υποθέσεις. Η οδηγία πρέπει να εκδοθεί σύμφωνα με τη συνήθη νομοθετική διαδικασία.

5.  Η θέσπιση κοινών ελάχιστων προτύπων πολιτικής δικονομίας θεωρείται απαραίτητη, ούτως ώστε να διαμορφωθεί μια ισχυρή βάση για την προσέγγιση και τη βελτίωση των εθνικών νομοθεσιών, δεδομένου ότι αυτά παρέχουν ευελιξία στα κράτη μέλη κατά την επεξεργασία νέων διατάξεων πολιτικής δικονομίας, ταυτόχρονα δε αποτυπώνουν μια γενική συναίνεση επί των αρχών της δικαστικής πρακτικής σε αστικές υποθέσεις.

6.  Η θέσπιση κοινών ελάχιστων προτύπων εκτιμάται ότι θα τονώσει την εμπιστοσύνη στα συστήματα απονομής αστικής δικαιοσύνης όλων των κρατών μελών, και αυτό με τη σειρά του, αναμένεται να οδηγήσει σε μια αποτελεσματικότερη, ταχύτερη και πιο ευέλικτη δικαστική συνεργασία, σε κλίμα αμοιβαίας εμπιστοσύνης. Οι εν λόγω κοινοί ελάχιστοι κανόνες θα πρέπει επίσης να άρουν τα εμπόδια στην ελεύθερη κυκλοφορία των πολιτών σε ολόκληρη την επικράτεια των κρατών μελών, διασφαλίζοντας με τον τρόπο αυτό ότι ειδικά οι πολίτες που ταξιδεύουν στο εξωτερικό δεν θα είναι πλέον επιφυλακτικοί όσον αφορά τα συστήματα απονομής αστικής δικαιοσύνης των άλλων κρατών μελών.

7.  Η προτεινόμενη οδηγία δεν αποσκοπεί στην πλήρη αντικατάσταση των εθνικών συστημάτων πολιτικής δικονομίας. Σεβόμενη τις εθνικές ιδιαιτερότητες και το θεμελιώδες δικαίωμα σε αποτελεσματική έννομη προστασία και σε δίκαιη δίκη, το οποίο διασφαλίζει την αποδοτική και αποτελεσματική πρόσβαση στη δικαιοσύνη, η οδηγία επιδιώκει τη θέσπιση κοινών ελάχιστων προτύπων όσον αφορά τη λειτουργία και τη διεξαγωγή των αστικών διαδικασιών των κρατών μελών σε σχέση με όλες τις υποθέσεις που εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής του ενωσιακού δικαίου. Αποσκοπεί επίσης στην παροχή ερείσματος για μια σταδιακά βαθύτερη εναρμόνιση των συστημάτων πολιτικής δικονομίας των κρατών μελών.

8.  Η πρόταση δεν θίγει τις διατάξεις των κρατών μελών που αφορούν την οργάνωση των δικαστηρίων τους και τους κανόνες σχετικά με τον διορισμό των δικαστών.

9.  Η παρούσα πρόταση συνάδει με τις αρχές της επικουρικότητας και της αναλογικότητας, δεδομένου ότι τα κράτη μέλη δεν μπορούν να ενεργήσουν από μόνα τους για να θεσπίσουν μια δέσμη ελάχιστων προτύπων πολιτικής δικονομίας, και δεν βαίνει πέραν του απολύτως αναγκαίου προκειμένου να διασφαλιστεί αποτελεσματική πρόσβαση στη δικαιοσύνη και αμοιβαία εμπιστοσύνη στην Ένωση.

B.  ΚΕΙΜΕΝΟ ΤΗΣ ΖΗΤΟΥΜΕΝΗΣ ΠΡΟΤΑΣΗΣ

Οδηγία του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου σχετικά με τη θέσπιση κοινών ελάχιστων προτύπων πολιτικής δικονομίας στην Ευρωπαϊκή Ένωση

ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙ ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ,

Έχοντας υπόψη τη Συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, και ιδίως το άρθρο 81 παράγραφος 2,

Έχοντας υπόψη το αίτημα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου προς την Ευρωπαϊκή Επιτροπή,

Έχοντας υπόψη την πρόταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής,

Κατόπιν διαβίβασης του σχεδίου νομοθετικής πράξης στα εθνικά κοινοβούλια,

Έχοντας υπόψη τη γνώμη της Ευρωπαϊκής Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής,

Αποφασίζοντας σύμφωνα με τη συνήθη νομοθετική διαδικασία,

Εκτιμώντας τα ακόλουθα:

(1)  Η Ένωση έχει θέσει ως στόχο της τη διατήρηση και ανάπτυξη ενός χώρου ελευθερίας, ασφάλειας και δικαιοσύνης, εντός του οποίου διασφαλίζεται η ελεύθερη κυκλοφορία των προσώπων. Για τη σταδιακή εγκαθίδρυση του εν λόγω χώρου, η Ένωση πρέπει να λάβει μέτρα στον τομέα της δικαστικής συνεργασίας σε αστικές υποθέσεις που έχουν διασυνοριακές επιπτώσεις, ιδίως όταν αυτό είναι απαραίτητο για την ομαλή λειτουργία της εσωτερικής αγοράς,.

(2)  Σύμφωνα με το άρθρο 81 παράγραφος 2 της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, με τα μέτρα αυτά θα πρέπει να διασφαλίζεται, μεταξύ άλλων, η αμοιβαία αναγνώριση και η εκτέλεσή των δικαστικών αποφάσεων μεταξύ των κρατών μελών, η διασυνοριακή επίδοση εγγράφων, η συνεργασία κατά τη συγκέντρωση αποδεικτικών στοιχείων, η αποτελεσματική πρόσβαση στη δικαιοσύνη και η άρση των εμποδίων στην ομαλή διεξαγωγή αστικών διαδικασιών, εν ανάγκη προωθώντας την εναρμόνιση των διατάξεων της πολιτικής δικονομίας που ισχύουν στα κράτη μέλη.

(3)  Σύμφωνα με τα συμπεράσματα της Προεδρίας του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου του Tampere, της 15ης και 16ης Οκτωβρίου 1999, και ιδίως σύμφωνα με το οικείο σημείο 33, η αυξημένη αμοιβαία αναγνώριση των δικαστικών αποφάσεων και η αναγκαία προσέγγιση των νομοθεσιών θα διευκόλυνε τη συνεργασία μεταξύ των αρμόδιων αρχών και τη δικαστική προστασία των δικαιωμάτων των μεμονομένων ατόμων. Συνεπώς, η αρχή της αμοιβαίας αναγνώρισης θα πρέπει να αποτελέσει τον ακρογωνιαίο λίθο της δικαστικής συνεργασίας σε αστικές υποθέσεις εντός της Ένωσης.

(4)  Σύμφωνα με το σχέδιο δράσης της Επιτροπής για την εφαρμογή του προγράμματος της Στοκχόλμης το οποίο θεσπίστηκε από το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο στον χώρο ελευθερίας, ασφάλειας και δικαιοσύνης, ο ευρωπαϊκός δικαστικός χώρος και η ορθή λειτουργία της ενιαίας αγοράς βασίζονται στη θεμελιώδη αρχή της αμοιβαίας αναγνώρισης, η οποία εδράζεται με τη σειρά της στην ιδέα ότι τα κράτη μέλη εμπιστεύονται τα δικαστικά συστήματα των άλλων κρατών μελών. Ωστόσο, η αρχή αυτή μπορεί να λειτουργήσει αποτελεσματικά μόνο στη βάση της αμοιβαίας εμπιστοσύνης μεταξύ δικαστών, ασκούντων νομικά επαγγέλματα, επιχειρήσεων και πολιτών. Ο βαθμός της εν λόγω εμπιστοσύνης εξαρτάται από μια σειρά παραμέτρων, οι οποίες περιλαμβάνουν μηχανισμούς προστασίας των δικονομικών δικαιωμάτων των διαδίκων στο πλαίσιο αστικών δικών. Κατά συνέπεια, η θέσπιση κοινών ελάχιστων προτύπων, τα οποία ενισχύουν το δικαίωμα σε δίκαιη δίκη και την αποδοτικότητα των δικαστικών συστημάτων και συμβάλλουν στη λειτουργία ενός αποτελεσματικού καθεστώτος επιβολής του νόμου, είναι αναγκαία για τη διασφάλιση της εφαρμογής αυτής της αρχής.

(5)  Με τη θέσπιση ελάχιστων κανόνων για την προστασία των δικονομικών δικαιωμάτων διαδίκων και τη διευκόλυνση της πρόσβασης των πολιτών στη δικαιοσύνη, η παρούσα οδηγία θα πρέπει να ενισχύσει την εμπιστοσύνη των κρατών μελών στα συστήματα απονομής αστικής δικαιοσύνης των άλλων κρατών μελών, και μπορεί, επομένως, να συμβάλει στην προώθηση ενός πνεύματος σεβασμού των θεμελιωδών δικαιωμάτων εντός της Ένωσης, στην καλύτερη λειτουργία της εσωτερικής αγοράς και στην εξασφάλιση των θεμελιωδών ελευθεριών της Ένωσης, θέτοντας τις βάσεις για ένα βαθύτερο γενικό αίσθημα δικαιοσύνης, βεβαιότητας και προβλεψιμότητας σε ολόκληρη την Ένωση.

(6)  Οι διατάξεις της παρούσας οδηγίας θα πρέπει να εφαρμόζονται σε αστικές διαφορές που έχουν διασυνοριακές επιπτώσεις, συμπεριλαμβανομένων των διαφορών που προκύπτουν από την παραβίαση των δικαιωμάτων και των ελευθεριών που εγγυάται το δίκαιο της Ένωσης. Όταν η παρούσα οδηγία αναφέρεται στην παραβίαση των αναγνωριζόμενων από το ενωσιακό δίκαιο δικαιωμάτων, καλύπτει όλες τις περιπτώσεις στις οποίες η παραβίαση των κανόνων που έχουν θεσπιστεί σε ενωσιακό επίπεδο έχει προκαλέσει ή ενδέχεται να προκαλέσει ζημία σε φυσικά και νομικά πρόσωπα. Στα κράτη μέλη εναπόκειται να εφαρμόζουν τις διατάξεις της παρούσας οδηγίας και σε αμιγώς εσωτερικές αστικές υποθέσεις.

(7)  Όλα τα κράτη μέλη είναι συμβαλλόμενα μέρη της Ευρωπαϊκής Σύμβασης για την Προάσπιση των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου και των Θεμελιωδών Ελευθεριών της 4ης Νοεμβρίου 1950. Τα ρυθμιζόμενα στην παρούσα οδηγία ζητήματα θα πρέπει να ρυθμίζονται σύμφωνα με την λόγω σύμβαση, ιδίως όσον αφορά τα δικαιώματα σε δίκαιη δίκη και σε αποτελεσματική έννομη προστασία.

(8)  Με την παρούσα οδηγία επιδιώκεται να προωθηθεί η εφαρμογή κοινών ελάχιστων προτύπων στον τομέα της πολιτικής δικονομίας για να διασφαλιστεί αποτελεσματική πρόσβαση στη δικαιοσύνη εντός της Ένωσης. Το γενικώς αναγνωρισμένο δικαίωμα πρόσβασης στη δικαιοσύνη επιβεβαιώνεται και στο άρθρο 47 του Χάρτη των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ο «Χάρτης»).

(9)  Οι αστικές δίκες θα πρέπει να βελτιωθούν περαιτέρω με την αξιοποίηση των τεχνολογικών εξελίξεων στον τομέα της δικαιοσύνης και των νέων μέσων που έχουν στη διάθεσή τους τα δικαστήρια, τα οποία μπορούν να συμβάλλουν στην αντιμετώπιση των προβλημάτων λόγω της γεωγραφικής απόστασης και των συνεπειών της που εκδηλώνονται υπό μορφήν υψηλού κόστους και χρονοβόρων διαδικασιών. Για την περαιτέρω μείωση του κόστους και της διάρκειας των δικαστικών διαδικασιών, οι διάδικοι και τα δικαστήρια θα πρέπει να απαιτήσουν μεγαλύτερη χρήση σύγχρονων τεχνολογιών επικοινωνίας.

(10)  Για να καταστεί δυνατή η ακρόαση προσώπων χωρίς να απαιτείται η μετακίνησή τους στο δικαστήριο, τα κράτη μέλη θα πρέπει να μεριμνούν ώστε η προφορική συζήτηση, καθώς και η αποδεικτική διαδικασία με εξέταση μαρτύρων, πραγματογνωμόνων ή διαδίκων, να πραγματοποιείται με χρήση κάθε κατάλληλου μέσου εξ αποστάσεως επικοινωνίας, εκτός εάν, λόγω των ιδιαίτερων περιστάσεων της υπόθεσης, η χρήση των τεχνολογιών αυτών δεν θα ήταν κατάλληλη για μια δίκαιη διεξαγωγή της δίκης. Η διάταξη αυτή δεν θίγει τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 1206/2001 του Συμβουλίου(20).

(11)  Τα δικαστήρια των κρατών μελών θα πρέπει να έχουν τη δυνατότητα να λαμβάνουν γνωμοδοτήσεις πραγματογνωμόνων για τεχνικά, νομικά ή άλλα αποδεικτικά στοιχεία. Εξαιρουμένων των περιπτώσεων στις οποίες είναι αναγκαία η λήψη αναγκαστικών μέτρων, και σύμφωνα με την ελευθερία παροχής υπηρεσιών και τη νομολογία του Δικαστηρίου, τα δικαστήρια ενός κράτους μέλους θα πρέπει να δύνανται να διορίζουν πραγματογνώμονες για τη διεξαγωγή ερευνών σε άλλο κράτος μέλος, χωρίς να απαιτείται προηγουμένως σχετική άδεια. Προκειμένου ο δικαστής να έχει πρόσβαση σε ειδικές γνώσεις και λαμβανομένων υπόψη των περιορισμών όσον αφορά τον διορισμό πραγματογνωμόνων με επαρκή προσόντα στην επικράτεια ενός κράτους μέλους, για παράδειγμα λόγω της τεχνικής πολυπλοκότητας της υπόθεσης ή της ύπαρξης άμεσων ή έμμεσων σχέσεων μεταξύ του πραγματογνώμονα και των διαδίκων, θα πρέπει να δημιουργηθεί και να τηρείται ενημερωμένο ένα ευρωπαϊκό μητρώο όλων των εθνικών καταλόγων πραγματογνωμόνων, το οποίο θα αποτελεί μέρος της διαδικτυακής πύλης της ευρωπαϊκής ηλεκτρονικής δικαιοσύνης.

(12)  Κατά τη λήψη προσωρινών και ασφαλιστικών μέτρων θα πρέπει να επιτυγχάνεται κατάλληλη ισορροπία μεταξύ των συμφερόντων του αιτούντος, όσον αφορά τη χορήγηση προσωρινής προστασίας, και των συμφερόντων του καθ’ ου η αίτηση, όσον αφορά την αποτροπή της καταχρηστικότητας μιας τέτοιας προστασίας. Όταν η λήψη ασφαλιστικών μέτρων ζητείται πριν από την έκδοση δικαστικής απόφασης, το δικαστήριο στο οποίο υποβάλλεται η σχετική αίτηση θα πρέπει να σχηματίζει την πεποίθηση, βάσει των αποδείξεων που προσκομίζει ο αιτών, ότι πιθανώς να γίνει δεκτή η αγωγή του κατά του εναγομένου στην κυρία δίκη. Επιπλέον, θα πρέπει σε κάθε περίπτωση να υποχρεούται ο αιτών να αποδεικνύει ενώπιον του δικαστηρίου ότι η απαίτησή του χρήζει επείγουσας δικαστικής προστασίας και ότι αν δεν ληφθούν τα ασφαλιστικά μέτρα, η εκτέλεση μιας υφιστάμενης ή μελλοντικής απόφασης ενδέχεται να καταστεί αδύνατη ή πολύ πιο δυσχερής.

(13)  Οι διατάξεις της παρούσας οδηγίας δεν θα πρέπει να θίγουν τις ειδικές διατάξεις για την προστασία των δικαιωμάτων στον τομέα της διανοητικής ιδιοκτησίας που θεσπίζονται σε ενωσιακές πράξεις και όλως ιδιαιτέρως τις διατάξεις της οδηγίας 2004/48/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου(21). Θα πρέπει επίσης να εφαρμόζονται χωρίς να θίγουν τις ειδικές διατάξεις για την είσπραξη διασυνοριακών οφειλών που προβλέπεται στο πλαίσιο της ευρωπαϊκής διαταγής δέσμευσης λογαριασμού(22).

(14)  Τα δικαστήρια θα πρέπει να αναλαμβάνουν καίριο ρόλο όσον αφορά την προστασία των δικαιωμάτων και των συμφερόντων όλων των διαδίκων, καθώς και την κατά τρόπο αποτελεσματικό και αποδοτικό διεύθυνση των αστικών δικών.

(15)  Ο στόχος της διασφάλισης μιας δίκαιης δίκης, καλύτερης πρόσβασης στη δικαιοσύνη και αμοιβαίας εμπιστοσύνης, στο πλαίσιο της πολιτικής της Ένωσης για τη δημιουργία ενός χώρου ελευθερίας, ασφάλειας και δικαιοσύνης, θα πρέπει να περιλαμβάνει την πρόσβαση τόσο σε δικαστικές όσο και σε εξωδικαστικές διαδικασίες επίλυσης των διαφορών. Προκειμένου να ενθαρρυνθούν οι διάδικοι να χρησιμοποιούν τη διαμεσολάβηση, τα κράτη μέλη θα πρέπει να διασφαλίσουν ότι οι κανόνες τους περί παραγραφής και αποσβεστικών προθεσμιών δεν εμποδίζουν τα μέρη να προσφύγουν σε δικαστήριο ή σε διαιτητικό δικαστήριο σε περίπτωση αποτυχίας της διαμεσολάβησης.

(16)  Λόγω διαφορών μεταξύ των κρατών μελών όσον αφορά τους κανόνες πολιτικής δικονομίας και ιδίως τους κανόνες που διέπουν την επίδοση εγγράφων, είναι απαραίτητο να οριστούν ελάχιστα πρότυπα που θα ισχύουν στο πλαίσιο των αστικών διαδικασιών που εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής του ενωσιακού δικαίου. Ειδικότερα, θα πρέπει να δοθεί προτεραιότητα σε μεθόδους επίδοσης που διασφαλίζουν την έγκαιρη και ασφαλή παραλαβή των επιδοτέων εγγράφων που θα επιβεβαιώνεται με σχετικό αποδεικτικό παράδοσης. Για τον λόγο αυτό θα πρέπει να προωθηθεί σε μεγάλο βαθμό η χρήση σύγχρονων τεχνολογιών επικοινωνίας. Για την επίδοση εγγράφων στους διαδίκους, η ηλεκτρονική επίδοση θα πρέπει να εξομοιωθεί με την παράδοση μέσω ταχυδρομείου. Τα διαθέσιμα ηλεκτρονικά μέσα θα πρέπει να εξασφαλίζουν ότι τα παραληφθέντα έγγραφα και κάθε άλλη αλληλογραφία συμπίπτουν απολύτως από πλευράς περιεχομένου με τα έγγραφα και κάθε άλλη αλληλογραφία που απεστάλησαν και ότι η μέθοδος που θα χρησιμοποιηθεί για τη βεβαίωση παραλαβής επιτρέπει την επιβεβαίωση της παραλαβής από τον παραλήπτη καθώς και της ημερομηνίας παραλαβής.

(17)  Τα κράτη μέλη θα πρέπει να μεριμνούν ώστε οι διάδικοι σε αστικές διαδικασίες να έχουν δικαίωμα ελεύθερης επιλογής δικηγόρου. Σε διαφορές διασυνοριακού χαρακτήρα, οι διάδικοι θα πρέπει να έχουν δικαίωμα πρόσβασης σε δικηγόρο στο κράτος καταγωγής τους για μια πρώτη παροχή συμβουλών καθώς και σε δικηγόρο στο κράτος υποδοχής για την εκδίκαση της διαφοράς. Το απόρρητο της επικοινωνίας μεταξύ των διαδίκων και του δικηγόρου τους αποτελεί βασική προϋπόθεση για την αποτελεσματική άσκηση του δικαιώματος σε δίκαιη δίκη. Κατά συνέπεια, τα κράτη μέλη θα πρέπει να διαφυλάττουν το απόρρητο των συναντήσεων και των άλλων μορφών επικοινωνίας μεταξύ του δικηγόρου και των διαδίκων στο πλαίσιο της άσκησης του δικαιώματος πρόσβασης σε δικηγόρο που προβλέπεται στην παρούσα οδηγία. Οι διάδικοι σε μια υπόθεση θα πρέπει να μπορούν να παραιτούνται από το δικαίωμα που παρέχεται δυνάμει της παρούσας οδηγίας, υπό την προϋπόθεση ότι έχουν ενημερωθεί για τις ενδεχόμενες συνέπειες της παραίτησης από το δικαίωμα αυτό.

(18)  Για την καταβολή των δικαστικών τελών ο ενάγων δεν θα πρέπει να υποχρεούται να μεταβεί στο κράτος μέλος του επιληφθέντος δικαστηρίου ή να προσλάβει δικηγόρο για τον σκοπό αυτό. Προκειμένου να διασφαλίζεται η αποτελεσματική πρόσβαση των εναγόντων στη διαδικασία, τα κράτη μέλη θα πρέπει να προσφέρουν τουλάχιστον μια από τις μεθόδους εξ αποστάσεως πληρωμής που προβλέπονται στην παρούσα οδηγία. Οι πληροφορίες σχετικά με τα δικαστικά τέλη και τους τρόπους πληρωμής, καθώς και τις αρχές ή τους οργανισμούς στα κράτη μέλη που είναι αρμόδιοι να παρέχουν πρακτική βοήθεια θα πρέπει να είναι διαφανείς και εύκολα προσβάσιμες μέσω κατάλληλων ιστότοπων στο διαδίκτυο.

(19)  Τα κράτη μέλη θα πρέπει να διασφαλίζουν την τήρηση του θεμελιώδους δικαιώματος σε δικαστική αρωγή που προβλέπεται στο άρθρο 47 εδάφιο 3 του Χάρτη. Κάθε φυσικό ή νομικό πρόσωπο που είναι διάδικος σε αστική ένδικη διαφορά που εμπίπτει στο πεδίο εφαρμογής της παρούσας οδηγίας, είτε ως ενάγων είτε ως εναγόμενος, θα πρέπει να έχει τη δυνατότητα να ασκήσει τα δικαιώματά του ενώπιον δικαστηρίου, ακόμη και αν η προσωπική οικονομική του κατάσταση δεν του επιτρέπει να καταβάλει τα δικαστικά έξοδα. Η δικαστική αρωγή θα πρέπει να περιλαμβάνει την προδιαδικαστική παροχή νομικών συμβουλών προκειμένου να επιτευχθεί η διευθέτηση της διαφοράς πριν ασκηθεί προσφυγή ενώπιον δικαστηρίου, νομική συνδρομή για την υποβολή υπόθεσης και τη νομική εκπροσώπηση ενώπιον του δικαστηρίου και συμβολή στα δικαστικά έξοδα. Η παρούσα διάταξη δεν θίγει την οδηγία 2003/8/EΚ του Συμβουλίου(23).

(20)  Η δημιουργία ενός ευρωπαϊκού δικαστικού πολιτισμού που σέβεται πλήρως την επικουρικότητα, την αναλογικότητα και την ανεξαρτησία των δικαστηρίων έχει αποφαστιστική σημασία για την αποτελεσματική λειτουργία ενός ευρωπαϊκού δικαστικού χώρου. Η δικαστική επιμόρφωση αποτελεί καθοριστικό στοιχείο αυτής της διαδικασίας διότι ενισχύει την αμοιβαία εμπιστοσύνη μεταξύ των κρατών μελών, των ασκούντων νομικά επαγγέλματα και των πολιτών. Στο πλαίσιο αυτό, τα κράτη μέλη θα πρέπει να συνεργάζονται και να παρέχουν στήριξη για την επαγγελματική κατάρτιση και την ανταλλαγή βέλτιστων πρακτικών μεταξύ των ασκούντων νομικά επαγγέλματα.

(21)  Η παρούσα οδηγία θεσπίζει ελάχιστους κανόνες. Τα κράτη μέλη μπορούν να διευρύνουν τα δικαιώματα που προβλέπονται στην παρούσα οδηγία με σκοπό να παράσχουν υψηλότερο επίπεδο προστασίας. Το υψηλότερο αυτό επίπεδο προστασίας δεν θα πρέπει να εμποδίζει την αμοιβαία εμπιστοσύνη και την αποτελεσματική πρόσβαση στη δικαιοσύνη την οποία οι εν λόγω ελάχιστοι κανόνες αποσκοπούν να διευκολύνουν. Δεν θα πρέπει να διακυβεύονται εξ αυτού το επίπεδο προστασίας που προβλέπεται στον Χάρτη, όπως αυτός ερμηνεύεται από το Δικαστήριο, η υπεροχή, η ενότητα και η αποτελεσματικότητα του ενωσιακού δικαίου.

(22)  Δεδομένου ότι οι στόχοι της παρούσας οδηγίας, δηλαδή η θέσπιση κοινών ελάχιστων προτύπων πολιτικής δικονομίας, δεν μπορούν να επιτευχθούν επαρκώς από τα κράτη μέλη, μπορούν όμως εξαιτίας της κλίμακας ή των αποτελεσμάτων της δράσης, να επιτευχθούν καλύτερα σε επίπεδο Ένωσης, η Ένωση δύναται να λάβει μέτρα σύμφωνα με την αρχή της επικουρικότητας του άρθρου 5 της Συνθήκης για την Ευρωπαϊκή Ένωση. Σύμφωνα με την αρχή της αναλογικότητας που διατυπώνεται στο ίδιο άρθρο, η παρούσα οδηγία δεν υπερβαίνει τα αναγκαία όρια για την επίτευξη των εν λόγω στόχων.

(23)  Σύμφωνα με [το άρθρο 3]/[τα άρθρα 1 και 2] του πρωτοκόλλου αριθ. 21 για τη θέση του Ηνωμένου Βασιλείου και της Ιρλανδίας όσον αφορά τον χώρο ελευθερίας, ασφάλειας και δικαιοσύνης, που προσαρτάται στη Συνθήκη για την Ευρωπαϊκή Ένωση και στη Συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, [τα εν λόγω κράτη μέλη γνωστοποίησαν ότι επιθυμούν να συμμετάσχουν στην έκδοση και εφαρμογή της παρούσας οδηγίας]/[και με την επιφύλαξη του άρθρου 4 του εν λόγω πρωτοκόλλου, το Ηνωμένο Βασίλειο και η Ιρλανδία δεν συμμετέχουν στην έκδοση της παρούσας οδηγίας και δεν δεσμεύονται από αυτή ούτε υπόκεινται στην εφαρμογή της].

(24)  Σύμφωνα με τα άρθρα 1 και 2 του πρωτοκόλλου αριθ. 22 σχετικά με τη θέση της Δανίας, που προσαρτάται στη Συνθήκη για την Ευρωπαϊκή Ένωση και στη Συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, η Δανία δεν συμμετέχει στην έκδοση της παρούσας οδηγίας και δεν δεσμεύεται από αυτή ούτε υπόκειται στην εφαρμογή της.

ΕΞΕΔΩΣΑΝ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΟΔΗΓΙΑ:

ΚΕΦΑΛΑΙΟ Ι:

ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟ, ΠΕΔΙΟ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ ΚΑΙ ΟΡΙΣΜΟΙ

Άρθρο 1

Αντικείμενο

Σκοπός της παρούσας οδηγίας είναι η προσέγγιση των συστημάτων πολιτικής δικονομίας, ούτως ώστε να διασφαλίζεται ο πλήρης σεβασμός του δικαιώματος σε πραγματική προσφυγή και σε δίκαιη δίκη που κατοχυρώνεται στο άρθρο 47 του Χάρτη και στο άρθρο 6 της ΕΣΔΑ, με τον καθορισμό ελάχιστων προτύπων σχετικά με την κίνηση, τη διεξαγωγή και την περάτωση αστικών διαδικασιών ενώπιον των δικαστηρίων των κρατών μελών.

Άρθρο 2

Πεδίο εφαρμογής

1.  Με την επιφύλαξη των προτύπων πολιτικής δικονομίας που προβλέπονται ή ενδέχεται να προβλέπονται στην ενωσιακή ή εθνική νομοθεσία, στον βαθμό που τα εν λόγω πρότυπα μπορεί να είναι ευνοϊκότερα για τους διαδίκους, η παρούσα οδηγία εφαρμόζεται, σε διαφορές που έχουν διασυνοριακές επιπτώσεις σε αστικές και εμπορικές υποθέσεις, ανεξάρτητα από τη φύση του δικαστηρίου, με εξαίρεση τα δικαιώματα και τις υποχρεώσεις που δεν έχουν στη διάθεσή τους οι διάδικοι με βάση το σχετικό εφαρμοστέο δίκαιο. Δεν επεκτείνεται, ειδικότερα, σε φορολογικές, τελωνειακές ή διοικητικές υποθέσεις ή στην αστική ευθύνη του κράτους για ενέργειες και παραλείψεις κατά την άσκηση της κρατικής εξουσίας («acta iure imperii»).

2.  Στην παρούσα οδηγία, με τον όρο «κράτος μέλος» νοούνται τα κράτη μέλη με εξαίρεση [το Ηνωμένο Βασίλειο, την Ιρλανδία και] τη Δανία.

Άρθρο 3

Υποθέσεις που έχουν διασυνοριακές επιπτώσεις

1.  Για τους σκοπούς της παρούσας οδηγίας, μια διαφορά έχει διασυνοριακές επιπτώσεις όταν:

α)  τουλάχιστον ένας διάδικος έχει την κατοικία ή τη συνήθη διαμονή του σε κράτος μέλος διαφορετικό από το κράτος μέλος του επιληφθέντος δικαστηρίου· ή

β)  αμφότεροι οι διάδικοι έχουν την κατοικία τους στο ίδιο όπως το επιληφθέν δικαστήριο κράτος μέλος, υπό την προϋπόθεση ότι ο τόπος εκτέλεσης της σύμβασης, ο τόπος όπου λαμβάνει χώρα το ζημιογόνο γεγονός ή ο τόπος εκτέλεσης της δικαστικής απόφασης βρίσκεται σε άλλο κράτος μέλος· ή

γ)  αμφότεροι οι διάδικοι έχουν την κατοικία τους στο ίδιο όπως το επιληφθέν δικαστήριο κράτος μέλος, υπό την προϋπόθεση ότι η ένδικη διαφορά εμπίπτει στο πεδίο εφαρμογής του ενωσιακού δικαίου.

2.  Για τους σκοπούς της παραγράφου 1, η κατοικία ορίζεται σύμφωνα με τα άρθρα 62 και 63 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1215/2012 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου(24).

ΚΕΦΑΛΑΙΟ IΙ:

ΕΛΑΧΙΣΤΑ ΠΡΟΤΥΠΑ ΓΙΑ ΤΙΣ ΑΣΤΙΚΕΣ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΕΣ

Τμήμα 1:

Δίκαια και ενεργά αποτελέσματα

Άρθρο 4

Γενική υποχρέωση αποτελεσματικής δικαστικής προστασίας

Τα κράτη μέλη προβλέπουν τα μέτρα, τις διαδικασίες και τα μέσα ένδικης προστασίας που είναι αναγκαία για να διασφαλιστεί η επιβολή των δικαιωμάτων που παραχωρούνται δυνάμει του δικαίου της Ένωσης σε αστικές υποθέσεις. Τα εν λόγω μέτρα, οι διαδικασίες και τα μέσα ένδικης προστασίας είναι θεμιτά και δίκαια, δεν είναι πολύπλοκα και δαπανηρά άνευ λόγου και δεν θεσπίζουν υπερβολικές προθεσμίες ούτε συνεπάγονται αδικαιολόγητες καθυστερήσεις, σεβόμενα παράλληλα τις εθνικές ιδιαιτερότητες και τα θεμελιώδη δικαιώματα.

Τα εν λόγω μέτρα, οι διαδικασίες και μέσα ένδικης προστασίας είναι επίσης αποτελεσματικά και αναλογικά και να εφαρμόζονται κατά τρόπον ώστε να αποτρέπεται η δημιουργία εμποδίων στην αποτελεσματική πρόσβαση στη δικαιοσύνη και να παρέχονται εγγυήσεις κατά της κατάχρησής τους.

Άρθρο 5

Ακροάσεις

1.  Τα κράτη μέλη μεριμνούν για την ορθή διεξαγωγή της διαδικασίας. Όταν είναι αδύνατη η φυσική παρουσία των διαδίκων ή αν οι διάδικοι συμφώνησαν, με την άδεια του δικαστηρίου, να χρησιμοποιήσουν μέσα ταχείας επικοινωνίας, τα κράτη μέλη διασφαλίζουν ότι η προφορική διαδικασία μπορεί να διεξαχθεί μέσω κάθε κατάλληλης τεχνολογίας επικοινωνίας εξ αποστάσεως, όπως η εικονοδιάσκεψη ή τηλεδιάσκεψη, που έχει στη διάθεσή του το δικαστήριο.

2.  Όταν το πρόσωπο που πρέπει να ακουστεί έχει την κατοικία ή τη συνήθη διαμονή του σε κράτος μέλος διαφορετικό από το κράτος μέλος του δικάζοντος δικαστηρίου, το εν λόγω πρόσωπο συμμετέχει στην προφορική διαδικασία μέσω εικονοτηλεδιάσκεψης, τηλεδιάσκεψης ή άλλης τεχνολογίας εξ αποστάσεως επικοινωνίας, κατ’ εφαρμογήν των διαδικασιών που προβλέπονται στον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 1206/2001. Όσον αφορά την εικονοδιάσκεψη, λαμβάνονται υπόψη οι συστάσεις του Συμβουλίου για τις διασυνοριακές εικονοδιασκέψεις που εκδόθηκαν από το Συμβούλιο στις 15 και 16 Ιουνίου 2015(25) και οι εργασίες που έχουν πραγματοποιηθεί στο πλαίσιο της διαδικτυακής πύλης της ευρωπαϊκής ηλεκτρονικής δικαιοσύνης.

Άρθρο 6

Ασφαλιστικά μέτρα

1.  Τα κράτη μέλη μεριμνούν ώστε με τη λήψη ασφαλιστικών μέτρων να διαφυλάσσεται μια πραγματική ή νομική κατάσταση με σκοπό, πριν την έναρξη της διαδικασίας της κύριας δίκης ή σε κάθε στάδιο της διαδικασίας, να διασφαλίζεται η πλήρης αποτελεσματικότητα μιας μεταγενέστερης δικαστικής απόφασης που εκδίδεται για την κυρία υπόθεση.

Τα μέτρα που αναφέρονται στο πρώτο εδάφιο περιλαμβάνουν επίσης μέτρα για την αποτροπή κάθε επικείμενης παραβίασης ή για τον άμεσο τερματισμό εικαζόμενης παραβίασης, καθώς και για την προστασία περιουσιακών στοιχείων που είναι απαραίτητα προκειμένου να διασφαλιστεί ότι δεν θα καταστεί αδύνατη ή πολύ πιο δυσχερής η επακόλουθη πραγμάτωσης μιας αξίωσης.

2.  Στο πλαίσιο των μέτρων αυτών γίνονται σεβαστά τα υπερασπιστικά δικαιώματα και τα μέτρα αυτά τελούν σε αναλογία με τα χαρακτηριστικά και τη βαρύτητα της εικαζόμενης παραβίασης, επιτρέποντας, όπου ενδείκνυται, την παροχή εγγυήσεων για την κάλυψη των εξόδων και της ζημίας που προκαλούνται στον εναγόμενο λόγω αβάσιμων αιτήσεων. Τα δικαστήρια έχουν την εξουσία να ζητούν από τον αιτούντα να προσκομίσει κάθε ευλόγως διαθέσιμο αποδεικτικό στοιχείο, προκειμένου να πεισθούν, με επαρκή βαθμό βεβαιότητας, ότι το αιτούμενο ασφαλιστικό μέτρο είναι αναγκαίο και αναλογικό.

3.  Τα κράτη μέλη διασφαλίζουν ότι, σε δεόντως αιτιολογημένες περιπτώσεις, είναι δυνατή η λήψη ασφαλιστικών μέτρων χωρίς προηγούμενη ακρόαση του καθ’ ου η αίτηση, σε περίπτωση που τυχόν καθυστέρηση θα προκαλούσε ανεπανόρθωτη ζημία στον αιτούντα ή σε περίπτωση που υφίσταται αποδεδειγμένα κίνδυνος καταστροφής αποδεικτικών στοιχείων. Στην περίπτωση αυτή, τα μέρη ενημερώνονται σχετικά, το αργότερο αμέσως μετά την εκτέλεση των μέτρων.

Μετά από αίτημα του καθ’ ου η αίτηση λαμβάνει χώρα επανεξέταση των μέτρων, συμπεριλαμβανομένου του δικαιώματος ακροάσεως, προκειμένου να αποφασιστεί, εντός εύλογης προθεσμίας από την κοινοποίηση των μέτρων, αν τα μέτρα θα πρέπει να τροποποιηθούν, να ανακληθούν ή να επιβεβαιωθούν.

Σε περίπτωση ανάκλησης των μέτρων που αναφέρονται στο πρώτο εδάφιο ή σε περίπτωση που μεταγενεστέρως διαπιστωθεί ότι δεν υπήρξε παραβίαση ή κίνδυνος παραβίασης, το δικαστήριο δύναται να διατάξει, μετά από αίτημα του καθ’ ου η αίτηση, να καταβάλει ο αιτών στον καθ’ ου η αίτηση εύλογη αποζημίωση για κάθε ζημία που υπέστη συνεπεία των μέτρων αυτών.

4.  Το παρόν άρθρο δεν θίγει την οδηγία 2004/48/ΕΚ και τον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 655/2014.

Τμήμα 2:

Αποτελεσματικότητα της διαδικασίας

Άρθρο 7

Διαδικαστική αποτελεσματικότητα

1.  Τα δικαστήρια των κρατών μελών προστατεύουν το δικαίωμα πραγματικής προσφυγής και το δικαίωμα σε δίκαιη δίκη που διασφαλίζουν αποτελεσματική πρόσβαση στη δικαιοσύνη, και τηρούν την αρχή της κατ’ αντιμωλίαν διαδικασίας, ιδίως όταν αποφαίνονται για την ανάγκη προφορικής συζήτησης και για τα μέσα και την έκταση της αποδεικτικής διαδικασίας.

2.  Τα δικαστήρια των κρατών μελών ενεργούν το συντομότερο δυνατό, ανεξάρτητα από το εάν προβλέπονται προθεσμίες παραγραφής για συγκεκριμένες ενέργειες στα διάφορα στάδια της διαδικασίας.

Άρθρο 8

Αιτιολόγηση των αποφάσεων

Τα κράτη μέλη μεριμνούν ώστε τα δικαστήρια να εκδίδουν επαρκώς αιτιολογημένες αποφάσεις εντός εύλογης προθεσμίας, ούτως ώστε να παρέχεται στους διαδίκους η δυνατότητα να ασκούν αποτελεσματικά τα δικαιώματά τους σε επανεξέταση της απόφασης ή σε άσκηση ενδίκων μέσων.

Άρθρο 9

Γενικές αρχές που διέπουν τη διεύθυνση της διαδικασίας

1.  Τα κράτη μέλη μεριμνούν ώστε τα δικαστήρια να διευθύνουν ενεργά τις υποθέσεις που εκκρεμούν ενώπιόν τους προκειμένου να διασφαλιστεί μια δίκαιη και αποτελεσματική επίλυση των διαφορών με εύλογη ταχύτητα και κόστος, χωρίς να θίγεται η ελευθερία των διαδίκων να καθορίζουν το αντικείμενο της υπόθεσής τους και τα σχετικά αποδεικτικά στοιχεία.

2.  Στον βαθμό που είναι λογικά εφικτό, το δικαστήριο εκδικάζει την υπόθεση σε συνεννόηση με τους διαδίκους. Ειδικότερα, στο πλαίσιο μιας ενεργού διεύθυνσης της διαδικασίας το δικαστήριο μπορεί:

α)  να ενθαρρύνει τους διαδίκους να συνεργάζονται μεταξύ τους κατά τη διάρκεια της διαδικασίας·

β)  να προσδιορίζει εγκαίρως τα ζητήματα·

γ)  να αποφασίζει εγκαίρως για τα ζητήματα που χρήζουν πλήρους διερεύνησης και να εξετάζει άλλα ζητήματα με συνοπτικές διαδικασίες·

δ)  να ορίζει την ιεραρχική σειρά επίλυσης των προβλημάτων·

ε)  να βοηθά τους διαδίκους να επιλύσουν τη διαφορά εν όλω ή εν μέρει·

στ)  να ορίζει χρονοδιαγράμματα για τον έλεγχο της πορείας της διαδικασίας·

ζ)  να εξετάζει ταυτόχρονα όσο το δυνατόν περισσότερες πτυχές της διαδικασίας·

η)  να εκδικάζει την υπόθεση χωρίς να απαιτείται η φυσική παρουσία των διαδίκων·

θ)  να κάνει χρήση των διαθέσιμων τεχνικών μέσων.

Άρθρο 10

Διεξαγωγή των αποδείξεων

1.  Τα κράτη μέλη μεριμνούν για τη διάθεση αποτελεσματικών μέσων προσκόμισης, συγκέντρωσης και προστασίας των αποδεικτικών στοιχείων, λαμβάνοντας υπόψη τα δικαιώματα της υπεράσπισης και την ανάγκη προστασίας εμπιστευτικών πληροφοριών.

2.  Στο πλαίσιο της αποδεικτικής διαδικασίας, τα κράτη μέλη προωθούν τη χρήση σύγχρονων τεχνολογιών επικοινωνίας. Το επιληφθέν δικαστήριο χρησιμοποιεί την απλούστερη και λιγότερο δαπανηρή μέθοδο διεξαγωγής των αποδείξεων.

Άρθρο 11

Δικαστικοί πραγματογνώμονες

1.  Με την επιφύλαξη της δυνατότητας των διαδίκων να προσκομίζουν εκθέσεις πραγματογνωμοσύνης, τα κράτη μέλη διασφαλίζουν ότι το δικαστήριο μπορεί ανά πάσα στιγμή να διορίζει δικαστικούς πραγματογνώμονες προκειμένου αυτοί να γνωμοδοτούν σχετικά με ειδικές πτυχές της υπόθεσης. Το Δικαστήριο παρέχει στους διορισθέντες πραγματογνώμονες όλες τις πληροφορίες που απαιτούνται για τη σύνταξη της έκθεσης πραγματογνωμοσύνη τους.

2.  Σε διαφορές διασυνοριακού χαρακτήρα, με εξαίρεση τις περιπτώσεις στις οποίες απαιτείται η λήψη αναγκαστικών μέτρων ή διεξάγεται έρευνα σε τόπους που συνδέονται με την άσκηση των εξουσιών κράτους μέλους ή σε τόπους όπου η πρόσβαση ή άλλη ενέργεια απαγορεύεται ή περιορίζεται σε ορισμένα πρόσωπα, σύμφωνα με το δίκαιο του κράτους μέλους στο οποίο διεξάγεται η έρευνα, τα κράτη μέλη διασφαλίζουν ότι τα δικαστήρια μπορούν να διορίζουν δικαστικό πραγματογνώμονα για τη διεξαγωγή ερευνών εκτός της δικαιοδοσίας του δικαστηρίου, χωρίς να απαιτείται η προηγούμενη υποβολή σχετικού προς τον σκοπό αυτό αιτήματος στην αρμόδια αρχή του άλλου κράτους μέλους.

3.  Για τους σκοπούς των παραγράφων 1 και 2, η Επιτροπή καταρτίζει ευρωπαϊκό μητρώο πραγματογνωμόνων, το οποίο περιλαμβάνει τους υφιστάμενους εθνικούς καταλόγους πραγματογνωμόνων και είναι διαθέσιμο μέσω της διαδικτυακής πύλης της ευρωπαϊκής ηλεκτρονικής δικαιοσύνης.

4.  Οι δικαστικοί πραγματογνώμονες παρέχουν εχέγγυα ανεξαρτησίας και αμεροληψίας, σύμφωνα με τις διατάξεις που ισχύουν για τους δικαστές βάσει του άρθρου 22.

5.  Η γνωμοδότηση που υποβάλουν στο δικαστήριο οι δικαστικοί πραγματογνώμονες τίθεται στη διάθεση των διαδίκων, οι οποίοι έχουν τη δυνατότητα να διατυπώσουν παρατηρήσεις.

Τμήμα 3:

Πρόσβαση στα δικαστήρια και στη δικαιοσύνη

Άρθρο 12

Επίλυση διαφορών

1.  Τα κράτη μέλη διασφαλίζουν ότι το δικαστήριο, εάν είναι της άποψης ότι η διαφορά επιδέχεται διεθεύτηση, δύναται σε κάθε στάδιο της διαδικασίας, και λαμβάνοντας υπόψη όλες τις περιστάσεις της υπόθεσης, να προτείνει στους διαδίκους να προσφύγουν στη διαδικασία διαμεσολάβησης με σκοπό την επίλυσή ή τη διερεύνηση δυνατοτήτων επίλυσης της διαφοράς.

2.  Η παράγραφος 1 δεν θίγει το δικαίωμα των διαδίκων οι οποίοι προσφεύγουν σε διαμεσολάβηση να μπορούν να κινήσουν δικαστική ή διαιτητική διαδικασία για την ίδια διαφορά, σε περίπτωση συμπλήρωσης, κατά τη διάρκεια της διαδικασίας διαμεσολάβησης, της προθεσμίας παραγραφής και της αποσβεστικής προθεσμίας.

Άρθρο 13

Δικαστικά τέλη

1.  Τα κράτη μέλη μεριμνούν ώστε τα δικαστικά τέλη που επιβάλλουν τα κράτη μέλη για αστικές ένδικες διαφορές να μην είναι δυσανάλογα σε σχέση με προς την αξία του αντικειμένου της διαφοράς και να μην καθιστούν τη δικαστική διαδικασία αδύνατη ή υπέρμετρα δυσχερή.

2.  Τα δικαστικά τέλη που χρεώνουν τα κράτη μέλη για αστικές διαφορές δεν πρέπει να αποθαρρύνουν τους πολίτες να προσφεύγουν στα δικαστήρια ή να παρακωλύουν με κάποιο τρόπο την πρόσβαση στη δικαιοσύνη.

3.  Οι διάδικοι έχουν τη δυνατότητα να πληρώνουν τα δικαστικά τέλη με εξ αποστάσεως μέσα πληρωμής, όπως τραπεζικό έμβασμα ή πληρωμή μέσω πιστωτικής ή χρεωστικής κάρτας, και μάλιστα από κράτος μέλος διαφορετικό από το κράτος μέλος της έδρας του δικαστηρίου.

4.  Τα κράτη μέλη εξασφαλίζουν μεγαλύτερη διαφάνεια και ευχερέστερη διαδικτυακή πρόσβαση όσον αφορά τις πληροφορίες σχετικά με τα δικαστικά τέλη και τους τρόπους πληρωμής, καθώς και τις αρμόδιες αρχές ή τους αρμόδιους οργανισμούς που παρέχουν πρακτική βοήθεια στα κράτη μέλη. Για τον σκοπό αυτό, τα κράτη μέλη διαβιβάζουν τις εν λόγω πληροφορίες στην Επιτροπή, η οποία εξασφαλίζει, με τη σειρά της, τη δημοσιοποίηση και την ευρεία διάδοσή τους, με κάθε κατάλληλο μέσο, ιδίως μέσω της διαδικτυακής πύλης της ευρωπαϊκής ηλεκτρονικής δικαιοσύνης.

Άρθρο 14

Η αρχή «ο ηττηθείς διάδικος πληρώνει»

1.  Τα κράτη μέλη διασφαλίζουν ότι ο ηττηθείς διάδικος καταβάλλει τα έξοδα της διαδικασίας, συμπεριλαμβανομένων ενδεικτικά όλων των εξόδων που προκύπτουν από το γεγονός ότι ο αντίδικος εκπροσωπήθηκε από δικηγόρο ή άλλον νομικό παραστάτη, ή όλων των εξόδων για την επίδοση ή τη μετάφραση εγγράφων, τα οποία είναι ανάλογα προς την αξία του αντικειμένου της διαφοράς ή αναγκαία.

2.  Εάν η νίκη διαδίκου είναι μόνο μερική ή εάν υφίστανται εξαιρετικές περιστάσεις, τα δικαστήρια δύνανται να διατάξουν ισομερή καταμερισμό των εξόδων ή να αναλάβει έκαστος διάδικος τα έξοδά του.

3.  Διάδικος ο οποίος βαρύνει το δικαστήριο ή άλλον διάδικο με αδικαιολόγητα έξοδα, είτε διότι εγείρει ζητήματα άνευ λόγου είτε διότι είναι καθ’ οιονδήποτε άλλο τρόπο φίλερις, καταδικάζεται στην καταβολή των εν λόγω εξόδων.

4.  Το δικαστήριο δύναται να προσαρμόσει καταλλήλως τον καταλογισμό των εξόδων ώστε να αποτυπώνεται μια αδικαιολόγητη άρνηση συνεργασίας ή μια κακόπιστη συμμετοχή στις προσπάθειες επίλυσης της διαφοράς σύμφωνα με το άρθρο 20.

Άρθρο 15

Δικαστική αρωγή

1.  Προκειμένου να διασφαλίζουν την αποτελεσματική πρόσβαση στη δικαιοσύνη, τα κράτη μέλη μεριμνούν ώστε τα δικαστήρια να δύνανται να χορηγούν σε διαδίκους δικαστική αρωγή.

2.  Η δικαστική αρωγή μπορεί να καλύπτει, εν όλω ή εν μέρει, τις ακόλουθες δαπάνες:

α)  τα δικαστικά τέλη, με πλήρεις ή μερικές μειώσεις ή αναδιατάξεις·

β)  τις δαπάνες νομικής συνδρομής και εκπροσώπησης όσον αφορά:

i)  την παροχή προδιαδικαστικών νομικών συμβουλών με σκοπό να επιτευχθεί εξωδικαστική διευθέτηση της διαφοράς, σύμφωνα με το άρθρο 12 παράγραφος 1,

ii)  την άσκηση και τη συνέχιση προσφυγής ενώπιον δικαστηρίου,

iii)  το σύνολο των δαπανών που αφορούν τις διαδικασίες, συμπεριλαμβανομένης της αίτησης για τη χορήγηση δικαστικής αρωγής,

iv)  την εκτέλεση των αποφάσεων·

γ)  τα λοιπά αναγκαία έξοδα που αφορούν τις διαδικασίες και βαρύνουν έναν διάδικο, συμπεριλαμβανομένων των δαπανών για μάρτυρες, πραγματογνώμονες, διερμηνείς και μεταφραστές, καθώς και τυχόν εξόδων μετακίνησης, καταλύματος και διαμονής του εν λόγω διαδίκου και του εκπροσώπου του·

δ)  τις δαπάνες που επιδικάζονται στον νικήσαντα διάδικο, σε περίπτωση απόρριψης της αγωγής του αιτούντος σύμφωνα με το άρθρο 14.

3.  Τα κράτη μέλη διασφαλίζουν ότι κάθε φυσικό πρόσωπο που είναι πολίτης της Ευρωπαϊκής Ένωσης ή υπήκοος τρίτης χώρας που διαμένει νομίμως σε κράτος μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης δικαιούται να υποβάλει αίτηση για τη χορήγηση δικαστικής αρωγής εφόσον:

α)  λόγω της οικονομικής του κατάστασης, αδυνατεί πλήρως ή εν μέρει να καταβάλει τα έξοδα που αναφέρονται στην παράγραφο 2 του παρόντος άρθρου· και

β)  η αγωγή, στο πλαίσιο της οποίας υποβάλλεται η αίτηση για τη χορήγηση δικαστικής αρωγής, έχει βάσιμες πιθανότητες επιτυχίας, λαμβανομένης υπόψη της διαδικαστικής θέσης του αιτούντος· και

γ)  ο ενάγων που υποβάλλει αίτηση για τη χορήγηση δικαστικής αρωγής δικαιούται να ασκήσει αγωγή δυνάμει των συναφών εθνικών διατάξεων.

4.  Νομικά πρόσωπα δικαιούνται να υποβάλλουν αίτηση για τη χορήγηση δικαστικής αρωγής με τη μορφή απαλλαγής από την προκαταβολή των δαπανών της διαδικασίας και/ή της συνδρομής δικηγόρου. Κατά τη λήψη απόφασης σχετικά με τη χορήγηση της εν λόγω δικαστικής αρωγής, τα δικαστήρια δύνανται να λαμβάνουν, μεταξύ άλλων, υπόψη τα εξής:

α)  νομικό καθεστώς του εν λόγω νομικού προσώπου και τον κερδοσκοπικό ή μη χαρακτήρα του·

β)  την οικονομική ικανότητα των εταίρων ή μετόχων του·

γ)  τη δυνατότητα των εν λόγω εταίρων ή μετόχων να καταβάλουν τα αναγκαία για την άσκηση της αγωγής ποσά.

5.  Τα κράτη μέλη εξασφαλίζουν ότι οι πολίτες της Ένωσης και τα νομικά πρόσωπα γνωρίζουν τη διαδικασία χορήγησης δικαστικής αρωγής σύμφωνα με τις παραγράφους 1 έως 4, ώστε αυτή να είναι αποτελεσματική και προσβάσιμη.

6.  Το παρόν άρθρο δεν θίγει την οδηγία 2003/8/ΕΚ.

Άρθρο 16

Χρηματοδότηση

1.  Τα κράτη μέλη διασφαλίζουν ότι σε περίπτωση χρηματοδότησης αγωγικής διαδικασίας από ιδιώτη τρίτο, ο εν λόγω ιδιώτης τρίτος:

α)  δεν επιδιώκει να επηρεάσει τις διαδικαστικές αποφάσεις του ενάγοντα, συμπεριλαμβανομένων των αποφάσεων διευθέτησης·

β)  δεν χρηματοδοτεί αγωγή κατά εναγομένου ο οποίος είναι ανταγωνιστής του χρηματοδότη ή από τον οποίο εξαρτάται ο χρηματοδότης·

γ)  δεν επιβάλλει υπερβολικούς τόκους για τα χορηγούμενα ποσά.

2.  Τα κράτη μέλη διασφαλίζουν ότι, σε περιπτώσεις χρηματοδότησης αγωγικών διαδικασιών από ιδιώτη τρίτο, η αμοιβή που λαμβάνει ο χρηματοδότης ή ο τόκος που αυτός επιβάλλει δεν συναρτάται με το ποσό του διακανονισμού που έχει επιτευχθεί ή της αποζημίωσης που έχει επιδικαστεί, εκτός εάν η συμφωνία χρηματοδότησης ελέγχεται από δημόσια αρχή που προστατεύει τα συμφέροντα των διαδίκων.

Τμήμα 4:

Αμερόληπτος χαρακτήρας των διαδικασιών

Άρθρο 17

Επίδοση εγγράφων

1.  Τα κράτη μέλη μεριμνούν ώστε να χρησιμοποιούνται κατά κανόνα μέθοδοι επίδοσης που διασφαλίζουν την παραλαβή των επιδοτέων εγγράφων.

2.  Τα κράτη μέλη διασφαλίζουν ότι τα εισαγωγικά της δίκης έγγραφα ή άλλα ισοδύναμα έγγραφα, καθώς και κλητεύσεις σε ακροαματικές διαδικασίες μπορούν να επιδίδονται με έναν από τους ακόλουθους τρόπους:

α)  με προσωπική παράδοση·

β)  με αποστολή μέσω ταχυδρομείου·

γ)  με ηλεκτρονικά μέσα, όπως τηλεομοιοτυπία ή ηλεκτρονικό ταχυδρομείο.

Η επίδοση πιστοποιείται με βεβαίωση παραλαβής, την οποία υπογράφει ο παραλήπτης και στην οποία αναγράφεται η ημερομηνία παραλαβής·

Για τους σκοπούς της επίδοσης με ηλεκτρονικά μέσα, κατ’ εφαρμογή του παρούσας παραγράφου πρώτο εδάφιο στοιχείο γ), χρησιμοποιούνται κατάλληλα τεχνικά πρότυπα υψηλού επιπέδου, τα οποία εξασφαλίζουν την εξακρίβωση της ταυτότητας του αποστολέα και την ασφαλή διαβίβαση των επιδοτέων εγγράφων.

Η επίδοση των εγγράφων αυτών μπορεί να είναι και προσωπική και να πιστοποιείται μέσω υπογεγραμμένου από το αρμόδιο προς επίδοση πρόσωπο εγγράφου, στο οποίο αναγράφεται ότι ο αποδέκτης παρέλαβε το έγγραφο ή αρνήθηκε χωρίς νόμιμο λόγο να το παραλάβει, καθώς και η ημερομηνία της επίδοσης.

3.  Σε περίπτωση που η επίδοση σύμφωνα με την παράγραφο 2 δεν είναι δυνατή ή όταν η διεύθυνση του εναγομένου δεν είναι μετά βεβαιότητας γνωστή, η επίδοση μπορεί να πραγματοποιηθεί με έναν από τους ακόλουθους τρόπους:

α)  με προσωπική επίδοση στην ιδιωτική διεύθυνση του εναγομένου, σε πρόσωπα που συγκατοικούν με τον εναγόμενο ή σε πρόσωπα που εργάζονται εκεί,

β)  στην περίπτωση που ο εναγόμενος είναι αυτοαπασχολούμενος ή νομικό πρόσωπο, με προσωπική επίδοση στην επαγγελματική κατοικία του εναγομένου, σε πρόσωπα που απασχολούνται από αυτόν,

γ)  με τοποθέτηση των εγγράφων στο γραμματοκιβώτιο του εναγόμενου,

δ)  με κατάθεση των εγγράφων σε ταχυδρομικό γραφείο ή σε αρμόδια δημόσια αρχή και εναπόθεση στο γραμματοκιβώτιο του εναγομένου γραπτής ειδοποίησης για την εν λόγω κατάθεση, υπό την προϋπόθεση ότι στην εν λόγω γραπτή ειδοποίηση τα έγγραφα χαρακτηρίζονται ως δικαστικά έγγραφα ή επισημαίνεται ότι η εν λόγω γραπτή ειδοποίηση επέχει θέση επίδοσης και ότι οι προθεσμίες αρχίζουν να τρέχουν,

ε)  με ταχυδρομική αποστολή χωρίς απόδειξη, σύμφωνα με την παράγραφο 4, σε περίπτωση που εναγόμενος έχει τη διεύθυνσή του στο κράτος μέλος προέλευσης,

στ)  με ηλεκτρονικά μέσα που πιστοποιούνται με αυτόματη επιβεβαίωση παραλαβής, υπό την προϋπόθεση ότι ο εναγόμενος έχει συμφωνήσει εκ των προτέρων ρητώς σε αυτόν τον τρόπο επίδοσης.

Η επίδοση βάσει της παρούσας παραγράφου πρώτο εδάφιο στοιχεία α) έως δ) πιστοποιείται μέσω:

α)  εγγράφου, το οποίο υπογράφεται από το αρμόδιο πρόσωπο που διενήργησε την επίδοση και στο οποίο αναφέρονται τα εξής:

i)  το πλήρες όνομα του προσώπου που πραγματοποίησε την επίδοση ή ειδοποίηση·

ii)  ο τρόπος επίδοσης που χρησιμοποιήθηκε·

iii)  η ημερομηνία επίδοσης·

iv)  εάν τα έγγραφα επιδόθηκαν σε πρόσωπο διαφορετικό από τον εναγόμενο, το όνομα του προσώπου αυτού και η σχέση του με τον εναγόμενο· και

v)  άλλες υποχρεωτικές πληροφορίες που πρέπει να παρέχονται δυνάμει του εθνικού δικαίου.

β)  βεβαίωσης παραλαβής εκ μέρους του προσώπου στο οποίο έγινε η επίδοση για τους σκοπούς των στοιχείων α) και β) του πρώτου εδαφίου της παρούσας παραγράφου.

4.  Η επίδοση βάσει των παραγράφων 2 και 3 του παρόντος άρθρου μπορεί να διενεργείται και προς τον νόμιμο εκπρόσωπο ή πληρεξούσιο του εναγομένου.

5.  Σε περίπτωση που τα εισαγωγικά της δίκης έγγραφα ή ισοδύναμα έγγραφα, καθώς και οι κλητεύσεις πρέπει να επιδοθούν εκτός των κρατών μελών, η επίδοσή τους μπορεί να διενεργείται με οποιονδήποτε τρόπο προβλέπεται στα ακόλουθα κείμενα:

α)  στον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 1393/2007 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου(26), εφόσον αυτός εφαρμόζεται, τηρουμένων των δικαιωμάτων του παραλήπτη που παραχωρούνται βάσει του εν λόγω κανονισμού· ή

β)  στη σύμβαση της Χάγης, της 15ης Νοεμβρίου 1965, σχετικά με την επίδοση και κοινοποίηση στην αλλοδαπή δικαστικών και εξωδίκων πράξεων σε αστικές ή εμπορικές υποθέσεις ή σε οποιαδήποτε άλλη σύμβαση ή συμφωνία, εφόσον αυτή εφαρμόζεται.

6.  Η παρούσα οδηγία δεν θίγει την εφαρμογή του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1393/2007 και εφαρμόζεται με την επιφύλαξη του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 805/2004 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου(27), καθώς και του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1896/2006 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου(28).

Άρθρο 18

Το δικαίωμα πρόσβασης σε δικηγόρο στο πλαίσιο αστικής διαδικασίας

1.  Τα κράτη μέλη εξασφαλίζουν το δικαίωμα των διαδίκων σε αστικές υποθέσεις να έχουν πρόσβαση σε δικηγόρο της επιλογής τους ούτως ώστε να μπορούν να ασκούν τα δικαιώματά τους κατά τρόπο πρακτικό και αποτελεσματικό.

Σε διαφορές διασυνοριακού χαρακτήρα, τα κράτη μέλη μεριμνούν ώστε οι διάδικοι σε αστικές υποθέσεις να έχουν δικαίωμα πρόσβασης σε δικηγόρο στο κράτος καταγωγής τους για να τους παρέχει προκαταρκτικές συμβουλές και σε δικηγόρο στο κράτος υποδοχής για να εκδικάζει τη διαφορά.

2.  Τα κράτη μέλη σέβονται το απόρρητο της επικοινωνίας μεταξύ των διαδίκων μιας υπόθεσης και του δικηγόρους τους. H εν λόγω επικοινωνία περιλαμβάνει τις συναντήσεις, την αλληλογραφία, τις τηλεφωνικές συνομιλίες και άλλες νόμιμες βάσει του εθνικού δικαίου μορφές επικοινωνίας.

3.  Με την επιφύλαξη των διατάξεων του εθνικού δικαίου που επιβάλλουν την υποχρεωτική παρουσία ή συνδρομή δικηγόρου, οι διάδικοι σε αστικές διαδικασίες δύνανται να παραιτηθούν από δικαίωμα που αναφέρεται στην παράγραφο 1 του παρόντος άρθρου, σε περίπτωση που:

α)  οι διάδικοι έχουν ενημερωθεί, προφορικώς ή γραπτώς, με σαφή και επαρκή τρόπο και σε απλή και κατανοητή γλώσσα, για τις πιθανές επιπτώσεις της παραίτησής αυτής· και

β)  η παραίτηση είναι εκούσια και ανεπιφύλακτη.

Τα κράτη μέλη διασφαλίζουν ότι οι διάδικοι μπορούν να ανακαλέσουν την παραίτησή τους ανά πάσα στιγμή κατά τη διάρκεια της αστικής διαδικασίας, και ότι έχουν ενημερωθεί για τη δυνατότητα αυτή.

4.  Η παρούσα διάταξη εφαρμόζεται με την επιφύλαξη των ειδικών διατάξεων σχετικά με την παράσταση δικηγόρου που προβλέπονται στον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 861/2007 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου(29), στον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 1896/2006 και στον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 655/2014.

Άρθρο 19

Πρόσβαση σε πληροφορίες

Τα κράτη μέλη καταβάλλουν κάθε δυνατή προσπάθεια ώστε να παρέχουν στους πολίτες διαφανείς και εύκολα διαθέσιμες πληροφορίες σχετικά με την κίνηση διαφόρων διαδικασιών, τις προθεσμίες παραγραφής και τις αποσβεστικές προθεσμίες, τα αρμόδια δικαστήρια για την εκδίκαση ποικίλων διαφορών, καθώς και σχετικά με τα απαραίτητα έντυπα που πρέπει να συμπληρώνονται προς τον σκοπό αυτό. Το παρόν άρθρο δεν υποχρεώνει τα κράτη μέλη να χορηγούν νομική συνδρομή υπό τη μορφή νομικής αξιολόγησης μιας συγκεκριμένης υπόθεσης.

Άρθρο 20

Διερμηνεία και μετάφραση ουσιωδών εγγράφων

Τα κράτη μέλη διασφαλίζουν ότι όλοι οι διάδικοι σε μια διαφορά κατανοούν πλήρως τη δικαστική διαδικασία. Ο στόχος αυτός περιλαμβάνει την παροχή διερμηνείας κατά τη διάρκεια των αστικών διαδικασιών και γραπτή μετάφραση όλων των ουσιωδών εγγράφων, προκειμένου να διασφαλίζεται ο δίκαιος χαρακτήρας της διαδικασίας, σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 15 της παρούσας οδηγίας.

Άρθρο 21

Υποχρεώσεις των διαδίκων και των εκπροσώπων τους

Τα κράτη μέλη μεριμνούν ώστε οι διάδικοι σε μια υπόθεση και οι εκπρόσωποί τους να συμπεριφέρονται με καλή πίστη και σεβασμό στο πλαίσιο των επαφών τους με το δικαστήριο και τους άλλους διαδίκους και να μην εκθέτουν ενώπιον του δικαστηρίου στοιχεία ή πραγματικά περιστατικά τα οποία, είτε εν γνώσει τους είτε λόγω ασύγγνωστης άγνοιας, είναι αναληθή.

Άρθρο 22

Δημοσιότητα των διαδικασιών

Τα κράτη μέλη διασφαλίζουν ότι οι διαδικασίες είναι ανοικτές στο κοινό, εκτός εάν το δικαστήριο αποφασίσει ότι πρέπει να είναι απόρρητες, στον βαθμό που αυτό κρίνεται αναγκαίο, προς το συμφέρον ενός εκ των διαδίκων ή άλλων εμπλεκομένων προσώπων ή προς το γενικότερο συμφέρον της απονομής της δικαιοσύνης ή της δημόσιας τάξης.

Άρθρο 23

Ανεξαρτησία και αμεροληψία της δικαιοσύνης

1.  Τα κράτη μέλη διασφαλίζουν ότι τα δικαστήρια και οι δικαστές που τα συγκροτούν απολαύουν δικαστικής ανεξαρτησίας. Η σύνθεση των δικαστηρίων παρέχει επαρκείς εγγυήσεις ώστε να αποκλείεται κάθε εύλογη αμφιβολία ως προς την αμεροληψία τους.

2.  Κατά την εκτέλεση των καθηκόντων τους, οι δικαστές δεν δεσμεύονται από οδηγίες και είναι απαλλαγμένοι από επιρροές ή πιέσεις, καθώς και από κάθε μορφής προσωπική προκατάληψη ή μεροληψία σε μια δεδομένη υπόθεση.

Άρθρο 24

Κατάρτιση

1.  Με την επιφύλαξη της δικαστικής ανεξαρτησίας και των διαφορών στην οργάνωση των δικαστικών συστημάτων σε ολόκληρη την Ένωση, τα κράτη μέλη μεριμνούν ώστε τα δικαστήρια, οι σχολές δικαστών και οι ασκούντες νομικά επαγγέλματα να ενισχύουν τα οικεία προγράμματα δικαστικής κατάρτισης με στόχο να ενσωματωθούν το δίκαιο και οι διαδικασίες της Ένωσης στις εθνικές δραστηριότητες κατάρτισης.

2.  Τα προγράμματα κατάρτισης είναι προσανατολισμένα στην πράξη, συναρτώνται με τις καθημερινές εργασίες των ασκούντων νομικά επαγγέλματα, είναι βραχείας διάρκειας και κάνουν χρήση δυναμικών και σύγχρονων μεθόδων διδασκαλίας, ενώ περιλαμβάνουν επίσης δυνατότητες αρχικής και συνεχούς κατάρτισης. Τα προγράμματα κατάρτισης επικεντρώνονται ειδικότερα στα ακόλουθα θέματα ούτως ώστε:

α)  οι συμμετέχοντες σε αυτά να αποκτούν επαρκείς γνώσεις σχετικά με τα μέσα δικαστικής συνεργασίας της Ένωσης και να αναπτύσσουν την αυτόματη συνήθεια να ανατρέχουν συχνά στην ενωσιακή νομολογία, να επαληθεύουν τη μεταφορά νομοθετικών πράξεων της Ένωσης στο εθνικό δίκαιο και να κάνουν χρήση της διαδικασίας προδικαστικής παραπομπής του Δικαστηρίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης·

β)  να διαδίδονται οι γνώσεις και η εμπειρία στον τομέα του δικαίου και των διαδικασιών της Ένωσης και άλλων νομικών συστημάτων·

γ)  να διευκολύνονται βραχείας διάρκειας ανταλλαγές νέων δικαστών·

δ)  να καθίσταται δυνατή η εκμάθηση μιας ξένης γλώσσας και της νομικής ορολογίας της.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ IΙΙ:

ΤΕΛΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ

Άρθρο 25

Μεταφορά στο εθνικό δίκαιο

1.  Τα κράτη μέλη θέτουν σε ισχύ τις αναγκαίες νομοθετικές, κανονιστικές και διοικητικές διατάξεις με στόχο τη συμμόρφωση προς την παρούσα οδηγία το αργότερο έως τις …. [ένα έτος μετά την ημερομηνία έναρξης ισχύος της παρούσας οδηγίας]. Ενημερώνουν αμέσως την Επιτροπή σχετικά.

2.  Οι διατάξεις αυτές, όταν θεσπίζονται από τα κράτη μέλη, αναφέρονται στην παρούσα οδηγία ή συνοδεύονται από παρόμοια αναφορά κατά την επίσημη δημοσίευσή τους. Ο τρόπος της αναφοράς αυτής καθορίζεται από τα κράτη μέλη.

3.  Τα κράτη μέλη ανακοινώνουν στην Επιτροπή το κείμενο των διατάξεων εθνικού δικαίου τις οποίες θεσπίζουν στον τομέα που διέπει η παρούσα οδηγία.

Άρθρο 26

Επανεξέταση

Το αργότερο έως τις 31 Δεκεμβρίου 2025, και στη συνέχεια ανά πενταετία, η Επιτροπή υποβάλλει στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, το Συμβούλιο και την Ευρωπαϊκή Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή έκθεση σχετικά με την εφαρμογή της παρούσας οδηγίας βάσει τόσο ποιοτικών όσο και ποσοτικών στοιχείων. Σε αυτό το πλαίσιο, η Επιτροπή προβαίνει ειδικότερα σε εκτίμηση των συνεπειών της όσον αφορά την πρόσβαση στη δικαιοσύνη, το θεμελιώδες δικαίωμα σε πραγματική προσφυγή και σε δίκαιη δίκη, τη συνεργασία σε αστικές υποθέσεις, τη λειτουργία της ενιαίας αγοράς, τις ΜΜΕ, την ανταγωνιστικότητα της οικονομίας της Ευρωπαϊκής Ένωσης και την εμπιστοσύνη των καταναλωτών. Η έκθεση αυτή συνοδεύεται, ενδεχομένως, από προτάσεις αναπροσαρμογής και ενίσχυσης των διατάξεων της παρούσας οδηγίας.

Άρθρο 27

Έναρξη ισχύος

Η παρούσα οδηγία αρχίζει να ισχύει την εικοστή ημέρα από τη δημοσίευσή της στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Άρθρο 28

Αποδέκτες

Η παρούσα οδηγία απευθύνεται στα κράτη μέλη σύμφωνα με τις Συνθήκες.

...,

Για το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο Για το Συμβούλιο

Ο Πρόεδρος Ο Πρόεδρος

(1) PE 572.853, Δεκέμβριος 2015.
(2) PE 581.385, Ιούνιος 2016.
(3) PE 559.499, Ιούνιος 2015.
(4) PE 556.971, Ιούνιος 2016.
(5) Ομοιόμορφη Law Review, 2004(4).
(6) Storme, M., Study on the approximation of the laws and rules of the Member States concerning certain aspects of the procedure for civil litigation (Tελική έκθεση, Dordrecht, 1994).
(7) Βλέπε μεταξύ άλλων: απόφαση της 16ης Δεκεμβρίου 1976 στην υπόθεση Comet BV κατά Produktschap voor Siergewassen, 45/76, ECLI:EU:C:1976:191 και απόφαση της 15ης Μαΐου 1986 στην υπόθεση Marguerite Johnston κατά Chief Constable of the Royal Ulster Constabulary, 222/84, ECLI:EU:C:1986:206.
(8) Διατίθενται στην ακόλουθη ηλεκτρονική διεύθυνση: http://www.ejtn.eu/PageFiles/15756/Judicial%20Training%20Principles_EN.pdf
(9) Κείμενα που εγκρίθηκαν, P7_TA(2014)0276.
(10) Βλέπε μεταξύ άλλων: απόφαση της 13ης Μαρτίου 2007 στην υπόθεση Unibet (London) Ltd και Unibet (International) Ltd κατά Justitiekanslern, C-432/05, ECLI:EU:C:2007:163.
(11) Κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 861/2007 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 11ης Ιουλίου 2007, για τη θέσπιση ευρωπαϊκής διαδικασίας μικροδιαφορών (ΕΕ L 199 της 31.7.2007, σ. 1).
(12) Οδηγία 2003/8/EΚ του Συμβουλίου, της 27ης Ιανουαρίου 2003, για βελτίωση της πρόσβασης στη δικαιοσύνη επί διασυνοριακών διαφορών μέσω της θέσπισης στοιχειωδών κοινών κανόνων σχετικά με το ευεργέτημα πενίας στις διαφορές αυτές (ΕΕ L 26 της 31.1.2003, σ. 41).
(13) Σύσταση της Επιτροπής, της 11ης Ιουνίου 2013, σχετικά με κοινές αρχές εφαρμοστέες στους μηχανισμούς συλλογικών αγωγών παράλειψης και αποζημίωσης στα κράτη μέλη όσον αφορά παραβιάσεις αναγνωριζόμενων από το ενωσιακό δίκαιο δικαιωμάτων (ΕΕ L 201 της 26.7.2013, σ. 60).
(14) Οδηγία 2009/22/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 23ης Απριλίου 2009, περί των αγωγών παραλείψεως στον τομέα της προστασίας των συμφερόντων των καταναλωτών (ΕΕ L 110 της 1.5.2009, σ. 30).
(15) Οδηγία 2014/104/ΕΕ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 26ης Νοεμβρίου 2014, σχετικά με ορισμένους κανόνες που διέπουν τις αγωγές αποζημίωσης βάσει του εθνικού δικαίου για παραβάσεις των διατάξεων του δικαίου ανταγωνισμού των κρατών μελών και της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΕΕ L 349 της 5.12.2014, σ. 1).
(16) Βλέπε, για παράδειγμα, τον κανονισμό για την ευρωπαϊκή διαδικασία μικροδιαφορών (βλέπε δεύτερη υποσημείωση στην αιτιολογική σκέψη Ζ ανωτέρω) και τον κανονισμό για την ευρωπαϊκή διαταγή δέσμευσης λογαριασμού [κανονισμός (ΕΕ) αριθ. 655/2014 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 15ης Μαΐου 2014, περί της διαδικασίας ευρωπαϊκής διαταγής δέσμευσης λογαριασμού προς διευκόλυνση της διασυνοριακής είσπραξης οφειλών σε αστικές και εμπορικές υποθέσεις (ΕΕ L 189 της 27.6.2014, σ. 59)].
(17) Οδηγία 2004/48/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 29ης Απριλίου 2004, σχετικά με την επιβολή των δικαιωμάτων διανοητικής ιδιοκτησίας (ΕΕ L 157 της 30.4.2004, σ. 45).
(18) Βλέπε τέταρτη υποσημείωση στην αιτιολογική σκέψη Ζ ανωτέρω.
(19) Βλέπε πέμπτη υποσημείωση στην αιτιολογική σκέψη Ζ ανωτέρω.
(20) Κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 1206/2001 του Συμβουλίου, της 28ης Μαΐου 2001, για τη συνεργασία μεταξύ των δικαστηρίων των κρατών μελών κατά τη διεξαγωγή αποδείξεων σε αστικές ή εμπορικές υποθέσεις (ΕΕ L 174 της 27.6.2001, σ. 1).
(21) Οδηγία 2004/48/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 29ης Απριλίου 2004, σχετικά με την επιβολή των δικαιωμάτων διανοητικής ιδιοκτησίας (ΕΕ L 157 της 30.4.2004, σ. 45).
(22) Κανονισμός (ΕΕ) αριθ. 655/2014 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 15ης Μαΐου 2014, περί της διαδικασίας ευρωπαϊκής διαταγής δέσμευσης λογαριασμού προς διευκόλυνση της διασυνοριακής είσπραξης οφειλών σε αστικές και εμπορικές υποθέσεις (ΕΕ L 189 της 27.6.2014, σ. 59).
(23) Οδηγία 2003/8/EΚ του Συμβουλίου, της 27ης Ιανουαρίου 2003, για βελτίωση της πρόσβασης στη δικαιοσύνη επί διασυνοριακών διαφορών μέσω της θέσπισης στοιχειωδών κοινών κανόνων σχετικά με το ευεργέτημα πενίας στις διαφορές αυτές (ΕΕ L 26 της 31.1.2003, σ. 41).
(24) Κανονισμός (ΕΕ) αριθ. 1215/2012 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 12ης Δεκεμβρίου 2012, για τη διεθνή δικαιοδοσία, την αναγνώριση και την εκτέλεση αποφάσεων σε αστικές και εμπορικές υποθέσεις (ΕΕ L 351 της 20.12.2012, σ. 1).
(25) Συστάσεις του Συμβουλίου: «Προώθηση της χρήσης και της ανταλλαγής βέλτιστων πρακτικών σχετικά με τις διασυνοριακές εικονοτηλεδιασκέψεις στον τομέα της δικαιοσύνης στα κράτη μέλη και σε επίπεδο ΕΕ» (ΕΕ C 250 της 31.7.2015, σ. 1).
(26) Κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 1393/2007 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 13ης Νοεμβρίου 2007, περί επιδόσεως και κοινοποιήσεως στα κράτη μέλη δικαστικών και εξωδίκων πράξεων σε αστικές ή εμπορικές υποθέσεις (επίδοση ή κοινοποίηση πράξεων) και κατάργησης του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1348/2000 του Συμβουλίου (ΕΕ L 324 της 10.12.2007, σ. 79).
(27) Κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 805/2004 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 21ης Απριλίου 2004, για τη θέσπιση ευρωπαϊκού εκτελεστού τίτλου για μη αμφισβητούμενες αξιώσεις (EE L 143 της 30.4.2004, σ. 15).
(28) Κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 1896/2006 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 12ης Δεκεμβρίου 2006, για τη θέσπιση διαδικασίας ευρωπαϊκής διαταγής πληρωμής (ΕΕ L 399 της 30.12.2006, σ. 1).
(29) Κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 861/2007 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 11ης Ιουλίου 2007, για τη θέσπιση ευρωπαϊκής διαδικασίας μικροδιαφορών (ΕΕ L 199 της 31.7.2007, σ. 1).


Μακροοικονομική χρηματοδοτική συνδρομή στη Δημοκρατία της Μολδαβίας ***I
PDF 395kWORD 44k
Ψήφισμα
Κείμενο
Παράρτημα
Νομοθετικό ψήφισμα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου της 4ης Ιουλίου 2017 σχετικά με την πρόταση απόφασης του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου για τη χορήγηση μακροοικονομικής χρηματοδοτικής συνδρομής στη Δημοκρατία της Μολδαβίας (COM(2017)0014 – C8-0016/2017 – 2017/0007(COD))
P8_TA(2017)0283A8-0185/2017

(Συνήθης νομοθετική διαδικασία: πρώτη ανάγνωση)

Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο,

–  έχοντας υπόψη την πρόταση της Επιτροπής προς το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο (COM(2017)0014),

–  έχοντας υπόψη το άρθρο 294 παράγραφος 2 και το άρθρο 212 της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, σύμφωνα με τα οποία του υποβλήθηκε η πρόταση από την Επιτροπή (C8-0016/2017),

–  έχοντας υπόψη το άρθρο 294 παράγραφος 3 της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης,

–  έχοντας υπόψη την κοινή δήλωση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, που εγκρίθηκε ταυτόχρονα με την απόφαση αριθ. 778/2013/ΕΕ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 12ης Αυγούστου 2013, για τη χορήγηση περαιτέρω μακροοικονομικής χρηματοδοτικής συνδρομής στη Γεωργία(1),

–  έχοντας υπόψη την προσωρινή συμφωνία που εγκρίθηκε από την αρμόδια επιτροπή σύμφωνα με το άρθρο 69στ παράγραφος 4 του Κανονισμού του και τη δέσμευση του εκπροσώπου του Συμβουλίου, με επιστολή της 15ης Ιουνίου 2017, να εγκρίνει τη θέση του Κοινοβουλίου, σύμφωνα με το άρθρο 294 παράγραφος 4 της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης,

–  έχοντας υπόψη το άρθρο 59 του Κανονισμού του,

–  έχοντας υπόψη την έκθεση της Επιτροπής Διεθνούς Εμπορίου και τις γνωμοδοτήσεις της Επιτροπής Εξωτερικών Υποθέσεων και της Επιτροπής Προϋπολογισμών (A8-0185/2017),

1.  εγκρίνει τη θέση του σε πρώτη ανάγνωση όπως παρατίθεται κατωτέρω·

2.  εγκρίνει την κοινή δήλωση του Κοινοβουλίου, του Συμβουλίου και της Επιτροπής που επισυνάπτεται στο παρόν ψήφισμα·

3.  ζητεί από την Επιτροπή να υποβάλει εκ νέου την πρόταση στο Κοινοβούλιο, αν την αντικαταστήσει με νέο κείμενο, αν της επιφέρει σημαντικές τροποποιήσεις ή αν προτίθεται να της επιφέρει σημαντικές τροποποιήσεις·

4.  αναθέτει στον Πρόεδρό του να διαβιβάσει τη θέση του στο Συμβούλιο, στην Επιτροπή και στα εθνικά κοινοβούλια.

Θέση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου που καθορίσθηκε σε πρώτη ανάγνωση στις 4 Ιουλίου 2017 εν όψει της έγκρισης απόφασης (ΕΕ) 2017/... του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου για τη χορήγηση μακροοικονομικής χρηματοδοτικής συνδρομής στη Δημοκρατία της Μολδαβίας

(Καθώς έχει επιτευχθεί συμφωνία μεταξύ του Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, η θέση του Κοινοβουλίου αντιστοιχεί στην τελική νομοθετική πράξη, απόφαση (ΕΕ) 2017/1565.)

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΣΤΟ ΝΟΜΟΘΕΤΙΚΟ ΨΗΦΙΣΜΑ

ΚΟΙΝΗ ΔΗΛΩΣΗ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, του Συμβουλίου και της Επιτροπής

Έχοντας υπόψη τις πρωτοβουλίες που σχετίζονται με τις αλλαγές στο εκλογικό σύστημα στη Δημοκρατία της Μολδαβίας, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, το Συμβούλιο και η Επιτροπή υπογραμμίζουν ότι προϋπόθεση για τη χορήγηση μακροοικονομικής χρηματοδοτικής συνδρομής είναι ο σεβασμός εκ μέρους της επωφελούμενης χώρας των ουσιαστικών θεσμών της δημοκρατίας, στους οποίους περιλαμβάνονται το πολυκομματικό κοινοβουλευτικό σύστημα, το κράτος δικαίου και η εγγύηση του σεβασμού των ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Η Επιτροπή και η Ευρωπαϊκή Υπηρεσία Εξωτερικής Δράσης θα παρακολουθούν την ικανοποίηση αυτής της προϋπόθεσης καθ’ όλη τη διάρκεια της μακροοικονομικής χρηματοδοτικής συνδρομής και θα αποδίδουν τη μέγιστη σημασία στον τρόπο με τον οποίο οι αρχές της Δημοκρατίας της Μολδαβίας λαμβάνουν υπόψη τις συστάσεις των σχετικών διεθνών εταίρων (ιδίως της Επιτροπής της Βενετίας και του Γραφείου του ΟΑΣΕ για τους Δημοκρατικούς Θεσμούς και τα Ανθρώπινα Δικαιώματα (ΟΑΣΕ/ΓΔΘAΔ).

(1) ΕΕ L 218 της 14.8.2013, σ. 15.


Δημοσιοποίηση πληροφοριών για τη φορολογία εισοδήματος από ορισμένες επιχειρήσεις και υποκαταστήματα ***I
PDF 656kWORD 76k
Τροπολογίες του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου της 4ης Ιουλίου 2017 στην πρόταση οδηγίας του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου για την τροποποίηση της οδηγίας 2013/34/ΕΕ όσον αφορά τη δημοσιοποίηση πληροφοριών για τη φορολογία εισοδήματος από ορισμένες επιχειρήσεις και υποκαταστήματα (COM(2016)0198 – C8-0146/2016 – 2016/0107(COD))(1)
P8_TA(2017)0284A8-0227/2017

(Συνήθης νομοθετική διαδικασία: πρώτη ανάγνωση)

Κείμενο που προτείνει η Επιτροπή   Τροπολογία
Τροπολογία 1
Πρόταση οδηγίας
Αιτιολογική σκέψη -1 (νέα)
(-1)   Η ίση φορολογική μεταχείριση των φορολογουμένων, ιδίως όλων των επιχειρήσεων, συνιστά απαράβατη προϋπόθεση της ενιαίας αγοράς. Μια συντονισμένη και εναρμονισμένη προσέγγιση όσον αφορά την εφαρμογή των εθνικών φορολογικών συστημάτων έχει καθοριστική σημασία για την ορθή λειτουργία της ενιαίας αγοράς και θα συμβάλει στην πρόληψη της φοροαποφυγής και της μεταφοράς κερδών.
Τροπολογία 2
Πρόταση οδηγίας
Αιτιολογική σκέψη -1 α (νέα)
(-1α)   Η φοροαποφυγή και η φοροδιαφυγή, καθώς και τα συστήματα μεταφοράς κερδών, στερούν από τις κυβερνήσεις και τους λαούς τους πόρους που χρειάζονται, μεταξύ άλλων, για την καθολική και δωρεάν πρόσβαση στις δημόσιες υπηρεσίες εκπαίδευσης και υγείας, καθώς και στις κοινωνικές υπηρεσίες του κράτους, και έχουν στερήσει από τα κράτη τη δυνατότητα εξασφάλισης κατοικιών σε προσιτές τιμές, παροχής υπηρεσιών δημόσιων μεταφορών και κατασκευής των αναγκαίων υποδομών για την επίτευξη κοινωνικής και οικονομικής ανάπτυξης. Εν ολίγοις, τα συστήματα αυτά συνιστούν παράγοντες αδικιών, ανισοτήτων και οικονομικών, κοινωνικών και εδαφικών αποκλίσεων.
Τροπολογία 3
Πρόταση οδηγίας
Αιτιολογική σκέψη -1 β (νέα)
(-1β)   Απαιτείται ένα δίκαιο και αποτελεσματικό σύστημα φορολόγησης των εταιρειών που ανταποκρίνεται στην επείγουσα ανάγκη καθιέρωσης μιας προοδευτικής και δίκαιης σφαιρικής φορολογικής πολιτικής, προωθεί την ανακατανομή του πλούτου, και καταπολεμά τις ανισότητες.
Τροπολογία 4
Πρόταση οδηγίας
Αιτιολογική σκέψη 1
(1)  Τα τελευταία έτη, το πρόβλημα της φοροαποφυγής όσον αφορά τους φόρους εισοδήματος εταιρειών έχει ενταθεί σημαντικά και η επίλυσή του αποτελεί μείζονα προτεραιότητα τόσο σε επίπεδο Ένωσης όσο και παγκοσμίως. Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο αναγνώρισε στα συμπεράσματά του της 18ης Δεκεμβρίου 2014 την επείγουσα ανάγκη να δοθεί ώθηση στις προσπάθειες για την καταπολέμηση της φοροαποφυγής τόσο σε παγκόσμιο όσο και σε ενωσιακό επίπεδο. Η Επιτροπή έθεσε ως προτεραιότητα στις ανακοινώσεις της με τίτλο «Πρόγραμμα εργασίας της Επιτροπής για το 2016 - Δεν είναι ώρα για εφησυχασμό»16 και «Πρόγραμμα εργασίας της Επιτροπής για το 2015 - Νέο ξεκίνημα»17 την ανάγκη μετάβασης σε ένα σύστημα στο πλαίσιο του οποίου η χώρα στην οποία παράγονται τα κέρδη θα αποτελεί επίσης τη χώρα φορολόγησης. Η Επιτροπή έθεσε επίσης ως προτεραιότητα την ανάγκη ανταπόκρισης στο αίτημα των κοινωνιών μας για δικαιοσύνη και φορολογική διαφάνεια.
(1)  Η διαφάνεια είναι ουσιώδους σημασίας για την εύρυθμη λειτουργία της ενιαίας αγοράς. Τα τελευταία έτη, το πρόβλημα της φοροαποφυγής όσον αφορά τους φόρους εισοδήματος εταιρειών έχει ενταθεί σημαντικά και η επίλυσή του αποτελεί μείζονα προτεραιότητα τόσο σε επίπεδο Ένωσης όσο και παγκοσμίως. Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο αναγνώρισε στα συμπεράσματά του της 18ης Δεκεμβρίου 2014 την επείγουσα ανάγκη να δοθεί ώθηση στις προσπάθειες για την καταπολέμηση της φοροαποφυγής τόσο σε παγκόσμιο όσο και σε ενωσιακό επίπεδο. Η Επιτροπή έθεσε ως προτεραιότητα στις ανακοινώσεις της με τίτλο «Πρόγραμμα εργασίας της Επιτροπής για το 2016 - Δεν είναι ώρα για εφησυχασμό»16 και «Πρόγραμμα εργασίας της Επιτροπής για το 2015 - Νέο ξεκίνημα»17 την ανάγκη μετάβασης σε ένα σύστημα στο πλαίσιο του οποίου η χώρα στην οποία παράγονται τα κέρδη θα αποτελεί επίσης τη χώρα φορολόγησης. Η Επιτροπή έθεσε επίσης ως προτεραιότητα την ανάγκη ανταπόκρισης στο αίτημα των ευρωπαίων πολιτών για διαφάνεια και την ανάγκη να λειτουργήσουμε ως πρότυπο αναφοράς για άλλες χώρες. Είναι ουσιώδους σημασίας η διαφάνεια να λαμβάνει υπόψη την αμοιβαιότητα μεταξύ ανταγωνιστών.
__________________
__________________
16 COM(2015)0610 της 27ης Οκτωβρίου 2015.
16 COM(2015)0610 της 27ης Οκτωβρίου 2015.
17 COM(2014)0910 της 16ης Δεκεμβρίου 2014.
17 COM(2014)0910 της 16ης Δεκεμβρίου 2014.
Τροπολογία 5
Πρόταση οδηγίας
Αιτιολογική σκέψη 2
(2)  Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο στο ψήφισμά του της 16ης Δεκεμβρίου 2015 σχετικά με την επίτευξη διαφάνειας, συντονισμού και σύγκλισης στις πολιτικές όσον αφορά τη φορολογία των εταιρειών στην Ένωση18 αναγνώρισε ότι η αύξηση της διαφάνειας στον τομέα της φορολογίας εταιρειών μπορεί να βελτιώσει την είσπραξη των φόρων, να καταστήσει αποδοτικότερο το έργο των φορολογικών αρχών και να εξασφαλίσει την αύξηση της εμπιστοσύνης του κοινού στα φορολογικά συστήματα και στις κυβερνήσεις.
(2)  Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο στο ψήφισμά του της 16ης Δεκεμβρίου 2015 σχετικά με την επίτευξη διαφάνειας, συντονισμού και σύγκλισης στις πολιτικές όσον αφορά τη φορολογία των εταιρειών στην Ένωση18 αναγνώρισε ότι η αύξηση της διαφάνειας της συνεργασίας και της σύγκλισης στον τομέα της πολιτικής της Ένωσης όσον αφορά τη φορολογία εταιρειών μπορεί να βελτιώσει την είσπραξη των φόρων, να καταστήσει αποδοτικότερο το έργο των φορολογικών αρχών, να βοηθήσει τους φορείς διαμόρφωσης της πολιτικής στην αξιολόγηση του τρέχοντος φορολογικού συστήματος, στην πορεία ανάπτυξης της μελλοντικής νομοθεσίας, να εξασφαλίσει την αύξηση της εμπιστοσύνης του κοινού στα φορολογικά συστήματα και στις κυβερνήσεις και να βελτιώσει τη λήψη αποφάσεων για την πραγματοποίηση επενδύσεων βάσει ακριβέστερων προφίλ κινδύνου εταιρειών.
__________________
__________________
18 2015/2010(INL).
18 2015/2010(INL).
Τροπολογία 6
Πρόταση οδηγίας
Αιτιολογική σκέψη 2 α (νέα)
(2α)  Η δημόσια υποβολή εκθέσεων ανά χώρα συνιστά αποτελεσματικό και κατάλληλο εργαλείο για την αύξηση της διαφάνειας σε σχέση με τις δραστηριότητες των πολυεθνικών εταιρειών και για να δοθεί η δυνατότητα στο κοινό να αξιολογεί τον αντίκτυπο των δραστηριοτήτων αυτών στην πραγματική οικονομία. Θα βελτιώσει επίσης την ικανότητα των μετόχων να αξιολογούν ορθά τους κινδύνους που αναλαμβάνουν οι εταιρείες, θα οδηγήσει σε επενδυτικές στρατηγικές που βασίζονται σε ακριβείς πληροφορίες και θα ενισχύσει τη δυνατότητα των υπευθύνων λήψης αποφάσεων να αξιολογούν την αποτελεσματικότητα και τις επιπτώσεις των εθνικών νομοθεσιών.
Τροπολογία 7
Πρόταση οδηγίας
Αιτιολογική σκέψη 2 β (νέα)
(2β)  Η υποβολή εκθέσεων ανά χώρα θα έχει επίσης θετικό αντίκτυπο στα δικαιώματα ενημέρωσης και διαβούλευσης των εργαζομένων, όπως ορίζει η οδηγία 2002/14/ΕΚ και, με την αύξηση των γνώσεων σχετικά με τις δραστηριότητες των εταιρειών, στην ποιότητα του διαλόγου στο εσωτερικό των εταιρειών.
Τροπολογία 8
Πρόταση οδηγίας
Αιτιολογική σκέψη 4
(4)  Απευθύνοντας έκκληση για ένα δίκαιο και σύγχρονο διεθνές φορολογικό σύστημα σε παγκόσμιο επίπεδο τον Νοέμβριο του 2015, η G20 προσυπέγραψε το σχέδιο δράσης του ΟΟΣΑ για την καταπολέμηση της διάβρωσης της φορολογικής βάσης και της μετατόπισης κερδών («Action Plan on Base Erosion and Profit Shifting» – BEPS), το οποίο είχε ως στόχο να παράσχει στις κυβερνήσεις σαφείς διεθνείς λύσεις για την αντιμετώπιση των κενών και των αναντιστοιχιών στους υφιστάμενους κανόνες που επιτρέπουν τη μετατόπιση των κερδών των εταιρειών σε τόπους χωρίς φορολογία ή με χαμηλή φορολογία, όπου δεν δημιουργείται καμία πραγματική αξία. Ειδικότερα, με τη δράση 13 του σχεδίου BEPS καθιερώνεται η υποβολή δήλωσης στοιχείων ανά χώρα από ορισμένες πολυεθνικές επιχειρήσεις προς τις εθνικές φορολογικές αρχές σε εμπιστευτική βάση. Στις 27 Ιανουαρίου 2016, η Επιτροπή ενέκρινε τη «Δέσμη για την καταπολέμηση της φοροαποφυγής». Ένας από τους στόχους της εν λόγω δέσμης μέτρων είναι να μεταφερθεί στο δίκαιο της Ένωσης η δράση 13 του σχεδίου BEPS μέσω της τροποποίησης της οδηγίας 2011/16/ΕΕ του Συμβουλίου20.
(4)  Απευθύνοντας έκκληση για ένα δίκαιο και σύγχρονο διεθνές φορολογικό σύστημα σε παγκόσμιο επίπεδο τον Νοέμβριο του 2015, η G20 προσυπέγραψε το σχέδιο δράσης του ΟΟΣΑ για την καταπολέμηση της διάβρωσης της φορολογικής βάσης και της μετατόπισης κερδών («Action Plan on Base Erosion and Profit Shifting» – BEPS), το οποίο είχε ως στόχο να παράσχει στις κυβερνήσεις σαφείς διεθνείς λύσεις για την αντιμετώπιση των κενών και των αναντιστοιχιών στους υφιστάμενους κανόνες που επιτρέπουν τη μετατόπιση των κερδών των εταιρειών σε τόπους χωρίς φορολογία ή με χαμηλή φορολογία, όπου δεν δημιουργείται καμία πραγματική αξία. Ειδικότερα, με τη δράση 13 του σχεδίου BEPS καθιερώνεται η υποβολή δήλωσης στοιχείων ανά χώρα από ορισμένες πολυεθνικές επιχειρήσεις προς τις εθνικές φορολογικές αρχές σε εμπιστευτική βάση. Στις 27 Ιανουαρίου 2016, η Επιτροπή ενέκρινε τη «Δέσμη για την καταπολέμηση της φοροαποφυγής». Ένας από τους στόχους της εν λόγω δέσμης μέτρων είναι να μεταφερθεί στο δίκαιο της Ένωσης η δράση 13 του σχεδίου BEPS μέσω της τροποποίησης της οδηγίας 2011/16/ΕΕ του Συμβουλίου20. Εντούτοις, η φορολόγηση των κερδών σε περίπτωση δημιουργίας αξίας απαιτεί πιο ολοκληρωμένη προσέγγιση της υποβολής εκθέσεων ανά χώρα στη βάση δημόσιας υποβολής εκθέσεων.
__________________
__________________
20 Οδηγία 2011/16/EE του Συμβουλίου, της 15ης Φεβρουαρίου 2011, σχετικά με τη διοικητική συνεργασία στον τομέα της φορολογίας και με την κατάργηση της οδηγίας 77/799/ΕΟΚ (ΕΕ L 64 της 11.3.2011, σ. 1).
20 Οδηγία 2011/16/EE του Συμβουλίου, της 15ης Φεβρουαρίου 2011, σχετικά με τη διοικητική συνεργασία στον τομέα της φορολογίας και με την κατάργηση της οδηγίας 77/799/ΕΟΚ (ΕΕ L 64 της 11.3.2011, σ. 1).
Τροπολογία 9
Πρόταση οδηγίας
Αιτιολογική σκέψη 4 α (νέα)
(4α)  Ο Οργανισμός Διεθνών Λογιστικών Προτύπων (ΟΔΛΠ) θα πρέπει να αναβαθμίσει τα συναφή Διεθνή Πρότυπα Χρηματοοικονομικής Αναφοράς (ΔΠΧΑ) και τα Διεθνή Λογιστικά Πρότυπα (ΔΛΠ) προκειμένου να διευκολύνει την εισαγωγή απαιτήσεων δημόσιας υποβολής εκθέσεων ανά χώρα.
Τροπολογία 10
Πρόταση οδηγίας
Αιτιολογική σκέψη 4 β (νέα)
(4β)  Η δημόσια υποβολή εκθέσεων ανά χώρα έχει καθιερωθεί ήδη στην Ένωση για τον τραπεζικό τομέα μέσω της οδηγίας 2013/36/ΕΕ, όπως και για τους τομείς της εξόρυξης ή της υλοτόμησης μέσω της οδηγίας 2013/34/ΕΕ.
Τροπολογία 11
Πρόταση οδηγίας
Αιτιολογική σκέψη 4 γ (νέα)
(4γ)  Η Ένωση, μέσω της άνευ προηγουμένου εισαγωγής της δημόσιας υποβολής εκθέσεων ανά χώρα, έχει καταστεί παγκόσμια πρωτοπόρος στην καταπολέμηση της φοροαποφυγής.
Τροπολογία 12
Πρόταση οδηγίας
Αιτιολογική σκέψη 4 δ (νέα)
(4δ)  Λαμβάνοντας υπόψη ότι η αποτελεσματική καταπολέμηση της φοροδιαφυγής, της φοροαποφυγής και του επιθετικού φορολογικού σχεδιασμού μπορεί να είναι επιτυχής μόνο αν αναληφθούν κοινές δράσεις σε διεθνές επίπεδο, είναι απολύτως απαραίτητο η Ένωση, χωρίς να παραιτηθεί του ηγετικού της ρόλου σε αυτόν τον αγώνα, να συντονίσει τις δράσεις της με τους διεθνείς παράγοντες, στο πλαίσιο του ΟΟΣΑ παραδείγματος χάρη. Οι μονομερείς ενέργειες, ακόμη και αν είναι πολύ φιλόδοξες, δεν έχουν μεγάλες πιθανότητες να πετύχουν και, επιπλέον, θέτουν σε κίνδυνο την ανταγωνιστικότητα των ευρωπαϊκών εταιρειών και βλάπτουν το επενδυτικό κλίμα της Ένωσης.
Τροπολογία 13
Πρόταση οδηγίας
Αιτιολογική σκέψη 4 ε (νέα)
(4ε)  Η αύξηση της διαφάνειας στο πεδίο της γνωστοποίησης οικονομικών στοιχείων καταλήγει σε ένα αποτέλεσμα θετικό για όλους, καθώς οι φορολογικές διοικήσεις θα είναι πιο αποδοτικές, θα αυξηθεί η συμμετοχή της κοινωνίας των πολιτών, θα ενημερώνονται καλύτερα οι εργαζόμενοι και οι επενδυτές θα καταστούν λιγότερο απρόθυμοι να αναλάβουν κινδύνους. Επιπλέον, οι επιχειρήσεις θα ωφεληθούν από τη βελτίωση των σχέσεων με τους ενδιαφερόμενους φορείς, με αποτέλεσμα την αύξηση της σταθερότητας, καθώς και την ευκολότερη πρόσβαση σε χρηματοδότηση λόγω του σαφέστερου προφίλ κινδύνου και της ενισχυμένης φήμης.
Τροπολογία 14
Πρόταση οδηγίας
Αιτιολογική σκέψη 5
(5)  Ο ενισχυμένος δημόσιος έλεγχος των φόρων εισοδήματος εταιρειών τους οποίους καταβάλλουν οι πολυεθνικές επιχειρήσεις που δραστηριοποιούνται στην Ένωση αποτελεί ουσιώδες στοιχείο για την περαιτέρω προαγωγή της εταιρικής ευθύνης, τη συμβολή στην ευημερία μέσω της καταβολής φόρων, την προώθηση του δικαιότερου φορολογικού ανταγωνισμού στο εσωτερικό της Ένωσης μέσω ενός πιο εμπεριστατωμένου δημόσιου διαλόγου και την αποκατάσταση της εμπιστοσύνης του κοινού στη δικαιοσύνη των εθνικών φορολογικών συστημάτων. Αυτός ο δημόσιος έλεγχος μπορεί να επιτευχθεί μέσω δήλωσης με πληροφορίες για τη φορολογία εισοδήματος, ανεξαρτήτως του τόπου εγκατάστασης της τελικής μητρικής επιχείρησης του πολυεθνικού ομίλου.
(5)  Πέραν της αυξημένης διαφάνειας που δημιουργεί η υποβολή εκθέσεων ανά χώρα για τις εθνικές φορολογικές αρχές, ο ενισχυμένος δημόσιος έλεγχος των φόρων εισοδήματος εταιρειών τους οποίους καταβάλλουν οι πολυεθνικές επιχειρήσεις που δραστηριοποιούνται στην Ένωση αποτελεί ουσιώδες στοιχείο για την προώθηση της εταιρικής λογοδοσίας, και για την περαιτέρω προαγωγή της εταιρικής κοινωνικής ευθύνης, τη συμβολή στην ευημερία μέσω της καταβολής φόρων, την προώθηση του δικαιότερου φορολογικού ανταγωνισμού στο εσωτερικό της Ένωσης μέσω ενός πιο εμπεριστατωμένου δημόσιου διαλόγου και την αποκατάσταση της εμπιστοσύνης του κοινού στη δικαιοσύνη των εθνικών φορολογικών συστημάτων. Αυτός ο δημόσιος έλεγχος μπορεί να επιτευχθεί μέσω δήλωσης με πληροφορίες για τη φορολογία εισοδήματος, ανεξαρτήτως του τόπου εγκατάστασης της τελικής μητρικής επιχείρησης του πολυεθνικού ομίλου. Ωστόσο, αυτός ο δημόσιος έλεγχος πρέπει να ασκείται χωρίς να βλάπτεται το επενδυτικό κλίμα στην Ένωση ή η ανταγωνιστικότητα των εταιρειών της Ένωσης, ιδίως των ΜΜΕ, όπως ορίζεται στην παρούσα οδηγία, και των επιχειρήσεων μεσαίας κεφαλαιοποίησης, όπως ορίζεται στον κανονισμό (ΕΕ) 2015/1017, οι οποίες θα πρέπει να εξαιρούνται από την υποχρέωση υποβολής εκθέσεων που καθορίζονται δυνάμει της παρούσας οδηγίας.
__________________
1a Κανονισμός (ΕΕ) 2015/1017 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 25ης Ιουνίου 2015, για το Ευρωπαϊκό Ταμείο Στρατηγικών Επενδύσεων, τον Ευρωπαϊκό Κόμβο Επενδυτικών Συμβουλών και την Ευρωπαϊκή Πύλη Επενδυτικών Έργων και την τροποποίηση των κανονισμών (ΕΕ) αριθ. 1291/2013 και (ΕΕ) αριθ. 1316/2013 — Ευρωπαϊκό Ταμείο Στρατηγικών Επενδύσεων (ΕΕ L 169 της 1.7.2015, σ. 1).
Τροπολογία 15
Πρόταση οδηγίας
Αιτιολογική σκέψη 5 α (νέα)
(5α)   Η Επιτροπή ορίζει την εταιρική κοινωνική ευθύνη (ΕΚΕ) ως ευθύνη των επιχειρήσεων για τον αντίκτυπό τους στην κοινωνία. Η εκάστοτε εταιρεία διαχειρίζεται τα θέματα ΕΚΕ. Οι δημόσιες αρχές μπορούν να διαδραματίσουν υποστηρικτικό ρόλο μέσω ενός έξυπνου συνδυασμού οικειοθελών μέτρων πολιτικής και, όπου κρίνεται απαραίτητο, συμπληρωματικών ρυθμίσεων. Οι εταιρείες μπορούν να καταστούν κοινωνικά υπεύθυνες είτε τηρώντας τον νόμο είτε εντάσσοντας κοινωνικές, περιβαλλοντικές, δεοντολογικές ανησυχίες ή ζητήματα ανθρωπίνων δικαιωμάτων και καταναλωτών στην επιχειρηματική τους στρατηγική και στις επιχειρηματικές τους δραστηριότητες, ή και τα δύο.
Τροπολογία 16
Πρόταση οδηγίας
Αιτιολογική σκέψη 6
(6)  Το κοινό θα πρέπει να είναι σε θέση να υποβάλλει σε έλεγχο όλες τις δραστηριότητες ενός ομίλου όταν ο όμιλος αυτός διαθέτει ορισμένες εγκαταστάσεις εντός της Ένωσης. Για ομίλους που ασκούν δραστηριότητες εντός της Ένωσης μόνο μέσω θυγατρικών επιχειρήσεων ή υποκαταστημάτων, οι θυγατρικές και τα υποκαταστήματα θα πρέπει να δημοσιεύουν και να καθιστούν προσβάσιμη τη δήλωση που αφορά την τελική μητρική επιχείρηση. Ωστόσο, για λόγους που άπτονται της αναλογικότητας και της αποτελεσματικότητας, η υποχρέωση δημοσίευσης και διασφάλισης της προσβασιμότητας της δήλωσης αυτής θα πρέπει να περιορίζεται σε μεσαίες ή μεγάλες θυγατρικές που είναι εγκατεστημένες στην Ένωση, ή σε υποκαταστήματα αντίστοιχου μεγέθους τα οποία έχουν ανοίξει σε κράτος μέλος. Το πεδίο εφαρμογής της οδηγίας 2013/34/ΕΕ θα πρέπει συνεπώς να επεκταθεί αντίστοιχα, ώστε να καλύπτει υποκαταστήματα τα οποία έχει ανοίξει σε κράτος μέλος μια επιχείρηση με έδρα εκτός της Ένωσης.
(6)  Το κοινό θα πρέπει να είναι σε θέση να υποβάλλει σε έλεγχο όλες τις δραστηριότητες ενός ομίλου όταν ο όμιλος αυτός διαθέτει ορισμένες εγκαταστάσεις εντός και εκτός της Ένωσης. Όμιλοι που διαθέτουν εγκαταστάσεις εντός της Ένωσης θα πρέπει να συμμορφώνονται προς τις αρχές της Ένωσης για τη χρηστή διακυβέρνηση στον φορολογικό τομέα. Οι πολυεθνικές επιχειρήσεις δραστηριοποιούνται σε παγκόσμιο επίπεδο και η εταιρική συμπεριφορά τους έχει σημαντικό αντίκτυπο στις αναπτυσσόμενες χώρες. Η παροχή πρόσβασης στους πολίτες των χωρών αυτών σε εταιρικές πληροφορίες ανά χώρα θα επέτρεπε στους ίδιους και στις φορολογικές διοικήσεις των χωρών τους να παρακολουθούν, να αξιολογούν και να αποδίδουν ευθύνες στις εν λόγω εταιρείες. Δημοσιοποιώντας τις πληροφορίες για κάθε φορολογική δικαιοδοσία στην οποία δραστηριοποιείται η πολυεθνική επιχείρηση, η Ένωση θα αύξανε τη συνοχή της αναπτυξιακής της πολιτικής και θα περιόριζε πιθανά συστήματα φοροαποφυγής σε χώρες όπου η κινητοποίηση εγχώριων πόρων έχει αναγνωριστεί ως καίρια συνιστώσα της αναπτυξιακής πολιτικής της Ένωσης.
Τροπολογία 17
Πρόταση οδηγίας
Αιτιολογική σκέψη 8
(8)  Η δήλωση στοιχείων φορολογίας εισοδήματος θα πρέπει να παρέχει στοιχεία που αφορούν όλες τις δραστηριότητες μιας επιχείρησης ή όλων των συνδεδεμένων επιχειρήσεων ενός ομίλου που ελέγχονται από μια τελική μητρική επιχείρηση. Οι πληροφορίες θα πρέπει να βασίζονται στις προδιαγραφές περί υποβολής εκθέσεων της δράσης 13 του σχεδίου BEPS και να περιορίζονται σε όσες είναι αναγκαίες ώστε να καθίσταται εφικτός ο αποτελεσματικός δημόσιος έλεγχος, ούτως ώστε να διασφαλίζεται ότι η δημοσιότητα δεν θα προκαλεί δυσανάλογους κινδύνους ή μειονεκτήματα. Η δήλωση θα πρέπει επίσης να περιλαμβάνει σύντομη περιγραφή της φύσης των δραστηριοτήτων. Αυτή η περιγραφή θα μπορούσε να βασίζεται στην κατηγοριοποίηση που παρατίθεται στον πίνακα 2 του κεφαλαίου V παράρτημα ΙΙΙ των «Κατευθυντήριων οδηγιών του ΟΟΣΑ για την τεκμηρίωση της ενδοομιλικής τιμολόγησης». Η δήλωση πρέπει να περιλαμβάνει μια γενική προσέγγιση που παρέχει εξηγήσεις σε περίπτωση σημαντικών αποκλίσεων σε επίπεδο ομίλου μεταξύ των ποσών των φόρων που προέκυψαν και τα ποσά των φόρων που καταβάλλονται, λαμβάνοντας υπόψη τα αντίστοιχα ποσά για τα προηγούμενα οικονομικά έτη.
(8)  Η δήλωση στοιχείων φορολογίας εισοδήματος θα πρέπει να παρέχει στοιχεία που αφορούν όλες τις δραστηριότητες μιας επιχείρησης ή όλων των συνδεδεμένων επιχειρήσεων ενός ομίλου που ελέγχονται από μια τελική μητρική επιχείρηση. Οι πληροφορίες θα πρέπει να λαμβάνουν υπόψη τις προδιαγραφές περί υποβολής εκθέσεων της δράσης 13 του σχεδίου BEPS και να περιορίζονται σε όσες είναι αναγκαίες ώστε να καθίσταται εφικτός ο αποτελεσματικός δημόσιος έλεγχος, ούτως ώστε να διασφαλίζεται ότι η δημοσιότητα δεν θα προκαλεί δυσανάλογους κινδύνους ή μειονεκτήματα, όσον αφορά την ανταγωνιστικότητα, ή παρερμηνείες για τις ενδιαφερόμενες επιχειρήσεις. Η δήλωση θα πρέπει επίσης να περιλαμβάνει σύντομη περιγραφή της φύσης των δραστηριοτήτων. Αυτή η περιγραφή θα μπορούσε να βασίζεται στην κατηγοριοποίηση που παρατίθεται στον πίνακα 2 του κεφαλαίου V παράρτημα ΙΙΙ των «Κατευθυντήριων οδηγιών του ΟΟΣΑ για την τεκμηρίωση της ενδοομιλικής τιμολόγησης». Η δήλωση θα πρέπει να περιλαμβάνει μια γενική προσέγγιση που παρέχει εξηγήσεις, μεταξύ άλλων σε περίπτωση σημαντικών αποκλίσεων σε επίπεδο ομίλου μεταξύ των ποσών των φόρων που προέκυψαν και τα ποσά των φόρων που καταβάλλονται, λαμβάνοντας υπόψη τα αντίστοιχα ποσά για τα προηγούμενα οικονομικά έτη.
Τροπολογία 18
Πρόταση οδηγίας
Αιτιολογική σκέψη 9
(9)  Για να εξασφαλιστεί ένα επίπεδο ανάλυσης που θα παρέχει τη δυνατότητα στους πολίτες να αξιολογούν καλύτερα τον τρόπο με τον οποίο οι πολυεθνικές επιχειρήσεις συμβάλλουν στην ευημερία κάθε κράτους μέλους, τα στοιχεία θα πρέπει να κατανέμονται ανά κράτος μέλος. Επιπλέον, τα στοιχεία σχετικά με τις δραστηριότητες των πολυεθνικών επιχειρήσεων θα πρέπει επίσης να παρουσιάζονται με υψηλό επίπεδο ανάλυσης όσον αφορά ορισμένες φορολογικές δικαιοδοσίες που προκαλούν ιδιαίτερα προβλήματα. Για όλες τις άλλες πράξεις σε τρίτες χώρες, τα στοιχεία θα πρέπει να παρέχονται με έναν συνολικό αριθμό.
(9)  Για να εξασφαλιστεί ένα επίπεδο ανάλυσης που θα παρέχει τη δυνατότητα στους πολίτες να αξιολογούν καλύτερα τον τρόπο με τον οποίο οι πολυεθνικές επιχειρήσεις συμβάλλουν στην ευημερία σε κάθε δικαιοδοσία στην οποία δραστηριοποιούνται, τόσο εντός και εκτός της Ένωσης, χωρίς να βλάπτεται η ανταγωνιστικότητα των επιχειρήσεων, τα στοιχεία θα πρέπει να κατανέμονται ανά δικαιοδοσία. Οι δηλώσεις στοιχείων φορολογίας εισοδήματος μπορούν να είναι κατανοητές και να χρησιμοποιούνται μόνο εάν παρουσιάζονται κατά τρόπο αναλυτικό για κάθε φορολογική δικαιοδοσία.
Τροπολογία 82
Πρόταση οδηγίας
Αιτιολογική σκέψη 9 α (νέα)
(9α)  Όταν οι πληροφορίες προς κοινοποίηση θα μπορούσαν να θεωρηθούν ευαίσθητες εμπορικές πληροφορίες από την επιχείρηση, η τελευταία θα πρέπει να είναι σε θέση να ζητεί άδεια από την αρμόδια αρχή της δικαιοδοσίας όπου είναι εγκατεστημένη, να μην αποκαλύπτει το πλήρες περιεχόμενο των πληροφοριών. Εάν η αρμόδια εθνική αρχή δεν είναι φορολογική αρχή, η αρμόδια φορολογική αρχή θα πρέπει να συμμετέχει στη λήψη της σχετικής απόφασης.
Τροπολογία 19
Πρόταση οδηγίας
Αιτιολογική σκέψη 11
(11)  Προκειμένου να διασφαλιστεί η δημοσιοποίηση στο κοινό των περιπτώσεων έλλειψης συμμόρφωσης, οι νόμιμοι ελεγκτές ή τα ελεγκτικά γραφεία θα πρέπει να ελέγχουν αν η δήλωση στοιχείων φορολογίας εισοδήματος έχει υποβληθεί και παρουσιαστεί σύμφωνα με τις απαιτήσεις της παρούσας οδηγίας και αν έχει καταστεί προσβάσιμη στον δικτυακό τόπο της αντίστοιχης επιχείρησης ή στον δικτυακό τόπο συνδεδεμένης επιχείρησης.
(11)  Προκειμένου να διασφαλιστεί η δημοσιοποίηση στο κοινό των περιπτώσεων έλλειψης συμμόρφωσης, οι νόμιμοι ελεγκτές ή τα ελεγκτικά γραφεία θα πρέπει να ελέγχουν αν η δήλωση στοιχείων φορολογίας εισοδήματος έχει υποβληθεί και παρουσιαστεί σύμφωνα με τις απαιτήσεις της παρούσας οδηγίας, αν έχει καταστεί προσβάσιμη στον δικτυακό τόπο της αντίστοιχης επιχείρησης και αν οι δημοσιοποιημένες πληροφορίες συμφωνούν με τις χρηματοοικονομικές πληροφορίες που υποβλήθηκαν σε λογιστικό έλεγχο από την επιχείρηση εντός των χρονικών ορίων που προβλέπονται στην παρούσα οδηγία.
Τροπολογία 20
Πρόταση οδηγίας
Αιτιολογική σκέψη 11 α (νέα)
(11α)  Περιπτώσεις παράβασης από επιχειρήσεις και υποκαταστήματα όσον αφορά τις απαιτήσεις δήλωσης στοιχείων φορολογίας εισοδήματος, που οδηγούν σε κυρώσεις από τα κράτη μέλη, βάσει της οδηγίας 2013/34/ΕΕ, θα πρέπει να καταγράφονται σε δημόσιο μητρώο υπό τη διαχείριση της Επιτροπής. Οι κυρώσεις αυτές μπορούν να περιλαμβάνουν, μεταξύ άλλων, διοικητικά πρόστιμα ή αποκλεισμό από δημόσιες προσκλήσεις υποβολής προσφορών και από τη χορήγηση πόρων από τα διαρθρωτικά ταμεία της Ένωσης.
Τροπολογία 21
Πρόταση οδηγίας
Αιτιολογική σκέψη 13
(13)  Προκειμένου να προσδιοριστούν ορισμένες φορολογικές δικαιοδοσίες για τις οποίες θα πρέπει να παρασχεθεί υψηλό επίπεδο ανάλυσης, η εξουσία έκδοσης πράξεων σύμφωνα με το άρθρο 290 της ΣΛΕΕ θα πρέπει να ανατεθεί στην Επιτροπή όσον αφορά την κατάρτιση ενός κοινού καταλόγου της Ευρωπαϊκής Ένωσης με τις εν λόγω φορολογικές δικαιοδοσίες. Ο εν λόγω κατάλογος πρέπει να καταρτιστεί με βάση ορισμένα κριτήρια, τα οποία καθορίζονται βάσει του παραρτήματος 1 της ανακοίνωσης της Επιτροπής προς το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο σχετικά με μια εξωτερική στρατηγική για πραγματική φορολόγηση (COM(2016) 24 final τελικό). Είναι ιδιαίτερα σημαντικό να διεξάγει η Επιτροπή τις κατάλληλες διαβουλεύσεις κατά τις προπαρασκευαστικές εργασίες της, μεταξύ άλλων και σε επίπεδο εμπειρογνωμόνων, και οι εν λόγω διαβουλεύσεις να διεξάγονται σύμφωνα με τις αρχές που προβλέπονται στη διοργανική συμφωνία για τη βελτίωση της νομοθεσίας όπως εγκρίθηκε από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, το Συμβούλιο και την Επιτροπή, και της οποίας αναμένεται η επίσημη υπογραφή. Ειδικότερα, για να εξασφαλιστεί η ίση συμμετοχή στην προετοιμασία των κατ’ εξουσιοδότηση πράξεων, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο λαμβάνουν όλα τα έγγραφα ταυτόχρονα με τους εμπειρογνώμονες των κρατών μελών και οι εμπειρογνώμονές τους έχουν συστηματικά έχουν πρόσβαση στις συνεδριάσεις των ομάδων εμπειρογνωμόνων της Επιτροπής που ασχολούνται με την κατάρτιση των κατ’ εξουσιοδότηση πράξεων.
διαγράφεται
Τροπολογία 22
Πρόταση οδηγίας
Αιτιολογική σκέψη 13 α (νέα)
(13α)   Για να διασφαλιστούν ενιαίοι όροι εφαρμογής του άρθρου 48β παράγραφοι 1, 3, 4 και 6 και του άρθρου 48γ παράγραφος 5 της οδηγίας 2013/34/ΕΕ, θα πρέπει επίσης να ανατεθούν εκτελεστικές αρμοδιότητες στην Επιτροπή. Οι αρμοδιότητες αυτές θα πρέπει να ασκούνται σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 182/2011 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου1a.
________________
1aΚανονισμός (ΕΕ) αριθ. 182/2011 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 16ης Φεβρουαρίου 2011, για τη θέσπιση κανόνων και γενικών αρχών σχετικά με τους τρόπους ελέγχου από τα κράτη μέλη της άσκησης των εκτελεστικών αρμοδιοτήτων από την Επιτροπή (ΕΕ L 55 της 28.2.2011, σ. 13).
Τροπολογία 23
Πρόταση οδηγίας
Αιτιολογική σκέψη 14
(14)  Δεδομένου ότι ο στόχος της παρούσας οδηγίας δεν μπορεί να επιτευχθεί επαρκώς από τα κράτη μέλη, μπορεί όμως, λόγω των αποτελεσμάτων του, να επιτευχθεί καλύτερα σε ενωσιακό επίπεδο, η Ένωση μπορεί να θεσπίσει μέτρα, σύμφωνα με την αρχή της επικουρικότητας που προβλέπεται στο άρθρο 5 της Συνθήκης για την Ευρωπαϊκή Ένωση. Σύμφωνα με την αρχή της αναλογικότητας που προβλέπεται στο ίδιο άρθρο, η παρούσα οδηγία δεν υπερβαίνει τα αναγκαία όρια για την επίτευξη του στόχου αυτού.
(14)  Δεδομένου ότι ο στόχος της παρούσας οδηγίας δεν μπορεί να επιτευχθεί επαρκώς από τα κράτη μέλη, μπορεί όμως, λόγω των αποτελεσμάτων του, να επιτευχθεί καλύτερα σε ενωσιακό επίπεδο, η Ένωση μπορεί να θεσπίσει μέτρα, σύμφωνα με την αρχή της επικουρικότητας που προβλέπεται στο άρθρο 5 της Συνθήκης για την Ευρωπαϊκή Ένωση. Συνεπώς, η δράση της Ένωσης δικαιολογείται για να αντιμετωπιστεί η διασυνοριακή διάσταση όταν παρατηρείται επιθετικός φορολογικός σχεδιασμός ή συμφωνίες ενδοομιλικής τιμολόγησης. Η πρωτοβουλία αυτή ανταποκρίνεται στους προβληματισμούς που διατυπώθηκαν από τα ενδιαφερόμενα μέρη σχετικά με την ανάγκη να αντιμετωπιστούν οι στρεβλώσεις στην ενιαία αγορά χωρίς να διακυβεύεται η ανταγωνιστικότητα της Ένωσης. Δεν αναμένεται να δημιουργήσει άσκοπη διοικητική επιβάρυνση στις εταιρείες, δεν συνεπάγεται περαιτέρω φορολογικές συγκρούσεις ούτε προκαλεί κίνδυνο διπλής φορολογίας. Σύμφωνα με την αρχή της αναλογικότητας που προβλέπεται στο ίδιο άρθρο, η παρούσα οδηγία δεν υπερβαίνει τα αναγκαία όρια για την επίτευξη του στόχου αυτού, τουλάχιστον όσον αφορά τη μεγαλύτερη διαφάνεια.
Τροπολογία 24
Πρόταση οδηγίας
Αιτιολογική σκέψη 15
(15)  Η παρούσα οδηγία σέβεται τα θεμελιώδη δικαιώματα και τηρεί τις αρχές που αναγνωρίζονται ιδίως στον Χάρτη των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
(15)  Εν γένει, στο πλαίσιο της παρούσας οδηγίας, η έκταση των κοινοποιούμενων πληροφοριών είναι αναλογική προς τους στόχους της ενίσχυσης της δημόσιας διαφάνειας και του δημόσιου ελέγχου. Συνεπώς, θεωρείται ότι η παρούσα οδηγία σέβεται τα θεμελιώδη δικαιώματα και τηρεί τις αρχές που αναγνωρίζονται ιδίως στον Χάρτη των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Τροπολογία 25
Πρόταση οδηγίας
Αιτιολογική σκέψη 16
(16)  Σύμφωνα με την κοινή πολιτική δήλωση της 28ης Σεπτεμβρίου 2011 των κρατών μελών και της Επιτροπής σχετικά με τα επεξηγηματικά έγγραφα24, τα κράτη μέλη ανέλαβαν να συνοδεύουν, στις περιπτώσεις όπου αιτιολογείται, την κοινοποίηση των μέτρων μεταφοράς στο εθνικό δίκαιο με ένα ή περισσότερα έγγραφα στα οποία θα επεξηγείται η σχέση μεταξύ των συστατικών στοιχείων μιας οδηγίας και των αντίστοιχων μερών των πράξεων μεταφοράς στο εθνικό δίκαιο. Όσον αφορά την παρούσα οδηγία, ο νομοθέτης θεωρεί ότι η διαβίβαση τέτοιων εγγράφων είναι δικαιολογημένη.
(16)  Σύμφωνα με την κοινή πολιτική δήλωση της 28ης Σεπτεμβρίου 2011 των κρατών μελών και της Επιτροπής σχετικά με τα επεξηγηματικά έγγραφα24, τα κράτη μέλη ανέλαβαν να συνοδεύουν, στις περιπτώσεις όπου αιτιολογείται, την κοινοποίηση των μέτρων μεταφοράς στο εθνικό δίκαιο με ένα ή περισσότερα έγγραφα στα οποία θα επεξηγείται η σχέση μεταξύ των συστατικών στοιχείων μιας οδηγίας και των αντίστοιχων μερών των πράξεων μεταφοράς στο εθνικό δίκαιο, για παράδειγμα με τη μορφή ενός πίνακα αντιστοιχίας. Όσον αφορά την παρούσα οδηγία, ο νομοθέτης θεωρεί ότι η διαβίβαση τέτοιων εγγράφων είναι δικαιολογημένη, προκειμένου να επιτευχθεί ο στόχος της οδηγίας και να αποφευχθούν τυχόν κενά και αναντιστοιχίες σε ό,τι αφορά τη μεταφορά της εκ μέρους των κρατών μελών στο εσωτερικό τους δίκαιο.
__________________
__________________
24 ΕΕ C 369 της 17.12.2011, σ. 14.
24 ΕΕ C 369 της 17.12.2011, σ. 14.
Τροπολογία 26
Πρόταση οδηγίας
Άρθρο 1 – παράγραφος 1 – σημείο 2
Οδηγία 2013/34/ΕΕ
Άρθρο 48β – παράγραφος 1 – εδάφιο 1
Τα κράτη μέλη απαιτούν από τις τελικές μητρικές επιχειρήσεις που διέπονται από το εθνικό τους δίκαιο και διαθέτουν ενοποιημένο καθαρό κύκλο εργασιών που υπερβαίνει τα 750 000 000 EUR, καθώς και από τις επιχειρήσεις που διέπονται από το εθνικό τους δίκαιο και δεν αποτελούν συνδεδεμένες επιχειρήσεις και διαθέτουν καθαρό κύκλο εργασιών που υπερβαίνει τα 750 000 000 EUR, να καταρτίζουν και να δημοσιεύουν δήλωση στοιχείων φορολογίας εισοδήματος σε ετήσια βάση.
Τα κράτη μέλη απαιτούν από τις τελικές μητρικές επιχειρήσεις που διέπονται από το εθνικό τους δίκαιο και διαθέτουν ενοποιημένο καθαρό κύκλο εργασιών που υπερβαίνει τα 750 000 000 EUR, καθώς και από τις επιχειρήσεις που διέπονται από το εθνικό τους δίκαιο και δεν αποτελούν συνδεδεμένες επιχειρήσεις και διαθέτουν καθαρό κύκλο εργασιών που φθάνει ή υπερβαίνει τα 750 000 000 EUR, να καταρτίζουν και να καθιστούν δωρεάν δημόσια διαθέσιμη δήλωση στοιχείων φορολογίας εισοδήματος σε ετήσια βάση.
Τροπολογία 27
Πρόταση οδηγίας
Άρθρο 1 – παράγραφος 1 – σημείο 2
Οδηγία 2013/34/ΕΕ
Άρθρο 48β – παράγραφος 1 – εδάφιο 2
Η δήλωση στοιχείων φορολογίας εισοδήματος καθίσταται προσβάσιμη στο κοινό στον δικτυακό τόπο της επιχείρησης κατά την ημερομηνία δημοσίευσής της.
Η δήλωση στοιχείων φορολογίας εισοδήματος δημοσιεύεται σε κοινό υπόδειγμα που είναι διαθέσιμο δωρεάν και σε μορφότυπο ανοικτών δεδομένων και καθίσταται προσβάσιμη στο κοινό στον δικτυακό τόπο της επιχείρησης κατά την ημερομηνία δημοσίευσής της σε τουλάχιστον μία από τις επίσημες γλώσσες της Ένωσης. Την ίδια ημερομηνία, η επιχείρηση υποβάλλει επίσης τη δήλωση και σε δημόσιο μητρώο, το οποίο διαχειρίζεται η Επιτροπή.
Τα κράτη μέλη δεν εφαρμόζουν τους κανόνες που ορίζονται στην παρούσα παράγραφο σε περίπτωση που οι εν λόγω επιχειρήσεις δραστηριοποιούνται μόνο εντός της επικράτειας ενός κράτους μέλους και σε καμία άλλη φορολογική δικαιοδοσία.
Τροπολογία 28
Πρόταση οδηγίας
Άρθρο 1 – παράγραφος 1 – σημείο 2
Οδηγία 2013/34/ΕΕ
Άρθρο 48β – παράγραφος 3 – εδάφιο 1
Τα κράτη μέλη απαιτούν από τις μεσαίες και μεγάλες θυγατρικές επιχειρήσεις που αναφέρονται στο άρθρο 3 παράγραφοι 3 και 4, οι οποίες διέπονται από το εθνικό τους δίκαιο και ελέγχονται από μια τελική μητρική επιχείρηση η οποία έχει ενοποιημένο καθαρό κύκλο εργασιών που υπερβαίνει τα 750 000 000 EUR και η οποία δεν διέπεται από το δίκαιο κράτους μέλους, να δημοσιεύουν τη δήλωση στοιχείων φορολογίας εισοδήματος αυτής της τελικής μητρικής επιχείρησης σε ετήσια βάση.
Τα κράτη μέλη απαιτούν από τις θυγατρικές επιχειρήσεις οι οποίες διέπονται από το εθνικό τους δίκαιο και ελέγχονται από μια τελική μητρική επιχείρηση η οποία στον ισολογισμό της σε ένα οικονομικό έτος έχει ενοποιημένο καθαρό κύκλο εργασιών που φθάνει ή υπερβαίνει τα 750 000 000 EUR και η οποία δεν διέπεται από το δίκαιο κράτους μέλους, να δημοσιεύουν τη δήλωση στοιχείων φορολογίας εισοδήματος αυτής της τελικής μητρικής επιχείρησης σε ετήσια βάση.
Τροπολογία 29
Πρόταση οδηγίας
Άρθρο 1 – παράγραφος 1 – σημείο 2
Οδηγία 2013/34/ΕΕ
Άρθρο 48β – παράγραφος 3 – εδάφιο 2
Η δήλωση στοιχείων φορολογίας εισοδήματος καθίσταται προσβάσιμη στο κοινό κατά την ημερομηνία δημοσίευσής της στον δικτυακό τόπο της θυγατρικής επιχείρησης ή στον δικτυακό τόπο συνδεδεμένης επιχείρησης.
Η δήλωση στοιχείων φορολογίας εισοδήματος δημοσιεύεται σε κοινό υπόδειγμα που είναι διαθέσιμο δωρεάν και σε μορφότυπο ανοικτών δεδομένων και καθίσταται προσβάσιμη στο κοινό κατά την ημερομηνία δημοσίευσής της στον δικτυακό τόπο της θυγατρικής επιχείρησης ή στον δικτυακό τόπο συνδεδεμένης επιχείρησης σε τουλάχιστον μία από τις επίσημες γλώσσες της Ένωσης. Την ίδια ημερομηνία, η επιχείρηση υποβάλλει επίσης τη δήλωση και σε δημόσιο μητρώο, το οποίο διαχειρίζεται η Επιτροπή.
Τροπολογία 30
Πρόταση οδηγίας
Άρθρο 1 – παράγραφος 1 – σημείο 2
Οδηγία 2013/34/ΕΕ
Άρθρο 48β – παράγραφος 4 – εδάφιο 1
Τα κράτη μέλη απαιτούν από τα υποκαταστήματα που ανοίγονται στην επικράτειά τους από επιχείρηση η οποία δεν διέπεται από το δίκαιο κράτους μέλους να δημοσιεύουν σε ετήσια βάση τη δήλωση στοιχείων φορολογίας εισοδήματος της τελικής μητρικής επιχείρησης που αναφέρεται στην παράγραφο 5 στοιχείο α) του παρόντος άρθρου.
Τα κράτη μέλη απαιτούν από τα υποκαταστήματα που ανοίγονται στην επικράτειά τους από επιχείρηση η οποία δεν διέπεται από το δίκαιο κράτους μέλους να δημοσιεύουν και να καθιστούν προσβάσιμη, δωρεάν, σε ετήσια βάση τη δήλωση στοιχείων φορολογίας εισοδήματος της τελικής μητρικής επιχείρησης που αναφέρεται στην παράγραφο 5 στοιχείο α) του παρόντος άρθρου.
Τροπολογία 31
Πρόταση οδηγίας
Άρθρο 1 – παράγραφος 1 – σημείο 2
Οδηγία 2013/34/ΕΕ
Άρθρο 48β – παράγραφος 4 – εδάφιο 2
Η δήλωση στοιχείων φορολογίας εισοδήματος καθίσταται προσβάσιμη στο κοινό κατά την ημερομηνία δημοσίευσής της στον δικτυακό τόπο του υποκαταστήματος ή στον δικτυακό τόπο συνδεδεμένης επιχείρησης.
Η δήλωση στοιχείων φορολογίας εισοδήματος δημοσιεύεται σε κοινό υπόδειγμα που είναι διαθέσιμο δωρεάν και σε μορφότυπο ανοικτών δεδομένων και καθίσταται προσβάσιμη στο κοινό κατά την ημερομηνία δημοσίευσής της στον δικτυακό τόπο του υποκαταστήματος ή στον δικτυακό τόπο συνδεδεμένης επιχείρησης σε τουλάχιστον μία από τις επίσημες γλώσσες της Ένωσης. Την ίδια ημερομηνία, η επιχείρηση υποβάλλει επίσης τη δήλωση και σε δημόσιο μητρώο, το οποίο διαχειρίζεται η Επιτροπή.
Τροπολογία 32
Πρόταση οδηγίας
Άρθρο 1 – παράγραφος 1 – σημείο 2
Οδηγία 2013/34/ΕΕ
Άρθρο 48β – παράγραφος 5 – στοιχείο α
α)  η επιχείρηση που άνοιξε το υποκατάστημα είναι είτε συνδεδεμένη επιχείρηση ομίλου που ελέγχεται από τελική μητρική επιχείρηση η οποία δεν διέπεται από το δίκαιο κράτους μέλους και διαθέτει ενοποιημένο καθαρό κύκλο εργασιών που υπερβαίνει τα 750 000 000 EUR είτε επιχείρηση που δεν αποτελεί συνδεδεμένη επιχείρηση και διαθέτει καθαρό κύκλο εργασιών που υπερβαίνει τα 750 000 000 EUR·
α)  η επιχείρηση που άνοιξε το υποκατάστημα είναι είτε συνδεδεμένη επιχείρηση ομίλου που ελέγχεται από τελική μητρική επιχείρηση η οποία δεν διέπεται από το δίκαιο κράτους μέλους και διαθέτει στον ισολογισμό της ενοποιημένο καθαρό κύκλο εργασιών που φθάνει ή υπερβαίνει τα 750 000 000 EUR είτε επιχείρηση που δεν αποτελεί συνδεδεμένη επιχείρηση και διαθέτει καθαρό κύκλο εργασιών που φθάνει ή υπερβαίνει τα 750 000 000 EUR·
Τροπολογία 33
Πρόταση οδηγίας
Άρθρο 1 – παράγραφος 1 – σημείο 2
Οδηγία 2013/34/ΕΕ
Άρθρο 48β – παράγραφος 5 – στοιχείο β
β)  η τελική μητρική επιχείρηση που αναφέρεται στο στοιχείο α) δεν διαθέτει μεσαία ή μεγάλη θυγατρική επιχείρηση κατά την έννοια της παραγράφου 3.
β)  η τελική μητρική επιχείρηση που αναφέρεται στο στοιχείο α) δεν διαθέτει μεσαία ή μεγάλη θυγατρική επιχείρηση κατά την έννοια της παραγράφου 3, η οποία να υπόκειται ήδη στις υποχρεώσεις υποβολής εκθέσεων.
Τροπολογία 34
Πρόταση οδηγίας
Άρθρο 1 – παράγραφος 1 – σημείο 2
Οδηγία 2013/34/ΕΕ
Άρθρο 48β – παράγραφος 7 α (νέα)
7α.  Στην περίπτωση των κρατών μελών που δεν έχουν υιοθετήσει το ευρώ, το ποσό σε εθνικό νόμισμα το οποίο αντιστοιχεί στα ποσά που καθορίζονται στις παραγράφους 1, 3 και 5 υπολογίζεται με βάση τη συναλλαγματική ισοτιμία που είναι δημοσιευμένη στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης κατά την ημερομηνία έναρξης ισχύος του παρόντος κεφαλαίου.
Τροπολογία 35
Πρόταση οδηγίας
Άρθρο 1 – παράγραφος 1 – σημείο 2
Οδηγία 2013/34/ΕΕ
Άρθρο 48γ – παράγραφος 2 – εισαγωγικό μέρος
2.  Οι πληροφορίες της παραγράφου 1 περιλαμβάνουν τα εξής:
2.  Οι πληροφορίες της παραγράφου 1 παρουσιάζονται σε ένα κοινό υπόδειγμα και περιλαμβάνουν τα εξής, αναλυτικά ανά δικαιοδοσία:
Τροπολογία 36
Πρόταση οδηγίας
Άρθρο 1 – παράγραφος 1 – σημείο 2
Οδηγία 2013/34/ΕΕ
Άρθρο 48γ – παράγραφος 2 – στοιχείο α
α)  σύντομη περιγραφή της φύσεως των δραστηριοτήτων·
α)  το όνομα της επικεφαλής επιχείρησης και, κατά περίπτωση, κατάλογο όλων των θυγατρικών της, σύντομη περιγραφή της φύσεως των δραστηριοτήτων τους και τις αντίστοιχες γεωγραφικές θέσεις τους·
Τροπολογία 37
Πρόταση οδηγίας
Άρθρο 1 – παράγραφος 1 – σημείο 2
Οδηγία 2013/34/ΕΕ
Άρθρο 48γ – παράγραφος 2 – στοιχείο β
β)  τον αριθμό των εργαζομένων·
β)  τον αριθμό των εργαζομένων που απασχολούνται σε βάση ισοδύναμης πλήρους απασχόλησης·
Τροπολογία 38
Πρόταση οδηγίας
Άρθρο 1 – παράγραφος 1 – σημείο 2
Οδηγία 2013/34/ΕΕ
Άρθρο 48γ – παράγραφος 2 – στοιχείο β α (νέο)
βα)  τα ακίνητα περιουσιακά στοιχεία εκτός από ταμειακά διαθέσιμα ή ταμειακά ισοδύναμα·
Τροπολογία 39
Πρόταση οδηγίας
Άρθρο 1 – παράγραφος 1 – σημείο 2
Οδηγία 2013/34/ΕΕ
Άρθρο 48γ – παράγραφος 2 – στοιχείο γ
γ)  το ποσό του καθαρού κύκλου εργασιών, που περιλαμβάνει τον κύκλο εργασιών που πραγματοποιείται από συναλλαγές με συνδεδεμένα μέρη·
γ)  το ποσό του καθαρού κύκλου εργασιών, συμπεριλαμβανομένης μιας διάκρισης μεταξύ του κύκλου εργασιών που πραγματοποιείται από συναλλαγές με συνδεδεμένα μέρη και του κύκλου εργασιών που πραγματοποιείται με μη συνδεδεμένα μέρη·
Τροπολογία 40
Πρόταση οδηγίας
Άρθρο 1 – παράγραφος 1 – σημείο 2
Οδηγία 2013/34/ΕΕ
Άρθρο 48γ – παράγραφος 2 – στοιχείο ζ α (νέο)
ζα)  το δηλωθέν κεφάλαιο·
Τροπολογία 65
Πρόταση οδηγίας
Άρθρο 1 – παράγραφος 1 – σημείο 2
Οδηγία 2013/34/ΕΕ
Άρθρο 48γ – παράγραφος 2 – στοιχείο ζ β (νέο)
ζβ)   λεπτομέρειες σχετικά με τις ληφθείσες δημόσιες επιδοτήσεις και τις τυχόν δωρεές σε πολιτικούς, πολιτικές οργανώσεις ή πολιτικά ιδρύματα·
Τροπολογία 41
Πρόταση οδηγίας
Άρθρο 1 – παράγραφος 1 – σημείο 2
Οδηγία 2013/34/ΕΕ
Άρθρο 48γ – παράγραφος 2 – στοιχείο ζ γ (νέο)
ζγ)  κατά πόσον οι επιχειρήσεις, οι θυγατρικές επιχειρήσεις ή τα υποκαταστήματα επωφελούνται από προτιμησιακή φορολογική μεταχείριση, από καθεστώς πλαισίων για την ευρεσιτεχνία ή ισοδύναμο καθεστώς.
Τροπολογία 42
Πρόταση οδηγίας
Άρθρο 1 – παράγραφος 1 – σημείο 2
Οδηγία 2013/34/ΕΕ
Άρθρο 48γ – παράγραφος 3 – εδάφιο 1
Η δήλωση παρουσιάζει τις πληροφορίες που αναφέρονται στην παράγραφο 2 χωριστά για κάθε κράτος μέλος. Όταν ένα κράτος μέλος περιλαμβάνει διάφορες περιοχές φορολογικής δικαιοδοσίας, οι πληροφορίες συνδυάζονται σε επίπεδο κράτους μέλους.
Η δήλωση παρουσιάζει τις πληροφορίες που αναφέρονται στην παράγραφο 2 χωριστά για κάθε κράτος μέλος. Όταν ένα κράτος μέλος περιλαμβάνει διάφορες περιοχές φορολογικής δικαιοδοσίας, οι πληροφορίες αναφέρονται χωριστά για κάθε φορολογική δικαιοδοσία.
Τροπολογία 43
Πρόταση οδηγίας
Άρθρο 1 – παράγραφος 1 – σημείο 2
Οδηγία 2013/34/ΕΕ
Άρθρο 48γ – παράγραφος 3 – εδάφιο 2
Η δήλωση παρουσιάζει επίσης τις πληροφορίες που αναφέρονται στην παράγραφο 2 του παρόντος άρθρου, χωριστά για κάθε φορολογική δικαιοδοσία η οποία, στο τέλος του προηγούμενου οικονομικού έτους, περιλαμβάνεται στον κοινό κατάλογο της Ένωσης σχετικά με ορισμένες φορολογικές δικαιοδοσίες που καταρτίζεται σύμφωνα με το άρθρο 48ζ, εκτός εάν η δήλωση επιβεβαιώνει ρητώς, με την επιφύλαξη της ευθύνης που αναφέρεται στο άρθρο 48ε κατωτέρω, ότι οι συνδεδεμένες επιχειρήσεις ενός ομίλου που διέπονται από το δίκαιο της εν λόγω φορολογικής δικαιοδοσίας δεν πραγματοποιούν άμεσα συναλλαγές με καμία συνδεδεμένη επιχείρηση του ίδιου ομίλου που διέπεται από το δίκαιο κράτους μέλους.
Η δήλωση παρουσιάζει τις πληροφορίες που αναφέρονται στην παράγραφο 2 του παρόντος άρθρου, χωριστά για κάθε φορολογική δικαιοδοσία εκτός Ένωσης.
Τροπολογία 44
Πρόταση οδηγίας
Άρθρο 1 – παράγραφος 1 – σημείο 2
Οδηγία 2013/34/ΕΕ
Άρθρο 48γ – παράγραφος 3 – εδάφιο 3
Η δήλωση παρουσιάζει τις πληροφορίες που αναφέρονται στην παράγραφο 2 συγκεντρωτικά για τις άλλες φορολογικές δικαιοδοσίες.
διαγράφεται
Τροπολογία 83
Πρόταση οδηγίας
Άρθρο 1 – παράγραφος 1 – σημείο 2
Οδηγία 2013/34/ΕΕ
Άρθρο 48γ – παράγραφος 3 – εδάφιο 3 α (νέο)
Προκειμένου να προστατεύονται οι εμπορικά ευαίσθητες πληροφορίες και να διασφαλιστεί ο θεμιτός ανταγωνισμός, τα κράτη μέλη μπορούν να επιτρέπουν μία ή περισσότερες ειδικές πληροφορίες που απαριθμούνται στο παρόν άρθρο να παραλείπονται προσωρινά από την έκθεση όσον αφορά τις δραστηριότητες σε μία ή περισσότερες συγκεκριμένες περιοχές φορολογικής δικαιοδοσίας όταν είναι τέτοιας φύσης που η δημοσιοποίησή τους θα ήταν σοβαρά επιζήμια για την εμπορική θέση των επιχειρήσεων που αναφέρονται στο άρθρο 48β παράγραφος 1 και στο άρθρο 48β παράγραφος 3, στο οποίο αναφέρεται. Η παράλειψη αυτή δεν εμποδίζει την ορθή και ισορροπημένη κατανόηση της φορολογικής θέσης της επιχείρησης. Η εν λόγω παράλειψη αναγράφεται στην έκθεση, μαζί με μια δεόντως αιτιολογημένη εξήγηση για κάθε φορολογική δικαιοδοσία ως προς το γιατί συμβαίνει αυτό, και με αναφορά στην αρμόδια φορολογική δικαιοδοσία ή τις αρμόδιες φορολογικές δικαιοδοσίες.
Τροπολογία 69/αναθ.
Πρόταση οδηγίας
Άρθρο 1 – παράγραφος 1 – σημείο 2
Οδηγία 2013/34/ΕΕ
Άρθρο 48γ – παράγραφος 3 – εδάφιο 3 β (νέο)
Τα κράτη μέλη θέτουν ως προϋπόθεση για την παράλειψη αυτή τη χορήγηση άδειας από την αρμόδια εθνική αρχή. Η επιχείρηση ζητεί κάθε έτος νέα άδεια από την αρμόδια αρχή, η οποία λαμβάνει απόφαση επί τη βάσει νέας αξιολόγησης της κατάστασης. Όταν οι πληροφορίες που παραλείπονται δεν ευθυγραμμίζονται πλέον με την απαίτηση που ορίζεται στο εδάφιο 3α, γίνονται αμέσως δημόσια διαθέσιμες. Μετά το τέλος της περιόδου μη δημοσιοποίησης, η επιχείρηση οφείλει επίσης να γνωστοποιεί αναδρομικά, με τη μορφή αριθμητικού μέσου όρου, τις πληροφορίες που απαιτούνται δυνάμει του παρόντος άρθρου για τα προηγούμενα έτη που καλύπτονταν από την περίοδο μη δημοσιοποίησης.
Τροπολογία 47
Πρόταση οδηγίας
Άρθρο 1 – παράγραφος 1 – σημείο 2
Οδηγία 2013/34/ΕΕ
Άρθρο 48γ – παράγραφος 3 – εδάφιο 3 γ (νέο)
Τα κράτη μέλη κοινοποιούν στην Επιτροπή τη χορήγηση τέτοιου είδους προσωρινής παρέκκλισης και της διαβιβάζουν, εμπιστευτικά, την πληροφορία που παραλείπεται, μαζί με μια λεπτομερή εξήγηση για τη χορηγούμενη παρέκκλιση. Κάθε έτος, η Επιτροπή δημοσιεύει στο δικτυακό της τόπο τις κοινοποιήσεις που λαμβάνει από τα κράτη μέλη και τις εξηγήσεις που δόθηκαν σύμφωνα με το εδάφιο 3α.
Τροπολογία 48
Πρόταση οδηγίας
Άρθρο 1 – παράγραφος 1 – σημείο 2
Οδηγία 2013/34/ΕΕ
Άρθρο 48γ – παράγραφος 3 – εδάφιο 3 δ (νέο)
Η Επιτροπή επαληθεύει ότι η απαίτηση που ορίζεται στο εδάφιο 3α γίνεται δεόντως σεβαστή, και παρακολουθεί τη χρήση αυτής της προσωρινής παρέκκλισης που είχε εγκριθεί από τις εθνικές αρχές.
Τροπολογία 70/αναθ.
Πρόταση οδηγίας
Άρθρο 1 – παράγραφος 1 – σημείο 2
Οδηγία 2013/34/ΕΕ
Άρθρο 48γ – παράγραφος 3 – εδάφιο 3 ε (νέο)
Εάν η Επιτροπή, μετά τη διενέργεια της αξιολόγησης των πληροφοριών που λαμβάνονται δυνάμει του εδαφίου 3γ, καταλήξει στο συμπέρασμα ότι η απαίτηση που ορίζεται στο εδάφιο 3α δεν πληρούται, η ενδιαφερόμενη επιχείρηση δημοσιοποιεί αμέσως τις πληροφορίες αυτές. Μετά το τέλος της περιόδου μη δημοσιοποίησης, η επιχείρηση οφείλει επίσης να γνωστοποιεί αναδρομικά, με τη μορφή αριθμητικού μέσου όρου, τις πληροφορίες που απαιτούνται δυνάμει του παρόντος άρθρου για τα προηγούμενα έτη που καλύπτονταν από την περίοδο μη δημοσιοποίησης.
Τροπολογία 50
Πρόταση οδηγίας
Άρθρο 1 – παράγραφος 1 – σημείο 2
Οδηγία 2013/34/ΕΕ
Άρθρο 48γ – παράγραφος 3 – εδάφιο 3 στ (νέο)
Η Επιτροπή, με κατ’ εξουσιοδότηση πράξη, θεσπίζει κατευθυντήριες γραμμές που θα βοηθούν τα κράτη μέλη όταν καθορίζουν τις περιπτώσεις όπου η κοινοποίηση των πληροφοριών θεωρείται ιδιαίτερα επιζήμια για την εμπορική θέση των επιχειρήσεων τις οποίες αφορούν.
Τροπολογία 51
Πρόταση οδηγίας
Άρθρο 1 – παράγραφος 1 – σημείο 2
Οδηγία 2013/34/ΕΕ
Άρθρο 48γ – παράγραφος 5
5.  Η δήλωση στοιχείων φορολογίας εισοδήματος δημοσιεύεται και καθίσταται προσβάσιμη στον δικτυακό τόπο σε τουλάχιστον μία από τις επίσημες γλώσσες της Ένωσης.
5.  Η δήλωση στοιχείων φορολογίας εισοδήματος δημοσιεύεται σε κοινό υπόδειγμα που είναι διαθέσιμο δωρεάν και σε μορφότυπο ανοικτών δεδομένων και καθίσταται προσβάσιμη στο κοινό κατά την ημερομηνία δημοσίευσής της στον δικτυακό τόπο της θυγατρικής επιχείρησης ή στον δικτυακό τόπο συνδεδεμένης επιχείρησης σε τουλάχιστον μία από τις επίσημες γλώσσες της Ένωσης. Την ίδια ημερομηνία, η επιχείρηση υποβάλλει τη δήλωση και σε δημόσιο μητρώο, το οποίο διαχειρίζεται η Επιτροπή.
Τροπολογία 52
Πρόταση οδηγίας
Άρθρο 1 – παράγραφος 1 – σημείο 2
Οδηγία 2013/34/ΕΕ
Άρθρο 48ε – παράγραφος 1
1.  Τα κράτη μέλη διασφαλίζουν ότι τα μέλη του διοικητικού, διαχειριστικού και εποπτικού οργάνου της τελικής μητρικής επιχείρησης που αναφέρεται στο άρθρο 48β παράγραφος 1, τα οποία ενεργούν εντός των ορίων των αρμοδιοτήτων που τους ανατίθενται βάσει του εθνικού δικαίου, έχουν συλλογική ευθύνη να διασφαλίζουν ότι η δήλωση στοιχείων φορολογίας εισοδήματος καταρτίζεται, δημοσιεύεται και καθίσταται προσβάσιμη σύμφωνα με τα άρθρα 48β, 48γ και 48δ.
1.  Για να ενισχυθεί η λογοδοσία έναντι τρίτων και για να διασφαλιστεί η κατάλληλη διακυβέρνηση, τα κράτη μέλη διασφαλίζουν ότι τα μέλη του διοικητικού, διαχειριστικού και εποπτικού οργάνου της τελικής μητρικής επιχείρησης που αναφέρεται στο άρθρο 48β παράγραφος 1, τα οποία ενεργούν εντός των ορίων των αρμοδιοτήτων που τους ανατίθενται βάσει του εθνικού δικαίου, έχουν συλλογική ευθύνη να διασφαλίζουν ότι η δήλωση στοιχείων φορολογίας εισοδήματος καταρτίζεται, δημοσιεύεται και καθίσταται προσβάσιμη σύμφωνα με τα άρθρα 48β, 48γ και 48δ.
Τροπολογία 53
Πρόταση οδηγίας
Άρθρο 1 – παράγραφος 1 – σημείο 2
Οδηγία 2013/34/ΕΕ
Άρθρο 48ζ
Άρθρο 48ζ
διαγράφεται
Κοινός ενωσιακός κατάλογος ορισμένων φορολογικών δικαιοδοσιών
Ανατίθεται στην Επιτροπή η εξουσία να εκδίδει κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις, σύμφωνα με το άρθρο 49, σε ό,τι αφορά την κατάρτιση ενός κοινού ενωσιακού καταλόγου ορισμένων φορολογικών δικαιοδοσιών. Ο εν λόγω κατάλογος πρέπει να βασίζεται σε αξιολόγηση των φορολογικών δικαιοδοσιών που δεν πληρούν τα ακόλουθα κριτήρια:
(1)  Διαφάνεια και ανταλλαγή πληροφοριών, συμπεριλαμβανομένης της ανταλλαγής πληροφοριών κατόπιν αιτήσεως και αυτόματης ανταλλαγής πληροφοριών όσον αφορά χρηματοοικονομικούς λογαριασμούς·
(2)  Δίκαιος φορολογικός ανταγωνισμός·
(3)  Πρότυπα που καθορίζονται από την ομάδα G20 και/ή τον ΟΟΣΑ·
(4)  Άλλα σχετικά πρότυπα, συμπεριλαμβανομένων των διεθνών προτύπων που ορίζονται από την Ομάδα Χρηματοοικονομικής Δράσης.
Η Επιτροπή επανεξετάζει τον κατάλογο σε τακτά διαστήματα και, κατά περίπτωση, τον τροποποιεί ώστε να ληφθούν υπόψη νέες περιστάσεις.
Τροπολογία 54
Πρόταση οδηγίας
Άρθρο 1 – παράγραφος 1 – σημείο 2
Οδηγία 2013/34/ΕΕ
Άρθρο 48θ – εδάφιο 1
Η Επιτροπή υποβάλλει έκθεση σχετικά με τη συμμόρφωση με τις υποχρεώσεις υποβολής δηλώσεων που ορίζονται στα άρθρα 48α έως 48στ και τον αντίκτυπό τους. Η έκθεση περιλαμβάνει αξιολόγηση του κατά πόσον η δήλωση στοιχείων φορολογίας εισοδήματος αποφέρει κατάλληλα και αναλογικά αποτελέσματα, λαμβανομένης υπόψη της ανάγκης διασφάλισης επαρκούς επιπέδου διαφάνειας και της ανάγκης δημιουργίας ανταγωνιστικού περιβάλλοντος για τις επιχειρήσεις.
Η Επιτροπή υποβάλλει έκθεση σχετικά με τη συμμόρφωση με τις υποχρεώσεις υποβολής δηλώσεων που ορίζονται στα άρθρα 48α έως 48στ και τον αντίκτυπό τους. Η έκθεση περιλαμβάνει αξιολόγηση του κατά πόσον η δήλωση στοιχείων φορολογίας εισοδήματος αποφέρει κατάλληλα και αναλογικά αποτελέσματα και αξιολογεί τη σχέση κόστους-οφέλους της ελάττωσης του κατώτατου ορίου του ενοποιημένου καθαρού κύκλου εργασιών πέραν του οποίου οι επιχειρήσεις και τα υποκαταστήματα πρέπει να δηλώσουν στοιχεία φορολογίας εισοδήματος. Επιπλέον, στην έκθεση αξιολογείται η πιθανή ανάγκη λήψης περαιτέρω συμπληρωματικών μέτρων, λαμβανομένης υπόψη της ανάγκης διασφάλισης επαρκούς επιπέδου διαφάνειας και της ανάγκης διατήρησης και διασφάλισης ανταγωνιστικού περιβάλλοντος για τις επιχειρήσεις και τις ιδιωτικές επενδύσεις.
Τροπολογία 55
Πρόταση οδηγίας
Άρθρο 1 – παράγραφος 1 – σημείο 2 α (νέο)
Οδηγία 2013/34/ΕΕ
Άρθρο 48θ α (νέο)
(2α)  Προστίθεται το ακόλουθο άρθρο:
«Άρθρο 48θ α
Το αργότερο 4 έτη μετά την έγκριση της παρούσας οδηγίας, και λαμβάνοντας υπόψη την ιδιαίτερη κατάσταση σε επίπεδο ΟΟΣΑ, η Επιτροπή επανεξετάζει, αξιολογεί και υποβάλλει έκθεση σχετικά με τις διατάξεις του παρόντος κεφαλαίου, ιδίως όσον αφορά:
—  επιχειρήσεις και υποκαταστήματα που υποχρεούνται να υποβάλλουν δήλωση στοιχείων φορολογίας, ιδίως σε σχέση με το κατά πόσο θα ήταν σκόπιμο να επεκταθεί το πεδίο εφαρμογής του εν λόγω κεφαλαίου ώστε να περιλάβει τις μεγάλες επιχειρήσεις όπως ορίζονται στο άρθρο 3 παράγραφος 4 και τους μεγάλους ομίλους όπως ορίζονται στο άρθρο 3 παράγραφος 7 της παρούσας οδηγίας·
—  το περιεχόμενο της δήλωσης στοιχείων φορολογίας όπως προβλέπεται στο άρθρο 48γ·
—  την προσωρινή παρέκκλιση που προβλέπεται στα εδάφια 3α έως 3στ του άρθρο 48γ παράγραφος 3.
Η Επιτροπή υποβάλλει στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και στο Συμβούλιο την έκθεση αυτή, συνοδευόμενη, εφόσον κρίνεται σκόπιμο, από νομοθετική πρόταση.»
Τροπολογία 56
Πρόταση οδηγίας
Άρθρο 1 – παράγραφος 1 – σημείο 2 β (νέο)
Οδηγία 2013/34/ΕΕ
Άρθρο 48θ β (νέο)
(2β)  Προστίθεται το ακόλουθο άρθρο:
«Άρθρο 48θ β
Κοινό υπόδειγμα για τη δήλωση
Η Επιτροπή ορίζει, μέσω εκτελεστικών πράξεων, το κοινό υπόδειγμα που αναφέρεται στο άρθρο 48β παράγραφοι 1, 3, 4 και 6 και στο άρθρο 48γ παράγραφος 5. Οι εκτελεστικές αυτές πράξεις εκδίδονται σύμφωνα με τη διαδικασία εξέτασης που προβλέπεται στο άρθρο 50 παράγραφος 2.»
Τροπολογία 57
Πρόταση οδηγίας
Άρθρο 1 – παράγραφος 1 – σημείο 3 – στοιχείο β
Οδηγία 2013/34/ΕΕ
Άρθρο 49 – παράγραφος 3 α
3α.  Πριν από την έκδοση μιας κατ’ εξουσιοδότηση πράξης, η Επιτροπή διαβουλεύεται με εμπειρογνώμονες οι οποίοι ορίζονται από κάθε κράτος μέλος, σύμφωνα με τις αρχές που ορίζονται στη διοργανική συμφωνία για τη βελτίωση της νομοθεσίας.»
3α.  Πριν από την έκδοση μιας κατ’ εξουσιοδότηση πράξης, η Επιτροπή διαβουλεύεται με εμπειρογνώμονες οι οποίοι ορίζονται από κάθε κράτος μέλος, σύμφωνα με τις αρχές που ορίζονται στη διοργανική συμφωνία της 13ης Απριλίου 2016 για τη βελτίωση του νομοθετικού έργου*, και λαμβάνει υπόψη ιδιαίτερα τις διατάξεις των Συνθηκών και του Χάρτη των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
________________
* ΕΕ L 123 της 12.5.2016, σ. 1).
Τροπολογία 58
Πρόταση οδηγίας
Άρθρο 1 – παράγραφος 1 – σημείο 3 α (νέο)
Οδηγία 2013/34/ΕΕ
Άρθρο 51 – εδάφιο 1
(3α)  στο άρθρο 51 το πρώτο εδάφιο αντικαθίσταται από το ακόλουθο κείμενο:
Τα κράτη μέλη προβλέπουν τις κυρώσεις που επιβάλλονται στις παραβάσεις των εθνικών διατάξεων που θεσπίζονται σύμφωνα με την παρούσα οδηγία και λαμβάνουν κάθε αναγκαίο μέτρο για τη διασφάλιση της εφαρμογής τους. Οι προβλεπόμενες κυρώσεις είναι αποτελεσματικές, αναλογικές και αποτρεπτικές.»
«Τα κράτη μέλη ορίζουν τους κανόνες για τις κυρώσεις που επιβάλλονται σε περίπτωση παράβασης των εθνικών διατάξεων που θεσπίζονται δυνάμει της παρούσας οδηγίας και λαμβάνουν κάθε αναγκαίο μέτρο για τη διασφάλιση της εφαρμογής τους. Οι προβλεπόμενες κυρώσεις είναι αποτελεσματικές, αναλογικές και αποτρεπτικές.
Τα κράτη μέλη προβλέπουν τουλάχιστον διοικητικά μέτρα και κυρώσεις για την παράβαση από τις επιχειρήσεις των εθνικών διατάξεων που θεσπίζονται σύμφωνα με την παρούσα οδηγία.
Τα κράτη μέλη κοινοποιούν τις εν λόγω διατάξεις στην Επιτροπή το αργότερο έως ... [να προστεθεί η ημερομηνία ένα έτος από την έναρξη ισχύος της παρούσας οδηγίας] και την ενημερώνουν αμελλητί σχετικά με οποιαδήποτε επακόλουθη τροποποίηση που τις επηρεάζει.
Το αργότερο έως τις … [τρία έτη από την έναρξη ισχύος της παρούσας οδηγίας], η Επιτροπή καταρτίζει κατάλογο ανά χώρα των μέτρων και των κυρώσεων που ορίζονται από κάθε κράτος μέλος σύμφωνα με την παρούσα οδηγία.»

(1) Το θέμα αναπέμφθηκε για διοργανικές διαπραγματεύσεις στις αρμόδιες επιτροπές, σύμφωνα με το άρθρο 59 παράγραφος 4 τέταρτο εδάφιο του Κανονισμού (Α8-0227/2017).


Εφαρμογή προσωρινών αυτόνομων εμπορικών μέτρων για την Ουκρανία ***I
PDF 398kWORD 52k
Ψήφισμα
Κείμενο
Παράρτημα
Νομοθετικό ψήφισμα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου της 4ης Ιουλίου 2017 σχετικά με την πρόταση κανονισμού του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου που αφορά την εφαρμογή προσωρινών αυτόνομων εμπορικών μέτρων για την Ουκρανία για τη συμπλήρωση των εμπορικών παραχωρήσεων που διατίθενται στο πλαίσιο της συμφωνίας σύνδεσης (COM(2016)0631 – C8-0392/2016 – 2016/0308(COD))
P8_TA(2017)0285A8-0193/2017

(Συνήθης νομοθετική διαδικασία: πρώτη ανάγνωση)

Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο,

–  έχοντας υπόψη την πρόταση της Επιτροπής προς το Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο (COM(2016)0631),

–  έχοντας υπόψη το άρθρο 294 παράγραφος 2 και το άρθρο 207 παράγραφος 2 της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, σύμφωνα με τα οποία του υποβλήθηκε η πρόταση από την Επιτροπή (C8-0392/2016),

–  έχοντας υπόψη το άρθρο 294 παράγραφος 3 της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης,

–  έχοντας υπόψη την προσωρινή συμφωνία που εγκρίθηκε από την αρμόδια επιτροπή σύμφωνα με το άρθρο 69στ παράγραφος 4 του Κανονισμού, και τη δέσμευση του εκπροσώπου του Συμβουλίου, με επιστολή της 29ης Ιουνίου 2017, να εγκρίνει τη θέση του Κοινοβουλίου, σύμφωνα με το άρθρο 294 παράγραφος 4 της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης,

–  έχοντας υπόψη το άρθρο 59 του Κανονισμού του,

–  έχοντας υπόψη την έκθεση της Επιτροπής Διεθνούς Εμπορίου και τη γνωμοδότηση της Επιτροπής Γεωργίας και Ανάπτυξης της Υπαίθρου (A8-0193/2017),

1.  εγκρίνει τη θέση του σε πρώτη ανάγνωση όπως παρατίθεται κατωτέρω(1)·

2.  λαμβάνει υπόψη τη δήλωση της Επιτροπής που επισυνάπτεται στο παρόν ψήφισμα, η οποία θα δημοσιευθεί στη σειρά L της Επίσημης Εφημερίδας της Ευρωπαϊκής Ένωσης μαζί με την τελική νομοθετική πράξη·

3.  ζητεί από την Επιτροπή να υποβάλει εκ νέου την πρόταση στο Κοινοβούλιο, αν την αντικαταστήσει με νέο κείμενο, αν της επιφέρει σημαντικές τροποποιήσεις ή αν προτίθεται να της επιφέρει σημαντικές τροποποιήσεις·

4.  αναθέτει στον Πρόεδρό του να διαβιβάσει τη θέση του στο Συμβούλιο, στην Επιτροπή και στα εθνικά κοινοβούλια.

Θέση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου που καθορίσθηκε σε πρώτη ανάγνωση στις 4 Ιουλίου 2017 εν όψει της έγκρισης κανονισμού (ΕΕ) 2017/... του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου σχετικά με την εφαρμογή προσωρινών αυτόνομων εμπορικών μέτρων για την Ουκρανία για τη συμπλήρωση των εμπορικών παραχωρήσεων που διατίθενται στο πλαίσιο της συμφωνίας σύνδεσης

(Καθώς έχει επιτευχθεί συμφωνία μεταξύ του Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, η θέση του Κοινοβουλίου αντιστοιχεί στην τελική νομοθετική πράξη, κανονισμός (ΕΕ) 2017/1566.)

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΣΤΟ ΝΟΜΟΘΕΤΙΚΟ ΨΗΦΙΣΜΑ

Δήλωση της Επιτροπής σχετικά με το άρθρο 3 του κανονισμού σχετικά με την εφαρμογή προσωρινών αυτόνομων εμπορικών μέτρων για την Ουκρανία

Η Επιτροπή επισημαίνει ότι αν δεν είναι δυνατή η υλοποίηση της αναστολής των προτιμησιακών ρυθμίσεων πριν από την πλήρη χρησιμοποίηση των μηδενικών δασμολογικών ποσοστώσεων για γεωργικά προϊόντα, θα προσπαθήσει να προτείνει μείωση ή αναστολή των παραχωρήσεων αυτών κατά τα επόμενα έτη.

(1) Η παρούσα θέση αντικαθιστά τις τροπολογίες που εγκρίθηκαν την 1η Ιουνίου 2017 (Κείμενα που εγκρίθηκαν, P8_TA(2017)0236).


Σχέδιο διορθωτικού προϋπολογισμού αριθ. 2 του Γενικού Προϋπολογισμού 2017: εγγραφή του πλεονάσματος του οικονομικού έτους 2016
PDF 396kWORD 51k
Ψήφισμα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου της 4ης Ιουλίου 2017 σχετικά με τη θέση του Συμβουλίου όσον αφορά το σχέδιο διορθωτικού προϋπολογισμού αριθ. 2/2017 της Ευρωπαϊκής Ένωσης για το οικονομικό έτος 2017: Εγγραφή του πλεονάσματος του οικονομικού έτους 2016 (09437/2017 – C8-0190/2017 – 2017/2061(BUD))
P8_TA(2017)0286A8-0229/2017

Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο,

–  έχοντας υπόψη το άρθρο 314 της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης,

–  έχοντας υπόψη το άρθρο 106α της Συνθήκης περί ιδρύσεως της Ευρωπαϊκής Κοινότητας Ατομικής Ενεργείας,

–  έχοντας υπόψη τον κανονισμό (ΕΕ, Ευρατόμ) αριθ. 966/2012 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 25ης Οκτωβρίου 2012, σχετικά με τους δημοσιονομικούς κανόνες που εφαρμόζονται στον γενικό προϋπολογισμό της Ένωσης και την κατάργηση του κανονισμού (ΕΚ, Ευρατόμ) αριθ. 1605/2002 του Συμβουλίου(1), και ιδίως το άρθρο 41,

–  έχοντας υπόψη τον γενικό προϋπολογισμό της Ευρωπαϊκής Ένωσης για το οικονομικό έτος 2017, που εκδόθηκε οριστικά την 1η Δεκεμβρίου 2016(2),

–  έχοντας υπόψη τον κανονισμό (ΕΕ, Ευρατόμ) αριθ. 1311/2013 του Συμβουλίου, της 2ας Δεκεμβρίου 2013, για τον καθορισμό του πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου για την περίοδο 2014-2020(3),

–  έχοντας υπόψη τη διοργανική συμφωνία, της 2ας Δεκεμβρίου 2013, μεταξύ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, του Συμβουλίου και της Επιτροπής για τη δημοσιονομική πειθαρχία, τη συνεργασία σε δημοσιονομικά θέματα και τη χρηστή δημοσιονομική διαχείριση(4),

–  έχοντας υπόψη την απόφαση 2014/335/ΕΕ, Ευρατόμ του Συμβουλίου, της 26ης Μαΐου 2014, για το σύστημα των ιδίων πόρων της Ευρωπαϊκής Ένωσης(5),

–  έχοντας υπόψη το σχέδιο διορθωτικού προϋπολογισμού αριθ. 2/2017, το οποίο εγκρίθηκε από την Επιτροπή στις 12 Απριλίου 2017 (COM(2017)0188),

–  έχοντας υπόψη τη θέση επί του σχεδίου διορθωτικού προϋπολογισμού αριθ. 2/2017, η οποία εγκρίθηκε από το Συμβούλιο στις 8 Ιουνίου 2017 και διαβιβάστηκε στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο στις 9 Ιουνίου 2017 (09437/2017 – C8-0190/2017),

–  έχοντας υπόψη τα άρθρα 88 και 91 του Κανονισμού του,

–  έχοντας υπόψη την έκθεση της Επιτροπής Προϋπολογισμών (A8-0229/2017),

A.  λαμβάνοντας υπόψη ότι το σχέδιο διορθωτικού προϋπολογισμού αριθ. 2/2017 έχει ως στόχο να εγγράψει στον προϋπολογισμό 2017 το πλεόνασμα από το οικονομικό έτος 2016 που ανέρχεται σε 6 405 εκατομμύρια EUR·

B.  λαμβάνοντας υπόψη ότι τα κύρια στοιχεία του εν λόγω πλεονάσματος είναι ένα θετικό αποτέλεσμα στα έσοδα ύψους 1 688 εκατομμυρίων EUR, ένα μη δαπανηθέν ποσό στα έξοδα ύψους 4 889 εκατομμυρίων EUR και διαφορές συναλλαγματικών ισοτιμιών ύψους 173 εκατομμυρίων EUR·

Γ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι, από πλευράς εσόδων, τα δύο κύρια στοιχεία είναι τόκοι υπερημερίας και πρόστιμα (3 052 εκατομμύρια EUR) και ένα αρνητικό αποτέλεσμα στους ιδίους πόρους (1 511 εκατομμύρια EUR)·

Δ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι, από πλευράς δαπανών, η υστέρηση στην εκτέλεση ανέρχεται σε 4 825 εκατομμύρια EUR για το 2016 και σε 28 εκατομμύρια EUR για τις μεταφορές πιστώσεων του 2015 στο τμήμα ΙΙΙ (Επιτροπή) και σε 35 εκατομμύρια EUR για τα λοιπά θεσμικά όργανα·

1.  σημειώνει ότι το σχέδιο διορθωτικού προϋπολογισμού αριθ. 2/2017, όπως υποβλήθηκε από την Επιτροπή, αφορά αποκλειστικά την ενσωμάτωση στον προϋπολογισμό του πλεονάσματος 6 405 εκατομμυρίων EUR που προέκυψε το 2016, σύμφωνα με το άρθρο 18 του δημοσιονομικού κανονισμού και με τη θέση που διατύπωσε σχετικά το Συμβούλιο·

2.  τονίζει με ιδιαίτερη ανησυχία τη σημαντική υστέρηση εκτέλεσης ύψους 4 889 εκατομμυρίων EUR το 2016, παρά το γεγονός ότι ο διορθωτικός προϋπολογισμός αριθ. 4/2016 είχε ήδη μειώσει το επίπεδο των πιστώσεων πληρωμών κατά 7 284,3 εκατομμύρια EUR· επισημαίνει ότι η πολύ χαμηλή εκτέλεση των πιστώσεων πληρωμών στον τομέα της συνοχής (τομέας 1β) οφείλεται εν μέρει στις ανακριβείς προβλέψεις των κρατών μελών και στις καθυστερήσεις στον διορισμό των διαχειριστικών αρχών και των αρχών πιστοποίησης σε εθνικό επίπεδο·

3.  εφιστά την προσοχή στις αρνητικές επιπτώσεις της υποτίμησης της βρετανικής λίρας έναντι του ευρώ, η οποία είναι ο βασικός λόγος για τη μείωση των εσόδων ύψους 1 511 εκατομμυρίων EUR στο πλαίσιο των ιδίων πόρων· σημειώνει ότι αυτή η μείωση θα μπορούσε να είχε δημιουργήσει σοβαρά προβλήματα για τη χρηματοδότηση του προϋπολογισμού της Ένωσης· παρατηρεί ότι αυτή η μείωση στα έσοδα οφείλεται στη μονομερή απόφαση της Βρετανίας να αποχωρήσει από την Ένωση, αλλά το βάρος της διόρθωσης πρέπει να το επωμιστεί η Ένωση στο σύνολό της· επιμένει ότι το κόστος αυτό θα πρέπει να ληφθεί υπόψη στις διαπραγματεύσεις για τη διευθέτηση των οικονομικών υποχρεώσεων μεταξύ του Ηνωμένου Βασιλείου και της Ένωσης·

4.  σημειώνει ιδιαίτερα το σχετικά υψηλό επίπεδο των προστίμων το 2016, που ανήλθαν συνολικά σε 4 159 εκατομμύρια EUR, από τα οποία 2 861 εκατομμύρια EUR υπολογίζονται στο πλεόνασμα του 2016·

5.  επιμένει στην άποψη ότι, αντί να προσαρμοστεί η συνεισφορά βάσει του ΑΕΕ, ο προϋπολογισμός της Ένωσης θα πρέπει να έχει τη δυνατότητα να επαναχρησιμοποιεί οιοδήποτε πλεόνασμα ανακύπτει από την υστέρηση στην εκτέλεση των πιστώσεων ή από τα πρόστιμα που επιβάλλονται στις εταιρείες για λόγους παραβίασης του δικαίου της Ένωσης για τον ανταγωνισμό, προκειμένου να αντιμετωπιστούν οι χρηματοδοτικές ανάγκες της Ένωσης·

6.  παρατηρεί ότι η έγκριση του σχεδίου διορθωτικού προϋπολογισμού αριθ. 2/2017 θα μειώσει το μερίδιο των βάσει του ΑΕΕ συνεισφορών των κρατών μελών στον προϋπολογισμό της Ένωσης το 2017 κατά 6 405 εκατομμύρια EUR· προτρέπει για άλλη μια φορά τα κράτη μέλη να χρησιμοποιήσουν την ευκαιρία αυτών των επανεισροών με σκοπό να τηρήσουν τις δεσμεύσεις τους σε σχέση με την προσφυγική κρίση και να συνεισφέρουν όσο και η Ένωση στα καταπιστευματικά ταμεία της Ένωσης και στο νέο Ευρωπαϊκό Ταμείο για τη Βιώσιμη Ανάπτυξη(6)·

7.  καλεί τα θεσμικά όργανα της Ένωσης να επεξεργαστούν σύντομα τα εκκρεμή και επικείμενα σχέδια διορθωτικών προϋπολογισμών για την πρωτοβουλία για την απασχόληση των νέων και για το Ευρωπαϊκό Ταμείο για τη Βιώσιμη Ανάπτυξη, σύμφωνα με τις δεσμεύσεις που έχουν αναληφθεί στο πλαίσιο του αποτελέσματος της συνδιαλλαγής για τον προϋπολογισμό του 2017·

8.  εκφράζει τη λύπη του στο πλαίσιο του παρόντος σχεδίου διορθωτικού προϋπολογισμού διότι η έγκριση της ενδιάμεσης αναθεώρησης του πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου (ΠΔΠ) παρέμενε σε εμπλοκή στο Συμβούλιο επί αρκετούς μήνες· εκφράζει ανακούφιση διότι η βρετανική κυβέρνηση τήρησε τον λόγο της και ήρε την εμπλοκή στην αναθεώρηση του ΠΔΠ αμέσως μετά τις βουλευτικές εκλογές στο Ηνωμένο Βασίλειο· ελπίζει ότι η επανεισροή χρηματοδοτικών πόρων στα κράτη μέλη θα διευκολύνει τις προσεχείς διαπραγματεύσεις για τη διευθέτηση των οικονομικών υποχρεώσεων μεταξύ του Ηνωμένου Βασιλείου και της Ένωσης·

9.  εγκρίνει τη θέση του Συμβουλίου επί του σχεδίου διορθωτικού προϋπολογισμού αριθ. 2/2017·

10.  αναθέτει στον Πρόεδρό του να διαπιστώσει την οριστική έκδοση του διορθωτικού προϋπολογισμού αριθ. 2/2017 και να μεριμνήσει για τη δημοσίευσή του στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης·

11.  αναθέτει στον Πρόεδρό του να διαβιβάσει το παρόν ψήφισμα στο Συμβούλιο, στην Επιτροπή, στα λοιπά ενδιαφερόμενα θεσμικά όργανα και οργανισμούς, καθώς και στα εθνικά κοινοβούλια.

(1) ΕΕ L 298 της 26.10.2012, σ. 1.
(2) ΕΕ L 51 της 28.2.2017, σ. 1.
(3) ΕΕ L 347 της 20.12.2013, σ. 884.
(4) ΕΕ C 373 της 20.12.2013, σ. 1.
(5) ΕΕ L 168 της 7.6.2014, σ. 105.
(6) Πρόταση κανονισμού του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου σχετικά με το Ευρωπαϊκό Ταμείο για τη Βιώσιμη Ανάπτυξη (ΕΤΒΑ) και τη θέσπιση της εγγύησης του ΕΤΒΑ και του Ταμείου Εγγυήσεων του ΕΤΒΑ (COM(2016)0586).


Επιμήκυνση της διάρκειας ζωής των προϊόντων: οφέλη για τους καταναλωτές και τις επιχειρήσεις
PDF 523kWORD 65k
Ψήφισμα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου της 4ης Ιουλίου 2017 σχετικά με την επιμήκυνση της διάρκειας ζωής των προϊόντων: οφέλη για τους καταναλωτές και τις επιχειρήσεις (2016/2272(INI))
P8_TA(2017)0287A8-0214/2017

Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο,

–  έχοντας υπόψη τη Συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΣΛΕΕ), και ιδίως το άρθρο 114,

–  έχοντας υπόψη τα άρθρα 191, 192 και 193 της ΣΛΕΕ, καθώς και την αναφορά στον στόχο της συνετής και ορθολογικής χρησιμοποίησης των φυσικών πόρων,

–  έχοντας υπόψη την ανακοίνωση της Επιτροπής, της 16ης Ιουλίου 2008, με τίτλο «Σχέδιο δράσης για τη βιώσιμη κατανάλωση και παραγωγή και τη βιώσιμη βιομηχανική πολιτική» (COM(2008)0397),

–  έχοντας υπόψη την οδηγία 2009/125/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 21ης Οκτωβρίου 2009, για τη θέσπιση πλαισίου για τον καθορισμό απαιτήσεων οικολογικού σχεδιασμού όσον αφορά τα συνδεόμενα με την ενέργεια προϊόντα(1),

–  έχοντας υπόψη το σχέδιο εργασίας της Επιτροπής όσον αφορά τον οικολογικό σχεδιασμό για την περίοδο 2016-2019 (COM(2016)0773), ιδίως τον στόχο δημιουργίας απαιτήσεων που να αφορούν συγκεκριμένα προϊόντα και να είναι πιο οριζόντιες σε τομείς όπως η ανθεκτικότητα, η δυνατότητα επισκευής, η επεκτασιμότητα, ο σχεδιασμός για την αποσυναρμολόγηση και η ευκολία επαναχρησιμοποίησης και ανακύκλωσης,

–  έχοντας υπόψη την οδηγία 2010/30/ΕΕ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 19ης Μαΐου 2010, για την ένδειξη της κατανάλωσης ενέργειας και λοιπών πόρων από τα συνδεόμενα με την ενέργεια προϊόντα μέσω της επισήμανσης και της παροχής ομοιόμορφων πληροφοριών σχετικά με αυτά(2),

–  έχοντας υπόψη την απόφαση αριθ. 1386/2013/ΕΕ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 20ής Νοεμβρίου 2013, σχετικά με το γενικό πρόγραμμα δράσης της Ένωσης για το περιβάλλον έως το 2020 «Ευημερία εντός των ορίων του πλανήτη μας»(3) (7ο Πρόγραμμα δράσης για το Περιβάλλον),

–  έχοντας υπόψη τη γνωμοδότηση της Ευρωπαϊκής Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής, της 17ης Οκτωβρίου 2013, με θέμα «Προς μία βιώσιμη κατανάλωση: διάρκεια ζωής των βιομηχανικών προϊόντων και ενημέρωση των καταναλωτών με στόχο την ανάκτηση της εμπιστοσύνης τους»(4),

–  έχοντας υπόψη την ανακοίνωση της Επιτροπής, της 26ης Ιανουαρίου 2011, με τίτλο «Μια Ευρώπη που χρησιμοποιεί αποτελεσματικά τους πόρους της - Εμβληματική πρωτοβουλία της στρατηγικής «Ευρώπη 2020»» (COM(2011)0021),

–  έχοντας υπόψη την ανακοίνωση της Επιτροπής, της 20ής Σεπτεμβρίου 2011, με τίτλο «Χάρτης πορείας για μια αποδοτική, από πλευράς πόρων, Ευρώπη» (COM(2011)0571),

–  έχοντας υπόψη την ανακοίνωση της Επιτροπής, της 9ης Απριλίου 2013, με τίτλο «Οικοδόμηση ενιαίας αγοράς για πράσινα προϊόντα - Διευκόλυνση της καλύτερης πληροφόρησης σχετικά με τις περιβαλλοντικές επιδόσεις των προϊόντων και των οργανισμών» (COM(2013)0196),

–  έχοντας υπόψη την ανακοίνωση της Επιτροπής, της 2ας Ιουλίου 2014, με τίτλο «Προς μια κυκλική οικονομία: πρόγραμμα μηδενικών αποβλήτων για την Ευρώπη» (COM(2014)0398),

–  έχοντας υπόψη την ανακοίνωση της Επιτροπής, της 2ας Δεκεμβρίου 2015, με τίτλο «Το κλείσιμο του κύκλου – Ένα σχέδιο δράσης της ΕΕ για την κυκλική οικονομία» (COM(2015)0614) και τη δέσμη μέτρων για την κυκλική οικονομία, η οποία προβλέπει κυρίως την αναθεώρηση της οδηγίας για τα απόβλητα (οδηγία 2008/98/ΕΚ, οδηγία πλαίσιο για τα απόβλητα), της οδηγίας για τις συσκευασίες και τα απορρίμματα συσκευασίας (οδηγία 94/62/ΕΚ), της οδηγίας περί υγειονομικής ταφής των αποβλήτων (οδηγία 1999/31/ΕΚ), της οδηγίας για τα οχήματα στο τέλος του κύκλου ζωής τους (οδηγία 2000/53/ΕΚ), της οδηγίας σχετικά με τις ηλεκτρικές στήλες και τους συσσωρευτές και τα απόβλητα ηλεκτρικών στηλών και συσσωρευτών (οδηγία 2006/66/ΕΚ) και της οδηγίας σχετικά με τα απόβλητα ηλεκτρικού και ηλεκτρονικού εξοπλισμού (οδηγία 2012/19/ΕΕ),

–  έχοντας υπόψη την ανακοίνωση της Επιτροπής, της 22ας Νοεμβρίου 2016, με τίτλο «Επόμενα βήματα για ένα βιώσιμο ευρωπαϊκό μέλλον - Ευρωπαϊκή δράση για την αειφορία» (COM(2016)0739),

–  έχοντας υπόψη την πρόταση της Επιτροπής για την έκδοση οδηγίας του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 9ης Δεκεμβρίου 2015, σχετικά με ορισμένες πτυχές που αφορούν τις συμβάσεις για τις διαδικτυακές και άλλες εξ αποστάσεως πωλήσεις αγαθών (COM(2015)0635),

–  έχοντας υπόψη την οδηγία 2011/83/ΕΕ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 25ης Οκτωβρίου 2011, σχετικά με τα δικαιώματα των καταναλωτών(5),

–  έχοντας υπόψη την οδηγία 2005/29/EK του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 11ης Μαΐου 2005, για τις αθέμιτες εμπορικές πρακτικές των επιχειρήσεων προς τους καταναλωτές στην εσωτερική αγορά(6),

–  έχοντας υπόψη την έκθεση του Ευρωπαϊκού Γραφείου Ενώσεων Καταναλωτών (BEUC), της 18ης Αυγούστου 2015, με τίτλο «Durable goods: More sustainable products, better consumer rights. Consumer expectations from the EU’s ressource efficiency and circular economy agenda» (Διαρκή αγαθά: πιο βιώσιμα προϊόντα, καλύτερα δικαιώματα των καταναλωτών - Οι προσδοκίες των καταναλωτών από την ατζέντα της ΕΕ για την αποδοτικότητα των πόρων και την κυκλική οικονομία),

–  έχοντας υπόψη τη μελέτη της Ευρωπαϊκής Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής, της 29ης Μαρτίου 2016, με τίτλο «Les effets de l'affichage de la durée d'utilisation des produits sur les consommateurs» (Οι επιπτώσεις της αναγραφής της διάρκειας χρήσης των προϊόντων για τους καταναλωτές),

–  έχοντας υπόψη τη μελέτη που εκπονήθηκε τον Ιούλιο του 2016 κατ’ εντολή της Επιτροπής Εσωτερικής Αγοράς και Προστασίας των Καταναλωτών, με τίτλο «A longer life time for products: benefits for consumers and companies» (Επιμήκυνση της διάρκειας ζωής των προϊόντων: οφέλη για τους καταναλωτές και τις επιχειρήσεις),

–  έχοντας υπόψη τη συγκεφαλαιωτική έκθεση του ευρωπαϊκού κέντρου για την κατανάλωση, της 18ης Απριλίου 2016, με τίτλο «L’obsolescence programmée ou les dérives de la société de consommation» (Προγραμματισμένη απαξίωση ή τα παράγωγα της κοινωνίας των καταναλωτών),

–  έχοντας υπόψη το πρότυπο του αυστριακού οργανισμού προτύπων ONR 192102 με τίτλο «Label of excellence for durable, repair-friendly designed electrical and electronic appliances» (Σήμα αριστείας για τις βιώσιμες, εύκολα επισκευάσιμες ηλεκτρικές και ηλεκτρονικές συσκευές),

–  έχοντας υπόψη το άρθρο 52 του Κανονισμού του,

–  έχοντας υπόψη την έκθεση της Επιτροπής Εσωτερικής Αγοράς και Προστασίας των Καταναλωτών και τη γνωμοδότηση της Επιτροπής Περιβάλλοντος, Δημόσιας Υγείας και Ασφάλειας των Τροφίμων (A8-0214/2017),

A.  λαμβάνοντας υπόψη το πρόγραμμα εργασίας της Επιτροπής για την περίοδο 2016-2019 όσον αφορά τον οικολογικό σχεδιασμό, το οποίο περιλαμβάνει αναφορά στην κυκλική οικονομία και την ανάγκη να αντιμετωπιστούν τα ζητήματα της βιωσιμότητας και της ανακύκλωσης·

B.  λαμβάνοντας υπόψη το γεγονός ότι η έκδοση γνωμοδότησης με θέμα τη διάρκεια ζωής των προϊόντων από την Ευρωπαϊκή Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή (ΕΟΚΕ) αποδεικνύει το ενδιαφέρον των οικονομικών παραγόντων και της κοινωνίας των πολιτών για το εν λόγω θέμα·

Γ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι πρέπει να είναι δεδομένη η εξισορρόπηση μεταξύ της επιμήκυνσης της διάρκειας ζωής των προϊόντων και της καινοτομίας, της έρευνας και της ανάπτυξης·

Δ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι η μελέτη που ανατέθηκε από την Επιτροπή Εσωτερικής Αγοράς και Προστασίας των Καταναλωτών καταδεικνύει ότι απαιτούνται εκτεταμένες πολιτικές δράσεις για την προαγωγή της επιμήκυνσης της διάρκειας ζωής των προϊόντων·

Ε.  λαμβάνοντας υπόψη τη συνύπαρξη διάφορων οικονομικών και επιχειρηματικών μοντέλων, συμπεριλαμβανομένου ενός οικονομικού μοντέλου το οποίο βασίζεται στη χρήση που εξασφαλίζει τη μείωση των αρνητικών επιδράσεων στο περιβάλλον·

ΣΤ.  λαμβάνοντας υπόψη την ανάγκη προώθησης της επιμήκυνσης της διάρκειας ζωής των προϊόντων, ειδικότερα μέσω της αντιμετώπισης της προγραμματισμένης απαξίωσης·

Ζ.  λαμβάνοντας υπόψη την ανάγκη για στήριξη του ευρωπαϊκού τομέα επισκευών, ο οποίος στη συντριπτική πλειοψηφία αποτελείται από πολύ μικρές, μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις·

H.  λαμβάνοντας υπόψη ότι με τη μεγαλύτερη εναρμόνιση της επαναχρησιμοποίησης προϊόντων θα μπορούσε να δοθεί ώθηση στην τοπική οικονομία και την εσωτερική αγορά, καθώς έτσι μπορούν να δημιουργηθούν νέες θέσεις εργασίας σε τοπικό επίπεδο και να τονωθεί η αγορά μεταχειρισμένων προϊόντων·

Θ.  λαμβάνοντας υπόψη την ανάγκη, τόσο από οικονομική όσο και από περιβαλλοντική άποψη, να διατηρηθούν οι πρώτες ύλες και να μειωθούν τα απόβλητα, σκοπός ο οποίος ελήφθη υπόψη κατά τη θέσπιση της αρχής της διευρυμένης ευθύνης του παραγωγού·

Ι.  λαμβάνοντας υπόψη το αίτημα εκ μέρους του 77 % των καταναλωτών στην ΕΕ να προσπαθούν να επισκευάζουν τα ελαττωματικά προϊόντα αντί να αγοράζουν καινούρια προϊόντα, όπως τονίζεται στο Ευρωβαρόμετρο του Ιουνίου 2014· λαμβάνοντας υπόψη ότι οι πληροφορίες που παρέχονται στους καταναλωτές σχετικά με τη βιωσιμότητα και τη δυνατότητα επισκευής των προϊόντων πρέπει να βελτιωθούν περαιτέρω·

ΙΑ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι τα αξιόπιστα και βιώσιμα προϊόντα προσφέρουν στους καταναλωτές καλή σχέση ποιότητας-τιμής και αποτρέπουν την υπερεκμετάλλευση των πόρων και τη σπατάλη· ότι, ως εκ τούτου είναι σημαντικό να διασφαλίζεται ότι η ωφέλιμη διάρκεια ζωής των καταναλωτικών προϊόντων παρατείνεται μέσω του σχεδιασμού για βιωσιμότητα και της δυνατότητας επισκευής, αναβάθμισης, αποσυναρμολόγησης και ανακύκλωσης των προϊόντων·

ΙΒ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι η μείωση της εμπιστοσύνης των καταναλωτών όσον αφορά την ποιότητα των προϊόντων βλάπτει τις ευρωπαϊκές επιχειρήσεις· λαμβάνοντας υπόψη ότι η νόμιμη εγγύηση των 24 μηνών αποτελεί το υφιστάμενο ελάχιστο όριο σε επίπεδο ΕΕ και ότι τα κράτη μέλη έχουν θεσπίσει πιο προστατευτικές διατάξεις για τους καταναλωτές, σύμφωνα με την οδηγία 1999/44/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 25ης Μαΐου 1999, σχετικά με ορισμένες πτυχές της πώλησης και των εγγυήσεων καταναλωτικών αγαθών·

ΙΓ.  λαμβάνοντας υπόψη την ανάγκη για σεβασμό του δικαιώματος των καταναλωτών να επιλέγουν με βάση τις διαφορετικές ανάγκες, προσδοκίες και προτιμήσεις τους·

ΙΔ.  λαμβάνοντας υπόψη την ανεπάρκεια των πληροφοριών που παρέχονται στους καταναλωτές σχετικά με τη διάρκεια ζωής των προϊόντων, ενώ στη μελέτη της ΕΟΚΕ που εκπονήθηκε τον Μάρτιο του 2016 διαπιστώθηκε ότι υπάρχει θετική σχέση μεταξύ της διάρκειας ζωής των προϊόντων και της συμπεριφοράς των καταναλωτών·

ΙΕ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι η διάρκεια ζωής και η παλαιότητα ενός προϊόντος εξαρτώνται από διάφορες φυσικές ή τεχνητές πτυχές, όπως η σύνθεση, η λειτουργικότητα, το κόστος επισκευής και τα πρότυπα κατανάλωσης·

ΙΣΤ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι θα πρέπει να καταστεί πιο ευχερής η πρόσβαση στις επισκευές και στα ανταλλακτικά·

ΙΖ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι, εκτός από τη μεγάλη διάρκεια ζωής, η υψηλή αξία των προϊόντων σε όλον τον κύκλο ζωής τους μπορεί επίσης να συμβάλει αποφασιστικά στην προστασία των πόρων·

ΙΗ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι υπήρξε αύξηση των εθνικών πρωτοβουλιών για την αντιμετώπιση του προβλήματος της πρόωρης απαξίωσης των προϊόντων και του λογισμικού· λαμβάνοντας υπόψη την ανάγκη να αναπτυχθεί μια κοινή στρατηγική για την ενιαία αγορά στο θέμα αυτό·

ΙΘ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι η διάρκεια ζωής των ψηφιακών μέσων είναι ύψιστης σημασίας για τη διάρκεια ζωής των ηλεκτρονικών συσκευών· λαμβάνοντας υπόψη ότι, δεδομένου ότι το λογισμικό απαξιώνεται ολοένα και πιο γρήγορα, η δυνατότητα προσαρμογής των ηλεκτρονικών συσκευών είναι απαραίτητη προκειμένου αυτές να παραμείνουν ανταγωνιστικές στην αγορά·

Κ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι προϊόντα με ενσωματωμένα ελαττώματα τα οποία είναι σχεδιασμένα έτσι ώστε να προκαλούνται σε αυτά βλάβες και τελικώς να σταματήσουν να λειτουργούν αφού χρησιμοποιηθούν συγκεκριμένο αριθμό φορών, το μόνο που κάνουν είναι να δημιουργούν δυσπιστία στους καταναλωτές και δεν θα πρέπει να επιτρέπονται στην αγορά·

ΚΑ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι, σύμφωνα με στοιχεία του Ευρωβαρόμετρου, το 90 % των ευρωπαίων πολιτών πιστεύουν ότι τα προϊόντα θα πρέπει να φέρουν σαφή επισήμανση στην οποία να αναγράφεται η ωφέλιμη διάρκεια ζωής τους·

ΚΒ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι όλοι οι οικονομικοί φορείς, συμπεριλαμβανομένων των ΜΜΕ, μπορούν να επωφεληθούν από προϊόντα με μεγαλύτερη διάρκεια ζωής

ΚΓ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι στο έβδομο πρόγραμμα δράσης για το περιβάλλον ζητείται να τεθούν σε εφαρμογή ειδικά μέτρα για τη βελτίωση της ανθεκτικότητας, της δυνατότητας επισκευής και επαναχρησιμοποίησης των προϊόντων καθώς και της παράτασης της διάρκειας ζωής τους·

ΚΔ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι η διευρυμένη ευθύνη του παραγωγού μπορεί εν προκειμένω να διαδραματίσει σημαντικό ρόλο·

ΚΕ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι η επίτευξη ενός μοντέλου κυκλικής οικονομίας απαιτεί τη συμμετοχή των υπευθύνων χάραξης πολιτικής, των πολιτών, των επιχειρήσεων και συνεπάγεται αλλαγές όχι μόνο στον σχεδιασμό και την πώληση των προϊόντων και των υπηρεσιών, αλλά επίσης και στην νοοτροπία και τις προσδοκίες των καταναλωτών και στις δραστηριότητες των επιχειρήσεων, μέσω της δημιουργίας νέων αγορών που να ανταποκρίνονται στις αλλαγές των τρόπων κατανάλωσης, εξελίσσονται προς την κατεύθυνση της χρήσης, επαναχρησιμοποίησης και ανταλλαγής των προϊόντων, και συμβάλλουν στην αύξηση της ωφέλιμης διάρκειας ζωής αυτών και στη δημιουργία ανταγωνιστικών, ανθεκτικών και βιώσιμων προϊόντων·

ΚΣΤ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι σε πολλά συστήματα φωτισμού δεν είναι πλέον δυνατή η αλλαγή του λαμπτήρα, κάτι που υπό ορισμένες προϋποθέσεις οδηγεί σε προβλήματα στην περίπτωση που ο λαμπτήρας είναι ελαττωματικός, διατίθενται στην αγορά νέοι λαμπτήρες μεγαλύτερης απόδοσης ή μεταβάλλονται οι επιθυμίες των πελατών σε σχέση π.χ. με το χρώμα του φωτισμού, διότι στην περίπτωση αυτή πρέπει να απομακρυνθεί το σύστημα φωτισμού στο σύνολό του·

ΚΖ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι θα ήταν σκόπιμο να μην τοποθετούνται μη αντικαταστάσιμες λυχνίες LED, αλλά λυχνίες που μπορούν να αντικατασταθούν·

ΚΗ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι στο πλαίσιο της περαιτέρω ανάπτυξης της κυκλικής οικονομίας πρέπει να προαχθεί περαιτέρω η δυνατότητα επισκευής, μετατροπής, η μακροβιότητα και η δυνατότητα ανακύκλωσης των προϊόντων, προκειμένου να παραταθεί η διάρκεια ζωής και χρήσης των προϊόντων και/ή μερών αυτών·

ΚΘ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι η ολοένα μεγαλύτερη ποικιλία προϊόντων, οι ολοένα βραχύτεροι κύκλοι καινοτομίας και οι διαρκώς μεταβαλλόμενες τάσεις της μόδας οδηγούν συχνά σε ολοένα μεγαλύτερη συχνότητα αγοράς νέων προϊόντων, μειώνοντας ως εκ τούτου τη διάρκεια χρήσης των προϊόντων·

Λ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι υπάρχει τεράστιο δυναμικό στον τομέα της επισκευής, της πώλησης μεταχειρισμένων αγαθών και της ανταλλαγής, δηλαδή στον τομέα που έχει ως στόχο την επιμήκυνση της διάρκειας ζωής των προϊόντων·

ΛΑ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι πρέπει να υπάρχει μια ισορροπημένη σχέση μεταξύ της πρόθεσης για επιμήκυνση της διάρκειας ζωής του προϊόντος και της διατήρησης ενός περιβάλλοντος που δεν εμποδίζει την καινοτομία και την περαιτέρω εξέλιξη·

Σχεδιασμός ισχυρών, ανθεκτικών και ποιοτικών προϊόντων

1.  ζητεί από την Επιτροπή να ενθαρρύνει, όπου είναι εφικτό, τη θέσπιση ελάχιστων κριτηρίων αντοχής που θα περιλαμβάνουν, μεταξύ άλλων, την αντοχή του προϊόντος, τη δυνατότητα επισκευής του, την ικανότητά του να εξελιχθεί, ανά κατηγορία προϊόντων, ήδη από το στάδιο του σχεδιασμού τους και μετά, με τη βοήθεια των προτύπων που θα αναπτυχθούν και από τους τρεις ευρωπαϊκούς οργανισμούς τυποποίησης (ΕΟΤ), τη CEN, τη CENELEC και το ETSI,

2.  τονίζει ότι πρέπει να επιτευχθεί ισορροπία μεταξύ, αφενός της παράτασης της διάρκειας ζωής των προϊόντων, της μετατροπής των αποβλήτων σε πόρους (δευτερεύουσες πρώτες ύλες), της βιομηχανικής συμβίωσης, της καινοτομίας, της καταναλωτικής ζήτησης, της προστασίας του περιβάλλοντος και της πολιτικής για την ανάπτυξη, τούτο δε σε όλα τα στάδια του κύκλου παραγωγής, και κρίνει ότι η ανάπτυξη προϊόντων όλο και πιο αποδοτικών ως προς τη χρήση των πόρων δεν πρέπει να ενθαρρύνει τη μείωση της διάρκειας ζωής ή την πρόωρη διάθεση των προϊόντων·

3.  υπενθυμίζει ότι ζητήματα όπως η βιωσιμότητα του προϊόντος, η εκτεταμένη εμπορική εγγύηση, η διαθεσιμότητα των απαραίτητων ανταλλακτικών και η ευκολία επισκευής, καθώς και η δυνατότητα αντικατάστασης των κατασκευαστικών στοιχείων, πρέπει να αποτελούν μέρος της εμπορικής προσφοράς του κατασκευαστή η οποία ανταποκρίνεται σε διαφορετικές ανάγκες, προσδοκίες και προτιμήσεις των καταναλωτών και αποτελούν σημαντικό στοιχείο του ανταγωνισμού στην ελεύθερη αγορά·

4.  επισημαίνει τον ρόλο των εμπορικών στρατηγικών, όπως η μίσθωση προϊόντων, κατάτον σχεδιασμό βιώσιμων προϊόντων, όπου οι εταιρείες μίσθωσης διατηρούν την κυριότητα των μισθούμενων μονάδων και μπορούν να έχουν κίνητρο για εκ νέου διάθεση προϊόντων στην αγορά προκειμένου να επενδύσουν στον σχεδιασμό ανθεκτικότερων προϊόντων, γεγονός που οδηγεί σε χαμηλότερο όγκο νέας παραγωγής και αποβλήτων·

5.  υπενθυμίζει τη θέση του Κοινοβουλίου για την αναθεώρηση της δέσμης μέτρων για την κυκλική οικονομία και την τροποποίηση της οδηγίας για τα απόβλητα, με την οποία ενισχύεται η αρχή της διευρυμένης ευθύνης του παραγωγού και δημιουργούνται με τον τρόπο αυτόν κίνητρα για πιο βιώσιμο σχεδιασμό των προϊόντων·

6.  καλεί την Επιτροπή και τα κράτη μέλη να στηρίξουν τους κατασκευαστές εύκολα αφαιρούμενων και εναλλάξιμων αρθρωτών σχεδιασμών·

7.  επισημαίνει ότι η επιδίωξη της βιωσιμότητας και της δυνατότητας επισκευής των προϊόντων θα πρέπει να συνοδεύεται από τον στόχο της αειφορίας, επί παραδείγματι μέσω της χρήσης φιλικών προς το περιβάλλον υλικών·

8.  επισημαίνει με ανησυχία την ποσότητα των ηλεκτρονικών αποβλήτων που παράγονται από διαμορφωτές-αποδιαμορφωτές, δρομολογητές και τηλεοπτικούς αποκωδικοποιητές/μετατροπείς-αποκωδικοποιητές όταν οι καταναλωτές μεταβαίνουν σε νέο πάροχο τηλεπικοινωνιακών υπηρεσιών· υπενθυμίζει στους καταναλωτές και στους παρόχους υπηρεσιών τηλεπικοινωνίας ότι, σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΕ) 2015/2120, οι καταναλωτές έχουν ήδη δικαίωμα να χρησιμοποιούν τερματικό εξοπλισμό της επιλογής τους όταν μεταβαίνουν σε νέο πάροχο τηλεπικοινωνιακών υπηρεσιών·

Προώθηση της δυνατότητας επισκευής και της ανθεκτικότητας των προϊόντων

9.  ζητεί από την Επιτροπή την προαγωγή της δυνατότητας επισκευής των προϊόντων:

   με την ενθάρρυνση και τη διευκόλυνση μέτρων που καθιστούν την επιλογή της επισκευής των εμπορευμάτων ελκυστική για τον καταναλωτή,
   με τη χρήση τεχνικών κατασκευής και υλικών που καθιστούν ευκολότερη και λιγότερο δαπανηρή την επισκευή του αγαθού ή την αντικατάσταση των συστατικών του μερών· οι καταναλωτές δεν θα πρέπει να εισέρχονται σε έναν φαύλο κύκλο επισκευής και συντήρησης ελαττωματικών προϊόντων,
   με την ενθάρρυνση, σε περίπτωση επαναλαμβανόμενης έλλειψης συμμόρφωσης ή περιόδου επισκευής που υπερβαίνει τον ένα μήνα, της επέκτασης της εγγύησης κατά μία περίοδο που να ισοδυναμεί με τον χρόνο που απαιτείται για την πραγματοποίηση της επισκευής,
   με την απαίτηση να υπάρχει η δυνατ5ότητα αντικατάστασης και επισκευής των ανταλλακτικών που έχουν ζωτική σημασία για τη λειτουργία του προϊόντος, με τη συμπερίληψη της δυνατότητας επισκευής του προϊόντος στα ουσιώδη χαρακτηριστικά του, όταν αυτό είναι επωφελές, και με την αποθάρρυνση τη μόνιμης εγκατάστασης βασικών στοιχείων, όπως μπαταριών και LED στα προϊόντα, εκτός εάν αυτό δικαιολογείται για λόγους ασφάλειας,
   με το αίτημα προς τους κατασκευαστές να παρέχουν οδηγούς συντήρησης και υποδείξεις επισκευής κατά τον χρόνο της αγοράς, ιδίως όσον αφορά τα προϊόντα για τα οποία η συντήρηση και η επισκευή είναι σημαντικές προκειμένου να βελτιωθεί η δυνατότητα επέκτασης της διάρκεια ζωής των προϊόντων,
   με τη διασφάλιση της δυνατότητας χρήσης υποκατάστατων ίδιας ποιότητας και επιδόσεων όσον αφορά τα αρχικά ανταλλακτικά, με στόχο την επισκευή όλων των προϊόντων σύμφωνα με την ισχύουσα νομοθεσία,
   με την ανάπτυξη, εφόσον είναι εφικτό, της τυποποίησης των αφαιρούμενων ανταλλακτικών και των εργαλείων που είναι αναγκαία για την επισκευή, με σκοπό τη βελτίωση των παρεχόμενων υπηρεσιών επισκευής,
   με την ενθάρρυνση των κατασκευαστών να παρέχουν εγχειρίδια συντήρησης και οδηγίες επισκευής σε διάφορες γλώσσες σε συνεργεία επισκευής, όταν ζητείται κάτι τέτοιο,
   με την ενθάρρυνση των κατασκευαστών να αναπτύξουν τεχνολογία μπαταριών για να διασφαλίσουν ότι η διάρκεια ζωής των μπαταριών και των συσσωρευτών αντιστοιχεί καλύτερα στην αναμενόμενη διάρκεια ζωής του προϊόντος ή, εναλλακτικά, να καταστήσουν την αντικατάσταση μπαταριών πιο προσιτή, σε τιμή που να είναι αναλογική σε σχέση με την τιμή του προϊόντος·

10.  θεωρεί ότι είναι επωφελές να διασφαλιστεί η διαθεσιμότητα των απαραίτητων ανταλλακτικών για την καλή και ασφαλή λειτουργία των προϊόντων:

   με την ενθάρρυνση της δυνατότητας πρόσβασης σε ανταλλακτικά, επιπροσθέτως των εξαρτημάτων των προϊόντων,
   με την ενθάρρυνση των οικονομικών φορέων να παρέχουν κατάλληλη τεχνική εξυπηρέτηση για τα καταναλωτικά αγαθά που κατασκευάζουν ή εισάγουν, και να διαθέτουν τα ανταλλακτικά που είναι ουσιώδη για την εύρυθμη και ασφαλή λειτουργία των αγαθών σε τιμή σύμμετρη προς τη φύση και τη διάρκεια ζωής του προϊόντος,
   με τη σαφή ένδειξη για τη διαθεσιμότητα, ή μη, ανταλλακτικών για τα αγαθά, για τους όρους και για τη διάρκεια της διαθεσιμότητας αυτής, και, εφόσον χρειάζεται, μέσω της δημιουργίας ψηφιακής πλατφόρμας·

11.  ενθαρρύνει τα κράτη μέλη να διερευνήσουν κατάλληλα κίνητρα για την προώθηση των βιώσιμων, υψηλής ποιότητας και επισκευάσιμων προϊόντων, να προωθήσουν τις επισκευές και τις πωλήσεις μεταχειρισμένων προϊόντων, και να αναπτύξουν προγράμματα κατάρτισης σχετικά με τις επισκευές·

12.  υπογραμμίζει ότι είναι σημαντικό να διασφαλιστεί η επιλογή της προσφυγής σε ανεξάρτητο επισκευαστή, για παράδειγμα μέσω της αποθάρρυνσης τεχνικών λύσεων ή λύσεων ασφαλείας ή λογισμικού που αποτρέπουν τις επισκευές που πραγματοποιούνται εταιρείες ή όργανα πέραν των εγκεκριμένων·

13.  ζητεί να καταβληθούν προσπάθειες προκειμένου να ενθαρρυνθεί η επαναχρησιμοποίηση των ανταλλακτικών στην αγορά μεταχειρισμένων·

14.  επισημαίνει τη δυνατότητα χρήσης τρισδιάστατων εκτυπώσεων για την παροχή ανταλλακτικών σε επαγγελματίες και καταναλωτές· υπογραμμίζει ότι, εν προκειμένω, πρέπει να διασφαλίζονται η ασφάλεια των προϊόντων, η καταπολέμηση της παραποίησης και τα δικαιώματα πνευματικής ιδιοκτησίας·

15.  υπενθυμίζει ότι, για την επιτυχημένη εφαρμογή μιας κυκλικής οικονομίας, σημαντικό ρόλο διαδραματίζουν μεταξύ άλλων η διαθεσιμότητα τυποποιημένων και διαρθρωμένων συστατικών στοιχείων, ο σχεδιασμός της αποσυναρμολόγησης, η σχεδίαση προϊόντων για μεγάλη διάρκεια, καθώς και οι αποδοτικές παραγωγικές διαδικασίες·

Λειτουργία ενός οικονομικού μοντέλου προσανατολισμένου στη χρήση και στήριξη των ΜΜΕ και της απασχόλησης στην ΕΕ

16.  επισημαίνει ότι η μετατόπιση προς νέα επιχειρηματικά μοντέλα, όπως η αντιμετώπιση «των προϊόντων ως υπηρεσίες», έχει τη δυνατότητα να βελτιώσει τη βιωσιμότητα των τρόπων παραγωγής και κατανάλωσης, υπό την προϋπόθεση ότι τα συστήματα προϊόντων - υπηρεσιών δεν οδηγούν σε μείωση του χρόνου ζωής των προϊόντων και τονίζει ότι τα εν λόγω επιχειρηματικά μοντέλα δεν θα πρέπει παρέχουν ευκαιρίες φοροαποφυγής·

17.  τονίζει ότι η ανάπτυξη νέων επιχειρηματικών μοντέλων, όπως οι διαδικτυακά υποστηριζόμενες υπηρεσίες, οι νέες μορφές διανομής, τα καταστήματα μεταχειρισμένων ειδών και η θεσμοθέτηση της παροχής υπηρεσιών επισκευής («Repair-Cafés», συνεργεία όπου ο πελάτης πραγματοποιεί ο ίδιος τις επισκευές) μπορούν να προαγάγουν τη μακροβιότητα των προϊόντων και εν προκειμένω να ενισχύσουν ταυτόχρονα την καταναλωτική συνείδηση και την εμπιστοσύνη σε προϊόντα μακράς διάρκειας·

18.  καλεί τα κράτη μέλη:

   να οργανώσουν τη διαβούλευση μεταξύ όλων των ενδιαφερομένων μερών για να ενθαρρύνουν την ανάπτυξη ενός μοντέλου πωλήσεων που βασίζεται στη χρήση και ωφελεί τους πάντες,
   να εντείνουν τις προσπάθειές τους με μέτρα που να προωθούν την ανάπτυξη της λειτουργικής οικονομίας, και να ενθαρρύνουν τη μίσθωση, την ανταλλαγή και τον δανεισμό αγαθών,
   να ενθαρρύνουν τις τοπικές και περιφερειακές αρχές που προωθούν την ανάπτυξη οικονομικών μοντέλων όπως η συνεργατική οικονομία και η κυκλική οικονομία, τα οποία ενθαρρύνουν μια πιο αποδοτική χρήση των πόρων, τη βιωσιμότητα των αγαθών, και ενισχύουν την επισκευή, την επαναχρησιμοποίηση και την ανακύκλωση·

19.  ενθαρρύνει τα κράτη μέλη να διασφαλίσουν ότι λαμβάνεται υπόψη στις δημόσιες συμβάσεις η διάταξη της οδηγίας 2014/24/ΕΕ περί κοστολόγησης του κύκλου ζωής, και να αυξήσουν το ποσοστό επαναχρησιμοποίησης του εξοπλισμού που αγοράζουν οι δημόσιες αρχές·

20.  ενθαρρύνει τα κράτη μέλη και την Επιτροπή να υποστηρίξουν τη συνεργατική οικονομία στις δημόσιες πολιτικές τους λόγω των οφελών που προσφέρει σε σχέση με την αξιοποίηση πλεονασματικών πόρων και ικανοτήτων, για παράδειγμα στους τομείς των μεταφορών και των καταλυμάτων·

21.  ζητεί από την Επιτροπή να τονίσει τη σημασία της βιωσιμότητας των προϊόντων, στο πλαίσιο της προώθησης της κυκλικής οικονομίας·

22.  καλεί την Επιτροπή και τα κράτη μέλη να εφαρμόζουν πλήρως την ιεράρχηση των αποβλήτων που προβλέπεται στη νομοθεσία της ΕΕ (οδηγία-πλαίσιο για τα απόβλητα (2008/98/ΕΚ)), και ειδικότερα να διατηρούν στο έπακρο τη χρησιμότητα και την αξία των ηλεκτρικών και ηλεκτρονικών συσκευών και να μην τις θεωρούν απορρίμματα, παρέχοντας, για παράδειγμα, πρόσβαση στα σημεία συλλογής απορριμμάτων ηλεκτρικών και ηλεκτρονικών συσκευών (WEEE) στο προσωπικό των κέντρων επαναχρησιμοποίησης που μπορεί να αξιοποιήσει τα είδη αυτά και τα εξαρτήματά τους·

23.  θεωρεί ότι τα μέτρα που περιλαμβάνονται στο παρόν ψήφισμα θα πρέπει να εφαρμόζονται ιδίως στις ΜΜΕ και τις μικροεπιχειρήσεις, όπως ορίζεται στη σύσταση της Επιτροπής 2003/361/ΕΚ, με τρόπο που να είναι κατάλληλος και αναλογικός προς το μέγεθος και τις ικανότητες των ΜΜΕ ή των μικροεπιχειρήσεων, προκειμένου να διατηρηθεί η ανάπτυξή τους και να ενθαρρυνθεί η απασχόληση και η κατάρτιση για νέους επαγγελματίες στην ΕΕ·

24.  καλεί την Επιτροπή να ελέγξει με ποιον τρόπο μπορεί να προαχθεί και να ενισχυθεί η δυνατότητα αντικατάστασης των λαμπτήρων LED και να λάβει παράλληλα με τα μέτρα οικολογικού σχεδιασμού υπόψη και ηπιότερα μέσα, όπως π.χ. η σήμανση, τα συστήματα παροχής κινήτρων, οι δημόσιοι διαγωνισμοί ή μια μεγαλύτερη εγγύηση για την περίπτωση μη αντικαταστάσιμων λαμπτήρων·

25.  προτρέπει τα κράτη μέλη να μεριμνήσουν για την αποτελεσματική εποπτεία της αγοράς προκειμένου να υπάρξει συμμόρφωση τόσο των ευρωπαϊκών όσο και των εισαγόμενων προϊόντων με τις απαιτήσεις οικολογικής σχεδίασης και πολιτικής των προϊόντων·

26.  καλεί την Επιτροπή και τα κράτη μέλη να επιδιώξουν τη συμμετοχή των τοπικών και περιφερειακών αρχών και να σεβαστούν τις αρμοδιότητές τους·

Εξασφάλιση καλύτερης ενημέρωσης των καταναλωτών

27.  ζητεί από την Επιτροπή να βελτιώσει την ενημέρωση σχετικά με τη βιωσιμότητα των προϊόντων ως εξής:

   με την εξέταση του ενδεχόμενου ενός προαιρετικού ευρωπαϊκού σήματος που θα περιλαμβάνει ιδίως: με τη βιωσιμότητα, τον οικολογικό σχεδιασμό, τις δυνατότητες διαμόρφωσης των εξαρτημάτων για την αναβάθμιση των προϊόντων και τη δυνατότητα επισκευής,
   με εθελοντικές δοκιμές με επιχειρήσεις και άλλους ενδιαφερομένους σε επίπεδο ΕΕ, με στόχο την ανάπτυξη αναγραφής της εκτιμώμενης διάρκειας χρήσης ενός προϊόντος με βάση τυποποιημένα κριτήρια, τα οποία θα μπορούσαν να χρησιμοποιηθούν από όλα τα κράτη μέλη,
   με τη δημιουργία μετρητή χρήσης για τα σημαντικότερα καταναλωτικά προϊόντα, συμπεριλαμβανομένων των μεγάλων ηλεκτρικών οικιακών συσκευών,
   με τη διενέργεια μελέτης επιπτώσεων για την εναρμόνιση της διάρκειας ζωής με τη διάρκεια της νόμιμης εγγύησης,
   με τη χρήση ψηφιακών εφαρμογών ή μέσων κοινωνικής δικτύωσης,
   με την τυποποίηση της πληροφόρησης σε εγχειρίδια σχετικά με την βιωσιμότητα, την αναβαθμισιμότητα και την επισκευασιμότητα ενός προϊόντος, ώστε αυτή να καταστεί σαφής, προσιτή και ευκόλως κατανοητή,
   με την παροχή πληροφοριών που βασίζονται σε τυποποιημένα κριτήρια, όπου θα αναφέρεται η αναμενόμενη διάρκεια ζωής ενός προϊόντος·

28.  καλεί τα κράτη μέλη και την Επιτροπή:

   να συνδράμουν τις τοπικές αρχές, τις επιχειρήσεις και τις ενώσεις στη διεξαγωγή εκστρατειών ευαισθητοποίησης των καταναλωτών για την παράταση της διάρκειας ζωής των προϊόντων, ιδίως με την παροχή πληροφοριών σχετικά με συμβουλές συντήρησης, επισκευής, επαναχρησιμοποίησης κλπ.,
   να προωθήσουν την ευαισθητοποίηση των καταναλωτών για τα προϊόντα που εμφανίζουν πρόωρες βλάβες ή δεν επισκευάζονται, ενδεχομένως αναπτύσσοντας πλατφόρμες ενημέρωσης για τους καταναλωτές·

29.  καλεί την Επιτροπή να ενθαρρύνει την τακτική και διαρθρωμένη ανταλλαγή πληροφοριών και βέλτιστων πρακτικών σε ολόκληρη την Ένωση, μεταξύ της Επιτροπής και των κρατών μελών, συμπεριλαμβανομένων των περιφερειακών και δημοτικών αρχών·

Μέτρα για την προγραμματισμένη απαξίωση

30.  καλεί την Επιτροπή να προτείνει, σε διαβούλευση με τις οργανώσεις καταναλωτών, παραγωγών και άλλων ενδιαφερομένων, ορισμό της προγραμματισμένης απαξίωσης, σε επίπεδο ΕΕ, για τα υλικά αγαθά και το λογισμικό· καλεί επίσης την Επιτροπή, σε συνεργασία με τις αρχές εποπτείας των αγορών, να εξετάσει τη δυνατότητα θέσπισης ανεξάρτητου συστήματος, το οποίο να μπορεί να ελέγχει και να ανιχνεύει τα ενσωματωμένα ελαττώματα στα προϊόντα· ζητεί, εν προκειμένω, την καλύτερη νομική προστασία των «καταγγελλόντων» και τη λήψη κατάλληλων αποτρεπτικών μέτρων για τους παραγωγούς·

31.  επισημαίνει τον πρωτοποριακό ρόλο που διαδραματίζουν, εν προκειμένω, ορισμένα κράτη μέλη, όπως η πρωτοβουλία των χωρών της Μπενελούξ για την καταπολέμηση της προγραμματισμένης απαξίωσης και την παράταση της διάρκειας ζωής των (ηλεκτρικών) οικιακών συσκευών· τονίζει τη σημασία της ανταλλαγής βέλτιστων πρακτικών στο εν λόγω πλαίσιο·

32.  επισημαίνει ότι η δυνατότητα αναβάθμισης των προϊόντων μπορεί να επιβραδύνει την προγραμματισμένη απαξίωση και να μειώσει τις περιβαλλοντικές επιπτώσεις και το κόστος για τους χρήστες·

Ενίσχυση του δικαιώματος χρήσης της νόμιμης εγγύησης συμμόρφωσης

33.  θεωρεί ότι έχει καθοριστική σημασία η καλύτερη πληροφόρηση των καταναλωτών σχετικά με τη λειτουργία της νόμιμης εγγύησης συμμόρφωσης· ζητεί η εν λόγω εγγύηση να αναγράφεται ολογράφως στο τιμολόγιο αγοράς του προϊόντος·

34.  καλεί την Επιτροπή να αναλάβει πρωτοβουλίες και να λάβει μέτρα προκειμένου να βελτιώσει την εμπιστοσύνη των καταναλωτών:

   με την ενίσχυση της προστασίας των καταναλωτών, ιδίως σχετικά με τα προϊόντα για τα οποία η λογικά αναμενόμενη περίοδος χρήσης είναι μεγαλύτερη, και με τη συνεκτίμηση των ισχυρών μέτρων προστασίας των καταναλωτών που λαμβάνονται ήδη σε ορισμένα κράτη μέλη,
   με τη συνεκτίμηση των επιδράσεων τόσο της νομοθεσίας για τον οικολογικό σχεδιασμό όσο και του δικαίου των συμβάσεων στα προϊόντα που σχετίζονται με την ενέργεια, ώστε να αναπτυχθεί μια ολιστική προσέγγιση του κανονισμού για τα προϊόντα,
   με την εξασφάλιση της ειδικής ενημέρωσης των καταναλωτών, στη σύμβαση πώλησης, όσον αφορά το δικαίωμά τους για νόμιμη εγγύηση, και με την προώθηση προγραμμάτων ενημέρωσης σχετικά με το δικαίωμα αυτό,
   με την απλούστευση της διαδικασίας απόδειξης της αγοράς για τον καταναλωτή, συνδέοντας την εγγύηση με τα αγαθά και όχι με τον αγοραστή, καθώς και με τη γενίκευση των ηλεκτρονικών αποδείξεων και των ψηφιακών συστημάτων εγγύησης·

35.  ζητεί την εφαρμογή μηχανισμού καταγγελιών σε επίπεδο ΕΕ για τη μη εφαρμογή των δικαιωμάτων χρήσης της εγγύησης, με σκοπό να διευκολυνθεί η παρακολούθηση της εφαρμογής των ευρωπαϊκών προτύπων από τις αρμόδιες αρχές·

36.  επισημαίνει ότι, μέσω της ενίσχυσης της αρχής της διευρυμένης ευθύνης του παραγωγού και του καθορισμού ελάχιστων απαιτήσεων που πρέπει να πληρούνται, παρέχεται κίνητρο για έναν περισσότερο βιώσιμο σχεδιασμό των προϊόντων·

Προστασία των καταναλωτών από την απαξίωση του λογισμικού

37.  ζητεί μεγαλύτερη διαφάνεια όσον αφορά την επεκτασιμότητα, τις ενημερώσεις ασφαλείας και τη βιωσιμότητα, στοιχεία που, στο σύνολό τους, είναι απαραίτητα για την ορθή λειτουργία τόσο του λογισμικού όσο και του εξοπλισμού· καλεί την Επιτροπή να διερευνήσει την ανάγκη διευκόλυνσης της ευρύτερης συνεργασίας μεταξύ επιχειρήσεων·

38.  ενθαρρύνει τη διαφάνεια από πλευράς προμηθευτών και κατασκευαστών, μέσω διευκρινίσεων στις συμβάσεις πώλησης, όσον αφορά την ελάχιστη περίοδο κατά την οποία διατίθενται ενημερώσεις ασφαλείας για τα λειτουργικά συστήματα· προτείνει να θεσπιστεί ορισμός για την εύλογη περίοδο χρήσης· τονίζει, επιπλέον, ότι η παροχή των εν λόγω ενημερώσεων ασφαλείας, σε περιπτώσεις ενσωματωμένων λειτουργικών συστημάτων, πρέπει να εξασφαλίζεται από τον προμηθευτή του προϊόντος· ζητεί από τους προμηθευτές να παρέχουν σαφείς πληροφορίες για τη συμβατότητα των ενημερώσεων και αναβαθμίσεων λογισμικού με τα ενσωματωμένα συστήματα λειτουργίας που παρέχονται στους καταναλωτές·

39.  ζητεί να υπάρχει η δυνατότητα να είναι αναστρέψιμες οι ενημερώσεις λογισμικού που είναι απαραίτητες και να συνοδεύονται από ενημέρωση σχετικά με τις συνέπειες για τη λειτουργία της συσκευής, και τα νέα απαραίτητα λογισμικά να είναι συμβατά με τα λογισμικά προηγούμενης γενιάς·

40.  ενθαρρύνει τον δομοστοιχειωτό σχεδιασμό των εξαρτημάτων, συμπεριλαμβανομένου του επεξεργαστή, με διαδικασία τυποποίησης, προκειμένου να διασφαλίζεται η σωστή συντήρηση του αγαθού·

o
o   o

41.  αναθέτει στον Πρόεδρό του να διαβιβάσει το παρόν ψήφισμα στο Συμβούλιο και στην Επιτροπή.

(1) ΕΕ L 285 της 31.10.2009, σ. 10.
(2) ΕΕ L 153 της 18.6.2010, σ. 1.
(3) ΕΕ L 354 της 28.12.2013, σ. 171.
(4) ΕΕ C 67 της 6.3.2014, σ. 23.
(5) ΕΕ L 304 της 22.11.2011, σ. 64.
(6) ΕΕ L 149 της 11.6.2005, σ. 22.


Αντιμετώπιση των παραβιάσεων των ανθρωπίνων δικαιωμάτων στο πλαίσιο εγκλημάτων πολέμου και εγκλημάτων κατά της ανθρωπότητας, συμπεριλαμβανομένης της γενοκτονίας
PDF 539kWORD 72k
Ψήφισμα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου της 4ης Ιουλίου 2017 σχετικά με την αντιμετώπιση των παραβιάσεων των ανθρωπίνων δικαιωμάτων στο πλαίσιο εγκλημάτων πολέμου και εγκλημάτων κατά της ανθρωπότητας, συμπεριλαμβανομένης της γενοκτονίας (2016/2239(INI))
P8_TA(2017)0288A8-0222/2017

Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο,

–  έχοντας υπόψη τη Σύμβαση των Ηνωμένων Εθνών της 9ης Δεκεμβρίου 1948 για την πρόληψη και την τιμωρία του εγκλήματος της γενοκτονίας,

–  έχοντας υπόψη το κεφάλαιο VII του Χάρτη των Ηνωμένων Εθνών (Δράση όσον αφορά τις απειλές για την ειρήνη, τις παραβιάσεις της ειρήνης και τις επιθετικές ενέργειες),

–  έχοντας υπόψη τη Σύμβαση των Ηνωμένων Εθνών της 10ης Δεκεμβρίου 1984 κατά των βασανιστηρίων και άλλων μορφών σκληρής, απάνθρωπης ή ταπεινωτικής μεταχείρισης ή τιμωρίας,

–  έχοντας υπόψη το άρθρο 18 της Οικουμενικής Διακήρυξης των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου, το άρθρο 18 του Διεθνούς Συμφώνου για τα ατομικά και πολιτικά δικαιώματα, τη Διακήρυξη για την εξάλειψη κάθε μορφής μισαλλοδοξίας και διάκρισης με βάση τη θρησκεία ή την πίστη και τις κατευθυντήριες γραμμές της ΕΕ για την προαγωγή και την προστασία της ελευθερίας θρησκευτικής συνείδησης ή πεποιθήσεων,

–  έχοντας υπόψη την απόφαση του Συμβουλίου Ασφαλείας των Ηνωμένων Εθνών 1325 της 31ης Οκτωβρίου 2000 για τη γυναίκα, την ειρήνη και την ασφάλεια,

–  έχοντας υπόψη το Καταστατικό της Ρώμης του Διεθνούς Ποινικού Δικαστηρίου (ΔΠΔ) της 17ης Ιουλίου 1998, το οποίο τέθηκε σε ισχύ την 1η Ιουλίου 2002,

–  έχοντας υπόψη τις τροποποιήσεις της Καμπάλα στο Καταστατικό της Ρώμης, οι οποίες εγκρίθηκαν από τη Διάσκεψη Αναθεώρησης που πραγματοποιήθηκε στην Καμπάλα της Ουγκάντα τον Ιούνιο του 2010,

–  έχοντας υπόψη το Πλαίσιο Ανάλυσης των Ηνωμένων Εθνών σχετικά με τα Αποτρόπαια Εγκλήματα, το οποίο συνέταξε το Γραφείο των Ειδικών Συμβούλων των Ηνωμένων Εθνών για την Πρόληψη της Γενοκτονίας και την Ευθύνη Προστασίας,

–  έχοντας υπόψη την έκθεση του Γραφείου του Ύπατου Αρμοστή των Ηνωμένων Εθνών για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα, της 15ης Μαρτίου 2015, σχετικά με την κατάσταση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων στο Ιράκ υπό το φως των παραβιάσεων από το λεγόμενο Ισλαμικό Κράτος του Ιράκ και της Ανατολής και τις συνδεόμενες με αυτό ομάδες,

–  έχοντας υπόψη το ψήφισμα A/71/L.48 της Γενικής Συνέλευσης των Ηνωμένων Εθνών, του Δεκεμβρίου 2016, για τη σύσταση διεθνούς, αμερόληπτου και ανεξάρτητου μηχανισμού για τη συμβολή στη διεξαγωγή ερευνών και στη δίωξη των υπευθύνων για τα σοβαρότερα εγκλήματα δυνάμει του διεθνούς δικαίου που έχουν διαπραχθεί στην Αραβική Δημοκρατία της Συρίας από τον Μάρτιο του 2011,

–  έχοντας υπόψη την ειδική έρευνα για τα γεγονότα στο Χαλέπι που διεξήγαγε η Ανεξάρτητη Διεθνής Εξεταστική Επιτροπή σχετικά με την Αραβική Δημοκρατία της Συρίας, η οποία δημοσιεύτηκε την 1η Μαρτίου 2017,

–  έχοντας υπόψη την κοινή θέση 2001/443/ΚΕΠΠΑ του Συμβουλίου της 11ης Ιουνίου 2001 για το Διεθνές Ποινικό Δικαστήριο(1),

–  έχοντας υπόψη την απόφαση 2002/494/ΔΕΥ του Συμβουλίου της 13ης Ιουνίου 2002 για την ίδρυση ευρωπαϊκού δικτύου σημείων επαφής σχετικά με πρόσωπα που ευθύνονται για γενοκτονία, εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας και εγκλήματα πολέμου(2),

–  έχοντας υπόψη την απόφαση 2003/335/ΔΕΥ του Συμβουλίου της 8ης Μαΐου 2003 σχετικά με τη διερεύνηση και τη δίωξη της γενοκτονίας, των εγκλημάτων κατά της ανθρωπότητας και των εγκλημάτων πολέμου(3),

–  έχοντας υπόψη την κοινή θέση 2003/444/ΚΕΠΠΑ του Συμβουλίου της 16ης Ιουνίου 2003 για το Διεθνές Ποινικό Δικαστήριο(4),

–  έχοντας υπόψη τις κατευθυντήριες γραμμές της ΕΕ για την αποτελεσματικότερη τήρηση του διεθνούς ανθρωπιστικού δικαίου,

–  έχοντας υπόψη τη συμφωνία μεταξύ του Διεθνούς Ποινικού Δικαστηρίου και της Ευρωπαϊκής Ένωσης περί συνεργασίας και συνδρομής(5),

–  έχοντας υπόψη την απόφαση 2011/168/ΚΕΠΠΑ του Συμβουλίου της 21ης Μαρτίου 2011 για το Διεθνές Ποινικό Δικαστήριο(6),

–  έχοντας υπόψη το κοινό έγγραφο εργασίας της Επιτροπής και της Ύπατης Εκπροσώπου της Ένωσης για Θέματα Εξωτερικής Πολιτικής και Πολιτικής Ασφαλείας σχετικά με την προώθηση της αρχής της συμπληρωματικότητας (SWD(2013)0026),

–  έχοντας υπόψη τα συμπεράσματα του Συμβουλίου της 12ης Μαΐου 2014 σχετικά με την ολοκληρωμένη προσέγγιση της ΕΕ,

–  έχοντας υπόψη τη στρατηγική του Δικτύου της ΕΕ κατά της γενοκτονίας για την καταπολέμηση της ατιμωρησίας για το έγκλημα της γενοκτονίας, τα εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας και τα εγκλήματα πολέμου εντός της Ευρωπαϊκής Ένωσης και των κρατών μελών της, η οποία εγκρίθηκε στις 30 Οκτωβρίου 2014,

–  έχοντας υπόψη τα συμπεράσματα του Συμβουλίου της 16ης Νοεμβρίου 2015 σχετικά με τη στήριξη της μεταβατικής δικαιοσύνης από την ΕΕ,

–  έχοντας υπόψη τα συμπεράσματα του Συμβουλίου της 23ης Μαΐου 2016 σχετικά με την περιφερειακή στρατηγική της ΕΕ για τη Συρία και το Ιράκ καθώς και για την απειλή του Daesh,

–  έχοντας υπόψη τη δήλωση της 9ης Δεκεμβρίου 2016 της Αντιπροέδρου της Επιτροπής/Ύπατης Εκπροσώπου της Ένωσης για Θέματα Εξωτερικής Πολιτικής και Πολιτικής Ασφαλείας (ΑΠ/ΥΕ) επ’ ευκαιρία της Διεθνούς Ημέρας Μνήμης και Αξιοπρέπειας για τα Θύματα του Εγκλήματος της Γενοκτονίας και της Πρόληψης αυτού του Εγκλήματος,

–  έχοντας υπόψη το σχέδιο δράσης της Ευρωπαϊκής Ένωσης για τα ανθρώπινα δικαιώματα και τη δημοκρατία για την περίοδο 2015 - 2019,

–  έχοντας υπόψη το ψήφισμά του της 17ης Νοεμβρίου 2011 σχετικά με την υποστήριξη του Διεθνούς Ποινικού Δικαστηρίου (ΔΠΔ) από την ΕΕ: αντιμετώπιση των προκλήσεων και υπέρβαση των δυσκολιών(7),

–  έχοντας υπόψη το ψήφισμά του της 17ης Ιουλίου 2014 σχετικά με το έγκλημα της επίθεσης(8),

–  έχοντας υπόψη τα ψηφίσματά του της 8ης Οκτωβρίου 2015 σχετικά με τις μαζικές εκτοπίσεις παιδιών στη Νιγηρία λόγω των επιθέσεων της Boko Haram(9) και της 17ης Ιουλίου 2014 σχετικά με τη Νιγηρία – πρόσφατες επιθέσεις της Boko Haram(10),

–  έχοντας υπόψη το ψήφισμά του της 16ης Δεκεμβρίου 2015 σχετικά με την προετοιμασία για την Παγκόσμια Ανθρωπιστική Διάσκεψη Κορυφής: προκλήσεις και ευκαιρίες για την ανθρωπιστική βοήθεια(11),

–  έχοντας υπόψη τα ψηφίσματά του της 24ης Νοεμβρίου 2016 σχετικά με την κατάσταση στη Συρία(12), της 27ης Οκτωβρίου 2016 σχετικά με την κατάσταση στο Βόρειο Ιράκ/Μοσούλη(13), της 4ης Φεβρουαρίου 2016 σχετικά με τις συστηματικές μαζικές δολοφονίες θρησκευτικών μειονοτήτων από το λεγόμενο «ISIS/Daesh»(14) και της 11ης Ιουνίου 2015 σχετικά με τη Συρία: η κατάσταση στην Παλμύρα και η υπόθεση του Mazen Darwish(15),

–  έχοντας υπόψη το άρθρο 52 του Κανονισμού του,

–  έχοντας υπόψη την έκθεση της Επιτροπής Εξωτερικών Υποθέσεων και τη γνωμοδότηση της Επιτροπής Δικαιωμάτων των Γυναικών και Ισότητας των Φύλων (A8-0222/2017),

Α.  λαμβάνοντας υπόψη ότι το έγκλημα της γενοκτονίας, τα εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας και τα εγκλήματα πολέμου, γνωστά επίσης και ως «αποτρόπαια εγκλήματα», είναι τα πλέον σοβαρά εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας και αποτελούν πηγή ανησυχίας για ολόκληρη τη διεθνή κοινότητα· λαμβάνοντας υπόψη ότι η ανθρωπότητα συνταράσσεται από τέτοιου είδους εγκλήματα·

Β.  λαμβάνοντας υπόψη ότι η διεθνής κοινότητα οφείλει να αποτρέπει τη διάπραξη αποτρόπαιων εγκλημάτων· λαμβάνοντας υπόψη ότι όταν διαπράττονται τέτοια εγκλήματα δεν πρέπει να παραμένουν ατιμώρητα και ότι θα πρέπει να εξασφαλίζεται η αποτελεσματική, δίκαιη και ταχεία δίωξή τους σε εθνικό ή διεθνές επίπεδο και σύμφωνα με την αρχή της συμπληρωματικότητας·

Γ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι η λογοδοσία, η δικαιοσύνη, το κράτος δικαίου και ο αγώνας κατά της ατιμωρησίας αποτελούν ουσιώδη στοιχεία για την υποστήριξη της ειρήνης και τη διευθέτηση των συγκρούσεων, τη συμφιλίωση και τις προσπάθειες ανοικοδόμησης·

Δ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι η πραγματική συμφιλίωση μπορεί να βασίζεται μόνο στην αλήθεια και τη δικαιοσύνη·

Ε.  λαμβάνοντας υπόψη ότι τα θύματα αυτών των εγκλημάτων έχουν δικαίωμα προσφυγής και αποζημίωσης και ότι οι πρόσφυγες που έχουν πέσει θύματα αποτρόπαιων εγκλημάτων θα πρέπει να έχουν την πλήρη στήριξη της διεθνούς κοινότητας· λαμβάνοντας υπόψη ότι, στο πλαίσιο αυτό, είναι σημαντικό να υιοθετηθεί μια προσέγγιση με βάση τη διάσταση του φύλου όπου θα λαμβάνονται υπόψη οι ειδικές ανάγκες των γυναικών και των κοριτσιών στα στρατόπεδα προσφύγων, κατά τη διάρκεια του επαναπατρισμού και της επανεγκατάστασης, στην αποκατάσταση και στην ανασυγκρότηση μετά από συγκρούσεις·

ΣΤ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι το ΔΠΔ διαδραματίζει ρόλο ζωτικής σημασίας στην καταπολέμηση της ατιμωρησίας και στην αποκατάσταση της ειρήνης, καθώς και στην εξασφάλιση δικαιοσύνης για τα θύματα·

Ζ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι το σύστημα των επανορθώσεων για τα θύματα εγκλημάτων που εμπίπτουν στις αρμοδιότητες του Δικαστηρίου αναδεικνύει το ΔΠΔ σε μοναδικό δικαστικό όργανο σε διεθνές επίπεδο·

Η.  λαμβάνοντας υπόψη ότι η καθολική προσχώρηση στο Καταστατικό της Ρώμης έχει καίρια σημασία προκειμένου να καταστεί πλήρως αποτελεσματικό το ΔΠΔ· λαμβάνοντας υπόψη ότι 124 χώρες, συμπεριλαμβανομένων όλων των κρατών μελών της ΕΕ, έχουν κυρώσει το Καταστατικό της Ρώμης του ΔΠΔ·

Θ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι οι τροποποιήσεις της Καμπάλα στο Καταστατικό της Ρώμης σχετικά με το έγκλημα της επίθεσης, που θεωρείται η πλέον σοβαρή και επικίνδυνη μορφή παράνομης χρήσης βίας, έχουν κυρωθεί από 34 χώρες, πράγμα που σημαίνει ότι έχουν συγκεντρωθεί οι 30 εγκρίσεις που απαιτούνται για την ενεργοποίησή του και την παροχή της δυνατότητας στη Συνέλευση των Συμβαλλόμενων Κρατών να εγκρίνει, μετά την 1η Ιανουαρίου 2017, την ενεργοποίηση της δικαιοδοσίας του Δικαστηρίου σχετικά με το έγκλημα της επίθεσης που προβλέπεται στη Συνθήκη·

Ι.  λαμβάνοντας υπόψη ότι, τον Νοέμβριο του 2016, η Ρωσία αποφάσισε να αποσύρει την υπογραφή της από το Καταστατικό της Ρώμης· λαμβάνοντας υπόψη ότι, τον Οκτώβριο του 2016, η Νότια Αφρική, η Γκάμπια και το Μπουρούντι ανακοίνωσαν και αυτές την απόσυρσή τους· λαμβάνοντας υπόψη ότι η Αφρικανική Ένωση (ΑΕ) ενέκρινε, στις 31 Ιανουαρίου 2017, μη δεσμευτικό ψήφισμα που περιλαμβάνει στρατηγική απόσυρσης από το ΔΠΔ και καλεί τα κράτη μέλη της ΑΕ να εξετάσουν το ενδεχόμενο εφαρμογής των συστάσεών του· λαμβάνοντας υπόψη ότι, τον Φεβρουάριο και Μάρτιο 2017 αντιστοίχως, η Γκάμπια και η Νότια Αφρική κοινοποίησαν την απόφασή τους να ανακαλέσουν την απόσυρσή τους από το Καταστατικό της Ρώμης·

ΙΑ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι η συνεργασία ανάμεσα στα Συμβαλλόμενα Κράτη στο Καταστατικό της Ρώμης και με τους περιφερειακούς οργανισμούς είναι ύψιστης σημασίας, ιδίως σε περιπτώσεις αμφισβήτησης της δικαιοδοσίας του ΔΠΔ·

ΙΒ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι το ΔΠΔ διεξάγει επί του παρόντος δέκα έρευνες σε εννέα χώρες (Γεωργία, Μάλι, Ακτή Ελεφαντοστού, Λιβύη, Κένυα, Νταρφούρ (Σουδάν), Ουγκάντα, Λαϊκή Δημοκρατία του Κονγκό) και (δύο έρευνες) Κεντροαφρικανική Δημοκρατία)·

ΙΓ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι, σύμφωνα με την αρχή της συμπληρωματικότητας όπως κατοχυρώνεται στο Καταστατικό της Ρώμης, το ΔΠΔ έχει δικαιοδοσία μόνο σε υποθέσεις στις οποίες τα εθνικά δικαστήρια αδυνατούν ή δεν είναι διατεθειμένα να διερευνήσουν αποτελεσματικά και να διώξουν αποτρόπαια εγκλήματα, με αποτέλεσμα τα Συμβαλλόμενα Κράτη να είναι πρωτογενώς αρμόδια για την προσαγωγή στη δικαιοσύνη των φερόμενων δραστών των σοβαρότερων εγκλημάτων που απασχολούν τη διεθνή κοινότητα·

ΙΔ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι, στην κοινή θέση 2001/443/ΚΕΠΠΑ του Συμβουλίου της 11ης Ιουνίου 2001 σχετικά με το ΔΠΔ, τα κράτη μέλη δήλωσαν ότι τα εγκλήματα που εμπίπτουν στην δικαιοδοσία του ΔΠΔ είναι ένα ζήτημα που απασχολεί όλα τα κράτη μέλη, τα οποία είναι αποφασισμένα να συνεργασθούν με στόχο την πρόληψη τέτοιων εγκλημάτων και τον τερματισμό της ατιμωρησίας των δραστών·

ΙΕ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι, ήδη από την έναρξη λειτουργίας του ΔΠΔ, η ΕΕ και τα κράτη μέλη της έχουν ταχθεί αμέριστα υπέρ αυτού, παρέχοντας συνεχή πολιτική, διπλωματική, χρηματοδοτική και υλικοτεχνική στήριξη, συμπεριλαμβανομένης της προαγωγής της οικουμενικότητας και της προάσπισης της ακεραιότητας του συστήματος του Καταστατικού της Ρώμης·

ΙΣΤ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι η ΕΕ και τα κράτη μέλη έχουν δεσμευτεί έναντι της Διεθνούς Επιτροπής του Ερυθρού Σταυρού (ΔΕΕΣ) να στηρίξουν ενεργά τη δημιουργία αποτελεσματικού μηχανισμού για την ενίσχυση της συμμόρφωσης με το διεθνές ανθρωπιστικό δίκαιο· λαμβάνοντας υπόψη ότι το Κοινοβούλιο έχει ζητήσει από την ΑΠ/ΥΕ να υποβάλει έκθεση σχετικά με τους στόχους και τη στρατηγική της για την εκπλήρωση της εν λόγω δέσμευσης·

ΙΖ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι, στους πολέμους που έγιναν μεταξύ 1991 και 1995, πολλά αποτρόπαια εγκλήματα διαπράχθηκαν στο έδαφος των χωρών που παλαιότερα συναποτελούσαν τη Γιουγκοσλαβία·

ΙΗ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι οι δικαστικές διαδικασίες για τα αποτρόπαια εγκλήματα που διαπράχθηκαν στους πολέμους που έγιναν μεταξύ 1991 και 1995 στο έδαφος των χωρών που παλαιότερα συναποτελούσαν τη Γιουγκοσλαβία προχωρούν με μεγάλη βραδύτητα·

ΙΘ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι η Συρία προσχώρησε στη Σύμβαση κατά της γενοκτονίας το 1955 και στη Σύμβαση κατά των βασανιστηρίων το 2004·

Κ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι, στο ψήφισμά του της 27ης Οκτωβρίου 2016, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο υπενθύμισε ότι οι παραβιάσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων από το ISIS/Daesh περιλαμβάνουν τη γενοκτονία·

ΚΑ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι αρκετές εκθέσεις των Ηνωμένων Εθνών, συμπεριλαμβανομένων των εκθέσεων της Ανεξάρτητης Διεθνούς Εξεταστικής Επιτροπής σχετικά με την Αραβική Δημοκρατία της Συρίας, του Ειδικού Συμβούλου του Γενικού Γραμματέα του ΟΗΕ σχετικά με την πρόληψη της γενοκτονίας, του Ειδικού Συμβούλου του Γενικού Γραμματέα του ΟΗΕ σχετικά με την ευθύνη προστασίας, του Ειδικού Εισηγητή για θέματα μειονοτήτων και της Ύπατης Αρμοστείας των Ηνωμένων Εθνών για τα ανθρώπινα δικαιώματα, καθώς και πηγές από ΜΚΟ, αναφέρουν ότι οι πράξεις που έχουν διαπράξει όλες οι πλευρές ενδέχεται να συνιστούν αποτρόπαια εγκλήματα και ότι στη μάχη στο Χαλέπι, τον Δεκέμβριο του 2016, διαπράχθηκαν εγκλήματα πολέμου·

ΚΒ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι το ΔΠΔ έχει δηλώσει ότι υπάρχουν εύλογοι λόγοι για να υποστηριχθεί ότι, βάσει του άρθρου 7 του Καταστατικού, η Boko Haram έχει διαπράξει εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας στη Νιγηρία, συμπεριλαμβανομένων δολοφονιών και διώξεων·

ΚΓ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι οι εκατοντάδες εκτελέσεις στο Μπουρούντι από τον Απρίλιο του 2015 είχαν ως αποτέλεσμα η έκθεση της ανεξάρτητης έρευνας των Ηνωμένων Εθνών για το Μπουρούντι να καταλήξει στο συμπέρασμα ότι αρκετά άτομα στο Μπουρούντι θα πρέπει να διωχθούν για εικαζόμενα εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας·

ΚΔ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι οργανώσεις της κοινωνίας των πολιτών, ειδικοί του διεθνούς δικαίου και ΜΚΟ έχουν προειδοποιήσει ότι τα γεγονότα που συνέβησαν στο Μπουρούντι στα τέλη του 2016 θα μπορούσαν να ισοδυναμούν με γενοκτονία·

ΚΕ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι οι διεθνείς κανόνες για τα εγκλήματα πολέμου και τα εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας έχουν δεσμευτικό χαρακτήρα και έναντι μη κρατικών παράγοντων ή ατόμων που ενεργούν για λογαριασμό ή στο πλαίσιο μη κρατικών οργανώσεων· λαμβάνοντας υπόψη ότι αυτό θα πρέπει να επιβεβαιωθεί ακόμη περισσότερο σήμερα, που μη κρατικοί παράγοντες εμπλέκονται όλο και περισσότερο σε σενάρια πολέμου και υποστηρίζουν και διαπράττουν τέτοια σοβαρά εγκλήματα·

ΚΣΤ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι, υπό ορισμένες συνθήκες, τα κράτη μπορούν επίσης να καθίστανται υπόλογα για παραβιάσεις υποχρεώσεων δυνάμει διεθνών συνθηκών και συμβάσεων επί των οποίων το Διεθνές Δικαστήριο έχει δικαιοδοσία, συμπεριλαμβανομένων της Σύμβασης του 1984 κατά των βασανιστηρίων και άλλων μορφών σκληρής, απάνθρωπης ή ταπεινωτικής μεταχείρισης ή τιμωρίας και της Σύμβασης του 1948 για την πρόληψη και καταπολέμηση του εγκλήματος της γενοκτονίας·

ΚΖ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι το Διεθνές Δικαστήριο έχει τη δυνατότητα να θεμελιώνει την ευθύνη κράτους·

ΚΗ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι, με σκοπό τον εκφοβισμό και τον εξευτελισμό του εχθρού, ο βιασμός και η σεξουαλική βία χρησιμοποιούνται από όλα τα εμπλεκόμενα σε σύγκρουση μέρη ως τακτική πολέμου· λαμβάνοντας υπόψη, επιπλέον, ότι εν καιρώ συγκρούσεων, η έμφυλη βία και η σεξουαλική κακοποίηση αυξάνονται επίσης δραματικά·

ΚΘ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι η βία κατά των γυναικών, τόσο στη διάρκεια συγκρούσεων όσο και μετά, μπορεί να θεωρηθεί ως συνέχεια των διακρίσεων που υφίστανται οι γυναίκες σε περιόδους που δεν υπάρχουν συγκρούσεις· λαμβάνοντας υπόψη ότι οι συγκρούσεις επιδεινώνουν τις προϋπάρχουσες μορφές διακρίσεων με βάση το φύλο, καθώς και τις παραδοσιακά άνισες σχέσεις εξουσίας μεταξύ των φύλων, και θέτουν τις γυναίκες και τα κορίτσια σε αυξημένο κίνδυνο σεξουαλικής, σωματικής και ψυχολογικής βίας·

1.  υπενθυμίζει τη δέσμευση της ΕΕ να ενεργεί στη διεθνή σκηνή στο όνομα των αρχών που ενέπνευσαν τη δημιουργία της, στις οποίες περιλαμβάνονται η δημοκρατία, το κράτος δικαίου και ο σεβασμός των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και των αρχών του Χάρτη των Ηνωμένων Εθνών και του διεθνούς δικαίου· επιβεβαιώνει εκ νέου, στο πλαίσιο αυτό, ότι θα πρέπει να είναι ύψιστης σημασίας για την ΕΕ η αντιμετώπιση και η τιμωρία των υπευθύνων για σοβαρές παραβιάσεις των ανθρωπίνων δικαιωμάτων που αγγίζουν το όριο σοβαρότητας των εγκλημάτων κατά της ανθρωπότητας και της γενοκτονίας και σοβαρές παραβιάσεις του διεθνούς ανθρωπιστικού δικαίου που αγγίζουν το όριο των εγκλημάτων πολέμου·

2.  καλεί την ΕΕ και τα κράτη μέλη της να ασκήσουν όλη την πολιτική τους επιρροή για να αποτρέψουν κάθε πράξη που θα μπορούσε να θεωρηθεί αποτρόπαιο έγκλημα, να αντιδράσουν αποτελεσματικά και συντονισμένα σε περίπτωση που τελεστούν τέτοια εγκλήματα και να κινητοποιήσουν όλα τα απαραίτητα μέσα για να προσαγάγουν στη δικαιοσύνη όλους τους υπεύθυνους, καθώς και για να στηρίξουν τα θύματα και τις διαδικασίες σταθεροποίησης και συμφιλίωσης·

Ανάγκη επικέντρωσης της δράσης στην πρόληψη των αποτρόπαιων εγκλημάτων

3.  καλεί τα συμβαλλόμενα μέρη στη Σύμβαση του 1948 των Ηνωμένων Εθνών για την πρόληψη και καταπολέμηση του εγκλήματος της γενοκτονίας, στις τέσσερις Συμβάσεις της Γενεύης του 1949, στη Σύμβαση κατά των βασανιστηρίων και άλλων μορφών σκληρής, απάνθρωπης ή εξευτελιστικής μεταχείρισης ή τιμωρίας του 1984 και σε άλλες συναφείς διεθνείς συμφωνίες, συμπεριλαμβανομένων των κρατών μελών της ΕΕ, να λάβουν κάθε αναγκαίο μέτρο για την πρόληψη αποτρόπαιων εγκλημάτων στην επικράτειά τους, στη δικαιοδοσία τους ή με ευθύνη των πολιτών τους, όπως έχουν δεσμευθεί να πράξουν· καλεί όλα τα κράτη που δεν έχουν ακόμη κυρώσει τις ανωτέρω συμβάσεις να προβούν στην κύρωσή τους·

4.  τονίζει ότι είναι επείγουσα ανάγκη να εντείνει η διεθνής κοινότητα τις προσπάθειές της για την παρακολούθηση και την αντιμετώπιση τυχόν συγκρούσεων ή δυνητικών συγκρούσεων που ενδεχομένως θα οδηγούσαν σε πράξεις οι οποίες θα μπορούσαν να θεωρηθούν αποτρόπαια εγκλήματα·

5.  ζητεί από τη διεθνή κοινότητα να θεσπίσει μέσα με τα οποία θα μπορεί να ελαχιστοποιείται το κενό μεταξύ προειδοποίησης και ανταπόκρισης, με στόχο την πρόληψη της εμφάνισης, της επανεμφάνισης και της κλιμάκωσης βίαιων συγκρούσεων, όπως είναι το σύστημα έγκαιρης προειδοποίησης της ΕΕ·

6.  καλεί την ΕΕ να εντείνει τις προσπάθειές της για τη διαμόρφωση συνεπούς και αποτελεσματικής στρατηγικής που θα επιτρέπει να εντοπίζονται και να επιλύονται εγκαίρως καταστάσεις κρίσεων και συγκρούσεων οι οποίες θα μπορούσαν ενδεχομένως να οδηγήσουν στη διάπραξη αποτρόπαιων εγκλημάτων· υπογραμμίζει, ειδικότερα, τη σημασία και την αναγκαιότητα της ουσιαστικής ανταλλαγής πληροφοριών και του συντονισμού των δράσεων πρόληψης μεταξύ των θεσμικών οργάνων της ΕΕ, συμπεριλαμβανομένων των αντιπροσωπειών της ΕΕ, των αποστολών και επιχειρήσεων της κοινής πολιτικής ασφάλειας και άμυνας (ΚΠΑΑ) και των κρατών μελών, από κοινού με τις διπλωματικές αντιπροσωπίες τους· επικροτεί, στο πλαίσιο αυτό, τη νέα πρωτοβουλία της Επιτροπής για την έκδοση Λευκής Βίβλου η οποία αναμένεται ότι θα οδηγήσει σε αποτελεσματικότερη εξωτερική δράση της ΕΕ· υπογραμμίζει τη σημασία των μη στρατιωτικών αποστολών και επιχειρήσεων της ΚΠΑΑ μετά από συγκρούσεις προκειμένου να ενισχυθεί η συμφιλίωση σε τρίτες χώρες, ιδίως σε αυτές στις οποίες έχουν διαπραχθεί εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας·

7.  θεωρεί ότι η ΕΕ θα πρέπει να ενσωματώσει στην ολοκληρωμένη προσέγγισή της για τις εξωτερικές συγκρούσεις και κρίσεις τα αναγκαία εργαλεία για τον εντοπισμό και την πρόληψη ενδεχόμενων αποτρόπαιων εγκλημάτων σε πρώιμο στάδιο· εφιστά, στο σημείο αυτό, την προσοχή στο Πλαίσιο Ανάλυσης σχετικά με τα Αποτρόπαια Εγκλήματα, το οποίο συνέταξε το Γραφείο των Ειδικών Συμβούλων των Ηνωμένων Εθνών για την Πρόληψη της Γενοκτονίας και την Ευθύνη Προστασίας· θεωρεί ότι η ΕΕ και τα κράτη μέλη της θα πρέπει πάντοτε να υιοθετούν σθεναρή στάση σε περιπτώσεις στις οποίες διαφαίνεται ότι επίκειται η διάπραξη εγκλημάτων και να αξιοποιούν όλα τα ειρηνικά μέσα που έχουν στη διάθεσή τους, όπως οι διμερείς σχέσεις, τα πολυμερή φόρουμ και η δημόσια διπλωματία·

8.  παροτρύνει την ΑΠ/ΥΕ: να συνεχίσει τη συνεργασία και την κατάρτιση που απευθύνεται στο προσωπικό των αντιπροσωπειών της ΕΕ και των πρεσβειών των κρατών μελών, καθώς και των στρατιωτικών και μη στρατιωτικών αποστολών, στους τομείς των διεθνών ανθρωπίνων δικαιωμάτων, του ανθρωπιστικού δικαίου και του ποινικού δικαίου, συμπεριλαμβανομένης της ικανότητας εντοπισμού πιθανών καταστάσεων που συνδέονται με εγκλήματα πολέμου, εγκλημάτων κατά της ανθρωπότητας, γενοκτονίας και σοβαρών παραβιάσεων του διεθνούς ανθρωπιστικού δικαίου (ΔΑΔ), μεταξύ άλλων μέσω τακτικών ανταλλαγών με την τοπική κοινωνία των πολιτών· να διασφαλίζει ότι οι ειδικοί εντεταλμένοι της ΕΕ τηρούν την αρχή της ευθύνης προστασίας όποτε είναι αναγκαίο και να διευρύνει την εντολή του ειδικού εντεταλμένου της ΕΕ για τα ανθρώπινα δικαιώματα για να συμπεριλάβει ζητήματα που άπτονται της ευθύνης προστασίας· να υποστηρίξει περαιτέρω το σημείο εστίασης της ΕΕ για την αρχή της ευθύνης προστασίας στην Ευρωπαϊκή Υπηρεσία Εξωτερικής Δράσης (ΕΥΕΔ) στο πλαίσιο των υφιστάμενων δομών και πόρων, με ειδικό καθήκον να αυξάνει την ευαισθητοποίηση όσον αφορά τις συνέπειες της ευθύνης προστασίας και να εξασφαλίζει την έγκαιρη ροή πληροφοριών μεταξύ όλων των ενδιαφερόμενων φορέων για καταστάσεις που προξενούν ανησυχία, ενώ παράλληλα θα ενθαρρύνει τη δημιουργία εθνικών σημείων εστίασης για την ευθύνη προστασίας στα κράτη μέλη· και να καταστήσει περισσότερο επαγγελματική και να ενισχύσει την αποτρεπτική διπλωματία και τη διαμεσολάβηση·

9.  τονίζει την ανάγκη των χωρών και των περιοχών που διατρέχουν κίνδυνο συγκρούσεων να διαθέτουν εξειδικευμένες και αξιόπιστες δυνάμεις ασφαλείας· ζητεί να καταβληθούν περαιτέρω προσπάθειες από την ΕΕ και τα κράτη μέλη με στόχο τη διαμόρφωση προγραμμάτων ανάπτυξης ικανοτήτων στον τομέα της ασφάλειας, καθώς και τη δημιουργία πλατφορμών για την προαγωγή νοοτροπίας σεβασμού των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και του συντάγματος, ακεραιότητας και προσφοράς δημόσιας υπηρεσίας στις τοπικές δυνάμεις ασφαλείας και τις στρατιωτικές δυνάμεις·

10.  τονίζει ότι η αντιμετώπιση των γενεσιουργών αιτίων της βίας και των συγκρούσεων, η συμβολή στη δημιουργία συνθηκών ειρήνης και δημοκρατίας, η διασφάλιση του σεβασμού των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, συμπεριλαμβανομένης της προστασίας των γυναικών, των νέων και των ανηλίκων, των μειονοτήτων και της κοινότητας των ΛΟΑΔΜ, καθώς και η προαγωγή του διαθρησκειακού και διαπολιτισμικού διαλόγου έχουν καίρια σημασία για την πρόληψη της γενοκτονίας και των εγκλημάτων κατά της ανθρωπότητας·

11.  ζητεί να αναπτυχθούν, σε διεθνές, περιφερειακό και εθνικό επίπεδο, εκπαιδευτικά και πολιτιστικά προγράμματα που συντελούν στην κατανόηση των αιτίων και των συνεπειών των αποτρόπαιων εγκλημάτων για την ανθρωπότητα και αυξάνουν την ευαισθητοποίηση όσον αφορά την αναγκαιότητα και τη σημασία να ενθαρρύνεται το πνεύμα της ειρήνης, να προάγονται τα ανθρώπινα δικαιώματα και η διαθρησκειακή ανεκτικότητα και να διερευνώνται και να διώκονται όλα τα εγκλήματα αυτού του είδους· χαιρετίζει, στο πλαίσιο αυτό, τη διοργάνωση της πρώτης ετήσιας ημέρας κατά της ατιμωρησίας των εγκλημάτων γενοκτονίας, των εγκλημάτων κατά της ανθρωπότητας και των εγκλημάτων πολέμου στην ΕΕ·

Στήριξη της διερεύνησης και της δίωξης της γενοκτονίας, των εγκλημάτων κατά της ανθρωπότητας και των εγκλημάτων πολέμου

12.  επαναλαμβάνει την πλήρη στήριξή του στο ΔΠΔ, το Καταστατικό της Ρώμης, την Εισαγγελία, τις αρμοδιότητες του Εισαγγελέα για αυτεπάγγελτη δίωξη και στην πρόοδο που συντελείται όσον αφορά την κίνηση νέων ερευνών ως απαραίτητου στοιχείου για την καταπολέμηση της ατιμωρησίας των αποτρόπαιων εγκλημάτων·

13.  χαιρετίζει τη συνάντηση που έλαβε χώρα στις Βρυξέλλες στις 6 Ιουλίου 2016 μεταξύ εκπροσώπων της ΕΕ και του ΔΠΔ για την προπαρασκευή της 2ης συνάντησης στρογγυλής τραπέζης ΕΕ-ΔΠΔ, σκοπός της οποίας ήταν να έχει τη δυνατότητα το αρμόδιο προσωπικό στο ΔΠΔ και στα ευρωπαϊκά θεσμικά όργανα να εντοπίσει κοινούς τομείς ενδιαφέροντος, να ανταλλάξει πληροφορίες για σχετικές δραστηριότητες, και να διασφαλιστεί μια καλύτερη συνεργασία μεταξύ της ΕΕ και του ΔΠΔ·

14.  επαναλαμβάνει ότι η διατήρηση της ανεξαρτησίας του ΔΠΔ έχει καθοριστική σημασία όχι μόνο για τη διασφάλιση της πλήρους αποτελεσματικότητάς του, αλλά και για την προώθηση της οικουμενικότητας του Καταστατικού της Ρώμης·

15.  προειδοποιεί ότι η απονομή της δικαιοσύνης δεν μπορεί να βασίζεται σε δράση εξισορρόπησης μεταξύ δικαιοσύνης και πολιτικής σκοπιμότητας κάθε είδους, δεδομένου ότι μια τέτοια ισορροπία δεν προάγει τις προσπάθειες συμφιλίωσης, αλλά τις υπονομεύει·

16.  επιβεβαιώνει εκ νέου την πρωταρχική σημασία της οικουμενικής προσχώρησης στο Καταστατικό της Ρώμης του ΔΠΔ· καλεί τα κράτη που δεν το έχουν ακόμη πράξει να κυρώσουν το Καταστατικό της Ρώμης, τη Συμφωνία για τα προνόμια και τις ασυλίες του Δικαστηρίου και τις τροποποιήσεις της Καμπάλα, με σκοπό τη στήριξη της λογοδοσίας και της συμφιλίωσης ως βασικών στοιχείων για την πρόληψη φρικαλεοτήτων στο μέλλον· επιβεβαιώνει, επίσης, τη θεμελιώδη σημασία της ακεραιότητας του Καταστατικού της Ρώμης·

17.  σημειώνει με βαθύτατη λύπη τις πρόσφατες εξαγγελίες για απόσυρση από το Καταστατικό της Ρώμης, που αποτελούν πρόβλημα ιδίως όσον αφορά την πρόσβαση των θυμάτων στη δικαιοσύνη και οι οποίες θα πρέπει να καταδικαστούν με σθένος· εκφράζει την ικανοποίησή του για το γεγονός ότι τόσο η Γκάμπια όσο και η Νότια Αφρική ανακάλεσαν τις κοινοποιήσεις απόσυρσης· καλεί μετ’ επιτάσεως τις υπόλοιπες ενδιαφερόμενες χώρες να επανεξετάσουν την απόφασή τους· καλεί επίσης την ΕΕ να καταβάλει κάθε αναγκαία προσπάθεια για να εξασφαλίσει ότι δεν θα υπάρξει καμία απόσυρση, μεταξύ άλλων, σε συνεργασία με την Αφρικανική Ένωση· εκφράζει την ικανοποίησή του για το γεγονός ότι η Συνέλευση των Συμβαλλόμενων Κρατών του ΔΠΔ συμφώνησε να εξετάσει τις προτεινόμενες τροπολογίες στο Καταστατικό της Ρώμης με στόχο την αντιμετώπιση των ανησυχιών της Αφρικανικής Ένωσης που διατυπώθηκαν στη διάρκεια της έκτακτης συνόδου κορυφής της·

18.  καλεί τα τέσσερα συμβαλλόμενα κράτη που έχουν ενημερώσει το Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ ότι δεν προτίθενται πλέον να προσχωρήσουν στο Καταστατικό της Ρώμης να επανεξετάσουν την απόφασή τους· σημειώνει ακόμη ότι τρία μόνιμα μέλη του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ δεν είναι συμβαλλόμενα μέρη στο Καταστατικό της Ρώμης·

19.  καλεί, επιπλέον, όλα τα κράτη που είναι συμβαλλόμενα μέρη στο ΔΠΔ να εντείνουν τις προσπάθειές τους για να προαγάγουν την καθολική προσχώρηση στο ΔΠΔ και στη Συμφωνία για τα προνόμια και τις ασυλίες του Δικαστηρίου· θεωρεί ότι η Επιτροπή και η ΕΥΕΔ, μαζί με τα κράτη μέλη, θα πρέπει να συνεχίσουν να ενθαρρύνουν τις τρίτες χώρες να κυρώσουν και να εφαρμόσουν το Καταστατικό της Ρώμης και τη Συμφωνία για τα προνόμια και τις ασυλίες του Δικαστηρίου, και ότι θα πρέπει επίσης να διενεργήσουν αξιολόγηση των επιτευγμάτων της ΕΕ στον συγκεκριμένο τομέα·

20.  υπογραμμίζει πόση σημασία έχει η εξασφάλιση επαρκών χρηματοδοτικών συνεισφορών στο Δικαστήριο για την αποτελεσματική λειτουργία του, είτε με τη μορφή συνεισφορών των Συμβαλλόμενων Κρατών είτε μέσω χρηματοδοτικών μηχανισμών της ΕΕ όπως το Ευρωπαϊκό Μέσο για τη Δημοκρατία και τα Δικαιώματα του Ανθρώπου (ΕΜΔΔΑ) ή το Ευρωπαϊκό Ταμείο Ανάπτυξης (ΕΤΑ), με ιδιαίτερη προσοχή στη χρηματοδότηση για τους φορείς της κοινωνίας των πολιτών που εργάζονται για την προώθηση του διεθνούς συστήματος ποινικής δικαιοσύνης και ζητήματα συναφή με το ΔΠΔ·

21.  χαιρετίζει την ανεκτίμητη βοήθεια των οργανώσεων της κοινωνίας των πολιτών στο Δικαστήριο· εκφράζει την ανησυχία του για τις αναφορές για απειλές και εκφοβισμό κατά ορισμένων οργανώσεων της κοινωνίας των πολιτών που συνεργάζονται με το Δικαστήριο· ζητεί να ληφθούν όλα τα αναγκαία μέτρα για να εξασφαλιστεί ένα ασφαλές περιβάλλον για τις οργανώσεις της κοινωνίας των πολιτών για τη δραστηριοποίηση και τη συνεργασία τους με το Δικαστήριο, καθώς και για την αντιμετώπιση όλων των απειλών και του εκφοβισμού εις βάρος τους στο πλαίσιο αυτό·

22.  σημειώνει την πρόοδο που έχει επιτευχθεί όσον αφορά την εφαρμογή του σχεδίου δράσης της 12ης Ιουλίου 2011 σε συνέχεια της απόφασης του Συμβουλίου της 21ης Μαρτίου 2011 για το ΔΠΔ· ζητεί τη διενέργεια αξιολόγησης όσον αφορά την εφαρμογή του σχεδίου δράσης προκειμένου να προσδιοριστούν τομείς στους οποίους θα ήταν δυνατό να βελτιωθεί η αποτελεσματικότητα της δράσης της ΕΕ, μεταξύ άλλων όσον αφορά την προαγωγή της ακεραιότητας και της ανεξαρτησίας του Δικαστηρίου·

23.  ενθαρρύνει όλα τα κράτη που έχουν κυρώσει το Καταστατικό της Ρώμης να συνεργαστούν πλήρως με το ΔΠΔ στις προσπάθειές του να διερευνήσει και να προσαγάγει στη δικαιοσύνη τους υπευθύνους για σοβαρά διεθνή εγκλήματα, να σέβονται την εξουσία του ΔΠΔ και να εφαρμόζουν πλήρως τις αποφάσεις του·

24.  παροτρύνει σθεναρά την ΕΕ και τα κράτη μέλη της να αξιοποιήσουν όλα τα πολιτικά και διπλωματικά μέσα που έχουν στη διάθεσή τους προκειμένου να στηριχθεί η αποτελεσματική συνεργασία με το ΔΠΔ, ιδίως σε σχέση με τα προγράμματα προστασίας μαρτύρων και την εκτέλεση εκκρεμών ενταλμάτων σύλληψης, κυρίως για τους 13 υπόπτους οι οποίοι είναι φυγόδικοι· καλεί την Επιτροπή, την ΕΥΕΔ και το Συμβούλιο να συμφωνήσουν ως προς την έγκριση συγκεκριμένων μέτρων, πέραν των πολιτικών δηλώσεων, για την αντιμετώπιση περιπτώσεων άρνησης συνεργασίας με το ΔΠΔ·

25.  καλεί την ΕΕ και τα κράτη μέλη της να χρησιμοποιήσουν κάθε μέσο έναντι των τρίτων χωρών, συμπεριλαμβανομένου του ενδεχομένου επιβολής κυρώσεων – ιδίως για χώρες στις οποίες το ΔΠΔ διεξάγει έρευνα και χώρες στις οποίες το ΔΠΔ διενεργεί προκαταρκτική εξέταση – προκειμένου να ενισχυθεί η πολιτική τους βούληση για πλήρη συνεργασία και να υποστηριχθεί η ικανότητά τους να κινούν εθνικές διαδικασίες για τη δίωξη αποτρόπαιων εγκλημάτων· καλεί επίσης την ΕΕ και τα κράτη μέλη της να παράσχουν πλήρη υποστήριξη στις χώρες αυτές για να τις βοηθήσουν να συμμορφωθούν με τις απαιτήσεις του ΔΠΔ· καλεί τα κράτη μέλη να συμμορφωθούν πλήρως με την κοινή θέση 2008/944/ΚΕΠΠΑ της 8ης Δεκεμβρίου 2008·

26.  θεωρεί ότι στα θύματα των αποτρόπαιων εγκλημάτων θα πρέπει να παρέχεται πρόσβαση σε αποτελεσματικά ένδικα μέσα και επανορθώσεις με δυνατότητα εκτέλεσης· επισημαίνει τον ειδικό ρόλο των θυμάτων και των μαρτύρων στις δικαστικές διαδικασίες και την ανάγκη λήψης ειδικών μέτρων με στόχο την κατοχύρωση της ασφάλειας και της αποτελεσματικής συμμετοχής τους σύμφωνα με το Καταστατικό της Ρώμης· ζητεί από την ΕΕ και τα κράτη μέλη της να διατηρήσουν τα δικαιώματα των θυμάτων στο επίκεντρο όλων των δράσεων στο πλαίσιο της καταπολέμησης της ατιμωρησίας και να συμμετάσχουν εθελοντικά στο ταμείο του ΔΠΔ για την αποκατάσταση των θυμάτων·

27.  ζητεί από την ΕΥΕΔ να διασφαλίσει τη λογοδοσία για τα αποτρόπαια εγκλήματα και να υποστηρίξει την ενσωμάτωση του ΔΠΔ σε όλες τις προτεραιότητες εξωτερικής πολιτικής της ΕΕ, μεταξύ άλλων μέσω της διαδικασίας διεύρυνσης, συνεκτιμώντας σε συστηματική βάση την καταπολέμηση της ατιμωρησίας· υπογραμμίζει, σε αυτό το πλαίσιο, τον σημαντικό ρόλο που διαδραματίζουν οι βουλευτές στην προαγωγή του ΔΠΔ και στην καταπολέμηση της ατιμωρησίας, μεταξύ άλλων μέσω της διακοινοβουλευτικής συνεργασίας·

28.  ζητεί από τα κράτη μέλη να διασφαλίσουν ότι ο συντονισμός και η συνεργασία με το ΔΠΔ θα συμπεριληφθούν στην εντολή των αρμόδιων περιφερειακών ειδικών εντεταλμένων της ΕΕ (ΕΕΕΕ)· καλεί και πάλι την ΑΠ/ΥΕ να διορίσει ειδικό εντεταλμένο της ΕΕ για το διεθνές ανθρωπιστικό δίκαιο και για τη διεθνή δικαιοσύνη με την εντολή να προωθήσει, να ενσωματώσει και να εκπροσωπήσει τη δέσμευση της ΕΕ για την καταπολέμηση της ατιμωρησίας και έναντι του ΔΠΔ σε όλο το φάσμα των εξωτερικών πολιτικών της ΕΕ·

29.  επισημαίνει τον σημαντικό ρόλο του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου στην παρακολούθηση της δράσης της ΕΕ για αυτό το ζήτημα· επικροτεί την εισαγωγή ενότητας σχετικά με την καταπολέμηση της ατιμωρησίας και το ΔΠΔ στην ετήσια έκθεση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου για τα ανθρώπινα δικαιώματα και τη δημοκρατία στον κόσμο, και συνιστά περαιτέρω να διαδραματίζει το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο πιο προορατικό ρόλο μέσω της προαγωγής και της ενσωμάτωσης της καταπολέμησης της ατιμωρησίας και του ΔΠΔ σε όλες τις πολιτικές και τα θεσμικά όργανα της ΕΕ, ιδίως στο έργο των επιτροπών του που είναι αρμόδιες για τις εξωτερικές πολιτικές της Ένωσης και των αντιπροσωπειών του για τις σχέσεις με τρίτες χώρες·

30.  τονίζει ότι η αρχή της συμπληρωματικότητας του ΔΠΔ συνεπάγεται την πρωταρχική ευθύνη κρατών που είναι συμβαλλόμενα μέρη σε αυτό να ερευνούν και να διώκουν τα αποτρόπαια εγκλήματα· εκφράζει την ανησυχία του για το γεγονός ότι όλα τα κράτη μέλη της ΕΕ δεν διαθέτουν νομοθεσία που να ορίζει αυτά τα εγκλήματα στο εσωτερικό τους δίκαιο ώστε να μπορούν να εκδικαστούν στα δικαστήριά τους· καλεί την ΕΕ και τα κράτη μέλη να αξιοποιήσουν πλήρως τη δέσμη εργαλείων που προβλέπονται για την προώθηση της αρχής της συμπληρωματικότητας·

31.  ενθαρρύνει τα κράτη μέλη της ΕΕ να αναθεωρήσουν το άρθρο 83 της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης για να προστεθούν τα αποτρόπαια εγκλήματα στον κατάλογο των εγκλημάτων στα οποία διαθέτει δικαιοδοσία η ΕΕ·

32.  ενθαρρύνει ένθερμα την ΕΕ να προετοιμάσει και να παράσχει πόρους για την προετοιμασία σχεδίου δράσης για την καταπολέμηση της ατιμωρησίας στην Ευρώπη για εγκλήματα που εμπίπτουν στο διεθνές δίκαιο, με σαφείς δείκτες αναφοράς για τα θεσμικά όργανα της ΕΕ και τα κράτη μέλη, με στόχο την ενίσχυση των εθνικών ερευνών και των διώξεων για γενοκτονία, εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας και εγκλήματα πολέμου·

33.  υπενθυμίζει ότι τα κράτη, συμπεριλαμβανομένων των κρατών μελών της ΕΕ, μπορούν μεμονωμένα να ασκούν προσφυγή κατά άλλων κρατών στο Διεθνές Ποινικό Δικαστήριο για παραβιάσεις σε κρατικό επίπεδο υποχρεώσεων που απορρέουν από διεθνείς συνθήκες και συμβάσεις, συμπεριλαμβανομένων της Σύμβασης κατά των βασανιστηρίων και άλλων μορφών σκληρής, απάνθρωπης ή εξευτελιστικής μεταχείρισης ή τιμωρίας του 1984 και της Σύμβασης του 1948 για την πρόληψη και καταπολέμηση του εγκλήματος της γενοκτονίας·

34.  υπενθυμίζει ότι καταδικάζει απερίφραστα τις αποτρόπαιες ενέργειες που έχει διαπράξει το καθεστώς Άσαντ στη Συρία, που μπορούν να θεωρηθούν σοβαρά εγκλήματα πολέμου και εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας, και εκφράζει τη λύπη του για το κλίμα ατιμωρησίας έναντι των δραστών εγκλημάτων αυτού του είδους στη Συρία·

35.  θεωρεί λυπηρή τη γενικευμένη έλλειψη σεβασμού προς το διεθνές ανθρωπιστικό δίκαιο και το ανησυχητικό ποσοστό απώλειας αμάχων και επιθέσεων σε μη στρατιωτικές υποδομές στο πλαίσιο ένοπλων συγκρούσεων ανά τον κόσμο· παροτρύνει τη διεθνή κοινότητα να συγκαλέσει διεθνή διάσκεψη με σκοπό την προπαρασκευή ενός νέου διεθνούς μηχανισμού για την ανίχνευση και τη συλλογή δεδομένων, καθώς και για τη δημόσια καταγγελία παραβιάσεων στο πλαίσιο ένοπλων συγκρούσεων· επαναλαμβάνει το αίτημά του προς την ΑΠ/ΥΕ να υποβάλλει σε ετήσια βάση δημόσιο κατάλογο των φερόμενων δραστών επιθέσεων κατά σχολείων και νοσοκομείων, με στόχο τον σχεδιασμό κατάλληλης δράσης της ΕΕ για να δοθεί τέλος σε αυτές τις επιθέσεις·

36.  καλεί τα κράτη μέλη να κυρώσουν τις κύριες πράξεις του ΔΑΔ και άλλες συναφείς νομικές πράξεις· αναγνωρίζει τη σημασία των κατευθυντήριων γραμμών της ΕΕ σχετικά με την προαγωγή της συμμόρφωσης με το ΔΑΔ και επαναλαμβάνει την έκκλησή του προς την ΑΠ/ΥΕ και την ΕΥΕΔ να ενισχύσουν την εφαρμογή τους, ιδίως όσον αφορά τα εγκλήματα πολέμου στη Μέση Ανατολή· καλεί την ΕΕ να υποστηρίξει τις πρωτοβουλίες που στοχεύουν στη διάδοση των γνώσεων σχετικά με το διεθνές ανθρωπιστικό δίκαιο και των ορθών πρακτικών όσον αφορά την εφαρμογή του, και να αξιοποιήσει όλα τα διμερή εργαλεία που διαθέτει για την αποτελεσματική προώθηση της συμμόρφωσης των εταίρων της προς το διεθνές ανθρωπιστικό δίκαιο, μεταξύ άλλων μέσω του πολιτικού διαλόγου·

37.  τονίζει ότι τα κράτη μέλη θα πρέπει να αρνούνται να προμηθεύουν όπλα, εξοπλισμό ή οικονομική ή πολιτική στήριξη σε κυβερνήσεις ή μη κρατικούς παράγοντες που παραβιάζουν το διεθνές ανθρωπιστικό δίκαιο, μεταξύ άλλων μέσω της διάπραξης βιασμού ή άλλης μορφής σεξουαλικής βίας εις βάρος γυναικών και παιδιών·

38.  ζητεί, επιπλέον, από την ΕΕ και τα κράτη μέλη της να στηρίξουν τις μεταρρυθμιστικές διαδικασίες και τις εθνικές προσπάθειες ανάπτυξης ικανοτήτων που στοχεύουν στην ενίσχυση της ανεξαρτησίας του δικαστικού σώματος, του κλάδου επιβολής του νόμου, του σωφρονιστικού συστήματος και των προγραμμάτων επανόρθωσης σε τρίτες χώρες οι οποίες πλήττονται άμεσα από την εικαζόμενη διάπραξη τέτοιων εγκλημάτων, σύμφωνα με τη δέσμευση που επιβάλλει το σχέδιο δράσης της ΕΕ για τα ανθρώπινα δικαιώματα και τη δημοκρατία για την περίοδο 2015-2019· χαιρετίζει, εν προκειμένω, το ενωσιακό πλαίσιο του 2015 για τη Στήριξη της Μεταβατικής Δικαιοσύνης, και προσβλέπει στην ουσιαστική εφαρμογή του·

Καταπολέμηση της ατιμωρησίας μη κρατικών παραγόντων

39.  σημειώνει ότι το διεθνές ποινικό δίκαιο, και ειδικότερα η εντολή και η νομολογία των διεθνών ποινικών δικαστηρίων, έχουν καθορίσει με σαφήνεια την ευθύνη των ατόμων που είναι μέλη μη κρατικών ομάδων σε διεθνή εγκλήματα· τονίζει ότι αυτή η ευθύνη δεν αφορά μόνο τα άτομα αυτά, αλλά και τους έμμεσους δράστες διεθνών εγκλημάτων· ενθαρρύνει όλα τα κράτη μέλη της ΕΕ να προσάγουν στη δικαιοσύνη τους κρατικούς και μη κρατικούς παράγοντες και τα άτομα που ευθύνονται για εγκλήματα πολέμου, εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας και γενοκτονία·

40.  επισημαίνει ότι η διάπραξη βίαιων εγκλημάτων από το ISIS/Daesh ή άλλους μη κρατικούς παράγοντες εις βάρος γυναικών και κοριτσιών έχει καταγγελθεί ευρέως από σχετικούς διεθνείς φορείς και σημειώνει ότι η διεθνής νομική κοινότητα αγωνίζεται για να υπαχθούν τα εγκλήματα αυτά στο διεθνές ποινικό πλαίσιο·

41.  επαναλαμβάνει, στο πλαίσιο αυτό, την απερίφραστη καταδίκη των ειδεχθών εγκλημάτων και παραβιάσεων των ανθρωπίνων δικαιωμάτων που διαπράττονται από μη κρατικούς παράγοντες, όπως η Boko Haram στη Νιγηρία και το ISIS/Daesh στη Συρία και στο Ιράκ· εκφράζει τον αποτροπιασμό του για το εκτεταμένο φάσμα που καλύπτουν τα διαπραχθέντα εγκλήματα, που περιλαμβάνουν δολοφονίες, βασανιστήρια, βιασμούς, υποδούλωση και σεξουαλική δουλεία, αναγκαστική στρατολόγηση παιδιών στρατιωτών, αλλαξοπιστία και συστηματικές δολοφονίες σε βάρος θρησκευτικών μειονοτήτων, συμπεριλαμβανομένων των Χριστιανών, των Γιαζίντι και άλλων· υπενθυμίζει ότι η σεξουαλική βία μπορεί, σύμφωνα με το ΔΠΔ, να ισοδυναμεί με έγκλημα πολέμου ή έγκλημα κατά της ανθρωπότητας· φρονεί ότι η ποινική δίωξη των δραστών θα πρέπει να αποτελεί προτεραιότητα για τη διεθνή κοινότητα·

42.  ενθαρρύνει την ΕΕ και τα κράτη μέλη της να καταπολεμήσουν την ατιμωρησία και να παράσχουν ενεργό στήριξη στις διεθνείς προσπάθειες για την προσαγωγή στη δικαιοσύνη των μελών μη κρατικών ομάδων, όπως η Boko Haram, το ISIS/Daesh και κάθε άλλος παράγοντας που διαπράττει εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας· ζητεί να διαμορφωθεί μια σαφής προσέγγιση για τη δίωξη των μαχητών και των υποκινητών του ISIS/Daesh, μεταξύ άλλων, με την αξιοποίηση της εμπειρογνωμοσύνης του δικτύου της ΕΕ για τη διερεύνηση και τη δίωξη της γενοκτονίας, των εγκλημάτων κατά της ανθρωπότητας και των εγκλημάτων πολέμου·

43.  τονίζει ότι η ΕΕ και τα κράτη μέλη της θα πρέπει να υποστηρίξουν τη δίωξη των μελών μη κρατικών ομάδων όπως του ISIS/Daesh, επιδιώκοντας την επίτευξη συναίνεσης στο πλαίσιο του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ για την εκχώρηση αυτής της δικαιοδοσίας στο ΔΠΔ, δεδομένου ότι η Συρία και το Ιράκ δεν είναι συμβαλλόμενα μέρη του Καταστατικού της Ρώμης· τονίζει ότι η ΕΕ θα πρέπει να διερευνήσει και να υποστηρίξει, σε διεθνές επίπεδο και με κάθε μέσο, τις δυνατότητες διερεύνησης και δίωξης όλων των εγκλημάτων που έχει διαπράξει κάθε πλευρά που εμπλέκεται στη σύγκρουση στη Συρία, μεταξύ άλλων με τη σύσταση Διεθνούς Ποινικού Δικαστηρίου για το Ιράκ και τη Συρία·

44.  εκφράζει τη λύπη του για το βέτο που ασκούν η Ρωσία και η Κίνα ως μόνιμα μέλη του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ κατά της παραπομπής της κατάστασης στη Συρία στον Εισαγγελέα του ΔΠΔ δυνάμει του κεφαλαίου VII του Χάρτη των Ηνωμένων Εθνών, και κατά της έγκρισης τιμωρητικού μέτρου έναντι της Συρίας για χρήση χημικών όπλων· ζητεί από την ΕΕ να στηρίξει την άμεση ανάληψη δράσης για τη μεταρρύθμιση της λειτουργίας του Συμβουλίου Ασφαλείας των Ηνωμένων Εθνών, ιδίως όσον αφορά τη χρήση του δικαιώματος αρνησικυρίας, και, ιδιαίτερα, την πρωτοβουλία της Γαλλίας για αποχή από τη χρήση αυτού του δικαιώματος όταν υπάρχουν αποδεικτικά στοιχεία για γενοκτονία, εγκλήματα πολέμου και εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας·

45.  ενθαρρύνει πιθανή έκκληση για την εφαρμογή των αρχών που ορίζονται στο κεφάλαιο VII του Χάρτη των Ηνωμένων Εθνών, με στόχο τη συμμόρφωση με την αρχή της Ευθύνης Προστασίας, πάντοτε υπό την αιγίδα της διεθνούς κοινότητας και με την έγκριση του Συμβουλίου Ασφαλείας των Ηνωμένων Εθνών·

46.  χαιρετίζει την Εξεταστική Επιτροπή για τη Συρία που συστάθηκε από το Συμβούλιο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων και τον Διεθνή, Αμερόληπτο και Ανεξάρτητο Μηχανισμό (IIIM) που συστάθηκε από τη Γενική Συνέλευση των Ηνωμένων Εθνών για να συνδράμει στη διερεύνηση σοβαρών εγκλημάτων που διαπράχθηκαν στη Συρία· τονίζει την ανάγκη να δημιουργηθεί παρόμοιος ανεξάρτητος μηχανισμός στο Ιράκ και καλεί όλα τα κράτη μέλη της ΕΕ, όλα τα εμπλεκόμενα στη συριακή σύγκρουση μέρη, την κοινωνία των πολιτών και το σύστημα των ΗΕ εν συνόλω να συνεργαστούν πλήρως με τον IIIM και να του παράσχουν κάθε πληροφορία και τεκμηρίωση που έχουν ενδεχομένως στην κατοχή τους προκειμένου να συμβάλουν στην εκπλήρωση της εντολής του· εκφράζει τις ευχαριστίες του προς τα κράτη μέλη της ΕΕ που συνέβαλαν οικονομικά στον IIIM και ζητεί τη συμβολή εκείνων που δεν το έχουν πράξει ακόμη·

47.  ζητεί από την ΕΕ να χρηματοδοτεί επαρκώς τις οργανώσεις που διενεργούν έρευνες ανοικτής πηγής και πραγματοποιούν ψηφιακή συλλογή αποδεικτικών στοιχείων για εγκλήματα πολέμου και εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας, με στόχο τη διασφάλιση της λογοδοσίας και της προσαγωγής των δραστών στη δικαιοσύνη·

48.  χαιρετίζει τις προσπάθειες της ΕΕ να υποστηρίξει το έργο της Επιτροπής για τη Διεθνή Δικαιοσύνη και Λογοδοσία και άλλων ΜΚΟ που τεκμηριώνουν αποτρόπαια εγκλήματα· καλεί την ΕΕ να παράσχει άμεση στήριξη στην κοινωνία των πολιτών του Ιράκ και της Συρίας για τη συγκέντρωση, διαφύλαξη και προστασία των αποδεικτικών στοιχείων για τα εγκλήματα που διαπραχθεί από οιαδήποτε πλευρά στο Ιράκ και τη Συρία, συμπεριλαμβανομένου του ISIS/Daesh· ζητεί τη συλλογή και τη διαφύλαξη των αποδεικτικών στοιχείων, σε ψηφιακή ή άλλη μορφή, για τα εγκλήματα πολέμου, τα εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας και τη γενοκτονία που έχουν διαπράξει όλες οι πλευρές που εμπλέκονται στη σύγκρουση, ως καίριο βήμα για την καταπολέμηση της ατιμωρησίας και θεμελιώδη προτεραιότητα· επικροτεί την πρωτοβουλία του Ηνωμένου Βασιλείου, του Βελγίου και του Ιράκ σε επίπεδο ΟΗΕ που στοχεύει στη συλλογή αποδεικτικών στοιχείων σχετικά με τα εγκλήματα που διαπράχθηκαν από το ISIS/Daesh στη Συρία και το Ιράκ προκειμένου να διευκολυνθεί η δίωξή τους σε διεθνές επίπεδο, και ζητεί από τα κράτη μέλη της ΕΕ να προσχωρήσουν στον συνασπισμό ή να τον στηρίξουν· υποστηρίζει επίσης τις δραστηριότητες της πρωτοβουλίας για την πολιτιστική κληρονομιά και τις διερευνητικές δραστηριότητές της στη Συρία και το Ιράκ σχετικά με την καταστροφή αρχαιολογικής και πολιτιστικής κληρονομιάς·

49.  ενθαρρύνει την ΕΕ και τα κράτη μέλη της να προβούν σε όλες τις αναγκαίες ενέργειες ώστε να διακόψουν τη ροή πόρων που διοχετεύονται στο ISIS/Daesh, στους οποίους περιλαμβάνονται από όπλα, οχήματα και μετρητά μέχρι περιουσιακά στοιχεία σε πολλές άλλες μορφές·

50.  παροτρύνει την ΕΕ να επιβάλει κυρώσεις στις χώρες και στις αρχές που άμεσα ή έμμεσα διευκολύνουν τη ροή πόρων προς το ISIS/Daesh και, επομένως, συμβάλλουν στην ανάπτυξη της τρομοκρατικής εγκληματικής δραστηριότητάς του·

51.  τονίζει ότι τα κράτη μέλη της ΕΕ οφείλουν να διερευνούν όλες τις κατηγορίες και να διώκουν τους υπηκόους τους ή τα άτομα που υπάγονται στη δικαιοδοσία τους που έχουν διαπράξει ή αποπειραθεί να διαπράξουν, ή είναι συνεργοί, σε αποτρόπαια εγκλήματα στο Ιράκ και τη Συρία ή ειδάλλως να τους παραπέμπουν στο ΔΠΔ σύμφωνα με το Καταστατικό της Ρώμης· υπενθυμίζει, ωστόσο, ότι η δίωξη των μελών του ISIS/Daesh στα κράτη μέλη μπορεί να αποτελέσει μόνο συμπληρωματικό μέτρο ως προς τη διεθνή δικαιοσύνη·

52.  υπογραμμίζει τη σημασία της συμφωνίας συνεργασίας και συνδρομής μεταξύ της ΕΕ και του ΔΠΔ· καλεί τα κράτη μέλη της ΕΕ να εφαρμόσουν την αρχή της διεθνούς δικαιοδοσίας κατά την αντιμετώπιση της ατιμωρησίας και επισημαίνει τη σημασία που έχει για την αποτελεσματική και εύρυθμη λειτουργία του διεθνούς συστήματος ποινικής δικαιοσύνης· καλεί επίσης τα κράτη μέλη της ΕΕ να διώκουν τα εγκλήματα πολέμου και τα εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας στις εθνικές δικαιοδοσίες τους, μεταξύ άλλων όταν αυτά τα εγκλήματα διαπράττονται σε τρίτες χώρες ή από υπηκόους τρίτων κρατών·

53.  παροτρύνει όλες τις χώρες της διεθνούς κοινότητας, συμπεριλαμβανομένων των κρατών μελών της ΕΕ, να εργαστούν ενεργά για την πρόληψη και την καταπολέμηση της ριζοσπαστικοποίησης και τη βελτίωση των νομικών και δικαιοδοτικών συστημάτων τους προκειμένου να αποφευχθεί το ενδεχόμενο προσχώρησης υπηκόων και κατοίκων τους στο ISIS/Daesh·

Η διάσταση του φύλου στην αντιμετώπιση παραβιάσεων των ανθρωπίνων δικαιωμάτων στο πλαίσιο εγκλημάτων πολέμου

54.  επισημαίνει την επιτακτική ανάγκη εξάλειψης της σεξουαλικής και της έμφυλης βίας μέσω της καταπολέμησης της ευρείας και συστηματικής χρήσης τους ως όπλου πολέμου κατά των γυναικών και των κοριτσιών· παροτρύνει όλες τις χώρες να εκπονήσουν εθνικά προγράμματα δράσης (ΕΠΔΠ) σύμφωνα με την απόφαση 1325 του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ, σε συνδυασμό με στρατηγικές για την καταπολέμηση της βίας κατά των γυναικών, και ζητεί συνολική δέσμευση για τη διασφάλιση της εφαρμογής της εν λόγω απόφασης· ζητεί την ανάληψη δέσμευσης σε παγκόσμιο επίπεδο προκειμένου να κατοχυρώνεται η ασφάλεια των γυναικών και των κοριτσιών αμέσως μόλις εκδηλώνεται οιαδήποτε κατάσταση επείγουσας ανάγκης ή κρίσης και σε μετασυγκρουσιακές καταστάσεις με κάθε διαθέσιμο μέσο, όπως η πρόσβαση στο πλήρες φάσμα υπηρεσιών σεξουαλικής και αναπαραγωγικής υγείας, συμπεριλαμβανομένης της νόμιμης και ασφαλούς άμβλωσης για τα θύματα βιασμού σε συνθήκες πολέμου· τονίζει ακόμη ότι οι γυναίκες συχνά συνεχίζουν να υφίστανται τις σωματικές, ψυχολογικές και κοινωνικοοικονομικές επιπτώσεις της βίας ακόμη και μετά τον τερματισμό μιας σύγκρουσης·

55.  θεωρεί ότι οι γυναίκες θα πρέπει να διαδραματίζουν σημαντικότερο ρόλο στην πρόληψη των συγκρούσεων, την προαγωγή των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και στη δημοκρατική μεταρρύθμιση, και τονίζει τη σημασία που έχει η συστηματική συμμετοχή των γυναικών ως ουσιώδες στοιχείο της ειρηνευτικής διαδικασίας και της ανασυγκρότησης μετά από συγκρούσεις· ενθαρρύνει την ΕΕ και τα κράτη μέλη της να προωθήσουν την ένταξη των γυναικών σε ειρηνευτικές διαδικασίες και διαδικασίες εθνικής συμφιλίωσης·

56.  καλεί την Επιτροπή, τα κράτη μέλη και τις αρμόδιες διεθνείς αρχές να λάβουν τα κατάλληλα μέτρα, όπως η επιβολή στρατιωτικών πειθαρχικών μέτρων, η τήρηση της αρχής της διοικητικής ευθύνης και η εκπαίδευση των στρατευμάτων και του προσωπικού των ειρηνευτικών και ανθρωπιστικών αποστολών σχετικά με την απαγόρευση όλων των μορφών σεξουαλικής βίας·

o
o   o

57.  αναθέτει στον Πρόεδρό του να διαβιβάσει το παρόν ψήφισμα στην Αντιπρόεδρο της Επιτροπής/Ύπατη Εκπρόσωπο της Ένωσης για θέματα Εξωτερικής Πολιτικής και Πολιτικής Ασφαλείας, το Συμβούλιο, την Επιτροπή, τον Ειδικό Εντεταλμένο της ΕΕ για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα, τις κυβερνήσεις και τα κοινοβούλια των κρατών μελών της ΕΕ, τον Γενικό Γραμματέα του ΟΗΕ, τον Πρόεδρο της Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ και στις κυβερνήσεις των κρατών μελών του ΟΗΕ.

(1) ΕΕ L 155 της 12.6.2001, σ. 19.
(2) ΕΕ L 167 της 26.6.2002, σ. 1.
(3) ΕΕ L 118 της 14.5.2003, σ. 12.
(4) ΕΕ L 150 της 18.6.2003, σ. 67.
(5) ΕΕ L 115 της 28.4.2006, σ. 49.
(6) ΕΕ L 76 της 22.3.2011, σ. 56.
(7) ΕΕ C 153 E της 31.5.2013, σ. 115.
(8) ΕΕ C 224 της 21.6.2016, σ. 31.
(9) Κείμενα που εγκρίθηκαν, P8_TA(2015)0344.
(10) ΕΕ C 224 της 21.6.2016, σ. 10.
(11) Κείμενα που εγκρίθηκαν, P8_TA(2015)0459.
(12) Κείμενα που εγκρίθηκαν, P8_TA(2016)0449.
(13) Κείμενα που εγκρίθηκαν, P8_TA(2016)0422.
(14) Κείμενα που εγκρίθηκαν, P8_TA(2016)0051.
(15) ΕΕ C 407 της 4.11.2016, σ. 61.


Ιδιωτικές εταιρείες ασφαλείας
PDF 521kWORD 65k
Ψήφισμα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου της 4ης Ιουλίου 2017 σχετικά με τις ιδιωτικές εταιρείες ασφάλειας (2016/2238(INI))
P8_TA(2017)0289A8-0191/2017

Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο,

–  έχοντας υπόψη το έγγραφο του Montreux σχετικά με τις συναφείς διεθνείς νομικές δεσμεύσεις και τις ορθές πρακτικές κρατών, οι οποίες αφορούν επιχειρήσεις ιδιωτικών στρατιωτικών εταιρειών και ιδιωτικών εταιρειών ασφάλειας σε ένοπλες συγκρούσεις,

–  έχοντας υπόψη τα ψηφίσματα 15/26, 22/33, 28/7 και 30/6 του Συμβουλίου Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων του ΟΗΕ,

–  έχοντας υπόψη την ομάδα εργασίας του ΟΗΕ για τη χρήση μισθοφόρων ως τρόπου παραβίασης των ανθρώπινων δικαιωμάτων και παρεμπόδισης της άσκησης του δικαιώματος αυτοδιάθεσης των λαών, που συστάθηκε τον Ιούλιο 2005,

–  έχοντας υπόψη τις εκθέσεις της ανοικτής διακυβερνητικής ομάδας εργασίας για την εξέταση της δυνατότητας θέσπισης ενός διεθνούς ρυθμιστικού πλαισίου για τη ρύθμιση, τη παρακολούθηση και την εποπτεία των δραστηριοτήτων των ιδιωτικών στρατιωτικών εταιρειών και των ιδιωτικών εταιρειών ασφάλειας,

–  έχοντας υπόψη τις κατευθυντήριες γραμμές του ΟΗΕ για τη χρήση ένοπλων υπηρεσιών ασφάλειας από ιδιωτικές εταιρείες ασφάλειας (UN Guidelines on the Use of Armed Security Services from Private Security Companies), που επεκτάθηκαν πρόσφατα στις μη ένοπλες υπηρεσίες ασφάλειας,

–  έχοντας υπόψη τον κώδικα συμπεριφοράς του ΟΗΕ για τους υπαλλήλους επιβολής του νόμου (UN Code of Conduct for Law Enforcement Officials),

–  έχοντας υπόψη το σχέδιο πιθανής σύμβασης για τις ιδιωτικές στρατιωτικές εταιρείες (ΙΣΕ) και τις ιδιωτικές εταιρείες ασφάλειας προς εξέταση και ανάληψη δράσης από το Συμβούλιο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων,

–  έχοντας υπόψη τον διεθνή κώδικα δεοντολογίας για τους παρόχους ιδιωτικών υπηρεσιών ασφάλειας της ένωσης του διεθνούς κώδικα δεοντολογίας, ο οποίος αποτελεί έναν μηχανισμό αυτορρύθμισης του κλάδου τα πρότυπα του οποίου είναι προαιρετικά,

–  έχοντας υπόψη τον κώδικα δεοντολογίας της ένωσης επιχειρήσεων διεθνούς σταθερότητας (International Stability Operations Association Code of Conduct), ο οποίος αποτελεί έναν μηχανισμό αυτορρύθμισης του κλάδου,

–  έχοντας υπόψη τον κώδικα συμπεριφοράς και δεοντολογίας για τον τομέα της ιδιωτικής ασφάλειας (Code of Conduct and Ethics for the Private Security Sector) της συνομοσπονδίας ευρωπαϊκών υπηρεσιών ασφάλειας και της UNI Europa,

–  έχοντας υπόψη το σύστημα διαχείρισης ISO 18788 για τις ιδιωτικές επιχειρήσεις ασφάλειας, το οποίο ορίζει παραμέτρους για τη διαχείριση των ιδιωτικών εταιρειών ασφάλειας,

–  έχοντας υπόψη τη σύσταση του Συμβουλίου της 13ης Ιουνίου 2002 για τη συνεργασία μεταξύ των αρμόδιων εθνικών αρχών των κρατών μελών που είναι επιφορτισμένες με τον τομέα της ιδιωτικής ασφάλειας,

–  έχοντας υπόψη την οδηγία 2014/24/ΕΕ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 26ης Φεβρουαρίου 2014, σχετικά με τις δημόσιες προμήθειες και την κατάργηση της οδηγίας 2004/18/ΕK(1),

–  έχοντας υπόψη την οδηγία 2009/81/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 13ης Ιουλίου 2009, σχετικά με τον συντονισμό των διαδικασιών σύναψης ορισμένων συμβάσεων έργων, προμηθειών και παροχής υπηρεσιών που συνάπτονται από αναθέτουσες αρχές ή αναθέτοντες φορείς στους τομείς της άμυνας και της ασφάλειας καθώς και την τροποποίηση των οδηγιών 2004/17/ΕΚ και 2004/18/ΕΚ(2),

–  έχοντας υπόψη την έννοια της ΕΕ για την παροχή υλικοτεχνικής υποστήριξης σε στρατιωτικές επιχειρήσεις υπό την ηγεσία της ΕΕ (EU Concept for Logistic Support for EU-led Military Operations) και την έννοια της ΕΕ για τη στήριξη των ανάδοχων σε στρατιωτικές επιχειρήσεις υπό την ηγεσία της ΕΕ (EU Concept for Contractor Support to EU-led military operations),

–  έχοντας υπόψη τις συστάσεις του έργου Priv-War για ρυθμιστική δράση σε επίπεδο ΕΕ όσον αφορά τις ιδιωτικές στρατιωτικές εταιρείες και τις ιδιωτικές εταιρείες ασφάλειας και τις υπηρεσίες αυτών (Priv-War Recommendations for EU Regulatory Action in the Field of Private Military and Security Companies and their Services),

–  έχοντας υπόψη το ψήφισμά του της 8ης Οκτωβρίου 2013 σχετικά με τη διαφθορά στον δημόσιο και τον ιδιωτικό τομέα: οι επιπτώσεις στα ανθρώπινα δικαιώματα σε τρίτες χώρες(3) και το ψήφισμά του της 6ης Φεβρουαρίου 2013 σχετικά με την Εταιρική Κοινωνική Ευθύνη: αξιόπιστη προώθηση των συμφερόντων της κοινωνίας και οδηγός προς μια βιώσιμη και χωρίς αποκλεισμούς ανάπτυξη(4),

–  έχοντας υπόψη τους πολλούς διαφορετικούς κινδύνους, προκλήσεις και απειλές εντός και εκτός των συνόρων της Ευρωπαϊκής Ένωσης,

–  έχοντας υπόψη τις προσωρινές οδηγίες που εξέδωσε ο Διεθνής Ναυτιλιακός Οργανισμός (ΔΝΟ) τον Μάιο του 2012 σχετικά με το ένοπλο προσωπικό ασφαλείας επί των πλοίων,

–  έχοντας υπόψη το άρθρο 52 του Κανονισμού του,

–  έχοντας υπόψη την έκθεση της Επιτροπής Εξωτερικών Υποθέσεων (A8-0191/2017),

Α.  λαμβάνοντας υπόψη ότι η ασφάλεια και η άμυνα είναι δημόσια αγαθά τα οποία διαχειρίζονται δημόσιες αρχές με βάση τα κριτήρια της αποτελεσματικότητας, της αποδοτικότητας, της λογοδοσίας και του κράτους δικαίου, αγαθά τα οποία δεν εξαρτώνται μόνο από την παροχή επαρκών χρηματοδοτικών πόρων, αλλά και από τη γνώση· λαμβάνοντας υπόψη ότι σε ορισμένους τομείς οι δημόσιες αρχές ενδέχεται να μην διαθέτουν τις αναγκαίες δυνατότητες και ικανότητες·

Β.   λαμβάνοντας υπόψη ότι η ασφάλεια και η άμυνα θα πρέπει πρωτίστως να παρέχονται από τις δημόσιες αρχές·

Γ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι οι δημοσκοπήσεις του Ευρωβαρόμετρου δείχνουν ότι οι πολίτες της ΕΕ θέλουν η ΕΕ να αναλάβει πιο ενεργό ρόλο στον τομέα της ασφάλειας και της άμυνας·

Δ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι το 2013 απασχολήθηκαν περισσότεροι από 1,5 εκατομμύριο ιδιωτικοί ανάδοχοι σε περίπου 40 000 ιδιωτικές εταιρείες ασφάλειας (ΙΕΑ) στην Ευρώπη· λαμβάνοντας υπόψη ότι οι αριθμοί αυτοί αυξάνονται συνεχώς· λαμβάνοντας υπόψη ότι ο κύκλος εργασιών των εταιρειών αυτών κατά το ίδιο έτος ανήλθε σε περίπου 35 δισεκατομμύρια EUR· λαμβάνοντας υπόψη ότι η παγκόσμια αξία του κλάδου ιδιωτικών υπηρεσιών ασφάλειας εκτιμήθηκε έως και 200 δισεκατομμύρια δολάρια ΗΠΑ το 2016 με περίπου 100 000 ΙΕΑ και 3,5 εκατομμύρια εργαζόμενους·

Ε.  λαμβάνοντας υπόψη ότι, τις τελευταίες δεκαετίες, οι ΙΕΑ, ένας όρος που για τους σκοπούς του παρόντος ψηφίσματος θα περιλαμβάνει και τις ιδιωτικές στρατιωτικές εταιρείες, χρησιμοποιούνται ολοένα και περισσότερο από κυβερνήσεις καθώς και εθνικούς στρατιωτικούς και μη στρατιωτικούς οργανισμούς, τόσο για την παροχή υπηρεσιών σε εγχώριο επίπεδο όσο και για τη στήριξη επιχειρήσεων στο εξωτερικό·

ΣΤ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι το φάσμα υπηρεσιών που παρέχονται από τις ΙΕΑ είναι εξαιρετικά ευρύ, και ποικίλλει από υπηρεσίες υλικοτεχνικής υποστήριξης μέχρι στήριξη σε πραγματικές μάχες, παροχή στρατιωτικής τεχνολογίας και συμμετοχή στην ανασυγκρότηση έπειτα από συγκρούσεις· λαμβάνοντας υπόψη ότι οι ΙΕΑ παρέχουν επίσης ζωτικής σημασίας υπηρεσίες στο εσωτερικό των κρατών μελών, όπως διαχείριση φυλακών και παροχή φρουρών για περιπολίες σε εγκαταστάσεις υποδομών· λαμβάνοντας υπόψη ότι οι ΙΕΑ έχουν χρησιμοποιηθεί τόσο για μη στρατιωτικές όσο και στρατιωτικές αποστολές της κοινής πολιτικής ασφάλειας και άμυνας (ΚΠΑΑ), για τη φρούρηση αντιπροσωπειών της ΕΕ, για την κατασκευή στρατοπέδων, για την παροχή εκπαίδευσης, για αερομεταφορές και για τη στήριξη δραστηριοτήτων ανθρωπιστικής βοήθειας·

Ζ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι, στην ΕΕ, η πρακτική των κρατών μελών σχετικά με τη χρήση των ΙΕΑ, οι διαδικασίες σύναψης συμβάσεων με αυτές και η ποιότητα των ρυθμιστικών συστημάτων ποικίλλουν ευρέως, καθώς πολλά κράτη χρησιμοποιούν τις ΙΕΑ για να στηρίξουν τα στρατιωτικά τους σώματα σε πολυμερείς επιχειρήσεις·

Η.  λαμβάνοντας υπόψη ότι η εξωτερική ανάθεση στρατιωτικών δραστηριοτήτων, που στο παρελθόν αποτελούσαν αναπόσπαστο μέρος των δραστηριοτήτων των ενόπλων δυνάμεων, πραγματοποιείται, μεταξύ άλλων, για την παροχή οικονομικά αποδοτικότερων υπηρεσιών, αλλά και για την κάλυψη των ελλείψεων όσον αφορά τις ικανότητες των συρρικνούμενων ενόπλων δυνάμεων στο πλαίσιο του αυξανόμενου αριθμού πολυμερών αποστολών στο εξωτερικό και των συρρικνούμενων προϋπολογισμών, που είναι το αποτέλεσμα της απροθυμίας των φορέων λήψης αποφάσεων να δεσμεύσουν τους κατάλληλους χρηματοδοτικούς πόρους· λαμβάνοντας υπόψη ότι αυτό θα πρέπει να αποτελεί εξαίρεση· λαμβάνοντας υπόψη ότι είναι ανάγκη να αντιμετωπιστούν οι ελλείψεις· λαμβάνοντας υπόψη ότι οι ΙΕΑ μπορούν επίσης να παράσχουν ικανότητες που λείπουν πλήρως από τις εθνικές ένοπλες δυνάμεις, συχνά σε σύντομο χρονικό διάστημα και συμπληρωματικά· λαμβάνοντας υπόψη ότι οι ΙΕΑ έχουν επίσης χρησιμοποιηθεί για λόγους πολιτικής σκοπιμότητας για την αποφυγή περιορισμών όσον αφορά τη χρήση στρατευμάτων, ιδίως για την αντιμετώπιση της πιθανής έλλειψης στήριξης του κοινού όσον αφορά τη χρήση των ενόπλων δυνάμεων· λαμβάνοντας υπόψη ότι η χρήση ΙΕΑ ως εργαλείο εξωτερικής πολιτικής πρέπει να υπόκειται σε ουσιαστικό κοινοβουλευτικό έλεγχο·

Θ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι οι ΙΕΑ έχουν κατηγορηθεί για συμμετοχή σε σειρά παραβιάσεων των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και σε περιστατικά που οδήγησαν στην απώλεια ανθρώπινων ζωών· λαμβάνοντας υπόψη ότι τα περιστατικά αυτά διαφέρουν ανάλογα με τον χρόνο και τη χώρα και σε ορισμένες περιπτώσεις ισοδυναμούν με σοβαρές παραβιάσεις του διεθνούς ανθρωπιστικού δικαίου, συμπεριλαμβανομένων εγκλημάτων πολέμου· λαμβάνοντας υπόψη ότι ορισμένες από αυτές τις υποθέσεις έχουν παραπεμφθεί στη δικαιοσύνη· λαμβάνοντας υπόψη ότι το γεγονός αυτό, σε συνδυασμό με την έλλειψη διαφάνειας, είχε επιπτώσεις στις προσπάθειες της διεθνούς κοινότητας στις εν λόγω χώρες και έχει αποκαλύψει σημαντικές ελλείψεις στις δομές λογοδοσίας, μεταξύ άλλων λόγω της δημιουργίας πολλαπλών επιπέδων θυγατρικών εταιριών ή συμβάσεων υπεργολαβίας σε διαφορετικές χώρες, ειδικότερα σε τοπικό επίπεδο, η οποία οδηγεί, σε ορισμένες περιπτώσεις, σε αδυναμία κατοχύρωσης της βασικής ασφάλειας του άμαχου πληθυσμού στις χώρες υποδοχής·

Ι.  λαμβάνοντας υπόψη ότι η ΕΕ και τα κράτη μέλη της θα πρέπει να έχουν ως στόχο την αποφυγή παρόμοιων καταστάσεων στο μέλλον, και να απέχουν από την εξωτερική ανάθεση στρατιωτικών επιχειρήσεων που συνεπάγονται τη χρήση βίας και όπλων, τη συμμετοχή σε εχθροπραξίες και γενικώς την εμπλοκή σε μάχες ή σε περιοχές μαχών, εκτός από περιπτώσεις νόμιμης αυτοάμυνας· λαμβάνοντας υπόψη ότι οι επιχειρήσεις και οι δραστηριότητες που ανατίθενται στις ΙΕΑ σε περιοχές συγκρούσεων θα πρέπει να περιορίζονται στην παροχή υλικοτεχνικής υποστήριξης και στην προστασία εγκαταστάσεων, χωρίς την ίδια την παρουσία των ΙΕΑ στις περιοχές όπου γίνονται μάχες· λαμβάνοντας υπόψη ότι σε καμία περίπτωση δεν μπορεί η χρήση ΙΕΑ να υποκαταστήσει το προσωπικό των εθνικών ενόπλων δυνάμεων· λαμβάνοντας υπόψη ότι κατά την εφαρμογή των αμυντικών πολιτικών των ένοπλων δυνάμεων των κρατών μελών πρέπει να δοθεί μέγιστη προτεραιότητα στη διάθεση επαρκών πόρων, εργαλείων, εκπαίδευσης, γνώσεων και μέσων για την πλήρη άσκηση των καθηκόντων τους·

ΙΑ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι, για να μπορούν τα κράτη να επωφεληθούν από τα πλεονεκτήματα που προσφέρουν οι ΙΕΑ, και για να εξασφαλίσουν ότι μπορούν να θεωρηθούν υπόλογες, θα πρέπει να θεσπιστεί σε διεθνές επίπεδο ένα νομικό πλαίσιο με δεσμευτικούς κανονιστικούς και ελεγκτικούς μηχανισμούς που θα ρυθμίζει τη χρήση τους και θα ασκεί επαρκή έλεγχο επί των δραστηριοτήτων τους· λαμβάνοντας υπόψη ότι οι ΙΕΑ είναι μέρος ενός κλάδου που έχει εξαιρετικά διεθνικό χαρακτήρα και συνδέεται με κυβερνητικούς και διακυβερνητικούς παράγοντες, και ως εκ τούτου απαιτεί παγκόσμια προσέγγιση στο θέμα της ρύθμισης· λαμβάνοντας υπόψη ότι το ισχύον κανονιστικό πλαίσιο στον τομέα αυτό είναι ένα σύνολο από αποκλίνοντες κανόνες, οι οποίοι διαφέρουν σημαντικά στα διάφορα κράτη μέλη· λαμβάνοντας υπόψη ότι οι ανομοιογενείς εθνικές νομοθεσίες και τα συστήματα αυτορρύθμισης που έχουν θεσπίσει ορισμένες ΙΕΑ δεν αποτελούν αποτρεπτικούς παράγοντες ως προς τις καταχρήσεις, δεδομένης της έλλειψης ποινών, και μπορούν να επηρεάζουν σε μεγάλο βαθμό τον τρόπο λειτουργίας των ΙΕΑ σε πολυμερείς παρεμβάσεις και σε περιοχές συγκρούσεων·

ΙΒ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι υπάρχει έλλειψη κοινώς συμφωνηθέντων ορισμών για τις ΙΕΑ, τις ΙΣΕ και τις υπηρεσίες αυτών· λαμβάνοντας υπόψη ότι, όπως υποδεικνύει ο ορισμός που περιλαμβάνεται στο σχέδιο σύμβασης της ομάδας εργασίας των Ηνωμένων Εθνών για τους μισθοφόρους, μια ΙΕΑ μπορεί να οριστεί ως μια εταιρική οντότητα που παρέχει έναντι αμοιβής στρατιωτικές υπηρεσίες και/ή υπηρεσίες ασφάλειας με φυσικά πρόσωπα και/ή νομικές οντότητες· λαμβάνοντας υπόψη ότι οι στρατιωτικές υπηρεσίες μπορούν, εν προκειμένω, να οριστούν ως εξειδικευμένες υπηρεσίες που συνδέονται με στρατιωτικές δραστηριότητες, συμπεριλαμβανομένων του στρατηγικού σχεδιασμού, των πληροφοριών, της έρευνας, της χερσαίας, θαλάσσιας ή εναέριας αναγνώρισης, των πάσης φύσεως πτητικών επιχειρήσεων, επανδρωμένων ή μη επανδρωμένων, της δορυφορικής επιτήρησης και συγκέντρωσης πληροφοριών, της πάσης φύσεως μεταφοράς γνώσεων με στρατιωτικές εφαρμογές, της παροχής υλικής και τεχνικής υποστήριξης στις ένοπλες δυνάμεις και λοιπών συναφών δραστηριοτήτων· λαμβάνοντας υπόψη ότι οι υπηρεσίες ασφάλειας μπορούν να οριστούν ως ένοπλη φρούρηση ή προστασία κτιρίων, εγκαταστάσεων, ιδιοκτησίας και ανθρώπων, πάσης φύσεως μεταφορά γνώσεων με εφαρμογές στον τομέα της ασφάλειας και της αστυνόμευσης, ανάπτυξη και εφαρμογή μέτρων ασφαλείας των πληροφοριών και λοιπές συναφείς δραστηριότητες·

ΙΓ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι το έγγραφο του Montreux είναι το πρώτο σημαντικό έγγραφο στο οποίο καθορίζεται ο τρόπος με τον οποίο το διεθνές δίκαιο εφαρμόζεται στις ΙΕΑ· λαμβάνοντας υπόψη ότι ο διεθνής κώδικας δεοντολογίας για τους παρόχους ιδιωτικών υπηρεσιών ασφάλειας (ICoC) καθορίζει πρότυπα για τον κλάδο και αποτελεί όλο και περισσότερο ένα μέσο για τη διασφάλιση σε παγκόσμιο επίπεδο κοινών βασικών προτύπων για τον κλάδο· λαμβάνοντας υπόψη ότι η ένωση του διεθνούς κώδικα δεοντολογίας παρόχων ιδιωτικών υπηρεσιών ασφαλείας (ICoCA) έχει ως στόχο να προωθεί, να διαχειρίζεται και να εποπτεύει την εφαρμογή του διεθνούς κώδικα δεοντολογίας και να ενθαρρύνει την υπεύθυνη παροχή υπηρεσιών ασφάλειας, καθώς και την τήρηση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και της εθνικής και διεθνούς νομοθεσίας· λαμβάνοντας υπόψη ότι η ιδιότητα του μέλους της ICoCA αποκτάται με μια προαιρετική πράξη, συνοδευόμενη από μια πληρωμή, και ότι το υψηλό ποσό της συνδρομής των μελών δεν επιτρέπει να γίνουν μέλη όλες οι ιδιωτικές εταιρείες ασφάλειας·

ΙΔ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι το έργο για τη ρύθμιση των ΙΕΑ βρίσκεται σε εξέλιξη σε πολλά διεθνή φόρα, συμπεριλαμβανομένων του φόρουμ του εγγράφου του Montreux, όπου η ΕΕ εξελέγη στην ομάδα «Φίλοι της Προεδρίας», της ανοικτής διακυβερνητικής ομάδας εργασίας για την εξέταση της δυνατότητας θέσπισης ενός διεθνούς ρυθμιστικού πλαισίου για τη ρύθμιση, παρακολούθηση και εποπτεία των δραστηριοτήτων των ιδιωτικών στρατιωτικών εταιρειών και των ιδιωτικών εταιρειών ασφάλειας, καθώς και της ένωσης του διεθνούς κώδικα δεοντολογίας·

ΙΕ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι η ΕΕ και 23 κράτη μέλη έχουν υπογράψει το έγγραφο του Montreux και ότι η ΕΕ είναι μέλος της ομάδας εργασίας για την ένωση του διεθνούς κώδικα δεοντολογίας· λαμβάνοντας υπόψη ότι ΕΕ συμβάλλει, στο πλαίσιο του Συμβουλίου Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων, στην πιθανή ανάπτυξη ενός διεθνούς ρυθμιστικού πλαισίου· λαμβάνοντας υπόψη ότι η ΕΕ διαδραματίζει κρίσιμο ρόλο στην προώθηση του εθνικού και περιφερειακού ελέγχου επί της παροχής και εξαγωγής διαφόρων στρατιωτικών υπηρεσιών και υπηρεσιών ασφάλειας·

ΙΣΤ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση δεν διαθέτει δικό της κανονιστικό πλαίσιο, παρά τον μεγάλο αριθμό των ΙΕΑ ευρωπαϊκής προέλευσης και/ή των ΙΕΑ που συμμετέχουν σε αποστολές και επιχειρήσεις της ΚΠΑΑ ή σε αντιπροσωπείες της ΕΕ· λαμβάνοντας υπόψη ότι τα υφιστάμενα κανονιστικά πλαίσια βασίζονται σχεδόν αποκλειστικά στο αμερικανικό πρότυπο, όπως διαμορφώθηκε κατά τη διάρκεια του πολέμου στο Ιράκ, το οποίο εξυπηρέτησε τα συμφέροντα των στρατιωτικών επιχειρήσεων που εκτελούσαν πολεμικές αποστολές· λαμβάνοντας υπόψη ότι τα πρότυπα αυτά δεν αντιστοιχούν ούτε στη μορφή ούτε στις αποστολές των ευρωπαϊκών ΙΕΑ·

ΙΖ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι είναι ζωτικής σημασίας να δοθεί προτεραιότητα στη θέσπιση σαφών κανόνων για την αλληλεπίδραση, τη συνεργασία και τη βοήθεια μεταξύ των υπηρεσιών επιβολής του νόμου και των ιδιωτικών εταιρειών ασφάλειας·

ΙΗ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι οι ΙΕΑ θα μπορούσαν να διαδραματίσουν σημαντικότερο ρόλο στην καταπολέμηση της πειρατείας και στη βελτίωση της θαλάσσιας ασφάλειας, σε αποστολές στις οποίες χρησιμοποιούνται σκύλοι, στην άμυνα στον κυβερνοχώρο, στην έρευνα και την ανάπτυξη μέσων ασφαλείας, στις μικτές αποστολές επιτήρησης και στην κατάρτιση σε συνεργασία με τις δημόσιες αρχές και υπό την εποπτεία αυτών· λαμβάνοντας υπόψη ότι η χρήση ένοπλων ΙΕΑ δημιούργησε ιδιαίτερες προκλήσεις για τον τομέα των θαλάσσιων μεταφορών και κατέληξε σε πολυάριθμα επεισόδια που οδήγησαν στην απώλεια ανθρώπινων ζωών και σε διπλωματικές συγκρούσεις·

Η χρήση ΙΕΑ για τη στήριξη των στρατιωτικών δυνάμεων στο εξωτερικό

1.  Σημειώνει ότι οι ΙΕΑ διαδραματίζουν σημαντικό συμπληρωματικό ρόλο όσον αφορά την παροχή βοήθειας στους κρατικούς στρατιωτικούς και μη στρατιωτικούς οργανισμούς, μέσω της κάλυψης των ελλείψεων ικανοτήτων που δημιουργούνται από την αυξανόμενη ζήτηση για χρήση δυνάμεων στο εξωτερικό, ενώ, επίσης περιστασιακά, εφόσον το επιτρέπουν οι συνθήκες, παρέχουν δυνατότητες ταχείας κινητοποίησης· τονίζει ότι, σε εξαιρετικές περιπτώσεις, οι υπηρεσίες των ΙΕΑ καλύπτουν τις υφιστάμενες ελλείψεις σε επίπεδο ικανοτήτων, τις οποίες, ωστόσο, τα κράτη μέλη θα πρέπει κατ’ αρχάς να προσπαθούν να καλύπτουν με τις εθνικές ένοπλες δυνάμεις ή την αστυνομία· τονίζει ότι οι ΙΕΑ χρησιμοποιούνται ως μέσο για την εφαρμογή της εξωτερικής πολιτικής των εν λόγω χωρών·

2.  υπογραμμίζει την ανάγκη οι ΙΕΑ, όταν αναλαμβάνουν δράση σε χώρες υποδοχής και ιδίως στις χώρες εκείνες που διαφέρουν σημαντικά από πλευράς πολιτισμού και θρησκείας, να λαμβάνουν υπόψη τα τοπικά ήθη και έθιμα ώστε να μην διακυβεύεται η αποτελεσματικότητα των αποστολών και να μην αποξενώνεται ο τοπικός πληθυσμός·

3.  σημειώνει ότι, σε σύγκριση με τα εθνικά στρατεύματα, οι ΙΕΑ – και δη οι εγκατεστημένες στις χώρες υποδοχής – μπορούν να παρέχουν πολύτιμη τοπική γνώση και, συχνά, να εξοικονομούν κόστος, παρόλο που πρέπει να διασφαλίζεται ότι δεν υπονομεύεται η ποιότητα· τονίζει, ωστόσο, ότι η χρήση των υπηρεσιών που παρέχουν τοπικές ιδιωτικές εταιρείες ασφάλειας σε ευάλωτες χώρες και σε επιρρεπείς σε κρίσεις περιφέρειες μπορεί να έχει αρνητικές επιπτώσεις για τους στόχους της εξωτερικής πολιτικής της ΕΕ, εάν η χρήση αυτή ενισχύει ορισμένους τοπικούς ένοπλους παράγοντες που θα μπορούσαν να καταστούν μέρος της σύγκρουσης· επισημαίνει τη σημασία μιας σαφούς νομικής διάκρισης μεταξύ των δραστηριοτήτων των ιδιωτικών εταιρειών ασφάλειας και ιδιωτικών φορέων που εμπλέκονται άμεσα σε στρατιωτικές δραστηριότητες·

4.  τονίζει ότι δεν θα πρέπει να γίνεται ανάθεση δραστηριοτήτων σε ΙΕΑ που θα συνεπαγόταν τη χρήση βίας και/ή την ενεργό συμμετοχή σε εχθροπραξίες, εκτός από περιπτώσεις αυτοάμυνας και ότι σε καμία περίπτωση δεν θα πρέπει να επιτρέπεται σε ΙΕΑ να λαμβάνουν μέρος σε ή να διεξάγουν ανακρίσεις· τονίζει ότι, στον τομέα της ασφάλειας και άμυνας της ΕΕ, θα πρέπει να δοθεί προτεραιότητα στην ενίσχυση των εθνικών ενόπλων δυνάμεων, των οποίων οι ΙΕΑ μπορούν να αποτελέσουν μόνο συμπλήρωμα χωρίς να διαθέτουν καμία εξουσία επί των στρατηγικών αποφάσεων· τονίζει ότι η συμμετοχή ιδιωτικών εταιρειών ασφάλειας σε στρατιωτικές επιχειρήσεις πρέπει να συνοδεύεται από αιτιολόγηση, με σαφώς καθορισμένους στόχους που μπορούν να επαληθευτούν με συγκεκριμένους δείκτες, να διαθέτει πλήρη και αναλυτικό προϋπολογισμό καθώς και μια συγκεκριμένη ημερομηνία έναρξης και λήξης, και να διέπεται από έναν αυστηρό κώδικα δεοντολογίας· επισημαίνει ότι το έργο των ενόπλων δυνάμεων και των δυνάμεων ασφαλείας στο εξωτερικό έχει θεμελιώδη σημασία για τη διατήρηση της ειρήνης και την πρόληψη των συγκρούσεων, καθώς και για την επακόλουθη κοινωνική ανασυγκρότηση και εθνική συμφιλίωση·

5.  υπογραμμίζει ότι η αρχή της οικονομικής αποδοτικότητας της χρήσης ΙΕΑ προσφέρει κυρίως βραχυπρόθεσμα οφέλη, ιδίως εάν δεν ληφθούν υπόψη διάφορες κοινωνικοοικονομικές μεταβλητές, και ως εκ τούτου δεν θα πρέπει να είναι το βασικό κριτήριο για την αντιμετώπιση ζητημάτων ασφαλείας· υπενθυμίζει ότι οι μηχανισμοί λογοδοσίας και εποπτείας είναι καίριας σημασίας προκειμένου να διασφαλιστεί ότι η νομιμότητα και τα δυνητικά οφέλη των ΙΕΑ μπορούν να επιτευχθούν πλήρως·

6.  υπογραμμίζει τη σημασία της κοινοβουλευτικής εποπτείας επί της κρατικής χρήσης ΙΕΑ από τα κράτη μέλη·

Χρήση ΙΕΑ από την ΕΕ

7.  επισημαίνει ότι η ΕΕ χρησιμοποιεί ΙΕΑ στο εξωτερικό για τη φρούρηση των αντιπροσωπειών και του προσωπικού της και τη στήριξη των μη στρατιωτικών και στρατιωτικών αποστολών της ΚΠΑΑ· σημειώνει ότι, ως εκ τούτου, η χρήση τους συμβάλλει άμεσα στη φήμη της ΕΕ και στον τρόπο που την αντιλαμβάνονται οι τρίτοι, γεγονός που τις καθιστά σημαντικούς παράγοντες της τοπικής παρουσίας της ΕΕ και που επηρεάζει το επίπεδο της εμπιστοσύνης στην ΕΕ· ζητεί από την Επιτροπή και το Συμβούλιο να προβούν σε επισκόπηση σχετικά με το πού, πότε και για ποιον λόγο έχουν χρησιμοποιηθεί ΙΕΑ για τη στήριξη των αποστολών της ΕΕ· εκτιμά ότι δεν θα ήταν παράλογο, στο πλαίσιο των διαγωνισμών που διεξάγει σχετικά με την ασφάλεια των αντιπροσωπειών της, η Ευρωπαϊκή Ένωση να ευνοεί τη χρήση ΙΕΑ που εδρεύουν πράγματι στην Ευρώπη, τηρούν τους ενωσιακούς κανονισμούς και υπόκεινται στην ενωσιακή φορολογία·

8.  τονίζει, ωστόσο, ότι, ιδίως σε επιρρεπείς σε συγκρούσεις περιοχές, η χρήση ΙΕΑ για ορισμένα καθήκοντα μπορεί να έχει αρνητικές παρενέργειες για την ΕΕ, και ιδίως για τη νομιμότητά της, λόγω της τυχαίας εμπλοκής της σε συγκρούσεις με ένοπλους φορείς, με αρνητικές επιπτώσεις σε περίπτωση ένοπλων επεισοδίων, ή της πιθανής διακύβευσης των προσπαθειών αφοπλισμού, αποστράτευσης και επανένταξης (ΑΑΕ) και μεταρρύθμισης του τομέα της ασφάλειας (ΜΤΑ) μέσω της ακούσιας ενίσχυσης των τοπικών παραγόντων· επισημαίνει ειδικότερα τους κινδύνους που ενέχει η ανεξέλεγκτη υπεργολαβία μεταξύ άλλων για τις τοπικές ΙΕΑ·

9.  τονίζει τα διάφορα σοβαρά νομικά και πολιτικά προβλήματα που συνδέονται με τη τρέχουσα πρακτική της υπεργολαβίας στον τομέα των στρατιωτικών υπηρεσιών και των υπηρεσιών ασφάλειας, ιδίως όσον αφορά τις υπηρεσίες που παρέχονται από τοπικούς αναδόχους σε τρίτες χώρες· πιστεύει ότι τα κράτη μέλη, η ΕΥΕΔ και η Επιτροπή θα πρέπει να συμφωνήσουν ότι θα ακολουθήσουν το παράδειγμα του ΝΑΤΟ, συνάπτοντας συμβάσεις μόνο με τις ΙΕΑ που εδρεύουν στα κράτη μέλη της ΕΕ·

10.  συνιστά, ως εκ τούτου, στην Επιτροπή να προτείνει τη θέσπιση κοινών κατευθυντήριων γραμμών για τις ΙΕΑ σχετικά με τη μίσθωση, τη χρήση και τη διαχείριση στρατιωτικών αναδόχων και ανάδοχων ασφαλείας, στις οποίες θα διατυπώνονται με σαφήνεια οι όροι επιλεξιμότητας των ΙΕΑ για τη σύναψη συμβάσεων με την ΕΕ, ώστε να αντικατασταθεί το σημερινό συνονθύλευμα προσεγγίσεων· προτρέπει την Επιτροπή και την ΕΥΕΔ να χρησιμοποιήσουν τις ίδιες κατευθυντήριες γραμμές για τη μίσθωση, χρήση και διαχείριση στρατιωτικών αναδόχων και αναδόχων ασφαλείας σε όλες τις εξωτερικές δράσεις, αποστολές και επιχειρήσεις, για τις αντιπροσωπείες της ΕΕ σε όλες τις χώρες και περιφέρειες καθώς και για όλες τις υπηρεσίες ενός αναθεωρημένου κοινού στρατιωτικού καταλόγου της Ευρωπαϊκής Ένωσης· θεωρεί ότι οι εν λόγω κατευθυντήριες γραμμές θα πρέπει να βασίζονται στις διεθνείς βέλτιστες πρακτικές σχετικά με τη δραστηριότητα και τη διαχείριση των ΙΕΑ, ιδίως στο έγγραφο του Montreux και στον ICoC, και να λαμβάνουν υπόψη την ανάγκη να επιδεικνύεται ιδιαίτερη προσοχή κατά την επιλογή ΙΕΑ σε σύνθετες καταστάσεις μετά από κρίσεις· προτρέπει την Επιτροπή και την ΕΥΕΔ να χρησιμοποιούν μόνο πιστοποιημένους βάσει του διεθνούς κώδικα δεοντολογίας παρόχους, όπως το πράττει ήδη ο ΟΗΕ για τον οποίο ο διεθνής κώδικας δεοντολογίας είναι υποχρεωτικός· επισημαίνει την προσέγγιση που ακολουθούν οι αρχές των ΗΠΑ, οι οποίες περιλαμβάνουν λεπτομερή πρότυπα και απαιτήσεις σε κάθε μεμονωμένη σύμβαση, και καλεί την ΕΕ να ακολουθήσει αυτό το παράδειγμα· υπογραμμίζει ότι οι συμβάσεις με τις ΙΕΑ θα πρέπει να περιλαμβάνουν, μεταξύ άλλων, ρήτρες για την κατοχή αδειών και εγκρίσεων, τις καταστάσεις προσωπικού και περιουσιακών στοιχείων, την εκπαίδευση, τη νόμιμη κατοχή και χρήση όπλων, και την εσωτερική οργάνωση·

11.  ζητεί να παρευρίσκεται στις χρηματοδοτούμενες από την ΕΕ εγκαταστάσεις και τις αντιπροσωπείες της ΕΕ ένας επόπτης ασφάλειας της ΕΕ από μια εταιρεία ασφάλειας της ΕΕ με αποστολή τη διασφάλιση της ποιότητας των παρεχόμενων υπηρεσιών ασφάλειας, τον έλεγχο και την εκπαίδευση του προσωπικού ασφάλειας που προσλαμβάνεται σε τοπικό επίπεδο, την ανάπτυξη και τη διατήρηση καλών σχέσεων με τις τοπικές δυνάμεις ασφάλειας και τη διενέργεια αξιολογήσεων κινδύνου, ο οποίος θα ενεργεί ως το πρώτο σημείο επαφής με την αντιπροσωπεία σε θέματα ασφαλείας·

12.  συνιστά στην Επιτροπή να καταρτίσει έναν ανοικτό κατάλογο των αναδόχων που συμμορφώνονται με τα πρότυπα της ΕΕ σε θέματα όπως το καθαρό ποινικό μητρώο, η χρηματοπιστωτική και οικονομική ικανότητα, η κατοχή αδειών και εγκρίσεων, και ο έλεγχος του προσωπικού· σημειώνει ότι τα πρότυπα σε ολόκληρη την ΕΕ όσον αφορά τις ΙΕΑ διαφέρουν σημαντικά και θεωρεί ότι τα κράτη μέλη θα πρέπει να επιδιώκουν την επίτευξη όμοιων προτύπων· φρονεί ότι ο κατάλογος αυτός θα πρέπει να επικαιροποιείται τουλάχιστον κάθε 2 έτη·

13.  τονίζει ότι όταν η ΕΕ βασίζεται σε ΙΕΑ σε τρίτες χώρες με τις οποίες έχει συνάψει συμφωνία σχετικά με το νομικό καθεστώς των δυνάμεων (SOFA), οι εν λόγω συμφωνίες πρέπει σε κάθε περίπτωση να περιλαμβάνουν τις ΙΕΑ που χρησιμοποιούνται και να διευκρινίζουν σαφώς ότι οι εταιρείες θα είναι υπόλογες βάσει του δικαίου της ΕΕ·

14.  τονίζει ότι η έννοια της ΕΕ για τη στήριξη των αναδόχων (EU Concept for Contractors Support) θα πρέπει να ενισχυθεί και να καταστεί δεσμευτική για τα κράτη μέλη και τα θεσμικά όργανα της ΕΕ· πιστεύει ότι θα πρέπει, ειδικότερα, να ορίζει αυστηρότερα πρότυπα για την ενσωμάτωσή τους τις συμβάσεις, με βάση για παράδειγμα τα πρότυπα των ΗΠΑ, και ότι θα πρέπει να απαιτεί επίσης ότι καμία τοπική ΙΕΑ δεν θα προσλαμβάνεται ή θα απασχολείται υπεργολαβικά σε περιοχές συγκρούσεων· τονίζει ότι οι διεθνείς ΙΕΑ θα πρέπει να έχουν τη δυνατότητα να προσλαμβάνουν τοπικούς υπαλλήλους αλλά μόνο μεμονωμένα και απευθείας προκειμένου να διασφαλίζεται ο αποτελεσματικός έλεγχος και να αποτρέπεται η δημιουργία τοπικών βιομηχανιών ασφαλείας σε περιοχές συγκρούσεων·

Η ρύθμιση των ΙΕΑ

15.  συνιστά στην Επιτροπή να προβεί στην κατάρτιση Πράσινης Βίβλου με στόχο τη διασφάλιση της συμμετοχής όλων των ενδιαφερόμενων μερών από τον δημόσιο και τον ιδιωτικό τομέα ασφαλείας σε μια ευρεία διαβούλευση και συζήτηση σχετικά με τις διαδικασίες για τον εντοπισμό ευκαιριών για αποτελεσματικότερη άμεση συνεργασία και τη θέσπιση ελάχιστων κανόνων δέσμευσης και βέλτιστων πρακτικών· συνιστά τη δημιουργία ειδικών ανά τομέα προτύπων ποιότητας σε επίπεδο ΕΕ· συνιστά, ως εκ τούτου, να αποσαφηνιστεί ο ορισμός των ΙΕΑ πριν από τη θέσπιση αποτελεσματικής ρύθμισης των δραστηριοτήτων τους, καθώς η έλλειψη του εν λόγω ορισμού μπορεί να δημιουργήσει νομοθετικά κενά·

16.  πιστεύει ότι, ως πρώτο βήμα, η ΕΕ θα πρέπει να προσδιορίσει επακριβώς τις σχετικές στρατιωτικές υπηρεσίες και υπηρεσίες ασφάλειας· προτρέπει, εν προκειμένω, το Συμβούλιο να προσθέσει άμεσα στον κοινό στρατιωτικό κατάλογο της Ευρωπαϊκής Ένωσης τις στρατιωτικές υπηρεσίες και τις υπηρεσίες ασφάλειας που παρέχονται από τις ΙΕΑ·

17.  προτρέπει την Επιτροπή να αναπτύξει ένα αποτελεσματικό ευρωπαϊκό ρυθμιστικό μοντέλο το οποίο:

   θα συμβάλει στην εξομάλυνση των νομοθετικών διαφορών μεταξύ κρατών μελών μέσω μιας οδηγίας·
   θα επαναξιολογήσει, και ως εκ τούτου θα επαναπροσδιορίσει, τις σύγχρονες στρατηγικές συνεργασίας μεταξύ δημόσιου και ιδιωτικού τομέα·
   θα χαρτογραφήσει τις εταιρείες με μοναδική ή πολλαπλή τελική χρήση·
   θα εντάξει σε πλαίσιο την ακριβή φύση και τον ρόλο των ιδιωτικών στρατιωτικών εταιρειών και των ιδιωτικών εταιρειών ασφάλειας·
   θα καθορίσει υψηλού επιπέδου πρότυπα για τους παρόχους ιδιωτικών υπηρεσιών ασφαλείας εντός της ΕΕ ή που δραστηριοποιούνται στο εξωτερικό, συμπεριλαμβανομένων κατάλληλων επιπέδων ελέγχου ασφαλείας του προσωπικού και δίκαιης αμοιβής·
   θα διασφαλίσει την αναφορά των παρατυπιών και των παρανομιών των ΙΕΑ και θα υποχρεώνει αυτές να λογοδοτούν για παραβιάσεις, συμπεριλαμβανομένων παραβιάσεων των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, στο πλαίσιο των δραστηριοτήτων τους στο εξωτερικό·
   θα ενσωματώσει μια συγκεκριμένη ναυτιλιακή πτυχή, λαμβάνοντας υπόψη τον ηγετικό ρόλο του Διεθνούς Ναυτιλιακού Οργανισμού (IMO)·

18.  επισημαίνει ότι τα νέα διεθνή ρυθμιστικά πλαίσια, όπως το έγγραφο του Montreux, ο ICoC και άλλες ρυθμιστικές πρωτοβουλίες στο πλαίσιο του ΟΗΕ, συνιστούν σαφή βήματα προόδου σε σύγκριση με την έλλειψη ουσιαστικής ρύθμισης που επικρατούσε πριν από μόλις δέκα χρόνια·

19.  επιδοκιμάζει επίσης τις προσπάθειες που καταβλήθηκαν από πολλά κράτη μέλη της ΕΕ, ακολουθώντας τις ορθές πρακτικές που ορίζονται στο έγγραφο του Montreux, για την αποτελεσματική εθνική ρύθμιση των ΙΕΑ·

20.  επισημαίνει, ωστόσο, ότι η αξιολόγηση των επιδόσεων των ΙΕΑ εμποδίζεται από τη μη συνεπή υποβολή εκθέσεων σχετικά με τη χρήση αυτών των εταιρειών τόσο από τα θεσμικά όργανα της ΕΕ όσο και από τις κυβερνήσεις των κρατών μελών· ενθαρρύνει τα κράτη μέλη και τα θεσμικά όργανα της ΕΕ να παρέχουν τις εν λόγω πληροφορίες με μεγαλύτερη συνέπεια και με διαφανή τρόπο έτσι ώστε να μπορεί να αξιολογείται κατάλληλα η χρήση των ΙΕΑ από τις αντίστοιχες δημοσιονομικές αρχές και από ανεξάρτητους οικονομικούς ελεγκτές· συνιστά την ενεργό συμμετοχή των κοινοβουλίων και των ΜΚΟ στις αναγκαίες διαδικασίες αξιολόγησης που είναι καίριας σημασίας για τη ρύθμιση και την εποπτεία αυτού του κλάδου·

21.  συνιστά στην Επιτροπή και στο Συμβούλιο να θεσπίσουν ένα νομικό πλαίσιο που καθιστά υποχρεωτικό τον έλεγχο της εξαγωγής στρατιωτικών υπηρεσιών και υπηρεσιών ασφάλειας από την εθνική νομοθεσία, και να υποβάλλουν στοιχεία, στο πλαίσιο της ετήσιας έκθεσης της ΕΕ σχετικά με τις εξαγωγές όπλων, όσον αφορά τις άδειες εξαγωγών στρατιωτικών υπηρεσιών και υπηρεσιών ασφάλειας που χορηγούνται από τα κράτη μέλη, ούτως ώστε να αυξηθούν η δημόσια διαφάνεια και η λογοδοσία·

22.  τονίζει ότι ο διεθνικός χαρακτήρας των ΙΕΑ και, ειδικότερα, οι δραστηριότητές τους σε περιοχές του κόσμου που πλήττονται από κρίσεις, μπορούν ορισμένες φορές να οδηγήσουν σε κενά δικαιοδοσίας, ιδίως στις περιοχές όπου η τοπική νομική δομή είναι αδύναμη, που θα μπορούσαν να καταστήσουν δύσκολη την απόδοση ευθύνης στις εταιρείες ή στους υπαλλήλους αυτών για τις πράξεις τους· επισημαίνει ότι η εθνική ρύθμιση των ΙΕΑ συχνά δεν έχει εξωεδαφική εφαρμογή· υπογραμμίζει το γεγονός ότι οι ΙΕΑ πρέπει πάντα να διέπονται από τη νομοθεσία και να υπόκεινται σε αποτελεσματική εποπτεία τόσο από το κράτος υποδοχής όσο και από το συμβαλλόμενο κράτος· παρατηρεί ότι συχνά υπάρχει νομικό κενό στις περιπτώσεις διαφορών ή περιστατικών που αφορούν ΙΕΑ και υπαλλήλους της Ευρωπαϊκής Ένωσης, που μπορεί να προκύψουν σε περιοχές υψηλού κινδύνου· συνιστά, ως εκ τούτου, τη θέσπιση ομοιόμορφων και σαφών κανόνων για τα ευρωπαϊκά θεσμικά όργανα που χρησιμοποιούν ΙΕΑ για την προστασία του προσωπικού της ΕΕ, ορίζοντας σαφώς τις ευθύνες προκειμένου να αποφευχθεί κενό προστασίας και ατιμωρησία και λαμβάνοντας υπόψη το νομικό πλαίσιο της χώρας υποδοχής· προτρέπει επίσης την ΕΥΕΔ, την Επιτροπή και τα κράτη μέλη να συνάπτουν συμβάσεις μόνο με τις ΙΕΑ που εδρεύουν στην ΕΕ, σε συνδυασμό με την υποχρέωση της άμεσης εκτέλεσης των υπηρεσιών χωρίς τη χρήση τοπικών υπεργολάβων σε συχνά εύθραυστες τρίτες χώρες·

23.  προτρέπει, συνεπώς, την ΕΕ και τα κράτη μέλη της να χρησιμοποιήσουν τη θέση τους στο φόρουμ του εγγράφου του Montreux για να επιμείνουν στην τακτική επανεξέταση της κατάστασης της εφαρμογής των συστάσεων περί ορθών πρακτικών του εγγράφου του Montreux από τους συμμετέχοντές του· προτρέπει τα κράτη μέλη που δεν το έχουν ήδη πράξει να ενταχθούν στο έγγραφο του Montreux το συντομότερο δυνατόν· ενθαρρύνει τα κράτη μέλη να προβούν στην ανταλλαγή βέλτιστων πρακτικών·

24.  προτρέπει την ΕΕ και τα κράτη μέλη της να ασκήσουν πιέσεις για τη θέσπιση ενός διεθνούς νομικά δεσμευτικού μέσου που θα υπερβαίνει το έγγραφο του Montreux, ρυθμίζοντας τις δραστηριότητες των ΙΕΑ και θεσπίζοντας ίσους όρους ανταγωνισμού για να διασφαλιστεί ότι τα κράτη υποδοχής έχουν την αρμοδιότητα να προβαίνουν στη ρύθμιση των ΙΕΑ και τα συμβαλλόμενα κράτη μπορούν να χρησιμοποιούν τις εξουσίες τους για την προάσπιση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και την πρόληψη της διαφθοράς· επισημαίνει ότι ένα τέτοιο πλαίσιο πρέπει να περιλαμβάνει αποτρεπτικές κυρώσεις για περιπτώσεις παραβιάσεων, λογοδοσία για τους αυτουργούς των παραβιάσεων και αποτελεσματική πρόσβαση των θυμάτων σε μέσα έννομης προστασίας, πέραν ενός συστήματος αδειοδότησης και παρακολούθησης που θα απαιτεί από όλες τις ΙΕΑ να υποβάλλονται σε ανεξάρτητους οικονομικούς ελέγχους και από το προσωπικό τους να συμμετέχει σε υποχρεωτική κατάρτιση σε θέματα ανθρωπίνων δικαιωμάτων·

25.  προτρέπει, ως εκ τούτου, την Αντιπρόεδρο της Επιτροπής/Ύπατη Εκπρόσωπο της ΕΕ για θέματα Εξωτερικής Πολιτικής και Πολιτικής Ασφάλειας , τα κράτη μέλη, την ΕΥΕΔ και την Επιτροπή να στηρίξουν σθεναρά την κατάρτιση μιας διεθνούς σύμβασης με σκοπό τη δημιουργία ενός διεθνούς νομικού καθεστώτος για τη ρύθμιση των σχετικών υπηρεσιών που παρέχονται από τις ΙΕΑ·

26.  επικροτεί τις προσπάθειες του Διεθνούς Ναυτιλιακού Οργανισμού (ΔΝΟ) για την παροχή κατευθυντήριων γραμμών σχετικά με τη χρήση ιδιωτικών ένοπλων ομάδων ασφαλείας· ενθαρρύνει την Επιτροπή και τα κράτη μέλη να συνεχίσουν να συνεργάζονται με τον ΔΝΟ με σκοπό την εφαρμογή των εν λόγω κατευθυντήριων γραμμών σε ολόκληρο τον κόσμο·

27.  τονίζει ότι ένας από τους πλέον αποτελεσματικούς τρόπους άσκησης επιρροής επί των ΙΕΑ είναι οι αποφάσεις που λαμβάνονται περί δημόσιων συμβάσεων· τονίζει, ως εκ τούτου, ότι είναι σημαντικό η ανάθεση συμβάσεων σε ΙΕΑ να εξαρτάται από την υιοθέτηση βέλτιστων πρακτικών, όπως η διαφάνεια, και από τη συμμετοχή τους στον ICoC, που ήδη εφαρμόζεται από ορισμένα κράτη μέλη· επισημαίνει, ωστόσο, ότι ο μηχανισμός συμμόρφωσης με τον ICoC πρέπει να ενισχυθεί, και να εξασφαλιστεί η πλήρης ανεξαρτησία του ώστε να αποτελέσει αξιόπιστο κίνητρο συμμόρφωσης· επισημαίνει ότι τα μόνα κράτη μέλη που έχουν υπογράψει τον ICoC είναι η Σουηδία και το Ηνωμένο Βασίλειο και εκτιμά ότι η ΕΕ θα πρέπει να μεριμνήσει ώστε να διασφαλιστεί ότι και τα υπόλοιπα κράτη μέλη θα υπογράψουν τον ICoC ως ένα πρώτο βήμα·

28.  επισημαίνει ότι οι ΙΕΑ θα πρέπει να έχουν ασφάλιση αστικής ευθύνης, επειδή αυτό θα προσδώσει μεγαλύτερη σταθερότητα και αξιοπιστία στην αγορά ασφάλειας, εξασφαλίζοντας επίσης την είσοδο μικρότερων και μεσαίου μεγέθους ΙΕΑ·

29.  τονίζει ότι κατά την ανάθεση συμβάσεων σε ΙΕΑ θα πρέπει να λαμβάνεται υπόψη και να αξιολογείται η εμπειρία και η περίοδος εργασίας των ΙΕΑ σε εχθρικά περιβάλλοντα και όχι ο κύκλος εργασιών μιας τέτοιας σύμβασης·

30.  εφιστά την προσοχή στο γεγονός ότι οι ΙΕΑ, πέραν της παροχής υπηρεσιών ασφάλειας, ασκούν επίσης δραστηριότητες συλλογής πληροφοριών που, λόγω των ενδεχόμενων συνεπειών τους, απαιτούν αποτελεσματική ρύθμιση και έλεγχο·

31.  επισημαίνει τη σημαντική επιρροή που ασκούν η ΕΕ και τα κράτη μέλη της στην παγκόσμια βιομηχανία ασφαλείας δεδομένου ότι πολλοί μείζονες παράγοντες έχουν την έδρα τους στην ΕΕ· δίνει, ως εκ τούτου, ιδιαίτερη έμφαση στην επικείμενη αναθεώρηση του κοινού στρατιωτικού καταλόγου ως μία ευκαιρία για την προσθήκη ορισμένων υπηρεσιών που παρέχονται από τις ΙΕΑ, ώστε οι εταιρίες αυτές να υπαχθούν σε ρυθμίσεις εξαγωγών και να εφαρμόσουν βασικά πρότυπα όσον αφορά τις δραστηριότητές τους στο εξωτερικό·

o
o   o

32.  αναθέτει στον Πρόεδρό του να διαβιβάσει το παρόν ψήφισμα στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο, στο Συμβούλιο, στην Επιτροπή, στην Αντιπρόεδρο της Επιτροπής/Ύπατη Εκπρόσωπο της ΕΕ για θέματα Εξωτερικής Πολιτικής και Πολιτικής Ασφάλειας και στα εθνικά κοινοβούλια των κρατών μελών.

(1) ΕΕ L 94 της 28.3.2014, σ. 65.
(2) ΕΕ L 216 της 20.8.2009, σ. 76.
(3) ΕΕ C 181 της 19.5.2016, σ. 2.
(4) ΕΕ C 24 της 22.1.2016, σ. 33.


Συνθήκες εργασίας και επισφαλής απασχόληση
PDF 580kWORD 74k
Ψήφισμα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου της 4ης Ιουλίου 2017 σχετικά με τις συνθήκες εργασίας και την επισφαλή απασχόληση (2016/2221(INI))
P8_TA(2017)0290A8-0224/2017

Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο,

–  έχοντας υπόψη τη Συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΣΛΕΕ), και ιδίως τα άρθρα 151 και 153,

–   έχοντας υπόψη το άρθρο 5 της Συνθήκης για την Ευρωπαϊκή Ένωση (ΣΕΕ),

–  έχοντας υπόψη τον Χάρτη των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης, και ιδίως τον τίτλο IV (Αλληλεγγύη),

–  έχοντας υπόψη την οδηγία 94/33/ΕΚ του Συμβουλίου, της 22ας Ιουνίου 1994, για την προστασία των νέων κατά την εργασία(1),

–  έχοντας υπόψη την οδηγία 2006/54/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 5ης Ιουλίου 2006, για την εφαρμογή της αρχής των ίσων ευκαιριών και της ίσης μεταχείρισης ανδρών και γυναικών σε θέματα εργασίας και απασχόλησης(2),

–  έχοντας υπόψη την οδηγία 2008/104/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 19ης Νοεμβρίου 2008, σχετικά με την προσωρινή απασχόληση(3) (οδηγία για την προσωρινή απασχόληση),

–  έχοντας υπόψη τη στοχευμένη αναθεώρηση της οδηγίας 96/71/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 16 Δεκεμβρίου 1996, σχετικά με την απόσπαση εργαζομένων στο πλαίσιο παροχής υπηρεσιών(4) (οδηγία για την απόσπαση εργαζομένων) και της οδηγίας 2014/67/ΕΕ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 15ης Μαΐου 2014 για την εφαρμογή της οδηγίας 96/71/ΕΚ σχετικά με την απόσπαση εργαζομένων στο πλαίσιο παροχής υπηρεσιών(5) (οδηγία για την εφαρμογή),

–  έχοντας υπόψη τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 593/2008 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 17ης Ιουνίου 2008, για το εφαρμοστέο δίκαιο στις συμβατικές ενοχές (Ρώμη Ι)(6),

–  έχοντας υπόψη το ψήφισμά του της 19ης Οκτωβρίου 2010 σχετικά με τις γυναίκες εργαζόμενες σε επισφαλείς θέσεις απασχόλησης(7),

–  έχοντας υπόψη το ψήφισμά του της 10ης Σεπτεμβρίου 2015 σχετικά με τη «δημιουργία μιας ανταγωνιστικής αγοράς εργασίας της ΕΕ για τον 21ο αιώνα: αντιστοίχιση δεξιοτήτων και προσόντων με τη ζήτηση και τις ευκαιρίες εργασίας, ως τρόπος ανάκαμψης από την κρίση»(8),

–  έχοντας υπόψη το ψήφισμά του της 25ης Φεβρουαρίου 2016 σχετικά με το Ευρωπαϊκό Εξάμηνο για τον συντονισμό των οικονομικών πολιτικών: απασχόληση και κοινωνικές πτυχές στην ετήσια επισκόπηση της ανάπτυξης για το 2016(9),

–  έχοντας υπόψη το ψήφισμά του, της 14ης Σεπτεμβρίου 2016, σχετικά με το κοινωνικό ντάμπινγκ στην Ευρωπαϊκή Ένωση(10),

–  έχοντας υπόψη το ψήφισμά του της 15ης Σεπτεμβρίου 2016 σχετικά με την εφαρμογή της οδηγίας 2000/78/ΕΚ του Συμβουλίου, της 27ης Νοεμβρίου 2000, για τη διαμόρφωση γενικού πλαισίου για την ίση μεταχείριση στην απασχόληση και την εργασία(11),

–  έχοντας υπόψη το ψήφισμά του της 19ης Ιανουαρίου 2017 σχετικά με έναν ευρωπαϊκό πυλώνα κοινωνικών δικαιωμάτων(12),

–  έχοντας υπόψη τη γνώμη της Ευρωπαϊκής Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής με τίτλο «Ο μεταβαλλόμενος χαρακτήρας των εργασιακών σχέσεων και η επίδρασή του στη διατήρηση ενός αξιοπρεπούς μισθού»(13),

–  έχοντας υπόψη την ευρωπαϊκή πλατφόρμα με σκοπό την ενίσχυση της συνεργασίας για την αντιμετώπισης της αδήλωτης εργασίας,

–  έχοντας υπόψη τη μελέτη του 2016, κατόπιν αιτήματος της Επιτροπής Απασχόλησης και Κοινωνικών Υποθέσεων του Κοινοβουλίου με τίτλο «Επισφαλής απασχόληση στην Ευρώπη: πρότυπα, τάσεις και στρατηγικές πολιτικής»(14),

–  έχοντας υπόψη τον ευρωπαϊκό χάρτη ποιότητας για την πρακτική άσκηση και τη μαθητεία, ο οποίος δημοσιεύτηκε στις 14 Δεκεμβρίου 2011,

–  έχοντας υπόψη την τριμηνιαία επισκόπηση της Επιτροπής σχετικά με την απασχόληση και τις κοινωνικές εξελίξεις στην Ευρώπη για το φθινόπωρο του 2016,

–  έχοντας υπόψη τη στρατηγική δέσμευση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής υπέρ της ισότητας των φύλων 2016-2020,

–  έχοντας υπόψη την έκθεση του Eurofound (2010) με τίτλο ‘Ευέλικτες μορφές εργασίας: «πολύ άτυπες» συμβατικές ρυθμίσεις’,

–  έχοντας υπόψη την έκθεση του Eurofound (2014) σχετικά με τον αντίκτυπο της κρίσης στις εργασιακές σχέσεις και συνθήκες εργασίας στην Ευρώπη(15),

–  έχοντας υπόψη την έκθεση του Eurofound (2015) σχετικά με τις νέες μορφές απασχόλησης(16),

–  έχοντας υπόψη την έκθεση του Eurofound (2016) με τίτλο «Διερεύνηση της δόλιας σύναψης συμβάσεων εργασίας στην Ευρωπαϊκή Ένωση»(17),

–  έχοντας υπόψη την ευρωπαϊκή έρευνα του Eurofound για τις συνθήκες εργασίας και την έκτη ευρωπαϊκή έρευνα του Eurofound για τις συνθήκες εργασίας – έκθεση επισκόπησης(18),

–  έχοντας υπόψη το λεξικό βιομηχανικών σχέσεων (European Industrial Relations Dictionary) του Eurofound(19),

–  έχοντας υπόψη τα θεμελιώδη εργασιακά πρότυπα που καθόρισε η Διεθνής Οργάνωση Εργασίας (ΔΟΕ) και τις συμβάσεις και συστάσεις της για τις συνθήκες εργασίας,

–  έχοντας υπόψη τη σύσταση της ΔΟΕ R198 του 2006 σχετικά με τη σχέση απασχόλησης (σύσταση για τις εργασιακές σχέσεις)(20), καθώς και τις διατάξεις της σχετικά με τον καθορισμό της σχέσης εργασίας,

–  έχοντας υπόψη την έκθεση της ΔΟΕ του 2011 με θέμα ‘Πολιτικές και κανονισμοί για την καταπολέμηση της επισφαλούς εργασίας’(21),

–  έχοντας υπόψη την έκθεση της ΔΟΕ του 2016 σχετικά με τις μη τυποποιημένες συμβάσεις απασχόλησης ανά τον κόσμο(22),

–  έχοντας υπόψη την έκθεση της ΔΟΕ του 2016, σχετικά με την οικοδόμηση κοινωνικού πυλώνα για την ευρωπαϊκή σύγκλιση(23),

–  έχοντας υπόψη την γενική σύσταση του ΟΗΕ αριθ. 28 του 2010 σχετικά με τις βασικές υποχρεώσεις των συμβαλλομένων κρατών που απορρέουν από το άρθρο 2 της Σύμβασης των Ηνωμένων Εθνών για την εξάλειψη όλων των μορφών διακρίσεων κατά των γυναικών,

–  έχοντας υπόψη τη Σύμβαση του Συμβουλίου της Ευρώπης, του 2011, σχετικά με την πρόληψη και την καταπολέμηση της βίας κατά των γυναικών και της ενδοοικογενειακής βίας (Σύμβαση της Κωνσταντινούπολης),

–  έχοντας υπόψη τη στρατηγική του Συμβουλίου της Ευρώπης για την ισότητα των φύλων για την περίοδο 2014-2017,

–  έχοντας υπόψη το άρθρο 52 του Κανονισμού του,

–  έχοντας υπόψη την έκθεση της Επιτροπής Απασχόλησης και Κοινωνικών Υποθέσεων και τις γνωμοδοτήσεις της Επιτροπής Γεωργίας και Ανάπτυξης της Υπαίθρου και της Επιτροπής Δικαιωμάτων των Γυναικών και Ισότητας των Φύλων (A8-0224/2017),

Α.  λαμβάνοντας υπόψη ότι αυξάνεται η τάση για μη τυποποιημένες, άτυπες μορφές εργασίας· λαμβάνοντας υπόψη ότι ο αριθμός των εργαζομένων με συμβόλαια ορισμένης διάρκειας και μερικής απασχόλησης έχει αυξηθεί στην ΕΕ τα τελευταία 15 χρόνια· λαμβάνοντας υπόψη ότι χρειάζονται αποτελεσματικές πολιτικές που να καλύπτουν τις διάφορες μορφές απασχόλησης και να προστατεύουν επαρκώς τους εργαζόμενους·

Β.  λαμβάνοντας υπόψη ότι κατά τη διάρκεια των 10 τελευταίων ετών η τυποποιημένη απασχόληση έχει μειωθεί από 62 % σε 59 %(24)· λαμβάνοντας υπόψη ότι, εάν η τάση αυτή συνεχιστεί, είναι πιθανόν τα τυποποιημένα συμβόλαια να ισχύουν μόνο για μια μειοψηφία εργαζομένων·

Γ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι οι συμβάσεις πλήρους και μόνιμης απασχόλησης εξακολουθούν να συνιστούν το μεγαλύτερο μέρος των συμβάσεων απασχόλησης στην ΕΕ και ότι σε ορισμένους τομείς, παράλληλα με την τυποποιημένη απασχόληση, υπάρχουν επίσης άτυπες μορφές εργασίας · λαμβάνοντας υπόψη ότι η άτυπη απασχόληση μπορεί επίσης να έχει αρνητικές επιπτώσεις στην ισορροπία επαγγελματικής και προσωπικής ζωής, λόγω του μη τυποποιημένου χρόνου εργασίας και του μη τακτικού χαρακτήρα των μισθών και των συνταξιοδοτικών εισφορών·

Δ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι οι αναδυόμενες νέες μορφές απασχόλησης, ιδίως στο πλαίσιο της ψηφιοποίησης και των νέων τεχνολογιών, καθιστούν δυσδιάκριτο το όριο μεταξύ εξαρτημένης εργασίας και αυτοαπασχόλησης(25), πράγμα που μπορεί να προκαλέσει υποβάθμιση της ποιότητας της απασχόλησης·

Ε.  λαμβάνοντας υπόψη ότι ορισμένες νέες μορφές απασχόλησης διαφέρουν ποικιλοτρόπως από την παραδοσιακή τυποποιημένη απασχόληση· λαμβάνοντας υπόψη ότι ορισμένες μεταβάλλουν τη σχέση μεταξύ εργοδότη και εργαζόμενου, άλλες αλλάζουν το πρότυπο και την οργάνωση της εργασίας, ενώ κάποιες άλλες κάνουν και τα δύο· λαμβάνοντας υπόψη ότι η κατάσταση αυτή μπορεί να οδηγήσει σε αύξηση της ψευδούς αυτοαπασχόλησης, σε επιδείνωση των συνθηκών εργασίας και σε μείωση της προστασίας της κοινωνικής ασφάλισης, αλλά μπορεί επίσης να αποφέρει πλεονεκτήματα· λαμβάνοντας υπόψη ότι η εφαρμογή της υφιστάμενης νομοθεσίας έχει επομένως κεφαλαιώδη σημασία·

ΣΤ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι αν και η αύξηση των ποσοστών απασχόλησης στην Ένωση μετά την οικονομική κρίση Ευρώπη είναι ευπρόσδεκτη, μπορεί να αποδοθεί εν μέρει στην αύξηση του αριθμού των άτυπων συμβάσεων, οι οποίες σε ορισμένες περιπτώσεις δημιουργούν μεγαλύτερο κίνδυνο επισφάλειας από την τυποποιημένη απασχόληση· λαμβάνοντας υπόψη ότι πρέπει να δοθεί μεγαλύτερη σημασία στην ποιότητα των θέσεων απασχόλησης που δημιουργούνται·

Ζ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι η μερική απασχόληση δεν έχει σημειώσει καμία απολύτως πτώση από την αρχή της κρίσης και ότι η πλήρης απασχόληση σε ενωσιακό επίπεδο εξακολουθεί να βρίσκεται κάτω από τα επίπεδα στα οποία βρισκόταν πριν από την κρίση το 2008· λαμβάνοντας υπόψη ότι, παρά τις αυξήσεις που σημειώθηκαν τα τελευταία έτη, το ποσοστό απασχόλησης εξακολουθεί να υπολείπεται του στόχου του 75 % της στρατηγικής «Ευρώπη 2020» και παρουσιάζει μεγάλες διαφορές μεταξύ των κρατών μελών·

Η.  λαμβάνοντας υπόψη ότι είναι σημαντικό να γίνει διάκριση μεταξύ των νέων μορφών εργασίας που αναδύονται και της ύπαρξης επισφαλούς απασχόλησης·

Θ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση και τα κράτη μέλη έχουν συντρέχουσα αρμοδιότητα όσον αφορά την κοινωνική πολιτική· λαμβάνοντας υπόψη ότι η ΕΕ δεν μπορεί παρά να συμπληρώνει και να υποστηρίζει τα κράτη μέλη σε αυτόν τον τομέα·

Ι.  λαμβάνοντας υπόψη ότι η ΕΕ δεν μπορεί παρά να εγκρίνει ελάχιστες απαιτήσεις σχετικά με τις συνθήκες εργασίας χωρίς να εναρμονίζει τους νόμους και τις κανονιστικές ρυθμίσεις των κρατών μελών·

ΙΑ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι έχει δημιουργηθεί μία ευρωπαϊκή πλατφόρμα για την αντιμετώπιση της αδήλωτης εργασίας, η οποία συμβάλλει σε μία στενότερη διασυνοριακή συνεργασία καθώς και στην από κοινού λήψη μέτρων μεταξύ των αρμόδιων αρχών των κρατών μελών της ΕΕ και άλλων παραγόντων, για να καταπολεμηθεί αποτελεσματικά και δραστικά η μαύρη εργασία·

ΙΒ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι η επισφαλής απασχόληση οδηγεί σε κατακερματισμό της αγοράς και επιδεινώνει τις ανισότητες όσον αφορά τις αποδοχές·

ΙΓ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι δεν έχει διατυπωθεί ακόμη κοινός ορισμός της επισφαλούς απασχόλησης· λαμβάνοντας υπόψη ότι ο ορισμός αυτός θα πρέπει να διατυπωθεί σε στενή διαβούλευση με τους κοινωνικούς εταίρους· λαμβάνοντας υπόψη ότι ο τύπος των συμβολαίων δεν μπορεί, από μόνος του, να προμηνύει τον κίνδυνο της επισφαλούς απασχόλησης, αλλά ότι, αντιθέτως, ο κίνδυνος αυτός εξαρτάται από ευρύ φάσμα παραγόντων·

ΙΔ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι ως τυποποιημένη εργασία μπορεί να νοείται η τακτική εργασία πλήρους απασχόλησης και η τακτική εθελοντική εργασία μερικής απασχόλησης με συμβόλαια αορίστου χρόνου· λαμβάνοντας υπόψη ότι κάθε κράτος μέλος διαθέτει δικούς του νόμους και πρακτικές οι οποίοι θεσπίζουν τις συνθήκες εργασίας που ισχύουν για κάθε τύπο συμβολαίων απασχόλησης και πρακτικής άσκησης· λαμβάνοντας υπόψη ότι δεν υφίσταται καθολικά αποδεκτός ορισμός της «τυποποιημένης απασχόλησης»·

ΙΕ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι τα πιο πρόσφατα ζητήματα εκπροσώπησης που οφείλονται είτε στις αδυναμίες των οργανώσεων των κοινωνικών εταίρων σε ορισμένους τομείς είτε στις μεταρρυθμίσεις που πραγματοποιούνται σε διάφορες ευρωπαϊκές χώρες και περιορίζουν τους ρόλους των κοινωνικών εταίρων, επηρεάζουν όλες τις εργασιακές σχέσεις·

ΙΣΤ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι ορισμένοι τομείς όπως ο γεωργικός, ο κατασκευαστικός και ο καλλιτεχνικός τομέας, πλήττονται από την επισφαλή απασχόληση· λαμβάνοντας υπόψη ότι η επισφαλής απασχόληση έχει επεκταθεί και σε άλλους τομείς τα τελευταία χρόνια, όπως η αεροπορία και ο ξενοδοχειακός τομέας(26)·

ΙΖ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι, σύμφωνα με πρόσφατες μελέτες, οι εργαζόμενοι σε χειρωνακτικά επαγγέλματα μεσαίου επιπέδου ειδίκευσης και σε επαγγέλματα χαμηλής ειδίκευσης λαμβάνουν χαμηλότερες αποδοχές, έχουν λιγότερες προοπτικές και οι θέσεις εργασίας τους είναι χαμηλότερης ποιότητας· λαμβάνοντας υπόψη ότι αναφέρουν συχνότερα έκθεση σε κινδύνους που σχετίζονται με το περιβάλλον και τη στάση του σώματος και απολαμβάνουν χαμηλότερα επίπεδα σωματικής και ψυχικής ευημερίας(27)·

ΙΗ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι οι γυναίκες αντιπροσωπεύουν το 46 % του εργατικού δυναμικού της ΕΕ και ότι είναι ιδιαίτερα ευάλωτες στην εργασιακή ανασφάλεια λόγω των διακρίσεων που υφίστανται, μεταξύ άλλων και όσον αφορά τις αποδοχές τους και λαμβάνοντας επίσης υπόψη ότι οι αποδοχές των γυναικών είναι κατά περίπου 16 % χαμηλότερες από των ανδρών στην ΕΕ· λαμβάνοντας υπόψη ότι οι γυναίκες είναι πιθανότερο να απασχολούνται συχνότερα με καθεστώς μερικής απασχόλησης, με συμβάσεις περιορισμένου χρόνου ή χαμηλής αμοιβής και ως εκ τούτου απειλούνται περισσότερο από επισφάλεια· λαμβάνοντας υπόψη ότι αυτές οι εργασιακές συνθήκες προκαλούν δια βίου απώλειες εισοδήματος και προστασίας, είτε όσον αφορά τις αποδοχές είτε τις κοινωνικές παροχές· λαμβάνοντας υπόψη ότι η πιθανότητα πλήρους και μόνιμης απασχόλησης είναι μεγαλύτερη για τους άνδρες σε σύγκριση με τις γυναίκες· λαμβάνοντας υπόψη ότι οι γυναίκες πλήττονται ιδιαίτερα από την μη εθελοντική μερική απασχόληση, την ψευδή αυτοαπασχόληση και την αδήλωτη εργασία(28)·

ΙΘ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι το ποσοστό απασχόλησης στην ΕΕ είναι υψηλότερο για τους άνδρες από ό, τι για τις γυναίκες· λαμβάνοντας υπόψη ότι οι βασικοί λόγοι αποχώρησης των γυναικών από την αγορά εργασίας είναι η ανάγκη φροντίδας παιδιών και ηλικιωμένων, τυχόν δική τους ασθένεια ή αδυναμία ή άλλες προσωπικές και οικογενειακές ευθύνες· λαμβάνοντας υπόψη ότι οι γυναίκες συχνά αντιμετωπίζουν διακρίσεις και εμπόδια σε σχέση με την υπάρχουσα ή δυνητική μητρότητά τους· λαμβάνοντας υπόψη ότι οι μόνες μητέρες με εξαρτώμενα παιδιά αντιμετωπίζουν ιδιαίτερα υψηλό κίνδυνο επισφάλειας·

Κ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι η ισότητα μεταξύ γυναικών και ανδρών αποτελεί θεμελιώδες δικαίωμα που προϋποθέτει τη διασφάλιση ίσων ευκαιριών και ίσης μεταχείρισης σε όλους τους τομείς και λαμβάνοντας επίσης υπόψη ότι οι πολιτικές που στοχεύουν στη διασφάλιση αυτής της ισότητας συμβάλλουν στην προαγωγή της έξυπνης και βιώσιμης ανάπτυξης·

ΚΑ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι σε πολλά άτομα που βρίσκονται σε επισφαλείς απασχολήσεις ή είναι άνεργα δεν παρέχεται το δικαίωμα γονικής άδειας·

ΚΒ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι οι νέοι εργαζόμενοι διατρέχουν μεγαλύτερο κίνδυνο να βρεθούν σε κατάσταση επισφαλούς απασχόλησης· λαμβάνοντας υπόψη ότι οι πιθανότητες να βρεθεί ένας εργαζόμενος σε πολλαπλώς μειονεκτική θέση είναι διπλάσιες για τους εργαζόμενους ηλικίας κάτω των 25 ετών σε σύγκριση με τους εργαζόμενους ηλικίας 50 ετών και άνω(29)·

I.Προς την επίτευξη συνθηκών αξιοπρεπούς εργασίας - αντιμετώπιση των συνθηκών εργασίας και της επισφαλούς απασχόλησης

1.  καλεί τα κράτη μέλη να συνυπολογίζουν τους ακόλουθους δείκτες της ΔΟΕ για τον καθορισμό της ύπαρξης σχέσης απασχόλησης:

   η εργασία εκτελείται σύμφωνα με τις οδηγίες και υπό τον έλεγχο άλλου προσώπου·
   η εργασία συνεπάγεται την ένταξη του εργαζομένου στην οργάνωση της επιχείρησης·
   η εργασία εκτελείται αποκλειστικά ή κυρίως προς όφελος άλλου προσώπου·
   η εργασία πρέπει να εκτελείται από τον εργαζόμενο αυτοπροσώπως·
   η εργασία εκτελείται εντός ειδικών ωραρίων εργασίας ή σε χώρο εργασίας που ορίζεται ή συμφωνείται από τον αιτούντα την εργασία·
   η εργασία έχει ορισμένη διάρκεια και ενός βαθμού συνέχεια·
   η εργασία απαιτεί τη διαθεσιμότητα του εργαζομένου ή προϋποθέτει την παροχή εργαλείων, υλικών και μηχανημάτων από τον αιτούντα την εργασία·
   ο εργαζόμενος λαμβάνει σε περιοδική βάση αμοιβή για την εργασία του η οποία αποτελεί την αποκλειστική ή την κύρια πηγή εισοδήματός του και ενδεχομένως παρέχεται επίσης πληρωμή σε είδος, όπως τροφή, στέγη ή μεταφορά·
   ο εργαζόμενος έχει δικαιώματα όπως εβδομαδιαία ανάπαυση και ετήσιας άδειας·

2.  σημειώνει τον ορισμό της άτυπης απασχόλησης από το Eurofound, ο οποίος αναφέρεται σε εργασιακές σχέσεις που δεν συμμορφώνονται με το τυποποιημένο ή το τυπικό μοντέλο πλήρους, τακτικής και αορίστου χρόνου απασχόλησης στο πλαίσιο εργασιακής σχέσης με έναν και μόνο εργοδότη για μακρά χρονική περίοδο(30)· τονίζει ότι οι όροι «άτυπη» και «επισφαλή» δεν μπορούν να χρησιμοποιούνται ως συνώνυμα·

3.  αντιλαμβάνεται ως επισφαλή απασχόληση την απασχόληση κατά την οποία δεν τηρούνται τα ενωσιακά, τα διεθνή και τα εθνικά πρότυπα και διατάξεις, ιδίως όσον αφορά την υγεία ή/και δεν προσφέρει επαρκή μέσα για μία αξιοπρεπή ζωή ή την ενδεδειγμένη κοινωνική προστασία·

4.  διαπιστώνει ότι μερικές άτυπες μορφές απασχόλησης επιφέρουν ενδεχομένως μεγαλύτερους κινδύνους επισφαλούς ή ανασφαλούς απασχόλησης, όπως για παράδειγμα η περιθωριακή μερική απασχόληση, η μη εθελοντική μερική απασχόληση, τα συμβόλαια ορισμένης διάρκειας, οι συμβάσεις μηδενικών ωρών εργασίας καθώς και οι μη αμειβόμενες πρακτικές ασκήσεις και μαθητείες·

5.  πιστεύει ακράδαντα ότι η ευελιξία της αγοράς εργασίας δεν έχει σκοπό την υπονόμευση των δικαιωμάτων των εργαζομένων με αντάλλαγμα την παραγωγικότητα και την ανταγωνιστικότητα, αλλά την επιτυχή εξισορρόπηση της προστασίας των εργαζομένων και της δυνατότητας ιδιωτών και εργοδοτών να καταλήγουν σε συμφωνία όσον αφορά τρόπους εργασίας που καλύπτουν τις ανάγκες αμφοτέρων·

6.  σημειώνει ότι ο κίνδυνος που σχετίζεται με την επισφάλεια εξαρτάται από τον τύπο του συμβολαίου αλλά επίσης και από τους ακόλουθους παράγοντες:

   ελάχιστη ή καμία εργασιακή ασφάλεια συνεπεία του μη μόνιμου χαρακτήρα της θέσης απασχόλησης, όπως στην περίπτωση συμβάσεων ακούσιας και συχνά περιθωριακής μερικής απασχόλησης, και, σε ορισμένα κράτη μέλη, μη προκαθορισμένων ωρών εργασίας και καθηκόντων που αλλάζουν ανάλογα με την κατά παραγγελία εργασία·
   υποτυπώδης προστασία από την απόλυση και έλλειψη επαρκούς κοινωνικής προστασία σε περίπτωση απόλυσης·
   ανεπαρκή αμοιβή για μια αξιοπρεπή διαβίωση·
   ανύπαρκτα ή περιορισμένα δικαιώματα σε κοινωνική προστασία ή σε παροχές·
   καμία ή περιορισμένη προστασία εναντίον πάσης μορφής διακρίσεων·
   ανύπαρκτες ή περιορισμένες προοπτικές προαγωγής στην αγορά εργασίας όσον αφορά την εξέλιξη της σταδιοδρομίας και την κατάρτιση·
   χαμηλό επίπεδο συλλογικού δικαιώματος και περιορισμένο δικαίωμα σε συλλογική εκπροσώπηση·
   περιβάλλον εργασίας που δεν συνάδει με τα ελάχιστα πρότυπα υγείας και ασφάλειας(31)·

7.  υπενθυμίζει τον ορισμό της ΔΟΕ για την αξιοπρεπή εργασία, σύμφωνα με τον οποίο: «Η αξιοπρεπής εργασία είναι εργασία που είναι παραγωγική και αποδίδει δίκαιο εισόδημα, ασφάλεια στον εργασιακό χώρο και κοινωνική προστασία, καλύτερες προοπτικές για προσωπική εξέλιξη και κοινωνική ένταξη, ελευθερία των ανθρώπων να εκφράσουν τις ανησυχίες τους, να οργανώσουν και να συμμετάσχουν στη λήψη αποφάσεων που επηρεάζουν τις ζωές τους, και ισότητα ευκαιριών και μεταχείρισης για όλους, γυναίκες και άντρες»(32)· ενθαρρύνει την ΔΟΕ να προσθέσει τον επαρκή για τη διαβίωση μισθό στον ορισμό αυτόν· ενθαρρύνει την Επιτροπή και τα κράτη μέλη να εγκρίνουν τον ορισμό αυτό κατά την αναθεώρηση ή την ανάπτυξη νομοθεσίας για την απασχόληση·

8.  υπενθυμίζει τους παράγοντες επιτυχίας για την ορθή πρακτική έναντι της επισφαλούς εργασίας, οι οποίοι είναι οι εξής: μια ισχυρή νομική βάση· η συμμετοχή των κοινωνικών εταίρων και των συμβουλίων εργαζομένων στο χώρο εργασίας· η συνεργασία με τους αρμόδιους φορείς· η ισορροπία μεταξύ ευελιξίας και ασφάλειας· η τομεακή εστίαση· οι χαμηλές διοικητικές επιβαρύνσεις για τους εργοδότες· η εφαρμογή των διατάξεων από τις επιθεωρήσεις εργασίας· και οι εκστρατείες ευαισθητοποίησης·

9.  σημειώνει ότι το θεματολόγιο της ΔΟΕ για την αξιοπρεπή απασχόληση έχει ως συγκεκριμένο στόχο να εγγυηθεί τη δημιουργία θέσεων εργασίας, τα δικαιώματα στην εργασία, την κοινωνική προστασία και τον κοινωνικό διάλογο, καθώς και την ισότητα των φύλων· επισημαίνει ότι η αξιοπρεπής εργασία πρέπει να εξασφαλίζει συγκεκριμένα:

   επαρκή για τη διαβίωση μισθό καθώς και εγγύηση του δικαιώματος της ελευθερίας του συνεταιρίζεσθαι·
   συλλογικές συμβάσεις σύμφωνα με τις πρακτικές των κρατών μελών·
   συμμετοχή των εργαζομένων στις εταιρικές υποθέσεις σύμφωνα με τις πρακτικές των κρατών μελών·
   σεβασμό των συλλογικών διαπραγματεύσεων·
   ίση μεταχείριση των εργαζομένων στον ίδιο χώρο εργασίας·
   υγεία και ασφάλεια στον χώρο εργασίας·
   κοινωνική ασφάλιση για τους εργαζόμενους και τα εξαρτώμενα από αυτούς πρόσωπα·
   διατάξεις σχετικά με τον χρόνο εργασίας και τον χρόνο ανάπαυσης·
   προστασία κατά της απόλυσης·
   πρόσβαση στην κατάρτιση και στη δια βίου μάθηση·
   υποστήριξη της εξισορρόπησης εργασίας και προσωπικής ζωής για όλους τους εργαζομένους· υπογραμμίζει ότι για την εξασφάλιση αυτών των δικαιωμάτων έχει επίσης ουσιαστική σημασία να βελτιωθεί η εφαρμογή της εργατικής και κοινωνικής νομοθεσίας·

10.  σημειώνει ότι πολλοί παράγοντες, όπως η ψηφιοποίηση και η αυτοματοποίηση, συμβάλλουν στην μεταβολή της φύσης της απασχόλησης, στην οποία περιλαμβάνεται μεταξύ άλλων και η αύξηση των νέων μορφών απασχόλησης· σημειώνει εν προκειμένω ότι πρέπει να θεσπιστούν νέοι, αναλογικοί και ανταποκρινόμενοι στις εκάστοτε ανάγκες κανόνες προκειμένου να εξασφαλιστεί η κάλυψη όλων των μορφών απασχόλησης·

11.  επαναλαμβάνει σε συνάρτηση με τις ψηφιακές θέσεις εργασίας ότι θα πρέπει να εξασφαλιστεί στους εργαζόμενους στις ψηφιακές πλατφόρμες και σε άλλους φορείς μεσολάβησης κατάλληλη κοινωνική και υγειονομική κάλυψη και προστασία·

12.  τονίζει ότι η ψηφιοποίηση δεν πρέπει να θεωρείται μόνο παράγοντας που καταστρέφει θέσεις εργασίας αλλά, αντιθέτως, υπογραμμίζει ότι ενέχει ευκαιρίες ανάπτυξης και αύξησης των ατομικών δεξιοτήτων·

13.  τονίζει ότι, το 2020, εκτιμάται ότι θα υπάρχουν 756.000 κενές θέσεις εργασίας στον τομέα των ΤΠΕ, γεγονός που αποδεικνύει την ανάγκη να βελτιωθούν οι ψηφιακές δεξιότητες του ευρωπαϊκού εργατικού δυναμικού·

14.  τονίζει ότι η οικονομική κρίση έχει οδηγήσει σε μεταναστευτικές ροές εντός της ΕΕ, οι οποίες έχουν αναδείξει τα υφιστάμενα εμπόδια για την ελεύθερη κυκλοφορία των προσώπων μεταξύ των κρατών μελών και τις διακρίσεις με βάση την υπηκοότητα, που έχουν σαν αποτέλεσμα οι πολίτες της ΕΕ να εκτίθενται σε μια κατάσταση επισφαλούς απασχόλησης·

15.  τονίζει ότι οι συνθήκες επισφαλούς απασχόλησης, συμπεριλαμβανομένων της αδήλωτης εργασίας και της ψευδούς αυτοαπασχόλησης έχουν μακροπρόθεσμες επιπτώσεις στην ψυχική και σωματική υγεία και μπορούν να θέσουν τους εργαζόμενους σε μεγαλύτερο κίνδυνο φτώχειας, κοινωνικού αποκλεισμού και επιδείνωσης των θεμελιωδών τους δικαιωμάτων·

16.  επισημαίνει ότι οι εργαζόμενοι με συμβάσεις πολύ σύντομης διάρκειας είναι οι πλέον εκτεθειμένοι σε αντίξοες συνθήκες όταν εκτελούν εργασία που ενέχει σωματική καταπόνηση· επισημαίνει ότι ο συνδυασμός της εργασιακής ανασφάλειας και της απουσίας ελέγχου επί του χρόνου εργασίας είναι συχνά απόρροια των επαγγελματικών κινδύνων που σχετίζονται με το άγχος·

17.  τονίζει ότι σε ορισμένους τομείς της οικονομίας, η χρήση των πρακτικών των άτυπων ή ευέλικτων εργασιακών σχέσεων αγγίζει πλέον τα όρια της κατάχρησης·

18.  καλεί την Επιτροπή και τα κράτη μέλη να προαγάγουν πολιτικές που να ενδυναμώνουν τους εργαζόμενους, τους ασκούμενους και τους μαθητευόμενους, ενισχύοντας τον κοινωνικό διάλογο και προωθώντας τις συλλογικές διαπραγματεύσεις, διασφαλίζοντας ότι όλοι οι εργαζόμενοι, ανεξαρτήτως του καθεστώτος απασχόλησής τους, θα έχουν πρόσβαση και θα μπορούν να ασκούν το δικαίωμα του συνεταιρίζεσθαι και της συλλογικής διαπραγμάτευσης ελεύθερα και χωρίς άμεσες ή έμμεσες κυρώσεις από τον εργοδότη·

19.  τονίζει τη σημασία των κοινωνικών εταίρων για τη διασφάλιση των δικαιωμάτων των εργαζομένων, τον καθορισμό αξιοπρεπών συνθηκών εργασίας και αξιοπρεπών αμοιβών και εισοδημάτων σύμφωνα με τη νομοθεσία και την πρακτική των κρατών μελών και για την παροχή συμβουλών και καθοδήγησης στους εργοδότες·

20.  ζητεί από τα κράτη μέλη, σε στενή συνεργασία με τους κοινωνικούς εταίρους, να διασφαλίσουν τις επαγγελματικές σταδιοδρομίες προκειμένου να διευκολύνεται η μετάβαση μεταξύ των διαφορετικών καταστάσεων που ένα άτομο μπορεί να αντιμετωπίσει κατά τη διάρκεια της ζωής του, ιδίως μέσα από τη δια βίου επαγγελματική κατάρτιση, τα επαρκή επιδόματα ανεργίας, τη δυνατότητα μεταφοράς των κοινωνικών δικαιωμάτων και αποτελεσματικές, ενεργητικές πολιτικές για την αγορά εργασίας·

21.  καλεί την Επιτροπή και τα κράτη μέλη να προαγάγουν και να εγγυηθούν αποτελεσματική προστασία και ίσες αμοιβές για εργαζόμενους και εργαζόμενες που εκτελούν εργασία στο πλαίσιο σχέσης απασχόλησης, μέσω μιας σφαιρικής απάντησης υπό μορφή μιας πολιτικής που να αποσκοπεί στην εξάλειψη της επισφαλούς απασχόλησης και στην παροχή εγγυήσεων σταδιοδρομίας και κατάλληλης κάλυψης κοινωνικής ασφάλισης·

22.  τονίζει τη σημασία των επιθεωρήσεων εργασίας των κρατών μελών, και υπογραμμίζει ότι θα πρέπει να επικεντρώνονται στον στόχο της παρακολούθησης, της εξασφάλισης της συμμόρφωσης με τις συνθήκες εργασίας και της βελτίωσής τους, της υγείας και ασφάλειας στον χώρο εργασίας, και της καταπολέμησης της παράνομης ή αδήλωτης εργασίας, και ότι δεν πρέπει σε καμία περίπτωση να γίνεται κατάχρησή τους με τρόπο ώστε να μετατρέπονται σε μηχανισμούς ελέγχου της μετανάστευσης· επισημαίνει τον κίνδυνο μεροληπτικής μεταχείρισης των πλέον ευάλωτων εργαζομένων και καταδικάζει έντονα την πρακτική των επιχειρήσεων που απασχολούν μετανάστες χωρίς να τους εγγυώνται τα πλήρη τους δικαιώματα και τις πλήρεις παροχές τους και χωρίς να τους ενημερώνουν σχετικά· ζητεί, ως εκ τούτου, από τα κράτη μέλη να παρέχουν επαρκείς πόρους στις επιθεωρήσεις εργασίας ώστε να εξασφαλίζεται αποτελεσματική παρακολούθηση·

II.Προτάσεις

23.  καλεί την Επιτροπή και τα κράτη μέλη να εξαλείψουν την επισφαλή εργασία, συμπεριλαμβανομένων της αδήλωτης εργασίας και της ψευδούς αυτοαπασχόλησης, προκειμένου να εξασφαλιστεί ότι όλες οι μορφές εργασιακών συμβάσεων θα προσφέρουν αξιοπρεπείς συνθήκες εργασίας με κατάλληλη κάλυψη κοινωνικής ασφάλιση, σύμφωνα με την ατζέντα της ΔΟΕ για την αξιοπρεπή απασχόληση, το άρθρο 9 ΣΛΕΕ, τον Χάρτη Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της ΕΕ και τον Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Χάρτη·

24.  καλεί την Επιτροπή και τα κράτη μέλη να καταπολεμήσουν όλες τις πρακτικές, οι οποίες ενδέχεται να οδηγήσουν σε αύξηση της επισφαλούς απασχόλησης, συμβάλλοντας κατ’ αυτόν τον τρόπο στην επίτευξη του στόχου της στρατηγικής «Ευρώπη 2020» για μείωση της φτώχειας·

25.  καλεί τα κράτη μέλη να αυξήσουν την ποιότητα της εργασίας σε μη τυποποιημένες μορφές απασχόλησης μέσω της παροχής τουλάχιστον ενός συνόλου ελάχιστων απαιτήσεων όσον αφορά την κοινωνική προστασία, τα επίπεδα ελάχιστων μισθών και την πρόσβαση στην κατάρτιση και την ανάπτυξη· τονίζει ότι αυτό πρέπει να γίνει με παράλληλη διατήρηση των ευκαιριών εισόδου στην αγορά·

26.  καλεί την Επιτροπή και τα κράτη μέλη να εξασφαλίσουν ότι τα εθνικά συστήματα κοινωνικής ασφάλισης θα είναι κατάλληλα για τις νέες και ευέλικτες μορφές απασχόλησης·

27.  καλεί την Επιτροπή να αξιολογήσει τις νέες μορφές απασχόλησης που προκύπτουν ως αποτέλεσμα της ψηφιοποίησης· ζητεί ειδικότερα να διενεργηθεί αξιολόγηση του νομικού καθεστώτος και της ευθύνης των διαμεσολαβητών της αγοράς εργασίας και των διαδικτυακών πλατφορμών· καλεί την Επιτροπή να αναθεωρήσει την οδηγία 91/533/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 14ης Οκτωβρίου 1991 σχετικά με την υποχρέωση του εργοδότη να ενημερώνει τον εργαζόμενο για τους όρους που διέπουν τη σύμβαση ή τη σχέση εργασίας(33) («Οδηγία για τη γραπτή δήλωση») προκειμένου να ληφθούν υπόψη οι νέες μορφές απασχόλησης·

28.  επισημαίνει τις δυνατότητες που ενέχει η συνεργατική οικονομία, ιδίως από πλευράς νέων θέσεων εργασίας· καλεί την Ευρωπαϊκή Επιτροπή και τα κράτη μέλη να αξιολογήσουν τους πιθανούς νέους κανόνες εργασίας που δημιουργεί η συνεργατική οικονομία· τονίζει με έμφαση την ανάγκη για μεγαλύτερη προστασία των εργαζομένων στον τομέα αυτόν, μέσω της ενίσχυσης της διαφάνειας όσον αφορά το καθεστώς τους, την ενημέρωση που τους παρέχεται και την απαγόρευση των διακρίσεων·

29.  καλεί την Επιτροπή να προωθήσει τη στοχευμένη αναθεώρηση της οδηγίας για την απόσπαση εργαζομένων, και να επανεξετάσει την οδηγία για τους εργαζόμενους μέσω εταιρείας προσωρινής απασχόλησης ώστε να διασφαλισθούν τα θεμελιώδη κοινωνικά δικαιώματα για όλους τους εργαζομένους, συμπεριλαμβανομένης της ίσης αμοιβής για ίση εργασία στον ίδιο τόπο·

30.  υπογραμμίζει την ανάγκη για δημόσιες και ιδιωτικές επενδύσεις που να προάγουν συγκεκριμένα τους τομείς της οικονομίας που υπόσχονται το μεγαλύτερο δυνατό πολλαπλασιαστικό αποτέλεσμα, προκειμένου να προωθηθεί η ανοδική κοινωνική σύγκλιση και συνοχή στην Ένωση και η δημιουργία αξιοπρεπών θέσεων εργασίας· τονίζει, εν προκειμένω, την ανάγκη στήριξης των ΜΜΕ και των νεοσύστατων επιχειρήσεων·

31.  τονίζει την ανάγκη να αντιμετωπιστεί η αδήλωτη εργασία δεδομένου ότι μειώνει τα έσοδα από τη φορολογία και την κοινωνική ασφάλιση και δημιουργεί επισφαλείς και πλημμελείς συνθήκες εργασίας και αθέμιτο ανταγωνισμό μεταξύ των εργαζομένων· χαιρετίζει τη δημιουργία ευρωπαϊκής πλατφόρμας με σκοπό την ενίσχυση της συνεργασίας για την εξάλειψη της αδήλωτης εργασίας·

32.  θεωρεί ότι, δεδομένου του αριθμού των εργαζομένων, ιδίως των νέων, που εγκαταλείπουν σήμερα τις χώρες καταγωγής τους με προορισμό άλλα κράτη μέλη προς αναζήτηση ευκαιριών απασχόλησης, είναι επειγόντως αναγκαίο να αναπτυχθούν κατάλληλα μέτρα προκειμένου να διασφαλιστεί η προστασία των κοινωνικών και εργασιακών δικαιωμάτων για όλους ανεξαιρέτως τους εργαζομένους· καλεί εν προκειμένω την Επιτροπή και τα κράτη μέλη να βελτιώσουν περαιτέρω την επαγγελματική κινητικότητα στην ΕΕ, τηρώντας παράλληλα την αρχή της ισότιμης μεταχείρισης και της εγγύησης των μισθών και των κοινωνικών προτύπων και εξασφαλίζοντας πλήρη δυνατότητα μεταφοράς των κοινωνικών δικαιωμάτων· καλεί κάθε κράτος μέλος να θεσπίσει κοινωνικές πολιτικές και πολιτικές απασχόλησης για την εξασφάλιση ίσων δικαιωμάτων και ίσων μισθών στον ίδιο τόπο εργασίας·

33.  σημειώνει με ανησυχία την αποδυνάμωση των συλλογικών διαπραγματεύσεων και της κάλυψης που παρέχουν οι συλλογικές συμβάσεις· καλεί την Επιτροπή και τα κράτη μέλη να προωθήσουν στρατηγικές πολιτικές καθολικής κάλυψης των εργαζομένων από συλλογικές συμβάσεις, κατοχυρώνοντας και ενισχύοντας, ταυτόχρονα, τον ρόλο των συνδικαλιστικών οργανώσεων και των οργανώσεων εργοδοτών·

34.  αναγνωρίζει τον σημαντικό ρόλο που διαδραματίζουν οι κοινωνικοί εταίροι όσον αφορά τις οδηγίες της ΕΕ για την εργασία μερικής απασχόλησης, τις συμβάσεις ορισμένου χρόνου και την εργασία μέσω εταιρείας προσωρινής απασχόλησης και προτρέπει την Επιτροπή, σε συνεργασία με τους κοινωνικούς εταίρους, να θεσπίσουν ρυθμίσεις για τις νέες μορφές απασχόλησης, εφόσον ενδείκνυται· καλεί το Eurofound να μελετήσει τον τρόπο με τον οποίο οι κοινωνικοί εταίροι αναπτύσσουν στρατηγικές για την εξασφάλιση της ποιότητας των θέσεων εργασίας και την αντιμετώπιση της επισφαλούς απασχόλησης·

35.  καλεί την Ευρωπαϊκή Επιτροπή και τα κράτη μέλη να εξασφαλίσουν, στο πλαίσιο των αντίστοιχων αρμοδιοτήτων τους, ότι οι αυτοαπασχολούμενοι εργαζόμενοι που από νομική άποψη θεωρούνται μονοπρόσωπη εταιρεία θα έχουν το δικαίωμα συλλογικής διαπραγμάτευσης και θα μπορούν να ασκούν ελεύθερα το δικαίωμα του συνεταιρίζεσθαι·

36.  υπενθυμίζει ότι, σύμφωνα με τον Χάρτη των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης και την οδηγία 2003/88/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 4ης Νοεμβρίου 2003 σχετικά με ορισμένες πτυχές της οργάνωσης του χρόνου εργασίας(34) (οδηγία για τον χρόνο εργασίας), κάθε εργαζόμενος έχει δικαίωμα σε ένα όριο μέγιστης διάρκειας εργασίας, σε ημερήσιες και εβδομαδιαίες περιόδους ανάπαυσης καθώς και σε ετήσια περίοδο αμειβομένων διακοπών· τονίζει την ανάγκη να εξασφαλιστεί ότι τα δικαιώματα αυτά θα ισχύουν για όλους τους εργαζομένους, συμπεριλαμβανομένων των κατά παραγγελία εργαζομένων, των εργαζομένων σε περιθωριακή μερική απασχόληση και των εργαζομένων βάσει του μοντέλου του πληθοπορισμού· υπενθυμίζει ότι η οδηγία για τον χρόνο εργασίας συνιστά νομοθετικό μέτρο που αφορά την υγεία και την ασφάλεια· ζητεί να εφαρμοστούν οι αποφάσεις του ΔΕΚ οι οποίες επιβεβαιώνουν ότι ο χρόνος εφημερίας στον χώρο εργασίας θεωρείται χρόνος εργασίας και, ως εκ τούτου, πρέπει να ακολουθείται από περιόδους αντισταθμιστικής ανάπαυσης·

37.  υπενθυμίζει ότι η περιθωριακή μερική απασχόληση χαρακτηρίζεται από χαμηλότερα επίπεδα ασφάλειας εργασίας, λιγότερες ευκαιρίες σταδιοδρομίας, λιγότερες επενδύσεις από τους εργοδότες για κατάρτιση, και αύξηση του ποσοστού χαμηλών αμοιβών· καλεί τα κράτη μέλη και την Επιτροπή να ενθαρρύνουν μέτρα για περισσότερες ώρες απασχόλησης για όσους επιθυμούν να εργαστούν περισσότερο·

38.  υπενθυμίζει ότι, σύμφωνα με τον Χάρτη των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης, κάθε άνθρωπος έχει δικαίωμα πρόσβασης στην επαγγελματική κατάρτιση και τη δια βίου μάθηση· καλεί τα κράτη μέλη να εξασφαλίσουν ότι η επαγγελματική και συνεχής κατάρτιση θα είναι επίσης διαθέσιμες στους εργαζομένους σε άτυπες μορφές απασχόλησης· υπενθυμίζει ότι τα μέτρα βελτίωσης των δεξιοτήτων είναι ιδιαίτερα σημαντικά σε μια ταχέως μεταβαλλόμενη ψηφιακή οικονομία· υπενθυμίζει ότι η έλλειψη και η αναντιστοιχία δεξιοτήτων συμβάλλουν σε υψηλά επίπεδα ανεργίας· χαιρετίζει τις πρόσφατες πρωτοβουλίες για την αντιμετώπιση της έλλειψης δεξιοτήτων·

39.  ζητεί τη θέσπιση μιας «εγγύησης δεξιοτήτων» ως νέου δικαιώματος του κάθε ανθρώπου σε κάθε στάδιο της ζωής του προκειμένου να αποκτήσει βασικές δεξιότητες για τον 21ο αιώνα, συμπεριλαμβανομένων της γραφής και ανάγνωσης, της αριθμητικής, του ψηφιακού γραμματισμού και της ικανότητας χρήσης των μέσων επικοινωνίας, της κριτικής σκέψης, των κοινωνικών δεξιοτήτων και των δεξιοτήτων που απαιτούνται για την πράσινη και κυκλική οικονομία, λαμβάνοντας υπόψη τους νεοεμφανιζόμενους βιομηχανικούς κλάδους και τους σημαντικότερους αναπτυσσόμενους τομείς και εξασφαλίζοντας πλήρη απήχηση σε ανθρώπους που βρίσκονται σε μειονεκτική θέση, συμπεριλαμβανομένων των ανθρώπων με αναπηρίες, των αιτούντων άσυλο, των μακροχρόνια ανέργων και άλλων ομάδων που υποεκπροσωπούνται στην κοινωνία· τονίζει ότι τα εκπαιδευτικά συστήματα δεν θα πρέπει να αποκλείουν κανέναν, αλλά να παρέχουν σε ισότιμη βάση ποιοτική εκπαίδευση σε όλον τον πληθυσμό, να επιτρέπουν στους ανθρώπους να είναι ενεργοί ευρωπαίοι πολίτες και να τους δίνουν τα εφόδια για μάθηση και προσαρμογή σε όλη τη διάρκεια της ζωής τους και να ανταποκρίνονται στις ανάγκες της κοινωνίας και της αγοράς εργασίας·

40.  τονίζει ότι οι πολιτικές των κρατών μελών πρέπει να διατυπωθούν και να εφαρμοστούν σύμφωνα με την εθνική νομοθεσία και τις εθνικές πρακτικές, σε στενή συνεργασία με την οργάνωση εργοδοτών και εργαζομένων·

41.  υπενθυμίζει ότι η επισφαλής απασχόληση δεν βλάπτει μόνο το άτομο, αλλά συνεπάγεται επίσης σημαντικό κόστος για την κοινωνία από άποψη απώλειας φορολογικών εσόδων και αύξησης των δημόσιων δαπανών μακροπρόθεσμα καθώς και υποστήριξης όσων πλήττονται από τις μακροπρόθεσμες επιπτώσεις της απώλειας εισοδήματος και των δυσχερών συνθηκών εργασίας· καλεί την Επιτροπή και τα κράτη μέλη να ενθαρρύνουν τη χρήση συμβάσεων αορίστου χρόνου και την ανταλλαγή βέλτιστων πρακτικών μεταξύ των κρατών μελών προκειμένου να αντιμετωπίσουν την επισφαλή απασχόληση·

42.  υπενθυμίζει ότι οι εργαζόμενοι στην άτυπη οικονομία αντιμετωπίζουν υψηλό επίπεδο ανασφάλειας· καλεί την Επιτροπή και τα κράτη μέλη να θεσπίσουν πολιτικές προσαρμοσμένες σε αυτήν την ομάδα οι οποίες θα τους προστατεύουν αντιμετωπίζοντας τα προβλήματά τους ανεξάρτητα από το καθεστώτος διαμονής τους·

43.  καλεί την Επιτροπή και τα κράτη μέλη να καταπολεμήσουν την αδήλωτη εργασία και την ψευδή αυτοαπασχόληση και όλες τις μορφές παράνομης απασχόλησης οι οποίες συνιστούν πρακτικές που υπονομεύουν τα εργασιακά δικαιώματα και τα συστήματα κοινωνικής ασφάλισης· επαναλαμβάνει την άποψή του ότι η αποτροπή των συμβάσεων μηδενικών ωρών εργασίας πρέπει να λαμβάνεται υπόψη σε όλες τις μελλοντικές πολιτικές απασχόλησης·

44.  επισημαίνει ότι η επισφαλής απασχόληση αφορά κατά κύριο λόγο τους πλέον ευάλωτους εργαζόμενους οι οποίοι διατρέχουν κίνδυνο διακρίσεων, φτώχειας και κοινωνικού αποκλεισμού· υπενθυμίζει, ειδικότερα, ότι τα άτομα που έχουν κάποια αναπηρία, είναι διαφορετικής εθνοτικής προέλευσης, θρησκείας ή πεποιθήσεων, καθώς και οι γυναίκες αντιμετωπίζουν μεγαλύτερο κίνδυνο επισφαλούς απασχόλησης· καταδικάζει όλες τις μορφές επισφάλειας, ανεξάρτητα από το συμβατικό καθεστώς·

45.  καλεί την Επιτροπή και τα κράτη μέλη να διασφαλίσουν την αποτελεσματική προστασία των ευάλωτων εργαζομένων· καλεί την Επιτροπή και τα κράτη μέλη να λάβουν αποτελεσματικά μέτρα για την καταπολέμηση των διακρίσεων που υφίστανται οι γυναίκες στην αγορά εργασίας, δίνοντας ιδιαίτερη έμφαση στην καλή ισορροπία μεταξύ επαγγελματικού και οικογενειακού βίου και την εξάλειψη του μισθολογικού χάσματος μεταξύ των φύλων· καλεί την Επιτροπή να αξιολογήσει εάν η οδηγία 2006/54/ΕΚ για την εφαρμογή της αρχής των ίσων ευκαιριών και της ίσης μεταχείρισης ανδρών και γυναικών σε θέματα εργασίας και απασχόλησης είναι κατάλληλη για νέες μορφές απασχόλησης·

46.  καλεί την Επιτροπή και τα κράτη μέλη να αξιολογούν κάθε νομοθεσία που αφορά τις πτυχές της επισφαλούς απασχόλησης ως προς τις επιπτώσεις της στην ισότητα των φύλων· θεωρεί αναγκαίο τα νομοθετικά και τα μη νομοθετικά μέτρα να εστιαστούν στις ανάγκες των γυναικών που βρίσκονται σε επισφαλή απασχόληση διότι, διαφορετικά, μία ήδη υπερεκπροσωπούμενη ομάδα θα συνεχίσει να πλήττεται υπερβολικά·

47.  θεωρεί ότι σε καμία περίπτωση δεν πρέπει η αυξημένη ζήτηση για ευελιξία στην αγορά εργασίας να έχει ως αποτέλεσμα να εξακολουθούν να υπερεκπροσωπούνται οι γυναίκες σε καθεστώτα άτυπης απασχόλησης, καθώς και μεταξύ αυτών που έχουν επισφαλές καθεστώς απασχόλησης·

48.  καλεί την Επιτροπή και τα κράτη μέλη να παρακολουθούν, να προστατεύουν και να αντιμετωπίζουν το φαινόμενο της παρενόχλησης στον εργασιακό χώρο, συμπεριλαμβανομένης της παρενόχλησης εγκυμονουσών υπαλλήλων ή οποιασδήποτε μειονεκτικής κατάστασης βιώνει η υπάλληλος μετά την επιστροφή της από άδεια μητρότητας· παροτρύνει τα κράτη μέλη να τηρούν και να επιβάλλουν την τήρηση της νομοθεσίας σχετικά με τα δικαιώματα μητρότητας, ώστε οι γυναίκες να μη ζημιώνονται όσον αφορά το επίπεδο των συντάξεων εκ του γεγονότος ότι έγιναν μητέρες κατά τη διάρκεια του εργασιακού τους βίου· τονίζει ότι η άδεια μητρότητας πρέπει να συνοδεύεται από αποτελεσματικά μέτρα για την προστασία των δικαιωμάτων των εγκύων και των νέων, θηλαζουσών και μόνων μητέρων, αποτυπώνοντας τις συστάσεις της ΔΟΕ και του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας·

49.  ζητεί εκ νέου όλοι οι άνθρωποι, σε όλες τις εργασιακές σχέσεις και οι απασχολούμενοι να σωρεύουν δικαιώματα που παρέχουν εισοδηματική ασφάλεια σε καταστάσεις όπως η ανεργία, τα προβλήματα υγείας, η περασμένη ηλικία, οι διακοπές στη σταδιοδρομία για την ανατροφή παιδιού ή για άλλες μορφές φροντίδας ή για λόγους κατάρτισης·

50.  καλεί την Επιτροπή και τα κράτη μέλη να εξασφαλίσουν αξιοπρεπείς συνθήκες εργασίας για όλους τους νέους που βρίσκονται σε πρώτη εργασιακή εμπειρία μέσω πρακτικής άσκησης, μαθητείας ή ευκαιριών στο πλαίσιο των «Εγγυήσεων για τη νεολαία»· ενθαρρύνει τα κράτη μέλη να εγκρίνουν και να θέσουν σε εφαρμογή πλαίσια ποιότητας για τις περιόδους πρακτικής άσκησης και μαθητείας τα οποία να διασφαλίζουν τα δικαιώματα των εργαζομένων και τον εκπαιδευτικό χαρακτήρα των ευκαιριών επαγγελματικής εμπειρίας για τους νέους·

51.  καλεί συγκεκριμένα την Ευρωπαϊκή Επιτροπή και τα κράτη μέλη να θεσπίσουν μέτρα για την καταπολέμηση της επισφάλειας της απασχόλησης των νέων· τονίζει ότι είναι σημαντικό η Επιτροπή να εφαρμόσει εν προκειμένω τις «Εγγυήσεις για τη Νεολαία»·

52.  συνιστά να διασφαλιστεί από τα κράτη μέλη ότι όλοι οι νέοι κάθε ηλικίας θα έχουν πρόσβαση σε ποιοτική δωρεάν δημόσια εκπαίδευση, και ιδίως στα υψηλότερα επίπεδα εκπαίδευσης και κατάρτισης, καθώς έχει καταδειχθεί ότι η αναβάθμιση της κατάρτισης συμβάλλει στη μείωση των εργασιακών ανισοτήτων μεταξύ ανδρών και γυναικών·

53.  τονίζει ότι η χρήση από την Επιτροπή και τα κράτη μέλη του όρου «εργαζόμενος» με την έννοια που του προσδίδει η ΔΟΕ, και όχι του λιγότερου ευρέως όρου του «υπαλλήλου», θα μπορούσε να συμβάλει στην καλύτερη εφαρμογή και κατανόηση των θεμελιωδών αρχών και δικαιωμάτων στην εργασία·

54.  καλεί την Επιτροπή και τα κράτη μέλη να προωθήσουν την επιχειρηματικότητα και το συνεταιριστικό κίνημα στους εργαζομένους του τομέα των πολυυπηρεσιακών εταιρειών, καθώς και του αναδυόμενου τομέα της συνεργατικής οικονομίας και των ψηφιακών πλατφορμών, με σκοπό να μειωθούν οι κίνδυνοι που συνδέονται με τα νέα επιχειρηματικά μοντέλα που σχετίζονται με τα δικαιώματα και τις συνθήκες εργασίας των εργαζομένων·

55.  επισημαίνει ότι οι βραχυπρόθεσμες συμβάσεις στον τομέα της γεωργίας αντικατοπτρίζουν τον εποχιακό χαρακτήρα της γεωργικής εργασίας· ζητεί να γίνει σεβαστός αυτός ο σημαντικός φυσικός περιορισμός και να διατηρηθεί η δυνατότητα των γεωργών να προσλαμβάνουν ανάλογα με την αλλαγή των εποχών και να μην επωμίζονται τις πρόσθετες διοικητικές επιβαρύνσεις που συνδέονται με την πρόσληψη και τη διαχείριση του εργατικού δυναμικού τους·

56.  καλεί την Επιτροπή να προαγάγει τα δικαιώματα προστασίας των εποχιακών εργαζομένων και την σχετική ενημέρωση και καλεί τα κράτη μέλη να ρυθμίσουν το κοινωνικό και νομικό καθεστώς των εποχιακών εργαζομένων, να διασφαλίσουν συνθήκες υγιεινής, υγείας και ασφάλειας στον τόπο εργασίας και να τους παράσχουν κοινωνική ασφάλιση, τηρώντας ταυτόχρονα τις διατάξεις του άρθρου 23 της οδηγίας 2014/36/ΕΕ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 26ης Φεβρουαρίου 2014 σχετικά με τις προϋποθέσεις εισόδου και παραμονής υπηκόων τρίτων χωρών με σκοπό την εποχιακή εργασία(35), όπως μεταξύ άλλων τις διατάξεις σχετικά με την «ίση αμοιβή και ίση κοινωνική προστασία»· τονίζει την ανάγκη να παρέχεται σε όλους τους εποχιακούς εργαζομένους ευρεία ενημέρωση σχετικά με τα δικαιώματά τους στην απασχόληση και την κοινωνική ασφάλιση, συμπεριλαμβανομένων των συνταξιοδοτικών δικαιωμάτων, ενώ θα πρέπει να συνεκτιμάται επίσης η διασυνοριακή πτυχή της εποχιακής εργασίας·

o
o   o

57.  αναθέτει στον Πρόεδρό του να διαβιβάσει το παρόν ψήφισμα στο Συμβούλιο και στην Επιτροπή.

(1) ΕΕ L 216 της 20.8.1994, σ. 12.
(2) ΕΕ L 204 της 26.7.2006, σ. 23.
(3) ΕΕ L 327 της 5.12.2008, σ. 9.
(4) ΕΕ L 18 της 21.1.1997, σ. 1.
(5) ΕΕ L 159 της 28.5.2014, σ. 11.
(6) ΕΕ L 177 της 4.7.2008, σ. 6.
(7) ΕΕ C 70 E της 8.3.2012, σ. 1.
(8) Κείμενα που εγκρίθηκαν, P8_TA(2015)0321.
(9) Κείμενα που εγκρίθηκαν, P8_TA(2016)0059.
(10) Κείμενα που εγκρίθηκαν, P8_TA(2016)0346.
(11) Κείμενα που εγκρίθηκαν, P8_TA(2016)0360.
(12) Κείμενα που εγκρίθηκαν, P8_TA(2017)0010.
(13) ΕΕ C 303 της 19.8.2016, σ. 54.
(14) http://www.europarl.europa.eu/RegData/etudes/STUD/2016/587285/IPOL_STU(2016)587285_EN.pdf.
(15) http://www.eurofound.europa.eu/sites/default/files/ef_publication/field_ef_document/ef1398en.pdf.
(16) https://www.eurofound.europa.eu/sites/default/files/ef_publication/field_ef_document/ef1461en.pdf.
(17) http://www.eurofound.europa.eu/sites/default/files/ef_publication/field_ef_document/ef1639en.pdf.
(18) http://www.eurofound.europa.eu/sites/default/files/ef_publication/field_ef_document/ef1634en.pdf.
(19) https://www.eurofound.europa.eu/observatories/eurwork/industrial-relations-dictionary.
(20) http://www.ilo.org/dyn/normlex/en/f?p=NORMLEXPUB:12100:0::NO::P12100_INSTRUMENT_ID:312535.
(21) http://www.ilo.org/wcmsp5/groups/public/---ed_dialogue/---actrav/documents/meetingdocument/wcms_164286.pdf.
(22) http://www.ilo.org/wcmsp5/groups/public/---dgreports/---dcomm/---publ/documents/publication/wcms_534496.pdf.
(23) http://www.ilo.org/wcmsp5/groups/public/---dgreports/---dcomm/---publ/documents/publication/wcms_490959.pdf.
(24) Οι συμβάσεις πλήρους και μόνιμης απασχόλησης αντιπροσωπεύουν το 59 % της συνολικής απασχόλησης στην ΕΕ· η αυτοαπασχόληση με εργαζομένους αντιπροσωπεύει το 4 %, τα ελεύθερα επαγγέλματα το 11 %, η εργασία μέσω εταιρείας προσωρινής απασχόλησης το 1 %, η εργασία ορισμένου χρόνου το 7 %, η μαθητεία ή πρακτική άσκηση το 2 %, η περιθωριακή μερική εργασία (λιγότερες από 20 ώρες την εβδομάδα) το 9 % και η μερική μόνιμη εργασία το 7%.
(25) Βλέπε έκθεση της ΔΟΕ, του 2016, σχετικά με την οικοδόμηση κοινωνικού πυλώνα για την ευρωπαϊκή σύγκλιση.
(26) Βλέπε μελέτη του 2016 «Επισφαλής εργασία στην Ευρώπη: πρότυπα, τάσεις και στρατηγικές πολιτικής».
(27) Eurofound (2014), Επαγγελματικά προφίλ στις συνθήκες εργασίας: Ταυτοποίηση ομάδων που αντιμετωπίζουν πολλαπλά μειονεκτήματα.
(28) Βλέπε μελέτη του 2016 «Επισφαλής εργασία στην Ευρώπη: πρότυπα, τάσεις και στρατηγικές πολιτικής».
(29) Eurofound (2014), Επαγγελματικά προφίλ στις συνθήκες εργασίας: Ταυτοποίηση ομάδων που αντιμετωπίζουν πολλαπλά μειονεκτήματα.
(30) Βλ.: https://www.eurofound.europa.eu/observatories/eurwork/industrial-relations-dictionary/atypical-work.
(31) Βλέπε ψήφισμα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου της 19ης Οκτωβρίου 2010, σχετικά με τις εργαζόμενες γυναίκες σε επισφαλείς θέσεις απασχόλησης.
(32) Έκθεση της ΔΟΕ της 14ης Νοεμβρίου 2016 σχετικά με τις άτυπες μορφές εργασίας ανά τον κόσμο.
(33) ΕΕ L 288 της 18.10.1991, σ. 32.
(34) ΕΕ L 299 της 18.11.2003, σ. 9.
(35) ΕΕ L 94 της 28.3.2014, σ. 375.

Ανακοίνωση νομικού περιεχομένου