Indeks 
Teksty przyjęte
Środa, 30 maja 2018 r. - StrasburgWersja ostateczna
Uruchomienie Funduszu Solidarności Unii Europejskiej w celu udzielenia pomocy Grecji, Hiszpanii, Francji i Portugalii
 Budżet korygujący nr 1/2018 do budżetu ogólnego na rok 2018 towarzyszący wnioskowi w sprawie uruchomienia środków z Funduszu Solidarności Unii Europejskiej w celu udzielenia pomocy Grecji, Hiszpanii, Francji i Portugalii
 Ochrona przed przywozem produktów po cenach dumpingowych z krajów niebędących członkami UE ***II
 Uruchomienie Europejskiego Funduszu Dostosowania do Globalizacji - wniosek EGF/2018/000 TA 2018 – Pomoc techniczna z inicjatywy Komisji
 Genetycznie zmodyfikowana kukurydza GA21 (MONØØØ21-9)
 Genetycznie zmodyfikowana kukurydza 1507 × 59122 × MON 810 × NK603 oraz genetycznie zmodyfikowana kukurydza łącząca dwie lub trzy pojedyncze modyfikacje 1507, 59122, MON 810 i NK603
 Zgodność produktów rybołówstwa z kryteriami dostępu do rynku UE
 Przyszłość produkcji żywności i rolnictwa
 Interpretacja i wdrażanie porozumienia międzyinstytucjonalnego w sprawie lepszego stanowienia prawa
 Wieloletnie ramy finansowe na lata 2021–2027 i zasoby własne
 Zalecenie dla Rady, Komisji i ESDZ w sprawie Libii
 Sprawozdanie roczne z funkcjonowania strefy Schengen
 Normy minimalne w zakresie praw, wsparcia i ochrony ofiar przestępstw
 Roczne sprawozdanie w sprawie realizacji wspólnej polityki handlowej

Uruchomienie Funduszu Solidarności Unii Europejskiej w celu udzielenia pomocy Grecji, Hiszpanii, Francji i Portugalii
PDF 134kWORD 47k
Rezolucja
Załącznik
Rezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 30 maja 2018 r. w sprawie wniosku dotyczącego decyzji Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie uruchomienia Funduszu Solidarności Unii Europejskiej w celu udzielenia pomocy Grecji, Hiszpanii, Francji i Portugalii (COM(2018)0150 – C8-0039/2018 – 2018/2029(BUD))
P8_TA(2018)0217A8-0175/2018

Parlament Europejski,

–  uwzględniając wniosek Komisji przedłożony Parlamentowi Europejskiemu i Radzie (COM(2018)0150 – C8-0039/2018),

–  uwzględniając rozporządzenie Rady (WE) nr 2012/2002 z dnia 11 listopada 2002 r. ustanawiające Fundusz Solidarności Unii Europejskiej(1),

–  uwzględniając rozporządzenie Rady (UE, Euratom) nr 1311/2013 z dnia 2 grudnia 2013 r. określające wieloletnie ramy finansowe na lata 2014–2020(2), w szczególności jego art. 10,

–  uwzględniając Porozumienie międzyinstytucjonalne z dnia 2 grudnia 2013 r. pomiędzy Parlamentem Europejskim, Radą i Komisją w sprawie dyscypliny budżetowej, współpracy w kwestiach budżetowych i należytego zarządzania finansami(3), w szczególności jego pkt 11,

–  uwzględniając pismo Komisji Rozwoju Regionalnego,

–  uwzględniając sprawozdanie Komisji Budżetowej (A8-0175/2018),

1.  z zadowoleniem przyjmuje decyzję jako znak solidarności Unii z obywatelami i regionami Unii dotkniętymi klęskami żywiołowymi;

2.  wyraża ubolewanie z powodu liczby ofiar śmiertelnych spowodowanych klęskami żywiołowymi w Unii w 2017 r.; wzywa państwa członkowskie, aby inwestowały w instrumenty zapobiegania katastrofom przez uruchomienie odpowiednich środków i wykorzystanie europejskich funduszy strukturalnych i inwestycyjnych, aby uniknąć ofiar śmiertelnych w przyszłości;

3.  wspiera wykorzystywanie przez państwa członkowskie europejskich funduszy strukturalnych i inwestycyjnych w celu odbudowy dotkniętych regionów; zwraca się do Komisji, aby poparła i niezwłocznie zatwierdziła realokację środków finansowych w ramach umów o partnerstwie, o którą to realokację państwa członkowskie w tym celu wystąpiły;

4.  wzywa państwa członkowskie, aby korzystały z wkładu finansowego z Funduszu Solidarności Unii Europejskiej (FSUE) w przejrzysty sposób, tak aby zapewnić sprawiedliwy podział dla dotkniętych regionów;

5.  z zadowoleniem przyjmuje wniosek Komisji dotyczący nowego Unijnego Mechanizmu Ochrony Ludności jako sposobu zapobiegania sytuacjom klęsk żywiołowych i działania w takich sytuacjach; uważa, że Unijny Mechanizm Ochrony Ludności stanowi urzeczywistnienie solidarności w Unii, co odpowiada zasadom FSUE; przypomina w tym kontekście, że należy utrzymać specjalne warunki dostępu do FSUE dla regionów najbardziej oddalonych, aby pozwolić im zmierzyć się z wysokim poziomem narażenia na klęski żywiołowe; apeluje również o większą elastyczność w kwestii terminów składania wniosków o uruchomienie i wykorzystanie środków z FSUE w sytuacjach, gdy gromadzenie informacji wymaga delikatności oraz w zależności od nasilenia zjawiska klimatycznego;

6.  zatwierdza decyzję załączoną do niniejszej rezolucji;

7.  zobowiązuje swojego przewodniczącego do podpisania wraz z przewodniczącym Rady niniejszej decyzji i zapewnienia jej publikacji w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej;

8.  zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji wraz z załącznikiem Radzie i Komisji.

ZAŁĄCZNIK

DECYZJA PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY

w sprawie uruchomienia Funduszu Solidarności Unii Europejskiej w celu udzielenia pomocy Grecji, Hiszpanii, Francji i Portugalii

(Tekst tego załącznika nie został powtórzony w tym miejscu, ponieważ odpowiada on końcowej wersji decyzji (UE) 2018/846.)

(1) Dz.U. L 311 z 14.11.2002, s. 3.
(2) Dz.U. L 347 z 20.12.2013, s. 884.
(3) Dz.U. C 373 z 20.12.2013, s. 1.


Budżet korygujący nr 1/2018 do budżetu ogólnego na rok 2018 towarzyszący wnioskowi w sprawie uruchomienia środków z Funduszu Solidarności Unii Europejskiej w celu udzielenia pomocy Grecji, Hiszpanii, Francji i Portugalii
PDF 128kWORD 49k
Rezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 30 maja 2018 r. w sprawie stanowiska Rady dotyczącego projektu budżetu korygującego Unii Europejskiej nr 1/2018 na rok budżetowy 2018, towarzyszącego wnioskowi w sprawie uruchomienia Funduszu Solidarności Unii Europejskiej w celu udzielenia pomocy Grecji, Hiszpanii, Francji i Portugalii (08109/2018 – C8-0181/2018 – 2018/2030(BUD))
P8_TA(2018)0218A8-0176/2018

Parlament Europejski,

–  uwzględniając art. 314 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej,

–  uwzględniając art. 106a Traktatu ustanawiającego Europejską Wspólnotę Energii Atomowej,

–  uwzględniając rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE, Euratom) nr 966/2012 z dnia 25 października 2012 r. w sprawie zasad finansowych mających zastosowanie do budżetu ogólnego Unii oraz uchylające rozporządzenie Rady (WE, Euratom) nr 1605/2002(1), w szczególności jego art. 41,

–  uwzględniając budżet ogólny Unii Europejskiej na rok budżetowy 2018, w formie przyjętej ostatecznie w dniu 30 listopada 2017 r.(2),

–  uwzględniając rozporządzenie Rady (UE, Euratom) nr 1311/2013 z dnia 2 grudnia 2013 r. określające wieloletnie ramy finansowe na lata 2014−2020(3) (rozporządzenie w sprawie WRF),

–  uwzględniając Porozumienie międzyinstytucjonalne z dnia 2 grudnia 2013 r. pomiędzy Parlamentem Europejskim, Radą i Komisją w sprawie dyscypliny budżetowej, współpracy w kwestiach budżetowych i należytego zarządzania finansami(4),

–  uwzględniając decyzję Rady 2014/335/UE, Euratom z dnia 26 maja 2014 r. w sprawie systemu zasobów własnych Unii Europejskiej(5),

–  uwzględniając projekt budżetu korygującego nr 1/2018, przyjęty przez Komisję dnia 22 lutego 2018 r. (COM(2018)0155),

–  uwzględniając stanowisko dotyczące projektu budżetu korygującego nr 1/2018 przyjęte przez Radę dnia 14 maja 2018 r. i przekazane Parlamentowi Europejskiemu tego samego dnia (08109/2018 – C8-0181/2018),

–  uwzględniając art. 88 i 91 Regulaminu,

–  uwzględniając sprawozdanie Komisji Budżetowej (A8-0176/2018),

A.  mając na uwadze, że projekt budżetu korygującego nr 1/2018 uwzględnia proponowane uruchomienie Funduszu Solidarności Unii Europejskiej w celu udzielenia pomocy Grecji w związku z trzęsieniami ziemi na wyspie Lesbos, Francji – w związku z huraganami na wyspie Saint Martin i Gwadelupie oraz Portugalii i Hiszpanii – w związku z pożarami lasów, które miały miejsce w regionie Centro i w Galicii w 2017 r.;

B.  mając na uwadze, że w rezultacie Komisja proponuje wprowadzić poprawkę do budżetu Unii na 2018 r. i zwiększyć linię budżetową 13 06 01 „Wspieranie państw członkowskich w przypadku poważnych klęsk żywiołowych istotnie wpływających na warunki życia, środowisko naturalne lub gospodarkę” o 97 646 105 EUR w środkach na zobowiązania oraz środkach na płatności;

C.  mając na uwadze, że Fundusz Solidarności Unii Europejskiej jest specjalnym instrumentem określonym w rozporządzeniu w sprawie wieloletnich ram finansowych, a odpowiednie środki na zobowiązania oraz środki na płatności należy ująć w budżecie poza pułapami przyjętymi w wieloletnich ramach finansowych;

1.  zatwierdza stanowisko Rady dotyczące projektu budżetu korygującego nr 1/2018;

2.  zobowiązuje swojego przewodniczącego do ogłoszenia, że budżet korygujący nr 1/2018 został ostatecznie przyjęty i do zarządzenia jego publikacji w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej;

3.  zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji Radzie, Komisji, Trybunałowi Obrachunkowemu oraz parlamentom narodowym.

(1) Dz.U. L 298 z 26.10.2012, s. 1.
(2) Dz.U. L 57 z 28.2.2018.
(3) Dz.U. L 347 z 20.12.2013, s. 884.
(4) Dz.U. C 373 z 20.12.2013, s. 1.
(5) Dz.U. L 168 z 7.6.2014, s. 105.


Ochrona przed przywozem produktów po cenach dumpingowych z krajów niebędących członkami UE ***II
PDF 122kWORD 48k
Rezolucja ustawodawcza Parlamentu Europejskiego z dnia 30 maja 2018 r. w sprawie stanowiska Rady w pierwszym czytaniu z myślą o przyjęciu rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady zmieniającego rozporządzenie (UE) 2016/1036 w sprawie ochrony przed przywozem produktów po cenach dumpingowych z krajów niebędących członkami Unii Europejskiej oraz rozporządzenie (UE) 2016/1037 w sprawie ochrony przed przywozem towarów subsydiowanych z krajów niebędących członkami Unii Europejskiej (05700/1/2018 – C8-0168/2018 – 2013/0103(COD))
P8_TA(2018)0219A8-0182/2018

(Zwykła procedura ustawodawcza: drugie czytanie)

Parlament Europejski,

–  uwzględniając stanowisko Rady w pierwszym czytaniu (05700/1/2018 – C8 – 0168/2018),

–  uwzględniając swoje stanowisko przyjęte w pierwszym czytaniu(1), dotyczące wniosku Komisji przedstawionego Parlamentowi Europejskiemu i Radzie (COM(2013)0192),

–  uwzględniając art. 294 ust. 7 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej,

–  uwzględniając wstępne porozumienie zatwierdzone przez komisję przedmiotowo właściwą na podstawie art. 69f ust. 4 Regulaminu,

–  uwzględniając art. 67a Regulaminu,

–  uwzględniając zalecenie do drugiego czytania, przedstawione przez Komisję Handlu Międzynarodowego (A8-0182/2018),

1.  zatwierdza stanowisko Rady przyjęte w pierwszym czytaniu;

2.  stwierdza, że akt prawny zostaje przyjęty zgodnie ze stanowiskiem Rady;

3.  zobowiązuje swojego przewodniczącego do podpisania wraz z przewodniczącym Rady aktu prawnego zgodnie z art. 297 ust. 1 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej;

4.  zobowiązuje swojego sekretarza generalnego do podpisania aktu prawnego po stwierdzeniu, że wszystkie procedury zostały prawidłowo zakończone, oraz do przygotowania, w porozumieniu z sekretarzem generalnym Rady, jego publikacji w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej;

5.  zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania stanowiska Parlamentu Radzie i Komisji oraz parlamentom narodowym.

(1) Dz.U. C 443 z 22.12.2017, s. 934.


Uruchomienie Europejskiego Funduszu Dostosowania do Globalizacji - wniosek EGF/2018/000 TA 2018 – Pomoc techniczna z inicjatywy Komisji
PDF 151kWORD 54k
Rezolucja
Załącznik
Rezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 30 maja 2018 r. w sprawie wniosku dotyczącego decyzji Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie uruchomienia Europejskiego Funduszu Dostosowania do Globalizacji (EGF/2018/000 TA 2018 – Pomoc techniczna z inicjatywy Komisji) (COM(2018)0165 – C8-0131/2018 – 2018/2048(BUD))
P8_TA(2018)0220A8-0172/2018

Parlament Europejski,

–  uwzględniając wniosek Komisji przedłożony Parlamentowi Europejskiemu i Radzie (COM(2018)0165 – C8-0131/2018),

–  uwzględniając rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1309/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. w sprawie Europejskiego Funduszu Dostosowania do Globalizacji (2014–2020) i uchylenia rozporządzenia (WE) nr 1927/2006(1) (rozporządzenie w sprawie EFG),

–  uwzględniając rozporządzenie Rady (UE, Euratom) nr 1311/2013 z dnia 2 grudnia 2013 r. określające wieloletnie ramy finansowe na lata 2014−2020(2), w szczególności jego art. 12,

–  uwzględniając Porozumienie międzyinstytucjonalne z dnia 2 grudnia 2013 r. pomiędzy Parlamentem Europejskim, Radą i Komisją w sprawie dyscypliny budżetowej, współpracy w kwestiach budżetowych i należytego zarządzania finansami(3) (porozumienie międzyinstytucjonalne z dnia 2 grudnia 2013 r.), w szczególności jego pkt 13,

–  uwzględniając swoją rezolucję z dnia 5 kwietnia 2017 r. w sprawie wniosku dotyczącego decyzji Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie uruchomienia Europejskiego Funduszu Dostosowania do Globalizacji (EGF/2017/000 TA 2017 – Pomoc techniczna z inicjatywy Komisji)(4),

–  uwzględniając procedurę rozmów trójstronnych, przewidzianą w pkt 13 porozumienia międzyinstytucjonalnego z dnia 2 grudnia 2013 r.,

–  uwzględniając pismo Komisji Zatrudnienia i Spraw Socjalnych,

–  uwzględniając pismo Komisji Rozwoju Regionalnego,

–  uwzględniając sprawozdanie Komisji Budżetowej (A8-0172/2018),

A.  mając na uwadze, że Unia opracowała instrumenty ustawodawcze i budżetowe w celu udzielenia dodatkowego wsparcia pracownikom dotkniętym skutkami istotnych zmian w strukturze światowego handlu lub światowego kryzysu finansowego i gospodarczego oraz z myślą o ułatwieniu im powrotu na rynek pracy;

B.  mając na uwadze, że pomoc Unii dla zwolnionych pracowników powinna mieć charakter dynamiczny i powinno się jej udzielać jak najszybciej i jak najskuteczniej, zgodnie ze wspólną deklaracją Parlamentu Europejskiego, Rady i Komisji, przyjętą na posiedzeniu pojednawczym w dniu 17 lipca 2008 r., a także przy należytym uwzględnieniu porozumienia międzyinstytucjonalnego z dnia 2 grudnia 2013 r. w odniesieniu do przyjmowania decyzji o uruchomieniu Europejskiego Funduszu Dostosowania do Globalizacji (EFG);

C.  mając na uwadze, że przyjęcie rozporządzenia w sprawie EFG odzwierciedla porozumienie osiągnięte przez Parlament i Radę w sprawie ponownego wprowadzenia kryterium uruchomienia z powodu kryzysu, zwiększenia wkładu finansowego Unii do 60 % łącznych szacunkowych kosztów proponowanych działań, poprawy skuteczności rozpatrywania wniosków o uruchomienie EFG przez Komisję oraz przez Parlament i Radę dzięki skróceniu czasu oceny i zatwierdzania, w sprawie rozszerzenia zakresu kwalifikowalnych działań i beneficjentów poprzez włączenie osób samozatrudnionych i osób młodych oraz w sprawie finansowania środków zachęcających do podejmowania własnej działalności gospodarczej;

D.  mając na uwadze, że maksymalny roczny budżet dostępny dla EFG wynosi 150 mln EUR (w cenach z 2011 r.), oraz mając na uwadze, że zgodnie z art. 11 ust. 1 rozporządzenia w sprawie EFG na pomoc techniczną z inicjatywy Komisji można udostępnić 0,5 % tej kwoty (tj. 861 515 EUR w 2018 r.) w celu sfinansowania działań przygotowawczych, monitorowania, gromadzenia danych oraz tworzenia bazy wiedzy, a także w celu sfinansowania wsparcia administracyjnego i technicznego, działań informacyjnych i komunikacyjnych oraz działań w zakresie audytu, kontroli i oceny niezbędnych do wykonania rozporządzenia w sprawie EFG;

E.  mając na uwadze, że Parlament Europejski wielokrotnie podkreślał konieczność zapewnienia większej wartości dodanej i skuteczności EFG – jako unijnego instrumentu wsparcia skierowanego do zwalnianych pracowników – oraz zwiększenia jego wpływu na zatrudnialność beneficjentów;

F.  mając na uwadze, że proponowana kwota w wysokości 345 000 EUR stanowi około 0,2 % maksymalnego rocznego budżetu dostępnego na EFG w 2018 r.;

1.  zgadza się na zaproponowane przez Komisję środki, które będą finansowane jako pomoc techniczna zgodnie z art. 11 ust. 1 i 4 oraz art. 12 ust. 2, 3 i 4 rozporządzenia w sprawie EFG;

2.  uznaje znaczenie monitorowania i gromadzenia danych; przypomina, jak ważne są solidne szeregi statystyczne zestawione w odpowiednim formacie, aby były łatwo dostępne i zrozumiałe; z zadowoleniem przyjmuje planowane przyszłe wydanie dwurocznych sprawozdań z 2019 r. i apeluje o zapewnienie publicznego i szerokiego rozpowszechnienia tych sprawozdań w całej Unii;

3.  przypomina znaczenie strony internetowej poświęconej EFG, która powinna być dostępna dla wszystkich obywateli Unii, i wzywa do zapewnienia jej większej widoczności; podkreśla znaczenie wielojęzyczności przy ogólnej komunikacji ze społeczeństwem; z zadowoleniem przyjmuje fakt, że Komisja zamierza przetłumaczyć nowe elementy na stronie internetowej EFG na wszystkie języki urzędowe Unii; apeluje o bardziej przyjazne dla użytkownika otoczenie internetowe i zachęca Komisję, by zapewniła bardziej wartościowe treści swoich publikacji i działań audiowizualnych zgodnie z art. 11 ust. 4 rozporządzenia w sprawie EFG; sugeruje, by Komisja usprawniła swoją komunikację za pośrednictwem mediów społecznościowych i alternatywnych platform;

4.  z zadowoleniem przyjmuje nieustanną pracę nad znormalizowanymi procedurami dotyczącymi wniosków o wkład z EFG i zarządzania nimi z zastosowaniem funkcji systemu elektronicznej wymiany danych (SFC 2014), który umożliwia uproszczenie i szybsze rozpatrywanie wniosków, a także lepszą sprawozdawczość; apeluje o lepszą wymianę informacji na temat procesów między Komisją i państwami członkowskimi oraz między samymi państwami członkowskimi; zauważa, że Komisja ułatwiła prowadzenie operacji finansowych EFG poprzez utworzenie interfejsu między SFC a systemem rachunkowości i informacji finansowej ABAC; zauważa, że konieczne są tylko dalsze usprawnienia i korekty ewentualnych zmian, co de facto ogranicza wkład EFG na rzecz tego rodzaju wydatków;

5.  zwraca uwagę, że Komisja zamierza zainwestować kwotę 105 000 EUR z dostępnego budżetu w ramach pomocy technicznej, aby zorganizować trzy posiedzenia grupy eksperckiej osób kontaktowych do spraw EFG; uznaje znaczenie zorganizowania dodatkowego posiedzenia grupy eksperckiej osób kontaktowych w ramach przygotowań do kolejnych wieloletnich ram finansowych; odnotowuje również, że Komisja zamierza zainwestować 120 000 EUR w celu promowania tworzenia sieci kontaktów dzięki seminariom między państwami członkowskimi, organami wykonawczymi EFG i partnerami społecznymi; ponownie wzywa Komisję do zapraszania Parlamentu, w rozsądnych terminach, na wszelkie posiedzenia grupy eksperckiej i seminaria na mocy odnośnych postanowień porozumienia ramowego w sprawie stosunków między Parlamentem Europejskim i Komisją Europejską(5);

6.  z zadowoleniem przyjmuje gotowość Komisji do zaproszenia w miarę możliwości członków jej grupy roboczej ds. EFG do udziału w seminarium dotyczącym EFG i umożliwiającym nawiązywanie kontaktów; wzywa Komisję do dalszego zapraszania Parlamentu na takie posiedzenia i seminaria zgodnie z odpowiednimi postanowieniami porozumienia ramowego w sprawie stosunków między Parlamentem Europejskim i Komisją Europejską; z zadowoleniem przyjmuje fakt, że do udziału zapraszani są również partnerzy społeczni;

7.  przypomina o znaczeniu tworzenia sieci kontaktów i wymiany informacji na temat EFG w celu rozpowszechniania najlepszych praktyk; w związku z tym popiera zorganizowanie oprócz posiedzeń grupy eksperckiej dwóch seminariów poświęconych wdrażaniu EFG i umożliwiających nawiązywanie kontaktów; oczekuje, że ta wymiana informacji przyczyni się także do lepszego i bardziej szczegółowego informowania o wskaźniku pozytywnie rozpatrzonych wniosków w państwach członkowskich, zwłaszcza o wskaźniku ponownego zatrudnienia beneficjentów;

8.  podkreśla potrzebę dalszego zacieśniania wzajemnych kontaktów wszystkich osób zajmujących się wnioskami w sprawie EFG, w tym zwłaszcza partnerów społecznych i zainteresowanych stron na szczeblu regionalnym i lokalnym, w celu osiągnięcia jak największego efektu synergii; podkreśla, że należy zintensyfikować interakcje między krajowymi osobami kontaktowymi a regionalnymi lub lokalnymi partnerami ds. realizacji, a uzgodnienia w zakresie komunikacji i wsparcia oraz przepływy informacji (podział wewnętrzny, zadania i obowiązki) powinny być wyraźnie objaśnione i powinni się na nie zgodzić wszyscy zainteresowani partnerzy;

9.  podkreśla znaczenie zwiększenia ogólnej świadomości na temat EFG i jego wyeksponowania; przypomina wnioskującym państwom członkowskim o ich roli w upowszechnianiu działań finansowanych z EFG wśród zainteresowanych beneficjentów, władz lokalnych i regionalnych, partnerów społecznych, mediów i ogółu społeczeństwa, jak stanowi art. 12 rozporządzenia w sprawie EFG;

10.  zatwierdza decyzję załączoną do niniejszej rezolucji;

11.  zobowiązuje swojego przewodniczącego do podpisania wraz z przewodniczącym Rady niniejszej decyzji i zarządzenia jej publikacji w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej;

12.  zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji wraz z załącznikiem Radzie i Komisji.

ZAŁĄCZNIK

DECYZJA PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY

w sprawie uruchomienia Europejskiego Funduszu Dostosowania do Globalizacji (EGF/2018/000 TA 2018 – Pomoc techniczna z inicjatywy Komisji)

(Tekst tego załącznika nie został powtórzony w tym miejscu, ponieważ odpowiada on końcowej wersji decyzji (UE) 2018/845.)

(1) Dz.U. L 347 z 20.12.2013, s. 855.
(2) Dz.U. L 347 z 20.12.2013, s. 884.
(3) Dz.U. C 373 z 20.12.2013, s. 1.
(4) Teksty przyjęte, P8_TA(2017)0116.
(5) Dz.U. L 304 z 20.11.2010, s. 47.


Genetycznie zmodyfikowana kukurydza GA21 (MONØØØ21-9)
PDF 160kWORD 59k
Rezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 30 maja 2018 r. w sprawie projektu decyzji wykonawczej Komisji dotyczącej odnowienia zezwolenia na wprowadzenie do obrotu produktów zawierających genetycznie zmodyfikowaną kukurydzę GA21 (MON-ØØØ21-9), składających się z niej lub z niej wyprodukowanych, na mocy rozporządzenia (WE) nr 1829/2003 Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie genetycznie zmodyfikowanej żywności i paszy (D056125-02 – 2018/2698(RSP))
P8_TA(2018)0221B8-0232/2018

Parlament Europejski,

–  uwzględniając projekt decyzji wykonawczej Komisji dotyczącej odnowienia zezwolenia na wprowadzenie do obrotu produktów zawierających genetycznie zmodyfikowaną kukurydzę GA21 (MON-ØØØ21-9), składających się z niej lub z niej wyprodukowanych, na mocy rozporządzenia (WE) nr 1829/2003 Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie genetycznie zmodyfikowanej żywności i paszy (D056125-02),

–  uwzględniając rozporządzenie (WE) nr 1829/2003 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 22 września 2003 r. w sprawie genetycznie zmodyfikowanej żywności i paszy(1), w szczególności jego art. 11 ust. 3 i art. 23 ust. 3,

–  uwzględniając fakt, że Stały Komitet ds. Łańcucha Żywnościowego i Zdrowia Zwierząt, o którym mowa w art. 35 rozporządzenia (WE) nr 1829/2003, nie wydał opinii w wyniku głosowania w dniu 23 kwietnia 2018 r.,

–  uwzględniając art. 11 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 182/2011 z dnia 16 lutego 2011 r. ustanawiającego przepisy i zasady ogólne dotyczące trybu kontroli przez państwa członkowskie wykonywania uprawnień wykonawczych przez Komisję(2),

–  uwzględniając opinię Europejskiego Urzędu ds. Bezpieczeństwa Żywności (EFSA) z dnia 21 września 2017 r. opublikowaną w dniu 24 października 2017 r.(3),

–  uwzględniając wniosek dotyczący rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie zmiany rozporządzenia (UE) nr 182/2011 ustanawiającego przepisy i zasady ogólne dotyczące trybu kontroli przez państwa członkowskie wykonywania uprawnień wykonawczych przez Komisję (COM(2017)0085, COD(2017)0035),

–  uwzględniając swoje wcześniejsze rezolucje, w których sprzeciwił się zatwierdzaniu organizmów zmodyfikowanych genetycznie(4),

–  uwzględniając projekt rezolucji Komisji Ochrony Środowiska Naturalnego, Zdrowia Publicznego i Bezpieczeństwa Żywności,

–  uwzględniając art. 106 ust. 2 i 3 Regulaminu,

A.  mając na uwadze, że decyzją Komisji 2008/280/WE(5) zezwolono na wprowadzenie do obrotu żywności i paszy zawierających genetycznie zmodyfikowaną kukurydzę GA21, składających się z niej lub z niej wyprodukowanych („kukurydza GA21”); mając na uwadze, że zakresem zezwolenia objęto także produkty inne niż żywność i pasza zawierające kukurydzę GA21 lub składające się z niej, do takich samych zastosowań jak każda inna kukurydza, z wyjątkiem uprawy;

B.  mając na uwadze, że zanim przyjęto decyzję 2008/280/WE, w dniu 13 września 2007 r. Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności (EFSA) wydał pozytywną opinię zgodnie z art. 6 i 18 rozporządzenia (WE) nr 1829/2003, którą opublikowano w dniu 2 października 2007 r.(6) („EFSA 2007”);

C.  mając na uwadze, że w dniu 6 października 2016 r. przedsiębiorstwo Syngenta France SAS zgodnie z art. 11 i 23 rozporządzenia (WE) nr 1829/2003 zwróciło się do Komisji w imieniu Syngenta Crop Protection AG z siedzibą w Szwajcarii z wnioskiem o odnowienie tego zezwolenia;

D.  mając na uwadze, że w dniu 21 września 2017 r. EFSA wydał pozytywną opinię zgodnie z art. 6 i 18 rozporządzenia (WE) nr 1829/2003, którą opublikowano w dniu 24 października 2017 r.(7) („EFSA 2017”);

E.  mając na uwadze, że kukurydzę GA21 stworzono w celu uzyskania tolerancji na glifosat dzięki ekspresji zmodyfikowanej wersji białka EPSPS;

F.  mając na uwadze, że stosowanie herbicydu uzupełniającego, w tym przypadku glifosatu, należy do rutynowych praktyk rolnych w uprawie roślin odpornych na herbicydy, dlatego można założyć, że pozostałości pochodzące z oprysków będą obecne w zbiorach i że nie można ich uniknąć; mając na uwadze, że wykazano, że uprawa genetycznie zmodyfikowanych roślin z tolerancją na herbicydy prowadzi do wyższego zużycia herbicydów uzupełniających niż w przypadku konwencjonalnych odpowiedników tych roślin;

G.  mając w związku z tym na uwadze, że należy się spodziewać, że kukurydza GA21 będzie poddawana działaniu wyższych i powtarzanych dawek glifosatu, co nie tylko zwiększy ilość pozostałości w zbiorach, lecz może również wpłynąć na skład genetycznie zmodyfikowanej kukurydzy i jej właściwości agronomiczne;

H.  mając na uwadze, że podczas trzymiesięcznego okresu konsultacji państwa członkowskie zgłosiły wiele krytycznych uwag zarówno do EFSA 2007(8), jak i do EFSA 2017(9); mając np. na uwadze następujące krytyczne uwagi państw członkowskich: wyciągnięcie wniosków z oceny ryzyka kukurydzy GA21 wymaga obszerniejszych informacji, nie przedstawiono danych historycznych na temat bezpiecznego stosowania, w sprawozdaniach z monitorowania kukurydzy GA21 w okresie objętym zezwoleniem występują zasadnicze nieprawidłowości, a podejście przyjęte w monitorowaniu nie jest w pełni zgodne z dyrektywą 2001/18/WE;

I.  mając na uwadze, że panel EFSA ds. organizmów zmodyfikowanych genetycznie (panel EFSA ds. GMO) sam uważa, że konieczna jest dalsza dyskusja z wnioskodawcami i podmiotami zarządzającymi ryzykiem na temat praktycznego wdrażania planów monitorowania skutków dla środowiska po wprowadzeniu do obrotu roślin zmodyfikowanych genetycznie do celów przywozu i przetwarzania;

J.  mając na uwadze utrzymujące się wątpliwości co do rakotwórczości glifosatu; mając na uwadze, że EFSA stwierdził w listopadzie 2015 r., że rakotwórcze właściwości glifosatu są mało prawdopodobne, a Europejska Agencja Chemikaliów (ECHA) uznała w marcu 2017 r., że nie ma podstaw do takiego zaklasyfikowania tej substancji; mając na uwadze, że z kolei Międzynarodowa Agencja Badań nad Rakiem działająca pod auspicjami Światowej Organizacji Zdrowia w 2015 r. zaklasyfikowała glifosat do substancji prawdopodobnie rakotwórczych dla ludzi;

K.  mając na uwadze, że Parlament powołał Komisję Specjalną ds. Unijnej Procedury Wydawania Zezwoleń na Dopuszczenie Pestycydów do Obrotu, która pomoże ustalić, czy w procedurze oceny ryzyka spełniono odpowiednie unijne normy naukowe oraz czy przedstawiciele przemysłu nie wywarli nadmiernego na wnioski agencji unijnych dotyczące rakotwórczych właściwości glifosatu;

L.  mając na uwadze, że ogólnie według panelu EFSA ds. pestycydów nie można stwierdzić, czy pozostałości po opryskach glifosatem upraw zmodyfikowanych genetycznie stwarzają zagrożenie(10); mając na uwadze, że dodatki i ich mieszaniny stosowane w dostępnych na rynku preparatach do oprysków glifosatem mogą wykazywać toksyczność wyższą niż sama substancja czynna(11);

M.  mając na uwadze, że Unia wycofała już z obrotu dodatek do glifosatu o nazwie polietoksylowana amina łojowa ze względu na obawy co do toksyczności tego dodatku; mając na uwadze, że problematyczne dodatki i mieszaniny mogą być jednak nadal dozwolone w państwach, gdzie uprawia się kukurydzę GA21 (Argentyna, Brazylia, Filipiny, Japonia, Kanada, Paragwaj, RPA, Urugwaj, USA i Wietnam);

N.  mając na uwadze, że informacje o poziomach pozostałości herbicydów i ich metabolitów są niezbędne do dokładnej oceny ryzyka stwarzanego przez odporne na herbicydy rośliny zmodyfikowane genetycznie; mając na uwadze, że pozostałości z oprysków herbicydami uważa się za nienależące do kompetencji panelu EFSA ds. GMO; mając na uwadze, że nie oceniono skutków opryskiwania kukurydzy GA21 glifosatem;

O.  mając na uwadze, że państwa członkowskie nie mają obowiązku pomiaru pozostałości glifosatu na powierzchni przywożonej kukurydzy w celu zapewnienia zgodności z najwyższymi dopuszczalnymi poziomami pozostałości w ramach wieloletniego skoordynowanego programu kontroli na lata 2018, 2019 i 2020 zgodnie z rozporządzeniem wykonawczym Komisji (UE) 2017/660(12) ani na lata 2019, 2020 i 2021(13); mając na uwadze, że w związku z tym nie wiadomo, czy poziom pozostałości glifosatu na powierzchni przywożonej kukurydzy GA21 jest zgodny z najwyższymi poziomami dopuszczalnymi w Unii;

P.  mając na uwadze, że kukurydzę GA21 uprawia się m.in. w Argentynie; mając na uwadze szeroko udokumentowany szkodliwy wpływ glifosatu na zdrowie; mając na uwadze, że Unia przyjęła cele zrównoważonego rozwoju ONZ, które obejmują zobowiązanie do znacznego obniżenia do 2030 r. liczby zgonów i chorób powodowanych przez niebezpieczne substancje chemiczne oraz zanieczyszczenie i skażenie powietrza, wody i gleby (cel zrównoważonego rozwoju nr 3, zadanie 3.9)(14);

Q.  mając na uwadze, że Unia jest zobowiązana do zapewnienia spójności polityki na rzecz rozwoju, by minimalizować sprzeczności i tworzyć synergię między różnymi obszarami polityki Unii, w tym w dziedzinie handlu, środowiska naturalnego i rolnictwa, z korzyścią dla krajów rozwijających się i z myślą o zwiększeniu skuteczności współpracy na rzecz rozwoju;

R.  mając na uwadze, że zdaniem EFSA wszystkie reprezentatywne zastosowania glifosatu w uprawach konwencjonalnych (tzn. niezmodyfikowanych genetycznie) z wyjątkiem jednego stanowią „zagrożenie dla dzikich kręgowców lądowych niebędących przedmiotem zwalczania”, a w przypadku niektórych głównych zastosowań glifosatu w uprawach konwencjonalnych stwierdzono znaczne długotrwałe zagrożenie dla ssaków(15); mając na uwadze, że ECHA zaklasyfikowała glifosat jako substancję działającą toksycznie na organizmy wodne i powodującą długotrwałe skutki; mając na uwadze szeroko udokumentowany negatywny wpływ stosowania glifosatu na różnorodność biologiczną i środowisko naturalne; mając na uwadze, że np. w badaniu przeprowadzonym w USA w 2017 r. wykazano korelację ujemną między stosowaniem glifosatu a liczebnością dorosłych osobników motyla monarchy, zwłaszcza na obszarach skoncentrowanej działalności rolnej(16);

S.  mając na uwadze, że ponowne zezwolenie na wprowadzanie do obrotu kukurydzy GA21 spowoduje dalsze zapotrzebowanie na jej uprawę w państwach trzecich; mając na uwadze, że jak wspomniano wyżej, w uprawach zmodyfikowanych genetycznie roślin odpornych na herbicydy należy się spodziewać stosowania wyższych, powtarzalnych dawek herbicydów (w porównaniu do roślin niezmodyfikowanych genetycznie), ponieważ rośliny te uzyskano właśnie w tym celu;

T.  mając na uwadze, że Unia jest stroną Konwencji ONZ o różnorodności biologicznej, w myśl której strony są odpowiedzialne za zapewnienie, że działalność prowadzona w ich jurysdykcji nie powoduje szkód w środowisku innych państw(17); mając na uwadze, że podjęcie decyzji o ponownym zezwoleniu na wprowadzanie do obrotu kukurydzy GA21 należy do jurysdykcji Unii;

U.  mając na uwadze, że tworzenie zmodyfikowanych genetycznie roślin uprawnych odpornych na szereg selektywnych herbicydów wynika głównie z szybkiej ewolucji pod względem odporności chwastów na glifosat w krajach, które są w znacznym stopniu uzależnione od upraw zmodyfikowanych genetycznie; mając na uwadze, że w 2015 r. na świecie istniało co najmniej 29 gatunków chwastów odpornych na glifosat(18);

V.  mając na uwadze, że Stały Komitet ds. Łańcucha Żywnościowego i Zdrowia Zwierząt, o którym mowa w art. 35 rozporządzenia (WE) nr 1829/2003, nie wydał opinii w wyniku głosowania w dniu 23 kwietnia 2018 r.;

W.  mając na uwadze, że Komisja niejednokrotnie wyrażała ubolewanie, że od czasu wejścia w życie rozporządzenia (WE) nr 1829/2003 musiała przyjmować decyzje zatwierdzające bez wsparcia ze strony Stałego Komitetu ds. Łańcucha Żywnościowego i Zdrowia Zwierząt oraz że odsyłanie sprawy do Komisji w celu podjęcia ostatecznej decyzji, co powinno być w tej procedurze sytuacją wyjątkową, stało się normą w przypadku decyzji o zezwoleniu na wprowadzanie do obrotu genetycznie zmodyfikowanej żywności i paszy; mając na uwadze, że praktykę tę jako niedemokratyczną potępił również przewodniczący Jean-Claude Juncker(19);

X.  mając na uwadze, że w dniu 28 października 2015 r. Parlament odrzucił w pierwszym czytaniu(20) wniosek ustawodawczy z dnia 22 kwietnia 2015 r. zmieniający rozporządzenie (WE) nr 1829/2003 oraz wezwał Komisję do wycofania tego wniosku i przedstawienia nowego;

Y.  mając na uwadze, że w motywie 14 rozporządzenia (UE) nr 182/2011 stwierdzono, że Komisja powinna w miarę możliwości unikać działań sprzecznych ze stanowiskiem dominującym w komitecie odwoławczym i przeciwnym aktowi wykonawczemu, zwłaszcza jeżeli akt dotyczy tak istotnych kwestii jak zdrowie konsumentów, bezpieczeństwo żywności i środowisko naturalne;

Z.  mając na uwadze, że zgodnie z rozporządzeniem (WE) nr 1829/2003 genetycznie zmodyfikowana żywność i pasza nie może mieć szkodliwego wpływu na zdrowie ludzi i zwierząt oraz na środowisko, a przygotowując decyzję o odnowieniu zezwolenia, Komisja bierze pod uwagę wszelkie odnośne przepisy prawa unijnego, a także inne uzasadnione czynniki istotne dla sprawy;

1.  uważa, że projekt decyzji wykonawczej Komisji wykracza poza uprawnienia wykonawcze przewidziane w rozporządzeniu (WE) nr 1829/2003;

2.  uważa, że projekt decyzji wykonawczej Komisji jest niespójny z prawem Unii, gdyż nie odpowiada celowi rozporządzenia (WE) nr 1829/2003 zakładającemu – zgodnie z zasadami ogólnymi określonymi przez Parlament Europejski i Radę w rozporządzeniu (WE) nr 178/2002(21) – tworzenie podstaw do zapewnienia wysokiego poziomu ochrony życia i zdrowia ludzkiego, zdrowia i dobrostanu zwierząt, środowiska naturalnego oraz interesów konsumenta w związku z genetycznie zmodyfikowaną żywnością i paszą, przy jednoczesnym zapewnieniu skutecznego funkcjonowania rynku wewnętrznego;

3.  wzywa Komisję do wycofania projektu decyzji wykonawczej;

4.  wzywa Komisję do zawieszenia wszelkich decyzji wykonawczych dotyczących wniosków o zezwolenie na wprowadzanie do obrotu GMO do czasu zmiany procedury zatwierdzania w sposób pozwalający wyeliminować niedociągnięcia obecnej procedury, która okazała się nieodpowiednia;

5.  apeluje w szczególności do Komisji o wywiązanie się z zobowiązań wynikających z Konwencji ONZ o różnorodności biologicznej przez zawieszenie całego przywozu zmodyfikowanych genetycznie roślin odpornych na glifosat;

6.  wzywa Komisję, aby nie zezwalała na wprowadzenie do obrotu żadnych roślin zmodyfikowanych genetycznie odpornych na herbicydy bez pełnej oceny pozostałości pochodzących z oprysków herbicydami uzupełniającymi i ich komercyjnymi formami użytkowymi stosowanymi w krajach, gdzie te rośliny są uprawiane;

7.  wzywa Komisję, aby w ocenie ryzyka stwarzanego przez rośliny zmodyfikowane genetycznie odporne na herbicydy w pełni uwzględniała ocenę ryzyka stosowania herbicydów uzupełniających i ich pozostałości, niezależnie od tego, czy dana roślina zmodyfikowana genetycznie jest przeznaczona do uprawy w Unii, czy też ma być przywożona jako żywność i pasza;

8.  przypomina, że zobowiązał się do przyspieszenia prac nad wnioskiem Komisji zmieniającym rozporządzenie (UE) nr 182/2011 w celu zapewnienia m.in., że Komisja będzie wycofywać wnioski, jeżeli nie uzyska opinii Stałego Komitetu ds. Łańcucha Żywnościowego i Zdrowia Zwierząt w sprawie zezwolenia na dopuszczenie do obrotu GMO przeznaczonych do żywności lub pasz; apeluje do Rady, aby ze swojej strony również przyspieszyła prace nad tym samym wnioskiem Komisji;

9.  zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji Radzie i Komisji oraz rządom i parlamentom państw członkowskich.

(1) Dz.U. L 268 z 18.10.2003, s. 1.
(2) Dz.U. L 55 z 28.2.2011, s. 13.
(3) https://efsa.onlinelibrary.wiley.com/doi/10.2903/j.efsa.2017.5006
(4) Rezolucja z dnia 16 stycznia 2014 r. w sprawie wniosku dotyczącego decyzji Rady w sprawie wprowadzenia do obrotu w celu uprawy, zgodnie z dyrektywą 2001/18/WE Parlamentu Europejskiego i Rady, kukurydzy (Zea mays L., linia 1507) zmodyfikowanej genetycznie w celu uzyskania odporności na niektóre szkodniki z rzędu Lepidoptera (łuskoskrzydłe) (Dz.U. C 482 z 23.12.2016, s. 110). Rezolucja z dnia 16 grudnia 2015 r. w sprawie decyzji wykonawczej Komisji (UE) 2015/2279 z dnia 4 grudnia 2015 r. zezwalającej na wprowadzenie do obrotu produktów zawierających genetycznie zmodyfikowaną kukurydzę NK603 × T25, składających się z niej lub z niej wyprodukowanych (Dz.U. C 399 z 24.11.2017, s. 71). Rezolucja z dnia 3 lutego 2016 r. w sprawie projektu decyzji wykonawczej Komisji zezwalającej na wprowadzenie do obrotu produktów zawierających genetycznie zmodyfikowaną soję MON 87705 × MON 89788, składających się z niej lub z niej wyprodukowanych (Dz.U. C 35 z 31.1.2018, s. 19). Rezolucja z dnia 3 lutego 2016 r. w sprawie projektu decyzji wykonawczej Komisji zezwalającej na wprowadzenie do obrotu produktów zawierających genetycznie zmodyfikowaną soję MON 87708 × MON 89788, składających się z niej lub z niej wyprodukowanych (Dz.U. C 35 z 31.1.2018, s. 17). Rezolucja z dnia 3 lutego 2016 r. w sprawie projektu decyzji wykonawczej Komisji zezwalającej na wprowadzenie do obrotu produktów zawierających genetycznie zmodyfikowaną soję FG72 (MST-FGØ72-2), składających się z niej lub z niej wyprodukowanych (Dz.U. C 35 z 31.1.2018, s. 15). Rezolucja z dnia 8 czerwca 2016 r. w sprawie projektu decyzji wykonawczej Komisji zezwalającej na wprowadzenie do obrotu produktów zawierających genetycznie zmodyfikowaną kukurydzę Bt11 × MIR162 × MIR604 × GA21, składających się z niej lub z niej wyprodukowanych oraz produktów zawierających genetycznie zmodyfikowane odmiany kukurydzy łączące dwie lub trzy spośród modyfikacji genetycznych (Dz.U. C 86 z 6.3.2018, s. 108). Rezolucja z dnia 8 czerwca 2016 r. w sprawie projektu decyzji wykonawczej Komisji w sprawie wprowadzenia do obrotu zmodyfikowanego genetycznie goździka (Dianthus caryophyllus L., linia SHD-27531-4) (Dz.U. C 86 z 6.3.2018, s. 111). Rezolucja z dnia 6 października 2016 r. w sprawie projektu decyzji wykonawczej Komisji dotyczącej odnowienia zezwolenia na wprowadzenie do obrotu w celu uprawy materiału siewnego zmodyfikowanej genetycznie kukurydzy MON 810 (teksty przyjęte, P8_TA(2016)0388). Rezolucja z dnia 6 października 2016 r. w sprawie projektu decyzji wykonawczej Komisji zezwalającej na wprowadzenie do obrotu produktów zawierających genetycznie zmodyfikowaną kukurydzę MON 810 (teksty przyjęte, P8_TA(2016)0389). Rezolucja z dnia 6 października 2016 r. w sprawie projektu decyzji wykonawczej Komisji dotyczącej wprowadzenia do obrotu w celu uprawy materiału siewnego zmodyfikowanej genetycznie kukurydzy Bt11 (teksty przyjęte, P8_TA(2016)0386). Rezolucja z dnia 6 października 2016 r. w sprawie projektu decyzji wykonawczej Komisji dotyczącej wprowadzenia do obrotu w celu uprawy materiału siewnego zmodyfikowanej genetycznie kukurydzy 1507 (teksty przyjęte, P8_TA(2016)0387). Rezolucja z dnia 6 października 2016 r. w sprawie projektu decyzji wykonawczej Komisji zezwalającej na wprowadzenie do obrotu produktów zawierających genetycznie zmodyfikowaną bawełnę 281-24-236 × 3006-210-23 × MON 88913, składających się z niej lub z niej wyprodukowanych (teksty przyjęte, P8_TA(2016)0390). Rezolucja z dnia 5 kwietnia 2017 r. w sprawie projektu decyzji wykonawczej Komisji zezwalającej na wprowadzenie do obrotu produktów zawierających genetycznie zmodyfikowaną kukurydzę Bt11 × 59122 × MIR604 × 1507 × GA21, składających się z niej lub z niej wyprodukowanych oraz produktów zawierających genetycznie zmodyfikowane odmiany kukurydzy łączące dwie, trzy lub cztery spośród modyfikacji genetycznych Bt11, 59122, MIR604, 1507 i GA21, składających się z nich lub z nich wyprodukowanych, zgodnie z rozporządzeniem (WE) nr 1829/2003 Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie genetycznie zmodyfikowanej żywności i paszy (teksty przyjęte, P8_TA(2017)0123). Rezolucja z dnia 17 maja 2017 r. w sprawie projektu decyzji wykonawczej Komisji zezwalającej na wprowadzenie do obrotu produktów zawierających genetycznie zmodyfikowaną kukurydzę DAS-40278-9, składających się z niej lub z niej wyprodukowanych, na mocy rozporządzenia (WE) nr 1829/2003 Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie genetycznie zmodyfikowanej żywności i paszy (teksty przyjęte, P8_TA(2017)0215). Rezolucja z dnia 17 maja 2017 r. w sprawie projektu decyzji wykonawczej Komisji zezwalającej na wprowadzenie do obrotu na mocy rozporządzenia (WE) nr 1829/2003 Parlamentu Europejskiego i Rady produktów zawierających genetycznie zmodyfikowaną bawełnę GHB119 (BCS-GHØØ5-8), składających się z niej lub z niej wyprodukowanych (teksty przyjęte, P8_TA(2017)0214). Rezolucja z dnia 13 września 2017 r. w sprawie projektu decyzji wykonawczej Komisji zezwalającej na wprowadzenie do obrotu produktów zawierających genetycznie zmodyfikowaną soję DAS-68416-4, składających się z niej lub z niej wyprodukowanych, na mocy rozporządzenia (WE) nr 1829/2003 Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie genetycznie zmodyfikowanej żywności i paszy (teksty przyjęte, P8_TA(2017)0341). Rezolucja z dnia 4 października 2017 r. w sprawie projektu decyzji wykonawczej Komisji zezwalającej na wprowadzenie do obrotu produktów zawierających genetycznie zmodyfikowaną soję FG72 × A5547-127, składających się z niej lub z niej wyprodukowanych, na mocy rozporządzenia (WE) nr 1829/2003 Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie genetycznie zmodyfikowanej żywności i paszy (teksty przyjęte, P8_TA(2017)0377). Rezolucja z dnia 4 października 2017 r. w sprawie projektu decyzji wykonawczej Komisji zezwalającej na wprowadzenie do obrotu produktów zawierających genetycznie zmodyfikowaną soję DAS-44406-6, składających się z niej lub z niej wyprodukowanych, na mocy rozporządzenia (WE) nr 1829/2003 Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie genetycznie zmodyfikowanej żywności i paszy (teksty przyjęte, P8_TA(2017)0378). Rezolucja z dnia 24 października 2017 r. w sprawie projektu decyzji wykonawczej Komisji dotyczącej odnowienia zezwolenia na wprowadzenie do obrotu produktów zawierających genetycznie zmodyfikowaną kukurydzę 1507 (DAS-Ø15Ø7-1), składających się z niej lub z niej wyprodukowanych, na mocy rozporządzenia (WE) nr 1829/2003 Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie genetycznie zmodyfikowanej żywności i paszy (teksty przyjęte, P8_TA(2017)0396). Rezolucja z dnia 24 października 2017 r. w sprawie projektu decyzji wykonawczej Komisji zezwalającej na wprowadzenie do obrotu produktów zawierających genetycznie zmodyfikowaną soję 305423 × 40-3-2 (DP-3Ø5423-1 × MON-Ø4Ø32-6), składających się z niej lub z niej wyprodukowanych, na mocy rozporządzenia (WE) nr 1829/2003 Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie genetycznie zmodyfikowanej żywności i paszy (teksty przyjęte, P8_TA(2017)0397). Rezolucja z dnia 24 października 2017 r. w sprawie projektu decyzji wykonawczej Komisji zezwalającej na wprowadzenie do obrotu produktów zawierających genetycznie zmodyfikowany rzepak MON 88302 x Ms8 x Rf3 (MON-883Ø2-9 × ACSBNØØ5-8 × ACS-BNØØ3-6), MON 88302 x Ms8 (MON-883Ø2-9 × ACSBNØØ5-8) i MON 88302 x Rf3 (MON-883Ø2-9 × ACS-BNØØ3-6), składających się z niego lub z niego wyprodukowanych, na mocy rozporządzenia (WE) nr 1829/2003 Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie genetycznie zmodyfikowanej żywności i paszy (teksty przyjęte, P8_TA(2017)0398). Rezolucja z dnia 1 marca 2018 r. w sprawie projektu decyzji wykonawczej Komisji dotyczącej odnowienia zezwolenia na wprowadzenie do obrotu produktów zawierających genetycznie zmodyfikowaną kukurydzę 59122 (DAS-59122-7), składających się z niej lub z niej wyprodukowanych, na mocy rozporządzenia (WE) nr 1829/2003 Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie genetycznie zmodyfikowanej żywności i paszy (teksty przyjęte, P8_TA(2018)0051). Rezolucja z dnia 1 marca 2018 r. w sprawie projektu decyzji wykonawczej Komisji zezwalającej na wprowadzenie do obrotu produktów zawierających zmodyfikowaną genetycznie kukurydzę MON 87427 × MON 89034 × NK603 (MON-87427-7 × MON-89Ø34-3 × MON-ØØ6Ø3-6), składających się z niej lub z niej wyprodukowanych oraz produktów zawierających zmodyfikowane genetycznie odmiany kukurydzy łączące dwie spośród modyfikacji genetycznych MON 87427, MON 89034 i NK603, i uchylającej decyzję 2010/420/UE (teksty przyjęte, P8_TA(2018)0052). Rezolucja z dnia 3 maja 2018 r. w sprawie projektu decyzji wykonawczej Komisji dotyczącej odnowienia zezwolenia na wprowadzenie do obrotu żywności i paszy wyprodukowanej z genetycznie zmodyfikowanego buraka cukrowego H7-1 (KM-ØØØH71-4) na mocy rozporządzenia (WE) nr 1829/2003 Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie genetycznie zmodyfikowanej żywności i paszy (teksty przyjęte, P8_TA(2018)0197).
(5) Decyzja Komisji 2008/280/WE z dnia 28 marca 2008 r. zezwalająca na wprowadzenie do obrotu na mocy rozporządzenia (WE) nr 1829/2003 Parlamentu Europejskiego i Rady produktów zawierających genetycznie zmodyfikowaną kukurydzę GA21 (MON-ØØØ21-9), składających się z niej lub z niej wyprodukowanych (Dz.U. L 87 z 29.3.2008, s. 19).
(6) https://www.efsa.europa.eu/fr/efsajournal/pub/541
(7) https://efsa.onlinelibrary.wiley.com/doi/10.2903/j.efsa.2017.5006
(8) Załącznik G, uwagi państw członkowskich, http://registerofquestions.efsa.europa.eu/roqFrontend/questionLoader?question=EFSA-Q-2005-226
(9) Załącznik G – uwagi państw członkowskich http://registerofquestions.efsa.europa.eu/roqFrontend/questionDocumentsLoader?question=EFSA-Q-2016-00714.
(10) Wnioski EFSA z weryfikacji oceny ryzyka stwarzanego przez pestycydy, dotyczącej substancji czynnej glifosat. Dziennik EFSA 2015, 13 (11):4302, http://onlinelibrary.wiley.com/doi/10.2903/j.efsa.2015.4302/epdf.
(11) https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC3955666
(12) Rozporządzenie wykonawcze Komisji (UE) 2017/660 z dnia 6 kwietnia 2017 r. dotyczące wieloletniego skoordynowanego unijnego programu kontroli na lata 2018, 2019 i 2020, mającego na celu zapewnienie zgodności z najwyższymi dopuszczalnymi poziomami pozostałości pestycydów w żywności pochodzenia roślinnego i zwierzęcego oraz na jej powierzchni, a także mającego na celu ocenę narażenia konsumenta na te pozostałości (Dz.U. L 94 z 7.4.2017, s. 12).
(13) Rozporządzenie wykonawcze Komisji (UE) 2018/555 z dnia 9 kwietnia 2018 r. dotyczące wieloletniego skoordynowanego unijnego programu kontroli na lata 2019, 2020 i 2021, mającego na celu zapewnienie zgodności z najwyższymi dopuszczalnymi poziomami pozostałości pestycydów w żywności pochodzenia roślinnego i zwierzęcego oraz na jej powierzchni, a także mającego na celu ocenę narażenia konsumenta na te pozostałości (Dz.U. L 92 z 10.4.2018, s. 6).
(14) https://sustainabledevelopment.un.org/sdg3
(15) https://efsa.onlinelibrary.wiley.com/doi/epdf/10.2903/j.efsa.2015.4302
(16) https://onlinelibrary.wiley.com/doi/abs/10.1111/ecog.02719
(17) Art. 3, https://www.cbd.int/convention/articles/default.shtml?a=cbd-03.
(18) https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC5606642/
(19) Zob. np. przemówienie inauguracyjne wygłoszone na posiedzeniu plenarnym Parlamentu Europejskiego, włączone do wytycznych politycznych dla kolejnej Komisji Europejskiej (Strasburg, dnia 15 lipca 2014 r.), lub orędzie o stanie Unii z 2016 r. (Strasburg, dnia 14 września 2016 r.).
(20) Dz.U. C 355 z 20.10.2017, s. 165.
(21) Dz.U. L 31 z 1.2.2002, s. 1.


Genetycznie zmodyfikowana kukurydza 1507 × 59122 × MON 810 × NK603 oraz genetycznie zmodyfikowana kukurydza łącząca dwie lub trzy pojedyncze modyfikacje 1507, 59122, MON 810 i NK603
PDF 144kWORD 59k
Rezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 30 maja 2018 r. w sprawie projektu decyzji wykonawczej Komisji zezwalającej na wprowadzenie do obrotu produktów zawierających genetycznie zmodyfikowaną kukurydzę 1507 × 59122 × MON 810 × NK603, składających się z niej lub z niej wyprodukowanych oraz produktów zawierających genetycznie zmodyfikowaną kukurydzę łączącą dwie lub trzy spośród pojedynczych modyfikacji genetycznych 1507, 59122, MON 810 i NK603, składających się z niej lub z niej wyprodukowanych, oraz uchylającej decyzje 2009/815/WE, 2010/428/UE i 2010/432/UE, zgodnie z rozporządzeniem (WE) nr 1829/2003 Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie genetycznie zmodyfikowanej żywności i paszy (D056123-02 – 2018/2699(RSP))
P8_TA(2018)0222B8-0233/2018

Parlament Europejski,

–  uwzględniając projekt decyzji wykonawczej Komisji zezwalającej na wprowadzenie do obrotu produktów zawierających genetycznie zmodyfikowaną kukurydzę 1507 × 59122 × MON 810 × NK603, składających się z niej lub z niej wyprodukowanych oraz produktów zawierających genetycznie zmodyfikowaną kukurydzę łączącą dwie lub trzy spośród pojedynczych modyfikacji genetycznych 1507, 59122, MON 810 i NK603, składających się z niej lub z niej wyprodukowanych, oraz uchylającej decyzje 2009/815/WE, 2010/428/UE i 2010/432/UE, zgodnie z rozporządzeniem (WE) nr 1829/2003 Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie genetycznie zmodyfikowanej żywności i paszy (D056123-02),

–  uwzględniając rozporządzenie (WE) nr 1829/2003 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 22 września 2003 r. w sprawie genetycznie zmodyfikowanej żywności i paszy(1), w szczególności jego art. 7 ust. 3 i art. 19 ust. 3,

–  uwzględniając fakt, że Stały Komitet ds. Łańcucha Żywnościowego i Zdrowia Zwierząt, o którym mowa w art. 35 rozporządzenia (WE) nr 1829/2003, nie wydał opinii w wyniku głosowania w dniu 23 kwietnia 2018 r.,

–  uwzględniając art. 11 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 182/2011 z dnia 16 lutego 2011 r. ustanawiającego przepisy i zasady ogólne dotyczące trybu kontroli przez państwa członkowskie wykonywania uprawnień wykonawczych przez Komisję(2),

–  uwzględniając opinię Europejskiego Urzędu ds. Bezpieczeństwa Żywności (EFSA) z dnia 14 listopada 2017 r. opublikowaną w dniu 28 listopada 2017 r.(3),

–  uwzględniając wniosek dotyczący rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie zmiany rozporządzenia (UE) nr 182/2011 ustanawiającego przepisy i zasady ogólne dotyczące trybu kontroli przez państwa członkowskie wykonywania uprawnień wykonawczych przez Komisję (COM(2017)0085, COD(2017)0035),

–  uwzględniając swoje poprzednie rezolucje sprzeciwiające się zatwierdzaniu organizmów zmodyfikowanych genetycznie(4),

–  uwzględniając projekt rezolucji Komisji Ochrony Środowiska Naturalnego, Zdrowia Publicznego i Bezpieczeństwa Żywności,

–  uwzględniając art. 106 ust. 2 i 3 Regulaminu,

A.  mając na uwadze, że w dniu 3 lutego 2011 r. przedsiębiorstwo Pioneer Overseas Corporation zwróciło się w imieniu Pioneer Hi-Bred International Inc. z siedzibą w Stanach Zjednoczonych, zgodnie z art. 5 i 17 rozporządzenia (WE) nr 1829/2003, do właściwego organu krajowego Niderlandów z wnioskiem o wprowadzenie do obrotu żywności, składników żywności i paszy zawierających genetycznie zmodyfikowaną kukurydzę 1507 × 59122 × MON 810 × NK603, składających się z niej lub z niej wyprodukowanych („wniosek”); mając na uwadze, że wniosek odnosił się również do wprowadzenia do obrotu produktów składających się ze zmodyfikowanej genetycznie kukurydzy 1507 × 59122 × MON 810 × NK603 („genetycznie zmodyfikowana kukurydza”) lub zawierających taką kukurydzę do zastosowań innych niż w żywności i paszy, z wyjątkiem upraw;

B.  mając na uwadze, że wniosek dotyczył dziesięciu subkombinacji pojedynczych modyfikacji genetycznych tworzących genetycznie zmodyfikowaną kukurydzę, z których pięć zostało już dopuszczonych; mając na uwadze, że osiem z tych subkombinacji podlega przepisom projektu decyzji wykonawczej Komisji; mając na uwadze, że subkombinacje 1507 x NK603 i NK603 x MON 810 zostały już dopuszczone na mocy innych decyzji Komisji;

C.  mając na uwadze, że w dniu 14 listopada 2017 r. Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności (EFSA) wydał pozytywną opinię zgodnie z art. 6 i 18 rozporządzenia (WE) nr 1829/2003, którą opublikowano w dniu 28 listopada 2017 r.(5);

D.  mając na uwadze, że genetycznie zmodyfikowaną kukurydzę otrzymuje się w drodze krzyżowania czterech modyfikacji genetycznych kukurydzy: 1507 odpowiedzialnej za produkcję białka Cr1F o właściwościach owadobójczych oraz odpornej na herbicyd glufosynat; 59122 odpowiedzialnej za produkcję białek Cry34Ab1 i Cry35Ab1 o właściwościach owadobójczych oraz odpornej także na herbicyd glufosynat; MON810 odpowiedzialnej za produkcję białka Cr1Ab o właściwościach owadobójczych; NK603 odpowiedzialnej za produkcję dwóch enzymów zapewniających odporność na herbicyd glifosat;

E.  mając na uwadze, że stosowanie herbicydów uzupełniających, w tym przypadku glifosatu i glufosynatu, należy do rutynowych praktyk rolnych w uprawie roślin odpornych na herbicydy, dlatego można założyć, że pozostałości z oprysków będą obecne w zbiorach i że nie można ich uniknąć; mając na uwadze, że wykazano, iż uprawa genetycznie zmodyfikowanych roślin tolerujących herbicydy prowadzi do wyższego zużycia herbicydów uzupełniających niż w przypadku konwencjonalnych odpowiedników tych roślin;

F.  mając na uwadze, że w związku z tym należy się spodziewać, że genetycznie zmodyfikowana kukurydza będzie narażona zarówno na wyższe, jak i powtarzające się dawki glifosatu i glufosynatu, co doprowadzi nie tylko do większej ilości pozostałości z oprysków w zbiorach, lecz może również wpłynąć na skład genetycznie zmodyfikowanej kukurydzy, a także na jej właściwości agronomiczne;

G.  mając na uwadze, że wyniki niezależnego badania wskazują, iż ocena ryzyka EFSA nie powinna zostać zaakceptowana, m.in. ponieważ EFSA nie zażądał przedstawienia żadnych danych empirycznych dotyczących toksyczności i wpływu na układ odpornościowy, nie uwzględniono skutków współoddziaływania, jak również spryskiwania wyższymi dawkami herbicydów uzupełniających, ocena ryzyka dla środowiska jest nie do przyjęcia i została oparta na błędnych założeniach, a także nie przewidziano jakiegokolwiek specyficznego dla każdego przypadku systemu monitorowania wycieku i jego potencjalnych skutków dla zdrowia(6);

H.  mając na uwadze, że w odniesieniu do jednej niezatwierdzonej obecnie subkombinacji złożonych modyfikacji genetycznych (59122 × MON810 × NK603) wnioskodawca nie przedstawił żadnych danych doświadczalnych; mając na uwadze, że nie można rozważać wydania zezwolenia w zakresie złożonych modyfikacji genetycznych bez gruntownej oceny danych doświadczalnych w odniesieniu do każdej subkombinacji;

I.  mając na uwadze, że glufosynat zaliczono do substancji działających szkodliwie na rozrodczość, w związku z czym podlega on kryteriom wyłączenia określonym w rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1107/2009(7); mając na uwadze, że zatwierdzenie glufosynatu do użytku na terenie Unii wygasa w dniu 31 lipca 2018 r.(8);

J.  mając na uwadze, że utrzymują się wątpliwości co do rakotwórczości glifosatu; mając na uwadze, że EFSA stwierdził w listopadzie 2015 r., że mało prawdopodobne jest, aby glifosat był rakotwórczy, a Europejska Agencja Chemikaliów (ECHA) stwierdziła w marcu 2017 r., że nie występuje konieczność uznania go za taki; mając natomiast na uwadze, że w 2015 r. Międzynarodowa Agencja Badań nad Rakiem działająca pod auspicjami Światowej Organizacji Zdrowia zaklasyfikowała glifosat do substancji prawdopodobnie rakotwórczych dla ludzi;

K.  mając na uwadze, że ogólnie według panelu EFSA ds. pestycydów nie można wyciągnąć wniosków co do bezpieczeństwa pozostałości po opryskach glifosatem upraw zmodyfikowanych genetycznie(9); mając na uwadze, że dodatki i ich mieszaniny stosowane w komercyjnych formach użytkowych do rozpylania glifosatu mogą wykazywać toksyczność wyższą niż sama substancja czynna(10);

L.  mając na uwadze, że Unia wycofała już z obrotu dodatek do glifosatu o nazwie polietoksylowana amina łojowa ze względu na obawy związane z jego toksycznością; mając na uwadze, że problematyczne dodatki i mieszaniny mogą jednak w dalszym ciągu być dopuszczone w krajach, w których uprawia się genetycznie zmodyfikowaną kukurydzę (Kanada i Japonia);

M.  mając na uwadze, że informacje dotyczące poziomów pozostałości herbicydów i ich metabolitów są niezbędne dla gruntownej oceny ryzyka genetycznie zmodyfikowanych roślin tolerujących herbicydy; mając na uwadze, że pozostałości po opryskach herbicydami są uznawane za wykraczające poza zakres prac panelu EFSA ds. GMO; mając na uwadze, że skutki spryskiwania genetycznie zmodyfikowanej kukurydzy herbicydami oraz łączny skutek oprysku przy użyciu glifosatu i glufosynatu nie zostały poddane ocenie;

N.  mając na uwadze, że państwa członkowskie nie są zobligowane do pomiaru pozostałości glifosatu ani glufosynatu na powierzchni importowanej kukurydzy w celu zapewnienia zgodności z najwyższymi dopuszczalnymi poziomami pozostałości w ramach wieloletniego skoordynowanego programu kontroli na lata 2018, 2019 i 2020 zgodnie z rozporządzeniem wykonawczym Komisji (UE) 2017/660(11) ani w latach 2019, 2020 i 2021(12); mając na uwadze, że w związku z tym nie wiadomo, czy pozostałości glifosatu lub glufosynatu na powierzchni przedmiotowej importowanej genetycznie zmodyfikowanej kukurydzy są zgodne z najwyższymi dopuszczalnymi w UE poziomami pozostałości;

O.  mając na uwadze, że złożona modyfikacja genetyczna jest odpowiedzialna za produkcję czterech toksyn owadobójczych (Cry1F i Cry1Ab mających działanie owadobójcze dla owadów z rzędu Lepidoptera oraz Cry34Ab1 i Cry35Ab1 mających działanie owadobójcze dla owadów z rzędu Coleoptera); mając na uwadze, że w badaniu naukowym z 2017 r. na temat możliwych skutków zdrowotnych toksyn Bt i pozostałości ze spryskiwania herbicydami uzupełniającymi stwierdzono, że szczególną uwagę należy zwrócić na pozostałości herbicydów oraz ich interakcję z toksynami Bt(13); mając na uwadze, że nie zostało to zbadane przez EFSA;

P.  mając na uwadze, że EFSA stwierdził, iż wszystkie reprezentatywne zastosowania glifosatu do upraw konwencjonalnych (tj. upraw niezmodyfikowanych genetycznie) z wyjątkiem jednego stanowią „zagrożenie dla dzikich kręgowców lądowych niebędących przedmiotem zwalczania”, podczas gdy w przypadku niektórych głównych zastosowań glifosatu do upraw konwencjonalnych stwierdzono znaczne i długotrwałe zagrożenie dla ssaków(14); mając na uwadze, że ECHA zaklasyfikowała glifosat jako substancję działającą toksycznie na organizmy wodne i powodującą długotrwałe skutki; mając na uwadze, że szeroko udokumentowano negatywny wpływ stosowania glifosatu na różnorodność biologiczną i środowisko naturalne; mając na uwadze, że na przykład w badaniu przeprowadzonym w USA w 2017 r. wykazano negatywną współzależność między stosowaniem glifosatu a dużą liczbą dorosłych osobników gatunku motyla monarchy, w szczególności na obszarach skoncentrowanej działalności rolnej(15);

Q.  mając na uwadze, że zezwolenie na wprowadzenie do obrotu genetycznie zmodyfikowanej kukurydzy spowoduje zwiększenie popytu na jej uprawę w państwach trzecich; mając na uwadze, że, jak wspomniano wyżej, w stosunku do zmodyfikowanych genetycznie roślin tolerujących herbicydy (w porównaniu do roślin niezmodyfikowanych genetycznie) stosuje się większe i powtarzane dawki herbicydów, ponieważ opracowano je właśnie w tym celu;

R.  mając na uwadze, że Unia jest stroną Konwencji ONZ o różnorodności biologicznej, w myśl której strony ponoszą odpowiedzialność za zapewnienie, aby działalność w ramach ich jurysdykcji nie powodowała szkody w środowisku innych państw(16); mając na uwadze, że decyzja w sprawie zezwolenia na wprowadzenie do obrotu genetycznie zmodyfikowanej kukurydzy podlega jurysdykcji Unii;

S.  mając na uwadze, że rozwój zmodyfikowanych genetycznie upraw tolerujących szereg selektywnych herbicydów wynika głównie z gwałtownej zmiany odporności chwastów na glifosat w krajach, które w znacznym stopniu uzależnione są od upraw zmodyfikowanych genetycznie; mając na uwadze, że w 2015 r. na świecie istniało co najmniej 29 gatunków chwastów odpornych na glifosat(17);

T.  mając na uwadze, że Stały Komitet ds. Łańcucha Żywnościowego i Zdrowia Zwierząt, o którym mowa w art. 35 rozporządzenia (WE) nr 1829/2003, nie wydał opinii w wyniku głosowania w dniu 23 kwietnia 2018 r.;

U.  mając na uwadze, że Komisja niejednokrotnie wyrażała ubolewanie, że od czasu wejścia w życie rozporządzenia (WE) nr 1829/2003 musiała przyjmować decyzje zatwierdzające bez wsparcia ze strony Stałego Komitetu ds. Łańcucha Żywnościowego i Zdrowia Zwierząt, oraz że zwrot dokumentacji do Komisji w celu podjęcia ostatecznej decyzji, który zdecydowanie stanowi wyjątek w całej procedurze, stał się normą, jeśli chodzi o podejmowanie decyzji w sprawie zatwierdzania genetycznie zmodyfikowanej żywności i paszy; mając na uwadze, że praktykę tę jako niedemokratyczną potępił również przewodniczący Juncker(18);

V.  mając na uwadze, że w dniu 28 października 2015 r. Parlament odrzucił w pierwszym czytaniu(19) wniosek ustawodawczy z dnia 22 kwietnia 2015 r. zmieniający rozporządzenie (WE) nr 1829/2003 oraz wezwał Komisję do wycofania tego wniosku i przedstawienia nowego;

W.  mając na uwadze, że w motywie 14 rozporządzenia (UE) nr 182/2011 stwierdzono, że Komisja powinna – tak dalece, jak to możliwe – działać w taki sposób, aby unikać sprzeciwiania się jakiemukolwiek dominującemu stanowisku, jakie może wyłonić się w komitecie odwoławczym przeciwko stosowności aktu wykonawczego, zwłaszcza jeżeli akt dotyczy tak wrażliwych kwestii jak zdrowie konsumentów, bezpieczeństwo żywności i środowisko naturalne;

X.  mając na uwadze, że rozporządzenie (WE) nr 1829/2003 stanowi, iż genetycznie zmodyfikowana żywność lub pasza nie mogą mieć szkodliwego wpływu na zdrowie ludzi, zdrowie zwierząt i na środowisko oraz że przy sporządzaniu decyzji o odnowieniu zezwolenia Komisja bierze pod uwagę wszelkie odnośne przepisy prawa unijnego, a także inne uzasadnione czynniki istotne dla sprawy;

1.  uważa, że projekt decyzji wykonawczej Komisji przekracza uprawnienia wykonawcze przewidziane w rozporządzeniu (WE) nr 1829/2003;

2.  uważa, że projekt decyzji wykonawczej Komisji jest niespójny z prawem Unii, gdyż nie odpowiada celowi rozporządzenia (WE) nr 1829/2003 zakładającemu – zgodnie z zasadami ogólnymi określonymi przez Parlament Europejski i Radę w rozporządzeniu (WE) nr 178/2002(20) – stworzenie podstawy do zapewnienia wysokiego poziomu ochrony życia i zdrowia ludzkiego, zdrowia i dobrostanu zwierząt, środowiska naturalnego oraz interesów konsumenta w związku z genetycznie zmodyfikowaną żywnością i paszą, przy jednoczesnym zapewnieniu skutecznego funkcjonowania rynku wewnętrznego;

3.  wzywa Komisję do wycofania projektu decyzji wykonawczej;

4.  wzywa Komisję do zawieszenia wszelkich decyzji wykonawczych dotyczących wniosków o zezwolenie dotyczące GMO do czasu zmiany procedury zatwierdzania w sposób pozwalający wyeliminować niedociągnięcia obecnej procedury, która okazała się nieodpowiednia;

5.  apeluje w szczególności do Komisji o wywiązanie się z zobowiązań wynikających z Konwencji ONZ o różnorodności biologicznej przez zawieszenie całego importu zmodyfikowanych genetycznie roślin odpornych na glifosat;

6.  apeluje w szczególności do Komisji o niezezwalanie na import na potrzeby zastosowań związanych z żywnością lub paszą żadnych genetycznie zmodyfikowanych roślin, którym nadano odporność na herbicyd niezatwierdzony do użytku na terenie Unii (w tym przypadku glufosynat, w odniesieniu do którego zezwolenie na użytkowanie wygasa w dniu 31 lipca 2018 r.);

7.  wzywa Komisję, aby nie zatwierdzała żadnych roślin zmodyfikowanych genetycznie tolerujących herbicydy bez przeprowadzenia pełnej oceny pozostałości pochodzących z oprysków herbicydami uzupełniającymi i ich komercyjnymi formami użytkowymi stosowanymi w krajach uprawy;

8.  wzywa Komisję, aby w pełni uwzględniała ocenę ryzyka stosowania herbicydów uzupełniających i ich pozostałości w ocenie ryzyka roślin zmodyfikowanych genetycznie tolerujących herbicydy, niezależnie od tego, czy dana roślina zmodyfikowana genetycznie jest przeznaczona do uprawy w Unii, czy też ma być importowana do Unii jako żywność i pasza;

9.  przypomina o swoim zaangażowaniu na rzecz przyspieszenia prac nad wnioskiem Komisji zmieniającym rozporządzenie (UE) nr 182/2011 w celu zapewnienia, by, między innymi, w przypadku braku opinii Stałego Komitetu ds. Łańcucha Żywnościowego i Zdrowia Zwierząt w odniesieniu do zatwierdzeń GMO przeznaczonych do żywności lub pasz Komisja wycofała wniosek; apeluje do Rady, aby w trybie pilnym przystąpiła do swoich prac nad tym samym wnioskiem Komisji;

10.  zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji Radzie i Komisji oraz rządom i parlamentom państw członkowskich.

(1) Dz.U. L 268 z 18.10.2003, s. 1.
(2) Dz.U. L 55 z 28.2.2011, s. 13.
(3) https://efsa.onlinelibrary.wiley.com/doi/10.2903/j.efsa.2017.5000
(4)––––––––––––––––––––––– – Rezolucja z dnia 16 stycznia 2014 r. w sprawie wniosku dotyczącego decyzji Rady w sprawie wprowadzenia do obrotu w celu uprawy, zgodnie z dyrektywą 2001/18/WE Parlamentu Europejskiego i Rady, kukurydzy (Zea mays L., linia 1507) zmodyfikowanej genetycznie w celu uzyskania odporności na niektóre szkodniki z rzędu Lepidoptera (łuskoskrzydłe) (Dz.U. C 482 z 23.12.2016, s. 110).Rezolucja z dnia 16 grudnia 2015 r. w sprawie decyzji wykonawczej Komisji (UE) 2015/2279 z dnia 4 grudnia 2015 r. zezwalającej na wprowadzenie do obrotu produktów zawierających genetycznie zmodyfikowaną kukurydzę NK603 × T25, składających się z niej lub z niej wyprodukowanych (Dz.U. C 399 z 24.11.2017, s. 71).Rezolucja z dnia 3 lutego 2016 r. w sprawie projektu decyzji wykonawczej Komisji zezwalającej na wprowadzenie do obrotu produktów zawierających genetycznie zmodyfikowaną soję MON 87705 × MON 89788, składających się z niej lub z niej wyprodukowanych (Dz.U. C 35 z 31.1.2018, s. 19).Rezolucja z dnia 3 lutego 2016 r. w sprawie projektu decyzji wykonawczej Komisji zezwalającej na wprowadzenie do obrotu produktów zawierających genetycznie zmodyfikowaną soję MON 87708 × MON 89788, składających się z niej lub z niej wyprodukowanych (Dz.U. C 35 z 31.1.2018, s. 17).Rezolucja z dnia 3 lutego 2016 r. w sprawie projektu decyzji wykonawczej Komisji zezwalającej na wprowadzenie do obrotu produktów zawierających genetycznie zmodyfikowaną soję FG72 (MST-FGØ72-2), składających się z niej lub z niej wyprodukowanych (Dz.U. C 35 z 31.1.2018, s. 15).Rezolucja z dnia 8 czerwca 2016 r. w sprawie projektu decyzji wykonawczej Komisji zezwalającej na wprowadzenie do obrotu produktów zawierających genetycznie zmodyfikowaną kukurydzę Bt11 × MIR162 × MIR604 × GA21, składających się z niej lub z niej wyprodukowanych oraz produktów zawierających genetycznie zmodyfikowane odmiany kukurydzy łączące dwie lub trzy spośród modyfikacji genetycznych (Dz.U. C 86 z 6.3.2018, s. 108).Rezolucja z dnia 8 czerwca 2016 r. w sprawie projektu decyzji wykonawczej Komisji w sprawie wprowadzenia do obrotu zmodyfikowanego genetycznie goździka (Dianthus caryophyllus L., linia SHD-27531-4) (Dz.U. C 86 z 6.3.2018, s. 111).Rezolucja z dnia 6 października 2016 r. w sprawie projektu decyzji wykonawczej Komisji dotyczącej odnowienia zezwolenia na wprowadzenie do obrotu w celu uprawy materiału siewnego zmodyfikowanej genetycznie kukurydzy MON 810 (Teksty przyjęte, P8_TA(2016)0388).Rezolucja z dnia 6 października 2016 r. w sprawie projektu decyzji wykonawczej Komisji zezwalającej na wprowadzenie do obrotu produktów zawierających genetycznie zmodyfikowaną kukurydzę MON 810 (Teksty przyjęte, P8_TA(2016)0389).Rezolucja z dnia 6 października 2016 r. w sprawie projektu decyzji wykonawczej Komisji dotyczącej wprowadzenia do obrotu w celu uprawy materiału siewnego zmodyfikowanej genetycznie kukurydzy Bt11 (Teksty przyjęte, P8_TA(2016)0386).Rezolucja z dnia 6 października 2016 r. w sprawie projektu decyzji wykonawczej Komisji dotyczącej wprowadzenia do obrotu w celu uprawy materiału siewnego zmodyfikowanej genetycznie kukurydzy 1507 (Teksty przyjęte, P8_TA(2016)0387).Rezolucja z dnia 6 października 2016 r. w sprawie projektu decyzji wykonawczej Komisji zezwalającej na wprowadzenie do obrotu produktów zawierających genetycznie zmodyfikowaną bawełnę 281-24-236 × 3006-210-23 × MON 88913, składających się z niej lub z niej wyprodukowanych (Teksty przyjęte, P8_TA(2016)0390).Rezolucja z dnia 5 kwietnia 2017 r. w sprawie projektu decyzji wykonawczej Komisji zezwalającej na wprowadzenie do obrotu produktów zawierających genetycznie zmodyfikowaną kukurydzę Bt11 × 59122 × MIR604 × 1507 × GA21, składających się z niej lub z niej wyprodukowanych oraz produktów zawierających genetycznie zmodyfikowane odmiany kukurydzy łączące dwie, trzy lub cztery spośród modyfikacji genetycznych Bt11, 59122, MIR604, 1507 i GA21, składających się z nich lub z nich wyprodukowanych, zgodnie z rozporządzeniem (WE) nr 1829/2003 Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie genetycznie zmodyfikowanej żywności i paszy (Teksty przyjęte, P8_TA(2017)0123).Rezolucja z dnia 17 maja 2017 r. w sprawie projektu decyzji wykonawczej Komisji zezwalającej na wprowadzenie do obrotu produktów zawierających genetycznie zmodyfikowaną kukurydzę DAS-40278-9, składających się z niej lub z niej wyprodukowanych, na mocy rozporządzenia (WE) nr 1829/2003 Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie genetycznie zmodyfikowanej żywności i paszy (Teksty przyjęte, P8_TA(2017)0215).Rezolucja z dnia 17 maja 2017 r. w sprawie projektu decyzji wykonawczej Komisji zezwalającej na wprowadzenie do obrotu na mocy rozporządzenia (WE) nr 1829/2003 Parlamentu Europejskiego i Rady produktów zawierających genetycznie zmodyfikowaną bawełnę GHB119 (BCS-GHØØ5-8), składających się z niej lub z niej wyprodukowanych (Teksty przyjęte, P8_TA(2017)0214).Rezolucja z dnia 13 września 2017 r. w sprawie projektu decyzji wykonawczej Komisji zezwalającej na wprowadzenie do obrotu produktów zawierających genetycznie zmodyfikowaną soję DAS-68416-4, składających się z niej lub z niej wyprodukowanych, na mocy rozporządzenia (WE) nr 1829/2003 Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie genetycznie zmodyfikowanej żywności i paszy (Teksty przyjęte, P8_TA(2017)0341).Rezolucja z dnia 4 października 2017 r. w sprawie projektu decyzji wykonawczej Komisji zezwalającej na wprowadzenie do obrotu produktów zawierających genetycznie zmodyfikowaną soję FG72 × A5547-127, składających się z niej lub z niej wyprodukowanych, na mocy rozporządzenia (WE) nr 1829/2003 Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie genetycznie zmodyfikowanej żywności i paszy (Teksty przyjęte, P8_TA(2017)0377).Rezolucja z dnia 4 października 2017 r. w sprawie projektu decyzji wykonawczej Komisji zezwalającej na wprowadzenie do obrotu produktów zawierających genetycznie zmodyfikowaną soję DAS-44406-6, składających się z niej lub z niej wyprodukowanych, na mocy rozporządzenia (WE) nr 1829/2003 Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie genetycznie zmodyfikowanej żywności i paszy (Teksty przyjęte, P8_TA(2017)0378).Rezolucja z dnia 24 października 2017 r. w sprawie projektu decyzji wykonawczej Komisji odnawiającej zezwolenie na wprowadzenie do obrotu produktów zawierających genetycznie zmodyfikowaną kukurydzę DAS-Ø15Ø7-1, składających się z niej lub z niej wyprodukowanych, na mocy rozporządzenia (WE) nr 1829/2003 Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie genetycznie zmodyfikowanej żywności i paszy (Teksty przyjęte, P8_TA(2017)0396).Rezolucja z dnia 24 października 2017 r. w sprawie projektu decyzji wykonawczej Komisji zezwalającej na wprowadzenie do obrotu produktów zawierających genetycznie zmodyfikowaną soję 305423 × 40-3-2 (DP-3Ø5423-1 × MON-Ø4Ø32-6), składających się z niej lub z niej wyprodukowanych, na mocy rozporządzenia (WE) nr 1829/2003 Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie genetycznie zmodyfikowanej żywności i paszy (Teksty przyjęte, P8_TA(2017)0397).Rezolucja z dnia 24 października 2017 r. w sprawie projektu decyzji wykonawczej Komisji zezwalającej na wprowadzenie do obrotu produktów zawierających genetycznie zmodyfikowany rzepak MON 88302 × Ms8 × Rf3 (MON-883Ø2-9 × ACSBNØØ5-8 × ACS-BNØØ3-6), MON 88302 × Ms8 (MON-883Ø2-9 × ACSBNØØ5-8) i MON 88302 × Rf3 (MON-883Ø2-9 × ACS-BNØØ3-6), składających się z niego lub z niego wyprodukowanych, na mocy rozporządzenia (WE) nr 1829/2003 Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie genetycznie zmodyfikowanej żywności i paszy (Teksty przyjęte, P8_TA(2017)0398).Rezolucja z dnia 1 marca 2018 r. w sprawie projektu decyzji wykonawczej Komisji dotyczącej odnowienia zezwolenia na wprowadzenie do obrotu produktów zawierających genetycznie zmodyfikowaną kukurydzę 59122 (DAS-59122-7), składających się z niej lub z niej wyprodukowanych, na mocy rozporządzenia (WE) nr 1829/2003 Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie genetycznie zmodyfikowanej żywności i paszy (Teksty przyjęte, P8_TA(2018)0051).Rezolucja z dnia 1 marca 2018 r. w sprawie projektu decyzji wykonawczej Komisji zezwalającej na wprowadzenie do obrotu produktów zawierających zmodyfikowaną genetycznie kukurydzę MON 87427 × MON 89034 × NK603 (MON-87427-7 × MON-89Ø34-3 × MON-ØØ6Ø3-6), składających się z niej lub z niej wyprodukowanych oraz produktów zawierających zmodyfikowane genetycznie odmiany kukurydzy łączące dwie spośród modyfikacji genetycznych MON 87427, MON 89034 i NK603, i uchylającej decyzję 2010/420/EU (Teksty przyjęte, P8_TA(2018)0052).Rezolucja z dnia 3 maja 2018 r. w sprawie projektu decyzji wykonawczej Komisji dotyczącej odnowienia zezwolenia na wprowadzenie do obrotu żywności i paszy wyprodukowanej z genetycznie zmodyfikowanego buraka cukrowego H7-1 (KM-ØØØH71-4) na mocy rozporządzenia (WE) nr 1829/2003 Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie genetycznie zmodyfikowanej żywności i paszy (Teksty przyjęte, P8_TA(2018)0197).
(5) https://efsa.onlinelibrary.wiley.com/doi/10.2903/j.efsa.2017.5000
(6) https://www.testbiotech.org/node/2130
(7) Dz.U. L 309 z 24.11.2009, s. 1.
(8) Ust. 7 załącznika do rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) 2015/404 (Dz.U. L 67 z 12.3.2015, s. 6).
(9) Wnioski EFSA z weryfikacji oceny ryzyka stwarzanego przez pestycydy dotyczącej substancji czynnej glifosat. Dziennik EFSA 2015, 13 (11):4302 http://onlinelibrary.wiley.com/doi/10.2903/j.efsa.2015.4302/epdf
(10) https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC3955666
(11) Rozporządzenie wykonawcze Komisji (UE) 2017/660 z dnia 6 kwietnia 2017 r. dotyczące wieloletniego skoordynowanego unijnego programu kontroli na lata 2018, 2019 i 2020, mającego na celu zapewnienie zgodności z najwyższymi dopuszczalnymi poziomami pozostałości pestycydów w żywności pochodzenia roślinnego i zwierzęcego oraz na jej powierzchni, a także mającego na celu ocenę narażenia konsumenta na te pozostałości (Dz.U. L 94 z 7.4.2017, s. 12).
(12) Rozporządzenie wykonawcze Komisji (UE) 2018/555 z dnia 9 kwietnia 2018 r. dotyczące wieloletniego skoordynowanego unijnego programu kontroli na lata 2019, 2020 i 2021, mającego na celu zapewnienie zgodności z najwyższymi dopuszczalnymi poziomami pozostałości pestycydów w żywności pochodzenia roślinnego i zwierzęcego oraz na jej powierzchni, a także mającego na celu ocenę narażenia konsumenta na te pozostałości (Dz.U. L 92 z 10.4.2018, s. 6).
(13) https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC5236067/
(14) https://efsa.onlinelibrary.wiley.com/doi/epdf/10.2903/j.efsa.2015.4302
(15) https://onlinelibrary.wiley.com/doi/abs/10.1111/ecog.02719
(16) Art. 3 https://www.cbd.int/convention/articles/default.shtml?a=cbd-03
(17) https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC5606642/
(18) Na przykład w przemówieniu inauguracyjnym podczas posiedzenia plenarnego Parlamentu Europejskiego, włączonym do wytycznych politycznych dla kolejnej Komisji Europejskiej (Strasburg, dnia 15 lipca 2014 r.) lub w orędziu o stanie Unii z 2016 r. (Strasburg, dnia 14 września 2016 r.).
(19) Dz.U. C 355 z 20.10.2017, s. 165.
(20) Dz.U. L 31 z 1.2.2002, s. 1.


Zgodność produktów rybołówstwa z kryteriami dostępu do rynku UE
PDF 177kWORD 62k
Rezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 30 maja 2018 r. w sprawie wdrożenia środków kontroli w celu stwierdzenia zgodności produktów rybołówstwa z kryteriami dostępu do rynku UE (2017/2129(INI))
P8_TA(2018)0223A8-0156/2018

Parlament Europejski,

–  uwzględniając rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1380/2013 z dnia 11 grudnia 2013 r. w sprawie wspólnej polityki rybołówstwa, zmieniające rozporządzenia Rady (WE) nr 1954/2003 i (WE) nr 1224/2009 oraz uchylające rozporządzenia Rady (WE) nr 2371/2002 i (WE) nr 639/2004 oraz decyzję Rady 2004/585/WE(1),

–  uwzględniając system kontroli w ramach wspólnej polityki rybołówstwa (WPRyb) obejmujący rozporządzenia Rady (WE) nr 1224/2009(2) i (WE) nr 1005/2008(3) oraz rozporządzenie (UE) nr 2017/2403 Parlamentu Europejskiego i Rady(4),

–  uwzględniając rozporządzenie (UE) nr 1379/2013 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 11 grudnia 2013 r. w sprawie wspólnej organizacji rynków produktów rybołówstwa i akwakultury zmieniające rozporządzenia Rady (WE) nr 1184/2006 i (WE) nr 1224/2009 i uchylające rozporządzenie Rady (WE) nr 104/2000(5),

–  uwzględniając rozporządzenie (WE) nr 854/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r. ustanawiające szczególne przepisy dotyczące organizacji urzędowych kontroli w odniesieniu do produktów pochodzenia zwierzęcego przeznaczonych do spożycia przez ludzi(6),

–  uwzględniając rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1026/2012 z dnia 25 października 2012 r. w sprawie określonych środków podejmowanych w celu ochrony stad ryb względem państw pozwalających na niezrównoważone połowy(7),

–  uwzględniając sprawozdanie specjalne Europejskiego Trybunału Obrachunkowego nr 19/2017 z grudnia 2017 r. pt. „Procedury przywozu – luki w ramach prawnych i nieskuteczne wdrażanie wpływają negatywnie na interesy finansowe UE”,

–  uwzględniając swoją rezolucję z dnia 27 kwietnia 2017 r. w sprawie zarządzania flotami rybackimi w regionach najbardziej oddalonych(8),

–  uwzględniając art. 52 Regulaminu oraz art. 1 ust. 1 lit. e) decyzji Konferencji Przewodniczących z dnia 12 grudnia 2002 r. w sprawie procedury udzielania zgody na sporządzenie sprawozdań z własnej inicjatywy i załącznik 3 do tej decyzji,

–  uwzględniając sprawozdanie Komisji Rybołówstwa (A8-0156/2018),

A.  mając na uwadze, że rynek UE jest największym na świecie rynkiem produktów rybołówstwa i akwakultury, a w 2016 r. przyjął 24 % łącznego przywozu światowego i w ponad 60 % zależy od przywozu, jeśli chodzi o konsumpcję tych produktów;

B.  mając na uwadze, że w swojej rezolucji z dnia 8 lipca 2010 r. w sprawie systemu przywozu produktów rybołówstwa i akwakultury do Unii Europejskiej(9) Parlament podkreślił, że jednym z kluczowych celów polityki UE w dziedzinie przywozu produktów rybołówstwa i akwakultury musi być zadbanie o to, aby przywożone produkty spełniały we wszystkich dziedzinach takie same wymogi, jakie nałożone są na produkcję unijną, a intensyfikacja wysiłków UE związanych ze zrównoważonym charakterem rybołówstwa jest niezgodna z przywozem produktów pochodzących z krajów, które prowadzą połowy, nie bacząc na trwałość zasobów rybnych;

C.  mając na uwadze, że komunikat Komisji z dnia 14 października 2015 r. pt. „Handel z korzyścią dla wszystkich - w kierunku bardziej odpowiedzialnej polityki handlowej i inwestycyjnej” (COM(2015)0497) zobowiązuje UE do prowadzenia bardziej odpowiedzialnej polityki handlowej jako instrumentu realizacji celów zrównoważonego rozwoju;

D.  mając na uwadze, że kontrolowanie spełniania przez producentów unijnych norm sanitarnych UE jest obowiązkiem państw członkowskich, podczas gdy w przypadku przywożonych produktów rybołówstwa Komisja zezwala państwom trzecim na wskazywanie zakładów posiadających zezwolenie na wywóz produktów rybołówstwa do UE, o ile mogą one zagwarantować równoważne normy;

E.  mając na uwadze, że najbardziej oddalone regiony UE na Karaibach, Oceanie Indyjskim i Oceanie Atlantyckim sąsiadują z różnymi państwami trzecimi, gdzie warunki połowów, produkcji i wprowadzania do obrotu nie zawsze są zgodne z normami europejskimi, co tworzy nieuczciwą konkurencję dla lokalnej produkcji;

F.  mając na uwadze, że istnieje wiele instrumentów międzynarodowych dotyczących rybaków, które należy ratyfikować i wdrażać – w tym konwencję Międzynarodowej Organizacji Pracy (MOP) nr 188 dotyczącą pracy w sektorze rybołówstwa (MOP C188), porozumienie Międzynarodowej Organizacji Morskiej z 2012 r. z Kapsztadu oraz Międzynarodową konwencję Międzynarodowej Organizacji Morskiej o wymaganiach w zakresie wyszkolenia, wydawania świadectw oraz pełnienia wacht dla załóg statków rybackich (konwencja STCW-F);

G.  mając na uwadze wnioski z opinii naukowej nr 3/2017 z dnia 29 listopada 2017 r. pt. „Żywność z oceanów”, która zaleca włączenie celów zrównoważonego rozwoju do wszystkich obszarów polityki Unii i stosowanie takiego samego podejścia na innych arenach działań międzynarodowych oraz wspieranie innych regionów świata, by znaleźć równowagę między celami gospodarczymi i ekologicznymi, które obejmują produkcję żywności i środowisko morskie;

1.  zwraca uwagę, że w celu wprowadzenia produktów rybołówstwa i akwakultury na rynek podmioty z UE muszą stosować się do szeregu uregulowań i rygorystycznych kryteriów, w tym przepisów dotyczących wspólnej polityki rybołówstwa, przepisów sanitarnych, norm pracy, norm bezpieczeństwa statków i norm środowiskowych, przy czym wszystkie te przepisy i normy są wspierane systemami służącymi zapewnieniu zgodności; jest przekonany, że łącznie wszystkie te aspekty zapewniają wysokie standardy w zakresie jakości i zrównoważoności produktu, których unijni konsumenci w sposób zasadny oczekują;

2.  uważa, że zapewnienie zgodności produktów rybołówstwa i akwakultury z krajów trzecich ze standardami UE odnoszącymi się do rozwoju zrównoważonego pod względem ekologicznym i społecznym będzie sprzyjać zrównoważonemu rozwojowi w tych krajach trzecich i przyczyni się do stworzenia bardziej uczciwej konkurencji między produktami unijnymi a produktami z krajów trzecich;

3.  wyraża zaniepokojenie, że przywóz takich produktów jest w mniejszym zakresie objęty kontrolą, przy czym głównym celem kontroli są normy sanitarne oraz przestrzeganie rozporządzenia w sprawie połowów NNN(10), przy czym celem tego ostatniego jest wyłącznie dopilnowanie, by produkt został złowiony zgodnie z obowiązującymi przepisami;

4.  podkreśla, że aby zapewnić równe traktowanie importowanych i europejskich produktów rybołówstwa i akwakultury, które powinno być kluczowym celem unijnej polityki rybołówstwa, UE powinna wymagać, aby wszystkie importowane produkty spełniały unijne normy ochrony i zarządzania, jak również wymogi w zakresie higieny nałożone przez prawodawstwo UE; zauważa, że pomogłoby to stworzyć uczciwszą konkurencję i podnieść standardy w dziedzinie eksploatacji zasobów morskich w państwach trzecich;

5.  uważa, że intensyfikacja wysiłków UE związanych z ochroną zasobów i zrównoważonym charakterem rybołówstwa, prowadzonych w ramach WPRyb, jest niezgodna z przywozem produktów rybołówstwa i akwakultury pochodzących z krajów, które zwiększają nakłady połowowe, nie bacząc na trwałość zasobów rybnych, a mając na względzie jedynie natychmiastowy zysk;

6.  wyraża obawę, że różne zasady wprowadzania produktów rybołówstwa na rynek tworzą dyskryminujące warunki rynkowe, które oddziałują niekorzystnie na rybaków i podmioty z sektora akwakultury z UE, i że z tego powodu należy zwiększyć i usprawnić kontrole produktów rybołówstwa i akwakultury;

7.  uważa, że należy usprawnić stosowanie rozporządzenia w sprawie kontroli(11) we wszystkich państwach członkowskich, tak aby było one stosowane w sposób jednolity i zharmonizowany na wszystkich odcinkach łańcucha dostaw, w tym w sprzedaży detalicznej i usługach restauracyjnych, a także w odniesieniu do produktów z UE, jak i pochodzących z importu; zaznacza, że to samo dotyczy przepisów odnoszących się do etykietowania;

Normy sanitarne

8.  wyraża zaniepokojenie, że system narzucony przez Unię i stosowany do celów weryfikacji przez właściwe organy państw trzecich norm sanitarnych dotyczących produktów rybołówstwa wywożonych do UE nie zapewnia dostatecznych gwarancji stałego stosowania norm;

9.  wzywa Komisję do zapewnienia większej ilości szkoleń, pomocy technicznej i mechanizmów budowania zdolności instytucjonalnych, by pomóc krajom rozwijającym się w stosowaniu się do przepisów UE; zachęca do takich inicjatyw jak program „Lepsze szkolenia na rzecz bezpieczniejszej żywności” realizowany przez Dyrekcję Generalną ds. Zdrowia i Bezpieczeństwa Żywności (DG SANTE), w ramach którego organizowane są sesje szkoleniowe na temat unijnych norm dotyczących produktów rybołówstwa i akwakultury skierowane do osób prowadzących kontrole urzędowe w krajach rozwijających się;

10.  podkreśla, że istotne znaczenie ma rygorystyczne objęcie importowanych produktów rybołówstwa i akwakultury, łącznie z paszą dla zwierząt i surowcami przeznaczonymi do jej produkcji, przepisami wspólnotowymi dotyczącymi standardów i kontroli sanitarnych z uwzględnieniem wszystkich ich aspektów (bezpieczeństwo żywności, identyfikowalność, zapobieganie), które są niezbędne do ochrony konsumentów; wzywa w związku z tym Komisję, aby poprawiła program inspekcji w państwach trzecich, dostosowując misje Biura ds. żywności i weterynarii, przede wszystkim poprzez zwiększenie liczby obiektów kontrolowanych podczas każdej misji, aby uzyskać wyniki dokładniej odzwierciedlające rzeczywistą sytuację w danym państwie trzecim;

11.  zwraca uwagę, że nawet kontrole przeprowadzone przez DG SANTE wykazały, że niektóre państwa trzecie nie są w stanie zagwarantować spełniania niezbędnych norm sanitarnych przez produkty, przynajmniej jeśli chodzi o statki rybackie, statki przetwórnie i chłodniowce, co utrudnia kontrole sanitarne przeprowadzane w punktach kontroli granicznej UE służące sprawdzeniu, czy są spełnione normy sanitarne;

12.  jest głęboko zaniepokojony doniesieniami o tym, że statki rybackie spoza UE prowadzące połowy na wodach Afryki Zachodniej doświadczają trudności w zagwarantowaniu identyfikowalności produktów i poszanowaniu norm sanitarnych; uważa, że nie można w pełni polegać na wiarygodności świadectw wydawanych przez państwa trzecie dla statków i zakładów upoważnionych do wywozu produktów do UE;

13.  uważa, że dopuszczanie możliwości delegowania przez państwa trzecie na inne wybrane państwa trzecie prawa do przyznawania takich świadectw – nawet jeżeli są to państwa nadbrzeżne – jest sprzeczne z koncepcją odpowiedzialności państwa bandery, która stanowi podstawę wspólnej polityki rybołówstwa, w tym z rozporządzeniem w sprawie połowów NNN, zwłaszcza z obowiązkami państwa bandery, które poświadcza świadectwo połowowe; jest zdania, że Komisja powinna skończyć z praktyką zezwalania państwom trzecim na delegowanie takiego uprawnienia na inne kraje;

14.  uważa ponadto, że właściwe organy powinny przeprowadzać kontrole fitosanitarne statków rybackich co najmniej raz w roku;

Prawa pracownicze

15.  przeciwstawia godne pochwały osiągnięcia państw członkowskich w ratyfikowaniu konwencji pracy dotyczących marynarzy i wyjątkowo słabe wyniki w ratyfikacji konwencji dotyczących rybaków oraz apeluje do państw członkowskich o szybkie ratyfikowanie odpowiednich instrumentów, w tym MOP C188, porozumienia z Kapsztadu dotyczącego rybaków i konwencji STCW-F;

16.  wyraża uznanie dla partnerów społecznych za pomyślne zastosowanie art. 155 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (TFUE) w negocjacjach dotyczących dyrektywy Rady (UE) 2017/159(12), która częściowo wdraża konwencję MOP C188, a jednocześnie wyraża ubolewanie, że dyrektywa nie obejmuje rybaków samozatrudnionych; wzywa Komisję do zakończenia tego procesu przez przedstawienie wniosku dotyczącego dyrektywy uzupełniającej zawierającej przepisy dotyczące egzekwowania, tak jak w przypadku żeglugi;

17.  wzywa w związku z tym Komisję do uruchomienia procedur niezbędnych do zastosowania art. 155 TFUE w odniesieniu do STCW-F w celu poprawy bezpieczeństwa na morzu podczas połowów, które są szeroko uznawane za jedno z najbardziej niebezpiecznych zajęć na świecie;

18.  popiera ciągłe wysiłki na rzecz poprawy unijnej polityki rybołówstwa w celu nadania jej charakteru bardziej zrównoważonego pod względem środowiskowym, a jednocześnie zapewnienia długoterminowego przetrwania społeczności nadbrzeżnych i źródła pełnowartościowej żywności; zestawia to z coraz większym otwarciem unijnego rynku na produkty rybołówstwa z państw trzecich, których systemy zarządzania nie są tak samo rygorystyczne; uważa, że stanowi to brak spójności między polityką rybołówstwa a polityką handlową;

Polityka handlowa

19.  ubolewa, że Komisja wysyła niekiedy sprzeczne sygnały państwom trzecim, na przykład w przypadku negocjowania umów o wolnym handlu z państwami, które zostały wstępnie uznane za niewspółpracujące na podstawie rozporządzenia w sprawie połowów NNN lub rozporządzenia w sprawie niezrównoważonych połowów(13), czy też rozszerzenia w inny sposób dostępu tych państw do rynku unijnego;

20.  apeluje do Komisji o zapewnienie ścisłej koordynacji unijnej polityki w zakresie handlu i rybołówstwa, łącznie z negocjacjami dotyczącymi umów handlowych obejmujących kwestie związane z rybołówstwem; dostrzega zasadnicze znaczenie przeprowadzenia analizy gospodarczego i społecznego wpływu umów o wolnym handlu na unijne produkty rybołówstwa, wprowadzenia w razie potrzeby stosownych zabezpieczeń i traktowania niektórych produktów rybołówstwa jako produkty wrażliwe;

21.  uważa, że UE, jako największy na świecie importer produktów rybołówstwa, ponosi wspólną polityczną odpowiedzialność z innymi dużymi importerami ryb za dopilnowanie, aby zasady handlu Światowej Organizacji Handlu (WTO) były zgodne z jak najwyższymi globalnymi standardami zarządzania rybołówstwem i jego ochrony; w tym celu wzywa Komisję do zagwarantowania, że pozycja sprawiedliwego, przejrzystego i zrównoważonego handlu rybami zostanie wzmocniona w dwustronnych i wielostronnych umowach handlowych zawieranych przez UE;

22.  podkreśla, że umowy o wolnym handlu i inne negocjowane przez Komisję umowy wielostronne zawierające postanowienia handlowe powinny zawierać wzmocnione rozdziały dotyczące zrównoważonego rozwoju uwzględniające szczególne kwestie w zakresie rybołówstwa, w których:

   w sposób jednoznaczny umacnia się wymogi zawarte w rozporządzeniu w sprawie połowów NNN i nakłada się na państwo trzecie obowiązek wszczęcia procedury mającej zapobiec temu, by ryby pochodzące z połowów NNN były wprowadzane na rynek, tak aby uniemożliwić wprowadzanie takich produktów do UE w sposób pośredni;
   nakłada się na państwa trzecie wymóg ratyfikowania i skutecznego wdrożenia kluczowych międzynarodowych instrumentów w zakresie rybołówstwa, takich jak Konwencja Narodów Zjednoczonych o prawie morza, porozumienie ONZ w sprawie zasobów rybnych, umowa FAO o środkach stosowanych przez państwo portu, porozumienie FAO o wspieraniu przestrzegania przez statki rybackie międzynarodowych środków ochrony i zarządzania, a także wymóg stosowania norm odpowiednich regionalnych organizacji ds. rybołówstwa (RFMO);

23.  wzywa do rzeczywistego uwzględniania interesów regionów najbardziej oddalonych podczas zawierania umów o partnerstwie w sprawie zrównoważonych połowów lub umów handlowych z państwami trzecimi oraz do przewidywania w razie potrzeby wyłączenia produktów wrażliwych;

24.  zwraca się do Komisji, aby przy sporządzaniu umowy w sprawie sytuacji po brexicie uwarunkowała dostęp do rynku unijnego w przypadku produktów rybołówstwa i akwakultury ze Zjednoczonego Królestwa od dostępu statków unijnych do wód brytyjskich i od stosowania WPRyb;

25.  wzywa Komisję do zaproponowania zmian w rozporządzeniu w sprawie GSP+(14), tak by uwzględnić ważne instrumenty w dziedzinie rybołówstwa, takie jak Konwencja Narodów Zjednoczonych o prawie morza, porozumienie ONZ w sprawie zasobów rybnych, porozumienia FAO o przestrzeganiu międzynarodowych środków ochrony i zarządzania, porozumienie FAO o środkach stosowanych przez państwo portu, wśród instrumentów, które muszą być ratyfikowane i stosowane, oraz by uwzględnić przepisy umożliwiające zawieszenie statusu GSP+, w przypadkach gdy przepisy tych instrumentów nie są stosowane;

26.  podkreśla, że w celu skorygowania niedociągnięć we wdrażaniu rozdziałów dotyczących handlu i zrównoważonego rozwoju w umowach o wolnym handlu oraz nadania mocy tym przepisom, powinny one obejmować wiążący mechanizm rozstrzygania sporów (w tym konsultacje międzyrządowe, procedurę panelową, publiczny dostęp do dokumentów i konsultacje ze społeczeństwem obywatelskim) z możliwością zastosowania kar w przypadku niewypełniania zobowiązań międzynarodowych;

27.  wyraża zaniepokojenie z powodu niedociągnięć i luk w kontroli celnej opisanych w sprawozdaniu specjalnym nr 19/2017 Europejskiego Trybunału Obrachunkowego oraz wzywa Komisję i państwa członkowskie do jak najszybszego wdrożenia zawartych w nim zaleceń;

28.  zauważa, że oprócz ogólnych obowiązków w zakresie ujawniania informacji niefinansowych w odniesieniu do dużych przedsiębiorstw, w przypadku dwóch problematycznych sektorów – drewna i minerałów z regionów ogarniętych konfliktami – na podmioty, niezależnie od ich rozmiaru (w tym MŚP), nałożono dodatkowe wymogi w zakresie wzmocnionego obowiązku zachowania należytej staranności, które należy zastosować w całym łańcuchu kontroli pochodzenia produktu; uważa, że wprowadzenie podobnego obowiązku odbyłoby się z korzyścią dla produktów rybołówstwa, i wzywa Komisję do zbadania, czy wykonalne jest wprowadzenie wymogów dotyczących należytej staranności w odniesieniu do produktów rybołówstwa;

Normy handlowe

29.  odnotowuje, że o choć przepisy rozporządzenia (UE) nr 1379/2013 w sprawie wspólnej organizacji rynków produktów rybołówstwa i akwakultury mają zastosowanie w odniesieniu do wszystkich produktów rybołówstwa i akwakultury, to przepisy w sprawie etykiet dla konsumentów mają zastosowanie wyłącznie do dość niewielkiej grupy produktów, z wyłączeniem produktów przygotowanych, konserwowanych lub przetworzonych; uważa, że należy zagwarantować konsumentom dokładniejsze informacje również na temat tych produktów poprzez obowiązkowe umieszczanie dodatkowych informacji na etykietach; uważa, że należy poprawić etykietowanie tych produktów w celu informowania konsumentów i zapewnienia identyfikowalności produktów rybołówstwa i akwakultury;

30.  zwraca się do Komisji, aby promowała kampanie informacyjne dotyczące wysiłków rybaków i podmiotów z sektora akwakultury w UE w zakresie zrównoważonego rozwoju, podkreślając wysokie normy dotyczące jakości i środowiska, wymagane przepisami UE w porównaniu z normami państwa trzecich;

31.  uważa, że ścisła zgodność ze wspólną polityką rybołówstwa i innymi przepisami prawa UE zapewnia przestrzeganie wysokich standardów środowiskowych, higieniczno-sanitarnych i socjalnych przez flotę unijną, w związku z czym wzywa Komisję do bezzwłocznego zbadania możliwości wprowadzenia znaku jakości służącego do oznaczania produktów rybołówstwa UE;

32.  wyraża przekonanie, że europejscy konsumenci często dokonywaliby innych wyborów, gdyby byli lepiej informowani o faktycznym charakterze produktów oferowanych do sprzedaży, o ich pochodzeniu geograficznym, jakości i warunkach, w jakich zostały wyprodukowane lub złowione;

33.  uważa, że obowiązkowe informacje na etykietach produktów rybołówstwa powinny również obejmować państwo bandery statku, który dokonał połowu;

34.  wyraża zadowolenie z faktu, że Komisja niedawno rozpoczęła ocenę norm handlowych – które przyjęto po raz pierwszy kilkadziesiąt lat temu – w celu określenia, które normy należy stosować w świetle aktualnych praktyk handlowych i technologii dostępnych w odniesieniu do identyfikowalności produktu;

System kontroli

35.  uważa, że trzy rozporządzenia przewidujące system kontroli stanowią zrównoważony pakiet i znacznie usprawniły zarządzanie sektorem rybołówstwa w UE;

36.  pochwala Komisję za sposób, w jaki egzekwuje rozporządzenie w sprawie połowów NNN w odniesieniu do państw trzecich, dowodząc, że UE może mieć znaczny wpływ na globalne rybołówstwo jako odpowiedzialne państwo zbytu; wzywa Komisję, by wywierała dalszą presję na inne państwa zbytu w celu wdrożenia środków zapobiegających dopuszczeniu ryb z połowów NNN na ich rynki;

37.  zwraca uwagę na opublikowane niedawno przez organizację społeczeństwa obywatelskiego sprawozdanie zawierające analizę przepływu produktów rybołówstwa przywożonych do krajów UE od 2010 r., czyli od wejścia w życie rozporządzenia w sprawie połowów NNN, i pokazujące, w jaki sposób niedociągnięcia w zakresie kontroli przywozu z krajów trzecich do państw członkowskich oraz nieujednolicone przepisy mogą otwierać drogę do wprowadzania na rynek unijny produktów niespełniających kryteriów; w związku z tym zachęca państwa członkowskie oraz państwa tranzytu i przeznaczenia do lepszej koordynacji, aby zagwarantować, że świadectwa połowowe wydawane w odniesieniu do przywozu produktów rybnych będą dokładniej analizowane; uważa, że podstawowe znaczenie ma przyjęcie europejskiego skomputeryzowanego systemu służącego ułatwieniu ujednoliconej i skoordynowanej kontroli przywozu produktów rybnych do państw członkowskich;

38.  uważa, że Komisja i niektóre państwa członkowskie nie wdrożyły dokładnie ani nie zapewniły egzekwowania wszystkich trzech rozporządzeń, co stwierdzono w dokumentach opracowanych przez Komisję, Trybunał Obrachunkowy i niezależnych obserwatorów;

39.  uważa, że oprócz stosowania rozporządzenia w sprawie połowów NNN należy prowadzić surowsze kontrole procesu wprowadzania do obrotu ryb pochodzących z takich połowów, mianowicie przez bardziej rygorystyczne kontrole w państwach członkowskich i przedsiębiorstwach, co do których podejrzewa się, że zaopatrują się w produkty pochodzące z nielegalnego rybołówstwa;

40.  zwraca się do Komisji, by wykorzystała wszystkie dostępne instrumenty w celu zadbania o to, by wszystkie kraje eksportujące produkty rybołówstwa i akwakultury do UE stosowały rygorystyczną politykę ochrony zasobów; zachęca Komisję do współpracy z tymi krajami na wszystkich właściwych forach, a szczególnie w ramach RFMO;

41.  zauważa, że braki we wdrażaniu dotyczyły wielu aspektów i obejmują:

   niejednolite poziomy kar i niewdrożenie systemu punktów w różnych państwach członkowskich;
   kary, które nie zawsze są wystarczająco odstraszające, skuteczne i proporcjonalne, by zapobiec powtórzeniu się naruszenia;
   niezadowalające gromadzenie danych przez państwa członkowskie i niedostateczną wymianę danych między państwami członkowskimi, zwłaszcza z uwagi na brak wspólnej i kompatybilnej bazy danych;
   niedostateczną identyfikowalność ryb, w tym w przypadku przekraczania granic krajowych;
   niedostateczną kontrolę praktyk ważenia;
   znaczne różnice w kontroli przywozu i w punkcie wjazdu, w tym w odniesieniu do świadectw połowowych;
   brak jasnej i jednolitej definicji poważnego naruszenia w państwach członkowskich;

42.  podkreśla konieczność zadbania o to, by przywożone produkty odrzucone w porcie w jednym państwie członkowskim nie mogły zostać wprowadzone na rynek wspólnotowy przez port w innym państwie członkowskim;

43.  zgadza się, że niektóre przepisy rozporządzenia w sprawie systemu kontroli można różnie interpretować, co utrudnia jednolite wdrażanie, uważa jednak, że przy dostatecznej otwartości i woli politycznej Komisja i państwa członkowskie mogłyby zwiększyć wysiłki w celu zapewnienia bardziej zharmonizowanego wdrażania obowiązującego prawodawstwa, np. poprzez wykorzystywanie wytycznych i wykładni;

44.  zauważa, że taka była intencja powołania grupy eksperckiej ds. przestrzegania zobowiązań w ramach systemu kontroli połowów w Unii Europejskiej, którą utworzono w ramach reformy WPRyb jako forum szczerej i obiektywnej dyskusji na temat niedociągnięć, i wyraża ubolewanie, że jak dotąd grupa nie rozwinęła się w tym kierunku;

45.  uważa, że pozostaje jeszcze wiele do zrobienia, aby zachęcać do pełnego wdrożenia systemu kontroli, łącznie z odpowiednimi działaniami w następstwie wykrytych naruszeń, z lepszą sprawozdawczością ze strony państw członkowskich dotyczącą podjętych działań i z wymianą informacji między państwami członkowskimi a Komisją;

46.  wzywa Komisję do wykorzystania wszystkich dostępnych jej instrumentów, aby zachęcić państwa członkowskie do pełnego wdrożenia przepisów w zakresie systemu kontroli, w tym, w stosownych przypadkach, poprzez wstrzymanie środków z Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego;

47.  przypomina o wniosku zawartym w rezolucji z dnia 25 października 2016 r. pt. „W jaki sposób ujednolicić kontrole rybołówstwa w Europie?”(15), zgodnie z którym przegląd rozporządzenia w sprawie kontroli lub rozporządzenia w sprawie połowów NNN musi być ukierunkowany i skoncentrowany jedynie na tych aspektach, które utrudniają przeprowadzanie skutecznych i jednolitych kontroli we wszystkich państwach Unii;

48.  wzywa do rozszerzenia uprawnień Europejskiej Agencji Kontroli Rybołówstwa (EFCA ) na kontrole statków objętych umowami w sprawie połowów, w tym na podstawie współpracy z właściwymi organami państwa sygnatariusza, oraz do przyznania jej niezbędnych zasobów;

49.  głęboko ubolewa nad decyzją Komisji o rozpoczęciu kompleksowego przeglądu całego systemu kontroli bez przeprowadzenia odpowiednich konsultacji publicznych ani w sprawie wdrożenia rozporządzenia w sprawie połowów NNN, mandatu EFCA, ani przeglądu całego pakietu, czego wymaga się w wytycznych dotyczących lepszego stanowienia prawa; uważa, że formalne konsultacje publiczne na temat wszystkich tych aspektów poprzedzające wniosek dotyczący przeglądu umożliwiłyby wszystkim zainteresowanym stronom wniesienie stosownego wkładu w przegląd tego najważniejszego filaru WPRyb;

50.  zdecydowanie podkreśla, że przegląd nie może prowadzić do osłabienia aktualnych środków, lecz powinien poprawić i wzmocnić równe warunki działania w dziedzinie kontroli rybołówstwa, ponieważ stanowi to jedyny możliwy sposób na zagwarantowanie „wspólnego” wymiaru wspólnej polityki rybołówstwa;

51.  podkreśla, że do podstawowych zasad zmienionego systemu kontroli muszą należeć:

   ogólnounijne standardy i normy dotyczące inspekcji na morzu, w portach i w całym łańcuchu kontroli pochodzenia produktu;
   możliwość pełnego prześledzenia drogi, jaką ryba przebyła w całym łańcuchu kontroli pochodzenia produktu, od statku do końcowego punktu sprzedaży;
   pełne dane dotyczące połowów dokonanych przez wszystkie podmioty, w tym statki o długości poniżej dziesięciu metrów i podczas połowów rekreacyjnych;
   wspólne poziomy kar we wszystkich państwach członkowskich;
   wspólna definicja tego, co stanowi naruszenie;
   system punktów stosowany przez wszystkie państwa członkowskie w jednakowy sposób;
   kary, które są wystarczająco odstraszające, skuteczne i proporcjonalne;
   system wymiany wszystkich informacji – dostępnych Komisji i wszystkim państwom członkowskim – dotyczących zaobserwowanych naruszeń oraz prawnych i sądowych działań następczych, które są dostępne dla wszystkich państw członkowskich i Komisji;
   pełne przyjęcie ulepszeń dostępnych technologii oraz zdolność do przyjmowania przyszłych technologii w miarę ich rozwoju bez konieczności zmian legislacyjnych;
   jednoznaczne określenie obowiązków Komisji i państw członkowskich oraz, w odpowiednich przypadkach, regionów w obrębie poszczególnych państw członkowskich;
   brak regionalizacji rozporządzenia w sprawie kontroli;

52.  wzywa Komisję do jak najszybszego przedstawienia wniosku dotyczącego zmiany rozporządzenia w sprawie kontroli;

53.  nalega, by postanowienia i zasady rozporządzenia w sprawie połowów NNN nie zostały w jakikolwiek sposób zmienione lub osłabione z uwagi na ogromny sukces tego rozporządzenia i jego wpływ na rybołówstwo na całym świecie;

54.  nalega, by uczestnictwo państw trzecich w procesach wstępnej identyfikacji, identyfikacji i wpisania do wykazu rozporządzenia w sprawie połowów NNN nie podlegało jakiejkolwiek ingerencji politycznej i by skreślenie z wykazu następowało wyłącznie na podstawie pełnego osiągnięcia przez dane państwo postępów, które Komisja uznała za konieczne;

55.  uważa, że należy umocnić rolę Europejskiej Agencji Kontroli Rybołówstwa, aby umożliwić jej większe zaangażowanie w egzekwowanie rozporządzenia w sprawie kontroli i rozporządzenia w sprawie połowów NNN, w tym w weryfikację i kontrolę krzyżową danych w całym łańcuchu kontroli pochodzenia produktu, planowanie i koordynację inspekcji prowadzonych przez Komisję i państwa członkowskie oraz weryfikację świadectw połowowych;

o
o   o

56.  zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji Radzie i Komisji.

(1) Dz.U. L 354 z 28.12.2013, s. 22.
(2) Rozporządzenie Rady (WE) nr 1224/2009 z dnia 20 listopada 2009 r. ustanawiające wspólnotowy system kontroli w celu zapewnienia przestrzegania przepisów wspólnej polityki rybołówstwa, zmieniające rozporządzenia (WE) nr 847/96, (WE) nr 2371/2002, (WE) nr 811/2004, (WE) nr 768/2005, (WE) nr 2115/2005, (WE) nr 2166/2005, (WE) nr 388/2006, (WE) nr 509/2007, (WE) nr 676/2007, (WE) nr 1098/2007, (WE) nr 1300/2008, (WE) nr 1342/2008 i uchylające rozporządzenia (EWG) nr 2847/93, (WE) nr 1627/94 oraz (WE) nr 1966/2006, (Dz.U. L 343 z 22.12.2009, s. 1).
(3) Rozporządzenie Rady (WE) nr 1005/2008 z dnia 29 września 2008 r. ustanawiające wspólnotowy system zapobiegania nielegalnym, nieraportowanym i nieuregulowanym połowom oraz ich powstrzymywania i eliminowania, zmieniające rozporządzenia (EWG) nr 2847/93, (WE) nr 1936/2001 i (WE) nr 601/2004 oraz uchylające rozporządzenia (WE) nr 1093/94 i (WE) nr 1447/1999, (Dz.U. L 286 z 29.10.2008, s. 1).
(4) Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2017/2403 z dnia 12 grudnia 2017 r. sprawie zrównoważonego zarządzania zewnętrznymi flotami rybackimi oraz uchylające rozporządzenie Rady (WE) nr 1006/2008, (Dz.U. Dz.U. L 347 z 28.12.2017, s. 81).
(5) Dz.U. L 354 z 28.12.2013, s. 1.
(6) Dz.U. L 139 z 30.4.2004, s. 206.
(7) Dz.U. L 316 z 14.11.2012, s. 34.
(8) Teksty przyjęte, P8_TA(2017)0195.
(9) Dz.U. C 351E z 2.12.2011, s. 119.
(10) Rozporządzenie Rady (WE) nr 1005/2008.
(11) Rozporządzenie Rady (WE) nr 1224/2009.
(12) Dz.U. L 25 z 31.1.2017, s. 12.
(13) Rozporządzenie (UE) nr 1026/2012.
(14) Rozporządzenie (UE) nr 978/2012; (Dz.U. L 303 z 31.10.2012, s. 1).
(15) Teksty przyjęte, P8_TA(2016)0407.


Przyszłość produkcji żywności i rolnictwa
PDF 259kWORD 87k
Rezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 30 maja 2018 r. w sprawie przyszłości produkcji żywności i rolnictwa (2018/2037(INI))
P8_TA(2018)0224A8-0178/2018

Parlament Europejski,

–  uwzględniając komunikat Komisji z dnia 29 listopada 2017 r. pt. „Przyszłość rolnictwa i produkcji żywności” (COM(2017)0713),

–  uwzględniając art. 38 i 39 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (TFUE) ustanawiające wspólną politykę rolną (WPR) i jej cele,

–  uwzględniając art. 40 i 42 TFUE, które ustanawiają wspólną organizację rynków produktów rolnych oraz określają zakres, w jakim reguły konkurencji stosuje się do produkcji rolnej i handlu produktami rolnymi,

–  uwzględniając art. 13 TFUE,

–  uwzględniając art. 349 TFUE, który definiuje status regionów najbardziej oddalonych oraz określa warunki stosowania postanowień Traktatów w odniesieniu do tych regionów,

–  uwzględniając rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2017/2393 z dnia 13 grudnia 2017 r. zmieniające rozporządzenia (UE) nr 1305/2013 w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW), (UE) nr 1306/2013 w sprawie finansowania wspólnej polityki rolnej, zarządzania nią i monitorowania, (UE) nr 1307/2013 ustanawiające przepisy dotyczące płatności bezpośrednich dla rolników na podstawie systemów wsparcia w ramach wspólnej polityki rolnej, (UE) nr 1308/2013 ustanawiające wspólną organizację rynków produktów rolnych oraz (UE) nr 652/2014 ustanawiające przepisy w zakresie zarządzania wydatkami odnoszącymi się do łańcucha żywnościowego, zdrowia zwierząt i dobrostanu zwierząt oraz dotyczącymi zdrowia roślin i materiału przeznaczonego do reprodukcji roślin(1) („rozporządzenie zbiorcze”),

–  uwzględniając dyrektywę Rady 98/58/WE z dnia 20 lipca 1998 r. dotyczącą ochrony zwierząt hodowlanych(2),

–  uwzględniając dokument informacyjny Europejskiego Trybunału Obrachunkowego na temat przyszłości WPR, opublikowany w dniu 19 marca 2018 r.,

–  uwzględniając dyrektywę Parlamentu Europejskiego i Rady 2009/128/WE z dnia 21 października 2009 r. ustanawiającą ramy wspólnotowego działania na rzecz zrównoważonego stosowania pestycydów(3), a także sprawozdanie Komisji z dnia 10 października 2017 r. w sprawie krajowych planów działania państw członkowskich oraz postępów we wdrażaniu dyrektywy 2009/128/WE w sprawie zrównoważonego stosowania pestycydów (COM(2017)0587),

–  uwzględniając decyzję Parlamentu z dnia 6 lutego 2018 r. w sprawie powołania komisji specjalnej ds. unijnej procedury wydawania zezwoleń na dopuszczenie pestycydów do obrotu, jej zakresu odpowiedzialności, składu liczbowego i czasu trwania mandatu(4),

–  uwzględniając sprawozdania specjalne Europejskiego Trybunału Obrachunkowego nr 16/2017 pt. „Programowanie w zakresie rozwoju obszarów wiejskich – należy dążyć do uproszczenia i bardziej skoncentrować się na rezultatach” oraz nr 21/2017 pt. „Zazielenianie – bardziej złożony system wsparcia dochodów, który nie jest jeszcze skuteczny pod względem środowiskowym”,

–  uwzględniając dokument Komisji otwierający debatę z dnia 28 czerwca 2017 r. na temat przyszłości finansów UE (COM(2017)0358),

–  uwzględniając komunikat Komisji z dnia 14 lutego 2018 r. pt. „Nowe, nowoczesne wieloletnie ramy finansowe dla Unii Europejskiej, która skutecznie realizuje swoje priorytety po 2020 r.”(COM(2018)0098),

–  uwzględniając deklarację Cork 2.0 z 2016 r. „Lepsze życie na obszarach wiejskich” wydaną podczas Europejskiej Konferencji w sprawie Rozwoju Obszarów Wiejskich,

–  uwzględniając swoją rezolucję z dnia 3 maja 2018 r. w sprawie bieżącej sytuacji i perspektyw na przyszłość dla unijnych sektorów hodowli owiec i kóz(5),

–  uwzględniając swoją rezolucję z dnia 17 kwietnia 2018 r. w sprawie europejskiej strategii na rzecz promowania roślin wysokobiałkowych – zachęcania europejskiego sektora rolnego do produkcji roślin wysokobiałkowych i strączkowych(6)

–  uwzględniając swoją rezolucję z dnia 14 marca 2018 r. w sprawie następnych WRF: przygotowanie stanowiska Parlamentu dotyczącego WRF na okres po 2020 r.(7),

–  uwzględniając swoją rezolucję z dnia 1 marca 2018 r. w sprawie perspektyw i wyzwań dla unijnego sektora pszczelarskiego(8),

–  uwzględniając swoją rezolucję z dnia 27 kwietnia 2017 r. w sprawie aktualnego stanu koncentracji gruntów rolnych w UE: jak ułatwić rolnikom dostęp do gruntów?(9),

–  uwzględniając swoją rezolucję z dnia 4 kwietnia 2017 r. w sprawie kobiet i ich roli na obszarach wiejskich(10),

–  uwzględniając swoją rezolucję z dnia 14 grudnia 2016 r. w sprawie instrumentów WPR służących ograniczeniu zmienności cen na rynkach rolnych(11),

–  uwzględniając swoją rezolucję z dnia 27 października 2016 r. w sprawie sposobu, w jaki WPR może usprawnić tworzenie miejsc pracy na obszarach wiejskich(12),

–  uwzględniając swoją rezolucję z dnia 7 czerwca 2016 r. w sprawie zwiększania innowacji i rozwoju gospodarczego w przyszłym zarządzaniu gospodarstwami rolnymi w Europie(13),

–  uwzględniając swoją rezolucję z dnia 7 lipca 2015 r. w sprawie perspektyw przemysłu mleczarskiego UE – przegląd wdrożenia pakietu mlecznego(14),

–  uwzględniając opinię Europejskiego Komitetu Ekonomiczno-Społecznego pt. „Możliwe przekształcenie wspólnej polityki rolnej”(15),

–  uwzględniając opinię Europejskiego Komitetu Regionów pt. „WPR po 2020 r.”(16),

–  uwzględniając cele zrównoważonego rozwoju ONZ, z których większość jest powiązana ze wspólną polityką rolną,

–  uwzględniając sprawozdanie i konkluzje Grupy Zadaniowej ds. Rynków Rolnych z listopada 2016 r. pt. „Improving Market Outcomes: enhancing the position of farmers in the supply chain” [Poprawa wyników rynkowych: wzmocnienie pozycji rolników w łańcuchu dostaw],

–  uwzględniając porozumienie paryskie w ramach konferencji paryskiej ONZ w sprawie zmiany klimatu (COP21) z 2015 r., w szczególności zobowiązania podjęte przez Unię Europejską jako „ustalone na poziomie krajowym wkłady” w dążeniu do osiągnięcia globalnych celów porozumienia,

–  uwzględniając sprawozdanie Komisji z dnia 15 grudnia 2016 r. w sprawie realizacji programu szczególnych opcji na rzecz rolnictwa regionów najbardziej oddalonych w Unii (POSEI)(COM(2016)0797),

–  uwzględniając przegląd wdrażania polityki ochrony środowiska ogłoszony w 2016 r. (COM(2016)0316), który jest narzędziem pomagającym osiągnąć przedsiębiorstwom i obywatelom korzyści płynące z prawa i polityki ochrony środowiska UE dzięki skuteczniejszemu wdrażaniu,

–  uwzględniając pismo Komisji Kontroli Budżetowej,

–  uwzględniając art. 52 Regulaminu,

–  uwzględniając sprawozdanie Komisji Rolnictwa i Rozwoju Wsi i opinie Komisji Rozwoju, Komisji Handlu Międzynarodowego, Komisji Budżetowej oraz Komisji Ochrony Środowiska Naturalnego, Zdrowia Publicznego i Bezpieczeństwa Żywności (A8-0178/2018),

A.  mając na uwadze, że w komunikacie Komisji w sprawie przyszłości rolnictwa i produkcji żywności stwierdzono, że wspólna polityka rolna (WPR) jest jedną z najstarszych i najbardziej zintegrowanych polityk w UE oraz że ma ona globalne znaczenie strategiczne i powinna być kształtowana w taki sposób, aby umożliwiała sektorowi rolnictwa i leśnictwa w UE zaspokajanie uzasadnionych potrzeb obywateli w zakresie bezpieczeństwa żywnościowego, bezpiecznej, wysokiej jakości i zrównoważonej żywności, a także troski o środowisko, ochrony różnorodności biologicznej i zasobów naturalnych, działań w dziedzinie zmiany klimatu, rozwoju obszarów wiejskich, zdrowia, wysokich norm dotyczących dobrostanu zwierząt oraz zatrudnienia;

B.  mając na uwadze, że należy stwierdzić, iż WPR musi zostać zreformowana, aby w bardziej zadowalający sposób odpowiadała potrzebom zarówno jej głównych odbiorców, czyli rolników, jak i wszystkich obywateli;

C.  mając na uwadze, że WPR ma zasadnicze znaczenie w całej Europie dla około 12 mln gospodarstw rolnych;

D.  mając na uwadze, że grunty rolne stanowią 47 % europejskiego terytorium oraz że 22 mln osób w UE to rolnicy i pracownicy rolni;

E.  mając na uwadze, że celami WPR powinny być zapewnienie bezpieczeństwa żywności i niezależności żywnościowej oraz odporność i zrównoważony rozwój systemów i terytoriów rolniczych UE;

F.  mając na uwadze, że nadrzędny cel UE, jakim jest wielofunkcyjne i zróżnicowane oraz zapewniające miejsca pracy i sprawiedliwe rolnictwo i leśnictwo, których siłą napędową są zrównoważone praktyki rolne i które umożliwiają utrzymanie i nabywanie opłacalnych i możliwych do przekazania kolejnym pokoleniom małych gospodarstw rodzinnych, ma nadal kluczowe znaczenie dla zapewniania pozytywnych efektów zewnętrznych i dóbr publicznych (żywności, produktów nieżywnościowych i usług), których oczekują europejscy obywatele;

G.  mając na uwadze zasadniczą konieczność, by zatrzymać i odwrócić obecną tendencję do koncentracji władzy przez duże przedsiębiorstwa handlu detalicznego i duże przedsiębiorstwa przemysłowe;

H.  mając na uwadze, że zmiany obecnej WPR muszą opierać się na celach strategicznych zmierzających do wzmocnienia konkurencyjności oraz zapewnienia pełnowartościowej i bezpiecznej żywności;

I.  mając na uwadze, że od ponad 25 lat wspólna polityka rolna podlega regularnym reformom podyktowanym otwarciem rolnictwa europejskiego na rynki międzynarodowe oraz pojawianiem się nowych wyzwań w takich dziedzinach jak środowisko i zmiany klimatu; mając na uwadze, że należy obecnie wykonać kolejny krok w tym nieustannym procesie dostosowań w celu uproszczenia, modernizacji i ponownego ukierunkowania WPR, tak by zapewniała ona dochody rolnikom i lepiej odpowiadała oczekiwaniom społeczeństwa jako całości, w szczególności w odniesieniu do jakości żywności i bezpieczeństwa żywnościowego, zmiany klimatu, ochrony zdrowia publicznego i zatrudnienia, przy jednoczesnym zapewnieniu ciągłości polityki i bezpieczeństwa finansowego w sektorze w celu osiągnięcia zrównoważoności obszarów wiejskich, rozwiązania problemu bezpieczeństwa żywnościowego oraz zapewnienia wypełnienia europejskich celów w zakresie środowiska i klimatu, a także zwiększenia wartości dodanej UE;

J.  mając na uwadze, że mimo iż Komisja zatytułowała swój komunikat dotyczący bieżącej reformy WPR „Przyszłość żywności i rolnictwa”, nie zapewniła gwarancji, że budżet WPR zostanie utrzymany; mając na uwadze, że niezwykle ważne jest, aby podjąć tę kwestię, zanim przedłożone zostaną kolejne wnioski ustawodawcze; mając na uwadze, że muszą one gwarantować, że nie dojdzie do ponownej nacjonalizacji WPR, że prawidłowe funkcjonowanie jednolitego rynku nie będzie zagrożone oraz że beneficjenci mogą liczyć na rzeczywiste uproszczenia, nie tylko na szczeblu UE, lecz także na szczeblu państw członkowskich, na szczeblu regionalnym i lokalnym oraz na poziomie gospodarstw rolnych, natomiast rolnicy i właściciele lasów mogą liczyć na elastyczność i pewność prawa, przy jednoczesnym zagwarantowaniu ambitnych celów w zakresie ochrony środowiska oraz że cele nowej WPR zostaną spełnione bez obarczania państw członkowskich nowymi ograniczeniami i nowymi komplikacjami, które mogłyby prowadzić do opóźnień w realizacji strategii krajowych;

K.  mając na uwadze, że nowy model realizacji powinien tworzyć bezpośredni związek między UE a europejskimi rolnikami;

L.  mając na uwadze, że WPR musi odgrywać ważną rolę w zwiększaniu długoterminowej wydajności oraz konkurencyjności sektora, a także unikaniu stagnacji i zmienności dochodów gospodarstw, które pomimo koncentracji i intensyfikacji produkcji oraz zwiększającej się produktywności są przeciętnie nadal niższe niż w przypadku pozostałej części gospodarki;

M.  mając na uwadze, że płatności bezpośrednie stanowią pierwszy istotny poziom stabilności i formę zabezpieczenia dochodów rolniczych, ponieważ są wymierną częścią rocznych dochodów z rolnictwa sięgającą w niektórych regionach nawet 100 % dochodów rolniczych; mając na uwadze, że płatności te powinny w dalszym ciągu umożliwiać rolnikom konkurowanie z państwami trzecimi w oparciu o równe warunki działania;

N.  mając na uwadze, że nowe łańcuchy wartości na obszarach wiejskich w ramach biogospodarki mogą przynieść korzyści obszarom wiejskim w zakresie potencjalnego wzrostu gospodarczego i zatrudnienia;

O.  mając na uwadze, że płatności bezpośrednie muszą być bardziej ukierunkowane na rolników, ponieważ to właśnie oni przyczyniają się do stabilności i budowania przyszłości naszych obszarów wiejskich i stawiają czoła zagrożeniom rynkowym o podłożu gospodarczym;

P.  mając na uwadze, że w ostatnich kilku latach rolnicy doświadczali coraz większej zmienności cen będącej odzwierciedleniem wahań cen na globalnych rynkach oraz niepewności powodowanej zmianami makroekonomicznymi, zewnętrznymi strategiami politycznymi, takimi jak handel, kwestie polityczno-dyplomatyczne, kryzysy sanitarne, nadwyżki produkcyjne w niektórych sektorach europejskich, zmiana klimatu oraz częstsze ekstremalne zdarzenia pogodowe w UE;

Q.  mając na uwadze, że specjalne narzędzia przeznaczone dla sektorów śródziemnomorskich powinny pozostać w filarze I;

R.  mając na uwadze, że istotne jest, aby zapewnić elastyczne i sprawnie działające narzędzia mające pomóc wrażliwym i strategicznym sektorom w radzeniu sobie ze zmianami strukturalnymi, takimi jak potencjalne skutki brexitu czy zatwierdzonych dwustronnych umów handlowych z głównymi partnerami UE;

S.  mając na uwadze, że strategie sektorowe dotyczące owoców i warzyw, wina i wyrobów pszczelarskich powinny pozostać obowiązkowe dla krajów będących ich producentami, a specjalne rozwiązania przewidziane w tych narzędziach i zasadach powinny zostać utrzymane;

T.  mając na uwadze, że konieczne jest zapewnienie równych warunków działania, uczciwych cen i godnego poziomu życia wszystkim rolnikom we wszystkich regionach i wszystkich państwach członkowskich UE, a tym samym zagwarantowanie przystępnych cen obywatelom i konsumentom oraz działalności rolniczej we wszystkich regionach Unii, w tym na obszarach o szczególnych ograniczeniach naturalnych; mając na uwadze, że kluczowe znaczenie ma promowanie konsumpcji i dostępu do wysokiej jakości żywności oraz zdrowego i zrównoważonego odżywiania, wypełniając przy tym zobowiązania na rzecz trwałego rozwoju społecznego i środowiskowego, działań w dziedzinie klimatu, zdrowia, dobrostanu i zdrowia zwierząt i roślin oraz zrównoważonego rozwoju obszarów wiejskich;

U.  mając na uwadze, że zasoby wodne i rolnictwo są ze sobą nierozłącznie powiązane oraz że zrównoważona gospodarka wodna w sektorze rolnym ma zasadnicze znaczenie dla zagwarantowania dobrej jakości i wystarczającej produkcji żywności oraz ochrony zasobów wodnych;

V.  mając na uwadze, że WPR wymaga odpowiednich narzędzi w celu uwzględnienia podatności rolnictwa na zmianę klimatu oraz jednoczesnego ograniczenia presji, która jest wywierana na zasoby wody słodkiej przez sektor odpowiadający za 50 % zużycia wody słodkiej w UE;

W.  mając na uwadze, że istnieje zapotrzebowanie na zaktualizowany, prostszy i bardziej sprawiedliwy system płatności, a także większą sprawiedliwość i legalność;

X.  mając na uwadze, że w obecnej WPR brakuje instrumentów gwarantujących odpowiednie dochody potrzebne do zapewnienia godziwego życia starszym rolnikom;

Y.  mając na uwadze, że nie istnieją odpowiednie instrumenty zachęcające starsze pokolenie rolników do przekazywania działalności młodszym rolnikom;

Z.  mając na uwadze, że według dokumentu informacyjnego Europejskiego Trybunału Obrachunkowego z marca 2018 r. w sprawie przyszłości WPR, w 2010 r. na 100 gospodarzy w wieku powyżej 55 lat przypadało 14 gospodarzy w wieku poniżej 35 lat, przy czym w 2013 r. wartość ta zmalała do 10,8 gospodarzy w wieku poniżej 35 lat; mając na uwadze, że średnia wieku rolników w UE wzrosła z 49,2 do 51,4 lat w okresie od 2004 r. do 2013 r.; mając na uwadze, że najmniejsze gospodarstwa należą najczęściej do starszych rolników;

AA.  mając na uwadze, że wzrost globalnej wymiany handlowej stanowi zarówno szansę, jak i wyzwania związane między innymi ze środowiskiem, zmianą klimatu, ochroną zasobów wodnych, brakiem gruntów rolnych i degradacją gleby, a zatem wymaga dostosowania zasad handlu międzynarodowego, tak by umożliwić tworzenie równych warunków działania w oparciu o wysokie standardy oraz sprawiedliwe i zrównoważone warunki do wymiany towarów i usług, a także odnowione i skuteczne mechanizmy obrony handlu, zgodnie z obowiązującymi standardami UE w obszarze spraw społecznych, gospodarczych, środowiskowych, zdrowotnych, sanitarnych, fitosanitarnych i dobrostanu zwierząt;

AB.  mając na uwadze, że należy utrzymać te wysokie standardy i promować je na całym świecie, w szczególności w ramach Światowej Organizacji Handlu, chroniąc interesy europejskich producentów i konsumentów przez zapewnienie europejskich norm w umowach handlowych dotyczących przywozu;

AC.  mając na uwadze, że około 80 % zapotrzebowania na białko w UE pokrywa import tego składnika z państw trzecich, a strategii zaopatrzenia w białko nie włączono jak dotąd do WPR w wystarczającym stopniu;

AD.  mając na uwadze, że choć należy z zadowoleniem przyjąć skoncentrowanie się na badaniach i rozwoju zasobooszczędnych produktów i innowacyjnych procesów, potrzebne są wzmożone działania, by rozwinąć zdolności badawcze i infrastrukturę, tak aby wyniki badań znalazły praktyczne zastosowanie w zakresie żywności i rolnictwa oraz zrównoważonego agroleśnictwa, przy zapewnieniu odpowiedniego wsparcia, a także w celu promocji wielopodmiotowego podejścia koncentrującego się na rolnikach, wspartego niezależnymi, przejrzystymi, odpowiednio finansowanymi, ogólnounijnymi usługami doradztwa rolniczego we wszystkich państwach członkowskich i regionach oraz wymianą wiedzy i usług szkoleniowych na szczeblu państw członkowskich;

AE.  mając na uwadze, że wsparcie inwestycji bezpośrednich powinno być lepiej ukierunkowane na dwojakie potrzeby, tj. dotyczące wyników gospodarczych i wyników w zakresie ochrony środowiska, oraz powinno uwzględniać potrzeby samych gospodarstw rolnych;

AF.  mając na uwadze, że Unia Europejska stworzyła szereg programów kosmicznych (EGNOS i Galileo) i obserwacji Ziemi (Copernicus), których potencjał w zakresie ułatwienia kontroli nad realizacją WPR oraz przechodzenia europejskiego rolnictwa na rolnictwo precyzyjne i na dwutorową wydajność gospodarstw pod względem środowiskowym i ekonomicznym należy maksymalnie wykorzystać;

AG.  mając na uwadze, że większość badań z zakresu biotechnologii obecnie prowadzi się poza UE, gdzie zasadniczo skupiają się one na kwestiach rolno-gospodarczych nieistotnych dla unijnego sektora, co skutkuje możliwością utraty inwestycji i oddalenia się od istoty tych badań;

AH.  mając na uwadze, że dotychczasowe doświadczenia wskazują, iż wykorzystanie naturalnych procesów do zwiększenia wydajności i odporności plonów oraz zachęcanie do tego może obniżyć koszty produkcji;

AI.  mając na uwadze, że konkurencyjny sektor rolnictwa, żywności i leśnictwa musi nadal odgrywać znaczącą rolę w wypełnieniu celów ochrony środowiska i klimatu UE określonych w umowach międzynarodowych, takich jak COP21 oraz cele NZ dotyczące zrównoważonego rozwoju, natomiast rolnicy powinni być zachęcani do zaangażowania i wynagradzani za swój wkład, a także powinni otrzymać wsparcie w postaci zmniejszenia zbędnych obciążeń regulacyjnych i administracyjnych w podejmowanych przez nich działaniach;

AJ.  mając na uwadze, że prognozowany zakres wzrostu globalnej średniej temperatury powierzchni Ziemi, do którego ma dojść w XXI w., oraz jego bezpośrednie następstwa pod względem warunków klimatycznych wymagają systemu żywnościowego, który będzie zrównoważony pod względem środowiskowym, będzie gwarantował bezpieczną i obfitą produkcję, a jednocześnie nie będzie uzależniał Unii od innych rynków;

AK.  mając na uwadze, że ważne jest, by przyszła WPR była spójna z celami zrównoważonego rozwoju, porozumieniem paryskim i strategiami politycznymi UE, w szczególności w obszarach zrównoważonego rozwoju, środowiska, klimatu, zdrowia publicznego i żywności;

AL.  mając na uwadze, że rolnictwo jest jednym z sektorów gospodarki, które mają przyczynić się do osiągnięcia celu ograniczenia emisji gazów cieplarnianych do 2030 r. o 30 % w porównaniu z poziomami z 2005 r. zgodnie z rozporządzeniem w sprawie wspólnego wysiłku redukcyjnego;

AM.  mając na uwadze, że małe gospodarstwa stanowią około 40 % gospodarstw w UE, ale otrzymują jedynie 8 % dotacji w ramach WPR;

AN.  mając na uwadze, że 17 celów zrównoważonego rozwoju wyznacza nowe i wyraźne kierunki dla WPR po 2020 r.;

AO.  mając na uwadze, że WPR stopniowo uwzględniała cele środowiskowe przez zapewnienie zgodności jej zasad z wymogami środowiskowymi określonymi w prawodawstwie Unii, zagwarantowanie przestrzegania tych wymogów przez rolników, a także promowanie zrównoważonych praktyk rolniczych chroniących środowisko i różnorodność biologiczną;

AP.  mając na uwadze, że spożycie tłuszczów nasyconych i czerwonego mięsa w Unii nadal znacznie przekracza zalecane poziomy zapotrzebowania na wartości odżywcze, a przemysł spożywczy nadal w istotnym stopniu przyczynia się do emisji gazów cieplarnianych i azotu;

AQ.  mając na uwadze, że zamknięte obiegi produkcyjne, które oznaczają, że procesy produkcji, przetwarzania i pakowania odbywają się w tym samym regionie, zatrzymują wartość dodaną w danym regionie, a tym samym zapewniają większą liczbę miejsc pracy na danym obszarze i wykazują potencjał, jeśli chodzi o rewitalizację obszarów wiejskich;

AR.  mając na uwadze, że WPR dąży do nierozdzielnych celów o charakterze ekonomicznym i środowiskowym oraz że należy zachować, a nawet wzmocnić ten dualny charakter, w ramach reformy pierwszego filaru i mechanizmu zazieleniania, na rzecz przejścia na zrównoważony i wydajny model europejskiego rolnictwa;

AS.  mając na uwadze, że Unia Europejska musi w przyszłej WPR dążyć do znaczącego ograniczenia stosowania antybiotyków w rolnictwie i sektorze spożywczym w celu wzmocnienia zrównoważonego rolnictwa;

AT.  mając na uwadze, że zwiększenie długoterminowej odporności i zrównoważonego charakteru systemów rolnych i terytoriów przyniesie korzyści UE jako całości;

AU.  mając na uwadze, że Europejski Trybunał Obrachunkowy podkreślił, że z uwagi na wymogi zazieleniania, które często jedynie odzwierciedlają obecne praktyki, płatności z tytułu zazieleniania wprowadzone w ramach reformy z 2013 r. wiążą się z dodatkową złożonością i biurokracją, są trudne do zrozumienia, a zdaniem Europejskiego Trybunału Obrachunkowego, z uwagi na swoją strukturę, nie przyczyniają się w wystarczający sposób do poprawy wyników WPR w zakresie oddziaływania na środowisko i zmiany klimatu, co należy wziąć pod uwagę podczas projektowania nowej architektury zazieleniania w ramach WPR;

AV.  mając na uwadze, że Europejski Trybunał Obrachunkowy wykrył istotne uchybienia we wdrażaniu filaru II, zwłaszcza długotrwały proces zatwierdzania, jak również złożony i biurokratyczny charakter programów rozwoju obszarów wiejskich;

AW.  mając na uwadze, że w ramach oceny adekwatności opartej na dowodach polegającej na metaocenie badań naukowych stwierdzono, że środki związane z zazielenianiem nie zwiększyły znacząco efektywności środowiskowej, głównie dlatego, iż wymogi te były już wcześniej spełniane;

AX.  mając na uwadze, że cele deklaracji Cork 2.0 „Lepsze życie na obszarach wiejskich” obejmują dynamiczne obszary wiejskie, inteligentną wielofunkcyjność, różnorodność biologiczną w rolnictwie i leśnictwie, a także poza nimi, rzadkie rasy zwierząt i uprawy okrywowe, rolnictwo ekologiczne, wsparcie obszarów o niekorzystnych warunkach gospodarowania oraz zobowiązania w kontekście sieci Natura 2000; mając na uwadze, że w deklaracji tej podkreślono znaczenie wysiłków na rzecz przeciwdziałania wyludnianiu obszarów wiejskich oraz roli kobiet i młodzieży w tym procesie, a także potrzebę lepszego wykorzystania zasobów własnych obszarów wiejskich przez wdrożenie zintegrowanych strategii i podejść wielosektorowych, ze wzmocnieniem podejścia oddolnego, i synergiczne połączenie podmiotów, co oznacza konieczność inwestowania w zrównoważony rozwój obszarów wiejskich, ochrony zasobów naturalnych i wydajniejszego gospodarowania nimi, zachęcania do działań na rzecz klimatu, pobudzania wiedzy i innowacji, wzmacniania zarządzania na obszarach wiejskich oraz uproszczenia i realizacji polityki w dziedzinie obszarów wiejskich;

AY.  mając na uwadze, że obszary mniej uprzywilejowane, takie jak regiony, w których występuje silna konkurencja między rozwojem obszarów miejskich a rolnictwem, powinny być uwzględniane przez WPR ze względu na ich dodatkowe ograniczenia w zakresie dostępu do gruntów, aby utrzymać rolnictwo na tych obszarach;

AZ.  mając na uwadze, że obszary o niekorzystnych warunkach gospodarowania, takie jak regiony górskie i najbardziej oddalone, powinny nadal otrzymywać rekompensatę w ramach WPR z tytułu dodatkowych kosztów wynikających z ich specyficznych ograniczeń w celu utrzymania działalności rolnej na tego typu obszarach;

BA.  mając na uwadze, że WPR powinna przywiązywać należytą wagę do wielkich korzyści dla środowiska płynących z niektórych sektorów, takich jak sektor hodowli owiec i kóz czy sektor uprawy roślin wysokobiałkowych;

BB.  mając na uwadze, że sektor pszczelarstwa ma kluczowe znaczenie dla UE oraz przynosi znaczne korzyści społeczeństwu, zarówno z punktu widzenia gospodarki, jak i ekologii;

BC.  mając na uwadze, że należy dodatkowo wzmocnić pozycję rolników w łańcuchu dostaw żywności i zagwarantować uczciwą konkurencję w obrębie jednolitego rynku, z wykorzystaniem sprawiedliwych i przejrzystych zasad uwzględniających szczególny charakter rolnictwa w relacji produkcji do pozostałych części łańcucha dostaw żywności na różnych szczeblach, a także zapewnić zachęty do skutecznego zapobiegania ryzyku i kryzysom, w tym aktywne instrumenty zarządzania, które są w stanie lepiej dostosować ofertę do zapotrzebowania i mogą zostać umieszczone na szczeblu sektora przez organy publiczne, jak podkreślono w sprawozdaniu Grupy Zadaniowej ds. Rynków Rolnych; mając na uwadze, że należy odpowiednio rozważyć i monitorować aspekty wykraczające poza zakres WPR mające wpływ na konkurencyjność i równe warunki działania dla rolników;

BD.  mając na uwadze, że nowe wyzwania w zakresie bezpieczeństwa żywnościowego i niezależności żywnościowej dla europejskiego rolnictwa w ramach priorytetów politycznych UE, zgodnie z dokumentem Komisji otwierającym debatę na temat przyszłości finansów UE, wymagają zwiększenia lub utrzymania na obecnym poziomie – w stałych kwotach wyrażonych w euro – funduszy publicznych zarówno na nowe, jak i istniejące wyzwania w nowych wieloletnich ramach finansowych (WRF);

BE.  mając na uwadze, że w związku z tym, iż ogół społeczeństwa oczekuje od rolników, że zmienią swoje praktyki w taki sposób, aby stały się one w pełni zrównoważone, należy wspierać rolników w procesie tej transformacji za pomocą funduszy publicznych;

BF.  mając na uwadze, że wszelkie zmiany WPR należy wprowadzać w taki sposób, by zapewnić stabilność sektora, pewność prawa i bezpieczeństwo planowania dla rolników i właścicieli lasów za pomocą odpowiednich okresów przejściowych i środków;

BG.  mając na uwadze, że Parlament musi odgrywać wszechstronną rolę w ustanawianiu czytelnych ram polityki, tak aby zagwarantować wspólne ambitne cele na szczeblu europejskim oraz demokratyczną debatę na temat strategicznych kwestii, które wywierają wpływ na codzienne życie wszystkich obywateli pod względem zrównoważonego korzystania z zasobów naturalnych, w tym wody, gleby i powietrza, jakości naszej żywności, stabilności finansowej producentów rolnych, bezpieczeństwa żywnościowego, zdrowia oraz trwałej modernizacji praktyk rolniczych i higienicznych w celu zawarcia umowy społecznej na szczeblu europejskim między producentami a konsumentami;

BH.  mając na uwadze, że konieczne jest przekształcenie WPR, tak by zapewnić jej skuteczność w sprostaniu wyzwaniom, że niezbędne jest zapewnienie współprawodawcom środków do pełnego wykonywania ich zadań w regulowanych ramach czasowych, a także, że istnieją niewiadome związane z brexitem;

BI.  mając na uwadze, że przyszłość bezpieczeństwa żywnościowego w Europie należy zapewnić zarówno w przypadku Zjednoczonego Królestwa, jak i UE-27, podejmując jak największe wysiłki w celu zminimalizowania zakłóceń w produkcji i dostępie do żywności w przypadku obydwu stron; mając na uwadze, że należy podjąć wszelkie starania w celu zapewnienia jednolitego dostosowania do norm środowiskowych i norm bezpieczeństwa żywności, tak by dopilnować, że zarówno obywatele Zjednoczonego Królestwa, jak i UE nie doświadczą obniżenia jakości żywności i bezpieczeństwa żywności;

BJ.  mając na uwadze, że jednym z sześciu kluczowych priorytetów rozwoju obszarów wiejskich w UE jest odbudowa, ochrona i wzmacnianie ekosystemów związanych z rolnictwem i leśnictwem, w tym na obszarach Natura 2000;

BK.  mając na uwadze, że UE jest obecnie na etapie opracowywania strategii zaopatrzenia w białko, której celem jest podniesienie stopnia samowystarczalności w zakresie pozyskiwania tego składnika;

BL.  mając na uwadze, że w 2017 r. problem poważnego braku bezpieczeństwa żywnościowego dotyczył 124 mln ludzi w 51 krajach, co stanowi wzrost o 16 mln w stosunku do 2016 r.; mając na uwadze, że większość osób dotkniętych brakiem bezpieczeństwa żywnościowego mieszka na obszarach wiejskich;

BM.  mając na uwadze, że równouprawnienie kobiet i mężczyzn to zasadniczy cel Unii i jej państw członkowskich; mając na uwadze, że wiele ról odgrywanych przez kobiety na obszarach wiejskich pomaga w utrzymaniu rentowności gospodarstw rolnych i społeczności wiejskich; mając na uwadze, że starania na rzecz przeciwdziałania wyludnianiu się obszarów wiejskich są związane z zapewnianiem szans dla kobiet i młodzieży; mając na uwadze, że kobiety zamieszkujące obszary wiejskie nadal stoją w obliczu wielu wyzwań, natomiast polityka rolna i polityka rozwoju obszarów wiejskich nie obejmują w dostatecznym stopniu wymiaru płci; mając na uwadze, że mimo iż płeć beneficjentów płatności bezpośrednich lub beneficjentów funduszy na rozwój obszarów wiejskich nie jest wiarygodnym wskaźnikiem wpływu programów, kobiety jako wnioskodawczynie lub beneficjentki nie są reprezentowane w dostatecznym stopniu;

BN.  mając na uwadze, że aby móc uzasadnić budżet WPR europejskim podatnikom, przyszłe finansowanie musi być powiązane zarówno z produkcją bezpiecznej i wysokiej jakości żywności, jak również z wyraźną społeczną wartością dodaną w odniesieniu do zrównoważonego rolnictwa, ambitnych wyników w zakresie środowiska i klimatu, zdrowia publicznego i norm w zakresie zdrowia i dobrostanu zwierząt, a także innych społecznych skutków wspólnej polityki rolnej w celu stworzenia prawdziwie równych warunków działania w UE i poza nią;

BO.  mając na uwadze, że ze specjalnego badania Eurobarometr nr 442 dotyczącego postaw Europejczyków wobec dobrostanu zwierząt wynika, że 82 % obywateli Unii uważa, iż należy lepiej chronić dobrostan zwierząt gospodarskich;

BP.  mając na uwadze, że stosowanie pestycydów, utrata różnorodności biologicznej i zmiany w środowisku rolniczym mogą wywierać negatywny wpływ na liczbę zapylaczy i różnorodność ich gatunków; mając na uwadze, że wyzwania stojące przed zapylaczami, zarówno udomowionymi, jak i dzikimi, są znaczne, a skutki dla rolnictwa UE i bezpieczeństwa żywnościowego mogą być szkodliwe, zważywszy na zależność większości produkcji UE od procesów zapylania; mając na uwadze, że w styczniu 2018 r. rozpoczęto konsultacje publiczne w sprawie inicjatywy UE dotyczącej owadów zapylających w celu określenia najlepszego podejścia i działań koniecznych do rozwiązania problemu malejącej liczby zapylaczy w UE;

BQ.  mając na uwadze, że należy opracować szczególny środek w ramach rozwoju obszarów wiejskich – koncentrujący się na ośmiu zasadach integrowanej ochrony roślin Unii Europejskiej – aby zachęcać do ograniczania stosowania silnych pestycydów oraz promowania stosowania niechemicznych środków alternatywnych;

BR.  mając na uwadze, że obszary o niekorzystnych warunkach gospodarowania, takie jak regiony górskie i najbardziej oddalone, powinny nadal otrzymywać rekompensatę w ramach WPR z tytułu dodatkowych kosztów wynikających z ich specyficznych ograniczeń w celu utrzymania działalności rolnej na tego typu obszarach;

BS.  mając na uwadze, że stosowanie ram WPR w regionach najbardziej oddalonych powinno w pełni uwzględniać zakres art. 349 TFUE, ponieważ obszary te znajdują się w szczególnie niekorzystnej sytuacji pod względem rozwoju społeczno-gospodarczego, a także w odniesieniu do takich aspektów jak starzenie się ludności i wyludnianie; mając na uwadze, że program POSEI stanowi skuteczne narzędzie do rozwoju i wzmacniania struktury sektora, która stanowi odpowiedź na konkretne zagadnienia dotyczące rolnictwa w regionach najbardziej oddalonych; przypomina, że w swoim sprawozdaniu z dnia 15 grudnia 2016 r. skierowanym do Parlamentu i Rady w sprawie wdrażania programu POSEI Komisja stwierdziła, że „biorąc pod uwagę ocenę programu, zmiana podstawowego rozporządzenia (UE) nr 228/2013 nie jest konieczna”;

BT.  mając na uwadze, że zarówno gospodarka leśna, jak i system rolno-leśny obejmujący górne piętro roślinności drzewiastej nad pastwiskiem lub uprawami rolnymi mogą zapewnić odporność na poziomie gospodarstw rolnych i krajobrazu, a także w przypadku niezbędnych działań służących ochronie środowiska i łagodzeniu zmian klimatu, zapewniając produkty leśne lub rolne bądź inne usługi ekosystemowe, wzmacniając tym samym cele WPR i umożliwiając gospodarce o obiegu zamkniętym i biogospodarce wnoszenie wkładu w nowe modele biznesowe z korzyścią dla rolników, leśników i obszarów wiejskich; mając na uwadze, że strategia leśna UE promuje spójne i całościowe spojrzenie na gospodarkę leśną, obejmuje liczne korzyści płynące z lasów oraz dotyczy całego łańcucha wartości w leśnictwie; podkreśla, że WPR odgrywa decydującą rolę w wypełnianiu celów tej strategii i zwraca szczególną uwagę na lasy śródziemnomorskie, które częściej cierpią wskutek zmiany klimatu i pożarów, co zagraża różnorodności biologicznej i potencjalnej produkcji rolnej;

Nowe stosunki między Unią Europejską, państwami członkowskimi, regionami i rolnikami

1.  z zadowoleniem przyjmuje zamiar uproszczenia i modernizacji WPR, która przyniesie rolnikom korzyści gospodarcze, a także spełnienia oczekiwań obywateli, lecz podkreśla, że nadrzędnymi priorytetami reformy muszą być zasady określone w traktacie rzymskim, integralność jednolitego rynku i prawdziwie wspólna polityka, odpowiednio finansowana przez UE, która będzie nowoczesna i zorientowana na rezultaty, będzie wspierać zrównoważone rolnictwo, a także zapewni bezpieczną, wysokiej jakości i różnorodną żywność, zatrudnienie i rozwój obszarów wiejskich;

2.  przyjmuje do wiadomości komunikat Komisji w sprawie przyszłości rolnictwa i produkcji żywności i wyraża zadowolenie, że uznano, iż jednym z celów WPR jest wzmocnienie i zapewnienie zrównoważonego zarządzania zasobami naturalnym oraz przyczynienie się do osiągnięcia unijnych celów w zakresie środowiska i klimatu;

3.  apeluje, aby głównym priorytetem WPR było przekształcenie każdego europejskiego gospodarstwa rolnego w przedsiębiorstwo uwzględniające jednocześnie normy dotyczące wyników gospodarczych i normy w zakresie oddziaływania na środowisko;

4.  podkreśla, jak ważne jest, by WPR zachowała kluczową relację między prawodawcami Unii, rolnikami i obywatelami; odrzuca wszelką możliwość ponownej nacjonalizacji WPR, co mogłoby prowadzić do wzrostu zakłóceń konkurencji na jednolitym rynku;

5.  zwraca uwagę na ogromne znaczenie rolnictwa prowadzonego na małą i średnią skalę, które powinno zostać dostrzeżone i docenione;

6.  podkreśla, że elastyczność, z jakiej mogą obecnie korzystać państwa członkowskie w odniesieniu do opcji określonych w przepisach podstawowych, pozwala reagować na konkretne sytuacje, lecz jednocześnie wskazuje, że niektóre elementy WPR nie mogą już być uznawane za wspólne; podkreśla konieczność przestrzegania warunków konkurencji na jednolitym rynku oraz zapewnienia równych szans, jeśli chodzi o dostęp do wsparcia dla rolników w różnych państwach członkowskich lub w różnych regionach, a także potrzebę zapewnienia odpowiednich i skutecznych rozwiązań, aby zminimalizować ryzyko zakłócenia konkurencji lub zagrożeń dla spójności;

7.  uważa, że państwom członkowskim powinien przysługiwać rozsądny poziom elastyczności w obrębie solidnych wspólnych ram unijnych przepisów, norm, narzędzi interwencyjnych, kontroli i środków finansowych uzgodnionych na poziomie UE przez współprawodawców, aby zagwarantować rolnikom równe warunki działania, a w szczególności unijne podejście do wsparcia w ramach pierwszego filaru, z myślą o zapewnieniu przestrzegania warunków uczciwej konkurencji;

8.  uważa, że w celu zapewnienia skuteczniejszego wdrażania WPR, lepiej przystosowanego do realiów różnych form rolnictwa w Europie, krajowe wybory dokonywane w ramach określonych przez UE zestawów narzędzi dostępnych w ramach filarów I i II powinny zostać usprawnione, a państwa członkowskie powinny opracować, przy zaangażowaniu wszystkich zainteresowanych stron, własne spójne, oparte na dowodach strategie krajowe w oparciu o unijne cele i wskaźniki dotyczące głównych rodzajów możliwych narzędzi interwencji, które powinny być także określane na szczeblu UE, a także kryteria wyboru, przy zastosowaniu jasnych wspólnych ram mających zastosowanie w całej UE przepisów, z poszanowaniem reguł i zasad jednolitego rynku;

9.  podkreśla, że zasada dodatkowej pomocniczości powinna być stosowana tylko pod warunkiem istnienia solidnego, wspólnego zbioru unijnych zasad, celów, wskaźników i kontroli;

10.  wzywa Komisję do dokonania niezbędnych dostosowań w następnej WPR, aby zrealizować wezwanie Parlamentu do niewykorzystywania dotacji rolnych na hodowlę byków wykorzystywanych do walk;

11.  podkreśla ryzyko wynikające z nadmiernie rygorystycznego wdrażania na szczeblu krajowym i regionalnym, a także duży stopień niepewności wśród rolników ze względu na to, że państwa członkowskie muszą samodzielnie określać swoje krajowe plany i dokonywać corocznego przeglądu swoich decyzji, w zależności od stanowiska zajętego przez rządy sprawujące władzę; w związku z tym wzywa Komisję do przedstawienia współprawodawcom, wraz ze swoimi wnioskami ustawodawczymi, jasnego i prostego modelu krajowego planu strategicznego, aby umożliwić współprawodawcom ocenę zakresu, stopnia szczegółowości i treści takich planów, które stanowią podstawowe elementy przyszłego wniosku Komisji, i wyjaśnić kryteria, na podstawie których te krajowe strategie będą oceniane;

12.  apeluje do Komisji o zapewnienie narzędzi mających na celu zwiększenie wykorzystania synergii między finansowaniem w ramach WPR a finansowaniem w ramach polityki spójności;

13.  podkreśla, że przyszła WPR powinna w pełni przestrzegać podziału władzy w każdym państwie członkowskim, często ustanowionego w konstytucjach tych państw, w szczególności pod względem poszanowania kompetencji prawnych regionów UE podczas opracowywania i wdrażania polityk, takich jak EFRROW, a także zarządzania nimi; podkreśla, że należy zapewnić, aby rolnicy i inni beneficjenci byli odpowiednio angażowani na wszystkich etapach kształtowania polityki;

14.  z zadowoleniem przyjmuje wysiłki Komisji podejmowane w celu opracowania, wdrażania i kontroli programów na podstawie podejścia opartego na wynikach w celu promowania wydajności, a nie zgodności, przy jednoczesnym zapewnieniu adekwatnego i opartego na analizie ryzyka monitorowania za pomocą czytelnie zdefiniowanych, prostszych, mniej zbiurokratyzowanych (w tym nieprowadzących do nadmiernie rygorystycznego wdrażania), solidnych, przejrzystych i mierzalnych wskaźników na szczeblu UE, łącznie z odpowiednim systemem kontroli działań państw członkowskich oraz opracowywania i wdrażania programów, a także nakładania kar; uważa za konieczne ustanowienie jednolitych podstawowych kryteriów dla ustalania podobnych kar za stwierdzone niewykonanie równoważnych zobowiązań dotyczących wprowadzania różnych środków stosowanych przez państwa członkowskie lub regiony, aby osiągnąć wspólne cele ogólne przyjęte przez UE;

15.  podkreśla, że dla państw członkowskich, które ze względu na szczególne okoliczności mogą nie być w stanie w pełni osiągnąć wszystkich wyników wyznaczonych w krajowych planach, podejście oparte tylko na wynikach działalności wiązałoby się z ryzykiem zmniejszenia ex post puli środków krajowych oraz zawieszenia finansowania;

16.  uznaje, że nowy model realizacji będzie przez kilka lat wymagał udoskonalania i zmian, by zagwarantować, że rolnicy nie będą karani w wyniku przejścia na model oparty na wynikach działalności;

17.  odnotowuje jednak, że potencjalne opóźnienie w przyjęciu planów strategicznych WPR może prowadzić do opóźnionych płatności, czego należy koniecznie uniknąć;

18.  uważa, że w pierwszym filarze państwa członkowskie mogą wybrać programy z priorytetowego katalogu ustalonego przez UE;

19.  apeluje o opracowanie systemu odpowiednich dostosowań instytucjonalnych i prawnych potrzebnych do zmiany modelu wdrażania, aby zapobiec powstaniu dodatkowych kosztów oraz zmniejszeniu absorpcji środków w państwach członkowskich;

20.  uważa, że gromadzenie informacji powinno polegać raczej na obrazach satelitarnych i bazach danych zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli niż na danych dostarczanych przez poszczególnych rolników;

21.  wzywa Komisję do wypracowania odpowiednich synergii między sztandarowymi programami UE dotyczącymi przestrzeni kosmicznej i WPR, a w szczególności z programem Copernicus, który jest szczególnie interesujący dla społeczności rolniczej w kontekście monitorowania zmiany klimatu i środowiska naturalnego;

22.  wzywa do przyjęcia środków zwiększających recykling składników odżywczych; wzywa do dostosowania strukturalnej polityki rolnej do systemu wsparcia na rzecz ochrony środowiska, np. w drodze lepszego łączenia upraw i hodowli zwierząt gospodarskich;

23.  apeluje o zachowanie uproszczonego systemu dla małych gospodarstw;

24.  uważa, że rolnicy posiadający grunty o powierzchni mniejszej niż 5 ha powinni móc dobrowolnie przystąpić do tego systemu;

25.  wzywa Komisję do prowadzenia kontroli i audytu finansów i wyników w celu zagwarantowania, aby funkcje były wykonywane zgodnie z tymi samymi wysokimi normami i kryteriami we wszystkich państwach członkowskich, niezależnie od zwiększonej elastyczności przyznanej państwom członkowskim w zakresie opracowywania koncepcji programów i zarządzania nimi oraz w szczególności w celu zapewnienia terminowej wypłaty środków finansowych wszystkim kwalifikującym się rolnikom i społecznościom na obszarach wiejskich we wszystkich państwach członkowskich przy jednoczesnym minimalizowaniu obciążenia administracyjnego dla beneficjentów;

26.  przypomina, że podczas poprzedniej reformy uzgodnienie definicji „rolnika czynnego zawodowo” przysparzało trudności; uważa w związku z tym, że wyniki działalności gospodarstwa rolnego (np. utrzymanie gruntów w dobrym stanie pod względem rolniczym, wdrażanie dobrych praktyk hodowli zwierząt, udział w gospodarce o obiegu zamkniętym) mogą stanowić lepiej ukierunkowane i wymierne rozwiązanie pozwalające na uzgodnienie takiej definicji;

27.  sprzeciwia się 25% cięciom w budżecie na rozwój obszarów wiejskich przewidzianym w najnowszym wniosku z dnia 2 maja 2018 r. w sprawie wieloletnich ram finansowych na lata 2021–2027; podkreśla, że jakiekolwiek cięcia budżetowe w przypadku rolnictwa i rozwoju obszarów wiejskich nie mogą prowadzić do obniżenia poziomu ambicji w stosunku do obecnej WPR;

28.  uważa, że wszystkie podmioty uczestniczące w procesie kontroli finansów UE, w tym Europejski Trybunał Obrachunkowy, muszą w ten sam sposób rozumieć system kontroli oparty na wynikach, tak by nie stawiać państw członkowskich ani beneficjentów w obliczu niespodziewanych korekt finansowych;

29.  podkreśla, że rolnicy są przedsiębiorcami, i dlatego muszą mieć zagwarantowaną wolność prowadzenia działalności gospodarczej, aby uzyskiwać na rynku odpowiednie ceny za swoje produkty;

30.  podkreśla, że nie można wykluczać rolników pracujących w niepełnym wymiarze czasu pracy i rolników uzyskujących dochody z wielu źródeł;

31.  z zadowoleniem przyjmuje wniosek Komisji w sprawie przyznania państwom członkowskim, regionom i rolnikom większej elastyczności w ramach wyższego progu finansowego w odniesieniu do zasad de minimis stosowanych w rolnictwie, przy jednoczesnym zachowaniu integralności rynku wewnętrznego;

32.  wzywa ponadto Komisję, by zapewniła państwom członkowskim większą elastyczność w ramach zasad pomocy państwa w zakresie rolnictwa, aby zachęcić rolników do dobrowolnego gromadzenia oszczędności wynikającego z przezorności, z myślą o tym, by rolnikom było łatwiej sprostać nasileniu zagrożeń związanych z klimatem i zagrożeń dla zdrowia oraz kryzysów gospodarczych;

33.  apeluje jednak o sprawiedliwe wynagrodzenie za dobra publiczne dostarczane przez mikroprzedsiębiorstwa i małe przedsiębiorstwa rolne, w tym za ich udział w działaniach na poziomie spółdzielni i społeczności;

34.  apeluje do państw członkowskich, by poszukiwały lepszych synergii między WPR a innymi politykami i funduszami, takimi jak fundusz spójności, fundusze strukturalne i inne fundusze inwestycyjne, aby uzyskać efekt mnożnikowy na rzecz obszarów wiejskich;

35.  wzywa do lepszego skoordynowania WPR z innymi dziedzinami polityki i działaniami UE, w szczególności z dyrektywą 2000/60/WE, dyrektywą 91/676/EWG i rozporządzeniem (WE) nr 1107/2009, co ma być środkiem do osiągnięcia trwałej ochrony zasobów wodnych, na których ilość i jakość rolnictwo wywiera negatywny wpływ; apeluje o wprowadzenie zachęt do wspierania projektów współpracy lokalnej między rolnikami a dostawcami wody w celu wzmocnienia ochrony zasobów wodnych;

36.  zwraca uwagę, że z powodów administracyjnych w niektórych państwach członkowskich wiele wsi i regionów o charakterze wiejskim nie jest objętych polityką rozwoju obszarów wiejskich, co stawia je w niekorzystnej sytuacji;

37.  apeluje do państw członkowskich o rozważenie elastyczniejszego podejścia, aby nie traktować niekorzystnie tych regionów i producentów, którzy prowadzą w nich działalność;

Inteligentna, skuteczna, zrównoważona i sprawiedliwa WPR służąca rolnikom, obywatelom, obszarom wiejskim i środowisku

38.  uważa, że konieczne jest utrzymanie obecnej struktury dwufilarowej i podkreśla, że filary muszą być spójne i muszą się uzupełniać, przy czym filar I musi być finansowany w całości ze środków UE i musi stanowić skuteczne źródło wspierania dochodów, w odniesieniu do podstawowych środków ochrony środowiska i utrzymania istniejących środków rynkowych, natomiast filar II musi odpowiadać szczególnym potrzebom państw członkowskich; uważa jednak, że należy jednocześnie zachęcać rolników i innych beneficjentów do podejmowania działań, które przyniosą korzyści środowiskowe i społeczne, za które rynek nie oferuje wynagrodzenia, a także przestrzegać zarówno nowych, jak i utrwalonych praktyk w rolnictwie w oparciu o wspólne, jednolite i obiektywne kryteria, przy jednoczesnym zachowaniu możliwości stosowania przez państwa członkowskie szczególnych podejść odzwierciedlających uwarunkowania lokalne i sektorowe; uważa, że przejście wszystkich gospodarstw rolnych w Europie na zrównoważony rozwój, a także ich pełne zintegrowanie z gospodarką o obiegu zamkniętym, przy połączeniu standardów wydajności w zakresie gospodarki i środowiska oraz zachowaniu obecnego poziomu standardów społecznych i norm w zakresie zatrudnienia, ma najważniejszy priorytet;

39.  przypomina Komisji, że zgodnie z art. 39 TFUE cele wspólnej polityki rolnej to zwiększenie wydajności rolnictwa i zapewnienie w ten sposób odpowiedniego poziomu życia ludności wiejskiej, stabilizacja rynków, zagwarantowanie bezpieczeństwa dostaw oraz zapewnienie rozsądnych cen w dostawach dla konsumentów;

40.  podkreśla potencjał innowacji technologicznych dla inteligentnego i wydajnego sektora charakteryzującego się zrównoważonością, szczególnie w odniesieniu do efektywnego wykorzystania zasobów, monitorowania zdrowia upraw i zwierząt oraz środowiska;

41.  wzywa, by WPR ułatwiała i wspierała stosowanie takich innowacji;

42.  uważa, że przyszła struktura WPR może osiągnąć swoje cele tylko wówczas, gdy zapewnione zostanie wystarczające finansowanie; domaga się w związku z tym utrzymania lub zwiększenia – w stałych kwotach wyrażonych w euro – budżetu WPR w następnych WRF, aby osiągnąć ambitne cele zmienionej i wydajnej WPR po 2020 r.;

43.  uważa, że dalsza liberalizacja rynku i związane z nią obniżenie ochrony rolników wiążą się z potrzebą rekompensaty dla sektora rolnictwa, a szczególnie dla tych gospodarstw rolnych, które znajdują się w niekorzystnej sytuacji z punktu widzenia konkurencji – przede wszystkim ze względu na trudności dotyczące użytkowania gruntów rolnych lub prowadzenia działalności na obszarach górskich – oraz że tylko takie środki kompensacyjne mogą zagwarantować ekstensywne gospodarowanie gruntami rolnymi i zachowanie krajobrazu kulturowego;

44.  podkreśla, że należy dostosować budżet WPR do przyszłych potrzeb i wyzwań, np. tych wynikających z wpływu brexitu i umów o wolnym handlu zawartych przez UE z jej głównymi partnerami handlowymi;

45.  wskazuje na utrzymujące się różnice w rozwoju między obszarami wiejskimi w różnych regionach i państwach członkowskich i uważa w związku z tym, że kryteria spójnościowe powinny nadal odgrywać ważną role w dystrybucji środków z drugiego filaru pomiędzy państwa członkowskie;

46.  podkreśla znaczenie zapewnienia silnego budżetu w przypadku drugiego filaru (polityka rozwoju obszarów wiejskich) w ramach całościowego budżetu WPR;

47.  uważa, że należy wspierać rolników w przechodzeniu na pełną zrównoważoność;

48.  uważa, że nie wolno kształtować nowych obszarów polityki i celów UE ze szkodą dla skutecznej WPR i jej zasobów;

49.  przyjmuje do wiadomości obecną niepewność dotyczącą przyszłego budżetu WPR;

50.  podkreśla, że zasobami WPR są pieniądze podatników z każdego państwa członkowskiego, a podatnicy w całej UE mają prawo uzyskania gwarancji, że środki te są wykorzystywane wyłącznie w sposób ukierunkowany i przejrzysty;

51.  uważa, że należy unikać nowych kierunków rozwoju obszarów wiejskich, którym nie towarzyszą dodatkowe fundusze;

52.  wyraża przekonanie, że konieczne jest bardziej ukierunkowane wsparcie dla zróżnicowanych systemów rolniczych, szczególnie dla małych i średnich gospodarstw rodzinnych oraz młodych rolników, aby umacniać regionalne gospodarki przez rolnictwo wydajne pod względem ekonomicznym, środowiskowym i społecznym; uważa, że można to osiągnąć poprzez obowiązkową redystrybucyjną wyższą stawkę wsparcia przyznawanego na pierwsze hektary gospodarstwa, powiązaną ze średnią wielkością gospodarstwa rolnego w państwach członkowskich, ze względu na dużą rozbieżność powierzchni gospodarstw rolnych w całej UE; podkreśla, że wsparcie dla większych gospodarstw powinno mieć charakter degresywny i powinno odzwierciedlać korzyści skali, z obowiązkowym górnym limitem ustanawianym na szczeblu europejskim oraz kryteriami elastyczności, by móc uwzględnić potencjał gospodarstw rolnych i spółdzielni umożliwiający zapewnianie stabilnego zatrudnienia w celu zatrzymania ludzi na obszarach wiejskich; uważa, że środki uwolnione wskutek ustanowienia górnego limitu oraz degresji powinny pozostawać w państwie członkowskim lub regionie, z którego pochodzą;

53.  uważa za konieczne zapewnienie, by wsparcie było kierowane do prawdziwych rolników, przy czym należy zwrócić szczególną uwagę na tych rolników, którzy utrzymują się z prowadzonej działalności rolniczej;

54.  uważa za konieczne utrzymanie uproszczonego systemu dla drobnych producentów, aby ułatwić im dostęp do płatności bezpośrednich w ramach WPR i zarządzanie nimi;

55.  podkreśla konieczność zidentyfikowania kluczowych elementów dobrze wyważonego, przejrzystego, prostego i obiektywnego systemu kar i zachęt połączonego z przejrzystym i funkcjonującym bez opóźnień systemem określania kwalifikowalności beneficjentów do otrzymywania publicznych pieniędzy za dostarczanie dóbr publicznych, który to system powinien obejmować proste, dobrowolne i obowiązkowe środki oraz skupiać się na wynikach, aby przenieść nacisk ze zgodności na rzeczywiste rezultaty;

56.  podkreśla, że rolnicy prowadzący działalność rolniczą w niepełnym wymiarze godzin oraz osoby, których działalność rolnicza jest dodatkowym dochodem, zajmują się rolnictwem w celu zapewnienia sobie utrzymania i są prawdziwymi rolnikami w rozumieniu komunikatu Komisji, a ich działalność ożywia obszary wiejskie w różnorodny sposób;

57.  domaga się modernizacji istniejącego systemu obliczania płatności bezpośrednich w ramach pierwszego filaru, w szczególności w państwach członkowskich, w których wartość uprawnień wciąż obliczana jest częściowo na podstawie odniesień historycznych, oraz do zastąpienia go unijną metodą obliczania płatności, której podstawowym elementem byłoby wspieranie dochodów rolników w określonych granicach i która mogłaby być stopniowo zwiększana w celu zrekompensowania udziału w dostarczaniu dóbr publicznych zgodnie z celami UE do 2030 r. z myślą o uproszczeniu systemu i zwiększeniu jego przejrzystości;

58.  z zadowoleniem przyjmuje prosty, uzasadniony, przejrzysty i łatwo egzekwowalny system jednolitej płatności obszarowej (SAPS), który jest z sukcesem stosowany w wielu państwach członkowskich; w związku z tym apeluje o kontynuację SAPS po 2020 r. i proponuje, by zezwolić na stosowanie go we wszystkich państwach członkowskich lub przez wszystkich rolników w UE;

59.  podkreśla, że taki system umożliwiłby zastąpienie skomplikowanego pod względem administracyjnym systemu uprawnień do płatności, co doprowadziłoby do znacznego ograniczenia biurokracji;

60.  uważa, że nowe płatności nie powinny stać się w towarami przeznaczonymi do obrotu, tak by zapewnić ich długofalową skuteczność;

61.  wzywa Komisję do zbadania, czy potrzebne są wnioski o płatność w kontekście zgodności z zasadami WTO;

62.  podkreśla fakt, że środki publiczne w ramach obecnej WPR wydatkowane na konkretne działania rolników podlegają bardzo precyzyjnym, szczegółowym kontrolom;

63.  uważa, że płatności powinny obejmować silną wspólną warunkowość, w tym wyniki w zakresie oddziaływania na środowisko i inne dobra publiczne, takie jak wysokiej jakości miejsca pracy;

64.  przypomina, że w swojej rezolucji w sprawie aktualnego stanu koncentracji gruntów rolnych w UE: jak ułatwić rolnikom dostęp do gruntów? zauważył, że płatności obszarowe bez jasnej warunkowości prowadzą do zakłóceń rynku gruntów, a zatem wpływają na koncentrację coraz większych obszarów gruntów rolnych przez niewielką liczbę podmiotów;

65.  wyjaśnia, że dobra publiczne oznaczają usługi wykraczające poza zakres prawodawstwa dotyczącego ochrony środowiska, klimatu i dobrostanu zwierząt, w tym szczególnie ochrony wody, ochrony różnorodności biologicznej, ochrony płodności gleby, ochrony zapylaczy, ochrony warstwy próchnicy i dobrostanu zwierząt;

66.  podkreśla potrzebę sprawiedliwego podziału płatności bezpośrednich między państwa członkowskie, który to podział ma kluczowe znaczenie dla funkcjonowania jednolitego rynku i musi uwzględniać obiektywne kryteria, takie jak kwoty otrzymane przez państwa członkowskie w ramach pierwszego i drugiego filaru, oraz fakt, że warunki naturalne, okoliczności dotyczące zatrudnienia i aspektów społeczno-gospodarczych, ogólny poziom życia, koszty produkcji, a w szczególności koszty gruntów, oraz siła nabywcza nie są takie same w całej UE;

67.  podkreśla, że większą konwergencję kwot płatności bezpośrednich między państwami członkowskimi można osiągnąć tylko w przypadku odpowiedniego zwiększenia budżetu;

68.  podkreśla, że celem płatności bezpośrednich jest wsparcie rolników w produkcji żywności oraz zabezpieczenie norm w zakresie ochrony środowiska i dobrostanu zwierząt;

69.  wyraża przekonanie, że – pod ścisłymi warunkami zagwarantowania równych reguł działania na jednolitym rynku, zapobiegania zakłóceniom konkurencji, szczególnie w odniesieniu do towarów, zapewnienia zgodności z przepisami WTO oraz niepodważania wysiłków dążących do osiągnięcia celów w zakresie środowiska i klimatu – należy utrzymać płatności w ramach dobrowolnego wsparcia związanego z produkcją, lecz powinny one być uruchamiane wyłącznie po dokonaniu oceny przez Komisję; wyraża przekonanie, że dobrowolne wsparcie związane z produkcją jest narzędziem odpowiadającym na potrzeby wrażliwych sektorów i służącym szczegółowym celom związanym ze środowiskiem, klimatem lub jakością i wprowadzeniem produktów rolnych do obrotu, z zachęcaniem do prowadzenia praktyk rolniczych spełniających wysokie standardy środowiskowe i w zakresie dobrostanu zwierząt, ze zwalczaniem szczególnych trudności, zwłaszcza wynikających ze strukturalnych niekorzystnych warunków konkurencji panujących w regionach o niekorzystnym położeniu i górskich, a także trudności o bardziej tymczasowym charakterze, wynikających na przykład z odejścia od starego systemu uprawnień; wyraża przekonanie, że dobrowolne wsparcie związane z produkcją jest również narzędziem służącym do wspierania w przyszłości produkcji o znaczeniu strategicznym, np. roślin bogatych w białko, lub do skompensowania skutków umów o wolnym handlu; podkreśla ponadto, że płatności w ramach dobrowolnego wsparcia związanego z produkcją mają duże znaczenie dla utrzymania unijnej różnorodności produkcji rolnej, miejsc pracy w rolnictwie oraz zrównoważonych systemów produkcji;

70.  wzywa do ograniczenia płatności z pierwszego filara, w tym wsparcia związanego z produkcją, w przeliczeniu na hektar i beneficjenta do równowartości dwukrotności średnich płatności bezpośrednich UE na hektar w celu zapobiegania zakłóceniom konkurencji;

71.  przypomina, że zapewnienie wymiany pokoleń i nowych podmiotów stanowi wyzwanie, z którym boryka się rolnictwo w wielu państwach członkowskich, oraz że każda strategia krajowa lub regionalna musi w związku z tym uwzględniać tę kwestię z wykorzystaniem wszechstronnego podejścia, przy mobilizacji wszelkich zasobów finansowych dostępnych w ramach WPR, w tym dodatkowych płatności udzielanych młodym rolnikom w ramach pierwszego filaru, oraz środków pomagających młodym rolnikom w rozpoczęciu działalności w ramach drugiego filaru, przy czym obydwa rozwiązania powinny być obowiązkowe dla państw członkowskich w uzupełnieniu wsparcia w ramach nowych instrumentów finansowych, takich jak narzędzie dostępu do kapitału w warunkach ograniczonych zasobów; podkreśla ponadto znaczenie krajowych środków w usuwaniu barier regulacyjnych i gospodarczych przy jednoczesnym wspieraniu planowania sukcesji, pakietów emerytalnych i dostępu do gruntów oraz ułatwianiu i wspomaganiu podejmowania współpracy przez starych i młodych rolników w formach takich jak partnerstwa, połownictwo, odchów w ramach umowy kontraktacji i najem; uważa, że przepisy dotyczące pomocy państwa powinny również uwzględniać znaczenie wymiany pokoleń oraz zapobiegać zanikowi rolnictwa rodzinnego;

72.  uważa, że w nowym prawodawstwie należy wyraźniej rozróżnić kryteria realizacji zachęt między „młodymi rolnikami” a „rolnikami rozpoczynającymi działalność rolniczą” (wśród młodych rolników – według kryterium wieku, a wśród początkujących rolników – według liczby lat od momentu założenia ich gospodarstwa), tak by potencjał zachęt skierowanych do obu grup doprowadził do wymiany pokoleniowej i rozwoju życia na obszarach wiejskich;

73.  wzywa Komisję i państwa członkowskie do uznania wpływu nowych przemian społecznych, technologicznych i gospodarczych, m.in. czystej energii, cyfryzacji czy inteligentnych rozwiązań, na życie na obszarach wiejskich;

74.  apeluje do Komisji o wsparcie wysiłków na rzecz poprawy jakości życia na obszarach wiejskich, aby zachęcić w szczególności osoby młode do pozostania na obszarach wiejskich lub powrotu do nich; wzywa Komisję i państwa członkowskie do wsparcia rozwoju nowych usług świadczonych przez przedsiębiorców, a przede wszystkim przez kobiety i młodzież;

75.  zauważa z zaniepokojeniem, że brak siły roboczej w kilku sektorach rolnictwa prowadzi do zaprzestania działalności rolnej; apeluje o wsparcie w celu zachęcania pracowników do pracy w rolnictwie;

76.  podkreśla znaczenie dzielenia się skutecznymi wzorcami z państw członkowskich, które skupiają młodych i starych rolników z myślą o osiągnięciu celów wymiany pokoleń;

77.  zaleca poprawę dostępu do finansowania przez dopłaty do odsetek od pożyczek dla nowych podmiotów;

78.  przypomina, że obszary i osady wiejskie wymagają szczególnej uwagi i zintegrowanych wysiłków na rzecz rozwoju inteligentnych wsi;

79.  wzywa do usprawnienia współpracy z EBI i Europejskim Funduszem Inwestycyjnym (EFI), aby wspierać tworzenie instrumentów finansowych przeznaczonych dla młodych rolników we wszystkich państwach członkowskich;

80.  wzywa do zapewnienia równych warunków działania w odniesieniu do specjalnych ulepszeń technologicznych na rzecz ośrodków wiejskich i siatek obszarów wiejskich;

81.  podkreśla znaczenie rozwoju obszarów wiejskich, w tym inicjatywy LEADER, dla poprawy synergii między różnymi strategiami politycznymi i zwiększenia konkurencyjności, dla propagowania skutecznych i zrównoważonych gospodarek, wspierania wielofunkcyjnego rolnictwa i leśnictwa oraz dla wytwarzania żywności, produktów niespożywczych i usług, które generują wartość dodaną i miejsca pracy; podkreśla znaczenie rozwoju obszarów wiejskich w propagowaniu partnerstw między rolnikami, społecznościami lokalnymi i społeczeństwem obywatelskim oraz w promowaniu dodatkowej działalności i szans – które w wielu przypadkach nie poddają się delokalizacji – w sektorze agrobiznesu, agroturystyki, bezpośrednich kanałów wprowadzania do obrotu, rolnictwa wspieranego przez społeczność lokalną, biogospodarki oraz zrównoważonej produkcji bioenergii i energii ze źródeł odnawialnych, z których wszystkie wspomagają utrzymanie działalności gospodarczej w regionach; w związku z tym kładzie nacisk na znaczenie zwiększenia środków na drugi filar, dzięki czemu zwiększony zostanie potencjał generowania dochodów, zwalczania wyludniania, bezrobocia i ubóstwa, propagowania integracji społecznej, świadczenia usług społecznych i wzmocnienia struktury społeczno-gospodarczej na obszarach wiejskich, przy ogólnym celu, jakim jest poprawa jakości życia na tych obszarach;

82.  wzywa Komisję do przedstawienia podejścia opartego na inwestycjach i finansowaniu z wielu źródeł w okresie ustawodawczym po 2020 r. w celu zapewnienia płynnego wdrożenia zintegrowanych narzędzi rozwoju obszarów wiejskich, w tym inicjatywy na rzecz inteligentnych wsi;

83.  wzywa do utworzenia nowego funduszu na rzecz rozwoju lokalnego kierowanego przez społeczność, który powstanie w oparciu o doświadczenia zdobyte w trakcie realizacji inicjatywy LEADER, będzie wynosił 10 % każdego z funduszy strukturalnych z przeznaczeniem na osiąganie celów określonych przez strategie kierowane przez społeczność lokalną, bez rozgraniczenia między funduszami strukturalnymi, i będzie rozprowadzany w sposób zdecentralizowany;

84.  podkreśla, że programy rozwoju obszarów wiejskich powinny zapewniać wartość dodaną na szczeblu gospodarstw oraz zachować istotną rolę w ułatwianiu wieloletnich działań w zakresie praktyk innowacyjnych i środków rolnośrodowiskowych;

85.  uważa, że w ramach inicjatywy LEADER należy zwrócić więcej uwagi na potrzeby rodzinnych mikrogospodarstw rolnych i poświęcone im projekty przez zapewnienie im odpowiedniej dodatkowej pomocy finansowej;

86.  uważa, że istnieją dowody na to, że w przypadku obszarów wiejskich konieczne jest, by produkcja rolna znajdowała się w rękach rolników będących właścicielami małych i średnich gospodarstw rolnych;

87.  podkreśla znaczenie utrzymania specjalnego wsparcia wyrównawczego dla gospodarstw położonych na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania zgodnie z warunkami zdefiniowanymi przez państwa członkowskie w zależności od lokalnych uwarunkowań;

88.  podkreśla ponadto, że wdrożenie instrumentów finansowych do rozwoju obszarów wiejskich powinno mieć charakter dobrowolny przy jednoczesnym wzmocnieniu inwestycji na obszarach wiejskich;

89.  wzywa Komisję do określenia działań mających na celu realizację inicjatywy na rzecz inteligentnych wsi oraz do priorytetowego potraktowania kwestii tworzenia inteligentnych wsi w ramach następnej strategii politycznej dotyczącej rozwoju obszarów wiejskich;

90.  uważa, że finansowanie pszczelarstwa w drugim filarze powinno być bardziej ukierunkowane i skuteczniejsze, a nowe ramy prawne powinny przewidywać nowy program pomocy pszczelarzom w pierwszym filarze, w tym wsparcie dotyczące bezpośrednio kolonii pszczół;

91.  podkreśla, że działania mniej związane z rolnictwem muszą zostać objęte wyższą stopą dofinansowania;

92.  wzywa Komisję do wprowadzenia nowego, spójnego, umocnionego i uproszczonego systemu warunkowości w pierwszym filarze, co umożliwi integrację i wdrożenie poszczególnych rodzajów istniejących działań środowiskowych, takich jak obecna zasada wzajemnej zgodności i środki w zakresie zazieleniania; podkreśla, że punkt odniesienia pierwszego filaru, jakim jest osiągnięcie zrównoważonego rozwoju rolnictwa, powinien być obowiązkowy i jasno określać środki i wyniki oczekiwane przez rolników, aby zapewnić równe warunki działania przy jednoczesnym zagwarantowaniu minimalnego poziomu biurokracji na szczeblu gospodarstw oraz, z uwzględnieniem warunków lokalnych, odpowiedniej kontroli ze strony państw członkowskich; wzywa ponadto do opracowania nowego i prostego systemu, który byłby obowiązkowy dla państw członkowskich i dobrowolny dla gospodarstw, opartego na przepisach UE wychodzących poza punkt odniesienia dotyczący zachęcania rolników do przechodzenia na zrównoważone metody i praktyki na rzecz klimatu i środowiska oraz zgodnego z działaniami rolno-środowiskowo-klimatycznymi zapisanymi w drugim filarze; uważa, że wdrożenie tego systemu należy określić w krajowych planach strategicznych w ramach UE;

93.  wzywa Komisję do dopilnowania, aby zapisane w drugim filarze działania rolno-środowiskowo-klimatyczne na rzecz rozwoju obszarów wiejskich rekompensowały dodatkowe koszty i uszczuplenie dochodów związane z dobrowolnym wdrażaniem przez rolników praktyk przyjaznych dla środowiska i klimatu oraz dawały możliwość dodawania zachęty do inwestowania w ochronę środowiska, różnorodność biologiczną i zasobooszczędność; uważa, że programy te powinny zostać uproszczone, lepiej ukierunkowane i być wydajniejsze, tak aby rolnicy mogli w sposób skuteczny wywiązywać się z ambitnych celów polityki w odniesieniu do ochrony środowiska, różnorodności biologicznej, gospodarki wodnej oraz działań w dziedzinie klimatu i łagodzenia zmian klimatu, przy jednoczesnym zapewnianiu minimalnego poziomu biurokracji na szczeblu gospodarstw oraz – przy uwzględnieniu warunków lokalnych – odpowiedniej kontroli ze strony państw członkowskich;

94.  apeluje, by obok gospodarstw, które zgodnie z art. 11 rozporządzenia (WE) nr 834/2007 prowadzą wyłącznie ekologiczną produkcję rolną i zgodnie z art. 43 rozporządzenia (UE) nr 1307/2013 są zwolnione z zobowiązań dotyczących zazielenienia, zwolnione z tych zobowiązań były również gospodarstwa prowadzące działania rolnośrodowiskowe w rozumieniu rozporządzenia (UE) nr 1305/2013;

95.  podkreśla, że regiony UE położone w basenie Morza Śródziemnego są bardziej narażone na skutki zmian klimatu, takie jak susza, pożary i pustynnienie, w związku z czym rolnicy na tych obszarach będą musieli wzmóc wysiłki w celu dostosowania prowadzonej działalności do zmian, jakie będą zachodziły w środowisku;

96.  uważa, że przyszłe wnioski ustawodawcze Komisji powinny zapewnić wsparcie jak największej liczbie rolników podejmujących starania w celu modernizacji z myślą o wzmocnieniu zrównoważonego charakteru rozwoju rolnictwa;

97.  kierując się wymogiem uproszczenia WPR wzywa do zachowania istniejącego wyłączenia i nieobciążania najmniejszych gospodarstw poniżej 15 ha dodatkowymi działaniami WPR w obszarze środowiska i klimatu;

98.  proponuje, aby tej nowej formie zazieleniania towarzyszyły znaczne, skoordynowane i skuteczniejsze środki realizowane w ramach drugiego filaru za pośrednictwem ukierunkowanych inwestycji materialnych i niematerialnych (transfer wiedzy, szkolenia, poradnictwo, wymiana wiedzy specjalistycznej, tworzenie sieci kontaktów, innowacje w ramach europejskich partnerstw innowacyjnych), stanowiące kolejną siłę napędowa zmian;

99.  wzywa Komisję, aby dopilnowała, by wnioski ustawodawcze dotyczące reformy WPR zawierały właściwe środki i instrumenty, które włączą produkcję roślin wysokobiałkowych do udoskonalonych systemów płodozmianu, tak by przezwyciężyć obecny deficyt białka, zwiększyć dochody rolników oraz sprostać głównym wyzwaniom dla rolnictwa, takim jak zmiana klimatu, utrata różnorodności biologicznej i żyzności gleb oraz ochrona zasobów wodnych i zrównoważone gospodarowanie nimi;

100.  wyraża przekonanie, że minimalną kwotę z łącznego dostępnego budżetu w ramach drugiego filaru należy przydzielić na działania rolno-środowiskowo-klimatyczne, w tym na rolnictwo ekologiczne, sekwestrację CO2, zdrowie gleby, środki służące zrównoważonemu zarządzaniu lasami, planowanie gospodarki składnikami odżywczymi w zakresie ochrony różnorodności biologicznej oraz zapylanie i różnorodność genetyczną zwierząt i roślin; podkreśla w tym kontekście znaczenie utrzymania płatności wynikających z programu Natura 2000 i zagwarantowania, że są one wystarczające, aby stanowić rzeczywistą zachętę dla rolników;

101.  podkreśla konieczność zapewnienia płatności w ramach rozwoju obszarów wiejskich dla rolników mieszkających na obszarach z ograniczeniami naturalnymi, obszarach, na których panują trudne warunki klimatyczne, obszarach o znacznym nachyleniu terenu lub obszarach z ograniczeniami w zakresie jakości gleby; wnioskuje o uproszczenie i większe skoncentrowanie planu dla obszarów o szczególnych ograniczeniach naturalnych na okres po roku 2020;

102.  przypomina, że Parlament już podkreślał, że ocena adekwatności dyrektywy dotyczącej ochrony przyrody uwypukliła szczególną potrzebę zwiększenia spójności z WPR, oraz zwraca uwagę na niepokojący spadek liczby gatunków i siedlisk w związku z rolnictwem; wzywa Komisję do przeprowadzenia oceny wpływu WPR na różnorodność biologiczną; domaga się ponadto, aby płatności wynikające z programu Natura 2000 bardziej zachęcały do ochrony rolnych obszarów Natura 2000, które są w bardzo złym stanie;

103.  wzywa do wdrożenia i wzmocnienia środków w dziedzinie rolnictwa przyjaznego klimatowi, gdyż skutki zmiany klimatu dla rolnictwa w Europie będą nasilać się w przyszłości;

104.  uważa, że zagrożenia związane ze zmianą klimatu i degradacją gruntów w całym krajobrazie rolniczym muszą być zarządzane w ramach WPR przez inwestycje zapewniające odporność i trwałość ekosystemów rolnych i przez inwestycje w infrastrukturę ekologiczną służącą do budowy warstwy uprawnej gleby, do odwrócenia erozji gleby, wprowadzenia bądź wydłużenia płodozmianu, zwiększenia liczby drzew w krajobrazie oraz wzbogacenia różnorodności biologicznej i strukturalnej w gospodarstwach rolnych;

105.  uważa, że należy wspierać i promować szersze wykorzystywanie resztek pożniwnych jako odnawialnego, wydajnego i zrównoważonego źródła energii dla obszarów wiejskich;

106.  wzywa Komisję, by promowała innowacje, badania naukowe i modernizację w sektorze rolnictwa, agroleśnictwa i produkcji żywności przez wspieranie silnego systemu doradztwa i szkoleń, lepiej dostosowanego do potrzeb beneficjentów WPR związanych z przechodzeniem na praktyki sprzyjające bardziej zrównoważonemu rozwojowi i ochronie zasobów, oraz przez wspieranie stosowania inteligentnych technologii w celu skuteczniejszego reagowania na wyzwania w dziedzinie ochrony zdrowia, środowiska i konkurencyjności; podkreśla, że szkolenia i doradztwo muszą stanowić warunek wstępny dla opracowywania koncepcji i wdrażania programów we wszystkich państwach członkowskich oraz że sprawą kluczową jest sprzyjanie transferowi wiedzy eksperckiej, modelom najlepszych praktyk i wymianom między spółdzielniami i organizacjami producentów w państwach członkowskich, takimi jak europejski system wiedzy i innowacji w dziedzinie rolnictwa (Agricultural Knowledge and Innovation System – AKIS); wyraża przekonanie, że metody agroekologiczne i zasady leżące u podstaw rolnictwa precyzyjnego mogą przynieść istotne korzyści dla środowiska, zwiększyć dochody rolników, zracjonalizować wykorzystanie maszyn rolniczych oraz znacząco zwiększyć efektywne gospodarowanie zasobami;

107.  podkreśla ważną potrzebę, aby w ramach WPR, programu „Horyzont 2020” i innych systemów wsparcia finansowego zachęcać rolników do inwestowania w nowe technologie dostosowane do rozmiarów prowadzonego gospodarstwa, takie jak narzędzia rolnictwa precyzyjnego i opartego na rozwiązaniach cyfrowych, które zwiększają odporność rolnictwa i poprawiają jego oddziaływanie na środowisko;

108.  wzywa Komisję do stymulowania rozwoju i przyjmowania technologii innowacyjnych dla wszystkich typów gospodarstw niezależnie od ich rozmiarów i wielkości produkcji – tradycyjnych i ekologicznych, hodowlanych i uprawnych, małych i prowadzonych na dużą skalę;

109.  apeluje do Komisji o zapewnienie WPR, która prowadzi do większej innowacyjności, przyczynia się do postępów w biogospodarce i dostarcza rozwiązań służących różnorodności biologicznej, środowisku i klimatowi;

110.  wzywa Komisję do skupienia uwagi na jakości życia na obszarach wiejskich oraz do uczynienia go atrakcyjnym dla wszystkich, zwłaszcza dla młodszego pokolenia;

111.  uważa, że rolnictwo oparte na cyfryzacji i rolnictwo precyzyjne promowane w ramach WPR nie powinny uzależniać w większym stopniu rolników od nakładów lub zewnętrznych źródeł finansowania ani uniemożliwiać im dostępu do zasobów, lecz że powinny być oparte na otwartym oprogramowaniu i opracowywane we współpracy z rolnikami;

112.  wzywa do kontynuacji bieżących programów rozwoju obszarów wiejskich przyjętych zgodnie z art. 10 ust. 2 rozporządzenia (UE) nr 1305/2013 do 2024 r. lub do przyjęcia nowej reformy, bez uszczerbku dla zmiany całkowitej kwoty wsparcia UE na rzecz rozwoju obszarów wiejskich;

113.  przyjmuje z zadowoleniem zobowiązanie Komisji do promowania idei „inteligentnych wsi” w UE, co dzięki bardziej skoordynowanemu rozwojowi poszczególnych strategii politycznych umożliwi kompleksową reakcję na problem niedostatecznej łączności szerokopasmowej i liczby miejsc pracy na obszarach wiejskich oraz niedostatecznego zakresu usług świadczonych na obszarach wiejskich;

114.  domaga się podjęcia działań w celu rozwiązania poważnego problemu wypadków na terenie gospodarstw, które prowadzą do obrażeń ciała i ofiar śmiertelnych w gospodarstwach w UE, dzięki wykorzystaniu środków w ramach drugiego filaru w celu wsparcia inwestycji w środki bezpieczeństwa i szkolenia;

115.  domaga się, by w ramach wprowadzenia unijnej strategii dotyczącej roślin wysokobiałkowych jednokrotne użycie środków ochrony roślin było dozwolone przed wysiewem i tuż po wysiewie na wszystkich obszarach obsianych roślinami wysokobiałkowymi;

116.  uważa, że inwestycje w innowacje, kształcenie i szkolenia mają zasadnicze znaczenie dla przyszłości europejskiego rolnictwa;

117.  podkreśla, że podejście oparte na wynikach na szczeblu państw członkowskich i regionów oraz innowacyjne rozwiązania zapewnione dzięki systemom certyfikacji należy poddać dalszej analizie w ramach przyszłej WPR bez wprowadzania przy tym dodatkowej biurokracji i kontroli na miejscu;

118.  opowiada się zdecydowanie za wprowadzeniem ukierunkowanych środków modernizacji i poprawy strukturalnej w drugim filarze, aby osiągnąć cele priorytetowe, takie jak Digital Farming 4.0;

119.  wzywa Komisję i państwa członkowskie do ochrony i wspierania dostępu drobnych rolników i grup zmarginalizowanych do nasion i nakładów rolnych, ochrony i wspierania wymiany nasion i ich publicznej własności, stosowania tradycyjnych i zrównoważonych metod gwarantujących prawo człowieka do odpowiedniej żywności i odpowiedniego żywienia;

120.  wzywa Komisję i państwa członkowskie do położenia większego nacisku na możliwości przedsiębiorców w zakresie świadczenia usług na rzecz wsi i z poziomu wsi;

121.  zwraca uwagę na fakt, że każde gospodarstwo jest inne i dlatego potrzebne są rozwiązania dostosowane indywidualnie;

Silna pozycja rolników w globalnym systemie żywnościowym

122.  wzywa Komisję do utrzymania obecnych ram wspólnej jednolitej organizacji rynków produktów rolnych (jednolitej WORR) w ramach pierwszego filaru, w tym konkretnych instrumentów politycznych i norm handlowych, oraz do usprawnienia unijnych programów dostarczania owoców, warzyw i mleka do szkół; podkreśla znaczenie istniejących systemów zarządzania produkcją dla konkretnych produktów i utrzymania obowiązkowych indywidualnych programów sektorowych (wino, owoce i warzywa, oliwa i pszczelarstwo) dla państw będących producentami, aby osiągnąć ostateczny cel, jakim jest wzmocnienie zrównoważonego charakteru i konkurencyjności każdego sektora oraz zachowanie równych warunków działania przy jednoczesnym umożliwieniu dostępu dla każdego rolnika;

123.  uważa, że pozytywne i zorientowane na rynek doświadczenia programów operacyjnych w ramach jednolitej wspólnej organizacji rynku w sektorze owoców i warzyw – programów wdrażanych przez organizacje producentów i finansowanych w oparciu o wartości sprzedanej produkcji – dowiodły skuteczności pod względem zwiększenia konkurencyjności i strukturyzacji sektorów docelowych oraz wzmocnienia ich zrównoważonego charakteru; wzywa zatem Komisję do rozważenia wprowadzenia podobnych programów operacyjnych w innych sektorach; uważa, że mogło by to być szczególnie korzystne dla organizacji producentów zrzeszających mleczarzy z obszarów górskich i najbardziej oddalonych regionów Unii, którzy wytwarzają i wprowadzają na rynek produkty wysokiej jakości i utrzymują produkcję mleka na tych trudnych obszarach;

124.  przypomina, że nierówność pozycji rynkowych stanowi szczególną przeszkodę dla pokrycia kosztów produkcji w sektorze mleczarskim;

125.  zwraca uwagę na możliwość wprowadzenia systemu dobrowolnego zmniejszania dostaw mleka w ramach WORR;

126.  wzywa do wprowadzenia nowego narzędzia do zarządzania służącego samopomocy w sektorze produkcji oliwy, które umożliwiałoby magazynowanie oliwy w latach nadprodukcji i wprowadzanie jej do obrotu w okresach produkcji niższej od popytu;

127.  podkreśla, że w przyszłej WPR należy koniecznie zapewnić skuteczniejsze, bardziej sprawiedliwe i szybsze wspieranie rolników w celu rozwiązania problemu zmienności cen i dochodów wynikającego z zagrożeń związanych z klimatem, niekorzystnymi warunkami pogodowymi i sanitarnymi i z zagrożeń rynkowych dzięki stworzeniu dodatkowych zachęt i warunków na rynku stymulujących rozwój i dobrowolne wykorzystywanie narzędzi zarządzania ryzykiem i stabilizacji (systemy ubezpieczeń, narzędzia stabilizacji dochodów, mechanizmy indywidualnego tworzenia rezerw i fundusze wspólnego inwestowania), przy jednoczesnym zapewnieniu ich dostępności dla wszystkich rolników i zgodności z istniejącymi programami krajowymi;

128.  wzywa do zapewnienia lepszego wsparcia na rzecz zwiększenia produkcji roślin strączkowych w UE oraz specjalnych środków pomocy dla dużych hodowców owiec i kóz w świetle korzyści płynących z działalności tych sektorów dla środowiska oraz potrzeby zmniejszenia zależności UE od importu białka do pasz;

129.  podkreśla, że należy opracować ukierunkowaną na przyszłość WPR, aby lepiej rozwiązywać najważniejsze problemy związane ze zdrowiem, takie jak problemy dotyczące oporności na środki przeciwdrobnoustrojowe, jakości powietrza i zdrowszego odżywiania;

130.  podkreśla wyzwania dla zdrowia zwierząt i ludzi w związku z opornością na środki przeciwdrobnoustrojowe; uważa, że nowe ramy prawne powinny aktywnie wspierać podniesienie poziomu zdrowia i dobrostanu zwierząt jako środków zwalczania oporności na antybiotyki, a w konsekwencji lepszej ochrony zdrowia publicznego i całego sektora rolnego;

131.  zwraca uwagę na fakt, że ryzykiem rynkowym można również zarządzać przez poprawę dostępu do rynków eksportowych dla unijnego rolnictwa i produktów żywnościowych;

132.  podkreśla znaczenie wzmocnienia pozycji producentów surowców w łańcuchu dostaw żywności, w szczególności dzięki zagwarantowaniu sprawiedliwego podziału wartości dodanej między producentów, przetwórców i sektor detaliczny, dzięki wprowadzeniu zasobów finansowych i zachęt koniecznych do wspierania powstawania i rozwoju organizacji gospodarczych, zarówno wertykalnych, jak i horyzontalnych, takich jak organizacje producentów, w tym spółdzielnie, oraz ich stowarzyszenia i organizacje międzybranżowe, dzięki wprowadzeniu zharmonizowanych norm minimalnych w celu zwalczania nieuczciwych i opartych na nadużyciach praktyk handlowych w całym łańcuchu dostaw żywności oraz dzięki wzmacnianiu przejrzystości rynków i przez narzędzia służące zapobieganiu kryzysom;

133.  podkreśla, że zgodnie z celami określonymi w art. 39 TFUE oraz z wyjątkiem, o którym mowa w art. 42 TFUE, rozporządzenie zbiorcze wyjaśniło związek prawny między przepisami dotyczącymi jednolitej wspólnej organizacji rynku i unijnymi regułami konkurencji oraz wprowadziło nowe możliwości dla rolników w zakresie zwiększania ich siły przetargowej w łańcuchu dostaw żywności; uważa, że przepisy te są niezbędne w ramach przyszłej WPR i powinny być nadal ulepszane;

134.  uważa, że w oparciu o wnioski wyciągnięte z funkcjonowania różnorodnych centrów obserwacji rynków UE (rynku mleka, mięsa, cukru i upraw) takie narzędzia powinny zostać rozszerzone na sektory, które nie są jeszcze nimi objęte, oraz być dalej rozwijane, aby zapewniały wiarygodne dane i prognozy dla operatorów rynku w celu zapewnienia wczesnego ostrzegania oraz umożliwiania szybkich i prewencyjnych działań w przypadku zakłóceń na rynku w celu zapobiegania kryzysom;

135.  wzywa do zwiększenia wsparcia dla rynków lokalnych i dla krótkich łańcuchów dostaw żywności oraz do ich promowania; podkreśla potrzebę rozwoju lokalnych usług związanych z krótkimi łańcuchami dostaw;

136.  wzywa Komisję do dalszego doprecyzowania i aktualizacji, jeżeli zajdzie taka konieczność, przepisów dotyczących organizacji producentów i organizacji międzybranżowych, w szczególności w odniesieniu do polityki konkurencji, również z myślą o środkach i porozumieniach przyjmowanych przez organizacje międzybranżowe w celu zaspokajania potrzeb społecznych;

137.  podkreśla, że stosowane dotąd narzędzia zarządzania rynkiem w ramach WPR (tj. interwencja publiczna i prywatne przechowywanie) przynoszą ograniczone i niewystarczające efekty w kontekście zglobalizowanych gospodarek oraz że narzędzia zarządzania ryzykiem nie zawsze są wystarczające, aby rozwiązać problem znacznej zmienności cen i poważnych zakłóceń rynku;

138.  podkreśla zatem potrzebę, aby jednolita wspólna organizacja rynku produktów rolnych nadal odgrywała istotną rolę w ramach WPR jako sieć bezpieczeństwa w szybkim w stabilizowaniu rynków rolnych i zapobieganiu kryzysom, oraz podkreśla znaczenie rozporządzenia zbiorczego dla umożliwiania i wspierania – w oparciu o doświadczenia z ostatnich kryzysów rynkowych, w szczególności w sektorze mleczarskim – uzupełniającego stosowania innowacyjnych instrumentów rynkowych i instrumentów zarządzania kryzysowego, takich jak dobrowolne porozumienia sektorowe w celu zarządzania dostawami i, w stosownych przypadkach, ich ograniczania pod względem ilościowym wśród producentów, organizacji producentów, stowarzyszeń organizacji producentów oraz organizacji międzybranżowych i przetwórców (np. unijny program zmniejszenia produkcji mleka);

139.  z zadowoleniem przyjmuje prace prowadzone nad strategią dotyczącą zrównoważonej produkcji białka dla UE;

140.  zwraca uwagę na konieczność tworzenia rynków lokalnych i regionalnych dla upraw strączkowych w całej UE, poprawy wyników pod względem ochrony środowiska przez uprawianie ich w płodozmianie, przy jednoczesnym ograniczeniu uzależnienia od importowanych pasz, materiałów do produkcji nawozów i pestycydów, a także zwiększenia rentowności i zachęt gospodarczych w celu przechodzenia na bardziej zrównoważone praktyki rolnicze;

141.  uważa, że środki zarządzania podażą dla serów i szynki z chronionymi nazwami pochodzenia lub chronionymi oznaczeniami geograficznymi lub dla wina okazały się skuteczne pod względem poprawy zrównoważonego charakteru, konkurencyjności i jakości docelowych produktów, w związku z czym należy je utrzymać i, w stosownych przypadkach, rozszerzyć na wszystkie produkty opatrzone etykietą jakości zgodnie z celami WPR;

142.  domaga się dogłębnego przeglądu obecnego mechanizmu rezerwy kryzysowej w celu utworzenia realistycznego i niezależnego unijnego funduszu na rzecz zwalczania kryzysu w rolnictwie, który byłby zwolniony z zasady jednoroczności budżetu, aby zezwolić na transfery budżetowe z jednego roku do kolejnego, w szczególności wówczas, gdy ceny rynkowe są wystarczająco wysokie, przy jednoczesnym utrzymaniu rezerwy kryzysowej na stałym poziomie w całym okresie objętym WRF, co umożliwi tym samym szybkie, bardziej spójne i skuteczne działania prewencyjne i reagowanie uzupełniające wobec stosowania instrumentów rynkowych i instrumentów zarządzania kryzysowego w razie poważnych sytuacji kryzysowych, w tym sytuacji pociągających za sobą skutki dla rolników z powodu problemów związanych ze zdrowiem zwierząt, chorób roślin i bezpieczeństwa żywności, a także sytuacji wynikających z zewnętrznych wstrząsów mających wpływ na rolnictwo;

143.  wyraża przekonanie, że choć umowy handlowe są korzystne dla sektora rolnego UE oraz konieczne dla wzmocnienia pozycji UE na globalnym rynku rolnym i korzystne dla gospodarki UE jako całości, wiąże się z nimi również szereg wyzwań, w szczególności dla małych i średnich gospodarstw i sektorów wrażliwych, które trzeba wziąć pod uwagę, takich jak przestrzeganie unijnych norm sanitarnych i fitosanitarnych, norm dotyczących dobrostanu zwierząt oraz norm środowiskowych i społecznych, co wymaga spójności między polityką handlową i niektórymi celami WPR i nie może prowadzić do osłabienia wysokich europejskich standardów ani narażać na ryzyko obszarów wiejskich Europy;

144.  podkreśla, że stosowanie różnych standardów zwiększyłoby ryzyko wywozu krajowej produkcji UE za granicę kosztem rozwoju obszarów wiejskich, środowiska, a w niektórych przypadkach jakości żywności;

145.  podkreśla, że potrzeba umocnienia mechanizmów zabezpieczających powinna również przyświecać debatom towarzyszącym przyszłym umowom handlowym (z państwami Mercosuru, Nową Zelandią, Australią itp.) i dotyczącym ich wpływu na rolnictwo w Europie;

146.  podkreśla, że choć ważne jest kontynuowanie działań na rzecz poprawy dostępu do rynku dla europejskich produktów rolnych, konieczne są odpowiednie środki ochrony rolnictwa europejskiego uwzględniające obawy typowe dla sektora, takie jak mechanizmy zabezpieczające służące unikaniu negatywnych skutków społeczno-gospodarczych dla małych i średnich gospodarstw w UE i państwach trzecich, lub ewentualne wyłączenie najbardziej wrażliwych sektorów z negocjacji oraz stosowanie zasady wzajemności w warunkach produkcji w celu zapewnienia równych warunków działania dla rolników w Unii Europejskiej i ich zagranicznych konkurentów; nalega, aby nie osłabiać europejskiej produkcji przez gorszej jakości i niespełniający norm przywóz;

147.  zwraca się do Komisji o ponowne uznanie rolnictwa za działalność strategiczną i zapewnienie, aby w ramach umów o wolnym handlu nie było ono traktowane jak czynnik dostosowywany do innych sektorów objętych wymianą handlową i aby ochroną objęto sektory kluczowe, takie jak produkcja mleka surowego;

148.  uważa, że na poszczególne reformy wspólnej polityki rolnej, które kolejno następowały po sobie począwszy od lat 90., w ogromnej mierze wpłynęły wymogi handlu międzynarodowego i WTO; uważa, że reformy te umożliwiły zwiększenie konkurencyjności europejskich produktów rolnych i sektora rolno-spożywczego, ale jednocześnie osłabiły dużą część sektora rolnego z powodu niestabilności na rynkach światowych; uważa, że nadszedł obecnie czas, aby – jak zachęca do tego Komisja w komunikacie w sprawie przyszłości rolnictwa i produkcji żywności w Europie – skupić się na innych celach wspólnej polityki rolnej, takich jak poziom życia rolników czy cele dotyczące zdrowia, zatrudnienia, środowiska i klimatu;

149.  podkreśla, że polityka handlowa UE musi być spójna z innymi unijnymi strategiami politycznymi, takimi jak polityka rozwojowa czy polityka w dziedzinie środowiska, musi wspierać osiąganie celów zrównoważonego rozwoju oraz może przyczynić się do realizacji celów WPR, zwłaszcza poprzez zapewnienie godnego poziomu życia ludności wiejskiej i zagwarantowanie, że konsumenci będą płacić rozsądne ceny za dostawy produktów rolnych; podkreśla, że sektor rolno-spożywczy w UE powinien korzystać z możliwości wzrostu, jakie daje eksport, zwłaszcza że szacuje się, iż w ciągu najbliższych dziesięciu lat 90 % dodatkowego globalnego popytu na produkty rolno-spożywcze będzie pochodzić spoza Europy; podkreśla, że wspólna polityka rolna musi zaspokoić potrzeby społeczeństwa europejskiego w dziedzinie żywności, środowiska i klimatu, zanim będzie można zacząć myśleć o produkowaniu na sprzedaż na międzynarodowym rynku rolnym; podkreśla, że tzw. krajom rozwijającym się należy zapewnić wystarczające możliwości w zakresie samodzielnego budowania i utrzymywania silnego sektora rolno-spożywczego;

150.  uważa ponadto, że towarom, których produkcja wiąże się z wylesianiem, masowym wykupem ziemi i zasobów oraz naruszeniami praw człowieka, nie należy przyznawać dostępu do rynku UE;

151.  przypomina o nowym Europejskim konsensusie w sprawie rozwoju, w którym UE i jej państwa członkowskie potwierdzają swoje zobowiązanie do zachowania spójności polityki na rzecz rozwoju i uznają zasadnicze znaczenie skutecznego przestrzegania jej zasad ustanowionych w art. 208 TFUE, co oznacza uwzględnianie celów współpracy na rzecz rozwoju we wszystkich obszarach polityki UE – w tym polityki rolnej i finansowania – które mogą wpływać na kraje rozwijające się w niekorzystny sposób; uważa w związku z tym, że reformę WPR należy prowadzić z poszanowaniem prawa krajów rozwijających się do kształtowania własnej polityki rolnej i żywnościowej, bez osłabiania ich potencjału produkcji żywności i długoterminowego bezpieczeństwa żywnościowego, w szczególności w krajach najsłabiej rozwiniętych;

152.  przypomina zobowiązanie UE i jej państw członkowskich do wspierania celów zrównoważonego rozwoju i podkreśla, że spójność WPR z celami zrównoważonego rozwoju ma kluczowe znaczenie, w szczególności w przypadku celu nr 2 (wyeliminowanie głodu), celu nr 5 (równouprawnienie płci), celu nr 12 (odpowiedzialna konsumpcja i produkcja), celu nr 13 (działania w dziedzinie klimatu) i celu nr 15 (życie na lądzie), do których to celów należy dostosować przyszłą WPR;

153.  zgodnie z zasadą skutecznego wydatkowania środków budżetowych apeluje o zapewnienie spójności i większej synergii między WPR a wszystkimi innymi dziedzinami polityki UE oraz zobowiązaniami międzynarodowymi, w szczególności w dziedzinie energii, dostaw wody, wykorzystania gruntów, różnorodności biologicznej i ekosystemów oraz rozwoju obszarów oddalonych i obszarów górskich;

154.  wzywa Komisję do prowadzenia systematycznej oceny skutków stosowania postanowień dotyczących sektora rolnego we wszystkich umowach handlowych oraz do przedstawienia szczegółowych strategii mających na celu dopilnowanie, aby żaden sektor rolny nie ucierpiał w wyniku umowy handlowej zawartej z państwem trzecim;

155.  nalega, aby procesy i metody produkcyjne stanowiły istotną część norm socjalnych, gospodarczych i środowiskowych w globalnym systemie handlu produktami rolnymi, a także zachęca Komisję, aby wezwała WTO do uznania procesów i metod produkcyjnych za taką właśnie istotną część;

156.  podkreśla, że osiągnięcie celów porozumienia paryskiego w sprawie zmiany klimatu oraz realizacja celów zrównoważonego rozwoju muszą stanowić jedną z naczelnych zasad każdej polityki handlowej dotyczącej produktów rolnych; odnotowuje, że w dokumencie otwierającym debatę w sprawie wykorzystania możliwości płynących z globalizacji Komisja słusznie zwraca uwagę na rosnące zainteresowanie sprawiedliwym handlem oraz popyt na zrównoważone i lokalne produkty, co świadczy o zmieniających się tendencjach w ramach globalizacji; podkreśla, że polityka handlowa UE może w dużej mierze przyczynić się do osiągnięcia celów zrównoważonego rozwoju oraz celów w dziedzinie klimatu określonych w porozumieniu paryskim;

157.  przypomina, że UE ze swojej strony zrezygnowała z dotacji eksportowych oraz że w jej obecnym budżecie nie przewiduje się już linii budżetowej przeznaczonej na ten cel; w związku z tym zwraca się do partnerów handlowych UE o podjęcie zobowiązań na rzecz ograniczenia wsparcia krajowego zakłócającego handel; apeluje do członków WTO, którzy w dalszym ciągu przyznają dotacje eksportowe, o wdrożenie decyzji ministerialnej w sprawie konkurencji eksportowej, którą to decyzję przyjęto w Nairobi w dniu 19 grudnia 2015 r.;

158.  domaga się od Komisji czujności i zintensyfikowania działań ochronnych Unii z myślą o eliminowaniu coraz liczniejszych barier w dostępie do rynku w krajach trzecich i niedopuszczeniu do powstawania nowych, przy jednoczesnym poszanowaniu środowiska i praw człowieka, w tym prawa do pożywienia; podkreśla, że większość z tych barier dotyczy produktów rolnych (wg bazy danych Komisji zawierającej informacje na temat dostępu do rynku – 27%), co z kolei ma związek głównie ze środkami dostępu do rynku, których podstawą są przepisy sanitarne i fitosanitarne;

159.  zwraca się do Komisji o przewidywanie i uwzględnianie skutków brexitu przy przygotowywaniu wymiany ofert i obliczaniu kontyngentów;

160.  domaga się, by Komisja podjęła jasne i przejrzyste inicjatywy dla dalszego umocnienia promowania unijnych norm produkcji, bezpieczeństwa, dobrostanu zwierząt i norm środowiskowych oraz krótkich łańcuchów dostaw, a także dla wspierania programów produkcji wysokiej jakości żywności, co można osiągnąć m. in. dzięki programom oznaczania europejskiego pochodzenia oraz działaniom marketingowym i promocyjnym na rynku wewnętrznym i rynkach państw trzecich w sektorach, które korzystają ze specjalnych instrumentów polityki w ramach WPR; nalega na potrzebę ograniczenia biurokracji i niepotrzebnych warunków, aby umożliwić mniejszym producentom udział w tych programach; z zadowoleniem przyjmuje stały wzrost budżetu przeznaczanego na programy promocyjne i wzywa Komisję do utrzymania tempa wzrostu środków budżetowych w świetle rosnącego zainteresowania producentów;

161.  podkreśla znaczenie krótkich lokalnych i regionalnych łańcuchów dostaw: mają one bardziej zrównoważony charakter z punktu widzenia środowiska z uwagi na mniejszy poziom zanieczyszczenia w wyniku ograniczonego korzystania z transportu, dzięki czemu produkty w nich są świeższe i łatwiejsze do śledzenia;

162.  przypomina, jak ważne jest umożliwienie lokalnym rolnikom przechodzenia na wyższe ogniwa łańcucha wartości dzięki zapewnieniu im pomocy i wsparcia w zakresie produktów ekologicznych i produktów o wartości dodanej oraz nowych zdobyczy naukowo-technicznych, gdyż osiągnięcie zrównoważonego rozwoju wymaga podjęcia bezpośrednich działań w celu zachowania, ochrony i wzmocnienia zasobów naturalnych;

163.  przypomina, że lokalna produkcja wspiera lokalną kulturę żywieniową i lokalną gospodarkę;

164.  podkreśla, że w przyszłości w rolnictwie należy się skoncentrować na produkcji żywności o wysokiej jakości, ponieważ na tym właśnie polega przewaga konkurencyjna Europy; podkreśla, że należy utrzymać, a w miarę możliwości wzmocnić unijne normy; wzywa do stosowania środków służących dalszemu zwiększeniu długoterminowej wydajności i konkurencyjności sektora produkcji żywności oraz do wprowadzenia nowych technologii i skuteczniejszego korzystania z zasobów, a w konsekwencji do wzmocnienie roli UE jako światowego lidera;

165.  uważa, że niemożliwe do zaakceptowania są różnice w jakości produktów spożywczych reklamowanych i rozprowadzanych na jednolitym rynku pod tą samą marką i w tym samym opakowaniu; z zadowoleniem przyjmuje zachęty ze strony Komisji do rozwiązania problemu podwójnych norm jakości żywności na jednolitym rynku, w tym prowadzone przez nią prace nad wspólną metodyką badań;

166.  wyraża zadowolenie z postępów osiągniętych w zakresie promowania interesów unijnego sektora rolnictwa podczas niedawnych dwustronnych negocjacji handlowych, zwłaszcza jeżeli chodzi o dostęp do rynku dla wysokiej jakości produktów rolno-spożywczych z UE oraz o ochronę oznaczeń geograficznych w krajach trzecich; ufa, że tendencja ta utrzyma, a nawet umocni się;

Przejrzysty proces podejmowania decyzji na potrzeby solidnego wniosku w sprawie WPR na lata 2021-2028

167.  podkreśla, że Parlament i Rada, na podstawie procedury współdecyzji, powinny ustanowić ogólne wspólne cele, podstawowe normy, środki i przydziały finansowe oraz określić odpowiedni poziom elastyczności wymagany w celu umożliwienia państwom członkowskim i ich regionom uwzględniania krajowej specyfiki i potrzeb zgodnie z jednolitym rynkiem, aby uniknąć zakłóceń konkurencji wynikających z decyzji krajowych;

168.  ubolewa, że cały proces programowania WPR na okres po 2020 r. – konsultacje, komunikacja, ocena skutków i wnioski ustawodawcze – ponownie rozpoczyna się ze znacznym opóźnieniem, jako że zbliża się koniec ósmej kadencji, co stwarza ryzyko zdominowania debaty na temat przyszłej WPR przez debaty wyborcze i zagraża możliwości osiągnięcia ostatecznego porozumienia przed wyborami europejskimi;

169.  wzywa Komisję Europejską do opracowania przepisów przejściowych, które – w razie opóźnienia w zatwierdzeniu nowej WPR – umożliwią rolnikom dalszy dostęp do środków w ramach programu rozwoju obszarów wiejskich, w szczególności o charakterze środowiskowym i inwestycyjnym;

170.  apeluje do państw członkowskich, by przy wdrażaniu nowej reformy dopilnowały unikania opóźnień w wypłacaniu płatności rolnikom oraz by przyjmowały odpowiedzialność i zapewniały rolnikom odpowiednie rekompensaty w przypadku wystąpienia takich opóźnień;

171.  podkreśla jednak, że należy poczynić jak największe postępy przed końcem obecnej kadencji i podkreślać to zagadnienie w trakcie kampanii wyborczych do Parlamentu Europejskiego;

172.  przyznaje, że istotne jest włączenie w proces decyzyjny dotyczący WPR instytucji i ekspertów odpowiedzialnych za politykę w dziedzinie zdrowia i środowiska, która wpływa na różnorodność biologiczną, zmianę klimatu oraz zanieczyszczenie powietrza, gleby i wody;

173.  wzywa Komisję do zaproponowania, przed wprowadzeniem jakichkolwiek znaczących zmian w projekcie lub wdrażaniu WPR, wystarczająco długiego okresu przejściowego w celu zapewnienia miękkiego lądowania oraz czasu na właściwe wdrożenie nowej polityki przez państwa członkowskie w uporządkowany sposób, aby uniknąć wszelkich opóźnień w rocznych płatnościach dla rolników i we wdrażaniu środków rozwoju obszarów wiejskich;

174.  apeluje do UE i jej państw członkowskich, aby zintensyfikowały dialog z krajami rozwijającymi się i zapewniały wiedzę fachową i wsparcie finansowe, skierowane w szczególności do kobiet i ludzi młodych, w celu promowania ekologicznego rolnictwa opartego na małych i rodzinnych gospodarstwach rolnych, zgodnie z zobowiązaniem podjętym w 2017 r. podczas szczytu Unia Afrykańska–UE we wspólnej deklaracji zatytułowanej „Inwestowanie w młodzież dla przyśpieszenia wzrostu sprzyjającego włączeniu społecznemu i zrównoważonego rozwoju”; przypomina o wkładzie kobiet na obszarach wiejskich jako biznesmenek i propagatorek zrównoważonego rozwoju; podkreśla konieczność rozwijania ich potencjału w zrównoważonym rolnictwie i ich odporności na obszarach wiejskich;

175.  przypomina, że głód i niedożywienie w krajach rozwijających się związane są w dużej mierze z brakiem siły nabywczej lub niemożnością zachowania samowystarczalności przez ubogich mieszkańców obszarów wiejskich; w związku z tym wzywa UE do aktywnego wsparcia krajów rozwijających się w przezwyciężaniu przeszkód (takich jak słaba infrastruktura i logistyka) utrudniających własną produkcję rolną;

176.  wskazuje, że w roku 2050 ponad połowa ludności krajów najsłabiej rozwiniętych będzie nadal mieszkać na obszarach wiejskich oraz że rozwój zrównoważonego rolnictwa w krajach rozwijających się pomoże uwolnić potencjał ich społeczności wiejskich, utrzymać ludność na obszarach wiejskich oraz ograniczyć niedostateczne zatrudnienie, ubóstwo i brak bezpieczeństwa żywnościowego, co z kolei pomoże eliminować pierwotne przyczyny przymusowej migracji;

177.  uznaje kluczową rolę, jaką mogą odegrać w osiąganiu oenzetowskich celów zrównoważonego rozwoju technologie kosmiczne, takie jak opracowane w UE programy kosmiczne i satelitarne zarządzane przez Agencję Europejskiego GNSS (Galileo, EGNOS i Copernicus), dzięki temu, że oferują one przystępne rozwiązania ułatwiające przejście na rolnictwo precyzyjne, co pozwoliłoby eliminować marnotrawstwo, oszczędzać czas, zmniejszać zmęczenie i optymalizować wykorzystanie sprzętu;

178.  wzywa Komisję do zbadania możliwości technologii i zastosowań z zakresu nauk kosmicznych oraz globalnego partnerstwa na rzecz osiągania celów zrównoważonego rozwoju jako mechanizmów pomagających w monitorowaniu upraw, zwierząt gospodarskich, leśnictwa, rybołówstwa i akwakultury oraz we wspieraniu rolników, rybaków, leśników i osób odpowiedzialnych za wyznaczanie kierunków polityki w działaniach służących wprowadzeniu różnych metod osiągania zrównoważonej produkcji żywności i reagowania na związane z tym wyzwania;

179.  zwraca się do Komisji o dopilnowanie, aby państwa członkowskie gwarantowały – w ramach ich planów działania – równouprawnienie kobiet i mężczyzn na obszarach wiejskich; wzywa Komisję i państwa członkowskie do wspierania równej reprezentacji kobiet w strukturach instytucji zajmujących się dialogiem z sektorem oraz w organach decyzyjnych organizacji zawodowych sektora, spółdzielni i stowarzyszeń; uważa, że nowe prawodawstwo UE powinno znacznie poprawić podprogramy tematyczne na rzecz kobiet na obszarach wiejskich;

180.  podkreśla, że Komisja powinna nadal i cały czas zapewniać ścisłe egzekwowanie ustawodawstwa UE w zakresie dobrostanu zwierząt jednakowo we wszystkich państwach członkowskich wraz z prowadzeniem właściwych kontroli i stosowaniem kar; wzywa Komisję do monitorowania i przedstawiania sprawozdań w zakresie zdrowia i dobrostanu zwierząt, w tym w odniesieniu do transportu zwierząt; przypomina, że produkty wprowadzane do UE muszą być zgodne z europejskimi normami dotyczącymi dobrostanu zwierząt i ochrony środowiska; apeluje o zachęty finansowe na rzecz dobrowolnego przyjęcia środków służących dobrostanowi zwierząt wykraczających poza minimalne normy określone w prawodawstwie;

181.  wzywa Komisję do wdrożenia i wykonania istotnych przepisów unijnych, a w szczególności rozporządzenia Rady (WE) nr 1/2005 z dnia 22 grudnia 2004 r. w sprawie ochrony zwierząt podczas transportu; stwierdza, że należy uwzględnić w tym kontekście orzeczenie Trybunału Sprawiedliwości UE, zgodnie z którym ochrona dobrostanu zwierząt nie kończy się na zewnętrznych granicach UE i przewoźnicy zwierząt opuszczających terytorium Unii Europejskiej muszą zatem przestrzegać przepisów UE dotyczących dobrostanu zwierząt również poza granicami UE;

182.  nalega, aby zwrócić szczególną uwagę na rolników, którzy narażeni są na dodatkowe koszty ze względu na szczególne ograniczenia związane z obszarami o wysokiej wartości przyrodniczej, takimi jak obszary górskie, wyspy, regiony najbardziej oddalone oraz inne obszary o niekorzystnych warunkach gospodarowania; uważa, że ze względu na szczególne ograniczenia tych regionów finansowanie WPR ma dla nich żywotne znaczenie oraz że jakiekolwiek cięcia środków miałyby bardzo szkodliwe skutki dla wielu produktów rolnych; wzywa państwa członkowskie do opracowania i wdrożenia programów jakości, aby dać zainteresowanym producentom możliwość ich szybkiego wprowadzenia;

183.  uważa, że należy utrzymać budżet POSEI na wystarczającym poziomie w obliczu wyzwań stojących przed rolnictwem w regionach najbardziej oddalonych, o co wielokrotnie apelował Parlament; z zadowoleniem przyjmuje wyniki ostatniego sprawozdania Komisji w sprawie wdrażania programu POSEI i uważa, że programy dla regionów najbardziej oddalonych i dla mniejszych Wysp Egejskich należy utrzymać jako programy odrębne od ogólnego unijnego systemu płatności bezpośrednich, aby zapewnić zrównoważony rozwój terytorialny przez zapobieganie ryzyku zaniechania produkcji w wyniku trudności związanych z oddaleniem, charakterem wyspiarskim, niewielkimi rozmiarami, trudną topografią i klimatem oraz zależnością gospodarczą od niewielkiej liczby produktów;

184.  wzywa Komisję do włączenia do Europejskiego Centrum Obserwacji Rynku Mleka niezależnej sekcji do celów analizy cen w regionach najbardziej oddalonych z myślą o szybkim reagowaniu na kryzys w tym sektorze; uważa, że definicja „kryzysu” i następująca interwencja Komisji powinny zostać dostosowane do regionów najbardziej oddalonych przy uwzględnieniu wielkości rynku, zależności od ograniczonej liczby rodzajów działalności gospodarczej i mniejszej zdolności dywersyfikacji;

185.  wzywa do lepszej integracji gospodarki o obiegu zamkniętym, aby zapewnić najlepsze i najbardziej wydajne wykorzystanie surowców i produktów ubocznych w ramach powstającej biogospodarki przy jednoczesnym poszanowaniu ograniczeń dostępności biomasy i gruntu oraz innych usług ekosystemowych, oraz uważa, że rozwój przemysłu biotechnologicznego na obszarach wiejskich może przyczynić się do powstawania nowych modeli gospodarczych, pomocnych dla rolników i właścicieli lasów w znajdowaniu nowego rynku zbytu dla ich produktów oraz w tworzeniu nowych miejsc pracy; apeluje zatem do Komisji i państw członkowskich o zapewnienie niezbędnego wsparcia sektorowi rolnictwa i leśnictwa w celu dalszego przyczyniania się do rozwoju biogospodarki w UE; podkreśla konieczność promowania agroleśnictwa, które może zapewnić wielofunkcyjne, rekreacyjne i produktywne ekosystemy i mikroklimaty, oraz uzupełnienia braków, które mogłyby negatywnie wpłynąć na jego rozwój;

186.  wyraża przekonanie, że wsparcie działań rolno-środowiskowo-klimatycznych uzupełnionych systemami ekologicznymi na szczeblu państw członkowskich powinno pokrywać ponoszone przez rolników koszty przechodzenia na nowe zrównoważone praktyki (na przykład dzięki propagowaniu i wspieraniu agroleśnictwa i innych środków na rzecz zrównoważonego leśnictwa, które mają na celu wsparcie różnorodności biologicznej oraz różnorodności genetycznej gatunków zwierząt i roślin) oraz dostosowania się do zmieniających się warunków klimatycznych;

187.  wzywa Komisję, by zapewniała innowacje, badania naukowe i modernizację w agroleśnictwie i leśnictwie przez wspieranie silnego i dostosowanego do potrzeb systemu doradztwa, ukierunkowanych szkoleń i ukierunkowanych rozwiązań napędzających innowacyjność oraz wymianę wiedzy eksperckiej i najlepszych praktyk między państwami członkowskimi, przy jednoczesnym skupieniu się zasadniczo na odpowiednich nowych technologiach oraz cyfryzacji; podkreśla jednocześnie zasadniczą rolę stowarzyszeń właścicieli lasów w transferze informacji i innowacji, szkoleniach i dalszym kształceniu właścicieli lasów prowadzących działalność na małą skalę oraz we wdrażaniu aktywnego wielofunkcyjnego gospodarowania lasami;

o
o   o

188.  zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji Radzie i Komisji.

(1) Dz.U. L 350 z 29.12.2017, s. 15.
(2) Dz.U. L 221 z 8.8.1998, s. 23.
(3) Dz.U. L 309 z 24.11.2009, s. 71.
(4) Teksty przyjęte, P8_TA(2018)0022.
(5) Teksty przyjęte, P8_TA(2018)0203.
(6) Teksty przyjęte, P8_TA(2018)0095.
(7) Teksty przyjęte, P8_TA(2018)0075.
(8) Teksty przyjęte, P8_TA(2018)0057.
(9) Teksty przyjęte, P8_TA(2017)0197.
(10) Teksty przyjęte, P8_TA(2017)0099.
(11) Teksty przyjęte, P8_TA(2016)0504.
(12) Teksty przyjęte, P8_TA(2016)0427.
(13) Dz.U. C 86 z 6.3.2018, s. 62.
(14) Dz.U. C 265 z 11.8.2017, s. 7.
(15) Dz.U. C 288 z 31.8.2017, s. 10.
(16) Dz.U. C 342 z 12.10.2017, s. 10.


Interpretacja i wdrażanie porozumienia międzyinstytucjonalnego w sprawie lepszego stanowienia prawa
PDF 238kWORD 79k
Rezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 30 maja 2018 r. w sprawie interpretacji i wdrażania porozumienia międzyinstytucjonalnego w sprawie lepszego stanowienia prawa (2016/2018(INI))
P8_TA(2018)0225A8-0170/2018

Parlament Europejski,

–  uwzględniając art. 17 ust. 1 Traktatu o Unii Europejskiej (TUE),

–   uwzględniając art. 295 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (TFUE),

–   uwzględniając Porozumienie międzyinstytucjonalne z dnia 13 kwietnia 2016 r. w sprawie lepszego stanowienia prawa(1) („nowe porozumienie międzyinstytucjonalne”),

–  uwzględniając porozumienie ramowe z dnia 20 października 2010 r. w sprawie stosunków między Parlamentem Europejskim i Komisją Europejską(2) („porozumienie ramowe z 2010 r.”),

–  uwzględniając Porozumienie międzyinstytucjonalne z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie lepszego stanowienia prawa (3) („porozumienie międzyinstytucjonalne z 2003 r.”),

–  uwzględniając Porozumienie międzyinstytucjonalne z dnia 20 grudnia 1994 r. – Szybsza metoda pracy nad urzędową kodyfikacją tekstów prawnych(4),

–  uwzględniając Porozumienie międzyinstytucjonalne z dnia 22 grudnia 1998 r. w sprawie wspólnych wytycznych dotyczących jakości prawodawstwa wspólnotowego(5),

–  uwzględniając Porozumienie międzyinstytucjonalne z dnia 28 listopada 2001 r. w sprawie bardziej uporządkowanego wykorzystania techniki przekształcania aktów prawnych(6),

–  uwzględniając Wspólną deklarację z dnia 13 czerwca 2007 r. w sprawie praktycznych zasad dotyczących stosowania procedury współdecyzji(7),

–  uwzględniając Wspólną deklarację polityczną z dnia 27 października 2011 r. Parlamentu Europejskiego, Rady i Komisji dotyczącą dokumentów wyjaśniających(8),

–  uwzględniając Wspólne oświadczenie w sprawie priorytetów ustawodawczych Unii Europejskiej na rok 2017(9),

–  uwzględniając Wspólną deklarację w sprawie priorytetów legislacyjnych UE na lata 2018–2019(10),

–  uwzględniając wyroki Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z dnia 18 marca 2014 r. („produkty biobójcze”), 16 lipca 2015 r. („mechanizm wzajemności wizowej”), 17 marca 2016 r. („akty delegowane w sprawie instrumentu »Łącząc Europę«”), 14 czerwca 2016 r. („Tanzania”) i 24 czerwca 2014 r. („Mauritius”)(11),

–  uwzględniając swoją decyzję z dnia 13 grudnia 2016 r. w sprawie ogólnego przeglądu Regulaminu Parlamentu(12),

–  uwzględniając swoją rezolucję z dnia 12 kwietnia 2016 r. w sprawie Programu sprawności i wydajności regulacyjnej (REFIT): aktualna sytuacja i perspektywa(13),

–  uwzględniając swoją rezolucję z dnia 6 lipca 2016 r. w sprawie strategicznych priorytetów programu prac Komisji na 2017 r.(14),

–  uwzględniając swoją decyzję z dnia 9 marca 2016 r. w sprawie zawarcia Porozumienia międzyinstytucjonalnego w sprawie lepszego stanowienia prawa pomiędzy Parlamentem Europejskim, Radą Unii Europejskiej i Komisją Europejską(15),

–  uwzględniając swoją rezolucję z dnia 27 listopada 2014 r. w sprawie zmiany wytycznych Komisji dotyczących oceny skutków oraz w sprawie roli testu MŚP(16),

–  uwzględniając swoją rezolucję z dnia 25 lutego 2014 r. w sprawie dalszych działań związanych z przekazaniem uprawnień ustawodawczych i kontrolą przez państwa członkowskie wykonywania uprawnień wykonawczych przez Komisję(17),

–  uwzględniając swoją rezolucję z dnia 4 lutego 2014 r. w sprawie sprawności regulacyjnej UE oraz pomocniczości i proporcjonalności – 19. sprawozdanie w sprawie lepszego stanowienia prawa za 2011 r.(18),

–  uwzględniając swoją rezolucję z dnia 13 września 2012 r. w sprawie 18. sprawozdania w sprawie lepszego stanowienia prawa – stosowanie zasad pomocniczości i proporcjonalności (2010 r.)(19),

–  uwzględniając swoją rezolucję z dnia 14 września 2011 r. w sprawie lepszego stanowienia prawa, pomocniczości, proporcjonalności i inteligentnych regulacji(20),

–  uwzględniając swoją rezolucję z dnia 8 czerwca 2011 r. w sprawie zapewnienia niezależnych ocen skutków regulacji(21),

–  uwzględniając komunikat Komisji z dnia 24 października 2017 r. pt. „Dokończenie realizacji Programu lepszego stanowienia prawa: lepsze rozwiązania na rzecz lepszych rezultatów” (COM(2017)0651),

–  uwzględniając art. 294 TFUE dotyczący procedury współdecyzji,

–  uwzględniając dokument roboczy służb Komisji z dnia 24 października 2017 r. pt. „Przegląd działań Unii na rzecz uproszczenia i zmniejszenia obciążeń regulacyjnych” (SWD(2017)0675),

–  uwzględniając komunikat Komisji z dnia 21 grudnia 2016 r. pt. „Prawo Unii: lepsze wyniki dzięki lepszemu stosowaniu”(22)),

–  uwzględniając komunikat Komisji z dnia 14 września 2016 r. pt. „Lepsze stanowienie prawa: silniejsza Unia dzięki lepszym wynikom” (COM(2016)0615),

–  uwzględniając komunikat Komisji z dnia 19 maja 2015 r. pt. „Program UE – Lepsze wyniki dzięki lepszemu stanowieniu prawa” (COM(2015)0215),

–  uwzględniając dokument roboczy służb Komisji z dnia 7 lipca 2017 r. pt. „Wytyczne dotyczące lepszego stanowienia prawa” (SWD(2017)0350),

–  uwzględniając art. 52 Regulaminu,

–  uwzględniając wspólne obrady Komisji Prawnej i Komisji Spraw Konstytucyjnych zgodnie z art. 55 Regulaminu,

–  uwzględniając sprawozdanie Komisji Prawnej i Komisji Spraw Konstytucyjnych oraz opinie Komisji Handlu Międzynarodowego, Komisji Gospodarczej i Monetarnej, Komisji Zatrudnienia i Spraw Socjalnych, Komisji Ochrony Środowiska Naturalnego, Zdrowia Publicznego i Bezpieczeństwa Żywności oraz Komisji Petycji (A8-0170/2018),

A.  mając na uwadze, że nowe porozumienie międzyinstytucjonalne weszło w życie w dniu jego podpisania, tj. 13 kwietnia 2016 r.;

B.  mając na uwadze, że z okazji przyjęcia nowego porozumienia międzyinstytucjonalnego Parlament i Komisja wydały oświadczenie potwierdzające, że nowe porozumienie „odzwierciedla równowagę między Parlamentem Europejskim, Radą i Komisją oraz przysługujące tym instytucjom kompetencje zgodnie z Traktatami”, a także „pozostaje ono bez uszczerbku dla Porozumienia ramowego z dnia 20 października 2010 r. w sprawie stosunków między Parlamentem Europejskim i Komisją Europejską”(23);

C.  mając na uwadze, że aby wdrożyć przepisy nowego porozumienia międzyinstytucjonalnego dotyczące programowania międzyinstytucjonalnego, Parlament zmienił swój Regulamin między innymi w celu ustanowienia wewnętrznych procesów dotyczących negocjowania i przyjmowania wspólnych konkluzji w sprawie wieloletniego programowania oraz wspólnych deklaracji w sprawie rocznego programowania międzyinstytucjonalnego;

D.  mając na uwadze, że w kontekście rocznego programowania międzyinstytucjonalnego trzy instytucje uzgodniły dwie wspólne deklaracje w sprawie priorytetów legislacyjnych UE, odpowiednio na rok 2017 i na lata 2018–2019;

E.  mając na uwadze, że w przeciwieństwie do porozumienia międzyinstytucjonalnego z 2003 r. nowe porozumienie międzyinstytucjonalne nie obejmuje już ram prawnych w sprawie stosowania alternatywnych metod regulacji, takich jak współregulacja i samoregulacja, w związku z czym nie zawiera odniesień do takich metod;

F.  mając na uwadze, że pkt 13 nowego porozumienia międzyinstytucjonalnego wymaga od Komisji przeprowadzania jak najszerszych konsultacji w ramach procesu dokonywania oceny skutków; mając na uwadze, że podobnie pkt 19 nowego porozumienia międzyinstytucjonalnego wymaga, by Komisja, zanim przyjmie wniosek, a nie po jego przyjęciu, przeprowadziła otwarte i przejrzyste konsultacje społeczne, zapewniając, by tryb i terminy tych konsultacji społecznych umożliwiły udział w nich jak najszerszemu gronu, nie tylko grupom interesu i ich lobbystom;

G.  mając na uwadze, że w lipcu 2017 r. Komisja zmieniła swoje wytyczne dotyczące lepszego stanowienia prawa, aby lepiej wyjaśnić i wykorzystać powiązania między różnymi etapami kształtowania polityki w Komisji, zastępując wcześniejsze niezależne wytyczne, które dotyczyły osobno oceny skutków, ewaluacji i wdrażania, a także aby wprowadzić nowe wytyczne dotyczące planowania i konsultacji z zainteresowanymi stronami;

H.  mając na uwadze, że zgodnie z pkt 16 nowego porozumienia międzyinstytucjonalnego Komisja może – z własnej inicjatywy lub na wniosek Parlamentu lub Rady– uzupełnić własną ocenę skutków lub podjąć inne działania analityczne, które uważa za konieczne;

I.  mając na uwadze, że w nowym porozumieniu międzyinstytucjonalnym uznaje się zastąpienie wcześniejszej Rady ds. Ocen Skutków Radą ds. Kontroli Regulacyjnej działającą przy Komisji; mając na uwadze, że jej zadaniem jest m.in. przeprowadzanie obiektywnych kontroli jakości ocen skutków sporządzonych przez Komisję; mając na uwadze, że aby przedstawić Komisji do przyjęcia inicjatywę, której towarzyszy ocena skutków, wymagana jest pozytywna opinia Rady ds. Kontroli Regulacyjnej; mając na uwadze, że w przypadku negatywnej opinii należy dokonać przeglądu projektu sprawozdania i przedłożyć go ponownie Radzie ds. Kontroli Regulacyjnej, a w przypadku drugiej negatywnej opinii wymagana jest decyzja polityczna w celu dalszej realizacji inicjatywy; mając na uwadze, że opinia Rady ds. Kontroli Regulacyjnej jest podawana do wiadomości publicznej na stronie internetowej Komisji w tym samym czasie co sprawozdanie dotyczące danej inicjatywy, a w przypadku oceny skutków po przyjęciu przez Komisję powiązanej inicjatywy politycznej(24);

J.  mając na uwadze, że na początku 2017 r. Rada ds. Kontroli Regulacyjnej zakończyła rekrutację swoich pracowników, w tym trzech członków spoza instytucji UE; mając na uwadze, że w 2016 r. Rada ds. Kontroli Regulacyjnej dokonała przeglądu 60 odrębnych ocen skutków, z których 25 (42 %) otrzymało wstępną negatywną ocenę skutkującą zmianą i ponownym przedłożeniem Radzie ds. Kontroli Regulacyjnej; mając na uwadze, że Rada ds. Kontroli Regulacyjnej wydała następnie ogólne pozytywne oceny względem wszystkich – z wyjątkiem jednej – otrzymanych zmienionych ocen skutków; mając na uwadze, że Rada ds. Kontroli Regulacyjnej wymieniała informacje ze służbami Parlamentu na temat najlepszych praktyk i metod związanych z ocenami skutków;

K.  mając na uwadze, że zgodnie z pkt 25 nowego porozumienia międzyinstytucjonalnego, jeżeli przewiduje się zmianę podstawy prawnej powodującą zastąpienie zwykłej procedury ustawodawczej specjalną procedurą ustawodawczą lub procedurą nieustawodawczą, trzy instytucje przeprowadzą wymianę poglądów na ten temat; mając na uwadze, że Parlament zmienił swój Regulamin, aby wprowadzić ten przepis w życie; mając na uwadze, że przepis ten nie musiał być do tej pory stosowany;

L.  mając na uwadze, że zgodnie z pkt 27 nowego porozumienia międzyinstytucjonalnego trzy instytucje uznają potrzebę dostosowania całości obowiązującego ustawodawstwa do ram prawnych wprowadzonych Traktatem z Lizbony, a w szczególności potrzebę bezzwłocznego dostosowania wszystkich aktów podstawowych, które w dalszym ciągu odsyłają do procedury regulacyjnej połączonej z kontrolą; mając na uwadze, że Komisja zaproponowała takie dostosowanie w grudniu 2016 r.(25); mając na uwadze, że obecnie Parlament i Rada analizują dogłębnie ten wniosek;

M.  mając na uwadze, że nowa wersja Wspólnego porozumienia w sprawie aktów delegowanych oraz właściwych standardowych klauzul jest załączona do nowego porozumienia międzyinstytucjonalnego; mając na uwadze, że zgodnie z pkt 28 nowego porozumienia międzyinstytucjonalnego po wejściu w życie tego porozumienia trzy instytucje bez zbędnej zwłoki podejmą negocjacje mające na celu uzupełnienie wspólnego porozumienia o niewiążące kryteria stosowania art. 290 i 291 TFUE; mając na uwadze, że po przedłużających się pracach przygotowawczych negocjacje te ostatecznie rozpoczęły się we wrześniu 2017 r.;

N.  mając na uwadze, że zgodnie z pkt 29 nowego porozumienia międzyinstytucjonalnego trzy instytucje zobowiązują się do ustanowienia, najpóźniej do końca 2017 r., wspólnego funkcjonalnego rejestru aktów delegowanych, przedstawiającego informacje w sposób uporządkowany i przyjazny użytkownikom w celu zwiększenia przejrzystości, ułatwienia planowania i umożliwienia śledzenia cyklu życia aktu delegowanego na wszystkich jego etapach; mając na uwadze, że rejestr został utworzony i zaczął funkcjonować w grudniu 2017 r.;

O.  mając na uwadze, że pkt 32 porozumienia międzyinstytucjonalnego stanowi, iż „Komisja pełni rolę strony wspomagającej, traktując oba organy władzy ustawodawczej na równi, przy pełnym poszanowaniu ról przypisanych na mocy Traktatów trzem Instytucjom”;

P.  mając na uwadze, że zgodnie z pkt 34 nowego porozumienia międzyinstytucjonalnego Parlament i Rada, działając w charakterze współustawodawców, podkreśliły znaczenie utrzymania bliskich kontaktów jeszcze przed rozpoczęciem negocjacji międzyinstytucjonalnych, tak aby osiągnąć lepsze wzajemne zrozumienie stanowisk, oraz uzgodniły, że w tym celu będą ułatwiać wzajemną wymianę poglądów i informacji, w tym przez zapraszanie przedstawicieli innych instytucji do udziału w regularnych nieformalnych wymianach poglądów; mając na uwadze, że przepisy te jeszcze nie skutkowały żadnymi nowymi szczególnymi procedurami ani strukturami; mając na uwadze, że mimo iż kontakty między instytucjami stały się intensywniejsze w ramach wspólnej deklaracji w sprawie priorytetów legislacyjnych, doświadczenie komisji sugeruje, że nie istnieje systematyczne podejście do ułatwiania takiej wzajemnej wymiany poglądów oraz że pozyskanie informacji i opinii zwrotnych od Rady w kwestiach podniesionych przez państwa członkowskie nadal jest utrudnione; mając na uwadze, że Parlament uważa tę sytuację za wysoce niezadowalającą;

Q.  mając na uwadze, że w celu wzmocnienia przejrzystości procesu legislacyjnego Parlament zmienił swój Regulamin, tak aby dostosować jego przepisy w sprawie negocjacji międzyinstytucjonalnych w ramach zwykłej procedury ustawodawczej, opierając się na przepisach wprowadzonych w 2012 r.; mając na uwadze, że mimo iż wszystkie mandaty negocjacyjne Parlamentu są publiczne, sytuacja jest odmienna w przypadku mandatów Rady; mając na uwadze, że Parlament uważa tę sytuację za wysoce niezadowalającą;

R.  mając na uwadze, że zgodnie z pkt 39 nowego porozumienia międzyinstytucjonalnego, aby ułatwić śledzenie poszczególnych etapów procesu legislacyjnego, trzy instytucje zobowiązały się do określenia – do dnia 31 grudnia 2016 r. – sposobów dalszego rozwijania platform i narzędzi w tym zakresie w celu ustanowienia specjalnej wspólnej bazy danych na temat stanu prac nad dossier ustawodawczymi; mając na uwadze, że dotychczas nie utworzono takiej wspólnej bazy danych;

S.  mając na uwadze, że zgodnie z pkt 40 nowego porozumienia międzyinstytucjonalnego, w odniesieniu do negocjacji i zawierania umów międzynarodowych, trzy instytucje zobowiązały się do zorganizowania spotkania w ciągu sześciu miesięcy po wejściu w życie nowego porozumienia w celu wynegocjowania ulepszonych ustaleń praktycznych dotyczących współpracy i wymiany informacji w ramach Traktatów, zgodnie z wykładnią Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej; mając na uwadze, że takie negocjacje rozpoczęły się w listopadzie 2016 r. i nadal trwają;

T.  mając na uwadze, że współpraca regulacyjna to obecnie kluczowy instrument stosowany w międzynarodowych umowach handlowych z myślą o podjęciu dialogu regulacyjnego i osiągnięciu spójności między partnerami handlowymi; mając na uwadze, że Komisja ma nadal uczestniczyć w tym procesie i postępować w oparciu o zasady uczciwych i równych warunków konkurencji dla wszystkich zainteresowanych stron oraz zagwarantować najwyższy stopień przejrzystości w procesie podejmowania decyzji;

U.  mając na uwadze, że zgodnie z pkt 46 nowego porozumienia międzyinstytucjonalnego trzy instytucje potwierdzają swoje zobowiązanie do częstszego korzystania z techniki legislacyjnej zwanej przekształceniem w celu modyfikacji obowiązującego ustawodawstwa, z pełnym poszanowaniem Porozumienia międzyinstytucjonalnego z dnia 28 listopada 2001 r. w sprawie bardziej uporządkowanego wykorzystania techniki przekształcania aktów prawnych;

V.  mając na uwadze, że zgodnie z pkt 48 nowego porozumienia międzyinstytucjonalnego, w ramach wkładu do swojego programu sprawności i wydajności regulacyjnej (REFIT), Komisja zobowiązuje się do przedstawiania co roku podsumowania wyników działań Unii na rzecz uproszczenia ustawodawstwa oraz unikania nadmiernej regulacji i zmniejszania obciążeń administracyjnych, zawierającego również wnioski z corocznego badania obciążenia; mając na uwadze, że wyniki pierwszego corocznego badania obciążenia zostały zaprezentowane w dniu 24 października 2017 r. w ramach programu prac Komisji na 2018 r.;

W.  mając na uwadze, że coroczne badanie obciążenia zapewnia wyjątkową możliwość identyfikacji i monitorowania rezultatów działań UE służących zapobieganiu nadmiernej regulacji i zmniejszeniu obciążeń administracyjnych; mając na uwadze, że badanie to stanowi doskonałą okazję do wykazania wartości dodanej przepisów UE oraz zapewnienia obywatelom przejrzystości;

X.  mając na uwadze, że w nowym porozumieniu międzyinstytucjonalnym w sprawie lepszego stanowienia prawa wezwano do współpracy międzyinstytucjonalnej w celu uproszczenia istniejącego prawa unijnego oraz uniknięcia nadmiernej regulacji i obciążeń administracyjnych dla obywateli, administracji i przedsiębiorców; mając na uwadze, że Parlament podkreśla, iż w odniesieniu do międzynarodowych umów handlowych cele te nie powinny prowadzić do obniżenia standardów w zakresie ochrony środowiska, zdrowia publicznego, zdrowia pracowników, bezpieczeństwa, norm Międzynarodowej Organizacji Pracy ani praw konsumentów;

Y.  mając na uwadze, że zgodnie z pkt 50 nowego porozumienia międzyinstytucjonalnego trzy instytucje będą wspólnie i regularnie monitorować wdrażanie tego porozumienia, zarówno na szczeblu politycznym poprzez coroczne dyskusje, jak i na szczeblu technicznym na forum grupy ds. koordynacji międzyinstytucjonalnej; mając na uwadze, że monitorowanie na szczeblu politycznym obejmuje regularne dyskusje na forum Konferencji Przewodniczących Komisji oraz dorocznego posiedzenia podsumowującego na wysokim szczeblu; mając na uwadze, że w kontekście wspólnych deklaracji w sprawie priorytetów legislacyjnych UE, odpowiednio na rok 2017 i na lata 2018–2019, zostały ponadto ustanowione szczególne uzgodnienia dotyczące monitorowania; mając ponadto na uwadze, że doświadczenie uzyskane dotychczas przez komisje stanowi bezcenne narzędzie służące do oceny wdrażania nowego porozumienia międzyinstytucjonalnego; mając na uwadze, że Komisja Prawna posiada szczególne kompetencje w zakresie lepszego stanowienia prawa i uproszczenia prawa Unii;

Wspólne zobowiązania i cele

1.  uważa, że nowe porozumienie w sprawie lepszego stanowienia prawa to przedsięwzięcie międzyinstytucjonalne, które ma na celu poprawę jakości prawodawstwa unijnego; przypomina, że prawodawstwo UE w wielu przypadkach harmonizuje lub zastępuje różnorodne zasady obowiązujące w 28 państwach członkowskich, co zapewnia wzajemny i równy dostęp do rynków krajowych oraz niższe ogólne koszty administracyjne z myślą o ustanowieniu w pełni funkcjonalnego rynku wewnętrznego;

2.  z zadowoleniem przyjmuje osiągnięte postępy i doświadczenie zdobyte w pierwszym półtorarocznym okresie stosowania nowego porozumienia międzyinstytucjonalnego, a także zachęca instytucje do podejmowania dalszych wysiłków w celu pełnego wdrożenia porozumienia, w szczególności w odniesieniu do negocjacji międzyinstytucjonalnych w sprawie niewiążących kryteriów stosowania art. 290 i 291 TFUE, dostosowania wszystkich aktów podstawowych, które w dalszym ciągu odsyłają do procedury regulacyjnej połączonej z kontrolą, negocjacji międzyinstytucjonalnych w sprawie praktycznych ustaleń dotyczących współpracy i wymiany informacji w odniesieniu do negocjacji i zawierania umów międzynarodowych, a także ustanowienia specjalnej wspólnej bazy danych na temat stanu prac nad dossier ustawodawczymi;

3.  przypomina, że celem nowego porozumienia międzyinstytucjonalnego jest rozwinięcie bardziej otwartych i przejrzystych stosunków między trzema instytucjami w dążeniu do ustanawiania wysokiej jakości przepisów prawnych w interesie obywateli Unii; uważa, że chociaż zasada lojalnej współpracy między instytucjami wspomniana jest jedynie w pkt 9 i 32 w odniesieniu do szczególnych obszarów objętych nowym porozumieniem międzyinstytucjonalnym, należy stosować się do niej w całym cyklu legislacyjnym jako do jednej z zasad zapisanych w art. 13 TUE;

Programowanie

4.  z zadowoleniem przyjmuje zobowiązanie trzech instytucji do wzmocnienia rocznego i wieloletniego programowania Unii zgodnie z art. 17 ust. 1 TUE z wykorzystaniem bardziej zorganizowanej procedury z dokładnym harmonogramem; z zadowoleniem zauważa, że w pierwszym rocznym programowaniu międzyinstytucjonalnym w ramach nowego porozumienia międzyinstytucjonalnego aktywnie uczestniczyły trzy instytucje, co doprowadziło do wydania wspólnego oświadczenia w sprawie priorytetów ustawodawczych Unii Europejskiej na rok 2017 obejmującego 59 kluczowych wniosków ustawodawczych określonych jako priorytetowe na 2017 r., a następnie wspólnej deklaracji w sprawie priorytetów legislacyjnych na lata 2018–2019 obejmującej 31 kluczowych wniosków ustawodawczych określonych jako priorytetowe do końca obowiązującej kadencji; w szczególności z zadowoleniem przyjmuje w tym kontekście aktywne zaangażowanie Rady oraz ufa, że będzie ono kontynuowane w przyszłości, w tym w odniesieniu do wieloletniego programowania na potrzeby nowej kadencji; uważa jednak, że priorytetowe traktowanie określonych dossier ustawodawczych uzgodnione we wspólnych deklaracjach nie powinno być wykorzystywane do wywierania nadmiernego nacisku na współustawodawców oraz że nie należy nadawać priorytetu przyspieszeniu prac kosztem jakości legislacyjnej; uznaje za istotne, by przeprowadzić ocenę sposobu stosowania obecnej praktyki i zasad dotyczących wspólnych deklaracji oraz tego, czy można wprowadzić pewne ulepszenia do Regulaminu Parlamentu w odniesieniu do negocjacji międzyinstytucjonalnych, np. w celu wzmocnienia uprawnień Przewodniczącego nadanych przez grupy polityczne;

5.  uważa, że niezmiernie ważne jest pełne konsultowanie się z komisjami parlamentarnymi w całym procesie przygotowywania i wdrażania wspólnej deklaracji;

6.  wskazuje, że nowe porozumienie międzyinstytucjonalne pozostaje bez uszczerbku dla wzajemnych zobowiązań uzgodnionych między Parlamentem a Komisją w porozumieniu ramowym z 2010 r.; przypomina w szczególności, że podczas wdrażania pkt 6–11 nowego porozumienia międzyinstytucjonalnego należy stosować się do ustaleń dotyczących kalendarza programu prac Komisji, ustanowionych w załączniku 4 do porozumienia ramowego z 2010 r.;

7.  uważa, że podczas prezentowania programu prac Komisja powinna, oprócz elementów wyszczególnionych w pkt 8 nowego porozumienia międzyinstytucjonalnego, wskazać, w jaki sposób przewidywane ustawodawstwo jest uzasadnione w świetle zasad pomocniczości i proporcjonalności, oraz określić jego europejską wartość dodaną;

8.  z zadowoleniem przyjmuje ustanowienie grupy zadaniowej Komisji ds. pomocniczości, proporcjonalności i zasady „robić mniej, ale efektywniej”, która musi działać zgodnie z nowym porozumieniem międzyinstytucjonalnym w sprawie lepszego stanowienia prawa na rzecz zwiększenia zaufania obywateli uznających zasadę pomocniczości za kluczowy aspekt procesu demokratycznego;

9.  wzywa Komisję do prezentowania bardziej integracyjnych, szczegółowych i wiarygodnych programów prac; wnioskuje w szczególności, by programy prac Komisji wyraźnie określały prawny charakter każdego wniosku wraz z dokładnymi i realistycznymi ramami czasowymi; wzywa Komisję do zapewnienia, by przyszłe wnioski ustawodawcze – w szczególności kluczowe pakiety legislacyjne – zostały opracowane na długo przed końcem obecnej kadencji w celu zapewnienia współustawodawcom wystarczającego czasu na pełne wykorzystanie swoich prerogatyw;

10.  zachęca do opracowania skutecznego prawodawstwa ukierunkowanego na rozwijanie ochrony zatrudnienia i konkurencyjności europejskiej ze szczególnym uwzględnieniem małych i średnich przedsiębiorstw we wszystkich sektorach gospodarki;

11.  z zadowoleniem przyjmuje fakt, że Komisja odpowiedziała na wystosowane przez Parlament żądanie przedłożenia wniosków dotyczących aktów Unii zgodnie z art. 225 TFUE, w większości przypadków w terminie trzech miesięcy, o którym mowa w pkt 10 nowego porozumienia międzyinstytucjonalnego; wskazuje jednak, że Komisja nie przyjęła właściwych komunikatów zgodnie z tym przepisem; wzywa Komisję do przyjęcia takich komunikatów w celu zapewnienia pełnej przejrzystości i odpowiedzi politycznej na wnioski wystosowane przez Parlament w swoich rezolucjach oraz z należytym uwzględnieniem odpowiednich analiz Parlamentu dotyczących europejskiej wartości dodanej i kosztu braku działań na poziomie europejskim;

12.  podkreśla znaczenie lojalnej i przejrzystej współpracy między Parlamentem, Radą i Komisją, która w wymiarze praktycznym powinna przełożyć się na podjęcie przez Komisję zobowiązania, że będzie włączać – na równym szczeblu – Parlament i Radę we wdrażanie ustaleń programowych Komisji, a także przypomina Komisji o spoczywającym na niej obowiązku szybkiego reagowania na sprawozdania z własnej inicjatywy w kwestiach ustawodawczych i nieustawodawczych; ubolewa, że niektóre sprawozdania z własnej inicjatywy pozostały bez odpowiedzi, i wzywa Komisję do wyjaśnienia współprawodawcom w terminie trzech miesięcy przyczyn wycofania aktów, oraz do udzielenia odpowiedzi, wraz z uzasadnieniem, na postulaty przedstawienia wniosków ustawodawczych i nieustawodawczych;

13.  uważa, że usunięcie wszystkich odniesień do stosowania alternatywnych metod regulacji w nowym porozumieniu międzyinstytucjonalnym pozostaje bez uszczerbku dla stanowiska Parlamentu, zgodnie z którym instrumenty tzw. miękkiego prawa powinny być stosowane jedynie z największą ostrożnością i z należytym uzasadnieniem, bez szkody dla pewności prawnej i jasności obowiązującego prawa, a także po konsultacji z Parlamentem(26); wyraża ponadto obawę, że brak wyraźnych ograniczeń dotyczących stosowania prawa miękkiego może nawet zachęcać do odwoływania się do niego, bez gwarancji, że Parlament będzie w stanie sprawować kontrolę;

14.  zachęca Radę i Komisję do wyrażenia zgody, by alternatywne metody regulacji, pod warunkiem że są bezwzględnie konieczne, były ujęte w dokumentach rocznego i wieloletniego programowania, aby umożliwić ich odpowiednią identyfikację i kontrolę ze strony ustawodawców;

Narzędzia lepszego stanowienia prawa

15.  podkreśla, że oceny skutków mogą zapewniać wkład w decyzje polityczne, ale nie mogą być ich substytutem ani nie mogą powodować nieuzasadnionych opóźnień w procesie ustawodawczym; podkreśla, że w trakcie całego procesu ustawodawczego i we wszystkich ocenach wpływu proponowanych przepisów należy zwrócić szczególną uwagę na potencjalne skutki dla tych podmiotów, które mają najmniej okazji do przekazania decydentom swoich obaw, w tym MŚP, społeczeństwa obywatelskiego, związków zawodowych i innych podmiotów, które nie mogą korzystać z łatwego dostępu do instytucji; uważa, że w ocenach skutków należy w równym stopniu zwracać uwagę w szczególności na ocenę skutków społecznych, zdrowotnych i środowiskowych oraz że trzeba oceniać wpływ na prawa podstawowe obywateli oraz równouprawnienie płci;

16.  przypomina, że MŚP stanowią 99 % wszystkich przedsiębiorstw w UE, generują 58 % obrotów w UE i zatrudniają dwie trzecie całkowitej liczby zatrudnionych w sektorze prywatnym; przypomina ponadto, że w programie Small Business Act Komisja zobowiązała się stosować zasadę „najpierw myśl na małą skalę” w procesie kształtowania polityki oraz że zasada ta obejmuje wykonywanie testu MŚP służącego ocenie wpływu przyszłych przepisów i inicjatyw administracyjnych na MŚP(27); przypomina, że w swojej decyzji z dnia 9 marca 2016 r. w sprawie nowego porozumienia międzyinstytucjonalnego Parlament stwierdził, że brzmienie nowego porozumienia międzyinstytucjonalnego nie zobowiązuje wystarczająco trzech instytucji do włączenia do ich ocen skutków MŚP oraz badań konkurencyjności(28); podkreśla znaczenie wpływu na konkurencyjność oraz innowacyjność oraz zwrócenia uwagi na potrzeby MŚP na wszystkich etapach cyklu legislacyjnego, a także uwzględniania tych elementów i wyraża zadowolenie, że wytyczne Komisji dotyczące lepszego stanowienia prawa zawierają zalecenie, by potencjalne skutki dla MŚP i konkurencyjności były w stosownych przypadkach koniecznie i systematycznie uwzględniane i zgłaszane we wszystkich ocenach skutków; zauważa, że testom MŚP często brakuje odpowiedniej jakości i spójności zastosowania; wzywa Komisję do rozważenia, w jaki sposób skutki dla MŚP mogłyby być jeszcze lepiej uwzględniane, oraz zamierza uważnie monitorować tę kwestię w nadchodzących latach;

17.  apeluje do Komisji, by – w kontekście lepszego stanowienia prawa – dokładniej oceniała konsekwencje społeczne i środowiskowe prowadzonej polityki oraz wpływ na prawa podstawowe obywateli, mając jednocześnie na uwadze koszty braku prawodawstwa na szczeblu unijnym, jak również fakt, iż analizy kosztów i korzyści są tylko jednym z wielu kryteriów;

18.  ponownie wzywa do obowiązkowego włączenia do wszystkich ocen skutków regulacji wyważonej analizy średnio- i długoterminowych skutków gospodarczych, społecznych, środowiskowych i zdrowotnych;

19.  apeluje do Komisji, by wykorzystywała oceny skutków i oceny ex post do badania zgodności inicjatyw, wniosków lub obowiązujących aktów prawnych z celami zrównoważonego rozwoju, a także ich oddziaływania na postępy w realizowaniu i wdrażaniu tych celów;

20.  przypomina, że pomysł dotyczący uzupełniającego, doraźnego niezależnego panelu technicznego zawarty we wstępnym wniosku Komisji w sprawie nowego porozumienia międzyinstytucjonalnego nie był w dalszym zakresie rozpatrywany w trakcie negocjacji; zaznacza, że celem utworzenia takiego panelu było zwiększenie niezależności, przejrzystości i obiektywności ocen skutków; przypomina, że zgodnie z pkt 15 nowego porozumienia międzyinstytucjonalnego Parlament i Rada, jeżeli uznają to za stosowne i konieczne, będą dokonywać oceny skutków w związku z proponowanymi przez siebie istotnymi zmianami wniosku Komisji, niezbędnymi do niezwłocznego podjęcia świadomej i przemyślanej decyzji; przypomina swoim komisjom o znaczeniu korzystania z tego narzędzia w razie potrzeby;

21.  z zadowoleniem przyjmuje odniesienie w nowym porozumieniu międzyinstytucjonalnym do włączenia zasad pomocniczości i proporcjonalności do zakresu ocen skutków; podkreśla w tym względzie, że oceny skutków powinny zawsze obejmować dogłębną i rygorystyczną analizę zgodności wniosku z zasadami pomocniczości i proporcjonalności oraz określać europejską wartość dodaną;

22.  zauważa, że wielu wnioskom Komisji nie towarzyszyły oceny skutków oraz że komisje wyraziły obawy, że jakość i poziom szczegółowości ocen skutków są różne, od kompleksowych po raczej powierzchowne; wskazuje, że na pierwszym etapie stosowania nowego porozumienia międzyinstytucjonalnego 20 z 59 wniosków Komisji ujętych we wspólnym oświadczeniu na rok 2017 nie towarzyszyły oceny skutków; przypomina w tym względzie, że mimo iż przewiduje się w każdym razie, że inicjatywom o oczekiwanych istotnych skutkach społecznych, gospodarczych i środowiskowych powinna towarzyszyć ocena skutków, w pkt 13 porozumienia międzyinstytucjonalnego stwierdzono również, że inicjatywom ujętym w programie prac Komisji lub we wspólnej deklaracji powinna co do zasady towarzyszyć ocena skutków;

23.  z zadowoleniem przyjmuje fakt, że porozumienie międzyinstytucjonalne zakłada konieczność uwzględniania, przy ustanawianiu programu prac legislacyjnych, analizy potencjalnej „europejskiej wartości dodanej” wszelkich proponowanych działań Unii oraz ocenę „kosztu braku działań na poziomie europejskim” w przypadku niepodjęcia działań na poziomie Unii; podkreśla, że szacunkowy koszt braku działań na poziomie europejskim wynosi 1,75 bln EUR rocznie, czyli 12% unijnego PKB (2016 r.); w tym kontekście docenia pracę Dyrekcji ds. Oceny Skutków Regulacji i Europejskiej Wartości Dodanej Biura Analiz Parlamentu Europejskiego (EPRS);

24.  wzywa Komisję do dalszego wyjaśnienia, jak zamierza oceniać koszt braku działań na poziomie europejskim – między innymi koszt dla producentów, konsumentów, pracowników, administracji i środowiska wynikający z braku zharmonizowanego ustawodawstwa na szczeblu europejskim lub w przypadku, gdy rozbieżne przepisy krajowe powodują dodatkowe koszty i ograniczają skuteczność polityki – zgodnie w pkt 10 i 12 nowego porozumienia międzyinstytucjonalnego; wskazuje, że taka ocena powinna być przeprowadzana nie tylko w przypadku klauzul wygaśnięcia, pod koniec programu lub gdy przewidywane jest uchylenie, ale powinna być także rozważana w przypadkach, gdy działanie lub ustawodawstwo na szczeblu UE nie zostało jeszcze wdrożone lub nie jest jeszcze poddawane przeglądowi;

25.  przypomina, że wcześniejsza Rada ds. Ocen Skutków została zastąpiona nową Radą ds. Kontroli Regulacyjnej, dzięki czemu zwiększona została jej niezależność; ponownie podkreśla, że należy zapewnić niezależność, przejrzystość i obiektywność Rady ds. Kontroli Regulacyjnej i jej prac, a jej członkowie nie powinni być poddawani jakiejkolwiek kontroli politycznej(29); podkreśla, że Komisja powinna zapewnić, aby wszystkie opinie Rady ds. Kontroli Regulacyjnej, także negatywne, były podawane do wiadomości publicznej i udostępniane w momencie publikacji odnośnych ocen skutków; wzywa do dokonania oceny skuteczności Rady ds. Kontroli Regulacyjnej w pełnieniu funkcji nadzoru oraz zapewniania obiektywnego doradztwa w sprawie ocen skutków;

26.  wskazuje, że Dyrekcja ds. Oceny Skutków Regulacji i Europejskiej Wartości Dodanej Parlamentu utworzona w ramach jego służb administracyjnych pomaga komisjom parlamentarnym oraz oferuje im różnorodne usługi, na które należy udostępnić wystarczające zasoby, aby zagwarantować dostępność najlepszego możliwego wsparcia dla posłów i komisji; zauważa z uznaniem, że Konferencja Przewodniczących Komisji przyjęła zaktualizowaną wersję „Podręcznika dotyczącego ocen skutków – wytyczne dla komisji” w dniu 12 września 2017 r.;

27.  wzywa wszystkie komisje do przeglądu przygotowywanych przez Komisję ocen skutków oraz przeglądu prowadzonej przez Parlament analizy ex ante ocen skutków na jak najwcześniejszym etapie procesu legislacyjnego.

28.  przypomina, że zgodnie z pkt 14 nowego porozumienia międzyinstytucjonalnego przy rozpatrywaniu wniosków ustawodawczych Komisji Parlament Europejski i Rada będą w pełni brać pod uwagę oceny skutków sporządzone przez Komisję; przypomina w tym kontekście, że komisje parlamentarne mogą zwracać się do Komisji o zaprezentowanie oceny skutków i wybranego rozwiązania politycznego na pełnym posiedzeniu komisji, i zachęca swoje komisje do korzystania z tej możliwości na bardziej regularnej zasadzie, jak również z możliwości zapoznania się ze wstępną oceną sporządzonej przez Komisję oceny skutków, prezentowaną przez własne służby Parlamentu; podkreśla jednak, że nie może to prowadzić do ograniczenia swobody działania współprawodawców;

29.  z zadowoleniem przyjmuje możliwość uzupełniania przez Komisję własnych ocen skutków w procesie ustawodawczym; uważa, że pkt 16 nowego porozumienia międzyinstytucjonalnego powinien być interpretowany w taki sposób, że Komisja na wniosek Parlamentu lub Rady powinna z zasady niezwłocznie przekazywać takie uzupełniające oceny skutków;

30.  podkreśla wagę terminowego, publicznego i przejrzystego zaangażowania zainteresowanych stron i konsultacji z nimi, przy czym należy zapewnić wystarczający czas na udzielenie konstruktywnych odpowiedzi; podkreśla znaczenie prowadzenia konsultacji publicznych przez Komisję we wszystkich językach urzędowych na etapie przygotowywania wniosku;

31.  przypomina, że zgodnie z pkt 17 nowego porozumienia międzyinstytucjonalnego w sprawie lepszego stanowienia prawa „każda z trzech instytucji sama odpowiada za ustalenie, w jaki sposób zorganizować własne prace w zakresie oceny skutków, w tym wewnętrzne zasoby organizacyjne i kontrolę jakości”;

32.  z zadowoleniem przyjmuje fakt, że w pkt 17 nowego porozumienia międzyinstytucjonalnego trzy instytucje zobowiązały się do wymiany informacji o najlepszych praktykach i metodach dotyczących ocen skutków; jest zdania, że powinno to obejmować w miarę możliwości wymianę surowych danych leżących u podstawy oceny skutków sporządzonej przez Komisję, w szczególności w przypadku, gdy Parlament zdecyduje o uzupełnieniu oceny skutków Komisji własnymi dalszymi pracami; w tym celu zachęca służby trzech instytucji do współpracy w maksymalnym możliwym zakresie, w tym w odniesieniu do wspólnych sesji szkoleniowych dotyczących metodyki oceny skutków, w dążeniu ponadto do osiągnięcia przyszłej wspólnej metodyki międzyinstytucjonalnej;

33.  zwraca uwagę, że zgodnie z pkt 18 nowego porozumienia międzyinstytucjonalnego „pierwotna ocena skutków sporządzona przez Komisję i wszelkie dodatkowe prace w zakresie oceny skutków prowadzone w ramach procesu legislacyjnego” powinny być podawane do wiadomości publicznej przed końcem procesu legislacyjnego w trosce o przejrzystość wobec obywateli i zainteresowanych stron;

34.  podtrzymuje swoje stanowisko, zgodnie z którym zainteresowane strony, w tym związki zawodowe i społeczeństwo obywatelskie, powinny być w stanie zapewniać skuteczny wkład w proces oceny skutków na jak najwcześniejszym etapie konsultacji, i zachęca Komisję w tym celu do bardziej systematycznego korzystania z planów działania i wstępnych ocen skutków oraz publikowania ich w odpowiednim czasie na początku procesu oceny skutków;

35.  z zadowoleniem przyjmuje zobowiązanie Komisji do przeprowadzania szerokich konsultacji przed przyjęciem wniosku oraz zachęca w szczególności MŚP, społeczeństwo obywatelskie i innych użytkowników końcowych do bezpośredniego uczestnictwa w konsultacjach; zauważa z zadowoleniem, że zmienione wytyczne Komisji dotyczące lepszego stanowienia prawa zmierzają w tym kierunku;

36.  zwraca uwagę na nowe przepisy dotyczące konsultacji publicznych i konsultacji z zainteresowanymi stronami, które powinny służyć jako istotne narzędzie zarówno na etapie przygotowywania, jak i w trakcie całego procesu legislacyjnego;

37.  apeluje do Komisji o przestrzeganie obowiązkowych terminów sprawozdań z wykonania oraz przeglądu dyrektyw i rozporządzeń;

38.  podkreśla znaczenie ocen ex post obowiązującego ustawodawstwa, zgodnie z zasadą „najpierw oceniaj”, oraz zaleca, by w miarę możliwości przybierały one formę ocen skutków ex post wykorzystujących tę samą metodykę co ocena skutków ex ante dotycząca tego samego aktu prawnego, tak aby umożliwić lepszą ewaluację skuteczności tego aktu;

39.  z zadowoleniem przyjmuje pkt 22 nowego porozumienia międzyinstytucjonalnego, zgodnie z którym w celu wsparcia procesu ewaluacji obowiązującego ustawodawstwa trzy instytucje zgadzają się na ustanowienie w ustawodawstwie, w stosownych przypadkach, wymogów dotyczących sprawozdawczości, monitorowania i ewaluacji, przy czym należy unikać nadmiernej regulacji i obciążeń administracyjnych, zwłaszcza dla państw członkowskich; odnotowuje wyzwania związane z gromadzeniem danych w państwach członkowskich na temat skuteczności ustawodawstwa oraz zachęca Komisję i państwa członkowskie do zintensyfikowania wysiłków w tym obszarze;

40.  z zadowoleniem przyjmuje pkt 23 nowego porozumienia międzyinstytucjonalnego, zgodnie z którym trzy instytucje zgadzają się, by systematycznie rozważać zasadność stosowania klauzul przeglądowych w ustawodawstwie; wzywa Komisję do włączania w odpowiednim przypadku klauzul przeglądowych do swoich wniosków, a w przeciwnym wypadku do określenia powodów niezastosowania się do tej ogólnej zasady;

Instrumenty prawne

41.  z zadowoleniem przyjmuje zobowiązania Komisji dotyczące zakresu uzasadnienia towarzyszącego każdemu jej wnioskowi; wyraża szczególne zadowolenie z faktu, że Komisja wyjaśni także zasadność zaproponowanych środków w świetle zasad pomocniczości i proporcjonalności; podkreśla w tym względzie znaczenie wzmocnionych i kompleksowych ocen oraz uzasadnienia w odniesieniu do zgodności z tymi zasadami, a także europejskiej wartości dodanej zaproponowanych środków;

42.  uważa, że konieczna jest spójność między uzasadnieniem a oceną skutków związaną z tym samym wnioskiem; zwraca się zatem do Komisji o zapewnienie takiej spójności oraz wyjaśnienie dokonanych wyborów w przypadku niezastosowania się do wniosków wynikających z oceny skutków;

43.  zwraca uwagę, że w pkt 25 nowego porozumienia międzyinstytucjonalnego Komisja zobowiązała się jedynie do uwzględnienia w należyty sposób różnicy między rozporządzeniami i dyrektywami co do ich charakteru i skutków; powtarza swój wniosek, że – stosując takie samo podejście jak ujęte w sprawozdaniu Montiego – przy opracowywaniu wniosków ustawodawczych należy w większym stopniu korzystać z rozporządzeń(30), zgodnie z wymogami prawnymi ustanowionymi w Traktatach dotyczącymi ich stosowania w celu zapewnienia spójności, prostoty i pewności prawa w całej Unii;

44.  z zadowoleniem przyjmuje zobowiązanie trzech instytucji do wymiany poglądów na temat zmiany podstawy prawnej, zgodnie z pkt 25 nowego porozumienia międzyinstytucjonalnego; podkreśla rolę i wiedzę fachową Komisji Prawnej w weryfikowaniu podstaw prawnych(31); przypomina stanowisko Parlamentu, zgodnie z którym będzie on sprzeciwiać się wszelkim próbom podważenia kompetencji ustawodawczych Parlamentu w drodze bezzasadnych zmian podstawy prawnej; zachęca Radę do pełnego przestrzegania swojego zobowiązania na rzecz kontynuowania dialogu z Parlamentem w przypadku braku jednomyślności co do proponowanej podstawy prawnej, zwłaszcza w odniesieniu do politycznie wrażliwych dossier;

45.  podkreśla, że wybór podstawy prawnej wniosku Komisji powinien zostać dokonany na obiektywnych przesłankach podlegających kontroli sądowej; podkreśla jednak prawo Parlamentu – jako współprawodawcy – do proponowania zmian w podstawie prawnej w oparciu o wykładnię traktatów;

Akty delegowane i wykonawcze

46.  podkreśla znaczenie zasady zapisanej w pkt 26 nowego porozumienia międzyinstytucjonalnego i powtarza, że to ustawodawca posiada mandat do decydowania – z zastrzeżeniem postanowień Traktatów i w świetle orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej – czy i w jakim zakresie można skorzystać z aktów delegowanych oraz czy i w jakim zakresie można skorzystać z aktów wykonawczych(32);

47.  odnotowuje, że przekazanie uprawnień Komisji nie jest wyłącznie zagadnieniem technicznym, ale może dotyczyć delikatnych kwestii politycznych o istotnym znaczeniu dla obywateli UE, konsumentów i przedsiębiorstw;

48.  z zadowoleniem przyjmuje wysiłki podejmowane przez Komisję w celu dostosowania się do ustanowionego w pkt 27 nowego porozumienia międzyinstytucjonalnego terminu dostosowania wszystkich aktów podstawowych, które w dalszym ciągu odsyłają do procedury regulacyjnej połączonej z kontrolą; uważa ponadto, że zasadniczo wszystkie sprawy, które wcześniej rozstrzygane były na podstawie procedury regulacyjnej połączonej z kontrolą, powinny obecnie zostać dostosowane do art. 290 TFUE, a zatem przekształcone w akty delegowane(33);

49.  ostrzega, że włączenie obowiązku systematycznego odwoływania się przez Komisję do ekspertów państw członkowskich w związku z przygotowywaniem aktów delegowanych nie powinno być równoznaczne z upodabnianiem danej procedury do procedury ustanowionej w odniesieniu do przygotowywania aktów wykonawczych, w szczególności w zakresie prerogatyw proceduralnych powierzonych tym ekspertom; uważa, że może to także zatrzeć różnice między dwoma rodzajami aktów w takim zakresie, iż mogłoby to de facto oznaczać odrodzenie się procedury komitetowej obowiązującej w okresie przed przyjęciem Traktatu z Lizbony;

50.  wyraża niezadowolenie z faktu, że pomimo ustępstw ze strony Parlamentu Rada nadal bardzo niechętnie akceptuje akty delegowane w przypadku spełnienia kryteriów określonych w art. 290 TFUE; przypomina, że zgodnie z motywem 7 nowe porozumienie międzyinstytucjonalne powinno ułatwiać negocjacje w ramach zwykłej procedury ustawodawczej oraz ulepszać stosowanie art. 290 i 291 TFUE; wskazuje, że w kilku dossier ustawodawczych Rada nalegała jednak na powierzenie uprawnień wykonawczych na podstawie art. 291 TFUE lub włączenie wszystkich elementów in abstracto kwalifikujących się do przekazania uprawnień lub powierzenia uprawnień wykonawczych w samym akcie podstawowym; wyraża rozczarowanie, że w takich przypadkach Komisja nie broniła swoich pierwotnych wniosków;

51.  wyraża głębokie zaniepokojenie z powodu niemal systematycznych wysiłków Rady, by zastępować akty delegowane aktami wykonawczymi; za niedopuszczalne uważa szczególnie to, że Rada usiłuje wykorzystywać dostosowania po Traktacie z Lizbony do zastępowania procedury regulacyjnej połączonej z kontrolą stosowaniem aktów wykonawczych w miejsce aktów delegowanych;

52.  z zadowoleniem przyjmuje rozpoczęcie negocjacji międzyinstytucjonalnych, o których mowa w pkt 28 nowego porozumienia międzyinstytucjonalnego; potwierdza stanowisko w sprawie niewiążących kryteriów stosowania art. 290 i art. 291 TFUE ustanowione w swojej rezolucji z dnia 25 lutego 2014 r.(34); uważa, że powinny one stanowić podstawę dla tych negocjacji;

53.  przypomina, że elementy istotne politycznie, takie jak unijne wykazy lub rejestry produktów czy substancji, powinny pozostać nieodłączną częścią aktu podstawowego – w stosownych przypadkach w postaci załączników – i w związku z tym powinny być zmieniane jedynie w drodze aktów delegowanych; podkreśla, że w trosce o pewność prawa należy unikać tworzenia samodzielnych wykazów;

54.  uważa, że kryteria stosowania art. 290 i 291 TFUE muszą uwzględniać orzeczenia Trybunału Sprawiedliwości, takie jak wydane w sprawach dotyczących produktów biobójczych, aktów delegowanych w sprawie instrumentu „Łącząc Europę” oraz mechanizmu wzajemności wizowej(35);

55.  z zadowoleniem przyjmuje zobowiązanie Komisji do korzystania z grup ekspertów, przeprowadzania konsultacji z docelowymi zainteresowanymi stronami i konsultacji społecznych, jeśli na wczesnym etapie przygotowywania projektów aktów wykonawczych potrzebna będzie szersza wiedza specjalistyczna, w stosownych przypadkach; uważa, że w przypadku zainicjowania takiego procesu konsultacji należy należycie poinformować o tym Parlament;

56.  zauważa z uznaniem, że zgodnie z pkt 28 nowego porozumienia międzyinstytucjonalnego Komisja zgodziła się na udzielanie Parlamentowi i Radzie równego dostępu do wszystkich informacji na temat aktów delegowanych i wykonawczych, w związku z czym otrzymają one wszystkie dokumenty w tym samym czasie co eksperci państw członkowskich; z zadowoleniem przyjmuje fakt, że eksperci z Parlamentu i Rady będą mieć zapewnioną możliwość systematycznego udziału w poświęconych przygotowywaniu aktów delegowanych posiedzeniach grup ekspertów z Komisji, na które zapraszani są eksperci z państw członkowskich; wzywa Komisję do wywiązywania się z tego zobowiązania w autentyczny i konsekwentny sposób; zauważa, że taki dostęp został już zwiększony;

57.  podkreśla potrzebę poprawy nieformalnej współpracy w fazie przygotowawczej aktów delegowanych i aktów wykonawczych; ostrzega, aby podczas przygotowywania aktów delegowanych i aktów wykonawczych nie zapominać o tym, jaki był zamiar współustawodawców wyrażony w akcie prawodawczym i będący elementem celu tego aktu; podkreśla znaczenie rejestru aktów delegowanych, który już obowiązuje;

58.  ubolewa nad faktem, że w wielu przypadkach Komisja uznaje środki 2. stopnia proponowane przez trzy organy ds. usług finansowych (ESMA, EUNB i EIOPA) za przyjęte bez zmian, co skraca dostępny Parlamentowi czas na kontrolę w wypadku wprowadzania istotnych lub licznych zmian;

59.  pochwala szybkie postępy dokonane na szczeblu międzyinstytucjonalnym w zakresie ustanawiania wspólnego funkcjonalnego rejestru aktów delegowanych oraz z zadowoleniem przyjmuje jego oficjalne uruchomienie w dniu 12 grudnia 2017 r.;

60.  czeka na rozpoczęcie stosowania uporządkowanego i przyjaznego użytkownikom funkcjonalnego rejestru aktów delegowanych, który został opublikowany w dniu 12 grudnia 2017 r. i powstał na wniosek Parlamentu;

61.  zauważa, że udoskonalone procedury ustawodawcze na szczeblu UE, a także terminowa i pogłębiona współpraca międzyinstytucjonalna mogą prowadzić do bardziej spójnego i ujednoliconego stosowania prawa UE;

Przejrzystość i koordynacja procesu legislacyjnego

62.  z zadowoleniem przyjmuje fakt, że zgodnie z pkt 32 nowego porozumienia międzyinstytucjonalnego Parlament i Rada, jako współustawodawcy, są równe w wykonywaniu swoich uprawnień, a Komisja musi pełnić rolę strony wspomagającej, traktując oba organy władzy ustawodawczej na równi; przypomina, że zasada ta jest już zapisana w Traktacie z Lizbony; domaga się w związku z tym, aby Komisja udostępniała, a w razie możliwości upubliczniała obydwu ustawodawcom w tym samym czasie wszelkie istotne dokumenty związane z wnioskami ustawodawczymi, w tym dokumenty robocze;

63.  wyraża ubolewanie, że pkt 33 i 34 nowego porozumienia międzyinstytucjonalnego nie doprowadziły jeszcze do poprawy przepływu informacji z Rady, w szczególności ponieważ wydaje się, iż zasadniczo brakuje informacji na temat kwestii podnoszonych przez państwa członkowskie w Radzie i nie istnieje systematyczne podejście do ułatwiania wzajemnej wymiany poglądów i informacji; zauważa z niepokojem, że przepływ informacji zwykle bardzo różni się w przypadku poszczególnych prezydencji i jest różny w obrębie służb Sekretariatu Generalnego Rady; podkreśla asymetryczny dostęp do informacji współprawodawców, ponieważ Rada może brać udział w posiedzeniach komisji parlamentarnych, lecz przedstawiciele Parlamentu nie są zapraszani na posiedzenia grup roboczych Rady; uważa w związku z tym, że pożądane jest konsekwentnie przejrzyste podejście; sugeruje, że Rada powinna z zasady prowadzić wszystkie posiedzenia w sposób jawny, jak to robi Parlament;

64.  wnioskuje o pełne wdrożenie pkt 33 i 34 nowego porozumienia międzyinstytucjonalnego; zwraca się w szczególności do Rady o przekazywanie Parlamentowi porządków obrad, dokumentów roboczych oraz wniosków prezydencji sporządzonych przez grupy robocze i Komitet Stałych Przedstawicieli Rządów Państw Członkowskich (Coreper) w sposób regularny i zorganizowany w celu zapewnienia takiego samego poziomu informacji między współustawodawcami; uważa, że pkt 33 i 34 nowego porozumienia międzyinstytucjonalnego powinny być interpretowane w taki sposób, że oprócz nieformalnej wymiany poglądów Parlament może być zapraszany do oddelegowania przedstawiciela na posiedzenia grup roboczych Rady i Coreper-u;

65.  podkreśla, że zgodnie z odpowiednio pkt 35 i 36 nowego porozumienia międzyinstytucjonalnego do synchronizacji i przyspieszenia procesu legislacyjnego można dążyć jedynie przy pełnym zachowaniu prerogatyw każdej instytucji; uważa zatem, że w żadnym wypadku synchronizacja i przyspieszenie nie mogą wiązać się z narzuceniem harmonogramu Parlamentowi i innym instytucjom;

66.  domaga się zintensyfikowania wysiłków w celu utworzenia specjalnej wspólnej bazy danych na temat stanu prac nad dossier ustawodawczymi, o której mowa w pkt 39 nowego porozumienia międzyinstytucjonalnego; przypomina, że ta baza danych powinna zawierać informacje na temat wszystkich etapów procedury ustawodawczej, aby ułatwić jej śledzenie; sugeruje, że powinna ona również zawierać informacje na temat procesu oceny skutków;

67.  przypomina trzem instytucjom UE, że należy poczynić dalsze postępy w tworzeniu specjalnej wspólnej bazy danych dotyczących aktualnej sytuacji w zakresie wniosków legislacyjnych;

68.  proponuje, aby Rada odbywała co najmniej jedno posiedzenie z Parlamentem w ramach procedury konsultacji, tak aby Parlament mógł przedstawić i uzasadnić przyjęte poprawki, a Rada mogła przedstawić swoje stanowisko w odniesieniu do każdej z nich; proponuje, aby w każdym przypadku Rada udzielała odpowiedzi na piśmie;

69.  sugeruje, aby Parlament przeprowadził badanie ilościowe dotyczące stopnia skuteczności procedury konsultacji;

70.  nawołuje Komisję, aby przestrzegała ram czasowych określonych w rozporządzeniu w sprawie ustanowienia Europejskiego Urzędu Nadzoru przy podejmowaniu decyzji o zatwierdzeniu, zmianie lub niezatwierdzeniu projektów standardów technicznych, a także aby – jako minimum – oficjalnie informowała współustawodawców z odpowiednim wyprzedzeniem, gdyby w drodze wyjątku nie mogła dotrzymać tych ram czasowych, a także podawała powody takiego stanu rzeczy; podkreśla fakt, że ostatnio Komisja wielokrotnie uchybiła temu obowiązkowi; przypomina Komisji, że celem procedur, w ramach których Parlament stwierdza, że nie ma zastrzeżeń co do danego aktu, nie jest rekompensowanie opóźnień występujących po stronie Komisji, a stosowanie tych procedur wywiera istotny wpływ na ilość czasu, jakim Parlament dysponuje, aby wykonywać swoje uprawnienia kontrolne;

71.  z zadowoleniem przyjmuje rozpoczęcie negocjacji międzyinstytucjonalnych, o których mowa w pkt 40 nowego porozumienia międzyinstytucjonalnego, w listopadzie 2016 r.; zauważa z rozczarowaniem, że po ponad roku rozmów, trzech rundach negocjacji na szczeblu politycznym oraz szeregu posiedzeń na szczeblu technicznym nie osiągnięto jeszcze porozumienia pomimo jasnego i utrwalonego orzecznictwa; odnotowuje poczynione dotychczas postępy i usilnie nalega, aby negocjacje te zostały zakończone jeszcze w trakcie prezydencji bułgarskiej;

72.  z zadowoleniem przyjmuje pisemne briefingi otrzymywane od Komisji przed konferencjami międzynarodowymi oraz codzienne briefingi ustne przekazywane w trakcie tych konferencji przez prezydencję Rady i Komisję;

73.  ubolewa nad tym, że podczas konferencji międzynarodowych Parlament nie może uczestniczyć w spotkaniach koordynacyjnych UE jako obserwator;

74.  przypomina Radzie i Komisji, że ustalenia praktyczne odnoszące się do umów międzynarodowych muszą być zgodne z Traktatami, w szczególności z art. 218 ust. 10 TFUE, oraz muszą uwzględniać orzeczenia Trybunału Sprawiedliwości, takie jak wydane w sprawach dotyczących Tanzanii i Mauritiusu(36);

75.  apeluje do innych instytucji o przestrzeganie traktatów i innych uregulowań oraz o poszanowanie odpowiedniego orzecznictwa w celu zapewnienia, by Parlament:

   a) był niezwłocznie, w pełni i prawidłowo informowany przez cały cykl obowiązywania umów międzynarodowych w sposób proaktywny, uporządkowany i sprawny, bez osłabiania pozycji negocjacyjnej UE, oraz miał wystarczająco dużo czasu na wyrażenie opinii na wszystkich etapach i zapewnienie, by zostały one wzięte pod uwagę w największym możliwym zakresie;
   b) był prawidłowo informowany i angażowany na etapie wdrażania umów, zwłaszcza w odniesieniu do decyzji podejmowanych przez organy ustanowione na mocy umów, oraz mógł w pełni wykonywać swe prawa jako współprawodawca, jeżeli decyzje te mają wpływ na prawo UE;
   c) był proaktywnie powiadamiany o stanowisku Komisji na forach międzynarodowych, takich jak WTO, UNCTAD, OECD, UNDP, FAO i Rada Praw Człowieka ONZ;

76.  uważa, że niezbędne jest horyzontalne poszanowanie ugruntowanej praktyki oczekiwania na zgodę Parlamentu przed tymczasowym zastosowaniem postanowień dotyczących handlu i inwestycji, zawartych w umowach o dużym znaczeniu politycznym, do czego zobowiązała się również komisarz C. Malmström na wysłuchaniu w dniu 29 września 2014 r.; wzywa Radę, Komisję i Europejską Służbę Działań Zewnętrznych do stosowania tej praktyki nadal w przypadku wszystkich umów międzynarodowych;

77.  zauważa, że Parlament jest gotów ponownie wnieść sprawę do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej, aby zagwarantować poszanowanie uprawnień Parlamentu, jeżeli w najbliższej przyszłości nie zostaną poczynione decydujące postępy w negocjacjach nad pkt 40 nowego porozumienia międzyinstytucjonalnego w sprawie lepszego stanowienia prawa;

78.  zauważa, że każda z instytucji powinna zdawać sobie sprawę, iż jej odpowiedzialność jako prawodawcy nie kończy się wraz z zawarciem umów międzynarodowych; podkreśla potrzebę ścisłego monitorowania procesu wdrażania oraz konieczność nieustannego podejmowania wysiłków w trosce o to, aby cele zawarte w umowach były realizowane; apeluje do instytucji, by na etapie wdrażania i oceny umów międzynarodowych stosowały sprawdzone wzorce działania i podejście oparte na współpracy;

79.  zauważa, że oceny skutków zawierające analizę sytuacji w zakresie praw człowieka mogą być ważnym narzędziem w negocjowaniu umów handlowo-inwestycyjnych, które pomoże stronom w przestrzeganiu zobowiązań w zakresie praw człowieka, oraz przypomina o wiążącym charakterze umów takich jak Międzynarodowy Pakt Praw Gospodarczych, Społecznych i Kulturalnych;

80.  apeluje do Komisji i Rady, by zgodnie z treścią opinii Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej 2/15 z dnia 16 maja 2017 r. w pełni przestrzegały podziału kompetencji między UE i jej państwa członkowskie przy przyjmowaniu wytycznych negocjacyjnych i prowadzeniu negocjacji, w odniesieniu do podstawy prawnej wniosków o złożenie podpisu i zawarcie umowy, a w szczególności jeżeli chodzi o podpis w Radzie i zawieranie przez nią międzynarodowych umów handlowych;

81.  wzywa przedstawicieli europejskich do zwracania szczególnej uwagi na spójność między normami/wymogami międzynarodowymi a przyjętym wiążącym prawodawstwem unijnym;

82.  wzywa Komisję do ujawniania dokumentów przedstawiających jej stanowisko w organizacjach międzynarodowych, które określają normy w dziedzinach finansowych, monetarnych i regulacyjnych, w szczególności w Bazylejskim Komitecie Nadzoru Bankowego; domaga się, by Parlament był w pełni informowany na wszystkich etapach opracowywania norm międzynarodowych, które mogą mieć wpływ na prawo UE;

83.  wzywa do nawiązania i sformalizowania dialogu finansowego w sprawie przyjmowania i spójności stanowisk europejskich przed przystąpieniem do istotnych negocjacji międzynarodowych, zgodnie ze swoją rezolucją z dnia 12 kwietnia 2016 r. w sprawie roli UE w ramach międzynarodowych instytucji i organów finansowych, walutowych i regulacyjnych(37); podkreśla, że na podstawie szczegółowych wytycznych, które mogą być uzupełniane proaktywnymi rezolucjami „ukierunkowującymi”, stanowiska te należy omawiać i podawać do wiadomości z wyprzedzeniem oraz zapewnić działania następcze i regularną sprawozdawczość ze strony Komisji w zakresie stosowania tych wytycznych;

84.  przypomina swoje oświadczenie z dnia 15 marca 2018 r. w sprawie lokalizacji siedziby Europejskiej Agencji Leków(38), w którym Parlament wyraził ubolewanie, że nie uwzględniono należycie jego roli i praw współprawodawcy względem Rady;

85.  uznaje mandat zatwierdzony przez Coreper w dniu 6 grudnia 2017 r. dotyczący stanowiska Rady w sprawie proponowanego przez Komisję obowiązkowego rejestru służącego przejrzystości; wzywa wszystkie strony do zakończenia negocjacji w duchu dobrej współpracy w celu poprawy przejrzystości procesu legislacyjnego;

86.  odnotowuje wyrok De Capitani (39), który potwierdza, że zasady jawności i przejrzystości są ściśle związane z procedurami ustawodawczymi Unii oraz że nie można stwierdzić ogólnego domniemania niejawności w odniesieniu do dokumentów ustawodawczych, w tym dokumentów z rozmów trójstronnych;

Wdrożenie i stosowanie ustawodawstwa Unii

87.  podkreśla znaczenie zasady ustanowionej w pkt 43 nowego porozumienia międzyinstytucjonalnego, zgodnie z którą, jeżeli w ramach transpozycji dyrektyw do prawa krajowego państwa członkowskie zdecydują się dodać elementy, które nie pozostają w żadnym związku ze wspomnianym ustawodawstwem Unii, takie dodane elementy należy wskazać wprost w akcie transponującym (lub aktach transponujących) lub też w powiązanych dokumentach; zauważa, że nadal często brakuje takich informacji; wzywa Komisję i państwa członkowskie do wspólnego i spójnego rozwiązania problemu braku przejrzystości i innych problemów związanych z nadmiernie rygorystycznym wdrażaniem(40);

88.  jest zdania, że przy wdrażaniu i transponowaniu aktów unijnych należy wyraźnie odróżnić przypadki nadmiernie rygorystycznego wdrażania przepisów – kiedy to państwa członkowskie wprowadzają dodatkowe wymogi administracyjne niepowiązane z prawodawstwem unijnym – i ustanawianie wyższych standardów wykraczających poza ogólnounijne minimalne standardy w zakresie ochrony środowiska i konsumentów, a także opieki zdrowotnej i bezpieczeństwa żywności;

89.  uważa, że w celu ograniczenia nadmiernie rygorystycznego wdrażania i powiązanych problemów trzy instytucje powinny zobowiązać się do przyjęcia ustawodawstwa UE, które jest jasne, łatwe do transponowania i posiada konkretną europejską wartość dodaną; przypomina, że mimo iż należy unikać zbędnych obciążeń administracyjnych, nie powinno to uniemożliwiać państwom członkowskim utrzymywania lub przyjmowania bardziej ambitnych środków oraz przyjmowania wyższych norm społecznych, środowiskowych i dotyczących ochrony konsumentów w przypadkach, gdy w prawie Unii zdefiniowane są jedynie minimalne normy;

90.  apeluje do państw członkowskich, aby w możliwie największym stopniu ograniczyły ustanawianie dodatkowych wymogów administracyjnych w toku transpozycji prawodawstwa unijnego i aby zgodnie z pkt 43 Porozumienia międzyinstytucjonalnego zapewniły możliwość identyfikacji takich dodatkowych wymogów w akcie transponującym lub w powiązanych dokumentach;

91.  przypomina, że zgodnie z pkt 44 nowego porozumienia międzyinstytucjonalnego państwa członkowskie wzywa się, aby współpracowały z Komisją w pozyskiwaniu informacji i danych potrzebnych do monitorowania i oceny wdrażania prawa Unii; wzywa zatem państwa członkowskie do podjęcia wszystkich koniecznych środków w celu wywiązania się z zobowiązań, w tym przez przekazanie tabel korelacji zawierających jasne i precyzyjne informacje na temat krajowych środków transponujących dyrektywy do ich krajowego porządku prawnego, jak uzgodniono we wspólnej deklaracji politycznej z dnia 28 września 2011 r. państw członkowskich i Komisji dotyczącej dokumentów wyjaśniających oraz wspólnej deklaracji politycznej z dnia 27 października 2011 r. Parlamentu Europejskiego, Rady i Komisji dotyczącej dokumentów wyjaśniających;

92.  uważa, że zobowiązanie Komisji zawarte w pkt 45 nowego porozumienia międzyinstytucjonalnego powinno być interpretowane w taki sposób, że dostęp Parlamentu do informacji dotyczących postępowań w sprawie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego oraz procedur poprzedzających te postępowania znacznie się poprawi, z należytym poszanowaniem zasad dotyczących poufności; przypomina w tym celu o powtarzanych od dawna wnioskach do Komisji o dostęp do danych, do którego Parlament jest uprawniony(41);

93.  ponownie podkreśla swoje uznanie dla mechanizmu rozwiązywania problemów EU Pilot jako bardziej nieformalnego, lecz mimo wszystko skutecznego sposobu zapewniania zgodności z prawem Unii przez państwa członkowskie(42); wyraża dezaprobatę dla oświadczenia Komisji, zgodnie z którym będzie ona wszczynała postępowania w sprawie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego, rezygnując z korzystania z tego mechanizmu(43);

94.  przypomina, że komisarze zobowiązani są do respektowania uprawnień legislacyjnych posłów do Parlamentu Europejskiego; uważa, że komisarze mają obowiązek przekazania Parlamentowi wszystkich prowadzonych w sposób niezależny badań, na podstawie których podjęli swoje decyzje, a także upublicznienia badań, które są sprzeczne z ich wnioskami;

95.  ubolewa nad faktem, że nie wszystkie tłumaczenia wniosków ustawodawczych są udostępniane w tym samym czasie, co opóźnia proces legislacyjny;

96.  podkreśla, że stosowanie skutecznego prawodawstwa UE musi mieć na celu dopilnowanie, by wprowadzane nim procedury były zgodne z podstawowym celem danego instrumentu prawnego, a w szczególności z ostatecznym celem ochrony środowiska, jeżeli chodzi o zapewnienie wysokiego poziomu jego ochrony;

97.  uznaje znaczenie prowadzonych w Komisji Petycji prac nad oceną jakości procesu stanowienia prawa unijnego w odniesieniu do jego faktycznego wdrażania, a także uznaje fakt, że prace te przyczyniają się do doskonalenia tekstów i procedur ustawodawczych; zwraca w związku z tym uwagę na znaczenie faktycznej współpracy międzyinstytucjonalnej z Komisją, jeżeli chodzi o zapewnianie właściwego rozpatrywania petycji;

Uproszczenie

98.  z zadowoleniem przyjmuje zobowiązanie zawarte w pkt 46 nowego porozumienia międzyinstytucjonalnego do częstszego korzystania z techniki legislacyjnej zwanej przekształceniem; powtarza, że technika ta powinna stanowić zwykłą technikę legislacyjną jako bezcenne narzędzie do osiągnięcia uproszczenia(44); uważa jednak, że w przypadku zupełnej reformy polityki Komisja powinna, zamiast stosowania techniki przekształcania, przedstawić wniosek dotyczący zupełnie nowego aktu prawnego uchylającego obowiązujące ustawodawstwo, tak aby współustawodawcy mogli angażować się w szeroko zakrojone i skuteczne dyskusje polityczne, z pełnym poszanowaniem ich prerogatyw zapisanych w Traktatach;

99.  przypomina, że w przypadku oceny zbędnych obciążeń regulacyjnych i administracyjnych, zgodnie z porozumieniem zawartym przez trzy instytucje w pkt 47 i 48 nowego porozumienia międzyinstytucjonalnego, a także przy badaniu ewentualnych celów redukcji obciążeń służących zmniejszeniu kosztów dla administracji i przedsiębiorstw, w tym MŚP, lepsze stanowienie prawa może w stosownych przypadkach oznaczać również więcej unijnych przepisów, w tym ujednolicenie różnic w ustawodawstwie krajowym, przy uwzględnieniu korzyści wynikających ze środków ustawodawczych oraz konsekwencji niepodjęcia działań na szczeblu UE w odniesieniu do ochrony socjalnej, ochrony środowiska i konsumentów, oraz mając na uwadze, że państwa członkowskie mają swobodę stosowania wyższych standardów, jeżeli unijne przepisy określają jedynie minimalne standardy; przypomina ponadto, że horyzontalna klauzula społeczna zawarta w art. 9 TFUE wymaga od UE dogłębnego rozważenia wpływu unijnych przepisów na normy socjalne i zatrudnienie, z uwzględnieniem odpowiednich konsultacji z partnerami społecznymi, w szczególności związkami zawodowymi, konsumentami i przedstawicielami słabszych grup społecznych, z poszanowaniem autonomii partnerów społecznych i umów, które mogą zawierać zgodnie z art. 155 TFUE; podkreśla w związku z tym, że zmniejszenie obciążeń administracyjnych nie musi oznaczać deregulacji oraz że, w każdym razie, nie może stanowić zagrożenia dla praw podstawowych i środowiskowych, społecznych, pracowniczych, w zakresie bezpieczeństwa i higieny pracy, ochrony konsumentów, równości płci lub norm w zakresie dobrostanu zwierząt, w tym związanych z tym wymogów w zakresie informacji, a zatem nie może odbywać się ze szkodą dla praw pracowników – niezależnie od rozmiaru przedsiębiorstwa – ani nie może prowadzić do szerzenia się niepewnych form zatrudnienia;

100.  z zadowoleniem przyjmuje pierwsze coroczne badanie obciążenia prowadzone przez Komisję w kontekście uproszczenia ustawodawstwa UE, na potrzeby którego przeprowadziła ona badanie Eurobarometr Flash dotyczące postrzegania regulacji przez przedsiębiorstwa, obejmujące wywiady z ponad 10 000 przedsiębiorstw ze wszystkich 28 państw członkowskich, będących głównie MŚP i odzwierciedlających rozmieszczenie przedsiębiorstw w UE; zwraca uwagę na wnioski z badania, które potwierdzają, że nacisk na cięcie zbędnych kosztów pozostaje odpowiedni oraz które sugerują istnienie powiązanych wzajemnie, różnorodnych czynników wpływających na postrzeganie przez przedsiębiorstwa, mogących także wynikać ze zmian w krajowych strukturach administracyjnych i prawnych dotyczących wdrażania ustawodawstwa; wskazuje, że nadmiernie rygorystyczne wdrażanie, a nawet nieprecyzyjne przekazy medialne mogą także wpływać na to postrzeganie; uważa, że mimo iż roczna analiza obciążeń jest istotnym narzędziem służącym identyfikacji problemów związanych z wdrażaniem i stosowaniem przepisów UE, nie może ona stanowić podstawy do założenia, że ze względu na swój charakter rozporządzenie powoduje nadmierne obciążenia administracyjne; zgadza się z Komisją, że jedynym sposobem pozwalającym na konkretne zidentyfikowanie przepisów, które mogą być faktycznie uproszczone, usprawnione lub usunięte, jest pozyskanie poglądów wszystkich zainteresowanych stron, w tym podmiotów, które są reprezentowane w mniejszym stopniu, na temat szczególnych aktów prawnych lub różnych aktów prawnych mających zastosowanie do danego sektora; wzywa Komisję do udoskonalenia corocznego badania obciążenia na podstawie wniosków wyciągniętych z pierwszej edycji w celu zastosowania przejrzystych i możliwych do zweryfikowania metod gromadzenia danych, zwrócenia szczególnej uwagi na potrzeby MŚP oraz objęcia zarówno faktycznych, jak i postrzeganych obciążeń;

101.  odnotowuje ponadto wynik przeprowadzonej przez Komisję oceny wykonalności ustanawiania celów w zakresie ograniczania obciążeń w poszczególnych sektorach, bez uszczerbku dla celu ustawodawstwa; zachęca Komisję do ustanowienia celów dotyczących ograniczania obciążeń względem każdej inicjatywy w sposób elastyczny, ale oparty na dowodach i wiarygodny, oraz w pełnej konsultacji z zainteresowanymi stronami, tak jak ma to już miejsce w ramach REFIT;

102.  podkreśla, że unijne przepisy zastępują zazwyczaj 28 norm krajowych, co umacnia rynek wewnętrzny i prowadzi do ograniczenia biurokracji;

103.  podkreśla znaczenie eliminowania zbędnej biurokracji i uwzględniania powiązań między wielkością przedsiębiorstwa a zasobami koniecznymi do wykonania wymaganych zobowiązań;

Wdrażanie nowego porozumienia międzyinstytucjonalnego i monitorowanie jego stosowania

104.  zauważa, że Konferencja Przewodniczących będzie otrzymywać regularne sprawozdania sporządzone przez przewodniczącego prezentujące obecny stan wdrożenia, zarówno w wymiarze wewnętrznym, jak i międzyinstytucjonalnym; uważa, że takie sprawozdanie powinno należycie uwzględniać ocenę przeprowadzoną przez Konferencję Przewodniczących Komisji na podstawie doświadczeń różnych komisji, w szczególności Komisji Prawnej jako komisji odpowiedzialnej za lepsze stanowienie prawa i uproszczenie prawa Unii(45);

105.  z zadowoleniem przyjmuje pierwsze doroczne międzyinstytucjonalne posiedzenie podsumowujące na wysokim szczeblu dotyczące wdrażania porozumienia międzyinstytucjonalnego, które odbyło się w dniu 12 grudnia 2017 r.; zachęca Konferencję Przewodniczących Komisji do przekazania Konferencji Przewodniczących wszelkich zaleceń, jakie uzna za stosowne, dotyczących wdrażania nowego porozumienia międzyinstytucjonalnego;

o
o   o

106.  zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji Radzie i Komisji.

(1) Dz.U. L 123 z 12.5.2016, s. 1.
(2) Dz.U. L 304 z 20.11.2010, s. 47.
(3) Dz.U. C 321 z 31.12.2003, s. 1.
(4) Dz.U. C 102 z 4.4.1996, s. 2.
(5) Dz.U. C 73 z 17.3.1999, s. 1.
(6) Dz.U. C 77 z 28.3.2002, s. 1.
(7) Dz.U. C 145 z 30.6.2007, s. 5.
(8) Dz.U. C 369 z 17.12.2011, s. 15.
(9) Dz.U. C 484 z 24.12.2016, s. 7.
(10) Dz.U. C 446 z 29.12.2017, s. 1.
(11) Wyrok Trybunału (wielka izba) z dnia 18 marca 2014 r., Komisja Europejska przeciwko Parlamentowi Europejskiemu i Radzie Unii Europejskiej, sprawa C-427/12, ECLI.EU:C:2014:170; wyrok Trybunału (wielka izba) z dnia 16 lipca 2015 r., Komisja Europejska przeciwko Parlamentowi Europejskiemu i Radzie Unii Europejskiej, sprawa C-88/14, ECLI:EU:C:2015:499; wyrok Trybunału z dnia 17 marca 2016 r., Parlament Europejski przeciwko Komisji Europejskiej, sprawa C-286/14, ECLI.EU:C:2016:183; wyrok Trybunału (wielka izba) z dnia 14 czerwca 2016 r., Parlament Europejski przeciwko Radzie, sprawa C-263/14, ECLI:EU:C:2016:435; wyrok Trybunału (wielka izba) z dnia 24 czerwca 2014 r., Parlament Europejski przeciwko Radzie, sprawa C-658/11, ECLI:EU:C:2014:2025.
(12) P8_TA(2016)0484.
(13) Dz.U. C 58 z 15.2.2018, s. 39.
(14) Dz.U. C 101 z 16.3.2018, s. 116.
(15) Dz.U. C 50 z 9.2.2018, s. 91.
(16) Dz.U. C 289 z 9.8.2016, s. 53.
(17) Dz.U. C 285 z 29.8.2017, s. 11.
(18) Dz.U. C 93 z 24.3.2017, s. 14.
(19) Dz.U. C 353 E z 3.12.2013, s. 117.
(20) Dz.U. C 51 E z 22.2.2013, s. 87.
(21) Dz.U. C 380 E z 11.12.2012, s. 31.
(22) Dz.U. C 18 z 19.1.2017, s. 10.
(23) Zob. załącznik II do decyzji Parlamentu Europejskiego z dnia 9 marca 2016 r. w sprawie zawarcia Porozumienia międzyinstytucjonalnego w sprawie lepszego stanowienia prawa pomiędzy Parlamentem Europejskim, Radą Unii Europejskiej i Komisją Europejską.
(24)1 Art. 6 ust. 2 decyzji przewodniczącego Komisji Europejskiej z dnia 19 maja 2015 r. o ustanowieniu niezależnej Rady ds. Kontroli Regulacyjnej (C(2015)3263).
(25) Zob. COM(2016)0798 i COM(2016)0799.
(26) Zob. ust. 47 rezolucji Parlamentu z dnia 9 września 2010 r. w sprawie lepszego stanowienia prawa – 15. sprawozdanie roczne Komisji Europejskiej zgodnie z art. 9 Protokołu w sprawie stosowania zasady pomocniczości i proporcjonalności (Dz.U. C 308 E z 20.10.2011, s. 66).
(27) Zob. ust. 16 rezolucji Parlamentu z dnia 27 listopada 2014 r. w sprawie zmiany wytycznych Komisji dotyczących oceny skutków oraz w sprawie roli testu MŚP.
(28) Zob. ust. 4 decyzji Parlamentu z dnia 9 marca 2016 r. w sprawie zawarcia Porozumienia międzyinstytucjonalnego w sprawie lepszego stanowienia prawa pomiędzy Parlamentem Europejskim, Radą Unii Europejskiej i Komisją Europejską.
(29) Zob. ust. 12 rezolucji Parlamentu z dnia 27 listopada 2014 r., przytoczonej powyżej, oraz ust. 6 decyzji Parlamentu z dnia 9 marca 2016 r., przytoczonej powyżej.
(30) Zob. ust. 5 rezolucji Parlamentu z dnia 14 września 2011 r. w sprawie lepszego stanowienia prawa, pomocniczości, proporcjonalności i inteligentnych regulacji.
(31) Zob. Regulamin Parlamentu Europejskiego, załącznik V, pkt XVI.1.
(32) Zob. motyw D rezolucji Parlamentu z dnia 25 lutego 2014 r. w sprawie dalszych działań związanych z przekazaniem uprawnień ustawodawczych i kontrolą przez państwa członkowskie wykonywania uprawnień wykonawczych przez Komisję, przytoczonej powyżej.
(33) Zob. ust. 6 rezolucji Parlamentu z dnia 25 lutego 2014 r. w sprawie dalszych działań związanych z przekazaniem uprawnień ustawodawczych i kontrolą przez państwa członkowskie wykonywania uprawnień wykonawczych przez Komisję, przytoczonej powyżej.
(34) Ibid, pkt 1.
(35) Wyrok Trybunału (wielka izba) z dnia 18 marca 2014 r., Komisja Europejska przeciwko Parlamentowi Europejskiemu i Radzie Unii Europejskiej, przytoczony powyżej; wyrok Trybunału z dnia 17 marca 2016 r., Parlament Europejski przeciwko Komisji Europejskiej, przytoczony powyżej; Wyrok Trybunału (wielka izba) z dnia 14 czerwca 2016 r. Parlament przeciwko Radzie, przytoczony powyżej;
(36) Wyrok Trybunału (wielka izba) z dnia 14 czerwca 2016 r. Parlament przeciwko Radzie, przytoczony powyżej; wyrok Trybunału (wielka izba) z dnia 24 czerwca 2014 r. Parlament przeciwko Radzie, przytoczony powyżej.
(37) Dz.U. C 58 z 15.2.2018, s. 76.
(38) Zob. Teksty przyjęte, P8_TA(2018)0086.
(39) Wyrok Sądu (siódma izba w składzie powiększonym) z dnia 22 marca 2018 r., De Capitani przeciwko Parlamentowi Europejskiemu, T-540/15, ECLI:EU:T:2018:167.
(40) Zob. ust. 7 rezolucji Parlamentu z dnia 21 listopada 2012 r. w sprawie 28. sprawozdania rocznego z kontroli stosowania prawa UE (2010 r.) (Dz.U. C 419 z 16.12.2015, s. 73).
(41) Zob. ust. 21 i 22 rezolucji Parlamentu z dnia 4 lutego 2014 r. w sprawie 29. sprawozdania rocznego z kontroli stosowania prawa UE (za 2011 r.).
(42) Zob.ust. 16 rezolucji Parlamentu z dnia 6 października 2016 r. w sprawie kontroli stosowania prawa Unii: sprawozdanie roczne za rok 2014 (teksty przyjęte, P8_TA(2016)0385).
(43) Zob. pkt 2 komunikatu Komisji pt. „Prawo Unii: lepsze wyniki dzięki lepszemu stosowaniu”, przytoczony powyżej (zob. s. 12 Dz.U. C 18 z 19.1.2017).
(44) Zob. ust. 41 rezolucji Parlamentu z dnia 14 września 2011 r., przytoczonej powyżej.
(45) Zob. Regulamin Parlamentu Europejskiego, załącznik V, pkt XVI.3.


Wieloletnie ramy finansowe na lata 2021–2027 i zasoby własne
PDF 133kWORD 52k
Rezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 30 maja 2018 r. w sprawie wieloletnich ram finansowych na lata 2021–2027 i zasobów własnych (2018/2714(RSP))
P8_TA(2018)0226B8-0239/2018

Parlament Europejski,

–  uwzględniając art. 311, 312 i 323 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej,

–  uwzględniając komunikat Komisji z dnia 2 maja 2018 r. zatytułowany „Nowoczesny budżet Unii, która chroni, wspiera i broni – Wieloletnie ramy finansowe na lata 2021–2027” (COM(2018)0321),

–  uwzględniając wnioski Komisji z dnia 2 maja 2018 r. w sprawie wieloletnich ram finansowych (WRF) na lata 2021–2027 i systemu zasobów własnych Unii Europejskiej,

–  uwzględniając wniosek Komisji z dnia 2 maja 2018 r. dotyczący rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie ochrony budżetu Unii w przypadku uogólnionych braków w zakresie praworządności w państwach członkowskich (COM(2018)0324),

–  uwzględniając swoje rezolucje z dnia 14 marca 2018 r. w sprawie następnych WRF: przygotowanie stanowiska Parlamentu dotyczącego WRF na okres po 2020 r.(1) oraz w sprawie reformy systemu zasobów własnych Unii Europejskiej(2),

–  uwzględniając oświadczenia Komisji i Rady z dnia 29 maja 2018 r. w sprawie wieloletnich ram finansowych na lata 2021–2027 i zasobów własnych,

–  uwzględniając art. 123 ust. 2 Regulaminu,

1.  przyjmuje do wiadomości wnioski Komisji z dnia 2 maja 2018 r. w sprawie WRF na lata 2021–2027 oraz systemu zasobów własnych UE, które stanowią podstawę dla zbliżających się negocjacji; przypomina, że stanowisko Parlamentu zostało wyraźnie określone w dwóch rezolucjach przyjętych bardzo dużą większością głosów w dniu 14 marca 2018 r., stanowiących jego mandat negocjacyjny;

2.  wzywa Radę do dopilnowania, by kolejne ramy finansowe odzwierciedlały wyraźną i pozytywną wizji przyszłości Unii i odpowiadały na potrzeby, obawy i oczekiwania obywateli europejskich; podkreśla, że decyzja w sprawie WRF będzie musiała zapewnić Unii środki finansowe niezbędne do sprostania ważnym wyzwaniom oraz do realizacji jej priorytetów politycznych i celów w kolejnym siedmioletnim okresie; oczekuje zatem, że działania Rady będą spójne ze zobowiązaniami politycznymi, które już podjęła, oraz że przyjęte przez nią podejście będzie odważne; jest zaniepokojony faktem, iż wniosek Komisji osłabia główne unijne polityki solidarnościowe, i zamierza podjąć negocjacje z Radą w celu opracowania bardziej ambitnych WRF z korzyścią dla obywateli;

3.  wyraża zdziwienie i zaniepokojenie faktem, że dane porównawcze, które Komisja oficjalnie udostępniła w dniu 18 maja 2018 r., w następstwie pilnych apeli Parlamentu, wykazują pewne rozbieżności, jeżeli chodzi o sposób, w jaki zostały przedstawione i podane we wnioskach w sprawie WRF; zauważa w szczególności, że wzrost środków dla kilku programów unijnych jest faktycznie znacznie niższy, a cięcia środków przeznaczonych na inne programy są znacznie wyższe niż pierwotnie przedstawiła to Komisja; podkreśla, że Parlament i Rada muszą od początku uzgodnić jasną metodologię w odniesieniu do danych liczbowych; oświadcza, że do celów niniejszej rezolucji będzie posługiwać się własnymi obliczeniami, w oparciu o ceny stałe i z uwzględnieniem wystąpienia Zjednoczonego Królestwa z UE;

4.  wyraża rozczarowanie zaproponowanym globalnym poziomem kolejnych WRF ustalonym na 1,1 bln EUR, co stanowi 1,08 % DNB UE-27 po odjęciu Europejskiego Funduszu Rozwoju (obecnie 0,03 % DNB UE poza budżetem UE); podkreśla, że ten globalny poziom wyrażony jako odsetek DNB jest w liczbach rzeczywistych niższy od poziomu obecnych WRF, a tymczasem niezbędne jest dodatkowe finansowanie nowych priorytetów politycznych oraz nowych wyzwań stojących przed Unią; przypomina, że obecne WRF są bardziej ograniczone niż poprzednie (WRF na lata 2007–2013) i okazują się niewystarczające do sfinansowania naglących potrzeb Unii;

5.  ubolewa nad faktem, że wniosek ten prowadzi bezpośrednio do zmniejszenia poziomu zarówno w obrębie wspólnej polityki rolnej (WPR), jak i polityki spójności o odpowiednio 15 % i 10 %; sprzeciwia się w szczególności radykalnym cięciom, które będą miały negatywny wpływ na samą istotę tych strategii politycznych i na ich cele, np. cięciom zaproponowanym w odniesieniu do Fundusz Spójności (o 45 %) i Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (o ponad 25 %); poddaje w tym kontekście w wątpliwość zasadność propozycji zmniejszenia środków Europejskiego Funduszu Społecznego o 6 %, podczas gdy rozszerzono zakres tego funduszu i włączono do niego Inicjatywę na rzecz zatrudnienia ludzi młodych;

6.  ponownie potwierdza swoje zdecydowane stanowisko w sprawie niezbędnego poziomu finansowania kluczowych strategii politycznych UE w WRF na lata 2021-2027, aby umożliwić im wypełnianie ich misji i realizację celów; podkreśla w szczególności apel o utrzymanie finansowania WPR i polityki spójności w UE-27 co najmniej na takim poziomie, jak w budżecie na lata 2014–2020 w liczbach rzeczywistych, przy jednoczesnym poszanowaniu ogólnej struktury tych strategii politycznych, a także o trzykrotne zwiększenie obecnego budżetu programu Erasmus +, o podwojenie specjalnych środków finansowych dla MŚP i na rzecz walki z bezrobociem ludzi młodych, zwiększenie obecnego budżetu na badania i innowacje o co najmniej 50 %, tak aby osiągnął kwotę 120 mld EUR, o podwojenie środków na program Life +, o znaczne zwiększenie inwestycji za pośrednictwem instrumentu „Łącząc Europę” i o zapewnienie dodatkowego finansowania na rzecz bezpieczeństwa, migracji i stosunków zewnętrznych; podkreśla w związku z tym swoje stanowisko, iż WRF na lata 2021–2027 należy ustalić na poziomie 1,3 % DNB UE-27;

7.  podkreśla znaczenie zasad horyzontalnych, które powinny leżeć u podstaw WRF oraz wszystkich powiązanych strategii politycznych UE; potwierdza w tym kontekście, że UE musi wywiązać się ze swojego zobowiązania, by pełnić rolę prekursora we wdrażaniu celów zrównoważonego rozwoju ONZ, i wyraża ubolewanie z powodu faktu, że we wnioskach w sprawie WRF brak jest wyraźnego i widocznego zaangażowania w tym zakresie; w związku z tym zwraca się o uwzględnianie celów zrównoważonego rozwoju we wszystkich unijnych strategiach politycznych i inicjatywach w kolejnych WRF; podkreśla ponadto, że likwidacja dyskryminacji ma zasadnicze znaczenie dla wypełnienia zobowiązań UE na rzecz Europy sprzyjającej integracji społecznej i ubolewa nad tym, że z zaprezentowanych wniosków w sprawie WRF wynika brak zobowiązania do uwzględniania aspektu płci i równości płci w strategiach politycznych UE; podkreśla również swoje stanowisko, zgodnie z którym, w związku z porozumieniem paryskim, należy znacznie zwiększyć wydatki związane z klimatem w porównaniu z obecnymi WRF i osiągnąć poziom 30 % tak szybko, jak to możliwe, a najpóźniej do 2027 r.;

8.  popiera propozycje Komisji w sprawie reformy systemu zasobów własnych UE, stanowiące bardzo pozytywny element dochodów w pakiecie dotyczącym WRF na lata 2021–2027; w związku z tym z zadowoleniem przyjmuje proponowane wprowadzenie trzech nowych zasobów własnych UE i uproszczenie obecnych zasobów własnych opartych na VAT; podkreśla, że propozycje te, bezpośrednio zainspirowane pracami międzyinstytucjonalnej Grupy Wysokiego Szczebla ds. Zasobów Własnych, były również częścią zestawu środków zaproponowanego przez Parlament w rezolucji z dnia 14 marca 2018 r.; z zadowoleniem zauważa, że te nowe zasoby odnoszą się do dwóch celów strategicznych Unii, a mianowicie prawidłowego funkcjonowania rynku wewnętrznego oraz ochrony środowiska i przeciwdziałania zmianie klimatu; oczekuje wsparcia ze strony Rady i Komisji na rzecz wzmocnienia roli Parlamentu w procedurze przyjmowania zasobów własnych; przypomina po raz kolejny swoje stanowisko, iż zarówno wydatki, jak i przychody w nowych WRF powinny być traktowane jako pojedynczy pakiet w nadchodzących negocjacjach, i że nie dojdzie do porozumienia z Parlamentem w sprawie WRF bez odpowiednich postępów w kwestii zasobów własnych;

9.  ponadto z zadowoleniem przyjmuje zasadę, że przyszłe przychody wynikające bezpośrednio ze strategii politycznych UE powinny zasilać budżet UE, i w pełni popiera zniesienie wszystkich rabatów i korekt; pragnąłby dowiedzieć się, w jakim tempie będą wprowadzane te nowe zasoby z myślą o ograniczeniu wkładów krajowych; zastanawia się jednak nad brakiem wniosków Komisji w sprawie utworzenia specjalnej rezerwy w budżecie UE zasilanej wszelkiego rodzaju innymi nieprzewidzianymi dochodami, w tym nałożonymi na przedsiębiorstwa grzywnami za naruszenie zasad konkurencji, jak również podatkiem od dużych przedsiębiorstw w sektorze cyfrowym i podatkiem od transakcji finansowych jako nowymi zasobami własnymi UE;

10.  przypomina swoje przychylne stanowisko wobec stworzenia mechanizmu, w ramach którego państwa członkowskie, które nie przestrzegają wartości określonych w art. 2 Traktatu o Unii Europejskiej (TUE), będą mogły ponosić konsekwencje finansowe; odnotowuje wniosek Komisji w sprawie „Ochrony budżetu Unii w przypadku uogólnionych braków w zakresie praworządności w państwach członkowskich ”, który został przedstawiony jako część pakietu zbiorczego WRF; zamierza dokładnie przeanalizować wszystkie aspekty tego wniosku i wprowadzić niezbędne przepisy w celu dopilnowania, by beneficjenci końcowi budżetu Unii nie mogli zostać w żaden sposób dotknięci naruszeniami zasad, za które nie są odpowiedzialni;

11.  jest przekonany, że niezbędny jest prawnie wiążący i obowiązkowy śródokresowy przegląd WRF, który powinien zostać zaproponowany i ustalony w odpowiednim czasie, aby Parlament i Komisja kolejnej kadencji mogły wprowadzić znaczące dostosowania ram na lata 2021–2027; zamierza zaproponować poprawę brzmienia tekstu proponowanego artykułu w rozporządzeniu w sprawie WRF;

12.  uważa, że propozycje Komisji dotyczące elastyczności stanowią dobrą podstawę dla negocjacji; z zadowoleniem przyjmuje w szczególności szereg propozycji ulepszenia obowiązujących przepisów, w szczególności propozycję dotyczącą ponownego wykorzystania umorzonych środków w celu zasilenia unijnej rezerwy, zwiększenia przydziałów środków na instrumenty specjalne oraz zniesienia wszelkich ograniczeń łącznego marginesu na płatności, zgodnie z żądaniami Parlamentu w tej dziedzinie; zamierza negocjować dodatkowe ulepszenia tam, gdzie będzie to konieczne;

13.  zwraca uwagę na propozycję Komisji dotyczącą ustanowienia Europejskiego Instrumentu Stabilizacji Inwestycji, który będzie uzupełnieniem funkcji stabilizacyjnej budżetów krajowych w przypadku poważnych wstrząsów asymetrycznych; zamierza uważnie przeanalizować tę propozycję, zwłaszcza w odniesieniu do jej celów i rozmiarów;

14.  podkreśla, że wnioski Komisji oficjalnie otwierają okres intensywnych negocjacji w Radzie, ale również negocjacji między Radą a Parlamentem mających na celu uzyskanie zgody Parlamentu na przyjęcie rozporządzenia w sprawie WRF; podkreśla, że wszystkie elementy pakietu dotyczącego WRF/zasobów własnych, w tym dane liczbowe w WRF, powinny pozostać przedmiotem negocjacji aż do osiągnięcia ostatecznego porozumienia; wyraża gotowość do natychmiastowego rozpoczęcia usystematyzowanego dialogu z Radą, aby umożliwić lepsze rozumienie oczekiwań Parlamentu oraz by ułatwić osiągnięcie w odpowiednim czasie porozumienia; uważa w związku z tym, że niedawne rozpoczęcie regularnych spotkań z udziałem kolejnych prezydencji Rady i zespołu negocjacyjnego Parlamentu stanowi istotny punkt wyjścia w procedurze prowadzącej do przyjęcia następnych WRF;

15.  zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji Radzie, Komisji, pozostałym zainteresowanym instytucjom i organom oraz rządom i parlamentom państw członkowskich.

(1) Teksty przyjęte, P8_TA(2018)0075.
(2) Teksty przyjęte, P8_TA(2018)0076.


Zalecenie dla Rady, Komisji i ESDZ w sprawie Libii
PDF 174kWORD 64k
Zalecenie Parlamentu Europejskiego z dnia 30 maja 2018 r. dla Rady, Komisji oraz wiceprzewodniczącej Komisji / wysokiej przedstawiciel Unii do spraw zagranicznych i polityki bezpieczeństwa w sprawie Libii (2018/2017(INI))
P8_TA(2018)0227A8-0159/2018

Parlament Europejski,

–  uwzględniając rezolucję Rady Bezpieczeństwa ONZ 2259 (2015) i kolejne powiązane rezolucje,

–  uwzględniając libijskie porozumienie polityczne,

–  uwzględniając sprawozdanie sekretarza generalnego z dnia 22 sierpnia 2017 r. w sprawie misji ONZ ds. wspierania Libii,

–  uwzględniając rezolucję Rady Bezpieczeństwa ONZ 1973 (2011) i wszystkie kolejne rezolucje Rady Bezpieczeństwa ONZ dotyczące Libii, w tym rezolucję 2380 (2017),

–  uwzględniając sprawozdanie sekretarza generalnego ONZ sporządzone na podstawie rezolucji Rady Bezpieczeństwa 2312 (2016),

–  uwzględniając oświadczenie wysokiego komisarza ONZ ds. praw człowieka z dnia 14 listopada 2017 r. w sprawie cierpienia migrantów w Libii jako hańby dla sumienia dla ludzkości,

–  uwzględniając sprawozdanie Biura Wysokiego Komisarza Narodów Zjednoczonych ds. Praw Człowieka z kwietnia 2018 r. pt. „Niegodziwe traktowanie: arbitralne i bezprawne przetrzymywanie w Libii”,

–  uwzględniając swoje rezolucje z dnia 18 września 2014 r.(1), z dnia 15 stycznia 2015 r.(2) oraz z dnia 4 lutego 2016 r.(3) w sprawie sytuacji w Libii,

–  uwzględniając deklarację współprzewodniczących Wspólnego Zgromadzenia Parlamentarnego AKP–UE z dnia 20 grudnia 2017 r. w sprawie sytuacji migrantów w Libii,

–  uwzględniając Konwencję Narodów Zjednoczonych o prawie morza,

–  uwzględniając globalne podejście UE do migracji i mobilności,

–  uwzględniając wspólny komunikat Komisji i wiceprzewodniczącej Komisji / wysokiej przedstawiciel Unii do spraw zagranicznych i polityki bezpieczeństwa z dnia 25 stycznia 2017 r. pt. „Migracja na szlaku środkowośródziemnomorskim. Zarządzanie przepływami, ratowanie życia”(JOIN(2017)0004),

–  uwzględniając deklarację z Malty z dnia 3 lutego 2017 r.,

–  uwzględniając wspólną strategię Afryka–UE i powiązany plan działania,

–  uwzględniając wspólne oświadczenie w sprawie sytuacji migrantów w Libii, uzgodnione na szczycie Unia Afrykańska – Unia Europejska w 2017 r., oraz utworzenie przez UA, UE i ONZ trójstronnej grupy zadaniowej wysokiego szczebla,

–  uwzględniając konkluzje Rady z dnia 17 lipca 2017 r. w sprawie Libii,

–  uwzględniając konkluzje Rady Europejskiej z dnia 19 października 2017 r.,

–  uwzględniając art. 113 Regulaminu,

–  uwzględniając sprawozdanie Komisji Spraw Zagranicznych (A8-0159/2018),

A.  mając na uwadze, że sytuacja w Libii jest bardzo niestabilna i że kraj ten boryka się z wieloma złożonymi i wzajemnie powiązanymi problemami w dziedzinie stabilności politycznej, rozwoju gospodarczego i bezpieczeństwa;

B.  mając na uwadze, że kryzys w Libii ma ogromny wpływ na jej mieszkańców i niesie również za sobą następstwa dla całego otaczającego Libię regionu i UE, wobec czego – z uwagi na ludność Libii, kraje sąsiadujące oraz regiony Afryki Subsaharyjskiej i Morza Śródziemnego – zapewnienie stabilności w Libii ma kluczowe znaczenie, ponieważ stanowi podstawowy warunek poprawy sytuacji gospodarczej i społecznej w tym kraju;

C.  mając na uwadze, że stabilność na południu Libii stanowi szczególny problem z uwagi na wysoką niestabilność sąsiadujących z nią państw i potencjalną groźbę rebelii dżihadystów wobec osłabionych rządów w regionie Sahelu i Sahary;

D.  mając na uwadze, że UE powinna bardziej aktywnie informować o swoich wysiłkach dyplomatycznych i dużym wkładzie finansowym na rzecz wzmocnienia bezpieczeństwa i sytuacji społeczno-gospodarczej w Libii;

E.  mając na uwadze, że konflikt w Libii można rozwiązać jedynie przez spójne, kompleksowe i pluralistyczne podejście, obejmujące wszystkie podmioty międzynarodowe i zainteresowane strony, w tym przedstawicieli różnych społeczności lokalnych, przywódców plemion i działaczy społeczeństwa obywatelskiego, oraz przez zapewnienie poczucia odpowiedzialności Libii za proces pokojowy i jej włączenia w ten proces;

F.  mając na uwadze, że libijskie porozumienie polityczne i plan działania ONZ na rzecz Libii stanowią obecnie jedyne realne ramy dla rozwiązania tego kryzysu;

G.  mając na uwadze, że swymi działaniami dyplomatycznymi i konkretną pomocą UE wspiera przemianę Libii w stabilne, sprawnie funkcjonujące państwo, a także wspiera prowadzone przez ONZ działania mediacyjne w tym zakresie;

H.  mając na uwadze, że sprawą najwyższej wagi jest, aby wszystkie państwa członkowskie przemawiały jednym głosem, wzmacniając wysiłki mediacyjne UE i podkreślając kluczową rolę ONZ i planu działania ONZ; mając na uwadze, że indywidualne inicjatywy państw członkowskich są we wszystkich przypadkach pożądane tylko wtedy, gdy są podejmowane w europejskich ramach i są w pełni zgodne z polityką zagraniczną UE;

I.  mając na uwadze, że działania UE przynoszą rezultaty w sferze migracji, ponieważ pod koniec 2017 r. liczba migrantów zmniejszyła się o jedną trzecią w porównaniu z 2016 r., a w pierwszych miesiącach 2018 r. liczba ta spadła o 50 % w porównaniu z tym samym okresem ubiegłego roku;

J.  mając na uwadze, że Libia jest ważnym punktem tranzytowym i punktem początkowym dla migrantów, zwłaszcza tych pochodzących z Afryki Subsaharyjskiej, którzy próbują przedostać się do Europy, a tysiące migrantów i uchodźców, uciekających przed przemocą w Libii, straciło życie podczas próby przepłynięcia Morza Śródziemnego w celu dotarcia do Europy;

K.  mając na uwadze, że migranci należą do osób najbardziej dotkniętych problemami bezpieczeństwa w Libii, ponieważ często dochodzi wobec nich do przemocy, zatrzymania i arbitralnego pozbawienia wolności ze strony podmiotów niepaństwowych, a także wymuszeń i uprowadzeń dla okupu lub w celu wykorzystania;

L.  mając na uwadze, że wielu migrantów, zwłaszcza tych z Afryki Subsaharyjskiej, padło ofiarą arbitralnych zatrzymań przez różne ugrupowania zbrojne w tym kraju;

M.  mając na uwadze, że przymusowy powrót do Libii z Nigru co najmniej 132 Sudańczyków otrzymujących pomoc od UNHCR jest źródłem wielkiego niepokoju;

N.  mając na uwadze, że problem osób wewnętrznie przesiedlonych, które często muszą mierzyć się z poważnymi zagrożeniami, takimi jak przekraczanie stref ogarniętych konfliktami, obecność min lądowych i niewybuchów, a także przemoc ze strony różnych bojówek, pozostaje wciąż aktualny;

O.  mając na uwadze, że Libia stała się krajem tranzytowym dla handlu ludźmi; mając na uwadze, że kraj ten nadal przyjmuje setki tysięcy migrantów i osób ubiegających się o azyl różnych narodowości, przy czym wielu z nich żyje w tragicznych warunkach i przez to stanowi łatwy cel dla przemytników; mając na uwadze zarzuty dotyczące niewolnictwa w Libii;

P.  mając na uwadze, że warunki życia zwykłych Libijczyków są coraz trudniejsze i dodatkowo komplikuje je kryzys gotówkowy, niedobory wody i częste przerwy w dostawach energii elektrycznej, a także ogólnie katastrofalny stan systemu opieki zdrowotnej w kraju;

Q.  mając na uwadze, że klimat polityczny w Libii charakteryzuje się głębokim brakiem zaufania między głównymi podmiotami politycznymi i wojskowymi z różnych regionów;

R.  mając na uwadze, że uznany na arenie międzynarodowej rząd jedności narodowej w coraz większym stopniu opiera się dla własnego bezpieczeństwa na kilku grupach zbrojnych; mając na uwadze, że te grupy zbrojne zdobyły bezprecedensowy wpływ na instytucje państwowe w Trypolisie, zagrażając w ten sposób trwającym próbom stworzenia przez ONZ bardziej stabilnych ram politycznych w tym kraju;

S.  mając na uwadze, że kraje takie jak Turcja, Katar, Egipt i Zjednoczone Emiraty Arabskie mają znaczący wpływ na różne grupy walczących frakcji;

T.  mając na uwadze, że tożsamości subnarodowe różnych libijskich społeczności, plemion i grup etnicznych zawsze były głęboko zakorzenione w sferze społeczno-kulturowej Libii i że odgrywają one podstawową rolę w kwestiach społecznych, politycznych i związanych z bezpieczeństwem kraju; mając na uwadze, że społeczeństwo libijskie ma solidne tradycje nieformalnego rozwiązywania sporów między miastami, plemionami i społecznościami etnicznymi;

U.  mając na uwadze, że obecnie brakuje w tym kraju jasnych i wspólnych ram prawnych dotyczących systemu wyborczego; mając na uwadze, że nie przyjęto żadnej konstytucji, co sprawia, że kraj ten nie dysponuje niezbędnymi ramami prawnymi do przeprowadzenia nowych wyborów; mając na uwadze, że panujący obecnie klimat bezkarności, powszechnego bezprawia i korupcji, a także rola ugrupowań zbrojnych i libijskich napięć plemiennych i regionalnych przyczyniają się do dalszego obniżania zaufania do i tak już słabych instytucji publicznych i rządowych;

V.  mając na uwadze, że w Libii obserwuje się stały wzrost liczby egzekucji pozasądowych, tortur, arbitralnych zatrzymań i masowych ataków na obszary mieszkalne i infrastrukturę, a także coraz częściej dochodzi do nawoływania do nienawiści i przemocy;

W.  mając na uwadze, że ekstremistyczne ugrupowanie madchalickich salafitów staje się coraz silniejsze i zdobywa coraz większe znaczenie zarówno na wschodzie, jak i na zachodzie Libii; mając na uwadze, że madchalici sprzeciwiają się wyborom, pragną utrzymać status quo, całkowicie odrzucają wszelkie modele demokracji i są silnie uzbrojeni, a tym samym stanowią konkretne ryzyko dalszego ekstremizmu i przemocy w kraju;

X.  mając na uwadze, że upadek systemu wymiaru sprawiedliwości w sprawach karnych zwiększa bezkarność w kraju, zawężając możliwości uzyskania przez ofiary ochrony i zadośćuczynienia; mając na uwadze, że w kilku regionach, nawet w przypadkach, w których złożono doniesienia do policji po popełnieniu przestępstwa, podjęto niewiele działań w celu wszczęcia szybkich, dokładnych, skutecznych, bezstronnych i niezależnych postępowań oraz postawienia sprawców przed wymiarem sprawiedliwości; mając na uwadze, że od 2011 r. w Libii nie skazano żadnego sprawcy należącego do grupy zbrojnej;

Y.  mając na uwadze, że spirala przemocy w Libii jest nieustannie napędzana ogólną bezkarnością za poważne naruszenia praw człowieka; mając na uwadze, że jeśli nie rozwiąże się tego problemu we właściwy sposób, wobec trwającego bezprawia ludność nie uwierzy w przekazy na temat pokojowego współistnienia i walki z brutalnym ekstremizmem;

Z.  mając na uwadze, że dziesiątki działaczy politycznych, obrońców praw człowieka, przedstawicieli mediów i innych osobistości publicznych padło ofiarą uprowadzeń lub pogróżek; mając na uwadze, że do ONZ dotarły informacje o arbitralnych zatrzymaniach oraz o stosowaniu tortur i przemocy przez obie strony;

AA.  mając na uwadze, że nasilające się ataki na przedstawicieli wymiaru sprawiedliwości, lokalne organizacje społeczeństwa obywatelskiego, obrońców praw człowieka oraz przedstawicieli mediów – podobnie jak uchodźców i migrantów – przyspieszyły pogarszanie się sytuacji w dziedzinie praw człowieka dla całej ludności cywilnej na terytorium Libii; mając na uwadze, że brak praworządności i bezkarne naruszanie praw człowieka, w tym tortury, arbitralne zatrzymania, egzekucje pozasądowe oraz masowe ataki na ludność cywilną i infrastrukturę, nieustannie napędzają spiralę przemocy w kraju;

AB.  mając na uwadze, że przepuszczalność granic libijskich sprzyja przemytowi transgranicznemu oraz że rozprzestrzenianie się ugrupowań zbrojnych na obszarach przygranicznych dodatkowo zaostrzyło rywalizację przemytników o kontrolę zasobów transgranicznych i dostęp do nich; mając na uwadze, że zagraniczni bojownicy przybywający do tego kraju i różne sieci przestępcze nadal korzystają z niekontrolowanego rozprzestrzeniania broni;

AC.  mając na uwadze, że niepewność i niestabilność polityczna sprawiły, że Libia stała się podatnym terenem dla działalności ugrupowań ekstremistycznych; mając na uwadze, że region Fazzan jest strukturalnie niestabilny i stanowi historyczne miejsce tranzytu uchodźców i migrantów, przemytu ropy naftowej, złota, broni i narkotyków oraz handlu ludźmi do Europy; mając na uwadze, że w regionie tym istnieją napięcia etniczne i plemienne, które zaostrzyły się po upadku Kaddafiego, jak również że trwa tam walka o kontrolę nad zasobami kraju; mając na uwadze, że stabilizacja regionu Fazzan ma zasadnicze znaczenie dla stabilizacji całego kraju;

AD.  mając na uwadze znaczenie lokalnych organów libijskich w zapobieganiu konfliktom i świadczeniu podstawowych usług publicznych dla ludności;

AE.  mając na uwadze, że od dnia 7 maja 2018 r. miasto Darna jest obiektem nasilających się ataków lądowych, powietrznych i artyleryjskich; mając na uwadze, że zginęło wielu cywilów, dostęp do pomocy i opieki medycznej jest poważnie ograniczony, a sytuacja humanitarna dramatyczna;

AF.  mając na uwadze, że w dniach 20-23 maja 2018 r. oficjalna delegacja Parlamentu Europejskiego przeprowadziła misję w Libii;

1.  zaleca Radzie, Komisji i wiceprzewodniczącej Komisji / wysokiej przedstawiciel Unii do spraw zagranicznych i polityki bezpieczeństwa:

   a) zapewnienie jak największego wsparcia dla planu działania ONZ na rzecz Libii, przedstawionego we wrześniu 2017 r. przez specjalnego przedstawiciela ONZ Ghassana Salamé, ukierunkowanego na stabilizację Libii, który umożliwi wszystkim libijskim podmiotom, w tym wszystkim podmiotom plemiennym, osiągnięcie stabilnego i trwałego porozumienia politycznego, przy czym szczególną uwagę należy zwrócić na zaangażowanie kobiet i mniejszości; uwzględnienie wyników procesu konsultacyjnego sprzyjającego włączeniu społecznemu przedstawionych Radzie Bezpieczeństwa ONZ w dniu 21 maja 2018 r.; stanowcze potępienie wszelkich prób udaremnienia procesu pokojowego pod przywództwem ONZ; kontynuowanie ścisłej współpracy z misją ONZ ds. wspierania Libii (UNSMI);
   b) wzmożenie wysiłków dyplomatycznych mających na celu wsparcie libijskiego rządu w staraniach na rzecz wypracowania politycznego konsensusu, zagwarantowania bezpieczeństwa i rozszerzenia sprawowanej władzy na całe terytorium Libii, wykraczając poza wąską kontrolę terytorialną uznanego na szczeblu międzynarodowym rządu jedności narodowej, jako niezbędnego warunku wstępnego dla pluralistycznego rozwiązania politycznego na rzecz stabilizacji, odbudowy i pojednania kraju, budowania państwa oraz wszelkich operacji pokojowych w oparciu o demokrację, praworządność i prawa człowieka; zapewnienie odpowiedzialności Libii za proces stabilizacji i decyzji o przyszłym kształcie państwa; wspieranie wzmocnienia lokalnych mechanizmów i potencjału w zakresie mediacji, rozwiązywania sporów i zawieszenia broni oraz powiązanie ich z planem działania ONZ w ramach spójnego i zintegrowanego podejścia prowadzącego do konkretnych i trwałych rezultatów;
   c) wspieranie tak zwanych „spotkań w ratuszach”, które odbywają się w kilku gminach pod egidą ONZ, jako skutecznej oddolnej inicjatywy pojednania, której celem jest zachęcanie do dialogu między różnymi społecznościami, a tym samym konkretne przyczynienie się do wypracowania trwałego i wykonalnego rozwiązania kryzysu libijskiego oraz wspieranie stworzenia kultury narodowej w sensie obywatelskim;
   d) opracowanie środków sprzyjających tworzeniu instytucji, budowaniu prawdziwego społeczeństwa obywatelskiego oraz ożywieniu gospodarki, a także odejściu od nadmiernie rozbudowanej służby publicznej i wspieraniu zrównoważonego rozwoju sektora prywatnego, które to kwestie są niezbędne do zapewnienia długoterminowej stabilności i dobrobytu w kraju;
   e) wspieranie libijskich wysiłków na rzecz wypracowania nowego porządku konstytucyjnego, który powinien zawierać formułę sprawiedliwej dystrybucji zasobów ropy naftowej, jak również jasny podział zadań i obowiązków między historycznymi regionami a każdym rządem krajowym; przypomnienie, że nowa konstytucja, która mogłaby być zainspirowana elementami znowelizowanej konstytucji z 1963 r., pomogłaby w zorganizowaniu ogólnokrajowych wyborów, które mają odbyć się dopiero po przyjęciu nowej konstytucji i należytym spełnieniu warunków koniecznych do zapewnienia wysokiej frekwencji, a także akceptacji społecznej i legitymizacji;
   f) dalsze ustalanie w instytucjach UE priorytetów dotyczących sposobów na lepsze rozwiązanie wszystkich aspektów kryzysu libijskiego, instrumentów, jakie należy zastosować, oraz sektorów, w jakie należy się zaangażować, w tym przez zwrócenie większej uwagi na lokalną dynamikę, w celu wdrożenia skutecznego, kompleksowego podejścia do tego kraju, jak również wykazanie jedności w zakresie wyznaczanych celów i podejmowanych inicjatyw ze strony wszystkich instytucji i państw członkowskich, tak aby zapewnić spójność działań podejmowanych przez wszystkie zaangażowane podmioty w ramach szerszej strategii dla regionu;
   g) zwiększenie obecności i widoczności oraz wiedzy na temat złożoności sytuacji w kraju przez ponowne ustanowienie delegatury UE w Trypolisie i powrót do niej stałego unijnego personelu;
   h) dalsze podkreślanie, że kryzysu libijskiego nie można rozwiązać przy pomocy interwencji wojskowej, jak również potwierdzenie konieczności zobowiązania się do przestrzegania art. 42 libijskiego porozumienia politycznego, przestrzegania zasad międzynarodowego prawa humanitarnego i międzynarodowych praw człowieka oraz powstrzymania się od brutalnej retoryki i używania przemocy przez wszystkie strony i ugrupowania zbrojne w Libii oraz konieczności demobilizacji i pokojowego rozwiązania konfliktu w celu uniknięcia dalszych strat i ofiar śmiertelnych; uważa przy tym, że negocjacje powinny służyć jednoczeniu libijskich sił bezpieczeństwa ze wszystkich regionów w celu zbudowania kontrolowanej przez ludność cywilną struktury bezpieczeństwa narodowego, pod egidą uznanego przez społeczność międzynarodową rządu libijskiego, z gwarancją przejrzystości i odpowiedzialności, postępującej zgodnie z zobowiązaniami Libii do przestrzegania międzynarodowych praw człowieka, a także powinny doprowadzić do podpisania protokołu zobowiązującego wszystkie ugrupowania zbrojne do rezygnacji z użycia siły i przemocy, w ramach spójnego i kompleksowego procesu rozbrojenia, demobilizacji i reintegracji mającego na celu reintegrację członków grup zbrojnych ze społeczeństwem, oraz reformy sektora bezpieczeństwa, przeprowadzonego zgodnie z zasadami niedyskryminacji i przejrzystości ustalonymi w libijskim porozumieniu politycznym; uważa, że podpisanie takiego protokołu powinno pozwolić na wprowadzenie w życie porozumienia na rzecz pokoju, torując drogę do wolnych i uczciwych wyborów, jak również zachęcić sygnatariuszy do działania na rzecz budowy nowych instytucji państwowych;
   i) uwzględnienie potrzeby opracowania dostosowanych do indywidualnych potrzeb programów reintegracji osób z bojówek, a nie grup, do regularnego aparatu bezpieczeństwa, ograniczając w ten sposób podzieloną lojalność;
   j) wspieranie ONZ w jej wysiłkach na rzecz przeprowadzenia w Libii wyborów do końca 2018 r., , i to dopiero po przyjęciu nowej konstytucji; wspieranie w szczególności wysiłków na rzecz rejestracji wyborców, bowiem obecnie zarejestrowano zaledwie około 50 % uprawnionych do głosowania wyborców; upewnienie się, że przed wyborami zostanie przyjęte porozumienie w sprawie ustaleń przejściowych w celu odbudowania zaufania, a tym samym wzmocnienia legitymacji nowego rządu na arenie międzynarodowej i krajowej; udzielanie wsparcia, w tym technicznego, dla procesu ustanowienia ważnych ram konstytucyjnych, a także całego procesu wyborczego, przy powiązaniu przyznania możliwych dotacji unijnych z przyjęciem prawa wyborczego zgodnego w jak największym stopniu z międzynarodowymi zasadami określonymi przez Komisję Wenecką;
   k) wywieranie nacisku na podmioty utrudniające polityczne rozmowy pokojowe i skuteczne egzekwowanie embarga na broń, nałożonego przez ONZ na Libię; rozważenie wprowadzenia nowych sankcji na podmioty wspierające nielegalne transakcje naftowe;
   l) zacieśnienie współpracy ze wszystkimi organizacjami międzynarodowymi i innymi podmiotami na miejscu w celu zwiększenia spójności i ujednolicenia działań międzynarodowych; nasilenie starań dyplomatycznych w kontaktach ze wszystkimi podmiotami regionalnymi i krajami sąsiadującymi, tak aby przyczyniły się do pozytywnego rozwiązania kryzysu w Libii zgodnie z planem działania ONZ – obecnie jedynymi możliwymi ramami dla rozwiązania tego kryzysu; wspieranie bieżącego procesu konferencji krajowej w Libii mającej na celu osiągnięcie porozumienia między różnymi libijskimi stronami w sprawie kolejnych kroków na rzecz ukończenia transformacji; odwodzenie podmiotów regionalnych od rozważania jakichkolwiek jednostronnych lub wielostronnych interwencji wojskowych niemających podstawy prawnej lub zgody politycznej ze strony rządu jedności narodowej;
   m) wspieranie przez oddelegowanie do Libii prawodawców, sędziów i wyspecjalizowanych prokuratorów, którzy mogą pomóc w przeglądzie libijskich przepisów antyterrorystycznych, oraz zagwarantowanie, aby byli oni odpowiednio wyposażeni na potrzeby zajmowania się sprawami w dziedzinie zwalczania terroryzmu i przewodniczenia im zgodnie z zasadami praworządności;
   n) przemyślenie kryzysu w Libii w szerszym, regionalnym i panafrykańskim kontekście, z uwzględnieniem faktu, że Libia ma kluczowe znaczenie dla stabilności Afryki Północnej, Sahelu i basenu Morza Śródziemnego; promowanie i ułatwianie współpracy Libii z jej sąsiadami z Sahelu; rozważenie – w ramach tej refleksji – wpływu sytuacji w Libii na dynamikę i wyzwania stojące przed UE; opracowanie kompleksowej polityki wobec Libii, uwzględniającej perspektywę regionalną i panafrykańską oraz obejmującej szerszą politykę rozwojową, bezpieczeństwa i migracyjną, ochronę praw człowieka i podstawowych wolności, zwalczanie terroryzmu oraz walkę z niewolnictwem i wykorzystywaniem; dopilnowanie, aby polityka ta była poparta odpowiednimi i wystarczającymi środkami finansowymi na jej wdrożenie, w tym w następnych wieloletnich ramach finansowych, w celu uzyskania konkretnych wyników; w miarę możliwości dalsze tworzenie i zacieśnianie współpracy między operacją NATO Sea Guardian a operacją EUNAVFOR Med Sophia;
   o) zapewnienie trwałego i aktywnego udziału w walce z terroryzmem i handlem ludźmi, nie tylko przez integrację wywiadów, współpracę finansową i wsparcie taktyczne, ale również przez programy społeczne i edukacyjne na rzecz opieki zdrowotnej i edukacji, które wspierają szkolenie i rozwój podmiotów społecznych i kluczowych środowisk opiniotwórczych, aby zwalczać brutalny ekstremizm i szerzyć przesłanie współistnienia i pokojowej współpracy;
   p) dostrzeganie, że choć ISIS mogło ulec znacznemu osłabieniu w Libii, to w kraju pojawiają się nowe formy ekstremizmu, takie jak ten reprezentowany przez madchalitów; przypominanie, że najskuteczniejszą odpowiedzią na obecność radykalnych bojowników w tym kraju jest ostatecznie ustanowienie integracyjnych instytucji wewnętrznych, które będą w stanie utrzymać praworządność, świadczyć usługi publiczne i zapewniać lokalne bezpieczeństwo, jak również skutecznie walczyć z grupami zagrażającymi stabilności kraju i całego regionu;
   q) zapewnienie, zgodnie z deklaracją paryską z dnia 25 lipca 2017 r., by skutecznie wykorzystywano fundusze UE w celu zagwarantowania międzyrządowej koordynacji w zakresie odbudowy infrastruktury publicznej poprzez unijne instrumenty stabilizacyjne; priorytetowe traktowanie finansowania dla projektów i inicjatyw wspierających podmioty promujące odpowiedzialność i przemiany demokratyczne oraz stymulujących dialog na szczeblu lokalnym, mechanizmów w zakresie pojednania i rozwiązywania konfliktów, z udziałem kobiet, a także pracy z młodymi ludźmi, tak aby zapobiegać angażowaniu się przez nich w działalność przestępczą, taką jak dołączanie do bojówek zamieszanych w przemyt i handel ludźmi; dalsze wzmacnianie społeczeństwa obywatelskiego w Libii, zwłaszcza obrońców praw człowieka, oraz wspieranie procesu politycznego, działań w zakresie bezpieczeństwa i mediacji, szczególnie za pośrednictwem Europejskiego Instrumentu Sąsiedztwa (ENI) oraz Instrumentu na rzecz Przyczyniania się do Stabilności i Pokoju; wspieranie wdrożenia przedstawicielskich rządów na szczeblu lokalnym i krajowym, aby lepiej odpowiedzieć na wyzwania związane z pojednaniem, stabilizacją i przywróceniem bezpieczeństwa; dopilnowanie, by pieniądze z kryzysowego funduszu powierniczego UE przyznawano wyłącznie wtedy, gdy przestrzegane są jego pierwotne cele, po rzetelnej analizie organów lokalnych i beneficjentów, a także by następnie przeprowadzano ocenę wykorzystania tych środków;
   r) wspieranie gmin w świadczeniu podstawowych usług i budowaniu władz na szczeblu lokalnym; zapewnienie podstawowych standardów życia ludności, mając na uwadze, że lepsze zrozumienie lokalnego systemu politycznego i gospodarczego ma decydujące znaczenie dla oddania procesu pojednania w ręce ludności i przeciwdziałania nielegalnemu handlowi ludźmi; zagwarantowanie, aby fundusze UE były skutecznie wykorzystywane w projektach, które mają pomóc libijskiej ludności i społeczeństwu obywatelskiemu; wspieranie komunikacji między organizacjami społeczeństwa obywatelskiego a lokalnymi władzami rządowymi;
   s) wspieranie takich inicjatyw, jak te popierane przez komisję pojednania Misrata-Tawurgha, w ramach której miasta Misrata i Tawurgha osiągnęły porozumienie oparte na doktrynie pokojowego współistnienia, torując tym samym drogę do powrotu przesiedlonej ludności Tawurghi do swojego miasta;
   t) dalsze zachęcanie instytucji libijskich do bardziej skutecznego i przejrzystego działania na rzecz poprawy warunków życia wszystkich Libijczyków, między innymi przez przywrócenie kluczowych usług publicznych i odbudowę infrastruktury publicznej, do wzmacniania zarządzania gospodarczego kraju, do rozwiązania kryzysu płynnościowego oraz do przeprowadzenia niezbędnych reform finansowych i gospodarczych, których domagają się międzynarodowe instytucje finansowe, aby pomóc w ożywieniu gospodarczym i stabilizacji; wspieranie kraju w tworzeniu gospodarki rynkowej zdolnej do służenia wszystkim Libijczykom; wezwanie organów libijskich do zagwarantowania, by przychody z zasobów naturalnych i płynące z nich korzyści były wykorzystywane na rzecz całej ludności, w tym na szczeblu lokalnym; wezwanie władz libijskich, by zobowiązały się do przestrzegania wysokich standardów przejrzystości w krajowym sektorze wydobywczym, a w szczególności do jak najszybszego spełnienia wymogów Inicjatywy przejrzystości w branżach wydobywczych (EITI); pomoc władzom libijskim w zwalczaniu wszelkiej nielegalnej działalności, która utrudnia rozwój gospodarki narodowej, jak niedawno przedstawiono w sprawozdaniu okresowym panelu ekspertów utworzonego na mocy rezolucji nr 1973(2011) w sprawie Libii;
   u) dalsze zdecydowane potępianie naruszania praw człowieka i łamania międzynarodowego prawa humanitarnego oraz wzmożenie wysiłków mających na celu zapewnienie pomocy humanitarnej ludności w potrzebie oraz we wszystkich częściach kraju, w szczególności w zakresie opieki zdrowotnej i instalacji energetycznych; zwiększenie skuteczności finansowej pomocy humanitarnej oraz zwiększenie wsparcia i zacieśnienie współpracy z organizacjami humanitarnymi na miejscu; potępienie licznych, coraz silniejszych prób zmniejszenia przestrzeni dla społeczeństwa obywatelskiego, zwłaszcza przez tworzenie represyjnych ram prawnych oraz ataki na obrońców praw człowieka i wymiar sprawiedliwości; wezwanie UA, ONZ i UE do dalszej współpracy i podjęcia zdecydowanych działań w celu natychmiastowego wyeliminowania tych przypadków naruszania praw człowieka; wzmocnienie społeczeństwa obywatelskiego oraz wspieranie rozwoju i niezależności lokalnych mediów;
   vs) przyspieszenie działań związanych z finansowanym przez UE mechanizmu ewakuacyjnego UNHCR, który umożliwił ewakuację z Libii około 1 000 najbardziej zagrożonych i wymagających ochrony uchodźców; zachęcanie partnerów libijskich do zwiększenia obecnej liczby narodowości, na współpracę z którymi Libia obecnie zezwala UNHCR;
   w) rozwiązanie problemu nielegalnej migracji z Libii i przez terytorium Libii, z uwzględnieniem konieczności długoterminowych, skutecznych i opłacalnych rozwiązań, które powinny wyeliminować przyczyny migracji w Afryce w krajach pochodzenia i tranzytu oraz określenie podstawy prawnej dla międzynarodowych procesów migracyjnych, obecnie opierających się na przesiedleniach w ramach mechanizmu tranzytu awaryjnego lub przesiedleniach bezpośrednich; skoncentrowanie wysiłków UE na ochronie migrantów w Libii; wspieranie organów libijskich w zapewnianiu powrotu do domu osób wewnętrznie przesiedlonych, a także wspieranie społeczności lokalnych w radzeniu sobie z wyzwaniami, zapewniając jednocześnie, aby powrót tych osób nie opierał się jedynie na zwykłym przekazywaniu kwot pieniężnych w zamian za prawo do powrotu, co sprzyja różnym bojówkom; pilne zwracanie uwagi wśród społeczności międzynarodowej na potrzebę podjęcia działań, tak aby sprostać wielowymiarowym wyzwaniom związanym z rozwojem, prawami człowieka i bezpieczeństwem w Libii oraz w regionie Sahary i Sahelu, w tym wdrożenia skutecznych środków zwalczania handlu ludźmi i przemytu migrantów; zapewnienie, aby środki podejmowane w celu zwalczania handlu ludźmi nie ograniczały swobody poruszania się z punktu widzenia rozwoju gospodarczego regionu;
   x) wzmożenie wspólnych wysiłków podejmowanych przez UE, Unię Afrykańską i ONZ na rzecz poprawy ochrony migrantów i uchodźców w Libii, ze szczególnym uwzględnieniem osób wymagających szczególnego traktowania; dokładne i niezwłoczne zbadanie zarzutów dotyczących nadużywania i nieludzkiego traktowania migrantów oraz uchodźców przez grupy przestępcze w Libii, a także doniesień o praktykach niewolniczych; opracowanie inicjatyw zapobiegających takim incydentom w przyszłości; poprawę warunków uchodźców i migrantów przetrzymywanych w ośrodkach detencyjnych oraz wezwanie władz libijskich do jak najszybszego zamknięcia obiektów uznanych za niespełniające międzynarodowych standardów; kontynuowanie i wzmożenie pomocy w dobrowolnym powrocie oraz działań w zakresie przesiedleń podejmowanych we współpracy z ONZ i Unią Afrykańską, podkreślając w tym kontekście istotność zniesienia libijskiego wymogu posiadania wizy wyjazdowej; zachęcanie władz libijskich do zaprzestania arbitralnych zatrzymań i do nieprzetrzymywania osób wymagających szczególnego traktowania, zwłaszcza dzieci; zapewnienie, by migrantów traktowano z pełnym poszanowaniem międzynarodowych standardów w obszarze praw człowieka oraz przydzielenie w tym celu koniecznych środków z budżetu UE; wezwanie Libii do podpisania i ratyfikowania Konwencji genewskiej dotyczącej statusu uchodźców z 1951 r. i dołączonego do niej w 1967 r. Protokołu; dopilnowanie, aby misja Unii Europejskiej dotycząca pomocy w zintegrowanym zarządzaniu granicami w Libii (EUBAM), operacja EUNAVFOR MED SOPHIA oraz operacja Themis Frontexu wspólnie koncentrowały wysiłki na zwalczaniu nielegalnych działań, w tym przemytu migrantów, handlu ludźmi oraz terroryzmu w środkowej części regionu Morza Śródziemnego; dopilnowanie, aby misja EUBAM, zgodnie ze swoim mandatem, nadal aktywnie współpracowała z władzami libijskimi i wspierała je w priorytetowych obszarach związanych z zarządzaniem granicami, egzekwowaniem prawa i szerzej rozumianym systemem wymiaru sprawiedliwości w sprawach karnych;
   y) dalsze rozwijanie działań na rzecz zwalczania wszelkich aktów przemytu ludzi i handlu ludźmi na terytorium, z terytorium i przez terytorium Libii oraz u jej wybrzeży, które to akty osłabiają proces stabilizacji kraju i zagrażają życiu tysięcy ludzi; zapewnienie w tym kontekście ciągłości wkładu UE w przeciwdziałanie tym problemom przez pomoc libijskim partnerom w budowaniu zdolności do zabezpieczenia granic lądowych i morskich tego kraju oraz współpracę z władzami libijskimi w celu wdrożenia kompleksowej strategii zarządzania granicami;
   z) wspieranie trwałego rozwiązania na potrzeby ponad 180 000 osób wewnętrznie przesiedlonych w Libii, w tym około 40 000 byłych mieszkańców Tawurghi, przez tworzenie możliwości przesiedlenia lub ułatwienie bezpiecznego powrotu do domów oraz przez zwiększone wsparcie UNHCR i IOM w tym zakresie;
   aa) zajęcie się zjawiskiem hybrydyzacji między działalnością międzynarodowych grup przestępczych i grup terrorystycznych przez prowadzenie szczegółowych dochodzeń dotyczących zwłaszcza przestępstw handlu ludźmi i przemocy seksualnej popełnianych w czasie konfliktu;
   ab) wspieranie współpracy z libijską strażą przybrzeżną, która w okresie od stycznia do końca października 2017 r. umożliwiła uratowanie blisko 19 tysięcy migrantów na libijskich wodach terytorialnych; wspieranie władz libijskich w formalnym zgłoszeniu swojego obszaru poszukiwawczo-ratowniczego (SAR), wprowadzeniu jasnych standardowych procedur operacyjnych dotyczących zejścia na ląd oraz zapewnieniu działającego systemu monitorowania libijskiej straży przybrzeżnej w celu ustanowienia jasnego i przejrzystego rejestru wszystkich osób sprowadzonych na ląd w Libii, zapewniając należytą opiekę nad tymi osobami zgodnie z międzynarodowymi standardami humanitarnymi; dalszą współpracę z libijskimi władzami w celu zintensyfikowania prac przygotowawczych nad utworzeniem w Libii centrum koordynacji działań ratunkowych na morzu w celu zwiększenia ich możliwości poszukiwawczo-ratowniczych; zapewnienie dalszego prowadzenia przez IOM i UNHCR specjalistycznych szkoleń dla libijskiej straży przybrzeżnej w zakresie ochrony międzynarodowej, prawa dotyczącego uchodźców i praw człowieka;
   ac) zwiększenie pomocy humanitarnej i cywilnej, aby złagodzić trudną sytuację ludności libijskiej i zaspokoić najpilniejsze potrzeby osób, które poważnie ucierpiały w czasie konfliktu w Libii, zwłaszcza w strefach najbardziej dotkniętych, oraz zapewnić gotowość do reakcji w razie pogorszenia sytuacji; wzywa UE do wspierania umocnienia organizacji społeczeństwa obywatelskiego, zwłaszcza organizacji działających na rzecz kobiet, które poszukują pokojowych rozwiązań dla licznych kryzysów w kraju;
   ad) odblokowanie niezbędnych zasobów finansowych i ludzkich, aby wspomagać uchodźców i oferować pomoc humanitarną dostosowaną do potrzeb osób wysiedlonych, w celu złagodzenia kryzysu humanitarnego w Libii, w wyniku którego tysiące osób zostało zmuszonych do ucieczki z kraju;
   ae) wzmożenie międzynarodowych wysiłków na rzecz rozbicia sieci zajmujących się przemytem migrantów i handlem ludźmi, a także nasilenie działań mających na celu zwalczanie tego przestępstwa i postawienie sprawców przed wymiarem sprawiedliwości; kontynuowanie i intensyfikację operacji EUNAVFOR MED SOPHIA na rzecz zakłócenia modelu biznesowego handlarzy i przemytników ludzi, rozwoju libijskiej straży przybrzeżnej oraz wspierania wdrożenia rezolucji Rady Bezpieczeństwa ONZ w sprawie embarga na broń i nielegalnego handlu ropą naftową; kontynuowanie wspierania Libii za pośrednictwem cywilnych misji w ramach WPBiO; zapewnienie większych możliwości poszukiwawczo-ratowniczych na rzecz osób znajdujących się w niebezpieczeństwie oraz rozwinięcie szerszych zdolności przez wszystkie państwa, a także uznanie wsparcia ze strony podmiotów prywatnych i organizacji pozarządowych w prowadzeniu akcji ratowniczych na morzu i na lądzie, z uwzględnieniem istniejących międzynarodowych ram prawnych i obaw dotyczących bezpieczeństwa;
   af) potwierdzenie pełnego poparcia dla mandatu Międzynarodowego Trybunału Karnego w sprawie trwających w Libii naruszeń praw człowieka, przypominając, że międzynarodowe mechanizmy egzekwowania odpowiedzialności, takie jak MTK i zasada represji wszechświatowej, odgrywają ważną rolę we wdrażaniu planu pokojowego, ustalając ramy prowadzące do egzekwowania odpowiedzialności karnej i poszanowania praw człowieka w Libii; wspieranie Międzynarodowego Trybunału Karnego w jego wysiłkach na rzecz wymierzania sprawiedliwości sprawcom aktów okrucieństwa; wspieranie specjalnego przedstawiciela ONZ ds. Libii w jego apelu z listopada 2017 r. o zapewnienie przez społeczność międzynarodową pomocy dla Libii w zwalczaniu bezkarności za zbrodnie wojenne oraz rozważenie możliwości utworzenia trybunałów międzynarodowych; wezwanie UE i państw członkowskich do wspierania mechanizmów międzynarodowych w zapewnianiu krajowemu wymiarowi sprawiedliwości wszelkich środków niezbędnych do rozpoczęcia dochodzeń w sprawie wcześniejszych i trwających poważnych naruszeń oraz do wspierania przyszłych legalnych władz libijskich w samodzielnym wypełnianiu tej misji; uwzględnienie, że rzetelny proces sądowy uczyni zadość sprawiedliwości wobec ofiar łamania praw człowieka na terytorium Libii, co utoruje drogę do trwałego pojednania i pokoju;
   ag) wyraża zaniepokojenie rosnącą obecnością ISIS i innych grup terrorystycznych w Libii, która destabilizuje ten kraj i zagraża zarówno jego krajom sąsiadującym, jak i UE;
   ah) wezwanie zwłaszcza libijskich władz i grup zbrojnych do zapewnienia dostępu z zewnątrz do ośrodków detencyjnych, zwłaszcza tych, w których przebywają migranci;
   ai) wyjaśnienie sytuacji libijskiego Urzędu ds. Inwestycji w zakresie wypłaty dywidend z tytułu papierów wartościowych, dochodów z obligacji oraz wypłaty odsetek od zamrożonych aktywów w UE; przedstawienie szczegółowego sprawozdania na temat całkowitej kwoty odsetek uzyskanych z aktywów Kaddafiego od momentu ich zamrożenia w 2011 r. oraz wykazu osób fizycznych lub podmiotów, które czerpały korzyści z tych odsetek; w trybie priorytetowym rozwianie obaw dotyczących ewentualnej luki w systemie sankcji UE związanym z tą kwestią;
   aj) promowanie projektów mających na celu rozwój gospodarczy regionu Fazzan i legalnej gospodarki przy ścisłej współpracy z różnymi gminami, zwłaszcza tymi położonymi wzdłuż szlaków migracyjnych, w celu przeciwdziałania nielegalnej działalności sieci przestępczych i brutalnemu ekstremizmowi grup terrorystycznych przez tworzenie alternatywnych źródeł dochodów, zwłaszcza dla ludzi młodych;
   ak) kontynuowanie embarga na wywóz broni do Libii, tak aby nie dostała się ona w ręce ekstremistów i ugrupowań zbrojnych, co jeszcze bardziej pogłębia niepewność i brak stabilności na całym terytorium Libii;
   al) podjęcie pilnych działań dyplomatycznych w celu ochrony ludności cywilnej i zajęcia się sytuacją humanitarną w Darnie;

2.  zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania niniejszego zalecenia Radzie, Komisji i wiceprzewodniczącej Komisji / wysokiej przedstawiciel Unii do spraw zagranicznych i polityki bezpieczeństwa, a także, tytułem informacji, libijskiemu rządowi jedności narodowej.

(1) Dz.U. C 234 z 28.6.2016, s. 30.
(2) Dz.U. C 300 z 18.8.2016, s. 21.
(3) Dz.U. C 35 z 31.1.2018, s. 66.


Sprawozdanie roczne z funkcjonowania strefy Schengen
PDF 182kWORD 63k
Rezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 30 maja 2018 r. w sprawie sprawozdania rocznego z funkcjonowania strefy Schengen (2017/2256(INI))
P8_TA(2018)0228A8-0160/2018

Parlament Europejski,

–  uwzględniając komunikat Komisji z dnia 27 września 2017 r. w sprawie utrzymania i wzmocnienia strefy Schengen (COM(2017)0570),

–  uwzględniając komunikat Komisji z dnia 4 marca 2016 r. pt. „Przywrócenie strefy Schengen – Plan działania” (COM(2016)0120),

–  uwzględniając rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/1624 z dnia 14 września 2016 r. w sprawie Europejskiej Straży Granicznej i Przybrzeżnej(1),

–  uwzględniając kodeks graniczny Schengen, w szczególności jego art. 14 i 17,

–  uwzględniając rozporządzenie (UE) 2016/794 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 11 maja 2016 r. w sprawie Agencji Unii Europejskiej ds. Współpracy Organów Ścigania (Europol)(2),

–  uwzględniając rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1052/2013 z dnia 22 października 2013 r. ustanawiające europejski system nadzorowania granic (Eurosur)(3),

–  uwzględniając art. 52 Regulaminu,

–  uwzględniając sprawozdanie Komisji Wolności Obywatelskich, Sprawiedliwości i Spraw Wewnętrznych (A8-0160/2018),

A.  mając na uwadze, że strefa Schengen jest unikalnym rozwiązaniem i jednym z największych osiągnięć Unii Europejskiej umożliwiającym swobodny przepływ osób w obrębie strefy Schengen bez kontroli na granicach wewnętrznych; mając na uwadze, że stało się to możliwe dzięki różnorodnym środkom kompensacyjnym, takim jak poprawa wymiany informacji przez stworzenie Systemu Informacyjnego Schengen (SIS) oraz wprowadzenie mechanizmu oceny w celu weryfikacji stosowania dorobku Schengen przez państwa członkowskie, jak również poprawy wzajemnego zaufania do funkcjonowania strefy Schengen; mając na uwadze, że wzajemne zaufanie wymaga także solidarności, bezpieczeństwa, współpracy sądowej i policyjnej w sprawach karnych, wspólnej ochrony granic zewnętrznych UE, wspólnego zrozumienia oraz wspólnych strategii politycznych w dziedzinie migracji, wiz i azylu, a także poszanowania prawa międzynarodowego i europejskiego w tej dziedzinie;

B.  mając na uwadze, że w ostatnich latach na funkcjonowanie strefy Schengen wpłynął szereg czynników; mając na uwadze, że do czynników tych należy wpływ podróży międzynarodowych i przepływów turystycznych, które stanowiły pierwotne uzasadnienie prawodawstwa dotyczącego tzw. „inteligentnych granic”, oraz znaczna liczba osób ubiegających się o azyl i migrantów o nieuregulowanym statusie, jak również powiązane z nią wtórne przepływy i będące ich następstwem przywrócenie przez niektóre państwa członkowskie od 2014 r. kontroli na granicach wewnętrznych oraz ich przedłużenie; mając na uwadze, że przywrócenie kontroli na granicach wewnętrznych wydaje się być związane raczej z postrzeganiem zagrożenia dla porządku publicznego i bezpieczeństwa wewnętrznego w związku z przepływem osób i terroryzmem, liczbą przybywających osób ubiegających się o ochronę międzynarodową i migrantów o nieuregulowanym statusie niż z solidnymi dowodami na faktyczne istnienie poważnego zagrożenia lub z rzeczywistą liczbą przybywających osób; mając na uwadze, że wśród czynników tych można także wymienić terroryzm oraz rosnące zagrożenie porządku publicznego i bezpieczeństwa wewnętrznego państw członkowskich;

C.  mając na uwadze, że wzmocnienie zewnętrznych granic UE oraz wprowadzenie systematycznej kontroli z użyciem odpowiednich baz danych, w tym w odniesieniu do obywateli europejskich, stanowiły część środków wdrożonych w celu ochrony strefy Schengen;

D.  mając na uwadze, że niektóre państwa członkowskie zareagowały na napływ osób ubiegających się o azyl i uchodźców przywróceniem kontroli na ich granicach wewnętrznych pod pretekstem „uregulowania” napływu obywateli państw trzecich ubiegających się o ochronę międzynarodową, pomimo że art. 14 ust. 1 kodeksu granicznego stanowi, iż normalna procedura graniczna nie ma zastosowania do osób ubiegających się o azyl; mając na uwadze konieczność wdrożenia sprawiedliwego systemu podziału odpowiedzialności za ocenę wniosków o udzielenie azylu;

E.  mając na uwadze, że począwszy od marca 2016 r. Komisja zaproponowała szereg środków w celu przywrócenia normalnego funkcjonowania strefy Schengen; mając na uwadze, że prawidłowe funkcjonowanie strefy Schengen nie zostało jeszcze przywrócone i zależy przede wszystkim od państw członkowskich, od ich wzajemnego zaufania, od solidarności, jaką wykażą, wspierając państwa pierwszego wjazdu, od przyjęcia odpowiednich środków i od wdrożenia takich środków, w szczególności przez państwa członkowskie;

F.  mając na uwadze, że zachęcanie państw członkowskich do przyjmowania środków mających na celu przywrócenie właściwego funkcjonowania strefy Schengen zależy przede wszystkim od nieprzedłużania ważności wniosków o kontrole graniczne;

G.  mając na uwadze, że utrzymanie kontroli na granicach wewnętrznych w Unii lub przywrócenie takich kontroli w strefie Schengen wywarłoby poważny wpływ na życie obywateli europejskich i wszystkich osób korzystających z zasady swobodnego przepływu w obrębie UE oraz osłabiłoby znacznie ich zaufanie do instytucji europejskich i do integracji europejskiej; mając na uwadze, że utrzymanie lub przywrócenie kontroli na granicach wewnętrznych niesie ze sobą bezpośrednie koszty operacyjne i koszty inwestycji, których skutki ponieśliby pracownicy transgraniczni, turyści, przewoźnicy w transporcie drogowym towarów i administracja publiczna i których skutki byłyby paraliżujące dla gospodarek państw członkowskich; mając na uwadze, że szacunkowe koszty związane z przywróceniem kontroli na granicach kształtują się między 0,05 mld EUR a 20 mld EUR kosztów jednorazowych i 2 mld EUR rocznych kosztów operacyjnych(4); mając na uwadze, że szczególnie dotknięte są regiony transgraniczne;

H.  mając na uwadze, że mnożą się przypadki wznoszenia przez różne państwa członkowskie murów i ogrodzeń na zewnętrznych i wewnętrznych granicach UE i że obiekty te wykorzystuje się jako środki odstraszające między innymi osoby ubiegające się o azyl przed wjazdem na terytorium UE i tranzytem przez nie; mając przy tym na uwadze, że według szacunków Transnational Institute (TNI) państwa europejskie wybudowały ponad 1200 km murów i granic za kwotę co najmniej 500 mln EUR, a w latach 2007–2010 fundusze unijne przyczyniły się do wdrożenia 545 systemów monitorowania granic obejmujących 8279 km granic zewnętrznych UE oraz 22 347 urządzeń monitorujących;

I.  mając na uwadze, że strefa Schengen znalazła się na rozdrożu i należy podjąć zdecydowane i wspólne działania, aby można było w pełni przywrócić korzyści, jakie czerpią z niej obywatele; mając na uwadze, że potrzebne jest również wzajemne zaufanie, współpraca i solidarność między państwami członkowskimi; mając na uwadze, że nie należy prowadzić dyskursu politycznego mającego na celu obarczenie strefy Schengen winą;

J.  mając na uwadze, że rozszerzenie strefy Schengen pozostaje kluczowym instrumentem zwiększania korzyści gospodarczych i społecznych, jakie nowe państwa członkowskie czerpią z prawa do swobodnego przepływu osób, usług, towarów i kapitału, co sprzyja spójności i zmniejszaniu rozbieżności między krajami i regionami; mając na uwadze, że pełne stosowanie dorobku Schengen we wszystkich państwach członkowskich, które spełniły kryteria wymagane do pomyślnego zakończenia procesu oceny Schengen, ma kluczowe znaczenie dla stworzenia skoordynowanych i solidnych ram bezpieczeństwa prawnego; mając na uwadze, że przewodniczący Komisji przy wielu okazjach ogłaszał, że Rumunia i Bułgaria są gotowe do przystąpienia do strefy Schengen, co Parlament Europejski stwierdził również w swoim stanowisku z dnia 8 czerwca 2011 r. w sprawie projektu decyzji Rady w sprawie pełnego stosowania przepisów dorobku Schengen w Republice Bułgarii i w Rumunii(5), a Rada potwierdziła w swoich konkluzjach;

K.  mając na uwadze, że grupa robocza ds. kontroli Schengen w drodze ustaleń przyjętych w wyniku zastosowania mechanizmu oceny Schengen, metodyki przeprowadzania oceny narażenia, wysłuchań prowadzonych przez komisje parlamentarne oraz wyjazdów do państw członkowskich i państw trzecich dokładnie śledziła wdrażanie dorobku z Schengen; mając na uwadze, że wskazała ona środki, które zostały lub zostaną niebawem podjęte, główne braki w funkcjonowaniu strefy Schengen oraz działania, które należy podjąć w przyszłości;

Główne kwestie

Postępy w niwelowaniu stwierdzonych braków

1.  wskazuje, że prawodawca Unii przyjął w ciągu ostatnich trzech lat szereg środków, które miały na celu wzmocnienie integralności strefy Schengen bez kontroli na granicach wewnętrznych; przyjmuje z zadowoleniem skuteczność środków podjętych na granicach zewnętrznych oraz stworzenie Europejskiej Agencji Straży Granicznej i Przybrzeżnej (EBCGA); zwraca uwagę na starania podejmowane przez agencję w celu wykonania nowego rozporządzenia, w szczególności w drodze wspólnych operacji w dziedzinie ochrony granic i powrotów oraz udzielania wsparcia państwom członkowskim, do których przybywa najwięcej migrantów, przy jednoczesnym zagwarantowaniu pełnego poszanowania praw podstawowych zgodnie z rozporządzeniem w sprawie Europejskiej Straży Granicznej i Przybrzeżnej; dostrzega znaczenie wprowadzonego niedawno mechanizmu oceny narażenia przy wykrywaniu słabych punktów na wspólnych granicach zewnętrznych i w zapobieganiu kryzysom; podkreśla wspólne wysiłki i współpracę agencji i innych zainteresowanych podmiotów przy organizowaniu podejścia „hotspot” w dziedzinie szkoleń;

2.  odnotowuje działania podjęte w drodze zmiany kodeksu granicznego Schengen i wprowadzenia obowiązkowych regularnych kontroli z wykorzystaniem stosownych baz danych na granicach zewnętrznych przy wjeździe i wyjeździe obywateli państw trzecich i obywateli UE, przy jednoczesnym zachowaniu czujności w odniesieniu do skutków, konieczności i proporcjonalności tych środków na granicach przekraczanych przez obywateli UE; podkreśla, że w niektórych przypadkach obowiązkowe systematyczne kontrole na zewnętrznych granicach strefy Schengen zastąpiono ukierunkowanymi kontrolami ze względu na nieproporcjonalnie duży wpływ, jaki wywierały na płynność ruchu; przypomina, że Komisja powinna uwzględnić te konsekwencje podczas prowadzenia oceny przewidzianej w rozporządzeniu (UE) 2017/458;

3.  przyjmuje z zadowoleniem prowadzoną obecnie reformę SIS oraz wdrożenie przez eu-LISA w dniu 5 marca 2018 r. platformy systemu automatycznej identyfikacji daktyloskopijnej (AFIS) w ramach SIS II, która daje możliwość przeszukiwania systemu na podstawie danych biometrycznych, co przyczyni się do wzmocnienia walki z przestępczością i terroryzmem;

4.  podkreśla potrzebę lepszego wykorzystywania istniejących narzędzi, w szczególności maksymalnego zwiększenia korzyści płynących z istniejących systemów i wyeliminowania systemowych luk informacyjnych, przy pełnym poszanowaniu wymogów ochrony danych i przestrzeganiu zasad prawa do prywatności, niedyskryminacji, konieczności oraz proporcjonalności;

5.  przyjmuje z zadowoleniem prace przeprowadzone w dziedzinie transgranicznej współpracy policyjnej i sądowej i współpracy organów ścigania oraz prace podjęte przez Eurojust i Europol w zakresie zwalczania przestępczości transgranicznej i zorganizowanej, handlu ludźmi i terroryzmu w drodze działalności wywiadowczej, wymiany informacji i wspólnych dochodzeń;

6.  wyraża obawy w związku ze staraniami Komisji zmierzającymi do opracowania koncepcji i strategii europejskiego zintegrowanego zarządzania granicami na podstawie dokumentów opublikowanych dnia 14 marca 2018  r. w celu zapewnienia zgodności z przepisami rozporządzenia w sprawie Europejskiej Straży Granicznej i Przybrzeżnej; wyraża wątpliwości co do skuteczności Komisji w nakreślaniu pożądanych celów i dążeń w dziedzinie europejskiego zintegrowanego zarządzania granicami, a w szczególności w umacnianiu i wdrażaniu praw podstawowych i innych elementów składowych strategii;

7.  dostrzega dużą wartość zreformowanego mechanizmu oceny Schengen, który wspiera przejrzystość i wzajemne zaufanie między państwami członkowskimi oraz ich wzajemną odpowiedzialność dzięki monitorowaniu, w jaki sposób wdrażają one poszczególne obszary dorobku Schengen;

Zidentyfikowane poważne braki

8.  wyraża niepokój w związku z poważnymi brakami i niedociągnięciami, które wykryto dzięki mechanizmowi oceny Schengen i ocenie narażenia;

9.  wyraża głębokie zaniepokojenie z powodu bardzo poważnych niedociągnięć we wdrażaniu dorobku Schengen, stwierdzonych podczas oceny tymczasowego stosowania Systemu Informacyjnego Schengen przez Zjednoczone Królestwo, oraz w trosce o integralność tego systemu wzywa Radę i Komisję, aby podjęły rozmowy z Parlamentem na temat stosownych działań następczych w związku z tymi ustaleniami;

10.  potępia dalsze prowadzenie kontroli na granicach wewnętrznych, gdyż godzi ono w podstawowe zasady strefy Schengen; jest zdania, że w wielu przypadkach przedłużenie kontroli nie jest zgodne z obowiązującymi przepisami dotyczącymi ich czasu trwania, konieczności i proporcjonalności, a zatem jest niezgodne z prawem; wyraża ubolewanie, że państwa członkowskie nie przyjęły właściwych środków w celu zapewnienia współpracy z innymi zainteresowanymi państwami członkowskimi, aby zminimalizować skutki tych działań, ani nie przedstawiły wystarczającego uzasadnienia takich kontroli lub wystarczających informacji na temat ich wyników, co utrudnia Komisji dokonanie analizy, a Parlamentowi prowadzenie kontroli; ubolewa także nad stosowaną przez państwa członkowskie praktyką polegającą na sztucznym zmienianiu podstawy prawnej umożliwiającej przywrócenie kontroli w celu przedłużenia okresu jej obowiązywania poza maksymalny termin możliwy w tych samych okolicznościach; uważa, że gospodarcze, polityczne i społeczne skutki stosowania tej praktyki są zgubne dla jedności strefy Schengen oraz szkodliwe dla dobrobytu obywateli europejskich i zasady swobodnego przepływu; ponownie stwierdza, że w ciągu ostatnich trzech lat prawodawca Unii przyjął wiele środków mających na celu wzmocnienie granic zewnętrznych i kontroli granic zewnętrznych; podkreśla, że nie nastąpiła odpowiednia reakcja pod względem zniesienia kontroli na granicach wewnętrznych;

11.  podkreśla, że przywrócenie kontroli na granicach wewnętrznych okazało się znacznie łatwiejsze niż ich zniesienie po tym, jak zostały przywrócone;

12.  wyraża zaniepokojenie brakiem wdrożenia niektórych aspektów rozporządzenia dotyczących wybranych obszarów kontroli granic zewnętrznych, takich jak systematyczne korzystanie z baz danych podczas odpraw granicznych i dokładne kontrolowanie wymaganych warunków wjazdu; wyraża również zaniepokojenie okazjonalnym brakiem dostępności niektórych baz danych, takich jak SIS i VIS, na niektórych przejściach granicznych; zauważa, że w wielu państwach członkowskich tworzenie krajowych ośrodków koordynacji nie przebiega zgodnie z rozporządzeniem ustanawiającym europejski system nadzorowania granic (Eurosur); ponownie podkreśla, że aby przepisy regulujące granice wewnętrznej i zewnętrzne były skuteczne, kluczowe jest prawidłowe wdrożenie przez państwa członkowskie środków uzgodnionych na szczeblu Unii;

13.  przypomina, że państwa członkowskie mają do dyspozycji inne narzędzia oprócz kontroli granic wewnętrznych, w tym – zalecane przez Komisję – ukierunkowane kontrole policyjne, pod warunkiem że ich celem nie jest prowadzenie kontroli granicznej, że są oparte na ogólnych informacjach lub doświadczeniach policyjnych dotyczących potencjalnych zagrożeń dla bezpieczeństwa publicznego oraz że mają na celu w szczególności walkę z przestępczością transgraniczną oraz są opracowywane i stosowane w sposób wyraźnie odmienny od regularnych kontroli osób na granicach zewnętrznych; przypomina, że takie kontrole mogą okazać się skuteczniejsze niż kontrole na granicach wewnętrznych, w szczególności z uwagi na większą elastyczność i możliwość łatwiejszego dostosowania ich do zmieniających się zagrożeń;

14.  przypomina, że w strefie Schengen na granicach wewnętrznych można przeprowadzać niezapowiedziane wizyty oceniające na miejscu bez uprzedniego powiadomienia danego państwa członkowskiego;

15.  potępia wznoszenie fizycznych barier, w tym ogrodzeń, między państwami członkowskimi i przypomina o wątpliwościach co do zgodności takich działań z kodeksem granicznym Schengen; wzywa Komisję do przeprowadzenia dokładnej oceny istniejących i przyszłych konstrukcji oraz do informowania o nich Parlamentu Europejskiego;

16.  w ramach działań mających na celu przywrócenie normalnego funkcjonowania strefy Schengen przyjmuje do wiadomości wniosek w sprawie zmiany kodeksu granicznego Schengen w odniesieniu do zasad mających zastosowanie do tymczasowego przywrócenia kontroli na granicach wewnętrznych; podkreśla, że należy ustanowić jasne przepisy oraz że zmiany te powinny jedynie odzwierciedlać nowe wyzwania oraz rozproszone zagrożenia dla bezpieczeństwa wewnętrznego i nie powinny zachęcać do ponownego wprowadzenia kontroli na granicach wewnętrznych; przypomina, że żadne zmiany nie powinny być kolejnym pretekstem do przedłużenia okresu prowadzenia kontroli na granicach wewnętrznych; wyraża zaniepokojenie, że przedstawiony przez Komisję wniosek w sprawie przywrócenia kontroli na granicach wewnętrznych opiera się na ocenie „postrzeganego ryzyka”, a nie na ścisłych i solidnych dowodach oraz istnieniu poważnego zagrożenia, a tak zwana „ocena ryzyka” ma zostać w całości powierzona państwu przywracającemu kontrole graniczne; uważa, że działania te należy podejmować ostrożnie, aby nie wypaczyć nieodwracalnie podstawowej idei swobodnego przemieszczania się, w szczególności przez zapewnienie istotnych gwarancji proceduralnych, przede wszystkim w celu utrzymania ścisłego ograniczenia czasowego w odniesieniu do przywrócenia kontroli na granicach wewnętrznych;

17.  podkreśla, że dalsze przedłużanie kontroli prowadzonych obecnie na granicach wewnętrznych lub ponowne wprowadzenie kontroli przyniosłoby znaczne koszty gospodarcze dla całej UE i spowodowało poważne szkody na jednolitym rynku;

Działania, które należy podjąć

18.  podkreśla pilną potrzebę niezwłocznego zaradzenia stwierdzonym poważnym brakom, aby przywrócić normalne funkcjonowanie strefy Schengen bez kontroli na granicach wewnętrznych;

19.  apeluje do wszystkich państw członkowskich o pełne wdrożenie obowiązujących przepisów i wzywa Komisję, by w przypadkach naruszenia wspólnie uzgodnionych zasad podjęła zdecydowane działania, stosując proporcjonalne i konieczne środki wobec odnośnych państw członkowskich, aby chronić interesy innych państw członkowskich i Unii jako całości, w tym postępowania w sprawie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego;

20.  podkreśla znaczenie takiego zreformowania i dostosowania SIS, aby można było szybko stawiać czoła nowym wyzwaniom, zwłaszcza w odniesieniu do ochrony dzieci w sytuacji zagrożenia lub zaginionych, natychmiastowej obowiązkowej wymiany informacji na temat terroryzmu, przestrzegając podstawowych praw obywateli UE i obywateli państw trzecich oraz utrzymując zabezpieczenia dotyczące ochrony danych i prywatności, oraz obowiązkowej wymiany informacji na temat decyzji nakazujących powrót; podkreśla, że taka reforma nie może podważać zasad konieczności i proporcjonalności; podkreśla, że jeżeli system ten ma funkcjonować właściwie, wpisy do SIS muszą skutkować podjęciem działań i powinny zawierać uzasadnienie wprowadzenia ich do systemu; podkreśla, że przewiduje się znaczne nasilenie się działalności biura SIRENE (zajmującego się wnioskami o informacje uzupełniające na wejściach krajowych) oraz wzywa państwa członkowskie do wzmocnienia środków tego biura przez zapewnienie mu odpowiednich zasobów finansowych i ludzkich do wypełniania powierzonych mu zadań;

21.  podkreśla kluczowy charakter ustaleń poczynionych w drodze zastosowania mechanizmu oceny Schengen oraz wzywa państwa członkowskie, by właściwie wdrożyły skierowane do nich zalecenia; wskazuje także na ocenę narażenia i wzywa państwa członkowskie do postępowania zgodnie z zaleceniami Europejskiej Agencji Straży Granicznej i Przybrzeżnej;

22.  wzywa Komisję, by przedstawiła Parlamentowi Europejskiemu i Radzie coroczne całościowe sprawozdanie z ocen przeprowadzonych na mocy rozporządzenia (UE) nr 1053/2013;

23.  stanowczo domaga się, by Komisja zaprzestała przedłużania wniosków o udzielenie odstępstwa od stosowania kodeksu Schengen, jeśli dane państwo członkowskie nie wdrożyło zaleceń skierowanych do niego w ramach mechanizmu oceny Schengen;

24.  podkreśla, że wszystkie państwa członkowskie, także państwa nieposiadające zewnętrznych granic lądowych, powinny dołożyć starań, by zapewnić wysoki poziom kontroli na swoich granicach zewnętrznych dzięki przeznaczeniu wystarczających zasobów w postaci personelu, sprzętu i wiedzy fachowej i przy zapewnieniu ścisłego przestrzegania praw podstawowych, w tym w kwestiach związanych z ochroną międzynarodową i zasadą non-refoulement, ustanowieniu niezbędnych struktur dowodzenia i kontroli oraz opracowywaniu aktualnych analiz ryzyka zgodnie z rozporządzeniem (UE) 2016/1624 w odniesieniu do wszystkich szczebli dowodzenia, aby ułatwić skuteczne działania oraz zapewnić odpowiednią infrastrukturę dla bezpiecznego, uporządkowanego i sprawnego przekraczania granic;

25.  uważa, że przy okazji ewentualnego przeglądu mechanizmu oceny Schengen wszelkie wysunięte wnioski powinny regulować kwestię dużych opóźnień w podejmowaniu decyzji wykonawczych i przyjmowaniu planów działania od momentu przeprowadzenia wizyty w terenie oraz powinny ułatwić państwom członkowskim szybkie podejmowanie działań naprawczych; jest zdania, że można by podwyższyć wartość niezapowiedzianych wizyt na miejscu w kontekście mechanizmu oceny Schengen, gdyby kontrole te były rzeczywiście przeprowadzane w sposób niezapowiedziany (bez powiadomienia z 24-godzinnym wyprzedzeniem);

26.  przypomina, że Parlament powinien być niezwłocznie i w pełni informowany o wszelkich wnioskach mających na celu zmianę lub zastąpienie mechanizmu oceny Schengen; zwraca uwagę, że Komisja powinna dokonać przeglądu funkcjonowania mechanizmu oceny Schengen w terminie sześciu miesięcy od przyjęcia wszystkich sprawozdań z oceny dotyczących ocen przewidzianych w pierwszym wieloletnim programie oceny, a następnie przekazać wyniki tego przeglądu Parlamentowi;

27.  domaga się opracowania mechanizmu oceny systemu Schengen oraz narzędzia oceny narażenia w taki sposób, aby zapobiec przypadkom nieprzewidzianego pogorszenia się ogólnego zarządzania granicami zewnętrznymi, a także poprawić ogólne zarządzanie nimi, zapewnić większe poszanowanie dorobku Schengen i praw podstawowych, w tym przestrzeganie konwencji genewskiej podpisanej przez wszystkie państwa członkowskie UE, i ułatwić szczegółową kontrolę i zachowanie przejrzystości między państwami członkowskimi a instytucjami europejskimi, a w szczególności Parlamentem Europejskim; wzywa Komisję i państwa członkowskie, aby przeznaczyły odpowiednie środki finansowe na przeprowadzenie ocen Schengen oraz ocen narażenia i działań następczych w stosunku do tych ocen; wzywa Komisję, by organizowała rzeczywiście niezapowiedziane wizyty na miejscu na granicach wewnętrznych, a także dokonała oceny charakteru i skutków wprowadzonych środków;

28.  domaga się, by niezależne organy państw członkowskich usprawniły gromadzenie informacji i danych statystycznych na temat gospodarowania zasobami i zdolnościami dotyczącymi kontroli granic na szczeblu krajowym; wzywa państwa członkowskie, aby terminowo udostępniały wszelkie informacje niezbędne dla mechanizmu oceny narażenia;

29.  apeluje do państw członkowskich, w szczególności państw bezpośrednio dotkniętych nieproporcjonalnie dużą presją migracyjną, o przygotowanie i odpowiednie przetestowanie niezbędnych planów awaryjnych umożliwiających złagodzenie sytuacji wzmożonych napływów migracyjnych, a także o zwiększenie ich zdolności do rejestracji i przyjmowania migrantów na wypadek takich zdarzeń; wzywa państwa członkowskie, aby poprawiły swe zdolności do wykrywania fałszywych dokumentów i nielegalnych wjazdów, przy pełnym poszanowaniu zasady non-refoulement i praw podstawowych; wzywa do poczynienia wspólnych wysiłków w dziedzinie walki z handlem ludźmi i terroryzmem, w szczególności w celu identyfikacji organizacji przestępczych i ich źródeł finansowania;

30.  podkreśla, że zapewnienie legalnego i bezpiecznego dostępu do UE, także na granicach zewnętrznych strefy Schengen, przyczyni się do zagwarantowania ogólnej stabilności strefy Schengen;

31.  jest zdania, że jak dotąd strategia zintegrowanego zarządzania granicami nie została wdrożona w wystarczającym stopniu; zwraca się do Komisji oraz do Europejskiej Agencji Straży Granicznej i Przybrzeżnej, by wspierały państwa członkowskie w dążeniu do spełnienia wymogów określonych w rozporządzeniu (UE) 2016/1624, a także aby w odpowiednim czasie rozpoczęły oceny tematyczne zintegrowanego zarządzania granicami w państwach członkowskich; wzywa państwa członkowskie, aby dostosowały zarządzanie własnymi granicami do koncepcji zintegrowanego zarządzania granicami w drodze zastosowania kompleksowego podejścia do zarządzania granicami w oparciu o jej podstawowe zasady, w szczególności przez zagwarantowanie pełnego poszanowania praw podstawowych i przy zwróceniu szczególnej uwagi na grupy wymagające szczególnej opieki oraz osoby niepełnoletnie; podkreśla potrzebę zapewnienia pełnego wdrożenia strategii zintegrowanego zarządzania granicami na szczeblu europejskim i krajowym zgodnie z konwencjami międzynarodowymi, a tym samym wzmocnienia zarządzania granicami zewnętrznymi przy poszanowaniu praw podstawowych;

32.  domaga się szybkiego wprowadzenia strategii zintegrowanego zarządzania granicami z prawdziwego zdarzenia zgodnej z ustaleniami poczynionymi przez instytucje, a także strategii technicznej i operacyjnej Europejskiej Agencji Straży Granicznej i Przybrzeżnej oraz wynikających z niej krajowych strategii państw członkowskich; jest w pełni świadomy rozbieżności we wdrażaniu strategii zintegrowanego zarządzania granicami w państwach członkowskich oraz podkreśla, że pełna realizacja tej strategii we wszystkich państwach członkowskich ma kluczowe znaczenie dla właściwego funkcjonowania strefy Schengen;

33.  wzywa Komisję do przyjęcia wniosku ustawodawczego dotyczącego zmiany rozporządzenia ustanawiającego Eurosur w świetle istotnych braków, jakie stwierdzono w trakcie wdrażania obowiązującego rozporządzenia, oraz uważa, że taki wniosek powinien zachęcać do większego wykorzystywania Eurosur w celu włączenia się w wymianę informacji, analizy ryzyka, operacje poszukiwawcze i ratownicze oraz wspierania takich działań;

34.  przypomina o poparciu Parlamentu dla niezwłocznego przystąpienia do strefy Schengen Bułgarii i Rumunii oraz Chorwacji, jak tylko kraj ten spełni odnośne kryteria; wzywa Radę, by zatwierdziła przystąpienie Bułgarii i Rumunii do strefy Schengen w roli pełnoprawnych członków;

Inne kwestie mające wpływ na strefę schengen

35.  podkreśla, że obecna sytuacja w strefie Schengen i utrzymywanie kontroli na granicach wewnętrznych nie wynikają głównie z błędów w strukturze i przepisach samej strefy Schengen, ale raczej z luk w powiązanych dziedzinach dorobku, takich jak niedociągnięcia wspólnego europejskiego systemu azylowego (w tym brak woli politycznej, solidarności oraz podziału odpowiedzialności), rozporządzenia dublińskiego oraz kontroli na granicach zewnętrznych;

Postępy w niwelowaniu stwierdzonych braków

36.  podkreśla, że podjęto środki wsparcia i budowania zdolności w celu zajęcia się problemami leżącymi u podstaw nielegalnej migracji oraz w celu poprawy warunków życia w państwach pochodzenia;

37.  jest zdania, że współpraca z państwami trzecimi to jeden z elementów łagodzących okoliczności skutkujące przymusową i nielegalną migracją; podkreśla, że środki mające służyć osiągnięciu pożądanych celów powinny mieć charakter kompleksowy;

Identyfikacja poważnych braków

38.  ubolewa w związku z doniesieniami o śmierci lub zaginięciu wielu osób na Morzu Śródziemnym w ostatnich latach; podkreśla ponadto, że poszukiwanie i ratownictwo stanowią odrębny element składowy europejskiego zintegrowanego zarządzania granicami, jak określono w rozporządzeniu w sprawie Europejskiej Agencji Straży Granicznej i Przybrzeżnej; jest zdania, że stała, silna i skuteczna reakcja Unii Europejskiej w działaniach poszukiwawczych i ratowniczych na morzu ma kluczowe znaczenie dla zapobiegania kolejnym przypadkom śmierci na morzu; uważa, że nieodzowne jest włączenie odpowiednich aspektów poszukiwania i ratownictwa na morzach do wszystkich planów operacyjnych ochrony granic morskich i do wykonywania takich operacji przez Europejską Agencję Straży Granicznej i Przybrzeżnej, jak przewidziano w rozporządzeniu (UE) nr 656/2014;

39.  wyraża głębokie zaniepokojenie w odniesieniu do wdrażania rozporządzenia w sprawie Europejskiej Straży Granicznej i Przybrzeżnej ((UE) 2016/1624) i podkreśla, że państwa członkowskie muszą spełniać wymogi przewidziane w tym rozporządzeniu, w szczególności zobowiązania dotyczące udostępnienia odpowiednich zasobów ludzkich i sprzętowych zarówno do celów wspólnych operacji, jak i na rezerwę wyposażenia na potrzeby szybkiego reagowania, a także zapewnienia odpowiednich zasobów na potrzeby realizacji oceny narażenia; wyraża zaniepokojenie w związku z zasobami i planami finansowymi Europejskiej Agencji Straży Granicznej i Przybrzeżnej oraz z szacunkami, na których opiera się finansowanie operacji i wymagany wkład państw członkowskich; wzywa państwa członkowskie do zapewnienia odpowiedniego przeszkolenia funkcjonariuszy krajowej straży granicznej w dziedzinie praw podstawowych;

40.  uważa, że współpraca na szczeblu krajowym pomiędzy różnymi służbami organów ścigania, wojskiem, strażą graniczną, służbą celną i władzami zajmującymi się poszukiwaniami i ratownictwem na morzu jest często niewystarczająca, co skutkuje fragmentaryczną wiedzą na temat sytuacji i niską skutecznością; zwraca uwagę, że brak struktur współpracy może prowadzić do nieskutecznych lub nieproporcjonalnych środków; przypomina, że żadna kwota środków przeznaczanych w dobrej wierze na szczeblu Unii nie może zrekompensować braku wewnętrznej współpracy między odpowiednimi organami państw członkowskich;

41.  zwraca uwagę na utworzenie innych wielkoskalowych systemów informacyjnych, a także cel poprawy ich interoperacyjności przy jednoczesnym utrzymaniu niezbędnych gwarancji, w tym gwarancji dotyczących ochrony danych i prywatności;

42.  uważa, że prace nad wnioskami w zakresie interoperacyjności systemów informacyjnych powinny stać się okazją do poprawy i częściowej harmonizacji krajowych systemów informatycznych oraz krajowej infrastruktury na przejściach granicznych;

Niezbędne działania

43.  zachęca agencje i państwa członkowskie do dalszego wdrażania operacji wielozadaniowych oraz do zapewnienia, że podejmowane będą odpowiednie kroki w celu uwzględnienia w tych operacjach poszukiwań i ratownictwa na morzu dzięki odpowiednim aktywom i zasobom ludzkim; zachęca Agencję, by zapewniła wdrożenie mechanizmu rozpatrywania skarg i zapewniła odnośne zasoby finansowe i kadrowe, które wspierałyby urzędnika ds. praw podstawowych;

44.  wzywa państwa członkowskie, aby zapewniły szybkie i skuteczne procedury powrotu przy pełnym poszanowaniu praw podstawowych oraz zapewnieniu humanitarnych i godnych warunków w sytuacji, gdy wydano decyzję nakazującą powrót;

45.   zwraca uwagę, że państwa członkowskie mogą korzystać z możliwości przewidzianej w dyrektywie 2001/40/WE, by uznać i wykonać decyzję nakazującą powrót podjętą przez inne państwo członkowskie, zamiast podejmować nową decyzję nakazującą powrót lub odsyłać migranta o nieuregulowanym statusie do państwa członkowskiego, w którym wydano pierwszą decyzję;

46.  domaga się, by państwa członkowskie podjęły konkretne działania na rzecz zapewnienia odpowiedniej infrastruktury, warunków mieszkaniowych i bytowych wszystkim osobom ubiegającym się o azyl, zwłaszcza przy uwzględnieniu potrzeb małoletnich bez opieki oraz rodzin z dziećmi i kobiet w trudnej sytuacji; wzywa państwa członkowskie, by dostosowały swe ośrodki detencyjne do wymogów pod względem zapotrzebowania na miejsca i przestrzegania wzorcowych praktyk międzynarodowych oraz międzynarodowych norm i konwencji dotyczących praw człowieka (mając na uwadze, że zatrzymanie to środek ostateczny, który nie gwarantuje dobra dziecka), a przede wszystkim do szerszego wykorzystywania środków alternatywnych w stosunku do zatrzymania; wzywa państwa członkowskie do dotrzymania zobowiązań dotyczących relokacji uzgodnionych z Radą Europejską we wrześniu 2015 r. i potwierdzonych przez Trybunał Sprawiedliwości we wrześniu 2017 r., aby przywrócić porządek w zarządzaniu migracją oraz wspierać solidarność i współpracę w UE;

47.  apeluje do państw członkowskich, by zagwarantowały niezależność krajowych organów ochrony danych, w szczególności poprzez zapewnienie odpowiednich środków finansowych i personelu do wypełniania ich zadań, które stają się coraz bardziej rozbudowane; wzywa niezależne organy nadzoru państw członkowskich do zapewnienia niezbędnych audytów systemów informacyjnych i wykorzystywania ich; domaga się, by państwa członkowskie wdrożyły mechanizmy, które umożliwią podmiotom danych korzystanie z prawa do składania skarg i zwracania się o udostępnienie im ich danych osobowych oraz aby podniosły poziom świadomości społecznej w zakresie systemów informatycznych;

48.  nalega, by Europejska Agencja Straży Granicznej i Przybrzeżnej prowadziła operacje wielozadaniowe w odpowiedzi na zapotrzebowanie na obecność zasobów poszukiwawczo-ratowniczych na morzu (jak przewidziano w rozporządzeniu (UE) nr 656/2014) na odnośnych obszarach; przypomina, że krajowe organy straży granicznej muszą również zapewnić odpowiednie zasoby do prowadzenia operacji Agencji, w szczególności operacji poszukiwawczo-ratowniczych; podkreśla, że kontrolę graniczną powinni prowadzić przeszkoleni funkcjonariusze straży granicznej lub powinna ona odbywać się pod ścisłym nadzorem odnośnych władz;

49.  zwraca uwagę, że Europejska Agencja Straży Granicznej i Przybrzeżnej otrzymała szerszy mandat, który może wykorzystywać do odegrania aktywniejszej roli we wspieraniu państw członkowskich w skoordynowanych operacjach powrotowych;

50.  domaga się, by państwa członkowskie w dalszym stopniu rozwijały wzajemną transgraniczną współpracę policyjną za pomocą wspólnej oceny zagrożenia i analizy ryzyka oraz wspólnych patroli; wzywa do pełnego wdrożenia konwencji z Prüm oraz decyzji Rady 2008/615/WSiSW i do przystąpienia do europejskiego modelu wymiany informacji i inicjatywy szwedzkiej; apeluje do państw członkowskich, by usprawniły krajowe struktury współpracy w zakresie ścigania i wymiany informacji oraz umocniły współpracę praktyczną, w szczególności z sąsiadującymi państwami członkowskimi;

51.  przypomina o priorytetowym znaczeniu reformy wspólnego europejskiego systemu azylowego w ramach całościowego podejścia do pokonania wyzwań, przed którymi stoi polityka uchodźców, polityka w zakresie azylu i migracji, a także program Komisji w zakresie migracji; przypomina, że Parlament wielokrotnie stwierdzał, iż otwarcie legalnych dróg dla migrantów i uchodźców stanowi najlepszy środek walki z przemytem ludzi i handlem nimi, a tym samym z tak zwaną nielegalną migracją; zwraca się do Rady, aby niezwłocznie poszła w ślady Parlamentu i przyjęła mandat negocjacyjny w sprawie wszystkich wniosków dotyczących tej kwestii, w szczególności w odniesieniu do rozporządzenia dublińskiego; podkreśla, że nowa Agencja Unii Europejskiej ds. Azylu nie została jeszcze zatwierdzona i wzywa Radę do niezwłocznego odblokowania procedury dotyczącej tej agencji;

52.  zwraca uwagę na potrzebę poprawy zabezpieczeń dokumentów tożsamości wystawianych obywatelom Unii przez państwa członkowskie; wzywa wobec tego Komisję, by przedstawiła normy dotyczące elementów zabezpieczających i identyfikatorów biometrycznych umieszczanych w dokumentach tożsamości, podobnie jak w przypadku paszportów;

o
o   o

53.  zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji Radzie, Komisji, parlamentom narodowym oraz Europejskiej Agencji Straży Granicznej i Przybrzeżnej.

(1) Dz.U. L 251 z 16.9.2016, s. 1.
(2) Dz.U. L 135 z 24.5.2016, s. 53.
(3) Dz.U. L 295 z 6.11.2013, s. 11.
(4) Wouter van Ballegooij, „The Cost of Non-Schengen: Civil Liberties, Justice and Home Affairs aspects – Cost of Non-Europe Report” [Koszt likwidacji strefy Schengen: aspekty dotyczące wolności obywatelskich, sprawiedliwości i spraw wewnętrznych – sprawozdanie w sprawie kosztów braku działań na poziomie europejskim], Dział ds. Europejskiej Wartości Dodanej, 2016 r., s. 32.
(5) Dz.U. C 380 E z 11.12.2012, s. 160.


Normy minimalne w zakresie praw, wsparcia i ochrony ofiar przestępstw
PDF 213kWORD 73k
Rezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 30 maja 2018 r. w sprawie wdrożenia dyrektywy 2012/29/UE ustanawiającej normy minimalne w zakresie praw, wsparcia i ochrony ofiar przestępstw (2016/2328(INI))
P8_TA(2018)0229A8-0168/2018

Parlament Europejski,

–  uwzględniając art. 2 i 3 Traktatu o Unii Europejskiej (TUE) oraz art. 8, 10, 18, 19, 21, 79 i 82 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (TFUE),

–  uwzględniając art. 3, 6, 20, 21, 23, 24, 41 i 47 Karty praw podstawowych Unii Europejskiej,

–  uwzględniając europejską Konwencję o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności (EKPC),

–  uwzględniając Powszechną deklarację praw człowieka przyjętą przez Zgromadzenie Ogólne ONZ w 1948 r.,

–  uwzględniając konwencję ONZ o prawach dziecka z 1989 r.,

–  uwzględniając Konwencję ONZ w sprawie likwidacji wszelkich form dyskryminacji kobiet (CEDAW) z 1979 r.,

–  uwzględniając Deklarację podstawowych zasad wymiaru sprawiedliwości odnoszących się do ofiar przestępstw i nadużyć władzy, którą przyjęto na Zgromadzeniu Ogólnym ONZ w dniu 29 listopada 1985 r.,

–  uwzględniając Konwencję Rady Europy o zapobieganiu i zwalczaniu przemocy wobec kobiet i przemocy domowej (konwencję stambulską) oraz decyzje Rady (UE) 2017/865(1) i (UE) 2017/866(2) z dnia 11 maja 2017 r. w sprawie zawarcia, w imieniu Unii Europejskiej, Konwencji Rady Europy o zapobieganiu i zwalczaniu przemocy wobec kobiet i przemocy domowej,

–  uwzględniając zalecenie Komitetu Ministrów Rady Europy nr CM/Rec(2006)8 z dnia 14 czerwca 2006 r. dla państw członkowskich w sprawie pomocy ofiarom przestępstw,

–  uwzględniając zalecenie Komitetu Ministrów Rady Europy nr CM/Rec(2010)5 z dnia 31 marca 2010 r. dla państw członkowskich w sprawie środków zwalczania dyskryminacji ze względu na orientację seksualną i tożsamość płciową,

–  uwzględniając decyzję ramową Rady 2001/220/WSiSW z dnia 15 marca 2001 r. w sprawie pozycji ofiar w postępowaniu karnym(3),

–  uwzględniając konkluzje Rady z dnia 6 grudnia 2013 r. w sprawie zwalczania przestępstw z nienawiści w UE oraz konkluzje Rady z dnia 5 czerwca 2014 r. w sprawie zapobiegania wszelkim formom przemocy wobec kobiet i dziewcząt, w tym okaleczaniu żeńskich narządów płciowych, i zwalczania takiej przemocy,

–  uwzględniając dyrektywę Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2017/541 z dnia 15 marca 2017 r. w sprawie zwalczania terroryzmu i zastępującą decyzję ramową Rady 2002/475/WSiSW oraz zmieniającą decyzję Rady 2005/671/WSiSW(4),

–  uwzględniając dyrektywę Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/800 z dnia 11 maja 2016 r. w sprawie gwarancji procesowych dla dzieci będących podejrzanymi lub oskarżonymi w postępowaniu karnym(5),

–  uwzględniając rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 606/2013 z dnia 12 czerwca 2013 r. w sprawie wzajemnego uznawania środków ochrony w sprawach cywilnych(6),

–  uwzględniając dyrektywę Parlamentu Europejskiego i Rady 2012/29/UE z dnia 25 października 2012 r. ustanawiającą normy minimalne w zakresie praw, wsparcia i ochrony ofiar przestępstw oraz zastępującą decyzję ramową Rady 2001/220/WSiSW(7),

–  uwzględniając dyrektywę Parlamentu Europejskiego i Rady 2011/99/UE z dnia 13 grudnia 2011 r. w sprawie europejskiego nakazu ochrony(8),

–  uwzględniając dyrektywę Parlamentu Europejskiego i Rady 2011/36/UE z dnia 5 kwietnia 2011 r. w sprawie zapobiegania handlowi ludźmi i zwalczania tego procederu oraz ochrony ofiar, zastępującą decyzję ramową Rady 2002/629/WSiSW(9),

–  uwzględniając dyrektywę Parlamentu Europejskiego i Rady 2011/93/UE z dnia 13 grudnia 2011 r. w sprawie zwalczania niegodziwego traktowania w celach seksualnych i wykorzystywania seksualnego dzieci oraz pornografii dziecięcej, zastępującą decyzję ramową Rady 2004/68/WSiSW(10),

–  uwzględniając rezolucję z dnia 14 grudnia 2017 r. w sprawie wdrożenia dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2011/93/UE z dnia 13 grudnia 2011 r. w sprawie zwalczania niegodziwego traktowania w celach seksualnych i wykorzystywania seksualnego dzieci oraz pornografii dziecięcej(11),

–  uwzględniając dyrektywę 2014/42/UE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 3 kwietnia 2014 r. w sprawie zabezpieczenia i konfiskaty narzędzi służących do popełnienia przestępstwa i korzyści pochodzących z przestępstwa w Unii Europejskiej(12),

–  uwzględniając dyrektywę Rady 2004/80/WE z dnia 29 kwietnia 2004 r. odnoszącą się do kompensaty dla ofiar przestępstw(13),

–  uwzględniając badanie pt. „How can the EU and the Member Statesbetter help victims of terrorism? [Jak UE i państwa członkowskie mogą lepiej pomagać ofiarom terroryzmu?], które Departament Tematyczny ds. Praw Obywatelskich i Spraw Konstytucyjnych opublikował we wrześniu 2017 r.,

–  uwzględniając badanie Agencji Praw Podstawowych UE opublikowane w grudniu 2017 r., zatytułowane „Second European Union minorities and discrimination survey” [Drugie badanie Unii Europejskiej na temat mniejszości i dyskryminacji],

–  uwzględniając badanie Agencji Praw Podstawowych UE opublikowane w lutym 2017 r. pt. „Child-friendly justice - perspectives and experiences of children involved in judicial proceedings as victims, witnesses or parties in nine EU Member States” [Wymiar sprawiedliwości przyjazny dziecku – opinie i doświadczenia dzieci, które brały udział w postępowaniach sądowych w charakterze poszkodowanych, świadków lub stron w dziewięciu państwach członkowskich UE],

–  uwzględniając sprawozdanie Agencji Praw Podstawowych UE w sprawie praw podstawowych za rok 2017 opublikowane w maju 2017 r.,

–  uwzględniając sprawozdanie Agencji Praw Podstawowych UE w sprawie praw podstawowych za rok 2016 opublikowane w maju 2016 r.,

–  uwzględniając badanie Agencji Praw Podstawowych UE pt. „Victims of crime in the EU:the extent and nature of support for victims” [Ofiary przestępstw w UE: zakres i charakter wsparcia dla ofiar przestępstw], opublikowane w styczniu 2015 r.,

–  uwzględniając badanie Agencji Praw Podstawowych UE pt. „Severe labour exploitation: workers moving within or into the European Union” [Poważny wyzysk pracowników – pracownicy przybywający do UE lub przemieszczający się w jej obrębie], opublikowane w czerwcu 2015 r.,

–  uwzględniając sprawozdanie Agencji Praw Podstawowych UE pt. „Violence against women: an EU-wide survey” [Przemoc wobec kobiet: badanie na poziomie UE], opublikowane w marcu 2014 r.,

–  uwzględniając sprawozdanie dotyczące projektu IVOR zatytułowane „Implementing Victim-Oriented Reform of the criminal justice system in the EU” [Wdrażanie ukierunkowanej na ofiary reformy systemu wymiaru sprawiedliwości w sprawach karnych w UE], opublikowane dnia 6 maja 2016 r.,

–  uwzględniając sprawozdanie Europejskiego Instytutu ds. Równości Kobiet i Mężczyzn (EIGE) zatytułowane „Rights Directive from a gender perspective” [Analiza dyrektywy w sprawie ochrony praw ofiar z perspektywy płci],

–  uwzględniając zasady Yogyakarta Principles plus 10, przyjęte dnia 10 listopada 2017 r. („Zasady i zobowiązania państw w zakresie stosowania międzynarodowego prawa o prawach człowieka w odniesieniu do orientacji seksualnej, tożsamości płciowej, ekspresji płciowej i cech płciowych”),

–  uwzględniając swoją rezolucję z dnia 12 września 2017 r. w sprawie wniosku dotyczącego decyzji Rady w sprawie zawarcia, w imieniu Unii Europejskiej, Konwencji Rady Europy o zapobieganiu i zwalczaniu przemocy wobec kobiet i przemocy domowej(14),

–  uwzględniając europejską ocenę wdrażania dyrektywy 2012/29/UE przygotowaną przez Dział ds. Oceny Ex Post Biura Analiz Parlamentu Europejskiego,

–  uwzględniając art. 52 Regulaminu oraz art. 1 ust. 1 lit. e) decyzji Konferencji Przewodniczących z dnia 12 grudnia 2002 r. w sprawie procedury udzielania zgody na sporządzenie sprawozdań z własnej inicjatywy i załącznik 3 do tej decyzji,

–  uwzględniając wspólne posiedzenia Komisji Wolności Obywatelskich, Sprawiedliwości i Spraw Wewnętrznych oraz Komisji Praw Kobiet i Równouprawnienia zgodnie z art. 55 Regulaminu,

–  uwzględniając sprawozdanie Komisji Wolności Obywatelskich, Sprawiedliwości i Spraw Wewnętrznych oraz Komisji Praw Kobiet i Równouprawnienia (A8-0168/2018),

A.  mając na uwadze, że dyrektywa 2012/29/UE ustanawiająca normy minimalne w zakresie praw, wsparcia i ochrony ofiar przestępstw („dyrektywa w sprawie ochrony praw ofiar”) ma na celu umieszczenie ofiary przestępstwa w centralnym punkcie systemu wymiaru sprawiedliwości w sprawach karnych oraz wzmocnienie praw ofiar przestępstw, tak aby każda ofiara mogła liczyć na taki sam zakres praw, niezależnie od miejsca popełnienia przestępstwa, narodowości lub statusu pobytu ofiary;

B.  mając na uwadze, że do września 2017 r. 23 spośród 27 państw członkowskich dokonały transpozycji dyrektywy w sprawie ochrony praw ofiar do ustawodawstwa krajowego; mając na uwadze, że Komisja rozpoczęła postępowanie w sprawie uchybienia zobowiązaniom przeciwko 16 państwom członkowskim, które w praktyce nadal nie dopełniły tego obowiązku; mając na uwadze, że dyrektywa umożliwiła dokonanie postępów w zajmowaniu się ofiarami przestępstw, które popełniono w innym państwie członkowskim; mając na uwadze, że utrzymują się niedociągnięcia w sprawach transgranicznych;

C.  mając na uwadze, że choć na szczeblu unijnym istnieją ujednolicone normy i instrumenty służące poprawie życia obywateli UE, ofiary przestępstw są nadal traktowane odmiennie w poszczególnych krajach;

D.  mając na uwadze, że pomimo wielu zmian wprowadzonych w państwach członkowskich ofiary przestępstw często nadal nie są świadome swoich praw, co ogranicza praktyczną skuteczność dyrektywy, w szczególności wymogu dostępności informacji;

E.  mając na uwadze, że w ramach udzielanego wsparcia prawnego grupy wsparcia ofiar klasyfikują potrzeby ofiar w czterech kategoriach: prawo do sprawiedliwości, godności, prawdy i pamięci, z których ostatnia oznacza bezwarunkowe odrzucenie terroryzmu;

F.  mając na uwadze, że w niektórych państwach członkowskich nie ma służb udzielających wsparcia ofiarom ani koordynacji między nimi na szczeblu lokalnym, regionalnym, krajowym i międzynarodowym, co utrudnia ofiarom dostęp do oferowanych usług wsparcia;

G.  mając na uwadze, że schroniska i ośrodki dla kobiet, a także przeznaczone dla nich infolinie to główne możliwości wspierania kobiet będących ofiarami przemocy oraz ich dzieci; mając na uwadze, że w Europie brakuje wystarczającej liczby schronisk i ośrodków dla kobiet; mając na uwadze, że pilnie potrzeba większej liczby schronisk dla kobiet, ponieważ zapewniają one bezpieczeństwo, zakwaterowanie, doradztwo i wsparcie dla kobiet, które przeżyły przemoc domową, i dla ich dzieci; mając na uwadze, że brak schronisk dla kobiet może zagrażać życiu;

H.   mając na uwadze, że jeżeli atak terrorystyczny ma miejsce w jednym państwie członkowskim, a ofiara ma miejsce zamieszkania w innym państwie członkowskim, oba państwa członkowskie powinny ściśle współpracować, żeby ułatwić udzielanie pomocy ofierze;

I.  mając na uwadze, że gdyby organy rządowe i instytucje krajowe podjęły skuteczne działania służące ochronie ofiar, obywatele wspieraliby i ufali instytucjom, co pozytywnie wpłynęłoby na ich reputację;

J.  mając na uwadze, że ofiary przestępstw, zwłaszcza ofiary przemocy związanej z płcią, mogą mieć do czynienia z wieloma różnymi pracownikami służby zdrowia i mogą w pierwszej kolejności kontaktować się z nimi, aby złożyć zawiadomienie o popełnieniu przestępstwa; mając na uwadze dowody na to, że pracownicy służby zdrowia, np. lekarze lub inni pracownicy mający kontakt z pacjentami, są w minimalnym stopniu szkoleni pod kątem skutecznego reagowania na przemoc na tle płciowym;

K.  mając na uwadze, że kobiety będące ofiarami przemocy na tle płciowym zawsze wymagają szczególnego wsparcia i ochrony ze względu na ich szczególną podatność na dalszą wiktymizację lub wiktymizację wtórną;

L.  mając na uwadze, że wiele przypadków przemocy domowej w UE – zwłaszcza w sprawach obejmujących mniejszości narodowe, migrantów, osoby o zależnym lub niepewnym statusie rezydenta, osoby LGBTI, przemoc na tle antysemickim, seksualne wykorzystywanie dzieci, przemoc domową i przemoc związaną z płcią, handel ludźmi oraz ofiary pracy przymusowej – nadal nie jest systematycznie zgłaszanych, a jej sprawcy nie są ujawniani; mając na uwadze, że około dwie trzecie kobiet będących ofiarami przemocy na tle płciowym nie zgłasza przypadków tej przemocy władzom w obawie przed odwetem, zażenowaniem oraz stygmatyzacją społeczną;

M.  mając na uwadze, że przestępstwa z nienawiści wobec osób LGBTI są rzeczywistym problemem w całej UE; mając na uwadze, że przestępstwa te nie są zgłaszane w wystarczającym stopniu, przez co nie szanuje się praw ofiar;

N.  mając na uwadze badanie Agencji Praw Podstawowych Unii Europejskiej zatytułowane „Making hate crime visible in the European Union: acknowledging victims' rights” [Nagłaśnianie w UE przestępstw popełnianych z nienawiści – uznawanie praw ofiar], w którym stwierdza się, że status imigranta wiąże się z większym ryzykiem wiktymizacji kryminalnej, niezależnie od innych znanych czynników ryzyka;

O.  mając na uwadze, że w państwach członkowskich nasiliły się rasistowskie przestępstwa z nienawiści wobec migrantów i osób ubiegających się o azyl; mając na uwadze, że bardzo niewielu sprawców tych przestępstw z nienawiści stanęło przed sądem;

P.  mając na uwadze, że choć na mocy art. 1 dyrektywy wszystkim ofiarom przestępstw przysługują równe prawa bez dyskryminacji, w rzeczywistości większość państw członkowskich nie wprowadziła w życie strategii politycznych lub procedur gwarantujących, że nieposiadające dokumentów ofiary będą mogły bezpiecznie zgłosić wyzysk w pracy, przemoc na tle płciowym oraz inne formy nadużycia, nie ryzykując sankcji związanych z imigracją; mając na uwadze, że taki stan rzeczy jest w nieproporcjonalnie dużym stopniu trudny dla kobiet i dziewcząt, którym również bardziej grozi handel ludźmi i wykorzystywanie seksualne; mając na uwadze, że w badaniu Agencji Praw Podstawowych Unii Europejskiej pt. „Second European Union minorities and discrimination survey” [Drugie badanie Unii Europejskiej na temat mniejszości i dyskryminacji] stwierdza się, że tylko jeden na ośmiu respondentów zgłosił niedawny przypadek dyskryminacji w związku z jego pochodzeniem etnicznym lub faktem bycia imigrantem;

Q.  mając na uwadze, że art. 1 dyrektywy stanowi, że prawa w niej określone stosuje się do ofiar w sposób niedyskryminacyjny, również niezależnie od ich prawa do pobytu;

R.  mając na uwadze, że kampania #MeToo unaoczniła, że system wymiaru sprawiedliwości nie oferuje kobietom i dziewczętom wystarczającej sprawiedliwości i ochrony oraz że w rezultacie ofiary przemocy na tle płciowym nie otrzymują potrzebnego im wsparcia;

S.  mając na uwadze, że ratyfikacja i pełne wdrożenie konwencji stambulskiej stanowi spójne europejskie ramy prawne zapobiegania przemocy wobec kobiet i walki z nią oraz ochrony ofiar tej przemocy; mając na uwadze, że definicja przemocy na tle płciowym powinna opierać się na konwencji stambulskiej, a także uwzględniać strukturalny charakter przemocy wobec kobiet oraz inne formy przemocy na tle płciowym i jej związki ze zjawiskiem braku równości między kobietami i mężczyznami, które jest nadal szeroko rozpowszechnione w społeczeństwie; mając na uwadze, że zjawisko przemocy w bliskich związkach należy rozpatrywać z perspektywy płci, ponieważ w nieproporcjonalnie większym stopniu dotyka ono kobiet;

T.  mając na uwadze, że kobiety są najbardziej narażone na uporczywe nękanie, które jest często spotykaną formą przemocy na tle płciowym; mając również na uwadze, że wiele kodeksów karnych państw członkowskich nie uznaje uporczywego nękania za przestępstwo;

U.  mając na uwadze, że należy zwrócić szczególną uwagę na bezpieczeństwo i ochronę dzieci kobiet będących ofiarami przemocy na tle płciowym i przemocy domowej;

V.  mając na uwadze, że często nie powiadamia się należycie ofiar o postępowaniach sądowych i ich wynikach; mając na uwadze, że ofiary zbyt często dowiadują się o wypuszczeniu sprawcy niespodziewanie, z mediów lub innych źródeł zewnętrznych, a nie od właściwych organów;

W.  mając na uwadze, że ofiary lub członkowie rodzin nie otrzymują wystarczających informacji na temat przysługujących im praw w przypadku przestępstwa popełnionego w państwie członkowskim innym niż państwo zamieszkania ofiary; mając na uwadze, że państwa członkowskie w różny sposób definiują pojęcie „ofiary”; mając na uwadze, że w konsekwencji zakres przepisów krajowych jest odmienny (na przykład czasami obejmuje członków rodziny);

X.  mając na uwadze, że łatwo dostępne i szeroko propagowane telefony zaufania są dla wielu kobiet pierwszym krokiem w kierunku uzyskania wsparcia i pomocy, których potrzebują, gdy spotykają się z przemocą w bliskich związkach;

Y.  mając na uwadze, że tylko 27 % mieszkańców Unii zna jednakowy dla całej UE numer alarmowy 112; mając na uwadze, że jak dotąd nie wszyscy mają do niego dostęp;

Z.  mając na uwadze, że w bardzo wielu przypadkach ofiara jest również najważniejszym świadkiem w procesie sądowym i należy ją chronić przed ewentualnymi działaniami odwetowymi lub groźbami ze strony sprawcy, m.in. zapobiegając dalszej wiktymizacji lub wiktymizacji wtórnej; mając na uwadze, że zeznania świadków mają zasadnicze znaczenie dla prawidłowego działania systemu wymiaru sprawiedliwości w sprawach karnych i zaufania do niego oraz odgrywają kluczową rolę w skutecznym wykrywaniu i ściganiu przestępczości zorganizowanej i grup terrorystycznych, co może prowadzić do ich likwidacji; mając na uwadze, że państwa członkowskie powinny podjąć odpowiednie środki w celu skutecznej ochrony świadków, a także zintensyfikować wymianę najlepszych praktyk i współpracę międzynarodową w tej dziedzinie;

AA.  mając na uwadze, że zgłaszano praktyczne braki we wdrażaniu dyrektywy w sprawie ochrony praw ofiar, w szczególności pod względem:

   zapewnienia odpowiednich usług wsparcia dla ofiar, stosownie do ich szczególnych potrzeb,
   właściwego wdrażania wymogów zapewnienia indywidualnej oceny ofiar,
   prawidłowego ustanowienia mechanizmów umożliwiających przekazanie kopii zawiadomienia o popełnieniu przestępstwa domniemanemu przestępcy,
   zapewnienia równego dostępu do usług wsparcia i specjalistycznych usług wsparcia wszystkim ofiarom, w tym ofiarom będącym osobami niepełnosprawnymi, LGBTI i dziećmi, ofiarom przemocy na tle płciowym, w tym przemocy seksualnej, oraz ofiarom przestępstw z nienawiści i przestępstw związanych z naruszeniem czci, niezależnie od statusu ich pobytu,
   zagwarantowania szybkich, skutecznych i przyjaznych dla ofiar procedur w sprawach rozstrzyganych przed sądem karnym, uwzględniających szczególne potrzeby grup osób najbardziej podatnych na zagrożenia,
   gromadzenia danych na temat kultury przemocy, mizoginizmu i stereotypów związanych z płcią oraz ich związku z popełnianiem przestępstw na tle nienawiści, a także analizy tych aspektów,
   informowania ofiar o sytuacji sprawców w świetle prawa karnego lub procesowego;

AB.  mając na uwadze, że ofiary przestępstw regularnie donoszą, że długotrwały proces wymiaru sprawiedliwości sam w sobie jest rodzajem wiktymizacji - wtórnej lub ponownej; mając na uwadze, że do czynników wpływających na sposób, w jaki ofiary postrzegają ten system, należy sposób, w jaki są traktowane w trakcie procesu, a także przysługujący im stopień kontroli i dostęp do wymiaru sprawiedliwości o partycypacyjnym charakterze;

AC.  mając na uwadze, że ofiary terroryzmu ucierpiały w wyniku zamachów, które docelowo mają wyrządzić szkodę społeczeństwu lub większej grupie, którą te ofiary reprezentują. mając na uwadze, że ofiarom tym potrzebne są zatem: szczególna pomoc, szczególne wsparcie oraz uznanie ich statusu ze względu na szczególny charakter przestępstwa, które przeciwko nim popełniono;

AD.  mając na uwadze, że ofiarom zamachów terrorystycznych w Brukseli w 2016 r. nie przyznano niektórych praw wynikających z przepisów dyrektywy w sprawie ofiar, takich jak prawo do pomocy finansowej i odszkodowania, bądź niewłaściwie je wykonano;

Ocena wdrożenia dyrektywy

1.  krytycznie odnosi się do faktu, że do listopada 2017 r. Komisja nie przedstawiła Parlamentowi i Radzie sprawozdania na temat stosowania dyrektywy w sprawie ochrony praw ofiar, do czego była zobowiązana zgodnie z art. 29 dyrektywy; wzywa państwa członkowskie do współpracy i przekazywania Komisji wszelkich istotnych danych i statystyk z myślą o ułatwieniu jej oceny wdrażania dyrektywy;

2.  krytycznie odnosi się do faktu, że do września 2017 r., dwa lata po wyznaczonym terminie, oficjalnej transpozycji dyrektywy w sprawie ochrony praw ofiar dokonały zaledwie 23 spośród 27 państw członkowskich, a niektóre z tych państw przestrzega jej tylko częściowo lub stosuje jedynie niektóre jej przepisy;

3.  zauważa pomyślne wdrożenie niektórych przepisów dyrektywy w sprawie ochrony praw ofiar przez kilka państw członkowskich, mianowicie:

   prawa do tłumaczenia ustnego i pisemnego,
   prawa do bycia wysłuchanym,
   prawa do ochrony dzieci będących ofiarami,
   praw ofiar w chwili składania zawiadomienia o popełnieniu przestępstwa,
   prawa do otrzymywania informacji od momentu pierwszego kontaktu z właściwym organem;

4.  ubolewa jednak z powodu innych istotnych braków w transpozycji i wdrożeniu dyrektywy w wielu państwach członkowskich, ze wskazaniem na:

   skomplikowane procedury dostępu do usług wsparcia oraz braki w systemie wsparcia ofiar, w tym wystarczający dostęp do pomocy prawnej i odszkodowania, brak wsparcia finansowego przy świadczeniu usług wsparcia i brak ich koordynacji, oraz niespójne mechanizmy kierowania ofiar do służb udzielających wsparcia;
   fakt, że ofiary często nie otrzymują informacji w zrozumiałej formie w więcej niż jednym języku, przez co ofiary mają de facto trudności w uzyskaniu ochrony za granicą, w innym państwie członkowskim;
   brak stabilnej podstawy prawnej w sprawach transgranicznych oraz w odniesieniu do praw ofiar przebywających w innych państwach członkowskich, a także niepodjęcie środków dla zapewnienia, by brak statusu pobytu lub niepewność co do tego statusu nie stanowiły przeszkody dla możliwości dochodzenia przez ofiary praw przysługujących im na mocy dyrektywy;

5.  podkreśla niezbędny charakter prawidłowego przebiegu pierwszego kontaktu z ofiarą, szczególnie z ofiarami przemocy związanej z płcią; zauważa jednak, że niektóre najbardziej narażone ofiary – takie jak ofiary nieletnie i niewykształcone, niepełnosprawne lub w starszym wieku, jak również (ze względu na nieznajomość języka) migranci lub ofiary handlu ludźmi – mogą mieć problemy ze zrozumieniem przedstawianych im informacji, a zatem nie mogą w pełnym zakresie skorzystać z prawa do informacji określonego w art. 4 dyrektywy, co sprawia, że konieczna jest obecność wykwalifikowanych ekspertów udzielających wsparcia ofiarom; zauważa, że art. 4 jest jednym z atutów dyrektywy, ponieważ pomaga ofiarom korzystać z prawa do dostępnego wsparcia i ochrony przewidzianych w dyrektywie;

6.  wzywa państwa członkowskie do promowania łatwego dostępu do wymiaru sprawiedliwości i odpowiedniej, bezpłatnej pomocy prawnej, ponieważ przyczynia się to w znacznym stopniu do przerwania milczenia i zwiększenia zaufania ofiar do wymiaru sprawiedliwości, ogranicza ryzyko bezkarności, a ofierze umożliwia rozpoczęcie procesu odzyskiwania równowagi psychologicznej;

7.  wzywa wszystkie państwa członkowskie do wdrażania i stosowania w skuteczny sposób zagwarantowanego w art. 4 dyrektywy w sprawie praw ofiar prawa do informacji przysługującego wszystkim ofiarom i potencjalnym ofiarom; podkreśla konieczność udoskonalenia mechanizmów informacyjnych między państwami członkowskimi, by ofiary nie tylko znały swoje prawa, ale też wiedziały, dokąd się zwrócić o pomoc w wykonywaniu tych praw; zauważa, że osoby, które udzielają ofiarom pierwszego wsparcia, powinny być dla nich równocześnie pierwszym źródłem informacji o ich prawach i o programach, których celem jest rozwiązywanie problemów wynikających z wiktymizacji; podkreśla, że nieudzielanie ofierze informacji przed rozpoczęciem postępowania karnego, w jego toku i po jego zakończeniu skutkuje ograniczonym korzystaniem z praw przysługujących ofierze i niezadowoleniem z systemu wymiaru sprawiedliwości oraz zniechęca ofiary do aktywnego udziału w postępowaniu karnym;

8.  wyraża ubolewanie, że zbyt wiele państw członkowskich nie wprowadziło do ustawodawstwa krajowego indywidualnych ocen ofiar, co jest źródłem niesprawności procesu rozpoznawania i ustalania potrzeb ofiar, traktowania ofiar z szacunkiem i godnością, a w konsekwencji udzielania ofiarom ochrony stosownej do ich szczególnych potrzeb;

9.  zwraca uwagę, że brak transpozycji dyrektywy do prawa krajowego niektórych państw członkowskich oznacza, że obywatele tych państw są dyskryminowani pod względem praw przysługujących im jako obywatelom europejskim;

10.  wyraża ubolewanie w związku z faktem, że dyrektywa w sprawie ochrony praw ofiar ogranicza możliwość korzystania przez ofiary z prawa do uzyskania pomocy prawnej, ponieważ jej przepisy zobowiązują państwa członkowskie do udzielania pomocy wyłącznie tym ofiarom, które posiadają status prawny strony w postępowaniu karnym, i przewidują, że warunki lub zasady proceduralne regulujące dostęp ofiar do pomocy prawnej określa prawo krajowe; podkreśla, że wskazane ograniczenia mogą być szczególnie uciążliwe dla ofiar przemocy związanej z płcią, które nie złożą zawiadomienia o popełnieniu przestępstwa i ich sprawy nigdy nie będą rozpatrywane w danym systemie wymiaru sprawiedliwości w sprawach karnych;

11.  zauważa, że inne instrumenty, które zawierają kolejne podobne uregulowania praw ofiar, utrudniają spójność z dyrektywą w sprawie praw ofiar;

12.  przypomina, że obywatele państw trzecich i obywatele UE, którzy padli ofiarą przestępstwa w innym państwie członkowskim, także mogą korzystać z praw, wsparcia i ochrony, które daje dyrektywa niezależnie od statusu ich pobytu, oraz że ofiary przestępstw popełnionych w państwie członkowskim innym niż to, w którym zamieszkują, mają możliwość złożenia zawiadomienia do właściwych organów państwa członkowskiego miejsca zamieszkania; zaznacza jednak, że prawo to jest często pozbawione skuteczności w wyniku niepewności przepisów państw członkowskich dotyczących eksterytorialności; wzywa państwa członkowskie, by zagwarantowały, że status pobytu nie będzie stanowił kryterium, które warunkuje pełne korzystanie z praw ofiar, oraz by doprecyzowały swoje krajowe przepisy o eksterytorialności; Wzywa państwa członkowskie, by zagwarantowały nierezydentom będącym ofiarami przestępstw dostęp do usług wsparcia i informacji o przysługujących im prawach oraz by przyjęły konkretne środki, które skupiałyby się w szczególności na prawach wszystkich ofiar do odszkodowania i na ich prawach w postępowaniu karnym; W tym kontekście zwraca się do państw członkowskich o podejmowanie stosownych działań w celu ułatwienia współpracy między ich właściwymi organami lub podmiotami zapewniającymi specjalistyczną pomoc, tak by zapewnić ofiarom skuteczny dostęp do tych informacji i usług;

13.  przypomina państwom członkowskim, że ofiary znajdujące się w nieuregulowanej pobytowej również powinny bez obawy przed deportacją mieć dostęp do praw i usług, w tym do schronisk i innych specjalistycznych usług przewidzianych w tej dyrektywie, takich jak ochrona prawna oraz wsparcie psychospołeczne i finansowe ze strony państw członkowskich; wzywa państwa członkowskie do ustanowienia środków gwarantujących, że te prawa i usługi będą dostępne bez dyskryminacji; z zadowoleniem przyjmuje podjęte przez niektóre państwa członkowskie działania zmierzające do przyznania ofiarom nieposiadającym dokumentów zezwolenia na pobyt ze względów humanitarnych lub na czas trwania postępowania karnego, co może zachęcić ofiary do zgłaszania przestępstw i przeciwdziałać atmosferze bezkarności; zachęca państwa członkowskie do ustanowienia przepisów, które umożliwią ofiarom o zależnym statusie pobytu wyjście z sytuacji, w których padają ofiarami nadużyć, poprzez umożliwienie im uzyskania niezależnego statusu pobytu; wzywa także Komisję, by wspierała i ułatwiała wymianę i ocenę istniejących dobrych praktyk wśród państw członkowskich, w których ujmuje się perspektywę ofiar i społeczeństwa obywatelskiego;

Zalecenia

Ocena indywidualna

14.  przypomina, że jednym z najważniejszych celów dyrektywy w sprawie ochrony praw ofiar jest poprawa sytuacji ofiar przestępstw w całej UE oraz umieszczenie ofiary przestępstwa w centralnym punkcie systemu wymiaru sprawiedliwości w sprawach karnych;

15.  wzywa państwa członkowskie do wzmocnienia praw ofiar przestępstw z nienawiści, w tym przestępstw przeciwko osobom LGBTI i przestępstw z pobudek rasistowskich;

16.  podkreśla, że indywidualne oceny mają zasadnicze znaczenie dla wzmocnienia pozycji wszystkich ofiar dzięki informowaniu ofiar o prawach – w tym o prawie do podejmowania decyzji – przysługujących im w postępowaniu, w którym biorą udział, a jeżeli ofiara jest dzieckiem – o prawie dostępu do szczególnych gwarancji procesowych, które stosuje się do ofiary od samego początku postępowania sądowego; wzywa państwa członkowskie do właściwego wdrożenia do prawa krajowego terminowych, indywidualnych ocen ofiar, w tym – w razie potrzeby – podczas pierwszego kontaktu ofiar z właściwym organem, co stanowi kluczowy krok proceduralny służący rozpoznaniu i określeniu szczególnych potrzeb ofiary, a następnie do zapewnienia jej szczególnej ochrony zgodnie z tymi potrzebami oraz do zapobiegania wtórnej i powtórnej wiktymizacji, zastraszaniu i działaniom odwetowym; podkreśla, że należy regularnie dokonywać przeglądu ocen indywidualnych w celu ustalenia bieżących potrzeb w zakresie wsparcia, a w odpowiednim czasie po popełnieniu przestępstwa ofiarom należy zapewnić przegląd działań następczych w oparciu o istniejącą wiedzę na temat reakcji na przeżycia traumatyczne; przypomina, że ocena indywidualna jest szczególnie potrzebna w przypadku ofiar handlu ludźmi oraz dzieci będących ofiarami niegodziwego traktowania w celach seksualnych, ze względu na skutki społeczne, fizyczne i psychologiczne tych przestępstw; przypomina, że we wszystkich indywidualnych ocenach należy uwzględniać problematykę płci, ponieważ kobiety i osoby LGBTQI będące ofiarami przemocy uwarunkowanej płcią wymagają szczególnej uwagi i ochrony ze względu na wysokie ryzyko powtórnej wiktymizacji, oraz że należy zapewnić szczególne środki i specjalistyczne wsparcie;

Usługi wsparcia dla ofiar

17.  ubolewa nad trudnościami, jakie napotykają ofiary w dostępie do usług wsparcia; ubolewa, że w niektórych państwach członkowskich nadal nie utworzono usług wsparcia dla ofiar; podkreśla, że usługi wsparcia dla ofiar i prawa przysługujące ofiarom powinny być zawarowane dla wszystkich ofiar w całej UE i dostępne nawet wtedy, gdy dana osoba nie udowodniła jeszcze, że jest ofiarą przestępstwa, lub przed wszczęciem oficjalnej procedury czy podjęciem oficjalnych czynności; wzywa państwa członkowskie do zapewnienia schronisk dla kobiet i ośrodków dla kobiet oraz do zwiększenia ich liczby i dostępu do nich, a także do zapewnienia pomocy kobietom będącym ofiarami wszelkich form przemocy uwarunkowanej płcią oraz do dopilnowania, by kobietom, które padły ofiarą przemocy, nigdy nie odmawiano schronienia; nalega, by rozszerzyć zakres usług, tak by lepiej odpowiadały potrzebom wszystkich kobiet, w szczególności kobiet żyjących z niepełnosprawnością i migrantek, w tym imigrantek nieposiadających dokumentów; podkreśla, że takie usługi powinny również obejmować mobilne specjalistyczne wsparcie, takie jak udzielanie informacji i doradztwo, pomoc w postępowaniu sądowym i pomoc potrzebującym; uważa, że schroniska dla kobiet powinny pomagać wszystkim kobietom borykającym się z przemocą w bliskich związkach oraz powinny być dostępne 24 godziny na dobę przez 7 dni w tygodniu i bezpłatnie dla kobiet i ich dzieci, tak aby kobiety mogły czuć się bezpiecznie i zgłaszać przypadki przemocy uwarunkowanej płcią;

18.  wzywa państwa członkowskie do zwracania szczególnej uwagi na indywidualną ocenę dzieci oraz dzieci będących ofiarami wszelkich form przestępstw – w szczególności handlu ludźmi, m.in. w celu wykorzystywania seksualnego – przemocy uwarunkowanej płcią oraz niegodziwego traktowania w celach seksualnych i wykorzystywania seksualnego; przypomina, że dzieci będące ofiarami zawsze uznaje się za dzieci mające szczególne potrzeby w zakresie ochrony ze względu na ich szczególną sytuację, zgodnie z art. 22 ust. 4 dyrektywy; podkreśla potrzebę traktowania dzieci i młodych ofiar w sposób odpowiednio uwzględniający ich trudną sytuację;

Szkolenie

19.  podkreśla, że zapewnienie dalszych programów szkoleniowych na szczeblu UE ma nadrzędne znaczenie dla harmonizacji i normalizacji procedur we wszystkich państwach członkowskich, jak również dla zapewnienia równego traktowania obywateli europejskich;

20.  wzywa państwa członkowskie do zapewnienia specjalnych szkoleń dla osób odpowiedzialnych za pomoc ofiarom aktów terrorystycznych, jak również do przeznaczenia na ten cel niezbędnych zasobów;

21.  wzywa Komisję i państwa członkowskie do zapewnienia programów szkoleniowych i wytycznych uwzględniających problematykę płci dla wszystkich specjalistów zajmujących się ofiarami przestępstw, takich jak prawnicy, policjanci, prokuratorzy, sędziowie, pracownicy służby zdrowia, pracownicy socjalni i organizacje społeczeństwa obywatelskiego; zachęca państwa członkowskie, by odpowiednio wykorzystywały fundusze UE na te cele szkoleniowe; wzywa państwa członkowskie, by szczególnie zadbały o przestrzeganie wszystkich obowiązków dotyczących szkolenia funkcjonariuszy policji, tak by w razie popełnienia przestępstwa mogli lepiej i szybko przeprowadzać oceny indywidualne; wzywa państwa członkowskie, by zapobiegały dalszej wiktymizacji lub wtórnej wiktymizacji ofiar przestępstw, by udzielały ofiarom informacji na temat ich praw i usług, do których mają dostęp, oraz by wzmocniły ich pozycję dla ograniczenia stresu pourazowego; podkreśla, że szkolenia te powinny również zostać włączone do programów edukacyjnych, we współpracy ze społeczeństwem obywatelskim i organizacjami pozarządowymi, oraz że należy regularnie zapewniać wszystkim specjalistom zajmującym się ofiarami przestępstw obowiązkowe i specjalistyczne szkolenia, aby rozwinąć podejście dostosowane do specyfiki i potrzeb każdego rodzaju ofiary, pomóc specjalistom w zapobieganiu przemocy i zapewnić odpowiednie wsparcie grupom szczególnie narażonym, takim jak dzieci, kobiety będące ofiarami przemocy uwarunkowanej płcią, ofiary handlu ludźmi, osoby LGBTI i osoby niepełnosprawne; podkreśla, że szkolenie personelu to element niezbędny do skutecznego osiągnięcia celów dyrektywy; uważa, że szkolenia te powinny obejmować wskazówki, jak zapewnić ofiarom ochronę przed przymusem, wykorzystywaniem i przemocą oraz szanować ich nietykalność fizyczną i psychiczną; uważa ponadto, że wszystkie sesje szkoleniowe powinny kłaść nacisk na zasadę niedyskryminacji, która stanowi kamień węgielny dyrektywy;

22.  przypomina, że dzieci będące ofiarami przestępstw są szczególnie narażone i że szczególną uwagę należy poświęcić szkoleniu specjalistów zajmujących się ofiarami przestępstw na dzieciach, zwłaszcza w przypadkach niegodziwego traktowania w celach seksualnych i wykorzystywania seksualnego, z uwzględnieniem potrzeb różnych grup wiekowych; podkreśla, że specjaliści ci powinni komunikować się z dziećmi w sposób przyjazny dla dzieci;

23.  zachęca Komisję, by nadała konkretną treść Międzynarodowemu Dniu Ofiar Terroryzmu, organizując przynajmniej dwa razy na rok międzynarodowe spotkanie służące wymianie doświadczeń i dobrych praktyk między organami lokalnymi, regionalnymi i krajowymi państw członkowskich oraz gromadzeniu świadectw ofiar; uważa, że powinno to przyczynić się do zapewnienia szybkiej, jednolitej i pełnej transpozycji dyrektywy, wczesnego rozpoznania problemów związanych ze wspólnym stosowaniem dyrektywy oraz procesu stałej oceny jej zdolności do podnoszenia świadomości, a także do nadania wymiaru operacyjnego przejawom solidarności oraz wsparcia instytucjonalnego i społecznego dla ofiar;

24.  podkreśla, że pracownicy służby zdrowia odgrywają kluczową rolę w rozpoznawaniu ofiar przemocy domowej, ponieważ przemoc wobec kobiet w bliskich związkach ma długoterminowy wpływ zarówno na zdrowie fizyczne, jak i psychiczne; wzywa państwa członkowskie do zapewnienia pracownikom służby zdrowia dostępu do informacji na temat usług wsparcia dla ofiar i praw ofiar oraz do prowadzenia ukierunkowanych szkoleń dla szerokiego kręgu pracowników służby zdrowia, w tym lekarzy ogólnych, lekarzy specjalizujących się w pomocy w nagłych wypadkach, pielęgniarek, asystentów medycznych, klinicznych pracowników socjalnych i personelu recepcyjnego, w celu zapewnienia ofiarom skutecznej reakcji, zwłaszcza w przypadkach przemocy uwarunkowanej płcią, co umożliwi pracownikom służby zdrowia rozpoznanie przypadków potencjalnego znęcania się, oraz do zachęcania kobiet będących ofiarami do kontaktu z właściwym organem;

Aspekt transgraniczny

25.  wzywa państwa członkowskie do udzielania pomocy finansowej i prawnej członkom rodzin ofiar poważnych przestępstw, tj. przestępstw, w wyniku których ofiara poniosła śmierć lub doznała ciężkiego uszczerbku na zdrowiu, popełnionych w państwie członkowskim innym niż to, w którym ofiara zamieszkuje, szczególnie w przypadku, gdy rodzina nie dysponuje środkami finansowymi pozwalającymi jej przybyć do tego państwa członkowskiego i stawić się w sądzie, sfinansować wsparcie psychologiczne lub zapewnić powrót ofiary do kraju;

26.  wzywa państwa członkowskie do usprawnienia formalności i przyspieszenia procesu przekazywania wyroków dotyczących przemocy związanej z płcią wydanych w danym państwie, zwłaszcza w przypadku par międzynarodowych, by odpowiednie organy w państwach obu małżonków mogły jak najszybciej podjąć odpowiednie działania i by uniknąć przyznawania pieczy nad dziećmi ojcu oskarżonemu w innym państwie o stosowanie przemocy związanej z płcią;

27.  zwraca się do Komisji i Rady o dalsze rozwijanie praw ofiar, tak aby UE mogła odegrać wiodącą rolę w ochronie praw ofiar;

Prawa procesowe

28.  podkreśla znaczenie bezpłatnej pomocy prawnej przy zapewnieniu jak najmniejszego obciążenia biurokratycznego dla ofiary;

29.  wzywa w szczególności państwa członkowskie do ustanowienia poufnych i anonimowych procedur zgłaszania przestępstw, zwłaszcza w przypadku niegodziwego traktowania w celach seksualnych oraz wykorzystywania osób niepełnosprawnych i niepełnoletnich, żeby monitorować i oceniać liczbę zgłoszeń oraz zapewnić ofiarom nieposiadającym dokumentów możliwość składania skarg bez ryzyka konsekwencji związanych z imigracją;

30.  wzywa państwa członkowskie, by wzmocniły środki prawne w postępowaniu karnym, które zagwarantują ochronę dzieci będących ofiarami, w tym uwzględnią szczególne potrzeby dzieci będących ofiarami przemocy uwarunkowanej płcią, zwłaszcza jeżeli matka dziecka zostaje zamordowana przez partnera, przez cały czas trwania postępowania karnego, oraz by zapewniły im pomoc i wsparcie społeczne i psychologiczne po jego zakończeniu, żeby zapobiec narażeniu dzieci będących ofiarami na wtórną wiktymizację; wzywa państwa członkowskie do wzmocnienia konkretnych środków, które zmierzają do zwiększenia roli krajowych telefonów zaufania dla dzieci będących ofiarami, mając na uwadze, że dzieci w ograniczonym stopniu donoszą o przestępstwie, którego padły ofiarą;

31.  wzywa państwa członkowskie, by przy określaniu prawa do opieki i prawa do odwiedzin uwzględniały istotne przypadki przemocy uwarunkowanej płcią, w tym przemocy domowej, oraz uważa, że prawa i potrzeby świadków będących dziećmi powinny należy również uwzględniać przy udzielaniu ofiarom ochrony i wsparcia;

32.  przypomina państwom członkowskim o konieczności zapewnienia bezpłatnego tłumaczenia pisemnego i ustnego, wskazując, że brak informacji w innych językach może stanowić przeszkodę dla skutecznej ochrony ofiary i formę dyskryminacji ofiary;

33.  wzywa Komisję i państwa członkowskie do aktywnego włączania się w kampanie informacyjne podnoszące świadomość społeczeństwa o przysługujących ofiarom prawach ustanowionych przez prawo UE, w tym o szczególnych potrzebach ofiar będących dziećmi, i do ścisłej współpracy w takich kampaniach; podkreśla, że te kampanie uświadamiające powinny być również organizowane w szkołach, by informować dzieci o ich prawach, a także wyposażyć je w narzędzia pozwalające na rozpoznawanie wszelkich form przestępczości, których byłyby ofiarami lub świadkami; wzywa Komisję i państwa członkowskie, by organizowały kampanie zachęcające kobiety i osoby LGBTQI do zgłaszania wszelkich form przemocy uwarunkowanej płcią, tak aby można je było chronić i uzyskać potrzebne im wsparcie;

34.  wzywa państwa członkowskie, by w codziennej pracy funkcjonariuszy policji wymieniały najlepsze praktyki związane z podejściem nakierowanym na ofiarę;

35.  wzywa państwa członkowskie do aktywnego udziału – zarówno na szczeblu regionalnym, jak i krajowym – w kampaniach na rzecz zapobiegania przemocy uwarunkowanej płcią i wtórnej wiktymizacji ofiar w systemie wymiaru sprawiedliwości oraz w mediach, a także do wspierania zmiany kulturowej w opinii publicznej, aby zapobiec postawom lub zachowaniom, które zmierzają do obwiniania ofiar, co może powodować u ofiar konkretnych przestępstw, takich jak przemoc na tle płciowym lub wykorzystywanie seksualne, dodatkowe traumatyczne przeżycia; wzywa państwa członkowskie, by zachęcały sektor prywatny, sektor technologii informacyjnych i media do wykorzystania ich potencjału i udziału w zapobieganiu przemocy wobec kobiet i przemocy domowej;

36.  zachęca państwa członkowskie do wymiany najlepszych praktyk dotyczących ustanawiania mechanizmów zachęcających ofiary do składania zawiadomienia o przestępstwie i ułatwiających ten proces;

37.  wzywa państwa członkowskie, by ustanowiły szczególne środki na wypadek ataków skutkujących masową liczbą ofiar, aby umożliwić dużej liczbie ofiar udział w postępowaniu karnym;

38.   przypomina państwom członkowskim, że należy zwrócić szczególną uwagę na ryzyko zastraszania i odwetu oraz potrzebę ochrony godności i integralności fizycznej ofiar, w tym podczas przesłuchania i składania zeznań, w celu ustalenia, czy i w jakim stopniu osoby te powinny skorzystać ze środków ochrony w trakcie postępowania karnego;

39.  podkreśla znaczenie obowiązku informowania ofiar o postępach w postępowaniu karnym wszczętym przeciwko sprawcom przestępstw przeciwko nim, w szczególności w przypadku wyroków skazujących na karę pozbawienia wolności, które zostały wydane lub są wykonywane;

Perspektywa instytucjonalna

40.  wzywa Komisję do wypełnienia jej obowiązków sprawozdawczych ustanowionych w dyrektywie;

41.  podkreśla znaczenie odpowiednich zdezagregowanych, porównywalnych danych o wszystkich przestępstwach, w szczególności o przemocy wobec kobiet i handlu ludźmi, dla lepszego zrozumienia problemu oraz podniesienia świadomości, dokonania oceny i poprawy działań państw członkowskich służących wsparciu ofiar;

42.  wzywa Komisję do przeciwdziałania prawnym i praktycznym niedociągnięciom we wdrażaniu dyrektywy przez właściwe współdziałanie różnych instrumentów ochrony ofiar w UE, takich jak dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2011/99/UE w sprawie europejskiego nakazu ochrony, dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2011/36/UE w sprawie zapobiegania handlowi ludźmi i zwalczania tego procederu oraz ochrony ofiar, dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2011/93/UE w sprawie zwalczania niegodziwego traktowania w celach seksualnych i wykorzystywania seksualnego dzieci oraz pornografii dziecięcej oraz dyrektywa 2014/42/UE w sprawie zabezpieczenia i konfiskaty narzędzi służących do popełnienia przestępstwa i korzyści pochodzących z przestępstwa w UE; wzywa wszystkie państwa członkowskie i UE, by ratyfikowały i w całości wdrożyły konwencję stambulską Rady Europy(15), żeby zapobiegać i przeciwdziałać przemocy wobec kobiet i dziewcząt, oraz by spójnie wdrożyły te ważne instrumenty, żeby zapewnić ofiarom w Europie możliwość pełnego korzystania z przysługujących im praw;

43.  wzywa Komisję do uwzględnienia w monitorowaniu i sprawozdawczości badań sektorowych i do zapewnienia jednolitego stosowania dyrektywy, aby chronić wszystkie ofiary bez względu na podłoże wiktymizacji lub szczególne cechy, takie jak rasa, kolor skóry, religia, płeć, tożsamość płciowa, ekspresja płciowa, orientacja seksualna, cechy płciowe, niepełnosprawność, status migracyjny lub inny status;

44.  przypomina, że definicja „ofiary” obejmuje członków rodziny ofiary, oraz wzywa państwa członkowskie do jak najszerszej wykładni pojęcia „członkowie rodziny” – i innych ważnych pojęć, takich jak „szczególnie bezbronne” – aby bez potrzeby nie ograniczać listy potencjalnych podmiotów praw;

45.  apeluje do państw członkowskich o wprowadzenie środków mających na celu zagwarantowanie, by komunikacja ustna i pisemna spełniała normy prostego języka, dostosowanego do małoletnich i osób niepełnosprawnych, i odbywała się w języku zrozumiałym dla ofiary, tak aby ofiary mogły otrzymywać obszerne, właściwe i ukierunkowane informacje o przysługujących im prawach przed rozpoczęciem postępowania karnego, w trakcie tego postępowania i po jego zakończeniu;

46.  wzywa państwa członkowskie do zapewnienia, że w przypadku gdy korzystanie z praw jest związane z terminami przedawnień, pod uwagę będą brane opóźnienia wynikające z trudności związanych z tłumaczeniami pisemnymi i ustnymi;

47.  mając na uwadze, że uporczywe nękanie jest powszechną formą przemocy uwarunkowanej płcią, która wymaga specjalnych środków prewencji, wzywa siedem państw członkowskich, które jeszcze tego nie uczyniły, do ustanowienia przepisów, w których uporczywe nękanie zostanie uznane za przestępstwo – zgodnie z wezwaniem zawartym w art. 34 konwencji stambulskiej – na podstawie odpowiednich przepisów dyrektywy w sprawie praw ofiar regulujących prawo do ochrony, a w szczególności prawo do unikania kontaktu ze sprawcą lub z innymi potencjalnymi sprawcami lub wspólnikami;

48.  wzywa państwa członkowskie, by zapobiegały dalszej wiktymizacji wynikającej z poniżania ofiary i honorowych ataków na nią ze strony grup społecznych bliskich pierwotnemu sprawcy; przypomina, że wypowiedzi takie oznaczają powtórną wiktymizację, a zgodnie z art. 10 ust. 2 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności i z orzecznictwem Europejskiego Trybunału Praw Człowieka(16) nie obejmuje ich wolność słowa;

49.  wzywa państwa członkowskie, aby w razie ataku uruchamiały telefoniczną linię alarmową, a najlepiej by włączyły taką usługę do zestawu usług świadczonych pod europejskim numerem alarmowym 112, oraz by zapewniały możliwość komunikacji w obcym języku; apeluje w związku z tym do wszystkich państw członkowskich o natychmiastowe wdrożenie w ustawodawstwie krajowym art. 22 dyrektywy w sprawie ochrony praw ofiar;

50.  wzywa państwa członkowskie, by zapewniły, że jeżeli ofiara terroryzmu nie mieszka w państwie członkowskim, w którym miał miejsce akt terrorystyczny, to państwo członkowskie będzie współpracowało z państwem członkowskim miejsca zamieszkania w celu ułatwienia pomocy ofierze;

51.  wzywa państwa członkowskie do zapewnienia przez 24 godziny na dobę i 7 dni w tygodniu otwartej i bezpłatnej krajowego telefonu zaufania dla kobiet i osób LGBTQI będących ofiarami przemocy uwarunkowanej płcią;

52.  wzywa państwa członkowskie do zapewniania ofiarom pomocy przez służby wspierające ofiary, w tym wsparcia psychologicznego, przed rozpoczęciem postępowania karnego, w trakcie tego postępowania i po jego zakończeniu; podkreśla ważną rolę społeczeństwa obywatelskiego we wsparciu dla ofiar; uważa jednak, że rządy nie muszą wykorzystywać organizacji pozarządowych, aby to one świadczyły kluczowe usługi wsparcia ofiar („wolontariat”); Nalega na państwa członkowskie, by zapewniły zwiększenie środków finansowych i zasobów dla organizacji pozarządowych działających w dziedzinie praw kobiet i praw ofiar oraz by stworzyły możliwości rozwoju mechanizmów wspierania ofiar, angażując organy ścigania, służby zdrowia i opieki społecznej oraz społeczeństwo obywatelskie;

53.  wzywa państwa członkowskie, by z udziałem specjalistów udzielały wsparcia ofiarom terroryzmu w zakresie planowania reakcji w nagłych wypadkach, aby zapewnić świadczenie odpowiednich usług wsparcia bezpośrednio po ataku, jak również w perspektywie długoterminowej;

54.  wzywa państwa członkowskie, by ustanowiły szczególne środki w celu zapewnienia, że ofiarom, które nie mają miejsca zamieszkania na terytorium danego państwa członkowskiego, gdzie przeprowadzono atak terrorystyczny, zostaną udzielone odpowiednie informacje; jest zdania, że środki te powinny skupiać się w szczególności na prawach ofiar niemających miejsca zamieszkania na terytorium państwa członkowskiego, w którym miał miejsce atak, które to prawa przysługują ofiarom w postępowaniu karnym i odszkodowawczym;

55.  wzywa państwa członkowskie do nieustannej walki z bezkarnością i zadbania o to, by sprawców doprowadzano przed wymiar sprawiedliwości, tak by ofiary mogły czuć się chronione; ponadto wzywa państwa członkowskie do działania w sposób międzysektorowy, żeby ustalić czynniki systemowe, które przyczyniają się do powtórnej wiktymizacji osób znajdujących się w trudnej sytuacji lub osób, które doświadczają wysokiego stopnia dyskryminacji, oraz żeby tym czynnikom zaradzić, ponieważ jej zaniechanie może mieć negatywny wpływ na odzyskanie przez ofiarę równowagi pod względem psychologicznym;

56.  wzywa państwa członkowskie do ustanowienia prawnych mechanizmów w celu uznania gloryfikacji konkretnego aktu terroryzmu za przestępstwo, jeżeli upokarza ona ofiary i skutkuje wtórną wiktymizacją poprzez naruszenie godności ofiar i utrudnienie ich powrotu do zdrowia;

57.  uważa, że ofiary terroryzmu powinny zajmować centralne miejsce w społeczeństwie europejskim jako symbol obrony pluralizmu demokratycznego; dlatego też apeluje o organizowanie konferencji, wznoszenie memoriałów oraz opracowywanie materiałów audiowizualnych, żeby zwiększać świadomość obywateli europejskich, a także o stworzenie rejestru ofiar europejskich do celów administracyjnych;

58.  wzywa państwa członkowskie do zapewnienia lepszej ochrony ofiarom przemocy uwarunkowanej płcią, w tym przemocy seksualnej, żeby poprawić dostęp do wymiaru sprawiedliwości oraz nadać skuteczny charakter postępowaniu karnemu;

59.  przypomina o specyfice ofiar ataków terrorystycznych ze względu na szczególne cechy i potrzeby tej kategorii ofiar; wzywa Komisję do opracowania odrębnej dyrektywy w sprawie ochrony ofiar terroryzmu;

60.  wzywa państwa członkowskie do zagwarantowania usług wsparcia, takich jak wsparcie i doradztwo w związku z traumatycznymi przeżyciami, oraz dostępu do niezbędnej opieki zdrowotnej, m.in. w zakresie zdrowia reprodukcyjnego, w ramach ukierunkowanego wsparcia dla ofiar o szczególnych potrzebach, takich jak dzieci, kobiety będące ofiarami przemocy uwarunkowanej płcią, ofiary handlu ludźmi, osoby LGBTI i osoby niepełnosprawne;

61.  wzywa państwa członkowskie do wprowadzenia odpowiednich mechanizmów kontroli jakości na potrzeby oceny, czy wypełniły ciążące na nich obowiązki dotyczące uwzględniających problematykę płci i przyjaznych dzieciom standardów w zakresie zapewniania przez służby wsparcia ofiar usług, które mają zachęcać ofiary do składania zawiadomienia o przestępstwie i skutecznie je chronić;

62.  wzywa państwa członkowskie do pomocy ofiarom w kwestiach prawnych, finansowych i praktycznych oraz w przypadku ryzyka dalszej wiktymizacji;

63.  zwraca się do Komisji, by podkreślała możliwość skorzystania z finansowanego przez UE projektu „Infovictims” jako narzędzia informowania ofiar o postępowaniu karnym za pomocą różnych środków komunikacji, takich jak broszury i plakaty, oraz docierania w ten sposób do ofiar; uważa, że projekt ten przyczynia się do wymiany dobrych praktyk w zakresie udzielania ofiarom przestępstw informacji;

64.  wzywa państwa członkowskie, by ustanowiły skoordynowane mechanizmy gromadzenia informacji o ofiarach ataków terrorystycznych, których dokonano na ich terytorium, oraz by zapewniły ofiarom, poprzez utworzenie i rozwój kompleksowego punktu informacyjnego, portalu internetowego oraz awaryjnej linii telefonicznej lub innych środków komunikacji, takich jak poczta elektroniczna lub narzędzia do przekazywania wiadomości multimedialnych, umożliwiających dostęp do bezpiecznych, zindywidualizowanych, konkretnych i istotnych informacji, zgodnie z potrzebami użytkowników, wraz z poufnymi, bezpłatnymi i łatwo dostępnymi usługami wsparcia; podkreśla, że ta usługa wsparcia musi być w stanie zapewnić ofiarom terroryzmu pomoc i wsparcie dostosowane do ich szczególnych potrzeb, takie jak wsparcie emocjonalne i psychologiczne, a także doradztwo i informacje we wszelkich kwestiach prawnych, praktycznych i finansowych; ta usługa musi być w stanie pomagać ofiarom w kontaktach z różnymi organami administracyjnymi, a w razie potrzeby reprezentować je w tym zakresie w bezpośrednim następstwie ataku i w toku postępowania karnego, a także zapewniać pomoc w krajowych procedurach występowania z roszczeniem o odszkodowanie;

65.  wzywa państwa członkowskie , by przyjęły odpowiednie środki w celu uniknięcia w miarę możliwości ataków na życie prywatne ofiary i członków jej rodziny, w szczególności w związku z czynnościami śledczymi i w przewidzianym prawem postępowaniu;

66.  wzywa Komisję do przekształcenia obecnego portalu e-sprawiedliwość w bardziej przyjazną dla użytkownika platformę, która dostarczy ofiarom zwięzłych i zrozumiałych informacji na temat ich praw i procedur, jakie muszą zastosować;

67.  wzywa państwa członkowskie, by przy pełnym poszanowaniu wolności słowa zaangażowały się wraz z mediami i dziennikarzami w przyjęcie środków samoregulacyjnych w następstwie ataku terrorystycznego, żeby zagwarantować ochronę życia prywatnego ofiar i członków ich rodzin, a także uznać wartość współpracy z wyspecjalizowanymi służbami zajmującymi się pomocą i wsparciem dla ofiar w pomocy ofiarom w radzeniu sobie z medialną uwagą, jaką się im poświęca;

68.  wzywa państwa członkowskie do ustanowienia mechanizmów koordynacji, których stosowanie zapewni skuteczne przechodzenie od pomocy doraźnej, uwzględniającej problematykę płci, udzielanej ofiarom natychmiast po przestępstwie, do pomocy, której ofiary potrzebują w perspektywie długookresowej; przypomina o konieczności włączenia w ten proces i we wszystkie etapy planowania, podejmowania decyzji i wykonania organów lokalnych i regionalnych świadczących zwykle większość usług wsparcia potrzebnego ofiarom; podkreśla, że tego typu mechanizmy powinny zapewniać w szczególności kierowanie ofiar do wsparcia długookresowego, realizowanego przez różne instytucje na różnych etapach; uważa, że mechanizmy te powinny również pełnić funkcję transgraniczną, aby zapewnić usługi wsparcia dla ofiar oraz gwarantować prawo ofiary do otrzymania informacji, pomocy i odszkodowania w miejscu zamieszkania, jeżeli przestępstwo miało miejsce w państwie członkowskim innym niż to, w którym ofiara zamieszkuje;

69.  wzywa państwa członkowskie, aby w przypadku ataku terrorystycznego utworzyły centrum koordynacyjne skupiające organizacje i ekspertów właściwych do udzielania informacji, wsparcia i świadczenia praktycznych usług ofiarom, ich rodzinom i bliskim; podkreśla, że usługi te powinny być poufne, bezpłatne i łatwo dostępne dla wszystkich ofiar terroryzmu oraz że powinny obejmować w szczególności;

   a) specjalistyczne wsparcie emocjonalne i psychologiczne, takie jak wsparcie i doradztwo w związku z przeżyciami traumatycznymi specjalnie dostosowane do potrzeb ofiar terroryzmu;
   b) usługi rehabilitacji zawodowej w celu pomocy ofiarom cierpiącym z powodu urazów i obrażeń w znalezieniu nowej pracy lub zmianie zawodu;
   c) ułatwienie dostępu do bezpiecznych wirtualnych połączeń umożliwiających kontakt ofiar z innymi ofiarami oraz grupami wsparcia ofiar;
   d) usługi wsparcia w społecznościach lokalnych;
   e) usługi umożliwiające informowanie członków rodzin o identyfikacji ofiar i ich szczątków oraz o sprowadzeniu zwłok do kraju;

70.  ubolewa, że w porównaniu z konwencją stambulską zakres dyrektywy w sprawie praw ofiar jest bardziej ograniczony, jeżeli chodzi o ochronę ofiar przemocy uwarunkowanej płcią (w tym kobiet, którym okaleczono narządy płciowe); z zadowoleniem jednak przyjmuje wzmocniony w dyrektywie mechanizm odpowiedzialności za prawa ofiar i podkreśla, że oba instrumenty należy upowszechniać łącznie, aby maksymalnie zwiększyć ochronę ofiar przemocy uwarunkowanej płcią;

71.  zachęca państwa członkowskie do zapewnienia ofiarom terroryzmu, które są stronami w postępowaniu karnym, odpowiednich materiałów informacyjnych oraz bezpłatnej pomocy prawnej, żeby ofiary te mogły uzyskać rozstrzygnięcie w sprawie odszkodowania;

72.  wzywa Komisję do zaproponowania utworzenia europejskiego funduszu wsparcia dla ofiar aktów terrorystycznych;

73.  wzywa państwa członkowskie do:

   a) stworzenia specjalnej, stałej strony internetowej, na której można uzyskać dostęp do wszystkich podanych do wiadomości publicznej informacji o służbie wsparcia zapewnionej w następstwie zamachu terrorystycznego w danym państwie członkowskim i na której powinny być udostępnione w trybie pilnym następujące informacje: dane kontaktowe wszelkich organizacji odpowiedzialnych za zapewnianie wsparcia i informacji dla ofiar, członków rodzin i członków społeczeństwa w następstwie ataku terrorystycznego, a także informacje na temat ataku i środków ustanowionych w odpowiedzi na atak, w tym informacje o poszukiwaniu zaginionych ofiar lub możliwości skontaktowania się w ich sprawie oraz środki mające na celu pomoc ofiarom w powrocie do domu, które powinny zawierać następujące informacje:
   i. jak odzyskać wszelkiego rodzaju własność utraconą w wyniku ataku;
   ii. typowe psychologiczne reakcje ofiar ataku i wytyczne dla ofiar odnośnie sposobów łagodzenia negatywnych reakcji, a także informacje na temat możliwych niewidocznych obrażeń, takich jak utrata słuchu;
   iii. informacje na temat wymiany dokumentów identyfikacyjnych;
   iv. informacje na temat sposobu uzyskania pomocy finansowej, odszkodowań lub świadczeń rządowych;
   v. informacje na temat konkretnych praw ofiar terroryzmu oraz członków rodzin, w tym praw w postępowaniu karnym określonych w dyrektywie w sprawie praw ofiar;
   vi. wszelkie inne informacje uznane za niezbędne do celów zapewnienia, aby ofiary były poinformowane o swoich prawach, zasadach bezpieczeństwa lub dostępnych usługach;
   b) stworzenia strony internetowej z prywatnym dostępem dla ofiar ataków terrorystycznych i członków ich rodzin, na której znajdą się nieudostępnione publicznie informacje przeznaczone dla ofiar;
   c) planowania, w jaki sposób informować członków rodzin o sytuacji ofiar;
   d) gromadzenia w jednolity sposób informacji o ofiarach przez wszystkie organy i organizacje odpowiedzialne za przyjęcie i leczenie ofiar oraz udzielanie im pomocy; informacje należy gromadzić zgodnie z potrzebami wszystkich organizacji zaangażowanych w reagowanie na atak terrorystyczny i w udzielanie wsparcia ofiarom i ich rodzinom;

74.  wzywa państwa członkowskie do ustanowienia krajowej sieci służb udzielających wsparcia ofiarom, żeby zacieśnić współpracę między tymi organizacjami, oraz do powołania grup roboczych w celu wymiany dobrych praktyk, rozwoju szkoleń i poprawy komunikacji między organami a ofiarami przestępstw;

75.  zwraca się do Komisji o podjęcie dialogu z państwami członkowskimi w celu zmniejszenia rażących różnic(17) między odszkodowaniami finansowymi, które przyznają poszczególne państwa ofiarom zamachów terrorystycznych;

76.  podkreśla, że państwa członkowskie muszą reagować na potrzeby ofiar przestępstw z szacunkiem, w sposób delikatny i profesjonalny, aby pomóc w zachęcaniu ofiar przestępstw do zgłaszania ich organom ścigania lub personelowi medycznemu;

77.  wzywa państwa członkowskie do dopilnowania, by linia alarmowa 112 była w pełni dostępna dla osób niepełnosprawnych oraz by organizowano kampanie informacyjne, żeby upowszechnić wiedzę o jej istnieniu;

78.  ponownie wzywa Komisję do jak najszybszego przedstawienia ogólnoeuropejskiej strategii na rzecz zapobiegania i zwalczania wszelkich form przemocy uwarunkowanej płcią, która to strategia powinna obejmować wiążący akt prawny w celu wsparcia państw członkowskich w zakresie zapobiegania wszelkim formom przemocy wobec kobiet i dziewcząt oraz przemocy ze względu na płeć i ich zwalczania; ponownie apeluje do Komisji o uruchomienie klauzuli pomostowej przez przyjęcie jednomyślnej decyzji określającej przemoc wobec kobiet i dziewcząt (i inne formy przemocy uwarunkowanej płcią) za przestępstwo zgodnie z art. 83 ust. 1 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej;

79.  wzywa państwa członkowskie do ustanowienia mechanizmów dochodzenia od sprawców odpowiednich odszkodowań pieniężnych;

80.  apeluje do państw członkowskich o skuteczne wdrożenie wszystkich przepisów dyrektywy w sprawie ochrony praw ofiar w pełnej współpracy z Komisją i innymi odpowiednimi podmiotami, w tym ze społeczeństwem obywatelskim, oraz o zapewnienie na to wystarczających środków finansowych i ekonomicznych;

81.  wzywa Komisję, by wpisała do Europejskiej agendy bezpieczeństwa priorytetową ochronę bezpieczeństwa osobistego oraz ochronę wszystkich osób przed przemocą uwarunkowaną płcią i przemocą interpersonalną;

o
o   o

82.  zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji Radzie, Komisji oraz rządom i parlamentom państw członkowskich.

(1) Dz.U. L 131 z 20.5.2017, s. 11.
(2) Dz.U. L 131 z 20.5.2017, s. 13.
(3) Dz.U. L 82 z 22.3.2001, s. 1.
(4) Dz.U. L 88 z 31.3.2017, s. 6.
(5) Dz.U. L 132 z 21.5.2016, s. 1.
(6) Dz.U. L 181 z 29.6.2013, s. 4.
(7) Dz.U. L 315 z 14.11.2012, s. 57.
(8) Dz.U. L 338 z 21.12.2011, s. 2.
(9) Dz.U. L 101 z 15.4.2011, s. 1.
(10) Dz.U. L 335 z 17.12.2011, s. 1.
(11) Teksty przyjęte, P8_TA(2017)0501.
(12) Dz.U. L 127 z 29.4.2014, s. 39.
(13) Dz.U. L 261 z 6.8.2004, s. 15.
(14) Teksty przyjęte, P8_TA(2017)0329.
(15) Zobacz rezolucję Parlamentu Europejskiego z dnia 12 września 2017 r. w sprawie zawarcia konwencji stambulskiej.
(16) Wyrok Izby z dnia 16 lipca 2009 r. w sprawie C-573 Féret przeciwko Belgii.
(17) Krajowe odszkodowania finansowe w niektórych państwach członkowskich wynoszą symboliczne jedno euro, a w innych mogą sięgać 250 000 EUR lub nawet więcej.


Roczne sprawozdanie w sprawie realizacji wspólnej polityki handlowej
PDF 206kWORD 66k
Rezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 30 maja 2018 r. w sprawie rocznego sprawozdania z realizacji wspólnej polityki handlowej (2017/2070(INI))
P8_TA(2018)0230A8-0166/2018

Parlament Europejski,

–  uwzględniając komunikat Komisji pt. „Handel z korzyścią dla wszystkich – W kierunku bardziej odpowiedzialnej polityki handlowej i inwestycyjnej”,

–  uwzględniając swoją rezolucję z dnia 5 lipca 2016 r. w sprawie nowej, perspektywicznej i innowacyjnej przyszłej strategii w dziedzinie handlu i inwestycji(1),

–  uwzględniając sprawozdanie Komisji z dnia 13 września 2017 r. z wdrażania strategii polityki handlowej „Handel z korzyścią dla wszystkich” (COM(2017)0491),

–  uwzględniając sprawozdanie Komisji z dnia 9 listopada 2017 r. na temat wdrażania umów o wolnym handlu – 1 stycznia 2016 r.–31 grudnia 2016 r. (COM(2017)0654),

–  uwzględniając przyjętą dnia 25 września 2015 r. rezolucję Zgromadzenia Ogólnego ONZ zatytułowaną „Przekształcamy nasz świat: program działań na rzecz zrównoważonego rozwoju do roku 2030”,

–  uwzględniając orędzie o stanie Unii wygłoszone przez przewodniczącego Komisji Jean-Claude’a Junckera w dniu 13 września 2017 r.,

–  uwzględniając swoją rezolucję z dnia 15 listopada 2017 r. w sprawie negocjacji wielostronnych w kontekście 11. konferencji ministerialnej WTO odbywającej się w Buenos Aires w dniach 10–13 grudnia 2017 r.(2),

–  uwzględniając swoją rezolucję z dnia 5 lipca 2016 r. w sprawie wdrażania zaleceń Parlamentu z 2010 r. w sprawie norm społecznych i środowiskowych, praw człowieka i odpowiedzialności biznesu(3),

–  uwzględniając swoją rezolucję z dnia 3 lutego 2016 r. zawierającą zalecenia Parlamentu Europejskiego dla Komisji Europejskiej w sprawie negocjacji porozumienia w sprawie handlu usługami (TiSA)(4),

–  uwzględniając swoją rezolucję z dnia 12 września 2017 r. w sprawie wpływu międzynarodowych i unijnych politycznych strategii handlowych na globalne łańcuchy wartości(5),

–  uwzględniając swoje stanowisko przyjęte w pierwszym czytaniu w dniu 15 listopada 2017 r. w celu przyjęcia rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2017/... zmieniającego rozporządzenie (UE) 2016/1036 w sprawie ochrony przed przywozem produktów po cenach dumpingowych z krajów niebędących członkami Unii Europejskiej oraz rozporządzenie (UE) 2016/1037 w sprawie ochrony przed przywozem towarów subsydiowanych z krajów niebędących członkami Unii Europejskiej(6),

–  uwzględniając swoją rezolucję z dnia 12 grudnia 2017 r. „W kierunku aktu o jednolitym rynku cyfrowym”(7),

–  uwzględniając swoje stanowisko przyjęte w pierwszym czytaniu w dniu 16 marca 2017 r. w celu przyjęcia rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2017/... ustanawiającego obowiązki w zakresie należytej staranności w łańcuchu dostaw unijnych importerów cyny, tantalu i wolframu, ich rud oraz złota pochodzących z obszarów dotkniętych konfliktami i obszarów wysokiego ryzyka(8),

–  uwzględniając swoje stanowisko przyjęte w pierwszym czytaniu w dniu 4 października 2016 r. w celu przyjęcia rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/... zmieniającego rozporządzenie Rady (WE) nr 1236/2005 w sprawie handlu niektórymi towarami, które mogłyby być użyte do wykonywania kary śmierci, tortur lub innego okrutnego, nieludzkiego lub poniżającego traktowania albo karania(9),

–  uwzględniając swoją rezolucję z dnia 25 listopada 2010 r. w sprawie praw człowieka oraz norm społecznych i środowiskowych w międzynarodowych umowach handlowych(10),

–  uwzględniając swoją rezolucję z dnia 25 listopada 2010 r. w sprawie międzynarodowej polityki handlowej w kontekście nadrzędnych potrzeb związanych ze zmianami klimatu(11),

–  uwzględniając komunikat Komisji z dnia 24 maja 2006 r. pt. „Upowszechnianie godnej pracy dla wszystkich – wkład Unii w realizację programu godnej pracy na świecie” (COM(2006)0249, SEC(2006)0643)),

–  uwzględniając swoją rezolucję z dnia 18 maja 2017 r. w sprawie wdrożenia Umowy o wolnym handlu między Unią Europejską a Republiką Korei(12),

–  uwzględniając opinię Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (TSUE) nr 2/15 z dnia 16 maja 2017 r. w sprawie kompetencji Unii do podpisania i zawarcia umowy o wolnym handlu z Singapurem,

–  uwzględniając badanie Komisji z dnia 15 listopada 2016 r. na temat skumulowanego wpływu przyszłych umów handlowych na sektor rolno-spożywczy w UE,

–  uwzględniając art. 2 i 21 Traktatu o Unii Europejskiej (TUE),

–  uwzględniając dokument roboczy służb Komisji z dnia 14 lipca 2015 r. pt. „Wdrażanie wytycznych ONZ dotyczących biznesu i praw człowieka – stan realizacji” (SWD(2015)0144),

–  uwzględniając Konwencję o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności (EKPC), w szczególności jej art. 4 ust. 1 zakazujący niewoli i poddaństwa,

–  uwzględniając art. 207, 208 i 218 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (TFUE),

–  uwzględniając art. 52 Regulaminu,

–  uwzględniając sprawozdanie Komisji Handlu Międzynarodowego oraz opinię Komisji Rozwoju (A8-0166/2018),

A.  mając na uwadze, że na wspólną politykę handlową składają się umowy handlowe i środki ustawodawcze, które mają zabezpieczać defensywne i ofensywne interesy handlowe Unii, przyczyniać się do trwałego wzrostu gospodarczego i tworzenia godnych miejsc pracy, zapewniać poszanowanie przepisów i norm europejskich, gwarantować prawo państw do wprowadzania regulacji i dobrobyt obywateli oraz promować unijne wartości; mając na uwadze, że dążenie do osiągnięcia tych celów wymaga właściwego zorientowania polityki handlowej Unii, jej pełnej i skutecznej realizacji oraz jej monitorowania w uczciwszy i bardziej przejrzysty sposób;

B.  mając na uwadze, że w Europejskim konsensusie w sprawie rozwoju z 2017 r. Unia postawiła sobie za cel spójność polityki rozwoju, co ma przynieść zrównoważony rozwój i przyspieszyć transformację dzięki położeniu nacisku na przekrojowe elementy polityki rozwoju, takie jak równouprawnienie płci, młodzież, inwestycje i handel, zrównoważona energia i działania w dziedzinie klimatu, dobre rządy, demokracja, praworządność i prawa człowieka oraz migracja i mobilność, aby za pośrednictwem ogółu swojej polityki zewnętrznej, w tym poprzez wspólną politykę handlową, przyczynić się do osiągnięcia celów zapisanych w agendzie ONZ na rzecz zrównoważonego rozwoju do 2030 r.;

C.  mając na uwadze, że Unia stawia sobie za cel upowszechnianie godnej pracy dla wszystkich, w tym poprzez stosunki handlowe, zgodnie z dokumentem końcowym światowego szczytu ONZ z 2005 r. oraz z deklaracją ministrów przyjętą podczas spotkania na wysokim szczeblu w trakcie sesji Rady Społeczno-Gospodarczej ONZ w 2006 r.; mając na uwadze, że Rada Europejska wielokrotnie podkreślała znaczenie wzmocnienia wymiaru socjalnego globalizacji oraz uwzględnienia go w różnych obszarach polityki wewnętrznej i zewnętrznej oraz w ramach współpracy międzynarodowej;

D.  mając na uwadze, że Unia jest światową potęgą w dziedzinie handlu i największym jednolitym rynkiem na świecie, a także należy do światowej czołówki pod względem eksportu towarów i usług, na którym opiera się 31 mln miejsc pracy w Europie, czyli o 67 % więcej niż w połowie lat 90. XX w.;

E.  mając na uwadze, że Światowa Organizacja Handlu (WTO) to jedyna ogólnoświatowa organizacja międzynarodowa ustalająca globalne reguły wymiany handlowej między poszczególnymi obszarami gospodarczymi bądź państwami;

F.  mając na uwadze, że realizacja i egzekwowanie stanowią etap o kluczowym i zasadniczym znaczeniu dla zagwarantowania skuteczności polityki handlowej Unii;

G.  mając na uwadze, że obywatele Unii coraz głośniej domagają się, aby unijna polityka handlowa dbała o to, by dobra trafiające na rynek UE były produkowane w godnych i zrównoważonych warunkach;

H.  mając na uwadze, że europejskie przedsiębiorstwa korzystają z obniżonych opłat celnych zagwarantowanych w umowach handlowych w odniesieniu do około 70 % wywożonych towarów, do których można zastosować takie obniżone opłaty, podczas gdy nasi partnerzy handlowi korzystają z nich w około 90 % przypadków oraz mając na uwadze, że przedsiębiorstwa europejskie muszą w pełni wykorzystywać te możliwości, aby pobudzić zatrudnienie, wzrost i inwestycje;

I.  mając na uwadze, że MŚP stanowią jeden z motorów europejskiej gospodarki i odpowiadają za 30 % unijnego eksportu towarów oraz 90 % zatrudnienia w Unii, a także mając na uwadze, że ich uczestnictwo w realizacji polityki handlowej Unii ma zasadnicze znaczenie, gdyż wzmacnia jej pozycję pod względem wywozu, innowacji i umiędzynarodowienia;

J.  mając na uwadze, że Unia jest największym światowym eksporterem usług, a jej nadwyżka handlowa w tej dziedzinie wzrosła dziesięciokrotnie od roku 2000, przekraczając 120 mld EUR w 2016 r.;

K.  mając na uwadze, że należy udzielić jasnych i precyzyjnych odpowiedzi na pytania sformułowane w debacie publicznej na temat wspólnej polityki handlowej i jej realizacji;

L.  mając na uwadze, że wspólna polityka handlowa w formie zaproponowanej w strategii „Handel z korzyścią dla wszystkich” to polityka oparta na wartościach, mająca promować m.in. dobre rządy, przejrzystość, zrównoważony rozwój i sprawiedliwe praktyki handlowe;

M.  mając na uwadze, że polityka handlowa musi być spójna z zewnętrznymi i wewnętrznymi politykami unijnymi oraz z zasadą spójności polityki na rzecz rozwoju, aby zagwarantować przejrzystość, stabilność i sprawiedliwsze warunki konkurencji, uwzględniając m.in. cele strategii „Europa 2020” na rzecz inteligentnego, trwałego wzrostu gospodarczego sprzyjającego włączeniu społecznemu;

Aktualny kontekst polityki handlowej

1.  przypomina, że od czasu publikacji strategii „Handel z korzyścią dla wszystkich” sytuacja międzynarodowa uległa głębokim przemianom i że trzeba stawić czoła nowym wyzwaniom i konkretnym zadaniom w dziedzinie handlu; wyraża zaniepokojenie nasileniem się na całym świecie pewnych protekcjonistycznych praktyk handlowych, które są niezgodne z zasadami WTO, i przypomina o swoim poparciu dla otwartego, sprawiedliwego, zrównoważonego i opartego na zasadach systemu handlowego;

2.  zwraca uwagę na rosnące znaczenie kontynentu azjatyckiego i stopniowe wycofywanie się USA z pierwszej linii wymiany handlowej, co rodzi niepewność w handlu międzynarodowym, a także na nasilającą się wewnętrzną krytykę międzynarodowej polityki handlowej i domaganie się sprawiedliwego handlu; wzywa Komisję, by dostosowała swoją politykę handlową do tego rozwoju sytuacji i wykazała się większą zdolnością reagowania i większą odpowiedzialnością, a zarazem by ustanowiła bardziej długoterminową strategię, biorąc pod uwagę wspomniane zmiany w kontekście międzynarodowym; podkreśla, że w tym zmieniającym się globalnym kontekście rola UE w promowaniu opartej na wartościach polityki handlowej jest dla obywateli europejskich coraz ważniejsza;

3.  podkreśla rosnące znaczenie usług – w szczególności usług cyfrowych, w tym serwicyzację handlu towarami (sposób 5) – przepływu danych i handlu elektronicznego w handlu światowym; zwraca uwagę na konieczność wzmocnienia regulujących je zasad na szczeblu międzynarodowym, tak aby zapewnić europejskim konsumentom konkretne korzyści, a przedsiębiorstwom europejskim – lepszy dostęp do rynków zagranicznych, a także poszanowanie praw podstawowych na całym świecie, włącznie z ochroną danych i prywatności; zwraca uwagę, że kwestia ochrony danych osobowych w umowach handlowych absolutnie nie podlega negocjacji, uważa, że za pośrednictwem umów handlowych należy wspierać prawa cyfrowe obywateli i przypomina swoje stanowisko w kwestii ochrony danych i handlu elektronicznego przedstawione w rezolucji „W kierunku aktu o jednolitym rynku cyfrowym”; podkreśla, że polityka handlowa UE może odegrać ważną rolę w wyeliminowaniu przepaści cyfrowej; zachęca Komisję do wcześniejszego zajęcia się agendą dotyczącą handlu elektronicznego w trwających i przyszłych negocjacjach dotyczących umów o wolnym handlu i w ramach WTO; apeluje o włączenie rozdziałów dotyczących handlu elektronicznego do wszystkich przyszłych umów handlowych, w tym obecnie negocjowanych, i przypomina, jak ważne jest uniknięcie nieuzasadnionych wymogów dotyczących lokalizacji danych; zwraca się do Komisji o realizację strategii w zakresie handlu elektronicznego uwzględniającej możliwości, jakie oferuje on małym i średnim przedsiębiorstwom, ułatwiając dostęp do globalnych rynków;

4.  podkreśla, że wystąpienie Zjednoczonego Królestwa z Unii wpłynie na zewnętrzną i wewnętrzną wymianę handlową; wzywa Komisję, aby antycypowała wpływ brexitu na unijną politykę handlową i aby zapewniła ciągłość realizacji polityki handlowej UE i stosunków z państwami trzecimi oraz znaleźć sposób rozwiązania problemu wspólnych zobowiązań w ramach WTO;

5.  przyjmuje do wiadomości opinię TSUE nr 2/15 z dnia 16 maja 2017 r. w sprawie umowy o wolnym handlu między UE a Singapurem, w której stwierdzono, że z wyjątkiem kwestii inwestycji portfelowych i rozstrzygania sporów między inwestorem a państwem umowa UE–Singapur wchodzi w zakres wyłącznych kompetencji Unii; wzywa Komisję i Radę, by jak najszybciej doprecyzowały swoją decyzję w sprawie przyszłej struktury umów o wolnym handlu oraz by w pełni przestrzegały podziału kompetencji między UE i jej państwami członkowskimi przy przyjmowaniu wytycznych negocjacyjnych i prowadzeniu negocjacji, w odniesieniu do podstawy prawnej wniosków o podpisanie i zawarcie umowy, a w szczególności w odniesieniu do podpisywania i zawierania przez Radę międzynarodowych umów handlowych, aby dodatkowo nie opóźniać wejścia w życie uzgodnionych, lecz jeszcze nieratyfikowanych umów z partnerami handlowymi; zwraca uwagę, że należy zagwarantować udział Parlamentu od samego początku wszelkich negocjacji handlowych, przed przyjęciem wytycznych negocjacyjnych, na wszystkich etapach powierzania mandatu negocjacyjnego, prowadzenia negocjacji i wdrażania umów handlowych oraz że Parlament musi być w pełni i w odpowiednim czasie o nich informowany; domaga się dokonania niezbędnych uzgodnień w formie porozumienia międzyinstytucjonalnego w kontekście porozumienia w sprawie lepszego stanowienia prawa;

6.  odnotowuje, że mimo wycofania się Stanów Zjednoczonych z negocjacji pozostałych 11 krajów zdołało w dniu 23 stycznia 2018 r. w Tokio osiągnąć porozumienie w sprawie umowy o Partnerstwie Transpacyficznym;

Stan realizacji programu negocjacji handlowych Unii

7.  ubolewa, że podczas konferencji ministerialnej WTO w Buenos Aires nie udało się dojść do porozumienia; podkreśla pierwszorzędne polityczne i gospodarcze znaczenie systemu wielostronnego i ponownie wyraża poparcie dla takiego systemu; zdecydowanie wzywa Unię, by wysuwała propozycje dotyczące uaktualnionych, wielostronnych zasad, biorąc pod uwagę nowe wyzwania wynikające z globalnych łańcuchów wartości, a także by wspierała kluczową rolę WTO w globalnym systemie handlu; przyjmuje z zadowoleniem wejście w życie umowy o ułatwieniach w handlu; z zadowoleniem przyjmuje przedłużenie do 2033 r. zwolnienia WTO w odniesieniu do produktów farmaceutycznych dla krajów najsłabiej rozwiniętych; ubolewa, że niektóre umowy wielostronne nie są przestrzegane, i wzywa Komisję do bardziej wytężonej pracy w ramach WTO na rzecz skutecznego wdrażania zasad i umów wielostronnych; przypomina swój wcześniejszy apel do Komisji o czynne angażowanie się w przygotowywanie programu działania WTO, w szczególności w odniesieniu do kwestii społecznej odpowiedzialności przedsiębiorstw oraz handlu i zrównoważonego rozwoju; ponownie wyraża zaniepokojenie blokowaniem przez USA nowych nominacji na stanowiska w Organie Apelacyjnym WTO i podkreśla znaczenie właściwie funkcjonującego systemu rozstrzygania sporów w ramach WTO; apeluje do Komisji o zacieśnienie współpracy z głównymi partnerami Unii w ramach walki z nieuczciwą konkurencją i protekcjonistycznymi praktykami państw trzecich;

8.  odnotowuje wstrzymanie negocjacji wielostronnych dotyczących porozumienia w sprawie handlu usługami (TiSA) i umowy w sprawie towarów środowiskowych; wzywa Unię, by wykazała się inicjatywą i ponownie posunęła naprzód oba procesy negocjacyjne, a w przypadku negocjacji dotyczących TiSA – w oparciu o stanowisko Parlamentu Europejskiego w sprawie TiSA;

9.  podkreśla, że od czasu publikacji strategii „Handel z korzyścią dla wszystkich” tymczasowo lub w całości weszły w życie liczne umowy o wolnym handlu, przykładowo umowy handlowe z Kanadą i Ekwadorem, postanowienia dotyczące pogłębionej i kompleksowej umowy o wolnym handlu w ramach układu o stowarzyszeniu UE–Ukraina oraz szereg umów o partnerstwie gospodarczym z państwami afrykańskimi, a także zawarto umowy handlowe z Singapurem, Wietnamem i Japonią; podkreśla, że trzeba udzielać dostatecznego wsparcia politycznego i administracyjnego, aby porozumienia handlowe mogły być uzgadniane i ratyfikowane w odpowiednich ramach czasowych; popiera trwający obecnie proces aktualizacji umów handlowych z Chile i Meksykiem; przypomina swój apel o rozpoczęcie negocjacji z Australią i Nową Zelandia z uwzględnieniem jego stanowisk;

10.  podkreśla, że należy bardziej zdecydowanie popierać i pogłębiać obopólnie korzystne stosunki handlowe i inwestycyjne ze strategicznymi partnerami UE; apeluje o wznowienie wysiłków mających posunąć naprzód negocjacje w sprawie kompleksowej umowy inwestycyjnej z Chinami, zwłaszcza w zakresie wzajemności w dostępie do rynku oraz postępów w dziedzinie zrównoważonego rozwoju;

11.  podkreśla, że zawarte umowy oraz trwające i planowane negocjacje dwustronne prowadzone przez Unię są szansą na wzrost, dzięki uzyskaniu dostępu do rynków i zniesieniu barier w handlu; apeluje do Komisji o stałą współpracę z zainteresowanymi stronami mającą na celu ocenę priorytetów w trwających negocjacjach; przypomina, że większą wagę należy przywiązywać do treści negocjacji niż do ich tempa, że negocjacje należy prowadzić w duchu wzajemności i obopólnej korzyści, że trzeba zabezpieczać wymogi zawarte w europejskich przepisach i normach UE, chroniąc unijny model społeczny i środowisko, oraz że zgodnie z art. 14 i 106 TFUE oraz protokołem nr 26 z zakresu negocjacji należy całkowicie wyłączać usługi publiczne, w tym usługi świadczone w interesie ogólnym i usługi świadczone w ogólnym interesie gospodarczym, oraz usługi audiowizualne; podkreśla, że Komisja musi we wszystkich negocjacjach handlowych dbać o to, by UE oraz organy krajowe i lokalne zachowały pełne prawo do wprowadzania, przyjmowania, utrzymywania lub uchylania wszelkich środków w zakresie zlecania, organizowania, finansowania i świadczenia usług publicznych, tak jak to było zapisane w poprzednich umowach handlowych;

12.  wzywa Komisję i państwa członkowskie, by dokonywały przeglądu i, w razie potrzeby, co pięć lat aktualizowały mandaty negocjacyjne w ramach trwających negocjacji w trosce o ich dostosowywanie do potencjalnie zmieniających się okoliczności i wyzwań oraz by włączały do umów handlowych klauzule przeglądowe, tak aby zapewnić jak najskuteczniejsze wdrażanie i możliwość dostosowywania umów do aktualnych okoliczności, pod warunkiem zagwarantowania kontroli parlamentarnej i przejrzystości;

13.  zwraca uwagę, że Komisja wielokrotnie zapowiadała wszczęcie negocjacji w sprawie inwestycji z Hongkongiem i Tajwanem, oraz wzywa Komisję do zakończenia prac przygotowawczych i jak najszybszego formalnego rozpoczęcia negocjacji w sprawie umów inwestycyjnych;

14.  podkreśla znaczenie inwestycji wewnętrznych i zewnętrznych dla europejskiej gospodarki oraz konieczność zapewnienia europejskim inwestorom ochrony w państwach trzecich; wzywa Komisję do dalszej pracy nad nowym wielostronnym systemem trybunałów inwestycyjnych, który musi się opierać m.in. na zagwarantowaniu prawa państw do ustanawiania przepisów oraz na zapewnieniu przejrzystości, a także przewidywać mechanizm odwoławczy, ścisłe zasady dotyczące konfliktu interesów i kodeks postępowania; uważa, że ten nowy system musi uwzględniać kwestię zobowiązań inwestorów, zapobiegać lekkomyślnemu wszczynaniu sporów sądowych, gwarantować prawo do ustanawiania przepisów w interesie publicznym i unikać wstrzemięźliwości regulacyjnej, a także gwarantować równość prawną inwestorów (ze szczególnym uwzględnieniem mikroprzedsiębiorstw i MŚP), niezawisłość sądów, przejrzystość i rozliczalność; należy zbadać możliwość włączenia przepisów proceduralnych dotyczących m.in. roszczeń wzajemnych w przypadku, gdy zaskarżona inwestycja zostanie dokonana z naruszeniem stosownych przepisów prawa, oraz unikać równoległych roszczeń przed różnymi wymiarami sprawiedliwości, co oznacza konieczność doprecyzowania ich statusu w stosunku do sądów krajowych;

15.  apeluje do państw członkowskich o ostateczne odblokowanie procedury odnoszącej się do konwencji dotyczącej przejrzystości w umownych postępowaniach arbitrażowych między inwestorem a państwem, po tym jak TSUE wyraził się jasno w kwestiach kompetencji, a także wzywa Komisję do zdwojenia wysiłków w tej sprawie; wnioskuje także o przyspieszenie zaplanowanego na 2020 r. przeglądu rozporządzenia o prawach nabytych w odniesieniu do dwustronnych umów inwestycyjnych zawartych przez państwa członkowskie;

16.  oczekuje większego zaangażowania UE i państw członkowskich w debatę na forum ONZ dotyczącą wiążącego traktatu o biznesie i prawach człowieka;

17.  odnotowuje z niepokojem, że nie wdrożono reformy reguł pochodzenia zapowiedzianej w strategii „Handel z korzyścią dla wszystkich”; zwraca uwagę na złożoność reguł pochodzenia i ponawia apel o ich aktualizację, ułatwienie ich stosowania i ich większą jasność; przypomina, że na 10. eurośródziemnomorskiej konferencji ministerialnej nt. handlu zostało podjęte zobowiązanie do sfinalizowania do końca 2018 r. rewizji konwencji w sprawie paneurośródziemnomorskich reguł pochodzenia; ponawia swój apel do Komisji, by sporządziła sprawozdanie na temat aktualnej sytuacji w kwestii reguł pochodzenia z uwzględnieniem skumulowanego wpływu reguł pochodzenia zawartych w dwustronnych umowach o wolnym handlu;

18.  wskazuje, że podczas realizacji unijnej polityki handlowej specjalną uwagę należy zwrócić na produkty rolne oraz interesy europejskich producentów i konsumentów, z uwzględnieniem w szczególności skumulowanego wpływu wszystkich umów o wolnym handlu na ten sektor; podkreśla, że umowy handlowe mogą oferować nowe możliwości gospodarcze sektorowi rolno-spożywczemu, co dotyczy w szczególności umowy zawartej z Japonią; zauważa, że Unia jest największym eksporterem produktów rolno-spożywczych na świecie; zwraca uwagę na znaczenie, jakie ma osiągnięcie należytej równowagi między ochroną wrażliwych produktów rolnych a promowaniem ofensywnych interesów Unii w odniesieniu do eksportu produktów rolno-spożywczych, przy czym należy przewidywać między innymi okresy przejściowe i odpowiednie kontyngenty oraz – w niektórych przypadkach – ewentualne wyłączenie najbardziej wrażliwych produktów; wskazuje, że zasadniczą kwestią jest zagwarantowanie solidnego systemu przepisów zdrowotnych i fitosanitarnych, zgodnie z unijną zasadą ostrożności, a jednocześnie należy zwalczać wszelkie formy dyskryminacyjnego traktowania w tej dziedzinie;

Zasada wzajemności jako filar polityki handlowej Unii i gwarancja uczciwej konkurencji

19.  zdecydowanie uważa, że jednym z głównych celów polityki handlowej Unii powinno być propagowanie uczciwej konkurencji i zapewnienie równych warunków działania; z zadowoleniem przyjmuje odwoływanie się do zasady wzajemności w sprawozdaniu z realizacji strategii handlowej Unii; przypomina, że zasada ta musi stanowić filar polityki handlowej Unii, przy jednoczesnym uwzględnieniu potrzeby zachowania w odpowiednich przypadkach asymetrii w stosunkach z krajami rozwijającymi się oraz postanowień dotyczących preferencyjnego traktowania dla krajów najsłabiej rozwiniętych; odnotowuje zmieniony wniosek Komisji dotyczący rozporządzenia w sprawie dostępu towarów i usług z państw trzecich do rynku wewnętrznego Unii w zakresie zamówień publicznych, który to wniosek może być ważnym narzędziem zapewniającym równe warunki pod względem dostępu państw trzecich do rynku; uważa, że inicjatywa dotycząca monitorowania bezpośrednich inwestycji zagranicznych w Unii Europejskiej ma chronić bezpieczeństwo i porządek publiczny w Unii i państwach członkowskich oraz może przyczynić się do zwiększenia wzajemności w obszarze dostępu do rynków, a zarazem zapewnić dalszą otwartość na bezpośrednie inwestycje zagraniczne;

20.  przypomina, że realizacja polityki handlowej musi przyczyniać się do zagwarantowania przedsiębiorstwom uczciwej konkurencji na równych warunkach; wyraża zadowolenie z powodu przyjęcia nowej metody obliczania ceł antydumpingowych w przypadku zakłócenia konkurencji w państwach trzecich; przyjmuje do wiadomości wypracowanie porozumienia międzyinstytucjonalnego w sprawie unowocześnienia instrumentów ochrony handlu; podkreśla nowe możliwości, jakie one oferują, w szczególności pod względem nakładania ceł powyżej marginesu szkody; zwraca uwagę, że istotne jest czuwanie nad prawidłowym stosowaniem tych nowych narzędzi i podejmowanie natychmiastowych interwencji oraz korygowanie wszelkich nieprawidłowości lub naruszeń w sposób proporcjonalny i w pełni zgodny z prawem WTO oraz innymi zobowiązaniami prawnymi Unii; z zadowoleniem przyjmuje proaktywne stanowisko Komisji w 2016 r. w zakresie wdrażania instrumentów ochrony handlu oraz apeluje o taką samą zdecydowaną postawę i reagowanie w przypadku bezpodstawnego stosowania tych instrumentów przez niektórych naszych partnerów handlowych wobec eksportu z UE;

21.  uważa za godne ubolewania, że w sprawozdaniu Komisji z wdrażania strategii polityki handlowej niemal nie wspomniano o konieczności koordynowania działań ze służbami celnymi; wskazuje, że polityka handlowa musi przyczyniać się do walki z nielegalnym handlem, aby utrzymać konkurencyjność unijnych przedsiębiorstw i zapewnić wysoki poziom bezpieczeństwa konsumentów; wskazuje również na istotną rolę polityki konkurencji w tym zakresie oraz na potrzebę prowadzenia dwustronnych i wielostronnych negocjacji poświęconych tej kwestii;

Zastosowanie skutecznych narzędzi przekrojowych w celu realizacji polityki handlowej z korzyścią dla wszystkich

22.  domaga się, by realizacja polityki handlowej stała się integralną częścią unijnej strategii handlowej;

23.  wzywa Komisję, by w razie nieprawidłowości lub przeszkód bądź w przypadku gdy jeden z partnerów nie dotrzymuje zobowiązań, bezzwłocznie korzystała z dostępnych instrumentów, w szczególności stosowała procedurę rozstrzygania sporów, a także istniejące procedury ad hoc przewidziane w odniesieniu do postanowień dotyczących handlu i zrównoważonego rozwoju w zawartych przez Unię umowach o wolnym handlu;

24.  wzywa Komisję, aby przeanalizowała dostępne obecnie zasoby kadrowe i finansowe, aby usprawnić przygotowywanie umów handlowych do przyjęcia przez współprawodawców oraz sposób realizacji polityki handlowej, a także postuluje, by w obrębie Komisji stworzyć specjalną służbę, która odpowiadałaby za monitorowanie i stałą ocenę realizacji polityki handlowej i która składałaby sprawozdania także Parlamentowi;

25.  nalega, by Komisja i państwa członkowskie nasiliły działania – w szczególności za pomocą narzędzi IT – w celu usunięcia wszystkich przeszkód i zbędnych obciążeń natury administracyjnej, uproszczenia procedur technicznych oraz wsparcia przedsiębiorstw noszących się z zamiarem skorzystania z umów i instrumentów handlowych;

26.  zwraca uwagę na istotne prace prowadzone przez delegatury Unii wspólnie z ambasadami państw członkowskich i partnerami społecznymi, umożliwiające podejmowanie szybkich i bezpośrednich działań, które zapewniają prawidłowe wdrażanie przepisów handlowych oraz szybkie identyfikowanie i skuteczne usuwanie problemów i przeszkód; uważa, że delegatury UE skorzystałyby na wprowadzeniu usprawnionego systemu opartego na jednolitym zbiorze zasad i wytycznych, zapewniającym większą spójność; zachęca Komisję, by bardziej angażowała delegatury UE w państwach trzecich w transpozycję istniejących i nowych umów o wolnym handlu, ze szczególnym uwzględnieniem lokalnej sceny przedsiębiorstw typu start-up; zachęca Komisję i ESDZ, by kontynuowały działania w dziedzinie dyplomacji gospodarczej, z udziałem między innymi europejskich izb handlowych;

27.  zwraca się do Komisji, by przeprowadziła badanie skumulowanych skutków umów handlowych, w podziale na poszczególne sektory i poszczególne kraje, aby wnieść wkład w ocenę unijnej polityki handlowej oraz móc przewidywać i korygować jej skutki;

28.  podkreśla, że niektóre sektory mogą doświadczać trudności ekonomicznych w związku z wymianą handlową; wzywa Komisję i państwa członkowskie do opracowania strategii wsparcia z uwzględnieniem perspektywy społecznej, tak aby zmaksymalizować korzyści i ograniczyć do minimum ewentualne negatywne skutki liberalizacji handlu; w związku z tym zwraca się do Komisji, aby zwiększyła skuteczność i proaktywny charakter Europejskiego Funduszu Dostosowania do Globalizacji;

29.  zachęca Komisję, aby kontynuowała i pogłębiała współpracę z międzynarodowymi organizacjami i forami – takimi jak G-20, ONZ, OECD, MOP, Bank Światowy, Światowa Organizacja Celna i Międzynarodowa Organizacja Normalizacyjna – w dziedzinie opracowywania norm międzynarodowych, ich wdrażania i monitorowania wymiany handlowej, w tym w zakresie aspektów społecznych i środowiskowych;

Analiza pierwszego sprawozdania Komisji z realizacji umów o wolnym handlu

30.  z zadowoleniem przyjmuje opublikowanie przez Komisję pierwszego sprawozdania z realizacji umów o wolnym handlu; zwraca się do Komisji, by nadal corocznie publikowała takie sprawozdanie; nalega jednak ponadto, aby Komisja przeprowadzała bardziej dogłębne, kompleksowe analizy realizacji zawartych przez Unię umów o wolnym handlu, traktowała zagadnienia bardziej szczegółowo i zadbała o to, by badania zawierały istotne i właściwe analizy ekonometryczne i jakościowe oraz interpretację danych i konkretne zalecenia, osadzające publikowane dane liczbowe w kontekście i dostarczające dodatkowych informacji jakościowych, obejmujących – w przypadku wdrażania przepisów – części umów o wolnym handlu dotyczące handlu i zrównoważonego rozwoju oraz zamówień publicznych; podkreśla, że pozwoli to uzyskać bardziej wszechstronną i trafniejszą ocenę rzeczywistego oddziaływania umów w praktyce, a tym samym sprawozdanie będzie skuteczne, jeśli chodzi o wyznaczanie instytucjom UE kierunków definiowania i wdrażania unijnej strategii handlowej; w związku z tym uważa, że należy ustalić wspólną metodykę, która będzie stosowana w takich badaniach;

31.  zwraca się do Komisji, aby przedstawiła sprawozdanie na temat postanowień dotyczących najwyższego uprzywilejowania w obowiązujących dwustronnych umowach o wolnym handlu zawartych przez UE oraz ich praktycznych skutków pod względem zagwarantowania UE dodatkowego dostępu do rynku w państwach trzecich za pośrednictwem umów o wolnym handlu negocjowanych przez partnerów UE zawierających takie umowy;

32.  podkreśla, że w sprawozdaniu brakuje różnych informacji i danych liczbowych; zwraca się do Komisji, by zacieśniła współpracę z państwami członkowskimi i krajami partnerskimi w celu uzyskania większej ilości danych i informacji na temat realizacji umów; zwraca się do Komisji, aby przedstawiła informacje dotyczące między innymi wpływu wszystkich umów o wolnym handlu na wzrost i zatrudnienie, wkładu umów o wolnym handlu w zmiany w przepływach handlowych oraz wpływu umów handlowo-inwestycyjnych na przepływy inwestycyjne i handel usługami;

33.  wyraża zaniepokojenie niewielkim wykorzystaniem preferencji handlowych przewidzianych w umowach o wolnym handlu zawieranych przez Unię, a w szczególności faktem, że eksporterzy europejscy korzystają z nich w mniejszym stopniu niż eksporterzy z krajów partnerskich; zwraca się do Komisji, by jak najszybciej rozpoznała przyczyny tej nierównowagi i jej zaradziła; zwraca się do Komisji, aby przeanalizowała związek między złożonymi regułami pochodzenia a korzystaniem z preferencyjnych umów handlowych przez przedsiębiorców; wzywa Komisję i państwa członkowskie do szybkiego opracowania działań mających na celu lepsze informowanie przedsiębiorców o preferencjach handlowych przewidzianych w umowach o wolnym handlu; uważa, że szczegółowe informacje, w tym na poziomie mikro, są potrzebne do właściwej oceny realizacji zawieranych przez UE umów o wolnym handlu;

34.  uważa, że Komisja powinna poświęcać tyle samo uwagi wdrażaniu postanowień umów o wolnym handlu co etapowi negocjacji; wzywa Komisję do poruszenia problemów we wdrażaniu umów z odpowiednimi partnerami handlowymi UE, aby wypracować rozwiązania i usystematyzować kontakty z europejskimi podmiotami gospodarczymi;

35.  zwraca się do Komisji, by przyjmowała zróżnicowane podejście przy analizie poszczególnych sektorów oraz by przedstawiała skutki realizacji umów handlowych w sektorach uważanych za wrażliwe;

36.  przyjmuje z zadowoleniem zapowiedź opracowania planów działania dotyczących realizacji wszystkich umów handlowych i zwraca się do Komisji o zaangażowanie w ich przygotowanie wszystkich zainteresowanych stron; wzywa Komisję, by określiła cele, które należy osiągnąć, oraz konkretne kryteria, które będą stanowić podstawę przejrzystej oceny sytuacji, takie jak aktualny stan znoszenia barier pozataryfowych, współczynnik wykorzystania preferencji i kontyngentów czy sytuacja w zakresie współpracy regulacyjnej oraz postępy w obszarze handlu i zrównoważonego rozwoju; oczekuje, że plany realizacji będą przekazywane Parlamentowi równolegle z oficjalnym wnioskiem i postuluje, aby informacje o stanie realizacji planów działania były dołączane do rocznego sprawozdania z realizacji umów o wolnym handlu;

37.  wskazuje, że umowy handlowe, w tym rozdziały dotyczące handlu w umowach o stowarzyszeniu, nie mogą wejść w życie przed ratyfikacją przez Parlament; uważa, że praktyka polegająca na uzyskiwaniu zgody Parlamentu przed tymczasowym stosowaniem umów o znaczeniu politycznym, do czego zobowiązała się komisarz Malmström podczas przesłuchania w dniu 29 września 2014 r., musi być przestrzegana horyzontalnie;

Specjalne przepisy wspólnej polityki handlowej dotyczące MŚP

38.  wzywa Komisję, by przeanalizowała wszystkie narzędzia przeznaczone dla MŚP w celu opracowania bardziej zintegrowanego ogólnego podejścia oraz skutecznej strategii umiędzynarodowienia MŚP i wspierania ich w podejmowaniu eksportu; zachęca Komisję do promowania tego podejścia na forach międzynarodowych; popiera zaangażowanie w skuteczne kampanie informacyjne dla MŚP w celu poprawy wskaźnika wykorzystania preferencji handlowych przewidzianych w umowach o wolnym handlu zawieranych przez UE; podkreśla znaczenie wielojęzyczności w docieraniu do MŚP ze wszystkich państw członkowskich UE; apeluje o zapewnienie większego wsparcia prawnego i administracyjnego MŚP, które planują eksport na rynki zagraniczne, nie tylko w postaci aktualizacji witryn internetowych, lecz również dzięki rozważeniu użycia nowych narzędzi, takich jak internetowe czaty techniczne, które mogłyby ułatwić dostęp do podstawowego wsparcia technicznego; zwraca się do delegatur Unii, by uczestniczyły w dostarczaniu informacji na temat eksportu na odnośne rynki zagraniczne z myślą o pomocy dla MŚP;

39.  uważa za godne ubolewania, że sprawozdanie Komisji z realizacji umów o wolnym handlu zawiera niewiele informacji na temat MŚP; zwraca się do Komisji, by poświęciła odrębną część sprawozdania skutkom realizacji umów handlowych dla MŚP oraz stosowaniu specjalnych przepisów dotyczących MŚP;

40.  przyjmuje z zadowoleniem ujęcie specjalnych rozdziałów poświęconych MŚP w obecnie negocjowanych umowach o wolnym handlu i zwraca się do Komisji, aby nadal negocjowała i włączała specjalne rozdziały i przepisy dotyczące MŚP do negocjowanych przez nią umów handlowych oraz do wniosków ustawodawczych w celu poprawy zdolności małych i średnich przedsiębiorstw do podejmowania działalności handlowej i inwestycji; podkreśla, że zrozumienie złożoności reguł pochodzenia, ich aktualizacja, zwiększenie łatwości ich stosowania i jasności mają zasadnicze znaczenie dla MŚP, oraz że konieczne jest wynegocjowanie specjalnych przepisów dotyczących MŚP w celu uregulowania dostępu małych przedsiębiorstw do zagranicznych rynków zamówień publicznych; zwraca się do Komisji o podjęcie wysiłków mających na celu udostępnienie kalkulatora reguł pochodzenia dostosowanego do potrzeb MŚP, co powinno w szczególności umożliwić im korzystanie z preferencji dostępnych na mocy obowiązujących umów z myślą o podniesieniu wskaźnika wykorzystania preferencji;

Znaczenie dostępu do rynku zamówień publicznych i ochrony oznaczeń geograficznych

41.  zauważa, że ochrona oznaczeń geograficznych stanowi jeden z elementów ofensywnych działań Unii podczas negocjacji umów handlowych; podkreśla, że w sprawozdaniu z realizacji umów o wolnym handlu wskazano, że niektórzy partnerzy nie przestrzegają postanowień dotyczących ochrony oznaczeń geograficznych, i wzywa Komisję do bezzwłocznego podjęcia działań, aby wyegzekwować poszanowanie tych przepisów;

42.  wskazuje, że unijne rynki zamówień publicznych należą do najbardziej otwartych na świecie; wyraża zaniepokojenie nieprzestrzeganiem przez niektórych partnerów – ze szkodą dla unijnych przedsiębiorstw – postanowień dotyczących dostępu do rynku zamówień publicznych w umowach o wolnym handlu zawartych przez UE, a także bardzo ograniczonym dostępem do rynków zamówień publicznych w niektórych państwach trzecich; zwraca się do Komisji, by starała się uzyskać lepszy dostęp do rynków zamówień publicznych w państwach trzecich i by rozważyła podjęcie środków – zgodnie z przepisami Porozumienia w sprawie zamówień rządowych – wobec państw trzecich, które dają pierwszeństwo w dostępie do swoich rynków zamówień publicznych rodzimym przedsiębiorstwom; wzywa Komisję, aby gromadziła i publikowała dane na szczeblu przedsiębiorstwa dotyczące stosowania postanowień w sprawie zamówień publicznych zawartych w umowach o wolnym handlu w celu lepszego zrozumienia trudności napotykanych przez przedsiębiorstwa unijne;

43.  zwraca się do Komisji, by przedstawiła więcej informacji na temat zmian w dostępie do rynków zamówień publicznych w ostatnich latach wraz z odpowiednimi danymi statystycznymi oraz by uwzględniła konkretne informacje na temat korzyści wynikających z ochrony oznaczeń geograficznych;

Skuteczna realizacja polityki handlowej przyczynia się do propagowania i ochrony wartości Unii

44.  przypomina, że wspólna polityka handlowa musi przyczyniać się do propagowania określonych w art. 2 Traktatu o Unii Europejskiej wartości, na których opiera się Unia, oraz do osiągania celów wymienionych w art. 21, takich jak umacnianie demokracji i praworządności, poszanowanie praw człowieka, praw podstawowych i podstawowych wolności, równe traktowanie, poszanowanie godności ludzkiej oraz ochrona środowiska i praw socjalnych; uważa, że osiągnięcie tych celów wymaga stanowczych i nieustannych działań ze strony Komisji; podkreśla, że oenzetowska agenda na rzecz zrównoważonego rozwoju 2030 i porozumienie klimatyczne z Paryża stanowią podstawowe punkty odniesienia na potrzeby pomiaru wkładu unijnej polityki handlowej w uzgodnione na szczeblu światowym cele zrównoważonego rozwoju;

45.  apeluje do Komisji o regularne monitorowanie ogólnego systemu preferencji (GSP), w szczególności GSP+, i o dalsze publikowanie dwuletnich sprawozdań; wzywa Komisję, by nasiliła współpracę z państwami beneficjentami, ESDZ, delegaturami UE, misjami dyplomatycznymi państw członkowskich, organizacjami międzynarodowymi, przedsiębiorstwami, partnerami społecznymi i organizacjami społeczeństwa obywatelskiego, aby poprawić gromadzenie informacji i pogłębić analizę monitorowania, i w rezultacie uzyskać przejrzystą ocenę wdrożenia wszystkich aspektów systemu; podkreśla, że skuteczność systemu GSP opiera się na zdolności Komisji do monitorowania i stosowania przepisów w przypadkach niewdrożenia międzynarodowych konwencji dotyczących pracy lub środowiska,

46.  wskazuje, że umowy nowej generacji zawierają klauzule praw człowieka i rozdziały o zrównoważonym rozwoju, których wszechstronne i całkowite wdrożenie ma na celu zagwarantowanie i propagowanie poszanowania praw człowieka, wartości Unii oraz wysokiego poziomu norm socjalnych i środowiskowych; odnotowuje ocenę rozdziałów o zrównoważonym rozwoju włączoną do sprawozdania Komisji z realizacji umów o wolnym handlu i apeluje o terminowe wdrażanie obowiązujących postanowień dotyczących handlu i zrównoważonego rozwoju; zwraca się do Komisji, by opracowała precyzyjną i szczegółową metodykę monitorowania i oceny wdrażania tych rozdziałów, ponieważ takiej oceny nie można przeprowadzać wyłącznie na podstawie danych ilościowych; przypomina, że w pewnych przypadkach występują trudności z wdrażaniem postanowień dotyczących handlu i zrównoważonego rozwoju, na przykład w przypadku umowy o wolnym handlu między UE a Koreą, i w związku z tym ponownie apeluje o poprawę egzekwowania i monitorowania postanowień rozdziałów dotyczących handlu i zrównoważonego rozwoju, zwłaszcza w drodze większego zaangażowania organizacji społeczeństwa obywatelskiego, w tym partnerów społecznych, we wszystkie umowy o wolnym handlu; wyraża ubolewanie, że Komisja przedwcześnie zakończyła debatę na temat skuteczniejszego egzekwowania postanowień rozdziału o zrównoważonym rozwoju w umowach handlowych, w tym rozważania na temat między innymi podejścia opartego na sankcjach;

47.  przypomina w związku z tym o ważnej roli wewnętrznych grup doradczych; podkreśla potencjalną wartość dodaną bardziej uporządkowanych i przejrzystych relacji z wewnętrznymi grupami doradczymi partnerów handlowych i uznaje ich kluczowe znaczenie dla lepszego zrozumienia lokalnych wymogów i ambicji; uważa, że wewnętrzne grupy doradcze odgrywają zasadniczą rolę w procesach niezbędnych do lepszego monitorowania i wdrażania rozdziałów dotyczących handlu i zrównoważonego rozwoju;

48.  przyjmuje z zadowoleniem przegląd strategii pomocy na rzecz wymiany handlowej i popiera cel polegający na zwiększeniu zdolności krajów rozwijających się, tak aby mogły one w większym stopniu korzystać z możliwości oferowanych przez umowy handlowe z UE; podkreśla również, że strategia ta musi przyczyniać się do propagowania sprawiedliwego i etycznego handlu oraz powinna stać się podstawowym narzędziem w zwalczaniu pogłębiających się nierówności na świecie i wspieraniu rozwoju gospodarczego w krajach partnerskich UE; zachęca Komisję, aby pomogła krajom rozwijającym się podjąć środki niezbędne między innymi do zachowania możliwości eksportu na rynek europejski i do przeciwdziałania zmianie klimatu;

49.  potwierdza swoje poparcie dla włączenia do wszystkich przyszłych umów handlowych ambitnych postanowień dotyczących zwalczania korupcji w ramach wyłącznej kompetencji Unii; z zadowoleniem przyjmuje uwzględnienie postanowień antykorupcyjnych w bieżących negocjacjach dotyczących aktualizacji umowy o wolnym handlu między UE i Meksykiem oraz układu o stowarzyszeniu między UE i Chile; przypomina, że umowy o wolnym handlu stwarzają dobrą okazję do nasilenia współpracy w zakresie walki z praniem pieniędzy, oszustwami podatkowymi i uchylaniem się od opodatkowania;

50.  z zadowoleniem przyjmuje uwzględnienie kwestii równouprawnienia płci w sprawozdaniu Komisji z realizacji jej strategii handlowej; podkreśla cel zakładający, że kobiety będą czerpać korzyści z wymiany handlowej na równi z mężczyznami, w tym dzięki strategii pomocy na rzecz wymiany handlowej; podkreśla, że wymaga to proaktywnego podejścia ze strony Komisji, promującego uwzględnianie aspektów płci w polityce handlowej UE, oraz zwraca się do Komisji o włączenie tego aspektu do przyszłych rocznych sprawozdań z realizacji;

51.  z zadowoleniem przyjmuje fakt, że Komisja zobowiązała się zadbać o to, aby w negocjacjach handlowych w sprawie modernizacji obowiązującego układu o stowarzyszeniu między UE i Chile po raz pierwszy w przypadku UE uwzględniony został specjalny rozdział dotyczący płci i handlu; ponawia swój apel do Komisji i Rady, by promowały i wspierały włączanie do unijnych umów handlowo-inwestycyjnych specjalnego rozdziału poświęconego płci;

52.  wyraża zadowolenie z powodu przyjęcia rozporządzenia przeciwko torturom i podkreśla znaczenie, jakie ma zapewnienie jego właściwego wdrożenia i przestrzegania przez naszych partnerów handlowych; popiera zawiązanie międzynarodowego sojuszu na rzecz zwalczania handlu narzędziami tortur;

53.  wyraża zadowolenie z powodu przyjęcia rozporządzenia (UE) 2017/821 w sprawie minerałów pochodzących z obszarów dotkniętych konfliktami, które ma przyczynić się do bardziej odpowiedzialnego zarządzania globalnym łańcuchem wartości; wzywa Komisję, państwa członkowskie i inne zainteresowane strony do dalszego prowadzenia prac przygotowawczych do wprowadzenia tego rozporządzenia w życie; wzywa Komisję, aby zadbała o skuteczne opracowanie środków towarzyszących oraz zapewnienie państwom członkowskim i zainteresowanym podmiotom krajowym niezbędnej wiedzy fachowej i pomocy, ze szczególnym uwzględnieniem wsparcia MŚP w zwiększaniu ich zdolności do spełniania wymogów należytej staranności, jak przewidziano w rozporządzeniu;

54.  dostrzega upowszechnianie się zintegrowanych globalnych łańcuchów dostaw w strukturze handlu międzynarodowego; ponownie wzywa do poszukiwania sposobów na opracowanie strategii i zasad przejrzystości i rozliczalności globalnych łańcuchów wartości oraz podkreśla, że wspólną politykę handlową należy realizować w sposób zapewniający odpowiedzialne zarządzenie globalnym łańcuchem wartości; zwraca się do Komisji, aby w ramach prowadzonej polityki handlowej propagowała i wzmacniała społeczną odpowiedzialność przedsiębiorstw, w tym kontynuowała działania służące wypracowaniu konkretnych zasad i praktyk, z uwzględnieniem Wytycznych OECD dla przedsiębiorstw wielonarodowych, w celu zapewnienia skutecznego wdrożenia zasad społecznej odpowiedzialności przedsiębiorstw; ponawia swój postulat skierowany do Komisji, aby we wszystkich umowach handlowych uwzględniała zasady społecznej odpowiedzialności przedsiębiorstw i skutecznie je monitorowała w ramach udoskonalonego niezależnego monitorowania wykonania rozdziału dotyczącego handlu i zrównoważonego rozwoju, z udziałem społeczeństwa obywatelskiego, o co zabiegał Parlament; potwierdza swoje poparcie dla inicjatyw międzynarodowych takich jak porozumienie na rzecz zrównoważoności z Bangladeszu i zwraca się do Komisji, by skupiła się na wdrożeniu porozumienia;

55.  wzywa Komisję i wszystkie podmioty międzynarodowe do stosowania nowych wytycznych OECD dotyczących należytej staranności w zakresie odpowiedzialnych łańcuchów dostaw w sektorze odzieżowym i obuwniczym;

56.  przypomina, że unijna polityka handlowa i rozwojowa musi w skali globalnej przyczyniać się do zrównoważonego rozwoju, integracji regionalnej i włączania krajów rozwijających się w regionalne, a docelowo w globalne łańcuchy wartości w drodze dywersyfikacji gospodarczej, która wymaga uczciwych globalnych zasad handlowych sprzyjających rozwojowi; wzywa Komisję, aby zapewniając pomoc polityczną i techniczną, nadal wspierała rozwój sprawiedliwej kontynentalnej strefy wolnego handlu w Afryce;

57.  przypomina, że UE zobowiązała się wyeliminować najgorsze formy pracy dzieci na poziomie globalnym, ponieważ wynika to z naszych wartości zapisanych w art. 21 TUE; ponownie wzywa Komisję, aby przedstawiła wniosek zakazujący importu towarów wyprodukowanych z wykorzystaniem pracy dzieci lub każdej innej formy pracy przymusowej lub współczesnego niewolnictwa; podkreśla w związku z tym znaczenie ratyfikacji przez państwa, które dotąd tego nie zrobiły, konwencji MOP nr 182 dotyczącej najgorszych form pracy dzieci i konwencji MOP nr 138 dotyczącej najniższego wieku dopuszczenia do zatrudnienia;

58.  zauważa postępy w zawieraniu i wdrażaniu umów o partnerstwie gospodarczym; uważa, że należy przeprowadzić pogłębioną analizę wpływu tych umów na afrykańskie gospodarki i ich podsektory, na odnośne rynki pracy i na wspieranie wewnątrzregionalnego handlu w Afryce; wzywa Komisję, aby wspierała dialog w duchu prawdziwego partnerstwa w celu rozwiązania nierozstrzygniętych kwestii; przypomina, że umowy o partnerstwie gospodarczym są umowami asymetrycznymi, w których należy przywiązywać jednakową wagę do aspektów rozwojowych i handlowych; wzywa w związku z tym do terminowego wdrażania środków towarzyszących, w tym wypłaty środków z EFR;

59.  ponadto z zadowoleniem przyjmuje wdrożenie umowy o partnerstwie gospodarczym z państwami CARIFORUM; zauważa, że potrzebne są dalsze działania uwrażliwiające, aby zapewnić państwom CARICOM możliwość czerpania korzyści z tej umowy; z zadowoleniem przyjmuje utworzenie wspólnego komitetu konsultacyjnego, lecz apeluje do Komisji o dopilnowanie, aby w odpowiednim czasie stworzyć przyszłe instytucje społeczeństwa obywatelskiego;

60.  ponownie wzywa UE do wypracowania odpowiednich i skutecznych rozwiązań w celu wprowadzenia przejrzystego i sprawnie działającego systemu oznakowania „identyfikowalności społecznej i środowiskowej” w całym łańcuchu produkcji, zgodnie z Porozumieniem WTO w sprawie barier technicznych w handlu i równolegle z promowaniem podobnych działań na szczeblu międzynarodowym;

Realizacja unijnej polityki handlowej musi charakteryzować się przejrzystością i dostępem do informacji

61.  odnotowuje prace Komisji w zakresie przejrzystości i wzywa Komisję, by prowadziła negocjacje w sposób jak najbardziej przejrzysty, z pełnym poszanowaniem najlepszych praktyk ustanowionych podczas innych negocjacji; uważa, że osiągnięcie przejrzystości musi znaleźć się wśród podstawowych celów Komisji; wzywa Komisję i państwa członkowskie do publikowania wszystkich dokumentów dotyczących negocjacji i wdrażania porozumień, bez osłabiania przy tym pozycji negocjacyjnej Unii;

62.  wzywa Komisję i państwa członkowskie, by opracowały odpowiednią strategię informowania o polityce handlowej oraz o poszczególnych umowach handlowych, tak aby jak najbardziej zwiększyć ilość przekazywanych informacji i dostosować ich przekaz do poszczególnych podmiotów, co pozwoli im czerpać korzyści z tych umów; wzywa Komisję i państwa członkowskie, by zaproponowały działania informacyjne na temat zawartych umów skierowane do przedsiębiorców oraz środki pozwalające utrzymywać regularny dialog ze zrzeszeniami branżowymi, przedsiębiorstwami i społeczeństwem obywatelskim;

63.  przyjmuje z zadowoleniem opublikowanie przez Radę mandatów negocjacyjnych dotyczących transatlantyckiego partnerstwa handlowo-inwestycyjnego (TTIP), CETA, TiSA, umów z Japonią, Tunezją i Chile oraz konwencji w sprawie MIC, a także opublikowanie przez Komisję projektów mandatów negocjacyjnych dotyczących umów z Australią i Nową Zelandią oraz utworzenia trybunału rozstrzygania sporów inwestycyjnych (MIC) zgodnie ze zgłaszanym od dawna przez Parlament postulatem zachowania przejrzystości; wzywa Radę i państwa członkowskie do publikowania wszystkich mandatów negocjacyjnych, a Komisję do publikowania wszystkich projektów mandatów do rozpoczęcia przyszłych negocjacji; zwraca się do Rady i Komisji, by podczas opracowywania i przyjmowania mandatów negocjacyjnych uwzględniały zalecenia Parlamentu;

64.  ponawia swój wniosek o silniejsze zaangażowanie państw członkowskich, Parlamentu Europejskiego, parlamentów narodowych, przedsiębiorców oraz przedstawicieli społeczeństwa obywatelskiego i partnerów społecznych w proces monitorowania polityki handlowej, w tym, ale nie wyłącznie, postanowień dotyczących handlu i zrównoważonego rozwoju; wzywa Komisję, aby opublikowała plan działania i dokument opisujący szczegółowo model „wzmocnionego partnerstwa” w celu realizacji umów handlowych;

65.  zwraca się do Komisji, by poprawiła jakość badań skutków przeprowadzanych w odniesieniu do wszystkich umów handlowych i by uwzględniała w nich analizę sektorową i geograficzną; podkreśla zasadnicze znaczenie sprawniejszego i bardziej terminowego przekazywania informacji zawartych w badaniach skutków ex ante i ex post umów handlowych;

66.  przyjmuje z zadowoleniem zapowiedź utworzenia grupy doradczej ds. monitorowania polityki handlowej; podkreśla znaczenie szybkiego powołania tego nowego organu w sposób przejrzysty, jawny i w duchu pluralizmu; wzywa Komisję do regularnego publikowania dokumentów z posiedzeń tej grupy doradczej i jej dokumentów roboczych; wzywa Komisję, aby zdefiniowała także procesy, które zapewnią właściwe reagowanie na problemy zgłaszane przez grupę doradczą;

o
o   o

67.  zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji Radzie i Komisji, parlamentom narodowym państw członkowskich, Europejskiemu Komitetowi Ekonomiczno-Społecznemu oraz Komitetowi Regionów.

(1) Dz.U. C 101 z 16.3.2018, s. 30.
(2) Teksty przyjęte, P8_TA(2017)0439.
(3) Dz.U. C 101 z 16.3.2018, s. 19.
(4) Dz.U. C 35 z 31.1.2018, s. 21.
(5) Teksty przyjęte, P8_TA(2017)0330.
(6) Teksty przyjęte, P8_TA(2017)0437.
(7) Teksty przyjęte, P8_TA(2017)0488.
(8) Teksty przyjęte, P8_TA(2017)0090.
(9) Teksty przyjęte, P8_TA(2016)0369.
(10) Dz.U. C 99 E z 3.4.2012, s. 31.
(11) Dz.U. C 99E z 3.4.2012, s. 94.
(12) Teksty przyjęte, P8_TA(2017)0225.

Informacja prawna