Indiċi 
Testi adottati
Il-Ħamis, 14 ta' Frar 2019 - Strasburgu 
Is-sitwazzjoni fiċ-Ċeċenja, u l-każ ta' Oyub Titiev
 Iż-Żimbabwe
 Id-difensuri tad-drittijiet tan-nisa fl-Arabja Sawdija
 Mekkaniżmu sabiex jiġu solvuti ostakli legali u amministrattivi f'kuntest transfruntier ***I
 Abbozz ta’ Ftehim dwar il-Kooperazzjoni bejn Eurojust u l-Georgia *
 Valutazzjoni tat-teknoloġija tas-saħħa ***I
 L-istabbiliment ta' qafas għall-iskrinjar tal-investimenti diretti barranin fl-Unjoni Ewropea ***I
 L-interoperabilità tas-sistemi elettroniċi ta' pedaġġ u l-faċilitazzjoni tal-iskambju transkonfinali ta' informazzjoni dwar in-nuqqas ta' ħlas ta' tariffi tat-triq fl-Unjoni ***I
 Ir-rikonoxximent reċiproku ta' prodotti kummerċjalizzati legalment fi Stat Membru ieħor ***I
 Imposti fuq ħlas transkonfinali fl-Unjoni u imposti fuq il-kambju tal-munita ***I
 Regoli komuni għall-aċċess għas-suq internazzjonali tas-servizzi tal-kowċ u x-xarabank ***I
 Direttiva emendatorja 2012/27/UE dwar l-effiċjenza fl-enerġija u r-Regolament (UE) 2018/1999 dwar il-Governanza tal-Unjoni tal-Enerġija u l-Azzjoni Klimatika, minħabba l-ħruġ tar-Renju Unit mill-Unjoni Ewropea ***I
 Id-dritt tal-protesta paċifika u l-użu proporzjonat tal-forza
 Id-drittijiet tal-persuni intersesswali
 Il-futur tal-Lista ta' Azzjonijiet LGBTI (2019-2024)
 Il-futur tat-Trattat INF u l-impatt fuq l-Unjoni Ewropea
 NAIADES II – Programm ta' azzjoni ta' appoġġ għat-trasport fl-ilmijiet navigabbli interni
 Il-protezzjoni tal-annimali waqt it-trasport fl-UE u barra l-UE
 It-tisħiħ tal-kompetittività tas-Suq Intern permezz tal-iżvilupp tal-unjoni doganali tal-UE u l-governanza tagħha
 Implimentazzjoni tad-dispożizzjonijiet ġuridiċi u tad-Dikjarazzjoni Konġunta li tiżgura l-iskrutinju parlamentari fuq l-aġenziji deċentralizzati

Is-sitwazzjoni fiċ-Ċeċenja, u l-każ ta' Oyub Titiev
PDF 140kWORD 51k
Riżoluzzjoni tal-Parlament Ewropew tal-14 ta' Frar 2019 dwar is-sitwazzjoni fiċ-Ċeċenja u l-każ ta' Oyub Titiev (2019/2562(RSP))
P8_TA-PROV(2019)0115RC-B8-0107/2019

Il-Parlament Ewropew,

–  wara li kkunsidra r-riżoluzzjonijiet preċedenti tiegħu dwar is-sitwazzjoni fiċ-Ċeċenja, b'mod partikolari dawk tat-8 ta' Frar 2018 dwar ir-Russja, il-każ ta' Oyub Titiev u ċ-Ċentru għad-Drittijiet tal-Bniedem Memorial(1), u tat-23 ta' Ottubru 2014 dwar l-għeluq tal-NGO 'Memorial' (rebbieħa tal-Premju Sakharov 2009) fir-Russja(2),

–  wara li kkunsidra d-dikjarazzjoni tat-12 ta' Jannar 2018 tal-Presidenti tal-Kumitat għall-Affarijiet Barranin u tas-Sottokumitat għad-Drittijiet tal-Bniedem tiegħu li fiha ntalab ir-rilaxx immedjat tad-difensur tad-drittijiet tal-bniedem Oyub Titiev,

–  wara li kkunsidra d-dikjarazzjoni tal-UE, tad-19 ta' Jannar 2018, dwar il-ksur tad-drittijiet tal-bniedem fir-rigward taċ-Ċentru għad-Drittijiet tal-Bniedem Memorial fir-Russja u d-dikjarazzjonijiet tal-portavuċi tas-Servizz Ewropew għall-Azzjoni Esterna (SEAE) tal-11 ta' Jannar 2018 dwar id-detenzjoni tad-Direttur tal-uffiċċju fir-Repubblika Ċeċena taċ-Ċentru għad-Drittijiet tal-Bniedem Memorial u tas-27 ta' Ġunju 2018 dwar il-każijiet tad-difensuri tad-drittijiet tal-bniedem Russi Oyub Titiev u Yuri Dmitriev;

–  wara li kkunsidra l-Artikolu 5 tad-Dikjarazzjoni Universali tad-Drittijiet tal-Bniedem u l-Artikolu 7 tal-Patt Internazzjonali dwar id-Drittijiet Ċivili u Politiċi, li t-tnejn jipprevedu li ħadd ma għandu jkun soġġett għal tortura jew għal trattamenti jew pieni krudili, inumani jew degradanti u li l-Federazzjoni Russa hija firmatarja tagħhom,

–  wara li kkunsidra d-Dikjarazzjoni tan-Nazzjonijiet Uniti dwar id-Difensuri tad-Drittijiet tal-Bniedem, adottata mill-Assemblea Ġenerali tan-NU fid-9 ta' Diċembru 1998,

–  wara li kkunsidra l-Konvenzjoni tal-Kunsill tal-Ewropa għall-Protezzjoni tad-Drittijiet tal-Bniedem u tal-Libertajiet Fundamentali,

–  wara li kkunsidra l-Kostituzzjoni tal-Federazzjoni Russa, b'mod partikolari l-Kapitolu 2 dwar id-Drittijiet u l-Libertajiet tal-Bniedem u Ċivili,

–  wara li kkunsidra s-seba' rapport perjodiku tal-Federazzjoni Russa eżaminat mill-Kumitat tan-NU għad-Drittijiet tal-Bniedem fit-3 136 laqgħa u fit-3 137 laqgħa tiegħu, li saru fis-16 u fis-17 ta' Marzu 2015,

–  wara li kkunsidra r-rapport tar-rapporteur tal-OSKE, imfassal fl-ambitu tal-Mekkaniżmu ta' Moska dwar l-Allegat Ksur tad-Drittijiet tal-Bniedem u l-impunità fir-Repubblika Ċeċena tal-Federazzjoni Russa, tal-21 ta' Diċembru 2018,

–  wara li kkunsidra l-linji gwida tal-Unjoni Ewropea dwar id-Difensuri tad-Drittijiet tal-Bniedem,

–  wara li kkunsidra l-Artikoli 135(5) u 123(4) tar-Regoli ta' Proċedura tiegħu,

A.  billi l-Federazzjoni Russa, bħala firmatarja tad-Dikjarazzjoni Universali tad-Drittijiet tal-Bniedem, tal-Konvenzjoni tan-NU kontra t-Tortura u Trattamenti jew Pieni Oħra Krudili, Inumani jew Degradanti, intrabtet li tosserva l-prinċipji tad-demokrazija, l-istat tad-dritt u r-rispett tal-libertajiet fundamentali u d-drittijiet tal-bniedem;

B.  billi l-impenji internazzjonali tal-Federazzjoni Russa jinkludu l-obbligu ta' protezzjoni tad-difensuri tad-drittijiet tal-bniedem; billi l-liġi tal-2012 dwar l-"aġenti barranin" tillimita drastikament il-kapaċità tal-NGOs li joperaw b'mod indipendenti u effikaċi; billi skont tali liġi, iċ-Ċentru għad-Drittijiet tal-Bniedem Memorial ġie kklassifikat bħal "aġent barrani" mill-Ministeru tal-Ġustizzja tal-Federazzjoni Russa;

C.  billi ċ-Ċeċenja, f'dawn l-aħħar ftit snin, għaddiet minn deterjorament drammatiku fis-sitwazzjoni tad-drittijiet tal-bniedem, li fil-fatt timpedixxi lill-ġurnalisti indipendenti u lill-attivisti fil-qasam tad-drittijiet tal-bniedem milli jkomplu xogħolhom mingħajr ma jpoġġu f'riskju ħajjiethom stess u ħajjet il-familjari, il-ħbieb u l-kollegi tagħhom; billi l-bosta rapporti ta' abbużi sistematiċi u gravi tad-drittijiet tal-bniedem fiċ-Ċeċenja juru l-falliment min-naħa tal-awtoritajiet Ċeċeni u Russi li jiddefendu l-istat tad-dritt;

D.  billi Oyub Titiev, id-direttur tal-uffiċċju fiċ-Ċeċenja ta' Memorial, ġie arrestat fid-9 ta' Jannar 2018 u uffiċjalment inkriminat u detenut qabel il-proċess abbażi ta' akkużi foloz ta' akkwist u pussess illegali ta' droga stupefaċenti; billi Oyub Titiev ċaħad dawn l-akkużi li ġew denunzjati bħala folox minn NGOs u minn difensuri oħrajn tad-drittijiet tal-bniedem bħala tentattiv biex tixxekkel il-ħidma tiegħu fil-qasam tad-drittijiet tal-bniedem u dik tal-organizzazzjoni tiegħu;

E.  billi l-qrati pprorogaw bosta drabi d-detenzjoni ta' Oyub Titiev qabel il-bidu tas-smigħ quddiem il-qorti tal-belt ta' Shali, fiċ-Ċeċenja, fid-19 ta' Lulju 2018; billi l-verdett huwa imminenti u mistenni għal nofs Frar 2019; billi Oyub Titiev jissogra li jinstab ħati ta' reat li ma kkommettiex u jeħel sa għaxar snin ħabs;

F.  billi l-familja ta' Oyub Titiev kellha tħabbab wiċċha ma' vessazzjonijiet u theddid li ġegħluha titlaq miċ-Ċeċenja; billi fl-2018 iċ-Ċentru Memorial kien fil-bersall ta' azzjonijiet oħra, fosthom ħruq doloż tal-uffiċini tagħha fl-Inguxezja fis-17 ta' Jannar 2018, attakk kontra l-vettura tal-avukat ta' Oyub Titiev fid-Dagestan fit-22 ta' Jannar 2018, u attakk fuq il-kap tal-uffiċċju taċ-Ċentru Memorial fid-Dagestan fit-28 ta' Marzu 2018; billi dawk responsabbli mill-assassinju ta' Natalia Estemirova, li sar fl-2009, il-predeċessur ta' Oyub Titiev fil-kariga ta' direttur tal-uffiċċju Ċeċen taċ-Ċentru Memorial, għadhom ma tressqux quddiem il-ġustizzja;

G.  billi ċ-Ċentru Memorial huwa waħda mill-aħħar organizzazzjonijiet li għad fadal li qed ikomplu l-ħidma fil-qasam tad-drittijiet tal-bniedem fiċ-Ċeċenja, jiġifieri jiddokumenta u jikxef il-ksur tad-drittijiet tal-bniedem, jassisti lill-vittmi ta' tali ksur u jgħinhom jitolbu li ssir ġustizzja, u x'aktarx safa attakkat bi tpattija talli kixef ksur tad-drittijiet tal-bniedem u talli talab li ssir ġustizzja għal dan; billi ċ-Ċentru Memorial ingħata l-Premju Sakharov għal-Libertà tal-Ħsieb tal-Parlament Ewropew fl-2009 u fl-2018 Oyub Titiev rebaħ il-Premju Franko-Ġermaniż għad-Drittijiet tal-Bniedem u l-Istat tad-Dritt (f'Diċembru), il-Premju Václav Havel għad-Drittijiet tal-Bniedem (f'Ottubru) u l-Premju għad-Drittijiet tal-Bniedem tal-Grupp Helsinki ta' Moska (f'Mejju);

H.  billi bosta drabi l-uffiċjali Ċeċeni heddew lid-difensuri tad-drittijiet tal-bniedem jew iddenunzjaw xogħolhom u naqsu milli jikkundannaw pubblikament it-theddid ta' vjolenza fil-konfront tagħhom, b'hekk ħolqu u pperpetwaw klima ta' impunità fir-rigward ta' dawk responsabbli mill-atti ta' vjolenza fuq id-difensuri tad-drittijiet tal-bniedem; billi fil-biċċa l-kbira tagħhom, għalhekk, il-vittmi jibqgħu lura milli jitolbu li ssir ġustizzja, minħabba li jibżgħu li jkun hemm ritaljazzjoni mill-awtoritajiet lokali;

1.  Itenni l-appell tiegħu biex jiġi liberat minnufih Oyub Titiev, id-direttur tal-uffiċċju taċ-Ċentru għad-Drittijiet tal-Bniedem Memorial fiċ-Ċeċenja, li ġie arrestat fid-9 ta' Jannar 2018 u akkużat b'akkwist u pussess illegali ta' drogi stupefaċenti u l-verdett tiegħu mistenni li jinqata' f'nofs Frar 2019; iħeġġeġ lill-awtoritajiet Ċeċeni jiżguraw ir-rispett sħiħ tad-drittijiet tal-bniedem ta' Oyub Titiev u dawk li tagħtih il-liġi, fosthom id-dritt tiegħu għal proċess ġust, aċċess mingħajr restrizzjonijiet għall-avukat tiegħu u għall-kuri mediċi, u l-protezzjoni mill-vessazzjonijiet ġudizzjarji u mill-kriminalizzazzjoni;

2.  Jikkundanna bis-saħħa d-dikjarazzjonijiet pubbliċi ripetuti min-naħa tal-uffiċjali Ċeċeni li jiddenunzjaw ix-xogħol tad-difensuri u tal-organizzazzjonijiet fil-qasam tad-drittijiet tal-bniedem jew li jimmiraw lil persuni speċifiċi, kif ukoll in-nuqqas tagħhom li jikkundannaw pubblikament u jinvestigaw it-theddid u l-atti ta' vjolenza fil-konfront ta' dawn il-gruppi u individwi;

3.  Jesprimi t-tħassib kbir tiegħu għat-tendenza preokkupanti ta' arresti, attakki u intimidazzjoni fil-konfront ta' ġurnalisti indipendenti, difensuri tad-drittijiet tal-bniedem u s-sostenituri tagħhom, kif ta' ċittadini ordinarji, azzjonijiet li jidhru li jagħmlu parti minn kampanji koordinati; iqis li l-każ ta' Oyub Titiev bħala wieħed li jispjega l-bosta proċedimenti ġudizzjarji oħrajn imsejsa fuq provi foloz li jirfdu s-sistema ġudizzjarja difettuża fir-Repubblika Ċeċena u fil-Federazzjoni Russa; ifakkar li akkużi simili relatati mal-pussess ta' droga stupefaċenti tqajmu wkoll kontra l-ġurnalist ta' "Caucasus Knot", Zhalaudi Geriev, u l-attivista għad-drittijiet tal-bniedem, Ruslan Kutaev, u jitlob li jiġu liberati wkoll;

4.  Iħeġġeġ lill-awtoritajiet kemm tar-Repubblika Ċeċena kif ukoll tal-Federazzjoni Russa jtemmu l-vessazzjonijiet u l-persekuzzjoni taċ-ċittadini tagħhom u jtemmu l-klima ta' impunità fir-rigward ta' dawk responsabbli mill-atti ta' vjolenza fuq id-difensuri tad-drittijiet tal-bniedem, il-familjari tagħhom, il-kollegi tagħhom u s-sostenituri tal-organizzazzjonijiet tagħhom;

5.  Jistieden lill-Federazzjoni Russa tipproteġi liċ-ċittadini kollha tagħha fir-rispett sħiħ tad-drittijiet tal-bniedem tagħhom, tosserva l-Kostituzzjoni u l-leġiżlazzjoni tagħha stess u tonora l-impenji internazzjonali biex tirrispetta l-istat tad-dritt u l-libertajiet fundamentali u d-drittijiet tal-bniedem taċ-ċittadini kollha tagħha, fosthom dawk li jiddedikaw ħinhom, ir-riżorsi tagħhom u xogħolhom biex jiddefendu d-drittijiet tal-konċittadini tagħhom;

6.  Jistieden lill-awtoritajiet Russi jirrevokaw il-liġi tal-2015 dwar l-"organizzazzjonijiet mhux mixtieqa" u l-liġi tal-2012 dwar l-"aġenti barranin", kif ukoll il-leġiżlazzjoni kollha relatata oħra, li ntużaw b'mod konsistenti biex isiru vessazzjonijiet u attakki fuq id-difensuri tad-drittijiet tal-bniedem u l-organizzazzjonijiet tas-soċjetà ċivili; jesprimi tħassib għall-fatt li ċerti NGOs Russi kellhom jagħlqu biex jevitaw li jiċċappsu bl-istigma li huma "aġenti barranin" u biex jevitaw persekuzzjoni ġudizzjarja;

7.  Jitlob it-tmiem immedjat tal-vessazzjonijiet u tal-arresti tad-difensuri tad-drittijiet tal-bniedem fiċ-Ċeċenja ppersegwitati abbażi ta' akkużi foloz, tal-attakki fuq il-kollegi tagħhom u fuq il-familjari tagħhom u tal-intimidazzjoni tas-sostenituri tagħhom, azzjonijiet li jidhru li jaqdu l-għan li jostakolaw u fl-aħħar mill-aħħar itemmu x-xogħol leġittimu u siewi tal-organizzazzjonijiet tagħhom;

8.  Itenni l-appell tiegħu lill-Kummissjoni, lis-SEAE u lill-Istati Membri biex ikomplu jimmonitorjaw mill-qrib is-sitwazzjoni tad-drittijiet tal-bniedem fiċ-Ċeċenja, inkluż il-proċess ta' Oyub Titiev, jitolbu l-waqfien immedjat tal-ksur tad-drittijiet tal-bniedem msemmi hawn fuq, iqajmu l-każijiet tal-persuni kollha ppersegwitati minħabba raġunijiet politiċi fil-laqgħat rilevanti mar-rappreżentanti Russi u jkomplu joffru assistenza rapida u effiċjenti lill-vittmi tal-persekuzzjoni u lill-familjari tagħhom, anki meta jittrattaw it-talbiet għal asil;

9.  Jistieden lill-Kummissjoni tikkollabora mal-organizzazzjonijiet internazzjonali fil-qasam tad-drittijiet tal-bniedem attivi fil-Federazzjoni Russa u mal-organizzazzjonijiet tad-drittijiet tal-bniedem u mas-soċjetà ċivili Russi minkejja l-liġi Russa dwar l-"aġenti barranin", u tkompli toffri sostenn lil Memorial u lil organizzazzjonijiet oħrajn simili;

10.  Jitlob lill-personalitajiet sportivi u lill-artisti internazzjonali jastjenu milli jipparteċipaw f'avvenimenti pubbliċi fiċ-Ċeċenja jew f'avvenimenti sponsorizzati mit-tmexxija tar-Repubblika Ċeċena; itenni s-sostenn tiegħu favur "Liġi Magnitsky" tal-Unjoni Ewropea, li għandha tissanzjona lill-awturi ta' ksur gravi tad-drittijiet tal-bniedem, u jistieden lill-Kunsill ikompli xogħlu fuq dan is-suġġett mingħajr dewmien; jisħaq fuq il-fatt, f'dan ir-rigward, li l-awturi tal-abbużi tad-drittijiet tal-bniedem fir-Repubblika Ċeċena tal-Federazzjoni Russa la għandhom jingħataw viżi tal-UE u lanqas jitħallew iżommu assi fl-Istati Membri tal-UE;

11.  Jagħti istruzzjonijiet lill-President tiegħu biex jgħaddi din ir-riżoluzzjoni lill-Viċi President tal-Kummissjoni / Rappreżentant Għoli tal-Unjoni għall-Affarijiet Barranin u l-Politika ta' Sigurtà, lill-Kunsill, lill-Kummissjoni, lill-gvernijiet u lill-parlamenti tal-Istati Membri, lill-Kunsill tal-Ewropa, lill-Organizzazzjoni għas-Sigurtà u l-Kooperazzjoni fl-Ewropa, lill-President, lill-Gvern u lill-Parlament tal-Federazzjoni Russa, u lill-awtoritajiet Ċeċeni.

(1) ĠU C 463, 21.12.2018, p. 31.
(2) ĠU C 274, 27.7.2016, p. 21.


Iż-Żimbabwe
PDF 146kWORD 51k
Riżoluzzjoni tal-Parlament Ewropew tal-14 ta' Frar 2019 dwar iż-Żimbabwe (2019/2563(RSP))
P8_TA-PROV(2019)0116RC-B8-0110/2019

Il-Parlament Ewropew,

–  wara li kkunsidra r-riżoluzzjonijiet preċedenti tiegħu dwar iż-Żimbabwe,

–  wara li kkunsidra r-rapport finali tal-Missjoni ta' osservazzjoni Elettorali (MOE) tal-UE dwar l-elezzjonijiet armonizzati tal-2018 fiż-Żimbabwe u l-ittra maħruġa fl-10 ta' Ottubru mill-Kap Osservatur tal-MOE tal-UE lill-President Mnangagwa dwar il-konklużjonijiet ewlenin tar-Rapport Finali,

–  wara li kkunsidra d-dikjarazzjoni mill-kelliem tal-VP/RGħ tas-17 ta' Jannar 2019 dwar is-sitwazzjoni fiż-Żimbabwe,

–  wara li kkunsidra d-dikjarazzjonijiet tal-24 ta' Lulju 2018 u t-18 ta' Jannar 2019 tal-kelliem għall-Kummissarju Għoli tan-NU għad-Drittijiet tal-Bniedem fiż-Żimbabwe,

–  wara li kkunsidra l-Komunikazzjoni Konġunta maħruġa wara l-Laqgħa tal-Ministri għall-Affarijiet Barranin tal-UE u l-Unjoni Afrikana fil-21 u t-22 ta' Jannar 2019,

–  wara li kkunsidra r-rapport ta' monitoraġġ mill-Kummissjoni għad-Drittijiet tal-bniedem taż-Żimbabwe wara "l-istay away" li kien hemm mill-14 ta' Jannar sas-16 ta' Jannar u l-inkwiet li nqala' wara,

–  wara li kkunsidra r-rapport tal-Kummissjoni ta' Inkjesta Żimbabwena dwar il-vjolenza postelettorali tal-1 ta' Awwissu,

–  wara li kkunsidra d-dikjarazzjoni mill-kelliem tal-Viċi President/Rappreżentant Għoli tat-2 ta' Awwissu 2018 dwar l-elezzjonijiet fiż-Żimbabwe,

–  wara li kkunsidra d-dikjarazzjoni konġunta tat-2 ta' Awwissu 2018 mill-missjonijiet ta' osservazzjoni elettorali tul l-elezzjonijiet armonizzati taż-Żimbabwe li ddenunzjat il-forza eċċessiva li użaw il-pulizija u l-armata biex irażżnu l-protesti,

–  wara li kkunsidra d-dikjarazzjoni konġunta lokali tad-9 ta' Awwissu 2018 tad-Delegazzjoni tal-UE, il-Kapijiet tal-Missjoni tal-Istati Membri tal-UE preżenti f'Harare u l-Kapijiet tal-Missjoni tal-Awstralja, il-Kanada u l-Istati Uniti dwar l-attakki mmirati fuq l-oppożizzjoni fiż-Żimbabwe,

–  wara li kkunsidra l-konklużjonijiet tal-Kunsill tal-UE tat-22 ta' Jannar 2018 fid-dawl tat-tranżizzjoni politika li għaddejja fiż-Żimbabwe,

–  wara li kkunsidra d-Deċiżjoni tal-Kunsill (PESK) 2017/288 tal-17 ta' Frar 2017 li temenda d-Deċiżjoni 2011/101/PESK dwar miżuri restrittivi kontra ż-Żimbabwe(1),

–  wara li kkunsidra l-Karta Afrikana għad-Drittijiet tal-Bniedem u tal-Popli ta' Ġunju 1981, li ż-Żimbabwe rratifika,

–  wara li kkunsidra l-Kostituzzjoni taż-Żimbabwe,

–  wara li kkunsidra l-Ftehim ta' Cotonou,

–  wara li kkunsidra l-Artikoli 135(5) u 123(4) tar-Regoli ta' Proċedura tiegħu,

A.  billi l-poplu taż-Żimbabwe ilu jbati għal ħafna snin taħt reġim awtoritarju mmexxi mill-President Mugabe li sostna s-setgħa tiegħu permezz tal-korruzzjoni, il-vjolenza, elezzjonijiet mimlija irregolaritajiet u apparat ta' sigurtà brutali;

B.  billi fit-30 ta' Lulju 2018, iż-Żimbabwe kellu l-ewwel elezzjonijiet presidenzjali u parlamentari tiegħu wara r-riżenja ta' Robert Mugabe f'Novembru 2017; billi l-elezzjonijiet offrew lill-pajjiż l-opportunità li jtemm is-sensiela ta' elezzjonijiet kontenzjużi mmarkati mill-abbuż tad-drittijiet politiċi u tal-bniedem u minn vjolenza sponsorjata mill-istat;

C.  billi fit-3 ta' Awwissu 2018, il-Kummissjoni Elettorali taż-Żimbabwe (ZEC) iddikjarat lil Emmerson Mnangagwa bħala rebbieħ tal-elezzjoni presidenzjali b'50,8 % voti kontra l-44,3% tal-kandidat tal-oppożizzjoni Nelson Chamisa; billi r-riżultati kienu immedjatament ikkontestati mill-oppożizzjoni, li sostniet li l-elezzjonijiet kienu ġew immanipulati; billi l-Qorti Kostituzzjonali m'aċċettatx dawn l-allegazzjonijiet minħabba nuqqas ta' evidenza u l-President Mnangagwa nħatar uffiċjalment mill-ġdid għal mandat ieħor fis-26 ta' Awwissu;

D.  billi r-rapport finali tal-Missjoni ta' Osservazzjoni Elettorali tal-UE jiddikjara li ċ-ċifri ppreżentati miż-ZEC kien fihom ħafna anomaliji u ineżattezzi u qajmu biżżejjed mistoqsijiet biex ikun hemm dubju dwar l-eżattezza u l-affidabbiltà tan-numri ppreżentati;

E.  billi l-għada tal-elezzjoni, id-dewmien fit-tħabbir tar-riżultati kien diġà wassal għal bidu ta' vjolenza post elettorali li ħalliet sitt persuni mejta u ħafna oħra midruba fi protesti msejħa mill-oppożizzjoni; billi l-osservaturi internazzjonali, inkluża l-UE, ikkundannaw il-vjolenza u l-użu eċċessiv tal-forza mill-armata u mill-forzi tas-sigurtà;

F.  billi l-Kummissjoni tad-Drittijiet tal-Bniedem taż-Żimbabwe fl-10 ta' Awwissu 2018 ippubblikat dikjarazzjoni "dwar l-elezzjonijiet armonizzati tal-2018 u l-ambjent postelettorali", li tikkonferma li d-dimostranti ġew attakkati mill-forzi militari, fejn esprimiet tħassib serju dwar il-brutalità u l-imġiba vjolenti tal-pulizija u ddikjarat li nkisru d-drittijiet fundamentali tad-dimostranti; billi l-Kummissjoni talbet lill-gvern biex jistabbilixxi djalogu nazzjonali;

G.  billi meta ħa l-ġurament tal-ħatra f'Harare fis-26 ta' Awwissu 2018, il-President Emmerson Mnangagwa, wiegħed futur aħjar u kondiviż għall-poplu kollu taż-Żimbabwe, li jmur lil hinn mil-linji tal-partiti, bi gvern b'impenn sod lejn il-kostituzzjonalità, bit-tisħiħ tal-istat tad-dritt, il-prinċipju tas-separazzjoni tas-setgħat, l-indipendenza tal-ġudikatura u politiki li jattiraw kapital kemm domestiku kif ukoll globali;

H.  billi l-President Mnangagwa f'Settembru 2018, stabbilixxa kummissjoni ta' inkjesta li, f'Diċembru 2018, ikkonkludiet li l-protesti li kkawżaw ħsara estensiva lill-proprjetà u ħallew persuni midruba kienu ġew inċitati u organizzati kemm mill-forzi tas-sigurtà kif ukoll mill-Alleanza MDC, u li l-użu tal-militar kien ġustifikat u konformi mal-Kostituzzjoni; billi l-oppożizzjoni rrifjutat ir-rapport; billi l-kummissjoni appellat biex issir investigazzjoni fi ħdan il-forzi tas-sigurtà u li dawk li wettqu r-reati jitressqu quddiem il-liġi, u rrakkomandat kumpens għall-vittmi;

I.  billi t-tensjonijiet politiċi żdiedu b'mod drammatiku mill-elezzjoni 'l hawn, u qed jkomplu ħerġin rapporti ta' vjolenza li qed tpoġġi serjament f'riskju d-direzzjoni demokratika li nbdiet fil-pajjiż;

J.  billi l-falliment tal-ekonomija, in-nuqqas ta' aċċess għas-servizzi soċjali, u ż-żieda fil-prezz ta' ħafna prodotti bażiċi qed tinstiga rabja fin-nies; billi bejn l-14 u t-18 ta' Jannar 2019, iż-Żimbabwe ra żieda fil-protesti u fid-dimostrazzjonijiet matul l-hekk imsejjaħ "shutdown" nazzjonali bl-inizjattiva tal-Kungress tat-Trade Unions taż-Żimbabwe, wara żieda fil-prezz tal-fjuwil ta' 150 %; billi l-protesti kienu wkoll risposta għaż-żieda fil-faqar, l-istat fqir tal-ekonomija, u standard tal-għajxien li dejjem qed jonqos;

K.  billi quddiem dan il-moviment ta' protesta, fl-14 ta' Jannar 2019, il-gvern ikkundanna "pjan deliberat biex idgħajjef l-ordni kostituzzjonali" u assigura li hu "se jirrispondi b'mod adegwat kontra dawk li qed jikkonfoffaw biex jagħmlu sabutaġġ lill-paċi;

L.  billi l-pulizija ta' kontra l-irvellijiet irreaġixxiet bi vjolenza eċċessiva u bi ksur tad-drittijiet tal-bniedem, fosthom bl-użu ta' munizzjon attiv, arresti arbitrarji, ħtif, attakki fuq il-faċilitajiet mediċi li jittrattaw lill-vittmi tar-ripressjoni, aċċellerazzjoni tal-proċessi u proċessi tal-massa fil-konfront ta' dawk arrestati, tortura tal-persuni taħt arrest, każijiet ta' stupru u qerda ta' proprjetà privata u pubblika;

M.  billi l-Kummissjoni tad-Drittijiet tal-Bniedem maħtura mill-gvern ippubblikat rapport li juri li s-suldati u l-pulizija kienu użaw tortura sistematika;

N.  billi nqatlu aktar minn 17-il persuna u ndarbu l-mijiet; billi madwar elf ruħ ġew arrestati, inklużi tfal ta' bejn id-9 u s-16-il sena, u madwar żewġ terzi ta' dawk arrestati ġew miċħuda l-ħelsien fuq pleġġ; billi ħafna għadhom qed jinżammu illegalment u allegatament ġew imsawta u attakkati waqt li kienu f'kustodja;

O.  billi l-evidenza turi li l-armata kienet fil-biċċa l-kbira tagħha responsabbli għall-atti ta' omiċidju, stupru u serq armat; billi mijiet ta' attivisti u uffiċjali tal-oppożizzjoni għadhom qed jinħbew;

P.  billi r-rispons tal-gvern għall-protesti ġie kkundannat b'mod diffuż bħala "sproporzjonat" u "eċċessiv" min-naħa tal-osservaturi tad-drittijiet tal-bniedem u l-atturi lokali u internazzjonali, inkluża l-UE;

Q.  billi l-interruzzjoni tat-telekomunikazzjonijiet saret għodda użata mir-reġim biex iwaqqaf il-koordinament tad-dimostrazzjonijiet organizzati fuq in-netwerks soċjali; billi l-komunikazzjonijiet mobbli u l-linji fissi, kif ukoll l-internet u l-mezzi tal-midja soċjali, kienu qed jiġu bblukkati ripetutament biex jiġi evitat l-aċċess għall-informazzjoni u l-komunikazzjoni u sabiex jinħeba l-ksur enormi tad-drittijiet tal-bniedem li l-Istat kien qed iħejji biex iwettaq; billi l-Qorti Suprema taż-Żimbabwe ddikjarat li l-użu tal-Att dwar l-Interċettazzjoni tal-Komunikazzjonijiet għas-sospensjoni tal-komunikazzjonijiet online kien illegali;

R.  billi l-awtoritajiet organizzaw operazzjoni kbira ta' tiftix minn bieb sa bieb għal dimostranti, u kaxkru minn darhom dimostranti paċifiċi, difensuri tad-drittijiet tal-bniedem, attivisti politiċi, mexxejja prominenti tas-soċjetà ċivili u l-qraba tagħhom;

S.  billi pajjiżi ġirien bħall-Afrika t'Isfel saru ċentru għaż-Żimbabweni li qed jaħarbu mill-oppressjoni politika u mit-tbatija ekonomika;

T.  billi l-pulizija kontinwament abbużaw mil-liġijiet eżistenti, bħall-Ordni Pubbliku u l-Att dwar is-Sigurtà (POSA), biex jiġġustifikaw ir-repressjoni fuq il-membri tal-oppożizzjoni u l-attivisti tad-drittijiet tal-bniedem, u biex jipprojbixxu dimostrazzjonijiet legali u paċifiċi;

U.  billi r-rekord taż-Żimbabwe għal dak li jikkonċerna d-drittijiet tal-bniedem u d-demokrazija huwa wieħed mill-agħar fid-dinja; billi l-poplu Żimbabwen u d-difensuri tad-drittijiet tal-bniedem għadhom qed jissubixxu attakki, diskors ta' mibegħda, kampanji ta' malafama, atti ta' intimidazzjoni u fastidju, u kien hemm rapporti regolari ta' atti ta' tortura;

V.  billi l-President sejjaħ għal djalogu nazzjonali li beda fis-6 ta' Frar u stieden lill-partiti politiċi kollha biex jieħdu sehem, iżda l-Moviment għal Bidla Demokratika (MDC), il-partit prinċipali tal-oppożizzjoni, irrifjuta li jipparteċipa;

W.  billi ż-Żimbabwe huwa firmatarju tal-Ftehim ta' Cotonou, li l-Artikolu 96 tiegħu jistipula li r-rispett tad-drittijiet tal-bniedem u tal-libertajiet fundamentali huwa element essenzjali tal-koperazzjoni AKP-UE;

1.  Jissottolinja x-xewqa unanima tiegħu li ż-Żimbabwe jsir nazzjon paċifiku, demokratiku u prosperu li fih iċ-ċittadini kollha jiġu ttrattati tajjeb u b'mod ugwali għal dak li jikkonċerna l-liġi u fejn l-organi tal-istat jaġixxu f'isem iċ-ċittadini u mhux kontrihom;

2.  Jikkundanna bil-qawwa l-vjolenza li seħħet waqt il-protesti reċenti fiż-Żimbabwe; jemmen bis-sħiħ li l-protesti paċifiċi huma parti minn proċess demokratiku, u reazzjonijiet b'forza eċċessiva iridu jiġu evitati f'kwalunkwe ċirkostanza;

3.  Iħeġġeġ lill-President Mnangagwa biex jibqa' jżomm il-wegħdiet inizjali tiegħu, biex jaġixxi b'mod rapidu ħalli jieħu kontroll tas-sitwazzjoni u biex iqiegħed liż-Żimbabwe lura fi triq ta' rikonċiljazzjoni u rispett għad-demokrazija u l-istat tad-dritt;

4.  Iħeġġeġ lill-awtoritajiet taż-Żimbabwe jwaqqfu minnufih l-abbużi mill-forzi tas-sigurtà u jinvestigaw minnufih u b'mod imparzjali l-allegazzjonijiet kollha ta' użu eċċessiv tal-forza mill-pulizija u mill-uffiċjali tal-istat sabiex jistabbilixxu responsabbiltajiet individwali, bil-għan li jiżguraw l-obbligu ta' rendikont; ifakkar li l-kostituzzjoni tal-pajjiż tistabbilixxi korp indipendenti biex jinvestiga lmenti ta' kondotta ħażina tal-pulizija u militari, iżda li l-gvern għad irid iwaqqaf tali korp;

5.  Iħeġġeġ lill-Gvern taż-Żimbabwe jirtira b'mod urġenti l-persunal militari kollu u l-milizzja taż-żgħażagħ skjerati madwar il-pajjiż li qed jitterrorizzaw lir-residenti bi ksur ċar tal-Kostituzzjoni taż-Żimbabwe;

6.  Jemmen li l-libertà ta' għaqda, ta' assoċjazzjoni u ta' espressjoni huma komponenti essenzjali ta' kwalunkwe demokrazija; jenfasizza li d-dritt li wieħed jesprimi opinjoni b'mod mhux vjolenti jikkostitwixxi dritt kostituzzjonali għaċ-ċittadini kollha taż-Żimbabwe u jfakkar lill-awtoritajiet fl-obbligu tagħhom li jipproteġu d-dritt taċ-ċittadini kollha li jipprotestaw kontra d-deterjorament tal-kundizzjonijiet soċjali u ekonomiċi tagħhom; jistieden lill-gvern itemm l-attakki mmirati fil-konfront tal-mexxejja u l-membri tal-Kungress tat-Tradeunions taż-Żimbabwe (ZCTU);

7.  Jissottolinja r-rwol fundamentali li taqdi l-oppożizzjoni f' soċjetà demokratika;

8.  Iħeġġeġ lill-awtoritajiet taż-Żimbabwe jilliberaw minnufih u mingħajr kundizzjonijiet lill-priġunieri politiċi kollha;

9.  Jitlob lill-Gvern taż-Żimbabwe jwaqqaf immedjatament il-fastidju u l-kriminalizzazzjoni tal-atturi tas-soċjetà ċivili u jirrikonoxxi r-rwol leġittimu tad-difensuri tad-drittijiet tal-bniedem;

10.  Jitlob lill-Gvern taż-Żimbabwe jikkonforma mad-dispożizzjonijiet tad-Dikjarazzjoni tan-NU dwar id-Difensuri tad-Drittijiet tal-Bniedem u l-istrumenti internazzjonali tad-drittijiet tal-bniedem irratifikati miż-Żimbabwe;

11.  Jinsab imħasseb ħafna dwar il-ksur irrapportat tal-proċess dovut permezz ta' proċessi rapidi u proċessi tal-massa; jinsisti li l-ġudikatura għandha tirrispetta l-istat tad-dritt u tiżgura li l-indipendenza tagħha u d-dritt għal proċess ġust jiġu rispettati fiċ-ċirkostanzi kollha; jikkundanna l-arresti kollha li saru mingħajr ma tressqu akkużi;

12.  Jistieden lill-awtoritajiet taż-Żimbabwe jwettqu investigazzjoni fil-pront, bir-reqqa, imparzjali u indipendenti dwar l-allegazzjonijiet ta' ksur u abbużi tad-drittijiet tal-bniedem, inkluż l-istupri u l-vjolenza sesswali mill-forzi tas-sigurtà, u biex jittieħdu passi kontra dawk responsabbli; jitlob li l-aċċess għas-servizzi mediċi jkun offrut b'mod universali lill-vittmi ta' tali vjolenza sesswali mingħajr biża' ta' retribuzzjoni;

13.  Jikkundanna l-għeluq tal-internet li ppermetta lill-awtoritajiet jaħbu l-abbużi tad-drittijiet tal-bniedem imwettqa mill-armata u mill-forzi tas-sigurtà nazzjonali u jostakolaw rapportar u dokumentazzjoni indipendenti tal-abbużi matul it-trażżin u immedjatament wara l-elezzjoni; jenfasizza li l-aċċess għall-informazzjoni huwa dritt li għandu jiġi rrispettat mill-awtoritajiet skont l-obbligi kostituzzjonali u internazzjonali tagħhom;

14.  Jikkundanna l-użu abbużiv u restrittiv tal-POSA, u jħeġġeġ lill-awtoritajiet Żimbabweni jallinjaw il-leġiżlazzjoni mal-istandards internazzjonali għall-protezzjoni u l-promozzjoni tad-drittijiet tal-bniedem;

15.  Jesprimi tħassib partikolari dwar is-sitwazzjoni ekonomika u soċjali fiż-Żimbabwe; ifakkar li l-problemi ewlenin tal-pajjiż huma l-faqar, il-qgħad u l-malnutrizzjoni u l-ġuħ kroniċi; iqis li dawn il-problemi jistgħu jiġu solvuti biss permezz tal-implimentazzjoni ta' politiki ambizzjużi dwar l-impjieg, l-edukazzjoni, is-saħħa u l-agrikoltura;

16.  Jistieden lill-atturi politiċi kollha biex jeżerċitaw responsabilità u rażan, u b'mod partikolari biex joqogħdu lura milli jinċitaw il-vjolenza;

17.  Ifakkar lill-Gvern taż-Żimbabwe li l-appoġġ tal-Unjoni Ewropea u l-Istati Membri tagħha fil-kuntest tal-Ftehim ta' Cotonou, u kif ukoll fil-qasam tal-kummerċ, l-iżvilupp, u l-assistenza ekonomika, huwa kundizzjonali għar-rispett tal-istat tad-dritt u l-konvenzjonijiet u t-trattati internazzjonali li għalihom huwa parti;

18.  Ifakkar li l-appoġġ fit-tul jiddependi fuq riformi komprensivi aktar milli sempliċement wegħdiet; jitlob li l-impenn Ewropew maż-Żimbabwe jkun ibbażat fuq il-valuri u jkun sod fil-pożizzjoni tiegħu fil-konfront tal-awtoritajiet Żimbabweni;

19.  Iħeġġeġ lill-gvern jimplimenta immedjatament ir-rakkomandazzjonijiet dwar il-vjolenza ta' wara l-elezzjoni magħmula mill-Kummissjoni ta' Inkjesta, b'mod partikolari l-promozzjoni tat-tolleranza politika u tat-tmexxija responsabbli, u t-twaqqif ta' djalogu nazzjonali li jsir b'mod kredibbli, inklużiv, trasparenti u responsabbli;

20.  Jieħu att tar-rieda tal-gvern li jwettaq l-impenji fir-rigward tar-riformi; jenfasizza, madankollu, li dawn ir-riformi għandhom ikunu politiċi kif ukoll ekonomiċi; iħeġġeġ lill-gvern, lill-oppożizzjoni, lir-rappreżentanti tas-soċjetà ċivili u lill-mexxejja reliġjużi jimpenjaw ruħhom f'kundizzjonijiet ugwali fi djalogu nazzjonali li fih id-drittijiet tal-bniedem jiġu rispettati u mħarsa;

21.  Jistieden lill-gvern jimplimenta bis-sħiħ ir-rakkomandazzjonijiet magħmula mill-MOE tal-UE, speċjalment fir-rigward tal-istat tad-dritt u ambjent politiku inklużiv; jissottolinja l-għaxar rakkomandazzjonijiet ta' prijorità identifikati mill-MOE u stabbiliti fl-ittra tal-10 ta' Ottubru 2018 mill-Osservatur Prinċipali lill-President Mnangagwa – jiġifieri biex jinħolqu kundizzjonijiet pari għall-partiti politiċi kollha, biex jiġi żgurat qafas legali aktar ċar u koerenti; biex il-Kummissjoni Elettorali taż-Żimbabwe tissaħħaħ billi ssir tassew indipendenti u trasparenti, u b'hekk terġa' tinkiseb il-fiduċja fil-proċess elettorali; biex jiġi żgurat li t-tisħiħ tal-indipendenza tal-Kummissjoni Elettorali taż-Żimbabwe jagħmilha ħielsa mill-kontroll tal-gvern fl-approvazzjoni tar-regolamenti tagħha; u biex jinħoloq proċess elettorali aktar inklużiv;

22.  Jitlob lid-delegazzjoni tal-UE u lill-ambaxxati tal-Istati Membri tal-UE fiż-Żimbabwe biex ikomplu l-monitoraġġ mill-qrib tagħhom tal-iżviluppi fil-pajjiż u biex jużaw l-għodod xierqa kollha biex jappoġġaw id-difensuri tad-drittijiet tal-bniedem, l-organizzazzjonijiet tas-soċjetà ċivili u t-trejdjunjins, biex jippromwovu l-elementi essenzjali tal-Ftehim ta' Cotonou u biex jappoġġaw il-movimenti favur id-demokrazija;

23.  Jitlob lill-UE biex iżżid id-djalogu politiku tagħha maż-Żimbabwe dwar id-drittijiet tal-bniedem abbażi tal-Artikolu 8 tal-Ftehim ta' Cotonou;

24.  Jitlob lill-Kunsill Ewropew jirrevedi l-miżuri restrittivi tiegħu fil-konfront ta' individwi u entitajiet fiż-Żimbabwe, inklużi dawk il-miżuri li bħalissa huma sospiżi, fid-dawl tal-obbligu ta' rendikont għall-vjolenza reċenti tal-istat;

25.  Iħeġġeġ lill-komunità internazzjonali, b'mod partikolari l-Komunità għall-Iżvilupp tan-Nofsinhar tal-Afrika (SADC) u l-Unjoni Afrikana (UA), biex jagħtu aktar assistenza attiva liż-Żimbabwe biex tinstab soluzzjoni demokratika sostenibbli għall-kriżi attwali;

26.  Iħeġġeġ lill-pajjiżi ġirien biex jikkonformaw mad-dispożizzjonijiet tal-liġi internazzjonali u jipproteġu dawk li qed jaħarbu mill-vjolenza fiż-Żimbabwe bl-għoti ta' asil, b'mod partikolari fi żmien qasir;

27.  Jagħti istruzzjonijiet lill-President tiegħu biex jgħaddi din ir-riżoluzzjoni lill-Kunsill, lill-Kummissjoni, lill-Viċi President tal-Kummissjoni/Rappreżentant Għoli tal-Unjoni għall-Affarijiet Barranin u l-Politika ta' Sigurtà, lis-SEAE, lill-Gvern u l-Parlament taż-Żimbabwe, lill-gvernijiet tal-Komunità għall-Iżvilupp tan-Nofsinhar tal-Afrika u tal-Unjoni Afrikana, u lis-Segretarju Ġenerali tal-Commonwealth.

(1) ĠU L 42, 18.2.2017, p. 11.


Id-difensuri tad-drittijiet tan-nisa fl-Arabja Sawdija
PDF 153kWORD 57k
Riżoluzzjoni tal-Parlament Ewropew tal-14 ta' Frar 2019 dwar id-difensuri tad-drittijiet tan-nisa fl-Arabja Sawdija (2019/2564(RSP))
P8_TA-PROV(2019)0117RC-B8-0111/2019

Il-Parlament Ewropew,

–  wara li kkunsidra r-riżoluzzjonijiet preċedenti tiegħu dwar l-Arabja Sawdija, b'mod partikolari dik tal-11 ta' Marzu 2014 dwar l-Arabja Sawdija, ir-relazzjonijiet tagħha mal-UE u r-rwol tagħha fil-Lvant Nofsani u fl-Afrika ta' Fuq(1), dik tat-12 ta' Frar 2015 dwar il-każ ta' Raif Badawi, l-Arabja Sawdija(2), dik tat-8 ta' Ottubru 2015 dwar il-każ ta' Ali Mohammed al-Nimr(3), dik tal-31 ta' Mejju 2018 dwar is-sitwazzjoni tad-difensuri tad-drittijiet tan-nisa fl-Arabja Sawdija(4) u dik tal-25 ta' Ottubru 2018 dwar il-qtil tal-ġurnalist Jamal Khashoggi fil-konsulat Sawdi f'Istanbul(5),

–  wara li kkunsidra d-dikjarazzjonijiet tad-29 ta' Mejju 2018 tal-Kelliem għall-Kummissarju Għoli tan-NU għad-Drittijiet tal-Bniedem dwar l-arresti reċenti fl-Arabja Sawdija u tal-31 ta' Lulju 2018 dwar id-detenzjonijiet arbitrarji ta' difensuri u attivisti tad-drittijiet tal-bniedem fl-Arabja Sawdija, inklużi attivisti tad-drittijiet tan-nisa,

–  wara li kkunsidra d-dikjarazzjoni tat-12 ta' Ottubru 2018 ta' diversi Rapporteurs Speċjali tan-NU li fiha jappellaw għall-ħelsien immedjat tad-difensuri kollha tad-drittijiet tan-nisa,

–  wara li kkunsidra r-rapport tal-Uffiċċju tal-Kummissarju Għoli tan-NU għad-Drittijiet tal-Bniedem (OHCHR) ta' Diċembru 2017,

–  wara li kkunsidra s-sħubija tal-Arabja Sawdija fil-Kunsill tad-Drittijiet tal-Bniedem tan-NU u fil-Kummissjoni tan-NU dwar l-Istatus tan-Nisa (CSW), kif ukoll is-sħubija tagħha fil-Kunsill Eżekuttiv tas-CSW sa minn Jannar 2019,

–  wara li kkunsidra d-diskors tal-Kummissarju Christos Stylianides, f'isem il-Viċi President tal-Kummissjoni / Rappreżentant Għoli tal-Unjoni għall-Affarijiet Barranin u l-Politika ta' Sigurtà (VP/RGħ), fid-dibattitu tal-4 ta' Lulju 2017 fil-Parlament Ewropew dwar l-elezzjoni tal-Arabja Sawdija bħala membru tas-CSW,

–  wara li kkunsidra d-diskors tal-ftuħ tal-VP/RGħ fil-5 laqgħa ministerjali UE-Lega tal-Istati Għarab li jgħid: "u ppermettuli ngħid li l-kooperazzjoni bejn l-Ewropa u d-dinja Għarbija qatt ma kienet daqshekk importanti u, fil-fehma tiegħi, qatt ma kienet daqshekk meħtieġa",

–  wara li kkunsidra l-Konvenzjoni tan-NU dwar l-Eliminazzjoni ta' Kull Forma ta' Diskriminazzjoni Kontra n-Nisa (CEDAW),

–  wara li kkunsidra l-osservazzjonijiet konklużivi tad-9 ta' Marzu 2018 tal-Kumitat dwar l-Eliminazzjoni ta' Kull Forma ta' Diskriminazzjoni Kontra n-Nisa rigward it-tielet u r-raba' rapporti perjodiċi dwar l-Arabja Sawdija, ippreżentati flimkien,

–  wara li kkunsidra r-rapport tad-Detention Review Panel dwar l-attivisti nisa detenuti fl-Arabja Sawdija,

–  wara li kkunsidra l-abbozz ta' liġi kontra l-fastidju approvat mill-Kunsill Shura tal-Arabja Sawdija fit-28 ta' Mejju 2018,

–  wara li kkunsidra l-Eżami Perjodiku Universali (EPU) tal-Arabja Sawdija ta' Novembru 2018,

–  wara li kkunsidra l-Indiċi Dinji tal-Libertà tal-Istampa tal-2018 ta' Reporters Mingħajr Fruntieri li jikklassifika lis-Sawdi Arabja fil-169 post minn total ta' 180 pajjiż,

–  wara li kkunsidra l-Patt Internazzjonali dwar id-Drittijiet Ċivili u Politiċi (ICCPR) tal-1966,

–  wara li kkunsidra l-Patt Internazzjonali dwar id-Drittijiet Ekonomiċi, Soċjali u Kulturali (ICESCR) tal-1966,

–  wara li kkunsidra d-Dikjarazzjoni Universali tad-Drittijiet tal-Bniedem tal-1948,

–  wara li kkunsidra l-Linji Gwida tal-UE dwar id-Difensuri tad-Drittijiet tal-Bniedem,

–  wara li kkunsidra l-għoti tal-Premju Sakharov għal-Libertà tal-Ħsieb u tal-Espressjoni lill-blogger Sawdi Raif Badawi fl-2015,

–  wara li kkunsidra l-Artikoli 135(5) u 123(4) tar-Regoli ta' Proċedura tiegħu,

A.  billi l-attivisti li ġew arrestati mill-awtoritajiet Sawdin għall-attiviżmu tagħhom fil-qasam tad-drittijiet tan-nisa għadhom detenuti mingħajr akkuża; billi l-attivisti jinkludu lil Loujain al-Hathloul, Aziza al-Yousef, Eman al-Nafjan, Nouf Abdulaziz, Mayaa al-Zahrani, Samar Badawi, Nassima al-Sada, Shadan al-Anezi, Abir Namankani, Amal al-Harbi u Hatoon al-Fassi, li lkoll huma attivisti tad-drittijiet tan-nisa, kif ukoll sostenituri rġiel tal-moviment, inkluż Mohammed al-Rabea; billi dawn l-attivisti huma magħrufa għall-kampanja tagħhom kontra l-projbizzjoni fuq is-sewqan imposta fuq in-nisa u għall-appoġġ tagħhom għat-tneħħija tas-sistema ta' tutela mill-irġiel; billi dawn ġew arrestati qabel it-tneħħija tal-projbizzjoni fuq is-sewqan imposta fuq in-nisa, prevista għall-24 ta' Ġunju 2018; billi, skont ma ġie rrapportat, uħud minnhom se jiġu riferuti għal proċess quddiem il-Qorti Kriminali Speċjalizzata li oriġinarjament ġiet stabbilita biex tissottoponi għal proċess lil detenuti miżmuma b'rabta ma' reati ta' terroriżmu;

B.  billi d-difensura tad-drittijiet tal-bniedem Israa al-Ghomgham, mir-reġjun ta' Qatif, għadha qed tiffaċċja detenzjoni arbitrarja; billi l-piena tal-mewt li ġiet imposta fuqha dan l-aħħar ġiet irtirata, iżda xorta għadha soġġetta għal akkużi mhux speċifikati kontriha; billi hemm tħassib dwar il-benesseri fiżiku u mentali tas-Sa al-Ghomgham;

C.  billi r-rapporti jsostnu li l-interrogaturi Sawdin ittorturaw, immaltrattaw u abbużaw sesswalment tal-anqas tlieta mill-attivisti nisa detenuti f'Mejju 2018; billi l-familjari tal-attivisti nisa, bħall-ġenituri ta' Loujain al-Hathloul, huma soġġetti għal projbizzjonijiet fuq l-ivvjaġġar;

D.  billi l-Ministeru tal-Midja tal-Arabja Sawdija ċaħad l-allegazzjonijiet ta' tortura fil-konfront tad-detenuti fir-Renju u qieshom bħala rapporti infondati;

E.  billi l-attivista Loujain al-Hathloul ilha detenuta sa minn Marzu 2018 wara li attendiet sessjoni ta' eżami tas-sitwazzjoni fl-Arabja Sawdija tal-Kumitat tan-NU dwar l-Eliminazzjoni tad-Diskriminazzjoni Kontra n-Nisa; billi hija tqiegħdet f'iżolament bejn Mejju u Settembru 2018, perjodu li matulu l-ġenituri tagħha rrapportaw li ġiet ittorturata;

F.  billi delegazzjoni mill-Kummissjoni tad-Drittijiet tal-Bniedem tal-Arabja Sawdija żaret lil Loujain al-Hathloul wara l-pubblikazzjoni tar-rapporti dwar it-tortura li għaddiet minnha; billi tali delegazzjoni ma setgħetx tiggarantixxi l-protezzjoni tagħha; billi sussegwentement prosekutur pubbliku mar iżurha biex jiġbor ix-xhieda tagħha;

G.  billi Loujain al-Hathloul ġiet innominata għall-Premju Nobel għall-Paċi tal-2019;

H.  billi l-Arabja Sawdija għad għandha wħud mill-aktar restrizzjonijiet ibsin imposti fuq in-nisa, minkejja r-riformi governattivi li saru dan l-aħħar biex jissaħħu d-drittijiet tan-nisa fis-settur tal-impjiegi; billi s-sistema politika u soċjali Sawdija għadha diskriminatorja u lin-nisa fil-verità tittrattahom bħala ċittadini tat-tieni klassi, billi ma tippermetti l-ebda libertà ta' reliġjon u ta' twemmin, billi tiddiskrimina serjament kontra l-ħafna ħaddiema barranin fil-pajjiż u billi trażżan severament kwalunkwe vuċi dissidenti;

I.  billi l-Arabja Sawdija għandha sensiela ta' liġijiet diskriminatorji, b'mod partikolari d-dispożizzjonijiet ġuridiċi marbuta mal-istatus personali, is-sitwazzjoni tal-ħaddiema migranti nisa, il-Kodiċi tal-Istatus Ċivili, il-Kodiċi tax-Xogħol, l-Att dwar in-Nazzjonalità u s-sistema ta' tutela mill-irġiel, li abbażi tagħha t-tgawdija min-nisa tal-biċċa l-kbira ta' drittijiethom fil-qafas tas-CEDAW hija soġġetta għall-awtorizzazzjoni minn tutur raġel;

J.  billi, taħt is-sistema ta' tutela mill-irġiel, in-nisa Sawdin huma mċaħħda saħansitra mill-aktar kontroll bażiku fuq ħajjithom; billi l-liġijiet diskriminatorji relatati maż-żwieġ u d-divorzju għadhom fis-seħħ u billi l-liġi tesiġi min-nisa li jiksbu l-permess ta' tutur raġel biex jinkitbu fl-edukazzjoni għolja, ifittxu impjieg, jivvjaġġaw jew jiżżewġu; billi n-nisa Sawdin li huma miżżewġin irġiel barranin, għall-kuntrarju tal-kontropartijiet irġiel tagħhom, ma jistgħux jgħaddu ċ-ċittadinanza tagħhom lil uliedhom jew lil żwieġhom;

K.  billi r-riżerva ġenerali tal-Arabja Sawdija fil-konfront tas-CEDAW, skont il-Kumitat dwar l-Eliminazzjoni tad-Diskriminazzjoni Kontra n-Nisa, hija inkompatibbli mas-suġġett u l-iskop tal-Konvenzjoni u mhijiex permessa skont l-Artikolu 28 tagħha;

L.  billi, minn mindu l-Prinċep Eredi Mohammed bin Salman Al Saud tela' fil-poter f'Ġunju 2017, ħafna difensuri tad-drittijiet tal-bniedem, attivisti u kritiċi li fissru l-opinjonijiet tagħhom fl-apert ġew detenuti arbitrarjament jew ġew ikkundannati inġustament għal perjodi twal ta' priġunerija sempliċement talli eżerċitaw id-dritt tagħhom għal-libertà tal-espressjoni;

M.  billi l-aġenda ta' riforma "Vision 2030", li għandha l-għan li ġġib magħha t-trasformazzjoni ekonomika u soċjali tal-pajjiż, inkluż permezz tal-awtonomizzazzjoni tan-nisa, kellha tkun opportunità reali għan-nisa Sawdin biex jiżguraw l-emanċipazzjoni ġuridika tagħhom, li hija assolutament kruċjali għat-tgawdija sħiħa ta' drittijiethom fil-qafas tas-CEDAW; billi, madankollu, il-mewġa reċenti ta' arresti u ta' allegata tortura tal-attivisti tad-drittijiet tan-nisa tmur kontra dan l-għan u għandha mnejn tfixkel l-aġenda ta' riforma; billi d-digriet "Vision 2030" huwa nieqes minn qafas ġuridiku xieraq;

N.  billi l-libertà tal-espressjoni u l-libertà tal-istampa u tal-midja, kemm online kif ukoll offline, huma prekundizzjonijiet kruċjali u katalizzaturi għad-demokratizzazzjoni u għar-riforma u huma kontrolli essenzjali fuq il-poter;

O.  billi l-Arabja Sawdija għandha waħda mill-ogħla rati ta' eżekuzzjonijiet fid-dinja; billi, bejn l-2014 u l-2017, in-numru medju ta' eżekuzzjonijiet fis-sena kien mill-anqas 126; billi l-awtoritajiet jimponu l-piena tal-mewt għal reati mhux vjolenti, bħall-kuntrabandu tad-droga, it-tradiment u l-adulterju; billi reati bħall-apostasija, li skont id-dritt internazzjonali dwar id-drittijiet tal-bniedem ma għandhomx jiġu kriminalizzati, irriżultaw ukoll fl-applikazzjoni tal-piena tal-mewt;

P.  billi l-valur tal-Indiċi tal-Iżvilupp tal-Bniedem tan-NU għall-Arabja Sawdija għall-2018 huwa ta' 0,853, u għalhekk hija kklassifikata fid-39 post minn total ta' 188 pajjiż u territorju; billi l-Arabja Sawdija għandha valur tal-Indiċi tal-Inugwaljanza bejn is-Sessi tan-NU ta' 0,234, u għalhekk hija kklassifikata fid-39 post minn total ta' 189 pajjiż fl-indiċi tal-2017; billi l-pajjiż għandu Indiċi għall-Iżvilupp tas-Sessi tan-NU ta' 0,877 (ikklassifikat fid-39 post fid-dinja);

1.  Jikkundanna bil-qawwa d-detenzjoni tad-difensuri nisa tad-drittijiet tal-bniedem li għamlu kampanja biex titneħħa l-projbizzjoni fuq is-sewqan, kif ukoll id-difensuri kollha paċifiċi tad-drittijiet tal-bniedem, il-ġurnalisti, l-avukati u l-attivisti, u jesprimi x-xokk tiegħu għar-rapporti kredibbli ta' tortura sistematika fil-konfront ta' diversi minnhom, inkluża Loujain al-Hathloul;

2.  Jistieden lill-awtoritajiet Sawdin biex jeħilsu minnufih u mingħajr kundizzjonijiet lil dawn id-difensuri tad-drittijiet tan-nisa u lid-difensuri kollha tad-drittijiet tal-bniedem, l-avukati, il-ġurnalisti u priġunieri oħra minħabba t-twemmin tagħhom li ġew detenuti u kkundannati sempliċement talli eżerċitaw id-dritt tagħhom għal-libertà tal-espressjoni u għall-ħidma paċifika tagħhom favur id-drittijiet tal-bniedem, u biex jippermettu lil osservaturi internazzjonali indipendenti jiltaqgħu mad-difensuri nisa tad-drittijiet tal-bniedem li huma detenuti;

3.  Iħeġġeġ lill-awtoritajiet Sawdin jiffaċilitaw l-aċċess ta' tobba indipendenti għad-detenuti; jenfasizza li t-trattament tad-detenuti kollha, inklużi d-difensuri tad-drittijiet tal-bniedem, waqt li jkunu detenuti, irid ikun konformi mal-kundizzjonijiet stabbiliti fil-Korp tal-Prinċipji għall-Protezzjoni tal-Persuni Kollha taħt Kwalunkwe Forma ta' Detenzjoni jew Priġunerija adottat permezz tar-Riżoluzzjoni 43/173 tal-Assemblea Ġenerali tan-NU tad-9 ta' Diċembru 1988;

4.  Jinsisti li l-osservaturi indipendenti għandhom jinkludi osservaturi mid-Delegazzjoni tal-UE għall-Arabja Sawdija jew mill-istituzzjonijiet tal-UE, kif ukoll detenturi ta' mandat tan-NU rigward id-drittijiet tal-bniedem, bħar-Rapporteur Speċjali dwar it-Tortura u Trattament jew Pieni Krudili, Inumani jew Degradanti Oħra, jew NGOs internazzjonali;

5.  Jinsisti li l-awtoritajiet Sawdin itemmu l-forom kollha ta' fastidju, anke fil-livell ġudizzjarju, fil-konfront ta' Loujain al-Hathloul, Aziza al-Yousef, Eman al-Nafjan, Nouf Abdulaziz, Mayaa al-Zahrani, Samar Badawi, Nassima al-Sada, Shadan al-Anezi, Abir Namankani, Amal al-Harbi, Hatoon al-Fassi, Israa Al-Ghomgham, Mohammed al-Rabea u d-difensuri l-oħra kollha tad-drittijiet tal-bniedem fil-pajjiż, sabiex ikunu jistgħu jagħmlu xogħolhom mingħajr xkiel mhux ġustifikat jew biża' ta' rappreżalji fil-konfront tagħhom u tal-familji tagħhom;

6.  Jikkundanna r-repressjoni u t-tortura li qed iseħħu bħalissa fil-konfront tad-difensuri tad-drittijiet tal-bniedem, inklużi d-difensuri tad-drittijiet tan-nisa, fl-Arabja Sawdija, li jdgħajfu l-kredibbiltà tal-proċess ta' riforma fil-pajjiż; jiddenunzja d-diskriminazzjoni sistemika kontinwa fil-konfront tan-nisa u l-bniet fl-Arabja Sawdija;

7.  Iħeġġeġ lill-Arabja Sawdija tiggarantixxi pubblikament is-sikurezza tal-attivisti detenuti kollha, tippermetti lin-nisa detenuti aċċess għall-avukati u l-membri tal-familja, tipprovdi evidenza tal-benesseri tagħhom, u teħles lil dawk li qed jinżammu l-ħabs sempliċement talli tkellmu b'mod paċifiku favur riforma;

8.  Ifaħħar u jappoġġja lid-difensuri Sawdin tad-drittijiet tan-nisa li qed jippruvaw jiksbu trattament ekwu u ġust fis-soċjetà tagħhom, u lil dawk li ddefendew id-drittijiet tal-bniedem minkejja d-diffikultajiet li jridu jħabbtu wiċċhom magħhom;

9.  Huwa mħasseb ferm dwar il-prevalenza ta' vjolenza sessista fl-Arabja Sawdija, li fil-biċċa l-kbira tagħha għadha mhijiex rappurtata u dokumentata biżżejjed, u li ġiet iġġustifikata b'raġunijiet retrogradi bħall-ħtieġa li n-nisa jiġu dixxiplinati taħt it-tutela tal-irġiel; iħeġġeġ lill-awtoritajiet Sawdin jadottaw leġiżlazzjoni komprensiva biex jiddefinixxu u jikkriminalizzaw b'mod speċifiku l-forom kollha ta' vjolenza sessista fil-konfront tan-nisa, b'mod partikolari l-mutilazzjoni ġenitali femminili, l-istupru, inkluż l-istupru fiż-żwieġ, l-attakki sesswali u l-fastidju sesswali, u jneħħu l-ostakli kollha li n-nisa jħabbtu wiċċhom magħhom fl-aċċess tagħhom għall-ġustizzja; jesprimi inkwiet kbir dwar ir-rapporti ta' prassi prevalenti ta' żwieġ tat-tfal;

10.  Jiddeplora l-eżistenza tas-sistema ta' tutela mill-irġiel, li għadha tipprevedi l-awtorizzazzjoni ta' tutur raġel f'numru ta' oqsma, inklużi l-vjaġġi internazzjonali, l-aċċess għas-servizzi tal-kura tas-saħħa, l-għażla tar-residenza, iż-żwieġ, it-tressiq ta' lmenti fis-sistema ġudizzjarja u t-tluq minn ċentri ta' akkoljenza tal-istat għan-nisa abbużati u t-tluq miċ-ċentri ta' detenzjoni; jissottolinja li din is-sistema hija riflessjoni tas-sistema patrijarkali b'għeruq b'saħħithom li tiddomina fil-pajjiż; iħeġġeġ lill-Gvern Sawdi jabolixxi minnufih is-sistema ta' tutela mill-irġiel u jħassar liġijiet oħra li jiddiskriminaw kontra n-nisa u l-bniet;

11.  Jinnota l-adozzjoni reċenti ta' liġi li taħtha n-nisa Sawdin jistgħu jiġu nnotifikati permezz ta' messaġġ bil-mobile jekk il-konjuġi tagħhom jiddeċiedi li jiddivorzja, u dan biex jiġu protetti mill-fatt li ż-żwieġ tagħhom jista' jintemm mingħajr ma jkunu jafu; jenfasizza li din il-liġi ma tagħmel xejn biex tindirizza l-fatt li n-nisa Sawdin jistgħu jieħdu d-divorzju biss f'każijiet limitati ferm, bħal bil-kunsens tal-żewġhom jew jekk żewġhom ikun immaltrattahom;

12.  Jesprimi tħassib dwar is-servizzi web tal-gvern li permezz tagħhom it-tuturi rġiel jistgħu jsegwu l-movimenti tan-nisa, jispeċifikaw meta u kif jistgħu jaqsmu l-fruntieri Sawdin, u jirċievu aġġornamenti bl-SMS kważi f'ħin reali meta jivvjaġġaw;

13.  Jilqa' t-tneħħija tal-projbizzjoni tas-sewqan għan-nisa fir-Renju bħala parti mill-aġenda "Vision 2030";

14.  Jistieden lill-awtoritajiet Sawdin jirrevedu l-Liġi dwar l-Assoċjazzjonijiet u l-Fondazzjonijiet ta' Diċembru 2015 sabiex jippermettu lill-attivisti nisa jorganizzaw ruħhom u jaħdmu b'mod liberu u indipendenti mingħajr indħil indebitu min-naħa tal-awtoritajiet; iħeġġeġ ukoll ir-reviżjoni tal-Liġi Kontra t-Terroriżmu, tal-Liġi Kontra l-Kriminalità Ċibernetika u tal-Liġi dwar l-Istampa u l-Pubblikazzjonijiet, li jintużaw ripetutament biex jinbdew proċeduri kriminali kontra difensuri tad-drittijiet tal-bniedem, kif ukoll tad-dispożizzjonijiet preżenti fis-sistema ġuridika, inkluż f'oqsma bħall-wirt;

15.  Jistieden lill-awtoritajiet Sawdin jirratifikaw l-ICCPR, ineħħu r-riżervi li għandhom għas-CEDAW u jirratifikaw l-Protokoll Fakultattiv għas-CEDAW, sabiex in-nisa Sawdin ikunu jistgħu jgawdu d-drittijiet minquxa fil-Konvenzjoni, u jtemmu ż-żwieġ tat-tfal, iż-żwieġ furzat u l-kodiċi tal-ilbies obbligatorju għan-nisa; iħeġġeġ lill-Arabja Sawdija toħroġ stedina permanenti biex il-Proċeduri Speċjali kollha tal-Kunsill tad-Drittijiet tal-Bniedem tan-NU jkunu jistgħu jżuru l-pajjiż;

16.  Jenfasizza li l-eżerċizzju tad-drittijiet għal-libertà tal-espressjoni u tal-assemblea u l-assoċjazzjoni paċifika huwa protett mid-dritt internazzjonali dwar id-drittijiet tal-bniedem; jistieden lill-awtoritajiet Sawdin jippermettu stampa u media indipendenti u jiżguraw il-libertà tal-espressjoni online u offline, kif ukoll il-libertà ta' assemblea paċifika u ta' assoċjazzjoni għall-abitanti kollha tal-Arabja Sawdija; iħeġġeġ lill-awtoritajiet Sawdin ineħħu r-restrizzjonijiet fuq id-difensuri tad-drittijiet tal-bniedem, li jipprojbuhom milli jitkellmu fil-media soċjali u lill-media internazzjonali;

17.  Jistieden lill-awtoritajiet Sawdin jintroduċu moratorju immedjat fuq l-użu tal-piena tal-mewt bħala pass lejn l-abolizzjoni tagħha; jappella għal rieżami tas-sentenzi tal-mewt kollha biex jiġi żgurat li l-proċessi li ppreċedewhom kienu konformi mal-istandards internazzjonali;

18.  Jirrakkomanda li tintbagħat delegazzjoni ad hoc mis-Sottokumitat għad-Drittijiet tal-Bniedem (DROI) u mill-Kumitat għad-Drittijiet tan-Nisa u l-Ugwaljanza bejn is-Sessi (FEMM) qabel tmiem il-mandat kurrenti fl-Arabja Sawdija sabiex iżżur lin-nisa li qegħdin il-ħabs u biex isiru l-laqgħat meħtieġa mal-awtoritajiet Sawdin;

19.  Jieħu nota tad-djalogu bejn l-UE u l-Arabja Sawdija u jħeġġeġ it-tkomplija tiegħu;

20.  Jiddispjaċih dwar id-dikjarazzjonijiet ineffiċjenti tas-Servizz Ewropew għall-Azzjoni Esterna (SEAE) u tal-Istati Membri dwar il-każijiet tad-difensuri nisa tad-drittijiet tal-bniedem li ilhom detenuti minn Mejju tal-2018;

21.  Jistieden lill-VP/RGħ, lis-SEAE u lill-Istati Membri jqajmu l-każijiet ta' Loujain al-Hathloul, Eman al-Nafjan, Aziza al-Yousef, Samar Badawi, Nassima al-Sada u tad-difensuri nisa l-oħra kollha tad-drittijiet tal-bniedem fid-djalogi tagħhom mal-awtoritajiet Sawdin, u jitolbu l-ħelsien tagħhom; jinsisti li, sakemm jinħelsu, membri tal-korp diplomatiku tal-UE għandhom jistiednu lill-awtoritajiet Sawdin biex jiggarantixxu s-sikurezza tagħhom u jwettqu investigazzjonijiet sħaħ dwar ir-rapporti ta' tortura;

22.  Jitlob lill-Kummissjoni u lill-Parlament jeżaminaw in-nuqqas ta' elenkar tal-Arabja Sawdija fir-reġistru tat-trasparenza tal-UE;

23.  Jistieden lill-VP/RGħ, lis-SEAE u lill-Istati Membri jqajmu l-każijiet ta' Israa al-Ghomgham, żewġha Mousa al-Hashim u l-erba' koakkużati Ahmed al-Matrood, Ali Ouwaisher, Khalid al-Ghanim u Mujtaba al-Muzain fid-djalogi tagħhom mal-awtoritajiet Sawdin, u jitolbu l-ħelsien tagħhom; barra minn hekk, jitlob li jitqajjem il-każ ta' Sheikh Salman al-Awda u li jintalab il-ħelsien tiegħu;

24.  Jistieden lill-VP/RGħ, lis-SEAE u lill-Istati Membri jistabbilixxu pożizzjoni unifikata biex jiżguraw li s-servizzi diplomatiċi Ewropej fl-Arabja Sawdija jużaw b'mod sistematiku l-mekkaniżmi previsti fil-Linji gwida tal-UE dwar id-Difensuri tad-Drittijiet tal-Bniedem, inklużi d-dikjarazzjonijiet pubbliċi, d-démarches diplomatiċi, il-monitoraġġ tal-proċessi u taż-żjarat il-ħabs, b'rabta mad-difensuri Sawdin tad-drittijiet tan-nisa li ilhom detenuti minn Mejju tal-2018;

25.  Jitlob li titressaq riżoluzzjoni tal-Parlament Ewropew dwar is-sitwazzjoni tad-difensuri tad-drittijiet tal-bniedem fl-Arabja Sawdija fis-sessjoni li jmiss tal-Kunsill tad-Drittijiet tal-Bniedem tan-NU; jitlob lill-UE biex, fil-Kunsill tad-Drittijiet tal-Bniedem li jmiss u fil-Kummissjoni dwar l-Istatus tan-Nisa, tqajjem il-kwistjoni tas-sħubija tal-istati b'rekords dubjużi rigward id-drittijiet tal-bniedem, anke fir-rigward tar-rispett għad-drittijiet tan-nisa u l-ugwaljanza bejn is-sessi; jitlob lill-UE biex, fil-Kunsill tad-Drittijiet tal-Bniedem tan-NU, tipproponi l-ħatra ta' Rapporteur Speċjali dwar id-Drittijiet tal-Bniedem fl-Arabja Sawdija;

26.  Jistieden, għal darb'oħra, lill-awtoritajiet Sawdin iwaqqfu s-swat ulterjuri ta' Raif Badawi, u jeħilsuh minnufih u mingħajr kundizzjonijiet; jinsisti li r-rappreżentanti għoljin kollha tal-UE, b'mod partikolari l-VP/RGħ u l-Kummissarji kollha, iqajmu b'mod sistematiku l-każ ta' Raif Badawi fil-kuntatti tagħhom mal-kontropartijiet Sawdin tagħhom, u jitolbu li jiltaqgħu miegħu matul iż-żjarat tagħhom fil-pajjiż; jimpenja ruħu li jżid l-isforzi tiegħu b'appoġġ għall-ħelsien tiegħu; jistieden lill-President iżur Riyadh sabiex iqajjem il-każ tar-rebbieħa tal-Premju Sakharov direttament mal-awtoritajiet;

27.  Jistieden lill-VP/RGħ, lis-SEAE u lill-Istati Membri jiżguraw l-implimentazzjoni sħiħa tal-Linji Gwida tal-UE dwar id-Difensuri tad-Drittijiet tal-Bniedem, u jestendu l-protezzjoni u l-appoġġ tagħhom għad-difensuri tad-drittijiet tal-bniedem, b'mod partikolari d-difensuri nisa tad-drittijiet tal-bniedem; jistieden lill-VP/RGħ tirrapporta dwar is-sitwazzjoni kurrenti tal-kooperazzjoni militari u tas-sigurtà bejn l-Istati Membri u r-reġim Sawdi;

28.  Itenni l-appell tiegħu lill-Kunsill biex jilħaq pożizzjoni komuni sabiex jimponi, fil-livell tal-UE, embargo fuq l-armi fil-konfront tal-Arabja Sawdija, u biex jirrispetta l-Pożizzjoni Komuni 2008/944/PESK(6); jappella għal embargo fuq l-esportazzjoni ta' sistemi ta' sorveljanza u oġġetti oħra ta' użu dupliċi li jistgħu jintużaw fl-Arabja Sawdija għall-finijiet ta' repressjoni taċ-ċittadini tagħha, inklużi d-difensuri nisa tad-drittijiet tal-bniedem; huwa preokkupat dwar l-użu ta' dawn l-armi u ta' teknoloġija ta' sorveljanza ċibernetika mill-awtoritajiet tal-Arabja Sawdija; ifakkar lill-Istati Membri li t-tkomplija tal-ftehimiet tagħhom dwar l-armi mal-Arabja Sawdija tmur kontra l-pożizzjoni komuni tal-UE dwar l-esportazzjonijiet ta' armi; jitlob lis-SEAE jipproponi, u lill-Kunsill jadotta, l-użu ta' miżuri restrittivi fil-konfront tal-Arabja Sawdija b'reazzjoni għall-ksur tad-drittijiet tal-bniedem, inklużi l-iffriżar tal-assi u l-projbizzjonijiet tal-viżi;

29.  Iħeġġeġ lill-VP/RGħ, lis-SEAE u lill-Istati Membri jkomplu jinvolvu ruħhom fi djalogu mal-Arabja Sawdija dwar id-drittijiet tal-bniedem, il-libertajiet fundamentali u r-rwol inkwetanti tal-pajjiż fir-reġjun; jesprimi d-disponibbiltà tiegħu li jkollu djalogu kostruttiv u miftuħ mal-awtoritajiet Sawdin, inklużi d-deputati parlamentari, dwar l-implimentazzjoni tal-impenji internazzjonali tagħhom favur id-drittijiet tal-bniedem; jappella għal skambju ta' għarfien espert dwar il-ġustizzja u kwistjonijiet ġuridiċi sabiex tissaħħaħ il-protezzjoni tad-drittijiet tal-individwi fl-Arabja Sawdija;

30.  Jagħti istruzzjonijiet lill-President tiegħu biex jgħaddi din ir-riżoluzzjoni lill-Kunsill, lill-Viċi President tal-Kummissjoni / Rappreżentant Għoli tal-Unjoni għall-Affarijiet Barranin u l-Politika ta' Sigurtà, lis-Servizz Ewropew għall-Azzjoni Esterna, lis-Segretarju Ġenerali tan-NU, lill-Kummissarju Għoli tan-NU għad-Drittijiet tal-Bniedem, lill-Kummissjoni dwar l-Istatus tan-Nisa, lill-Kunsill tad-Drittijiet tal-Bniedem tan-NU, lill-Maestà Tiegħu r-Re Salman bin Abdulaziz Al Saud u lill-Prinċep Eredi Mohammad bin Salman Al Saud, lill-Gvern tar-Renju tal-Arabja Sawdija u lis-Segretarju Ġenerali taċ-Ċentru għad-Djalogu Nazzjonali tar-Renju tal-Arabja Sawdija.

(1) ĠU C 378, 9.11.2017, p 64.
(2) ĠU C 310, 25.8.2016, p 29.
(3) ĠU C 349, 17.10.2017, p. 34.
(4) Testi adottati, P8_TA(2018)0232.
(5) Testi adottati, P8_TA(2018)0434.
(6) Pożizzjoni Komuni tal-Kunsill 2008/944/PESK tat-8 ta' Diċembru 2008 li tiddefinixxi regoli komuni li jirregolaw il-kontroll ta' esportazzjonijiet ta' teknoloġija u tagħmir militari (ĠU L 335, 13.12.2008, p. 99).


Mekkaniżmu sabiex jiġu solvuti ostakli legali u amministrattivi f'kuntest transfruntier ***I
PDF 265kWORD 65k
Riżoluzzjoni leġiżlattiva tal-Parlament Ewropew tal-14 ta' Frar 2019 dwar il-proposta għal regolament tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill dwar mekkaniżmu sabiex jiġu solvuti ostakli legali u amministrattivi f'kuntest transfruntier (COM(2018)0373 – C8-0228/2018 – 2018/0198(COD))
P8_TA(2019)0118A8-0414/2018

Dan it-test għadu qed jiġi pproċessat għall-pubblikazzjoni fil-lingwa tiegħek. Il-verżjoni PDF jew Word hi diġà disponibbli billi tikklikkja fuq l-ikona n-naħa tal-lemin fuq.


Abbozz ta’ Ftehim dwar il-Kooperazzjoni bejn Eurojust u l-Georgia *
PDF 130kWORD 42k
Riżoluzzjoni leġiżlattiva tal-Parlament Ewropew tal-14 ta' Frar 2019 dwar l-abbozz ta' deċiżjoni ta' implimentazzjoni tal-Kunsill li tapprova l-konklużjoni mill-Eurojust tal-Ftehim dwar il-Kooperazzjoni bejn Eurojust u l-Georgia (13483/2018 – C8-0484/2018 – 2018/0813(CNS))
P8_TA-PROV(2019)0119A8-0065/2019

(Konsultazzjoni)

Il-Parlament Ewropew,

–  wara li kkunsidra l-abbozz tal-Kunsill (13483/2018),

–  wara li kkunsidra l-Artikolu 39(1) tat-Trattat dwar l-Unjoni Ewropea, kif emendat mit-Trattat ta' Amsterdam, u l-Artikolu 9 tal-Protokoll Nru 36 dwar id-Dispożizzjonijiet Transitorji, li b'mod konformi magħhom il-Parlament ġie kkonsultat mill-Kunsill (C8-0484/2018),

–  wara li kkunsidra d-Deċiżjoni tal-Kunsill 2002/187/ĠAI tat-28 ta' Frar 2002 li tistabbilixxi l-Eurojust bil-għan li tiġi msaħħa l-ġlieda kontra l-kriminalità serja(1), u b'mod partikolari l-Artikolu 26a(2) tagħha,

–  wara li kkunsidra l-Artikolu 78c tar-Regoli ta' Proċedura tiegħu,

–  wara li kkunsidra r-rapport tal-Kumitat għal-Libertajiet Ċivili, il-Ġustizzja u l-Intern u l-opinjoni tal-Kumitat għall-Affarijiet Legali (A8-0065/2019),

1.  Japprova l-abbozz tal-Kunsill;

2.  Jistieden lill-Kunsill jinfurmah jekk ikollu l-ħsieb li jitbiegħed mit-test approvat mill-Parlament;

3.  Jitlob lill-Kunsill jerġa' jikkonsultah jekk ikollu l-ħsieb li jemenda t-test approvat mill-Parlament b'mod sustanzjali;

4.  Jagħti istruzzjonijiet lill-President tiegħu biex jgħaddi l-pożizzjoni tal-Parlament, lill-Kunsill u lill-Kummissjoni.

(1) ĠU L 63, 6.3.2002, p. 1.


Valutazzjoni tat-teknoloġija tas-saħħa ***I
PDF 446kWORD 120k
Riżoluzzjoni leġiżlattiva tal-Parlament Ewropew tal-14 ta' Frar 2019 dwar il-proposta għal regolament tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill dwar il-valutazzjoni tat-teknoloġija tas-saħħa u li jemenda d-Direttiva 2011/24/UE (COM(2018)0051 – C8-0024/2018 – 2018/0018(COD))
P8_TA(2019)0120A8-0289/2018

Dan it-test għadu qed jiġi pproċessat għall-pubblikazzjoni fil-lingwa tiegħek. Il-verżjoni PDF jew Word hi diġà disponibbli billi tikklikkja fuq l-ikona n-naħa tal-lemin fuq.


L-istabbiliment ta' qafas għall-iskrinjar tal-investimenti diretti barranin fl-Unjoni Ewropea ***I
PDF 266kWORD 83k
Riżoluzzjoni
Test konsolidat
Riżoluzzjoni leġiżlattiva tal-Parlament Ewropew tal-14 ta' Frar 2019 dwar il-proposta għal regolament tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill li jistabbilixxi qafas għall-iskrinjar tal-investimenti diretti barranin fl-Unjoni Ewropea (COM(2017)0487 – C8-0309/2017 – 2017/0224(COD))
P8_TA-PROV(2019)0121A8-0198/2018

(Proċedura leġiżlattiva ordinarja: l-ewwel qari)

Il-Parlament Ewropew,

–  wara li kkunsidra l-proposta tal-Kummissjoni lill-Parlament Ewropew u lill-Kunsill (COM(2017)0487),

–  wara li kkunsidra l-Artikolu 294(2) u l-Artikolu 207(2) tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea, skont liema artikoli l-Kummissjoni ppreżentat il-proposta lill-Parlament (C8-0309/2017),

–  wara li kkunsidra l-Artikolu 294(3) tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea,

–  wara li kkunsidra l-opinjoni tal-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew tad-19 ta' April 2018(1),

–  wara li kkunsidra l-opinjoni tal-Kumitat tar-Reġjuni tat-23 ta’ Marzu 2018(2),

–  wara li kkunsidra l-ftehim proviżorju approvat mill-kumitat responsabbli fis-sens tal-Artikolu 69f(4) tar-Regoli ta' Proċedura tiegħu u l-impenn meħud mir-rappreżentant tal-Kunsill, permezz tal-ittra tal-5 ta' Diċembru 2018, li japprova l-pożizzjoni tal-Parlament, skont l-Artikolu 294(4) tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea,

–  wara li kkunsidra l-Artikolu 59 tar-Regoli ta' Proċedura tiegħu,

–  wara li kkunsidra r-rapport tal-Kumitat għall-Baġits u l-opinjonijiet tal-Kumitat għall-Kummerċ Internazzjonali u l-opinjonijiet tal-Kumitat għall-Industrija, ir-Riċerka u l-Enerġija u l-Kumitat għall-Affarijiet Ekonomiċi u Monetarji (A8-0198/2018),

1.  Jadotta l-pożizzjoni fl-ewwel qari li tidher hawn taħt;

2.  Jieħu nota tad-dikjarazzjoni mill-Kummissjoni annessa ma' din ir-riżoluzzjoni, li se tiġi ppubblikata fis-serje L tal-Ġurnal Uffiċjali ta' l-Unjoni Ewropea flimkien ma' l-att leġislattiv finali;

3.  Jitlob lill-Kummissjoni biex terġa' tirreferi l-kwistjoni lill-Parlament jekk tibdel il-proposta tagħha, temendaha b'mod sustanzjali jew ikollha l-ħsieb li temendaha b'mod sustanzjali;

4.  Jagħti istruzzjonijiet lill-President tiegħu biex jgħaddi l-pożizzjoni tal-Parlament lill-Kunsill u lill-Kummissjoni kif ukoll lill-parlamenti nazzjonali.

Pożizzjoni tal-Parlament Ewropew adottata fl-ewwel qari fl-14 ta' Frar 2019 bil-ħsieb tal-adozzjoni tar-Regolament (UE) 2019/... tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill li jemenda r-Regolament (UE) 2019/… tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill li jistabbilixxi qafas għall-iskrinjar tal-investimenti diretti barranin fl-Unjoni

P8_TC1-COD(2017)0224


IL-PARLAMENT EWROPEW U L-KUNSILL TAL-UNJONI EWROPEA,

Wara li kkunsidraw it-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea, u b’mod partikolari l-Artikolu 207(2) tiegħu,

Wara li kkunsidraw il-proposta mill-Kummissjoni Ewropea,

Wara li l-abbozz tal-att leġislattiv intbagħat lill-parlamenti nazzjonali,

Wara li kkunsidraw l-opinjoni tal-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew(3),

Wara li kkunsidraw l-opinjoni tal-Kumitat tar-Reġjuni(4),

Filwaqt li jaġixxu f'konformità mal-proċedura leġislattiva ordinarja(5),

Billi:

(1)  L-investiment dirett barrani jikkontribwixxi għat-tkabbir ekonomiku tal-Unjoni▌ billi jtejjeb il-kompetittività tagħha, joħloq l-impjiegi u l-ekonomiji ta' skala, iġib il-kapital, it-teknoloġiji, l-innovazzjoni, l-għarfien espert, u billi jiftaħ swieq ġodda għall-esportazzjonijiet tal-Unjoni. Jappoġġa l-objettivi tal- ▌Pjan ta' Investiment għall-Ewropa u jikkontribwixxi għal proġetti u programmi oħra tal-Unjoni.

(2)  L-Artikolu 3(5) tat-Trattat dwar l-Unjoni Ewropea (TUE) jispeċifika li l-Unjoni, fir-relazzjonijiet tagħha mal-bqija tad-dinja, għandha ssostni u tippromwovi l-valuri u l-interessi tagħha u tikkontribwixxi għall-protezzjoni taċ-ċittadini tagħha. Barra minn hekk, ▌l-Unjoni u l-Istati Membri għandhom ambjent ta' investiment miftuħ, li huwa minqux fit-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea (TFUE) u inkorporat fl-impenji internazzjonali tal-Unjoni u l-Istati Membri tagħha fir-rigward tal-investiment dirett barrani.

(3)  Skont l-impenji internazzjonali mwettqa fl-Organizzazzjoni Dinjija tal-Kummerċ (WTO), fl-Organizzazzjoni għall-Kooperazzjoni u l-Iżvilupp Ekonomiċi u fil-ftehimiet kummerċjali u ta' investiment konklużi ma' pajjiżi terzi, huwa possibbli għall-Unjoni u l-Istati Membri li ▌jadottaw miżuri restrittivi relatati mal-investiment dirett barrani għal raġunijiet ta' sigurtà jew ordni pubbliku, soġġett għal ċerti rekwiżiti. Il-qafas stabbilit minn dan ir-Regolament jirrelata mal-investiment dirett minn barra fl-Unjoni. L-investiment 'il barra u l-aċċess għal swieq ta' pajjiżi terzi huma ttrattati taħt strumenti oħra tal-politika dwar il-kummerċ u l-investiment.

(4)  Dan ir-Regolament huwa mingħajr preġudizzju għad-dritt tal-Istati Membri li jidderogaw mill-moviment liberu tal-kapital kif previst fil-punt (b) tal-Artikolu 65(1) TFUE. Diversi Stati Membri daħħlu fis-seħħ miżuri li taħthom jistgħu jirrestrinġu ▌tali moviment ▌għar-raġunijiet ta' politika pubblika jew sigurtà pubblika. Dawk il-miżuri jirriflettu l-objettivi u t-tħassib tal-Istati Membri fir-rigward tal-investiment dirett barrani, u jistgħu jirriżultaw f'għadd ta' mekkaniżmi li jkunu differenti f'termini ta' ambitu u proċedura. L-Istati Membri li jridu jdaħħlu fis-seħħ tali mekkaniżmi fil-futur jistgħu jieħdu kont tal-funzjonament, l-esperjenzi u l-aħjar prattiki tal-mekkaniżmi eżistenti.

(5)  Bħalissa ma hemm l-ebda qafas komprensiv fil-livell tal-Unjoni▌ għall-iskrinjar ta' investimenti diretti barranin għar-raġunijiet ta' sigurtà jew ordni pubbliku, filwaqt li s-sħab kummerċjali maġġuri tal-Unjoni diġà żviluppaw tali oqfsa.

(6)  L-investiment dirett barrani jaqa' fil-qasam tal-politika kummerċjali komuni. F'konformità mal-punt (e) tal-Artikolu 3(1) ▌TFUE, l-▌Unjoni għandha kompetenza esklużiva fir-rigward tal-politika kummerċjali komuni.

(7)  Huwa importanti li tingħata ċertezza legali lill-mekkaniżmi ta' skrinjar tal-Istati Membri għar-raġunijiet ta' sigurtà u ordni pubbliku, u ▌li jiġu żgurati ▌koordinazzjoni u kooperazzjoni madwar l-Unjoni ▌għall-iskrinjar tal-investimenti diretti barranin ▌li x'aktarx jaffettwa s-sigurtà u l-ordni pubbliku. Dak il-qafas komuni huwa mingħajr preġudizzju għar-responsabbiltà esklużiva tal-Istati Membri għas-salvagwardja ▌tas-sigurtà nazzjonali tagħhom , kif previst fl-Artikolu 4(2) TUE. Huwa wkoll mingħajr preġudizzju għall-protezzjoni tal-interessi essenzjali tas-sigurtà tagħhom f'konformità mal-Artikolu 346 TFUE.

(8)  Jenħtieġ li l-qafas għall-iskrinjar ta' investimenti diretti barranin u għall-kooperazzjoni jipprovdi ▌ lill-Istati Membri u lill-Kummissjoni bil-mezzi biex jindirizzaw ir-riskji għas-sigurtà jew l-ordni pubbliku b'mod komprensiv, u biex jadattaw għal ċirkostanzi li qed jinbidlu, filwaqt li jżommu l-flessibbiltà meħtieġa biex l-Istati Membri jiskrinjaw l-investimenti diretti barranin għar-raġunijiet ta' sigurtà u ordni pubbliku filwaqt li jieħdu kont tas-sitwazzjonijiet individwali u ▌ l-ispeċifiċitajiet nazzjonali tagħhom.

Id-deċiżjoni dwar jekk jiġix stabbilit mekkaniżmu ta' skrinjar jew li jiġi skrinjat investiment dirett barranin partikolari tibqa' r-responsabbiltà esklużiva tal-Istat Membru kkonċernat.

(9)  Jenħtieġ li tiġi koperta minn dan ir-Regolament firxa wiesgħa ta' investimenti li jistabbilixxu jew iżommu rabtiet dejjiema u diretti bejn investituri minn pajjiżi terzi inklużi entitajiet tal-Istat, u impriżi li jwettqu attività ekonomika fi Stat Membru. Dan, madankollu, ma għandux ikopri investimenti ta' portafoll.

(10)  Jenħtieġ li l-Istati Membri li għandhom stabbilit mekkaniżmu ta’ skrinjar jipprovdu▌ għall-miżuri meħtieġa, f'konformità mad-dritt tal-Unjoni, biex jipprevjenu l-evażjoni mill-mekkaniżmi ta' skrinjar u d-deċiżjonijiet ta' skrinjar tagħhom. Jenħtieġ li dan ikopri investimenti minn ġewwa l-Unjoni permezz ta' arranġamenti artifiċjali li ma jirriflettux ir-realtà ekonomika u jevadu l-mekkaniżmi ta' skrinjar u d-deċiżjonijiet ta' skrinjar, fejn l-investitur fl-aħħar mill-aħħar ikun il-proprjetà ta', jew ikkontrollat minn, persuna fiżika jew impriża ta' pajjiż terz. Dan huwa mingħajr preġudizzju għal-libertà ta' stabbiliment u l-moviment liberu tal-kapital minquxa fit-TFUE.

(11)  Jenħtieġ li jkun possibbli għall-Istati Membri li jivvalutaw ir-riskji għas-sigurtà jew l-ordni pubbliku li jirriżultaw minn bidliet sinifikanti għall-istruttura ta' sjieda jew il-karatteristiċi ewlenin ta' investitur barrani.

(12)   Sabiex l-Istati Membri u l-Kummissjoni jiġu ggwidati fl-applikazzjoni ta' ▌dan ir-Regolament, huwa adatt li tingħata lista ta' fatturi li jistgħu jitqiesu meta ▌jiġi determinat jekk investiment dirett barrani ▌x'aktarx jaffettwa s-sigurtà jew l-ordni pubbliku. ▌Dik il-lista wkoll ittejjeb it-trasparenza ▌tal-mekkaniżmi ta' skrinjar tal-Istati Membri għall-investituri li jqisu li jagħmlu jew li jkunu għamlu investimenti diretti barranin fl-Unjoni. Jenħtieġ li ▌l-lista ta' fatturi li jistgħu jaffettwaw is-sigurtà jew l-ordni pubbliku tibqa' waħda mhux eżawrjenti.

(13)  Biex jiddeterminaw jekk investiment dirett barrani jistax jaffettwa s-sigurtà jew l-ordni pubbliku, jenħtieġ li jkun possibbli għall-Istati Membri u l-Kummissjoni li jqisu l-fatturi rilevanti kollha, inklużi l-effetti fuq l-infrastruttura essenzjali, it-teknoloġiji, inklużi t-teknoloġiji abilitanti essenzjali, u inputs li huma essenzjali għas-sigurtà jew għaż-żamma tal-ordni pubbliku, u t-tfixkil, in-nuqqas, it-telf jew il-qerda tagħhom li jkollhom impatt sinifikanti fi Stat Membru jew fl-Unjoni. F'dak ir-rigward, jenħtieġ li jkun ukoll possibbli għall-Istati Membri u l-Kummissjoni li jieħdu kont tal-kuntest u ċ-ċirkostanzi tal-investiment dirett barrani, b'mod partikolari jekk investitur barrani jkunx ikkontrollat direttament jew indirettament,pereżempju permezz ta' finanzjament sinifikanti, inklużi sussidji, ▌mill-gvern ta' pajjiż terz jew ikunx qed iwettaq proġetti jew programmi barra l-pajjiż immexxija mill-Istat.

(14)   L-Istati Membri jew il-Kummissjoni, kif adatt, jistgħu jqisu informazzjoni rilevanti riċevuta minn operaturi ekonomiċi, organizzazzjonijiet tas-soċjetà ċivili, jew sħab soċjali bħal trade unions, relattivament għal investiment dirett barrani li x'aktarx jaffettwa s-sigurtà jew l-ordni pubbliku.

(15)  Huwa adatt li jiġu stabbiliti l-elementi essenzjali tal-qafas għall-iskrinjar ta' investimenti diretti barranin minn Stat Membru biex l-investituri, il-Kummissjoni u Stati Membri oħra jkunu jistgħu jifhmu kif x'aktarx jiġu skrinjati tali investimenti. ▌Dawk l-elementi jenħtieġ li mill-inqas jinkludu ▌skedi ta' żmien għall-iskrinjar u l-possibbiltà għal investituri barranin li jkollhom ▌rikors kontra deċiżjonijiet ta' skrinjar.▌Ir-regoli u l-proċeduri relatati ma' mekkaniżmi ta' skrinjar jenħtieġ li jkunu trasparenti ▌u jenħtieġ li ma jiddiskriminawx▌ bejn pajjiżi terzi.

(16)  Jenħtieġ li jiġi stabbilit mekkaniżmu li jippermetti li Stati Membri jikkooperaw u jassistu lil xulxin fejn investiment dirett barrani fi Stat Membru wieħed ikun jista' jaffettwa s-sigurtà jew l-ordni pubbliku fi Stati Membri oħra. Jenħtieġ li jkun possibbli għall-Istati Membri li▌jipprovdu kummenti lil Stat Membru li fih ikun ippjanat jew tlesta ▌tali investiment, irrispettivament minn jekk ▌dak l-Istat Membru għandux stabbilit mekkaniżmu ta' skrinjar, jew jekk tali investiment huwiex jiġi skrinjat.It-talbiet għal informazzjoni, tweġibiet u kummenti tal-Istati Membri jenħtieġ li jintbagħtu wkoll lill-Kummissjoni. Jenħtieġ li jkun possibbli għall-Kummissjoni ▌, fejn adatt, li toħroġ opinjoni fis-sens tal-Artikolu 288 TFUE lill-Istat Membru li fih ikun ippjanat jew tlesta l-investiment. ▌Jenħtieġ li jkun ukoll possibbli għal Stat Membru li jitolb li l-Kummissjoni toħroġ opinjoni jew li Stati Membri oħrajn jagħtu kummenti dwar investiment dirett barrani li jsir fit-territorju tiegħu.

(17)   Meta Stat Membru jirċievi kummenti minn Stati Membri oħrajn jew opinjoni mill-Kummissjoni, jenħtieġ li jqis kif dovut tali kummenti jew opinjoni permezz ta', fejn adatt, miżuri disponibbli taħt il-liġi nazzjonali tiegħu, jew fit-tfassil ta' politika aktar ġenerali tiegħu, skont id-dmir tiegħu ta' kooperazzjoni sinċiera stabbilit fl-Artikolu 4(3) TUE.

Id-deċiżjoni finali relattivament għal kwalunkwe investiment dirett barrani li jkun qed jiġi skrinjat jew kwalunkwe miżura li tittieħed relattivament għal investiment dirett barrani li mhuwiex qed jiġi skrinjat tibqa' r-responsabbiltà esklużiva tal-Istat Membru fejn ikun ippjanat jew tlesta l-investiment dirett barrani.

(18)   Il-mekkaniżmu ta' kooperazzjoni jenħtieġ li jintuża biss għall-fini ta' protezzjoni tas-sigurtà jew l-ordni pubbliku. Għal dik ir-raġuni, l-Istati Membri jenħtieġ li jiġġustifikaw debitament kwalunkwe talba għal informazzjoni dwar investiment dirett barrani speċifiku fi Stat Membru ieħor, kif ukoll kwalunkwe kumment li huma jistgħu jindirizzaw lil dak l-Istat Membru. L-istess rekwiżiti jenħtieġ li japplikaw meta l-Kummissjoni titlob informazzjoni dwar investiment dirett barrani partikolari jew toħroġ opinjoni lil Stat Membru. Il-konformità ma' dawk ir-rekwiżiti hija importanti wkoll f'sitwazzjonijiet fejn investitur ta' Stat Membru jikkompeti ma' investituri ta' pajjiżi terzi għat-twettiq ta' investiment fi Stat Membru ieħor bħal xi akkwist ta' assi.

(19)  Barra minn hekk, jenħtieġ li jkun possibbli għall-Kummissjoni li ▌tagħti opinjoni fis-sens tal-Artikolu 288 TFUE fir-rigward ta' investimenti diretti barranin li x'aktarx jaffettwaw proġetti u programmi ta' interess għall-Unjoni għar-raġunijiet ta' sigurtà jew ordni pubbliku. Dan iservi ta' għodda għall-Kummissjoni biex tipproteġi proġetti u programmi li jservu l-Unjoni kollha kemm hi u jirrappreżenta kontribut importanti għat-tkabbir ekonomiku, għall-impjiegi u għall-kompetittività tagħha. Jenħtieġ li dan jinkludi b'mod partikolari proġetti u programmi li jinvolvu finanzjament sostanzjali ▌ tal-Unjoni jew stabbiliti mid-▌dritt tal-Unjoni fir-rigward ta' infrastruttura essenzjali, teknoloġiji essenzjali jew inputs essenzjali. ▌Dawk il-proġetti jew programmi ta' interess għall-Unjoni ▌jenħtieġ li jkunu elenkati f'dan ir-Regolament. Jenħtieġ li opinjoni li tintbagħat lil Stat Membru tiġi wkoll ikkomunikata simultanjament lill-Istati Membri l-oħra. ▌

L-Istat Membru jenħtieġ li jieħu kont bir-reqqa tal-opinjoni riċevuta mill-Kummissjoni permezz ta', fejn adatt, miżuri disponibbli taħt il-liġi nazzjonali tiegħu, jew fit-tfassil ta' politika aktar ġenerali tiegħu, u jagħti spjegazzjoni lill-Kummissjoni jekk ma jsegwix dik l-opinjoni, skont id-dmir tiegħu ta' kooperazzjoni sinċiera taħt l-Artikolu 4(3) TUE. Id-deċiżjoni finali relattivament għal kwalunkwe investiment dirett barrani li jkun qed jiġi skrinjat jew kwalunkwe miżura li tittieħed relattivament għal investiment dirett barrani li mhuwiex qed jiġi skrinjat tibqa' r-responsabbiltà esklużiva tal-Istat Membru fejn ikun ippjanat jew tlesta l-investiment dirett barrani.

(20)   ▌Sabiex jittieħed kont tal-iżviluppi relatati ma' proġetti u programmi ta' interess għall-Unjoni, is-setgħa li tadotta atti f'konformità mal-Artikolu 290 TFUE jenħtieġ li tiġi delegata lill-Kummissjoni biex tiġi emendata l-lista ta' proġetti u programmi ta' interess għall-Unjoni li tinsab fl-Anness għal dan ir-Regolament. Huwa partikolarment importanti li l-Kummissjoni twettaq konsultazzjonijiet adatti matul il-ħidma preparatorja tagħha, inkluż fil-livell ta' esperti, u li dawk il-konsultazzjonijiet jitwettqu f'konformità mal-prinċipji stabbiliti fil-Ftehim Interistituzzjonali tat-13 ta' April 2016 dwar it-Tfassil Aħjar tal-Liġijiet(6). B'mod partikolari, biex tiġi żgurata parteċipazzjoni ugwali fit-tħejjija ta' atti delegati, il-Parlament Ewropew u l-Kunsill jirċievu d-dokumenti kollha fl-istess ħin li jirċevuhom l-esperti tal-Istati Membri, u l-esperti tagħhom b'mod sistematiku jkollhom aċċess għal-laqgħat tal-gruppi ta' esperti tal-Kummissjoni li jittrattaw it-tħejjija ta' atti delegati.

(21)  Sabiex tingħata aktar ċertezza għall-investituri, l-Istati Membri jenħtieġ li jkollhom il-possibbiltà li jagħmlu kummenti u l-Kummissjoni jenħtieġ li jkollha l-possibbiltà li toħroġ opinjoni relattivament għal investimenti li tlestew li mhumiex qed jiġu skrinjati għal perijodu limitat għal 15-il xahar wara t-tlestija tal-investiment dirett barrani. Il-mekkaniżmu ta' kooperazzjoni jenħtieġ li ma japplikax għal investimenti diretti barranin li tlestew qabel … [id-data ta' dħul fis-seħħ ta' dan ir-Regolament].

(22)   L-Istati Membri jenħtieġ li jinnotifikaw il-mekkaniżmi ta' skrinjar tagħhom u kwalunkwe emenda tagħhom lill-Kummissjoni, u jenħtieġ li jirrappurtaw dwar l-applikazzjoni tal-mekkaniżmi ta' skrinjar tagħhom fuq bażi▌annwali , inkluż dwar deċiżjonijiet li jippermettu jew jipprojbixxu investimenti diretti barranin jew jagħmlu l-investimenti diretti barranin soġġetti għal kondizzjonijiet jew miżuri ta' mitigazzjoni u d-deċiżjonijiet dwar investimenti diretti barranin li x'aktarx jaffettwaw proġetti jew programmi ta' interess għall-Unjoni. ▌L-Istati Membri kollha ▌jenħtieġ li ▌jirrappurtaw dwar l-investimenti diretti barranin li saru fit-territorju tagħhom, abbażi tal-informazzjoni disponibbli għalihom. Sabiex jittejbu l-kwalità u l-komparabbiltà ta' informazzjoni mogħtija mill-Istati Membri kif ukoll biex tiġi faċilitata l-konformità mal-obbligi ta' notifika u rappurtar, il-Kummissjoni jenħtieġ li tipprovdi formoli standardizzati, filwaqt li tqis, fost l-oħrajn, formoli rilevanti applikati għall-fini ta' rappurtar lill-Eurostat, fejn adatt.

(23)   ▌Sabiex tiġi żgurata l-effikaċja tal-mekkaniżmu ta' kooperazzjoni, huwa importanti wkoll li jiġi żgurat livell minimu ta' informazzjoni u koordinazzjoni fir-rigward ta' investimenti diretti barranin li jaqgħu fil-kamp ta' applikazzjoni ta' dan ir-Regolament fl-Istati Membri kollha. Dik l-informazzjoni jenħtieġ li ssir disponibbli mill-Istati Membri għal ▌investimenti diretti barranin li jkunu qed jiġu skrinjat kif ukoll, fuq talba, għal investiment dirett barrani ieħor▌. L-informazzjoni rilevanti jenħtieġ li tinkludi aspetti▌ bħall-istruttura ta' sjieda tal-investitur barrani u l-finanzjament tal-investiment ippjanat jew li tlesta, inkluża, meta disponibbli, informazzjoni dwar sussidji mogħtija minn pajjiżi terzi. L-Istati Membri jenħtieġ li jfittxu jagħtu informazzjoni preċiża, komprensiva u affidabbli.

(24)   Fuq talba minn Stat Membru fejn ikun ippjanat jew tlesta investiment dirett barrani, l-investitur barrani jew l-impriża kkonċernata jenħtieġ li jagħtu l-informazzjoni mitluba. F'ċirkostanzi eċċezzjonali, meta, minkejja l-aqwa sforzi tiegħu, Stat Membru ma jkunx jista' jikseb tali informazzjoni, jenħtieġ li jinnotifika lill-Istati Membri kkonċernati jew lill-Kummissjoni mingħajr dewmien. F'tali każ, jenħtieġ li jkun possibbli li kwalunkwe kumment maħruġ minn Stat Membru ieħor jew kwalunkwe opinjoni maħruġa mill-Kummissjoni fil-qafas tal-mekkaniżmu ta' kooperazzjoni jkunu abbażi tal-informazzjoni disponibbli għalihom.

(25)   Meta jagħmlu disponibbli l-informazzjoni mitluba, l-Istati Membri għandhom ikunu konformi mad-dritt tal-Unjoni u mal-liġi nazzjonali li tikkonforma mad-dritt tal-Unjoni.

(26)   Il-komunikazzjoni u l-kooperazzjoni fil-livell tal-Istat Membru u tal-Unjoni jenħtieġ li jissaħħu billi jiġi stabbilit punt ta' kuntatt,▌ għall-▌implimentazzjoni ta' dan ir-Regolament, f'kull Stat Membru u fil-Kummissjoni.

(27)   Il-punti ta' kuntatt stabbiliti mill-Istati Membri u mill-Kummissjoni jenħtieġ li jiġu stabbiliti b'mod adatt fl-amministrazzjoni rispettiva, u jenħtieġ li jkollhom il-persunal kwalifikat u s-setgħat meħtieġa biex iwettqu l-funzjonijiet tagħhom taħt il-mekkaniżmu ta' koordinazzjoni u biex jiżguraw it-trattament tajjeb ta' informazzjoni kunfidenzjali.

(28)   L-iżvilupp u l-implimentazzjoni ta' politiki komprensivi u effettivi jenħtieġ li jiġu appoġġati mill-grupp ta' esperti tal-Kummissjoni dwar l-iskrinjar ta' investimenti diretti barranin fl-Unjoni Ewropea, stabbilit permezz tad-Deċiżjoni tal-Kummissjoni tad-29 ta' Novembru 2017(7), magħmul minn rappreżentanti tal-Istati Membri. Dak il-grupp jenħtieġ li jiddiskuti, b'mod partikolari, kwistjonijiet relatati mal-iskrinjar ta' investimenti diretti barranin, jikkondividi l-aħjar prattiki u t-tagħlimiet meħuda u jiskambja fehmiet dwar xejriet u kwistjonijiet ta' tħassib komuni relatati mal-investimenti diretti barranin. Jenħtieġ li l-Kummissjoni tikkunsidra titlob il-parir tal-grupp dwar kwistjonijiet sistemiċi relatati mal-implimentazzjoni ta' dan ir-Regolament. Il-Kummissjoni jenħtieġ li tikkonsulta lill-grupp ta' esperti dwar abbozzi ta' atti delegati f'konformità mal-prinċipji stabbiliti fil-Ftehim Interistituzzjonali tat-13 ta' April 2016 dwar it-Tfassil Aħjar tal-Liġijiet.

(29)   L-Istati Membri u l-Kummissjoni jenħtieġ li jiġu inkoraġġuti jikkooperaw mal-awtoritajiet responsabbli ta' pajjiżi terzi li huma tal-istess fehma dwar kwistjonijiet relatati mal-iskrinjar ta' investimenti diretti barranin li x'aktarx jaffettwaw is-sigurtà jew l-ordni pubbliku. Tali kooperazzjoni amministrattiva jenħtieġ li jkollha l-għan li ssaħħaħ l-effikaċja tal-qafas għall-iskrinjar ta' investimenti diretti barranin mill-Istati Membri u l-kooperazzjoni bejn l-Istati Membri u l-Kummissjoni skont dan ir-Regolament. Jenħtieġ li jkun ukoll possibbli għall-Kummissjoni li timmonitorja l-iżviluppi fir-rigward tal-mekkaniżmi ta' skrinjar f'pajjiżi terzi.

(30)  L-Istati Membri u l-Kummissjoni jenħtieġ li jieħdu l-miżuri meħtieġa kollha biex jiżguraw il-protezzjoni ta' informazzjoni kunfidenzjali f'konformità ma', b'mod partikolari, id-Deċiżjoni tal-Kummissjoni (UE, Euratom) 2015/443(8), id-Deċiżjoni tal-Kummissjoni (UE, Euratom) 2015/444(9) u l-Ftehim bejn l-Istati Membri tal-Unjoni Ewropea, imlaqqgħin fil-Kunsill, dwar il-protezzjoni ta' informazzjoni klassifikata skambjata fl-interessi tal-Unjoni Ewropea(10). Dan jinkludi, b'mod partikolari, l-obbligu li ma jkunx hemm tnaqqis fil-grad jew id-deklassifikazzjoni ta' informazzjoni klassifikata mingħajr il-kunsens bil-miktub minn qabel tal-oriġinatur(11). Kwalunkwe informazzjoni sensittiva li mhijiex klassifikata jew informazzjoni li tingħata fuq bażi kunfidenzjali jenħtieġ li tiġi ttrattata bħala tali mill-awtoritajiet.

(31)   Kwalunkwe pproċessar ta' data personali skont dan ir-Regolament jenħtieġ li jkun f'konformità mar-regoli applikabbli dwar il-protezzjoni ta' data personali. L-ipproċessar ta' data personali mill-punti ta' kuntatt u entitajiet oħra fl-Istati Membri jenħtieġ li jsir f'konformità mar-Regolament (UE) 2016/679 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill(12). L-ipproċessar ta' data personali mill-Kummissjoni jenħtieġ li jsir f'konformità mar-Regolament (UE) 2018/1725 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill(13).

(32)   Abbażi ta', fost l-oħrajn, ir-rapporti annwali ppreżentati mill-Istati Membri kollha, u bir-rispett dovut għan-natura kunfidenzjali ta' ċerta informazzjoni inkluża f'dawk ir-rapporti, il-Kummissjoni jenħtieġ li tfassal rapport annwali dwar l-implimentazzjoni ta' dan ir-Regolament u tippreżentah lill-Parlament Ewropew u lill-Kunsill. Għal aktar trasparenza, ir-rapport jenħtieġ li jsir pubbliku.

(33)   Il-Parlament Ewropew jenħtieġ li jkollu l-possibbiltà li jistieden lill-Kummissjoni għal laqgħa tal-kumitat tiegħu li jkun reponsabbli biex jippreżenta u jispjega kwistjonijiet sistemiċi relatati mal-implimentazzjoni ta' dan ir-Regolament.

(34)   ▌Sa … [tliet snin wara d-data tal-applikazzjoni ta' dan ir-Regolament] u kull ħames snin wara dan, il-Kummissjoni jenħtieġ li ▌tevalwa l-funzjonament u l-effikaċja ta' dan ir-Regolament u tippreżenta rapport lill-Parlament Ewropew u lill-Kunsill. Dak ir-rapport jenħtieġ li jinkludi valutazzjoni ta' jekk dan ir-Regolament jeħtieġ emenda jew le. Fejn ir-rapport jipproponi l-emendar ta' dan ir-Regolament, huwa jista' jiġi akkumpanjat minn proposta leġislattiva.

(35)  L-implimentazzjoni ta' dan ir-Regolament mill-Unjoni u l-Istati Membri jenħtieġ li tkun f'konformità mar-rekwiżiti rilevanti għall-impożizzjoni ta' miżuri restrittivi ▌għal raġunijiet ta' sigurtà ▌u ordni pubbliku ▌fil-ftehimiet tad-WTO, inkluż, b'mod partikolari, l-Artikolu XIV(a) u l-Artikolu XIV bis tal-Ftehim Ġenerali dwar il-Kummerċ fis-Servizzi(14) (GATS)▌. Jenħtieġ li din tkun f'konformità wkoll mad-dritt tal-Unjoni u tkun konsistenti mal-impenji meħuda taħt ftehimiet kummerċjali u ta' investiment oħra ▌ li għalihom ikunu Partijiet l-Unjoni jew l-Istati Membri u arranġamenti kummerċjali u ta' investiment li għalihom ikunu aderenti l-Unjoni jew l-Istati Membri.

(36)  Meta investiment dirett barrani jikkostitwixxi konċentrazzjoni li taqa' fil-kamp ta' applikazzjoni tar-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 139/2004(15), jenħtieġ li l-applikazzjoni ta' dan ir-Regolament tkun mingħajr preġudizzju għall-applikazzjoni tal-Artikolu 21(4) tar-Regolament (KE) Nru 139/2004. Jenħtieġ li dan ir-Regolament u l-Artikolu 21(4) tar-Regolament (KE) Nru 139/2004 jiġu applikati b'mod konsistenti. Sa fejn il-kamp ta' applikazzjoni rispettiv ta' dawk iż-żewġ Regolamenti jikkoinċidi, jenħtieġ li r-raġunijiet għall-iskrinjar stabbiliti fl-Artikolu 1 ta' dan ir-Regolament u l-kunċett ta' interessi leġittimi fis-sens tat-tielet paragrafu tal-Artikolu 21(4) tar-Regolament (KE) Nru 139/2004 jiġu interpretati b'mod koerenti, mingħajr preġudizzju għall-valutazzjoni tal-kompatibbiltà tal-miżuri nazzjonali li għandhom l-għan li jipproteġu dawk l-interessi bil-prinċipji ġenerali u dispożizzjonijiet oħra tad-dritt tal-Unjoni.

(37)   Dan ir-Regolament ma jaffettwax ir-regoli tal-Unjoni għall-valutazzjoni prudenzjali ta' akkwisti ta' ishma kwalifikanti fis-settur finanzjarju, li hija proċedura distinta b'objettiv speċifiku(16).

(38)   Dan ir-Regolament huwa konsistenti ma' proċeduri oħrajn ta' notifika u ta' skrinjar stabbiliti fid-dritt tal-Unjoni settorjali, u mingħajr preġudizzju għalihom,

ADOTTAW DAN IR-REGOLAMENT:

Artikolu 1

Suġġett u kamp ta' applikazzjoni

1.  Dan ir-Regolament jistabbilixxi qafas għall-iskrinjar mill-Istati Membri ▌ta' investimenti diretti barranin fl-Unjoni għar-raġunijiet ta' sigurtà jew ordni pubbliku ▌u għal mekkaniżmu għall-kooperazzjoni bejn l-Istati Membri, u bejn l-Istati Membri u l-Kummissjoni, fir-rigward ta' investimenti diretti barranin li x'aktarx jaffettwaw is-sigurtà jew l-ordni pubbliku. Huwa jinkludi l-possibbiltà għall-Kummissjoni li toħroġ opinjonijiet dwar tali investimenti.

2.  Dan ir-Regolament huwa mingħajr preġudizzju għall-fatt li kull Stat Membru għandu responsabbiltà esklużiva għas- sigurtà nazzjonali tiegħu, kif previst fl-Artikolu 4(2) TUE, u għad-dritt ta' kull Stat Membru li jipproteġi l-interessi essenzjali tas-sigurtà tiegħu f'konformità mal-Artikolu 346 TFUE.

3.  Xejn f'dan ir-Regolament ma għandu jillimita d-dritt ta' kull Stat Membru li jiddeċiedi jekk jiskrinjax investiment dirett barrani partikolari jew le fil-qafas ta' dan ir-Regolament.

Artikolu 2

Definizzjonijiet

Għall-finijiet ta' dan ir-Regolament, japplikaw id-definizzjonijiet li ġejjin:

(1)  ''investiment dirett barrani'' tfisser investiment ta' kull tip minn investitur barrani li jkollu l-għan li jistabbilixxi jew li jżomm rabtiet dejjiema u diretti bejn l-investitur barrani u l-imprenditur jew l-impriża li lilhom ikun qed isir disponibbli l-kapital sabiex iwettqu attività ekonomika fi Stat Membru, inklużi investimenti li jippermettu parteċipazzjoni effettiva fil-ġestjoni jew fil-kontroll ta' kumpannija li teżerċita attività ekonomika;

(2)  ''investitur barrani'' tfisser persuna fiżika ta' pajjiż terz ▌jew impriża ta' pajjiż terz, li jkollha l-ħsieb li tagħmel jew li tkun għamlet investiment dirett barrani;

(3)  ''skrinjar'' tfisser proċedura li tippermetti l-valutazzjoni, l-investigazzjoni, l-awtorizzazzjoni, l-ikkundizzjonar, il-projbizzjoni jew ix-xoljiment ta' investimenti diretti barranin;

(4)  ''mekkaniżmu ta' skrinjar'' tfisser strument ta' applikazzjoni ġenerali, bħal liġi jew regolament, u rekwiżiti amministrattivi li jakkumpanjawh, regoli ta' implimentazzjoni jew linji gwida, li jistabbilixxi t-termini, il-kondizzjonijiet u l-proċeduri għall-valutazzjoni, l-investigazzjoni, l-awtorizzazzjoni, l-ikkundizzjonar, il-projbizzjoni jew ix-xoljiment ta' investimenti diretti barranin għal raġunijiet ta' sigurtà jew ordni pubbliku;

(5)   ''investiment dirett barrani li jkun qed jiġi skrinjat'' tfisser investiment dirett barrani li jkun għaddej minn valutazzjoni jew investigazzjoni formali skont mekkaniżmu ta' skrinjar;

(6)   ''deċiżjoni ta' skrinjar'' tfisser miżura adottata fl-applikazzjoni ta' mekkaniżmu ta' skrinjar;

(7)   ''impriża ta' pajjiż terz'' tfisser impriża kostitwita jew organizzata b'mod ieħor taħt il-liġijiet ta' pajjiż terz.

Artikolu 3

Mekkaniżmi ta' skrinjar ta' Stati Membri

1.  F'konformità ma' dan ir-Regolament, l-Istati Membri jistgħu jżommu, jemendaw jew jadottaw mekkaniżmi biex jiskrinjaw investimenti diretti barranin fit-territorju tagħhom għal raġunijiet ta' sigurtà jew ordni pubbliku▌.

2.   Ir-regoli u l-proċeduri relatati ma' mekkaniżmi ta' skrinjar, inklużi skedi ta' żmien rilevanti, għandhom ikunu trasparenti u ma jiddiskriminawx bejn pajjiżi terzi. B'mod partikolari, l-Istati Membri għandhom jistabbilixxu ċ-ċirkostanzi li jwasslu għall-iskrinjar, ir-raġunijiet għall-iskrinjar u r-regoli proċedurali dettaljati applikabbli.

3.   L-Istati Membri għandhom ▌japplikaw l-iskedi ta' żmien ▌taħt il-mekkaniżmi ta' skrinjar tagħhom. Il-mekkaniżmi ta' skrinjar għandhom jippermettu ▌li l-Istati Membri jieħdu kont tal-kummenti ta' Stati Membri oħra msemmija fl-Artikoli 6 u 7 ▌u l-opinjonijiet tal-Kummissjoni msemmija fl-Artikoli 6, 7 u 8▌.

4.   ▌Informazzjoni kunfidenzjali, inkluża informazzjoni sensittiva kummerċjalment, magħmulha disponibbli għall-Istat Membru li jwettaq l-iskrinjar, ▌għandha tkun protetta.

5.   ▌L-investituri u l-impriżi barranin ikkonċernati għandu jkollhom l-possibbiltà ▌li jikkontestaw id-deċiżjonijiet ta' skrinjar mill-awtoritajiet nazzjonali.▌

6.   L-Istati Membri li għandhom stabbilit mekkaniżmu ta’ skrinjar ▌ għandhom iżommu, jemendaw jew jadottaw il-miżuri neċessarji biex jidentifikaw u jipprevjenu l-evażjoni mill-mekkaniżmi ta’ skrinjar u d-deċiżjonijiet ta' skrinjar.

7.   ▌L-Istati Membri għandhom jinnotifikaw lill-Kummissjoni l-mekkaniżmi eżistenti ta' skrinjar tagħhom sa … [30 jum wara d-data tad-dħul fis-seħħ ta' dan ir-Regolament]. L-Istati Membri għandhom jinnotifikaw lill-Kummissjoni bi kwalunkwe mekkaniżmu ġdid ta’ skrinjar adottat jew kull emenda għal mekkaniżmu ta’ skrinjar eżistenti fi żmien 30 jum mid-dħul fis-seħħ tal-mekkaniżmu ġdid ta’ skrinjar adottat jew ta’ kull emenda għal mekkaniżmu ta’ skrinjar eżistenti.

8.   Mhux aktar tard minn tliet xhur wara li tirċievi n-notifiki msemmija fil-paragrafu 7, il-Kummissjoni għandha tagħmel pubblikament disponibbli lista tal-mekkaniżmi ta’ skrinjar tal-Istati Membri. Il-Kummissjoni għandha żżomm dik il-lista aġġornata.

Artikolu 4

Fatturi li jistgħu jiġu kkunsidrati mill-Istati Membri jew mill-Kummissjoni

1.   Fid-determinazzjoni ▌ jekk l-investiment dirett barrani aktarx li jaffettwa ▌s-sigurtà jew l-ordni pubbliku, l-Istati Membri u l-Kummissjoni jistgħu jqisu l-effetti potenzjali tiegħu fuq, fost affarijiet oħra:

(a)   infrastruttura essenzjali, kemm fiżika kif ukoll virtwali, inklużi faċilitajiet tal-enerġija, it-trasport, l-ilma, is-saħħa, komunikazzjonijiet, midja, proċessar jew ħażna ta’ data, ajruspazjali, difiża, infrastruttura elettorali jew finanzjarja, u faċilitajiet sensittivi, kif ukoll artijiet u proprjetà immobbli, kruċjali għall-użu ta’ tali infrastruttura;

(b)   teknoloġiji essenzjali u oġġetti b'użu doppju kif definiti fil-punt 1 tal-Artikolu 2 tar-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 428/2009(17), inklużi intelliġenza artifiċjali, robotika, semikondutturi, ▌ċibersigurtà, ajruspazjali, difiża, ħażna tal-enerġija, teknoloġiji kwantum u nukleari kif ukoll nanoteknoloġiji u bijoteknoloġiji;

(c)   provvista ta’ inputs essenzjali,inklużi l-enerġija jew materja prima, kif ukoll is-sigurtà tal-ikel;

(d)   aċċess għal informazzjoni sensittiva, inkluża data personali, jew il-kapaċità ta' kontroll fuq▌ tali informazzjoni; jew

(e)   il-libertà u l-pluraliżmu tal-midja.

2.   Fid-determinazzjoni jekk investiment dirett barrani aktarx jaffettwa s-sigurtà jew l-ordni pubbliku, l-Istati Membri u l-Kummissjoni jistgħu wkoll iqisu, b'mod partikolari:

(a)   jekk l-investitur barrani huwiex ikkontrollat direttament jew indirettament mill-gvern, inklużi korpi statali jew forzi armati ta’ pajjiż terz, inkluż permezz ta’ struttura ta’ sjieda jew finanzjament sinifikanti;

(b)   jekk l-investitur barrani jkunx diġà involut f’attivitajiet li jaffettwaw is-sigurtà jew l-ordni pubbliku fi Stat Membru; jew

(c)   jekk hemmx riskju serju li investitur barrani jinvolvi ruħu f’attivitajiet illegali jew kriminali.

Artikolu 5

Rapportar annwali

1.   Sal-31 ta’ Marzu ta’ kull sena, l-Istati Membri ▌għandhom jippreżentaw lill-Kummissjoni rapport annwali li jkopri s-sena kalendarja preċedenti u li jinkludi informazzjoni aggregata dwar l-investimenti ▌diretti barranin li seħħew fit-territorju tagħhom, abbażi tal-informazzjoni disponibbli għalihom, kif ukoll informazzjoni aggregata dwar it-talbiet riċevuti minn Stati Membri oħra skont l-Artikoli 6(6) u 7(5).

2.   Għal kull perijodu ta’ rappurtar, l-Istati Membri li jżommu mekkaniżmi ta' skrinjar għandhom, flimkien mal-informazzjoni msemmija fil-paragrafu 1, jipprovdu ▌informazzjoni aggregata dwar l-applikazzjoni tal-mekkaniżmi ta' skrinjar tagħhom.

3.   Il-Kummissjoni għandha tipprovdi rapport annwali dwar l-implimentazzjoni ta’ dan ir-Regolament lill-Parlament Ewropew u lill-Kunsill. Dak ir-rapport għandu jsir pubbliku.

4.   Il-Parlament Ewropew jista’ jistieden lill-Kummissjoni għal laqgħa tal-kumitat tiegħu responsabbli biex jippreżenta u jispjega kwistjonijiet sistemiċi relatati mal-implimentazzjoni tar-Regolament.

Artikolu 6

Mekkaniżmu ta’ kooperazzjoni relattivament għal investimenti diretti barranin li jkunu qed jiġu skrinjati

1.  L-Istati Membri għandhom jinnotifikaw ▌ lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri l-oħra b'kull investiment dirett barrani▌ fit-territorju tagħhom li jkun qed jiġi skrinjat billi jipprovdu l-informazzjoni msemmija fl-Artikolu 9(2) ta’ dan ir-Regolament kemm jista' jkun malajr. In-notifika tista’ tinkludi lista ta’ Stati Membri li s-sigurtà jew l-ordni pubbliku tagħhom huma meqjusa li x’aktarx jiġu affettwati. Bħala parti ▌min-notifika, u fejn applikabbli, l-Istat▌ Membru li jiskrinja għandu jaġixxi biex jindika jekk iqisx li l-investiment dirett barrani li qed jiġi skrinjat x'aktarx li jaqa' fil-kamp ta' applikazzjoni tar-Regolament (KE) Nru 139/2004.

2.  Fejn Stat Membru jikkunsidra li investiment dirett barrani ▌li jkun qed jiġi skrinjat fi Stat Membru ieħor x'aktarx jaffettwa s-sigurtà jew l-ordni pubbliku tiegħu, jew ikollu informazzjoni rilevanti għal tali skrinjar, huwa jista' jipprovdi kummenti lill-Istat Membru li jwettaq l-iskrinjar. L-Istat Membru li jipprovdi ▌kummenti għandu jibgħat dawk il-kummenti lill-Kummissjoni simultanjament.

Il-Kummissjoni għandha tinnotifika lill-Istati Membri l-oħra li ġew ippreżentati kummenti.

3.  Fejn il-Kummissjoni tqis li investiment dirett barrani li jkun qed jiġi skrinjat x'aktarx jaffettwa s-sigurtà jew l-ordni pubbliku ▌f'aktar minn Stat Membru wieħed, jew ikollha informazzjoni rilevanti fir-rigward ta’ dak l-investiment dirett barrani, hija tista' toħroġ opinjoni indirizzata lill-Istat Membru li jkun qed iwettaq l-iskrinjar. Il-Kummissjoni tista’ toħroġ opinjoni irrispettivament minn jekk Stati Membri oħra jkunux ipprovdew kummenti. Il-Kummissjoni tista’ toħroġ opinjoni sussegwentement għal kummenti minn Stati Membri oħra. Il-Kummissjoni għandha toħroġ tali opinjoni fejn ikun ġustifikat, wara li mill-inqas terz tal-Istati Membri jqisu li investiment dirett barrani x’aktarx jaffettwa s-sigurtà jew l-ordni pubbliku tagħhom. Il-Kummissjoni għandha tinnotifika lill-Istati Membri l-oħra li nħarġet opinjoni.

4.   Stat Membru li debitament iqis li investiment dirett barrani fit-territorju tiegħu x’aktarx li jaffettwa s-sigurtà jew l-ordni pubbliku tiegħu jista’ jitlob lill-Kummissjoni toħroġ opinjoni jew lill-Istati Membri l-oħra jipprovdu kummenti.

5.   Il-kummenti msemmija fil-paragrafu 2 u l-opinjonijiet imsemmija fil-paragrafu 3 għandhom jiġu debitament ġustifikati.

6.   Mhux aktar tard minn 15-il jum kalendarju mid-data tar-riċezzjoni tal-informazzjoni msemmija fil-paragrafu 1, l-Istati Membri l-oħra u l-Kummissjoni għandhom jinnotifikaw lill-Istat Membru li jwettaq l-iskrinjar bl-intenzjoni tagħhom li jipprovdu kummenti skont il-paragrafu 2 jew opinjoni skont il-paragrafu 3. In-notifika tista’ tinkludi talba għal informazzjoni addizzjonali mal-informazzjoni msemmija fil-paragrafu 1.

Kwalunkwe talba għal informazzjoni addizzjonali għandha tkun debitament iġġustifikata, limitata għall-informazzjoni meħtieġa biex jiġu pprovduti kummenti skont il-paragrafu 2 jew biex tinħareġ opinjoni skont il-paragrafu 3, proporzjonata għall-għan tat-talba u mhux ta’ piż żejjed għall-Istat Membru li jwettaq l-iskrinjar. It-talbiet għal informazzjoni u t-tweġibiet ipprovduti mill-Istati Membri għandhom jintbagħtu lill-Kummissjoni simultanjament.

7.   Il-kummenti msemmija fil-paragrafu 2 jew l-opinjonijiet imsemmija fil-paragrafu 3 għandhom jiġu indirizzati lill-Istat Membru li jwettaq l-iskrinjar▌u għandhom jintbagħtu f’perijodu ta’ żmien raġonevoli, u f'kull każ mhux iktar tard minn 35 jum kalendarju mid-data tar-riċezzjoni tal-informazzjoni msemmija fil-paragrafu 1▌.

Minkejja l-ewwel subparagrafu, jekk intalbet informazzjoni addizzjonali skont il-paragrafu 6, tali kummenti jew opinjonijiet għandhom jinħarġu mhux aktar tard minn 20 jum kalendarju mid-data tar-riċezzjoni tal-informazzjoni addizzjonali jew in-notifika skont l-Artikolu 9(5).

Minkejja l-paragrafu 6, il-Kummissjoni tista’ toħroġ opinjoni sussegwentement għal kummenti minn Stati Membri oħra fejn possibbli fi żmien l-iskadenzi msemmija f'dan il-paragrafu, u f’kull każ mhux aktar tard minn ħamest ijiem kalendarji wara t-tmiem ta' dawk l-iskadenzi.

8.   F’każ eċċezzjonali fejn l-Istat Membru li jwettaq l-iskrinjar iqis li s-sigurtà jew l-ordni pubbliku tiegħu jirrikjedu azzjoni immedjata, huwa għandu jinnotifika lill-Istati Membri l-oħra u lill-Kummissjoni bl-intenzjoni tiegħu li joħroġ deċiżjoni ta’ skrinjar qabel l-iskedi ta’ żmien imsemmija fil-paragrafu 7 u debitament jiġġustifika l-ħtieġa ta' azzjoni immedjata. L-Istati Membri l-oħra u l-Kummissjoni għandhom jaġixxu biex jipprovdu kummenti jew biex joħorġu opinjoni mingħajr dewmien.

9.   L-Istat Membru▌ li jwettaq l-iskrinjar ▌għandu jagħti konsiderazzjoni xierqa lill-kummenti tal-Istati Membri l-oħra msemmija fil-paragrafu 2 u lill-opinjoni tal-Kummissjoni msemmija fil-paragrafu 3. Id-deċiżjoni ta’ skrinjar finali għandha tittieħed mill-Istat Membru li jwettaq l-iskrinjar.

10.   Il-kooperazzjoni ▌skont dan l-Artikolu għandha ssir permezz tal-punti ta’ kuntatt stabbiliti f’konformità mal-Artikolu ▌11.

Artikolu 7

Mekkaniżmu ta’ kooperazzjoni relattivament għal investimenti diretti barranin li mhumiex qed jiġu skrinjati

1.   Fejn Stat Membru jqis li investiment dirett barrani ppjanat jew lest, fi Stat Membru ieħor, li mhuwiex qed jiġi skrinjat f’dak l-Istat Membru, x’aktarx li jaffettwa s-sigurtà jew l-ordni pubbliku tiegħu, jew ikollu informazzjoni rilevanti fir-rigward ta’ dak l-investiment dirett barrani, huwa jista’ jipprovdi kummenti lil dak l-Istat Membru l-ieħor. L-Istat Membru li jipprovdi kummenti għandu jibgħat dawk il-kummenti lill-Kummissjoni simultanjament.

Il-Kummissjoni għandha tinnotifika lill-Istati Membri l-oħra li ġew ipprovduti kummenti.

2.   Fejn il-Kummissjoni tqis li investiment dirett barrani, li ġie ppjanat jew tlesta fi Stat Membru, li mhuwiex qed jiġi skrinjat f’dak l-Istat Membru, x'aktarx jaffettwa s-sigurtà jew l-ordni pubbliku ▌f'aktar minn Stat Membru wieħed, jew ikollha informazzjoni rilevanti relattivament għal dak l-investiment dirett barrani, hija tista' toħroġ opinjoni indirizzata lill-Istat Membru li fih ikun ippjanat jew tlesta l-investiment dirett barrani. Il-Kummissjoni tista’ toħroġ opinjoni irrispettivament minn jekk Stati Membri oħra jkunux ipprovdew kummenti. Il-Kummissjoni tista’ toħroġ opinjoni sussegwentement għal kummenti minn Stati Membri oħra. Il-Kummissjoni għandha toħroġ tali opinjoni fejn ikun ġustifikat, wara li mill-inqas terz tal-Istati Membri jqisu li investiment dirett barrani x’aktarx jaffettwa s-sigurtà jew l-ordni pubbliku tagħhom.

Il-Kummissjoni għandha tinnotifika lill-Istati Membri l-oħra li nħarġet opinjoni.

3.   Stat Membru li debitament iqis li investiment dirett barrani fit-territorju tiegħu x’aktarx li jaffettwa s-sigurtà jew l-ordni pubbliku tiegħu jista’ jitlob lill-Kummissjoni toħroġ opinjoni jew lill-Istati Membri l-oħra jipprovdu kummenti.

4.   Il-kummenti ▌msemmija fil-paragrafu 1 u l-opinjonijiet imsemmija fil-paragrafu 2 għandhom ikunu debitament iġġustifikati.

5.   Fejn ▌xi Stat Membru jew il-Kummissjoni jikkunsidraw ▌li investiment dirett barrani li mhuwiex qed jiġi skrinjat ▌x'aktarx jaffettwa ▌s-sigurtà jew l-ordni pubbliku kif imsemmi fil-paragrafu 1 jew 2, huma jistgħu jitolbu, mill-Istat Membru fejn l-investiment dirett barrani jkun ippjanat jew tlesta, ▌l-informazzjoni msemmija fl-Artikolu 9.

Kwalunkwe talba għal informazzjoni għandha tkun debitament iġġustifikata, limitata għall-informazzjoni meħtieġa biex jiġu pprovduti kummenti ▌skont▌il-paragrafu 1, jew biex tinħareġ opinjoniskont il-paragrafu 2, proporzjonata għall-għan tat-talba u mhux ta’ piż żejjed għall-Istat Membru fejn l-investiment dirett barrani jkun ippjanat jew tlesta.

It-talbiet għal informazzjoni u t-tweġibiet ipprovduti mill-Istati Membri għandhom jintbagħtu lill-Kummissjoni simultanjament.

6.   Il-kummenti skont il-paragrafu 1 ▌jew l-opinjonijiet skont il-paragrafu 2 ▌għandhom jiġu indirizzati lill-Istat Membru fejn l-investiment dirett barrani jkun ippjanat jew tlesta u għandhom jintbagħtulu fi żmien raġonevoli, u fi kwalunkwe każ mhux iktar tard minn 35▌jum kalendarju mid-data tar-riċezzjoni tal-informazzjoni msemmija fil-paragrafu ▌5 jew tan-notifika skont l-Artikolu 9(5). F’każijiet fejn l-opinjoni tal-Kummissjoni tiġi wara kummenti minn Stati Membri oħra, il-Kummissjoni għandu jkollha 15-il▌ jum ▌kalendarju addizzjonali għall-ħruġ ▌ta’ dik l-opinjoni. ▌

7.   Stat Membru▌ fejn ikun ippjanat jew tlesta investiment dirett barrani għandu jqis debitament il-kummenti tal-Istati Membri l-oħra u l-opinjoni tal-Kummissjoni ▌.

8.  L-Istati Membri jistgħu jipprovdu kummenti skont il-paragrafu 1 u l-Kummissjoni tista’ tipprovdi opinjoni skont il-paragrafu 2 mhux aktar tard minn 15-il xahar wara li jkun tlesta l-investiment dirett barrani.

9.   Il-kooperazzjoni ▌skont dan l-Artikolu għandha ssir permezz tal-punti ta’ kuntatt stabbiliti f’konformità mal-Artikolu 11.

10.   Dan l-Artikolu m’għandux japplika għal investimenti diretti barranin li tlestew qabel … [id-data tad-dħul fis-seħħ ta' dan ir-Regolament].

Artikolu 8

Investimenti diretti barranin li x’aktarx jaffettwaw proġetti jew programmi ta’ interess għall-Unjoni

1.  Fejn l-Kummissjoni tqis li investiment dirett barrani x’aktarx jaffettwa proġetti jew programmi ta’ interess għall-Unjoni għal raġunijiet ta’ sigurtà jew ordni pubbliku, il-Kummissjoni tista’ toħroġ opinjoni indirizzata lill-Istat Membru fejn l-investiment dirett barrani jkun ippjanat jew tlesta.

2.   Il-proċeduri stipulati fl-Artikoli 6 u 7 għandhom japplikaw mutatis mutandis, soġġetti għall-modifiki li ġejjin:

(a)   bħala parti min-notifika msemmija fl-Artikolu 6(1) jew il-kummenti msemmija fl-Artikoli 6(2) u 7(1), Stat Membru jista’ jindika jekk huwa jqisx li investiment dirett barrani x’aktarx jaffettwa proġetti jew programmi ta’ interess għall-Unjoni;

(b)   ▌l-opinjoni tal-Kummissjoni għandha tintbagħat lill-Istati Membri l-oħra;

(c)   ▌l-Istat Membru▌ fejn ikun ippjanat jew tlesta l-investiment dirett barrani ▌għandu jqis bl-akbar reqqa l-opinjoni tal-Kummissjoni u jipprovdi spjegazzjoni lill-Kummissjoni jekk l-opinjoni tagħha ma tiġix segwita.

3.   Għall-fini ta’ dan l-Artikolu, ▌il-proġetti jew programmi ta' interess għall-Unjoni għandhom jinkludu ▌dawk il-proġetti u programmi li jinvolvu ammont sostanzjali jew sehem sinifikanti ta’ finanzjament mill-Unjoni, jew li huma koperti mid-dritt tal-Unjoni dwar infrastruttura essenzjali, teknoloġiji essenzjali jew inputs essenzjali li huma essenzjali għas-sigurtà jew għall-ordni pubbliku. Il-lista ▌tal-proġetti jew programmi ta’ interess għall-Unjoni hija stabbilita fl-Anness ▌.

4.   Il-Kummissjoni għandha tadotta atti delegati f’konformità mal-Artikolu 16 biex temenda l-lista ta’ proġetti u programmi ta’ interess għall-Unjoni.

Artikolu 9

Rekwiżiti ta’ informazzjoni

1.  L-Istati Membri għandhom jiżguraw li l-informazzjoni notifikata skont l-Artikolu 6(1) jew mitluba mill-Kummissjoni u minn Stati Membri oħra skont l-Artikoli 6(6) u 7(5)▌ issir disponibbli għall-Kummissjoni u għall-Istati Membri li talbuha mingħajr dewmien żejjed.

2.  L-informazzjoni msemmija fil-paragrafu 1 għandha tinkludi▌:

(a)   l-istruttura ta' sjieda tal-investitur barrani u tal-impriża li fiha l-investiment dirett barrani jkun ippjanat jew tlesta, inkluża informazzjoni dwar l-investitur aħħari u l-parteċipazzjoni fil-kapital▌;

(b)  ▌il-valur approssimattiv tal-investiment dirett barrani;

(c)   ▌il-prodotti, servizzi u operazzjonijiet tan-negozju tal-investitur barrani u tal-impriża li fiha l-investiment dirett barrani jkun ippjanat jew tlesta;

(d)   ▌l-Istati Membri fejn l-investitur barrani u l-impriża li fiha l-investiment dirett barrani jkun ippjanat jew tlesta jwettqu operazzjonijiet rilevanti tan-negozju;

(e)   ▌il-finanzjament tal-investiment u s-sors tiegħu, abbażi tal-aħjar informazzjoni disponibbli għall-Istat Membru▌;

(f)   ▌id-data meta l-investiment dirett barrani jkun ippjanat li jitlesta jew ikun tlesta.

3.   L-Istati Membri għandhom jaġixxu biex jipprovdu kwalunkwe informazzjoni addizzjonali għal dik imsemmija fil-paragrafi 1 u 2, jekk disponibbli, lill-Istati Membri rikjedenti u lill-Kummissjoni mingħajr dewmien żejjed.

4.   L-Istat Membru fejn l-investiment dirett barrani jkun ippjanat jew tlesta jista’ jitlob lill-investitur barrani jew lill-impriża li fiha l-investiment dirett barrani jkun ippjanat jew tlesta biex jipprovdu l-informazzjoni msemmija fil-paragrafu 2. L-investitur barrani jew l-impriża kkonċernata għandhom jipprovdu l-informazzjoni mitluba mingħajr dewmien żejjed.

5.   Stat Membru għandu jinnotifika lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri l-oħra kkonċernati mingħajr dewmien, jekk, f’ċirkostanzi eċċezzjonali, ma jkunx jista’ jikseb, minkejja l-aħjar sforzi tiegħu, l-informazzjoni msemmija fil-paragrafu 1. Fin-notifika, dak l-Istat Membru għandu debitament jiġġustifika r-raġunijiet għalfejn ma ġietx provduta tali informazzjoni u jispjega l-aħjar sforzi li saru biex tinkiseb l-informazzjoni mitluba, inkluża talba skont il-paragrafu 4.

Jekk ma tkun ġiet ipprovduta ebda informazzjoni, kwalunkwe kumment maħruġ minn Stat Membru ieħor jew kwalunkwe opinjoni maħruġa mill-Kummissjoni jistgħu jkunu bbażati fuq l-informazzjoni disponibbli lilhom.

Artikolu 10

Kunfidenzjalità tal-informazzjoni trasmessa

1.  L-informazzjoni riċevuta b'riżultat tal-applikazzjoni ta' dan ir-Regolament għandha tintuża biss għall-iskop li għalih tkun ġiet mitluba.

2.  L-Istati Membri u l-Kummissjoni għandhom jiżguraw il-protezzjoni tal-informazzjoni kunfidenzjali miksuba fl-applikazzjoni ta’ dan ir-Regolament f’konformità mad-dritt tal-Unjoni u mal-liġi nazzjonali rispettiva.

3.   L-Istati Membri u l-Kummissjoni għandhom jiżguraw li l-informazzjoni kklassifikata pprovduta jew skambjata taħt dan ir-Regolament ma tiġix degradata jew deklassifikata mingħajr il-kunsens bil-miktub minn qabel tal-oriġinatur.

Artikolu 11

Punti ta' kuntatt

1.   Kull Stat Membru u l-Kummissjoni għandhom jistabbilixxu ▌punt ta’ kuntatt ▌għall-implimentazzjoni ta’ dan ir-Regolament. L-▌Istati Membri u l-Kummissjoni għandhom jinvolvu dawk ▌il-punti ta’ kuntatt rigward il-kwistjonijiet kollha relatati mal-implimentazzjoni ta’ dan ir-Regolament.

2.   Il-Kummissjoni għandha tipprovdi sistema sikura u kriptata biex tagħti appoġġ lill-kooperazzjoni diretta u skambju ta’ informazzjoni bejn il-punti ta’ kuntatt.

Artikolu 12

Grupp ta’ esperti dwar l-iskrinjar ta' investimenti diretti barranin fl-Unjoni Ewropea

Il-grupp ta’ esperti dwar l-iskrinjar tal-investimenti diretti barranin fl-Unjoni Ewropea li jipprovdi pariri u għarfien espert lill-Kummissjoni għandu jkompli jiddiskuti kwistjonijiet relatati mal-iskrinjar ta' investimenti diretti barranin, jikkondividi l-aħjar prattiki u t-tagħlimiet meħuda, u jiskambja fehmiet dwar ix-xejriet u l-kwistjonijiet ta' tħassib komuni relatati mal-investimenti diretti barranin. Il-Kummissjoni għandha wkoll tikkunsidra titlob il-parir ta' dak il-grupp dwar kwistjonijiet sistemiċi relatati mal-implimentazzjoni ta’ dan ir-Regolament.

Id-diskussjonijiet f'dak il-grupp għandhom jinżammu kunfidenzjali.

Artikolu 13

Kooperazzjoni internazzjonali

L-Istati Membri u l-Kummissjoni jistgħu jikkooperaw mal-awtoritajiet responsabbli ta' pajjiżi terzi dwar kwistjonijiet relatati mal-iskrinjar tal-investimenti diretti barranin għal raġunijiet ta' sigurtà u ordni pubbliku.

Artikolu 14

Ipproċessar ta’ data personali

1.  Kwalunkwe pproċessar ta’ data personali skont dan ir-Regolament għandu jsir f’konformità mar-Regolament (UE) 2016/679 u r-Regolament (UE) 2018/1725 u biss sa fejn ikun meħtieġ għall-iskrinjar ta’ investimenti diretti barranin minn Stati Membri u biex tiġi żgurata l-effikaċja tal-kooperazzjoni prevista f’dan ir-Regolament.

2.  Id-data personali relatata mal-implimentazzjoni ta’ dan ir-Regolament għandha tinżamm biss għaż-żmien meħtieġ biex jintlaħqu l-għanijiet li għalihom tkun inġabret.

Artikolu 15

Evalwazzjoni

1.  ▌Sa … [tliet snin wara d-data tal-applikazzjoni ta' dan ir-Regolament] u kull ħames snin wara dan, il-Kummissjoni għandha ▌tevalwa l-funzjonament u l-effikaċja ta' dan ir-Regolament u tippreżenta rapport lill-Parlament Ewropew u lill-Kunsill▌. L-Istati Membri għandhom ikunu involuti f’dan l-eżerċizzju u jekk meħtieġ ▌jipprovdu lill-Kummissjoni b’informazzjoni ▌addizzjonali għat-tħejjija ta’ dak ir-rapport.

2.  Fejn ir-rapport jirrakkomanda emendi għal dan ir-Regolament, huwa ▌jista' jkun akkumpanjat bi proposta leġislattiva xierqa.

Artikolu 16

Eżerċizzju tad-delega

1.   Is-setgħa ta' adozzjoni ta' atti delegati hija mogħija lill-Kummissjoni soġġetta għall-kondizzjonijiet stabbiliti f'dan l-Artikolu.

2.   Is-setgħa ta' adozzjoni ta' atti delegati msemmija fl-Artikolu 8(4) hija mogħija lill-Kummissjoni għal perijodu ta' żmien indeterminat minn ... [id-data tad-dħul fis-seħħ ta' dan ir-Regolament].

3.   Id-delega ta' setgħa msemmija fl-Artikolu 8(4) tista' tiġi revokata fi kwalunkwe mument mill-Parlament Ewropew jew mill-Kunsill. Deċiżjoni ta' revoka għandha ttemm id-delega tas-setgħa speċifikata f’dik id-deċiżjoni. Din għandha ssir effettiva fil-jum wara l-pubblikazzjoni tad-deċiżjoni f’Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea jew f’data aktar tard speċifikata fiha. Ma għandhiex taffettwa l-validità ta’ kwalunkwe att delegat li jkun diġà fis-seħħ.

4.   Qabel ma tadotta att delegat, il-Kummissjoni għandha tikkonsulta esperti nominati minn kull Stat Membru f'konformità mal-prinċipji stipulati fil-Ftehim Interistituzzjonali tat-13 ta' April 2016 dwar it-Tfassil Aħjar tal-Liġijiet.

5.   Hekk kif tadotta att delegat, il-Kummissjoni għandha tinnotifikah simultanjament lill-Parlament Ewropew u lill-Kunsill.

6.   Att delegat adottat skont l-Artikolu 8(4) għandu jidħol fis-seħħ biss jekk ma tiġix espressa oġġezzjoni mill-Parlament Ewropew jew mill-Kunsill fi żmien perijodu ta' xahrejn min-notifika ta' dak l-att lill-Parlament Ewropew u lill-Kunsill jew jekk, qabel ma jiskadi dak il-perijodu, il-Parlament Ewropew u l-Kunsill ikunu t-tnejn infurmaw lill-Kummissjoni li mhumiex sejrin joġġezzjonaw. Dak il-perijodu għandu jiġi estiż b'xahrejn fuq inizjattiva tal-Parlament Ewropew jew tal-Kunsill.

Artikolu 17

Dħul fis-seħħ

Dan ir-Regolament għandu jidħol fis-seħħ fl-għoxrin jum wara dak tal-pubblikazzjoni tiegħu f'Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea.

Dan ir-Regolament għandu japplika minn ... [18-il xahar wara d-data tad-dħul fis-seħħ ta' dan ir-Regolament].

Dan ir-Regolament għandu jorbot fl-intier tiegħu u japplika direttament fl-Istati Membri kollha.

Magħmul fi …,

Għall-Parlament Ewropew Għall-Kunsill

Il-President Il-President

ANNESS

Lista ta’ proġetti jew programmi ta’ interess għall-Unjoni msemmija fl-Artikolu 8(3)

1.   Programmi Ewropej GNSS (Galileo & EGNOS):

Ir-Regolament (UE) Nru 1285/2013 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-11 ta’ Diċembru 2013 dwar l-implimentazzjoni u l-esplojtazzjoni tas-sistemi Ewropej tar-radjunavigazzjoni bis-satellita u li jħassar ir-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 876/2002 u r-Regolament (KE) Nru 683/2008 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill (ĠU L 347, 20.12.2013, p. 1).

2.   Copernicus:

Ir-Regolament (UE) Nru 377/2014 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tat-3 ta' April 2014 li jistabbilixxi l-Programm Copernicus u li jħassar ir-Regolament (UE) Nru 911/2010 (ĠU L 122, 24.4.2014, p. 44).

3.   Orizzont 2020:

Ir-Regolament (UE) Nru 1291/2013 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-11 ta’ Diċembru 2013 li jistabbilixxi Orizzont 2020 - il-Programm Qafas għar-Riċerka u l-Innovazzjoni (2014-2020) u li jħassar id-Deċiżjoni 1982/2006/KE (ĠU L 347, 20.12.2013, p. 104), inklużi azzjonijiet relatati ma' Teknoloġiji Abilitanti Essenzjali bħall-intelliġenza artifiċjali, ir-robotika, is-semikondutturi u ċ-ċibersigurtà.

4.   Netwerks Trans-Ewropej għat-Trasport (TEN-T):

Ir-Regolament (UE) Nru 1315/2013 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-11 ta’ Diċembru 2013 dwar linji gwida tal-Unjoni għall-iżvilupp tan-netwerk trans-Ewropew tat-trasport u li jħassar id-Deċiżjoni Nru 661/2010/UE (ĠU L 348, 20.12.2013, p. 1).

5.   Netwerks Trans-Ewropej għall-Enerġija (TEN-E):

Ir-Regolament (UE) Nru 347/2013 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tas-17 ta’ April 2013 dwar linji gwida għall-infrastruttura tal-enerġija trans-Ewropea u li jħassar id-Deċiżjoni Nru 1364/2006/KE u li jemenda r-Regolamenti (KE) Nru 713/2009, (KE) Nru 714/2009 u (KE) Nru 715/2009 (ĠU L 115, 25.4.2013, p. 39).

6.   Netwerks trans-Ewropej għat-Telekomunikazzjoni:

Ir-Regolament (UE) Nru 283/2014 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-11 ta’ Marzu 2014 dwar linji gwida għal netwerks trans-Ewropej fil-qasam tal-infrastruttura tat-telekomunikazzjoni u li jħassar id-Deċiżjoni Nru 1336/97/KE (ĠU L 86, 21.3.2014, p. 14).

7.   Programm Ewropew għall-Iżvilupp fl-Industrija tad-Difiża:

Ir-Regolament (UE) 2018/1092 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-18 ta’ Lulju 2018 li jistabbilixxi l-Programm Ewropew għall-Iżvilupp fl-Industrija tad-Difiża bil-għan li jappoġġa l-kompetittività u l-kapaċità ta’ innovazzjoni tal-industrija tad-difiża tal-Unjoni (ĠU L 200, 7.8.2018, p. 30).

8.   Kooperazzjoni strutturata permanenti (PESCO):

Id-Deċiżjoni tal-Kunsill (PESK) 2018/340 tas-6 ta’ Marzu 2018 li tistabbilixxi l-lista ta' proġetti li għandhom jiġu żviluppati taħt il-PESCO (ĠU L 65, 8.3.2018, p. 24).

__________

ANNESS TAR-RIŻOLUZZJONI LEĠIŻLATTIVA

DIKJARAZZJONI TAL-KUMMISSJONI

Wara t-talba tal-Parlament Ewropew, il-Kummissjoni Ewropea timpenja ruħha li:

—  taqsam mal-Parlament Ewropew il-formoli standardizzati li l-Kummissjoni Ewropea se tħejji biex tkun faċilitata l-konformità tal-Istati Membri mal-obbligi ta’ rapportar annwali skont l-Artikolu 5 tar-Regolament hekk kif dawn jiġu ffinalizzati, u

—  taqsam mal-Parlament Ewropew tali formoli standardizzati kull sena, b’mod parallel ma’ meta tippreżenta r-rapport annwali lill-Parlament Ewropew u lill-Kunsill, skont l-Artikolu 5(3) tar-Regolament.

(1)ĠU C 262, 25.7.2018, p. 94.
(2)ĠU C 247, 13.7.2018, p. 28.
(3)ĠU C 262, 25.7.2018, p. 94.
(4)ĠU C 247, 13.7.2018, p. 28.
(5)Pożizzjoni tal-Parlament Ewropew tal-14 ta’ Frar 2019.
(6)ĠU 123, 12.5.2016, p. 1.
(7) Deċiżjoni tal-Kummissjoni tad-29 ta' Novembru 2017 li tistabbilixxi l-grupp ta' esperti dwar l-iskrinjar ta' investimenti diretti barranin fl-Unjoni Ewropea (mhijiex ippubblikata fil-Ġurnal Uffiċjali), C(2017) 7866 final.
(8)Deċiżjoni tal-Kummissjoni (UE, Euratom) 2015/443 tat-13 ta' Marzu 2015 dwar is-Sigurtà fil-Kummissjoni (ĠU L 72, 17.3.2015, p. 41).
(9) Deċiżjoni tal-Kummissjoni (UE, Euratom) 2015/444 tat-13 ta' Marzu 2015 dwar ir-regoli tas-Sigurtà għall-protezzjoni ta' informazzjoni klassifikata tal-UE (ĠU L 72, 17.3.2015, p. 53).
(10)ĠU C 202, 8.7.2011, p. 13.
(11)Il-punt (a) tal-Artikolu 4(1) tal-Ftehim bejn l-Istati Membri tal-Unjoni Ewropea, imlaqqgħin fil-Kunsill, dwar il-protezzjoni ta' informazzjoni klassifikata skambjata fl-interessi tal-Unjoni Ewropea (ĠU C 202, 8.7.2011, p. 13) u l-Artikolu 4(2) tad-Deċiżjoni tal-Kummissjoni (UE, Euratom) 2015/444 tat-13 ta' Marzu 2015 dwar ir-regoli tas-sigurtà għall-protezzjoni ta' informazzjoni klassifikata tal-UE (ĠU L 72, 17.3.2015, p. 53).
(12)Regolament (UE) 2016/679 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tas-27 ta' April 2016 dwar il-protezzjoni tal-persuni fiżiċi fir-rigward tal-ipproċessar ta' data personali u dwar il-moviment liberu ta' tali data, u li jħassar id-Direttiva 95/46/KE (Regolament Ġenerali dwar il-Protezzjoni tad-Data) (ĠU L 119, 4.5.2016, p. 1).
(13)Regolament (UE) 2018/1725 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tat-23 ta' Ottubru 2018 dwar il-protezzjoni ta' persuni fiżiċi fir-rigward tal-ipproċessar ta' data personali mill-istituzzjonijiet, mill-korpi, mill-uffiċċji u mill-aġenziji tal-Unjoni u dwar il-moviment liberu tat-tali data, u li jħassar ir-Regolament (KE) Nru 45/2001 u d-Deċiżjoni Nru 1247/2002/KE (ĠU L 295, 21.11.2018, p. 39).
(14)ĠU L 336, 23.12.1994, p. 191.
(15)Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 139/2004 tal-20 ta' Jannar 2004 dwar il-kontroll ta' konċentrazzjonijiet bejn impriżi (ĠU L 24, 29.1.2004, p. 1).
(16)Kif introdotta mid-Direttiva 2013/36/UE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tas-26 ta' Ġunju 2013 dwar l-aċċess għall-attività tal-istituzzjonijiet ta' kreditu u s-superviżjoni prudenzjali tal-istituzzjonijiet ta' kreditu u tad-ditti tal-investiment, li temenda d-Direttiva 2002/87/KE u li tħassar id-Direttivi 2006/48/KE u 2006/49/KE (ĠU L 176, 27.6.2013, p. 338); Direttiva 2009/138/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-25 ta' Novembru 2009 dwar il-bidu u l-eżerċizzju tan-negozju tal-assigurazzjoni u tar-riassigurazzjoni (Solvibbiltà II) (ĠU L 335, 17.12.2009, p. 1); Direttiva 2014/65/UE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-15 ta’ Mejju 2014 dwar is-swieq fl-istrumenti finanzjarji u li temenda d-Direttiva 2002/92/KE u d-Direttiva 2011/61/UE (ĠU L 173, 12.6.2014, p. 349).
(17)Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 428/2009 tal-5 ta' Mejju 2009 li jistabbilixxi reġim Komunitarju għall-kontroll tal-esportazzjonijiet, it-trasferiment, is-senserija u t-transitu ta' oġġetti b'użu doppju (ĠU L 134, 29.5.2009, p. 1).


L-interoperabilità tas-sistemi elettroniċi ta' pedaġġ u l-faċilitazzjoni tal-iskambju transkonfinali ta' informazzjoni dwar in-nuqqas ta' ħlas ta' tariffi tat-triq fl-Unjoni ***I
PDF 391kWORD 101k
Riżoluzzjoni
Test konsolidat
Riżoluzzjoni leġiżlattiva tal-Parlament Ewropew tal-14 ta' Frar 2019 dwar il-proposta għal direttiva tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill dwar l-interoperabilità tas-sistemi elettroniċi ta' pedaġġ u l-faċilitazzjoni tal-iskambju transkonfinali ta' informazzjoni dwar in-nuqqas ta' ħlas ta' tariffi tat-triq fl-Unjoni (riformulazzjoni) (COM(2017)0280 – C8-0173/2017 – 2017/0128(COD))
P8_TA-PROV(2019)0122A8-0199/2018

(Proċedura leġiżlattiva ordinarja – riformulazzjoni)

Il-Parlament Ewropew,

–  wara li kkunsidra l-proposta tal-Kummissjoni lill-Parlament Ewropew u lill-Kunsill (COM(2017)0280),

–  wara li kkunsidra l-Artikolu 294(2) u l-Artikolu 91(1) tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea, skont liema artikoli l-Kummissjoni ppreżentat il-proposta lill-Parlament (C8-0173/2017),

–  wara li kkunsidra l-Artikolu 294(3) tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea,

–  wara li kkunsidra l-opinjoni tal-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew tat-18 ta' Ottubru 2017(1),

–  wara li kkonsulta lill-Kumitat tar-Reġjuni,

–  wara li kkunsidra l-Ftehim Interistituzzjonali tat-28 ta' Novembru 2001 fuq l-użu aktar strutturat tat-teknika ta' kitba mill-ġdid tal-atti legali(2),

–  wara li kkunsidra l-ittra tal-24 ta' Lulju 2017 tal-Kumitat għall-Affarijiet Legali indirizzata lill-Kumitat għat-Trasport u t-Turiżmu skont l-Artikolu 104(3) tar-Regoli ta' Proċedura tiegħu,

–  wara li kkunsidra l-ftehim proviżorju approvat mill-kumitat responsabbli fis-sens tal-Artikolu 69f(4) tar-Regoli ta' Proċedura tiegħu u l-impenn meħud mir-rappreżentant tal-Kunsill permezz tal-ittra tat-28 ta’ Novembru 2018 li japprova l-pożizzjoni tal-Parlament, skont l-Artikolu 294(4) tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea,

–  wara li kkunsidra l-Artikoli 104 u 59 tar-Regoli ta' Proċedura tiegħu,

–  wara li kkunsidra r-rapport tal-Kumitat għat-Trasport u t-Turiżmu kif ukoll l-opinjoni tal-Kumitat għal-Libertajiet Ċivili, il-Ġustizzja u l-Intern (A8-0199/2018),

A.  billi, fl-opinjoni tal-Grupp ta' Ħidma Konsultattiv tas-Servizzi Legali tal-Parlament Ewropew, tal-Kunsill u tal-Kummissjoni, il-proposta tal-Kummissjoni ma tinkludi ebda tibdil sustanzjali ħlief dak identifikat bħala tali fil-proposta u billi, f'dak li jikkonċerna l-kodifikazzjoni tad-dispożizzjonijiet mhux mibdula tal-atti preċedenti flimkien ma' dan it-tibdil, il-proposta tillimita ruħha għal kodifikazzjoni pura u sempliċi tal-atti eżistenti mingħajr tibdil sustanzjali;

1.  Jadotta l-pożizzjoni fl-ewwel qari li tidher hawn taħt, filwaqt li jikkunsidra r-rakkomandazzjonijiet tal-Grupp ta' Ħidma Konsultattiv tas-Servizzi Legali tal-Parlament Ewropew, tal-Kunsill u tal-Kummissjoni;

2.  Jitlob lill-Kummissjoni biex terġa' tirreferi l-kwistjoni lill-Parlament jekk tibdel il-proposta tagħha, temendaha b'mod sustanzjali jew ikollha l-ħsieb li temendaha b'mod sustanzjali;

3.  Jagħti istruzzjonijiet lill-President tiegħu biex jgħaddi l-pożizzjoni tal-Parlament lill-Kunsill u lill-Kummissjoni kif ukoll lill-parlamenti nazzjonali.

Pożizzjoni tal-Parlament Ewropew adottata fl-ewwel qari fl-14 ta' Frar 2019 bil-ħsieb tal-adozzjoni tad-Direttiva (UE) 2019/... tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill dwar l-interoperabilità tas-sistemi elettroniċi ta' pedaġġ u l-faċilitazzjoni tal-iskambju transfruntier ta' informazzjoni dwar in-nuqqas ta' ħlas ta' tariffi tat-triq fl-Unjoni (riformulazzjoni)

P8_TC1-COD(2017)0128


(Test b'rilevanza għaż-ŻEE)

IL-PARLAMENT EWROPEW U L-KUNSILL TAL-UNJONI EWROPEA,

Wara li kkunsidraw it-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea , u b'mod partikolari l-Artikolu 91(1) tiegħu,

Wara li kkunsidraw il-proposta mill-Kummissjoni Ewropea,

Wara li l-abbozz tal-att leġislattiv intbagħat lill-parlamenti nazzjonali,

Wara li kkunsidraw l-opinjoni tal-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew(3),

Wara li kkunsidraw l-opinjoni tal-Kumitat tar-Reġjuni(4),

Filwaqt li jaġixxu skont il-proċedura leġislattiva ordinarja(5),

Billi:

(1)  Id-Direttiva 2004/52/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill(6) ġiet emendata b'mod sostanzjali. Billi jenħtieġ li jsiru iżjed emendi, dik id-Direttiva għandha tiġi mfassla mill-ġdid fl-interess taċ-ċarezza.

(2)  Hu mixtieq li tintlaħaq sitwazzjoni fejn ikun mifrux ma' kullimkien l-użu ta' sistemi elettroniċi ta’ pedaġġ fl-Istati Membri u fil-pajjiżi ġirien, u li jkun hemm, safejn ikun possibbli, sistemi affidabbli, faċli għall-utent u kosteffikaċi adattati għall-iżvilupp fil-ġejjieni ta' politika dwar il-pedaġġi f'livell tal-Unjoni u għal żviluppi fit-teknoloġija tal-ġejjieni. Għalhekk, huwa neċessarju li s-sistemi elettroniċi ta' pedaġġ jsiru interoperabbli biex jitnaqqas il-kost u l-piż marbut mal-ħlas tal-pedaġġi fl-Unjoni kollha.

(3)  Is-sistemi elettroniċi ta' pedaġġ interoperabbli jikkontribwixxu biex jintlaħqu l-objettivi stabbiliti mil-liġi tal-Unjoni dwar il-pedaġġi.

(4)  In-nuqqas ta' interoperabilità huwa problema sinifikanti fis-sistemi elettroniċi ta' pedaġġ fejn it-tariffa tat-triq dovuta hija marbuta mad-distanza koperta mill-vettura (pedaġġi bbażati fuq id-distanza) jew ma' vettura li tgħaddi minn punt speċifiku (pereżempju l-ipprezzar tal-kurdun). Għalhekk jenħtieġ li d-dispożizzjonijiet rigward l-interoperabilità ta' sistemi elettroniċi ta' pedaġġ japplikaw biss għal dawk is-sistemi u jenħtieġ li ma japplikawx għal sistemi fejn it-tariffa tat-triq dovuta hija marbuta mal-ħin li l-vettura tqatta' fuq l-infrastruttura tal-pedaġġ (pereżempju, sistemi bbażati fuq il-ħin bħal vignettes).

(5)  L-infurzar transfruntier tal-obbligu li jitħallsu tariffi tat-triq fl-Unjoni huwa problema sinifikanti f'kull tip ta' sistema, sew jekk ibbażati fuq id-distanza, ibbażati fuq il-kurdun jew ibbażati fuq il-ħin, elettroniċi jew manwali. Biex tiġi indirizzata l-problema tal-infurzar transfruntier wara nuqqas ta' ħlas ta' tariffa tat-triq, id-dispożizzjonijiet dwar l-iskambju transfruntier ta' informazzjoni għandhom għalhekk japplikaw għal dawk is-sistemi kollha.

(6)  Fil-liġi nazzjonali, ir-reat ta’ nuqqas ta' ħlas ta' tariffa tat-triq jista' jiġi kklassifikat bħala reat amministrattiv jew bħala reat kriminali. Din id-Direttiva jenħtieġ li tapplika irrispettivament mill-klassifikazzjoni tar-reat.

(7)  Minħabba n-nuqqas tal-klassifikazzjoni konsistenti fl-Unjoni kollha, u r-rabta indiretta tagħhom mal-użu tal-infrastruttura, jenħtieġ li t-tariffi ta' parkeġġ jitħallew barra mill-kamp ta' applikazzjoni ta’ din id-Direttiva.

(8)  L-interoperabilità ta' sistemi elettroniċi ta' pedaġġ teħtieġ armonizzazzjoni tat-teknoloġija użata u tal-interfaċċi bejn il-kostitwenti tal-interoperabilità.

(9)  Jenħtieġ li l-armonizzazzjoni tat-teknoloġiji u l-interfaċċi tkun appoġġata mill-iżvilupp u ż-żamma ta' standards pubbliċi u miftuħa xierqa, disponibbli fuq bażi nondiskriminatorja lill-fornituri tas-sistema kollha.

(10)  Għall-fini tal-kopertura, bit-tagħmir abbord tagħhom (OBE), it-teknoloġiji ta' komunikazzjoni meħtieġa, jenħtieġ li fornituri tas-Servizz Ewropew ta' Pedaġġ Elettroniku (EETS) jitħallew jużaw u jikkollegaw ma' sistemi ta' software u hardware oħra li diġà jinsabu fil-vettura bħal sistemi ta' navigazzjoni bis-satellita jew apparati miżmuma bl-idejn.

(11)  Jenħtieġ li jittieħed kont tal-karatteristiċi speċifiċi tas-sistemi elettroniċi ta' pedaġġ li qed jiġu applikati attwalment għal vetturi light duty. Peress li attwalment l-ebda tali sistema elettronika ta' pedaġġ ma tuża pożizzjonament bis-satellita jew komunikazzjoni mobbli, jenħtieġ li l-fornituri tal-EETS jitħallew, għal perijodu ta' żmien limitat, jipprovdu lill-utenti ta' vetturi light duty b'OBE adatt għall-użu mat-teknoloġija tal-microwave b'5,8 GHz biss. Din id-deroga jenħtieġ li tkun mingħajr preġudizzju għad-dritt tal-Istati Membri li jimplimentaw pedaġġ ibbażat fuq is-satellita għal vetturi light duty.

(12)  Is-sistemi ta' pedaġġ ibbażati fuq it-teknoloġija tar-rikonoxximent awtomatiku tal-pjanċi (ANPR) jeħtieġu kontrolli aktar manwali għal transazzjonijiet ta' pedaġġ fl-uffiċċju milli sistemi li jużaw OBE. Sistemi li jużaw OBE huma aktar effiċjenti għad-dominji ta' pedaġġ elettroniku kbar, u sistemi li jużaw l-it-teknoloġija tal-ANPR huma aktar adatti għad-dominji żgħar, bħall-pedaġġi fl-ibliet, fejn l-użu ta' OBE jiġġenera kostijiet sproporzjonati jew piżijiet amministrattivi. It-teknoloġija tal-ANPR jista' jkun utli b'mod partikolari meta jiġi kkombinat ma' teknoloġiji oħra.

(13)  Fid-dawl tal-iżviluppi tekniċi konnessi ma' soluzzjonijiet ibbażati fuq it-teknoloġija tal-ANPR, il-korpi ta' standardizzazzjoni jenħtieġ li jitħeġġu jiddefinixxu l-istandards tekniċi meħtieġa.

(14)  Jenħtieġ li d-drittijiet u l-obbligi speċifiċi tal-fornituri tal-EETS japplikaw għal entitajiet li jagħtu prova li ssodisfaw ċerti rekwiżiti u li kisbu reġistrazzjoni bħala fornituri tal-EETS fl-Istat Membru ta' stabbiliment tagħhom.

(15)  Jenħtieġ li d-drittijiet u l-obbligi tal-atturi tal-EETS ewlenin, jiġifieri l-fornituri tal-EETS, il-kolletturi tal-pedaġġi u l-utenti tal-EETS, jiġu definiti b'mod ċar biex jiġu żgurati b'mod ġust u effiċjenti l-funzjonijiet tas-suq.

(16)  Huwa ta' importanza partikolari li jiġu salvagwardati ċerti drittijiet tal-fornituri tal-EETS, bħad-dritt għall-protezzjoni ta' data kummerċjali sensittiva, u li dan isir mingħajr ma jkun hemm impatt negattiv fuq il-kwalità tas-servizzi pprovduti lill-kolletturi tal-pedaġġi u l-utenti tal-EETS. B'mod partikolari, il-kollettur tal-pedaġġi jenħtieġ li jkun obbligat li ma jiżvelax data kummerċjalment sensittiva lil xi wieħed mill-kompetituri tal-fornitur tal-EETS. L-ammont u t-tip ta' data li l-fornituri tal-EETS jikkomunikaw lill-kolletturi tal-pedaġġi, għall-fini tal-kalkolu u l-applikazzjoni ta' pedaġġi jew tal-verifika tal-kalkolu tal-pedaġġ applikat fuq il-vetturi tal-utenti tal-EETS mill-fornituri tal-EETS, jenħtieġ li jinżammu għal minimu strett.

(17)  Jenħtieġ li l-fornituri tal-EETS ikunu meħtieġa jikkooperaw bis-sħiħ mal-kolletturi tal-pedaġġi fl-isforzi ta' infurzar tagħhom, sabiex tiżdied l-effiċjenza ġenerali tas-sistemi elettroniċi ta' pedaġġ. Għalhekk, il-kolletturi tal-pedaġġi jenħtieġ li jitħallew jitolbu mingħand il-fornitur tal-EETS, fejn hemm suspett ta' nuqqas ta' ħlas ta' tariffa tat-triq, id-data relatata mal-vettura u mas-sid jew mad-detentur tal-vettura li hu l-klijent tal-fornitur tal-EETS, sakemm dik id-data ma tintuża għall-ebda skop ieħor għajr għall-infurzar.

(18)  Sabiex il-fornituri tal-EETS ikunu jistgħu jikkompetu, b'mod nondiskriminatorju, għall-klijenti kollha f'dominju partikolari tal-EETS, huwa importanti li tingħatalhom kmieni biżżejjed il-possibilità li jsiru akkreditati ma' dak id-dominju sabiex ikunu jistgħu joffru servizzi lill-utenti mill-ewwel jum tat-tħaddim tas-sistema ta' pedaġġ.

(19)  Il-kolletturi tal-pedaġġi jenħtieġ li jagħtu aċċess għad-dominju tal-EETS tagħhom lill-fornituri tal-EETS fuq bażi nondiskriminatorja.

(20)  Biex jiġu żgurati t-trasparenza u l-aċċess nondiskriminatorju għad-dominji tal-EETS għall-fornituri kollha tal-EETS, il-kolletturi tal-pedaġġi jenħtieġ li jippubblikaw l-informazzjoni kollha meħtieġa marbuta mad-drittijiet tal-aċċess f'dikjarazzjoni tad-dominju tal-EETS.

(21)  Ir-ribassi jew l-iskontijiet fuq il-pedaġġi tal-utenti kollha tal-OBE offruti minn Stat Membru jew minn kollettur tal-pedaġġi jenħtieġ li jkunu trasparenti, imħabbra pubblikament u disponibbli taħt l-istess kondizzjonijiet lill-klijenti tal-fornituri tal-EETS.

(22)  Jenħtieġ li l-fornituri tal-EETS ikunu intitolati għal remunerazzjoni ġusta, ikkalkulata abbażi ta' metodoloġija trasparenti, nondikriminatorja u identika.

(23)  Il-kolletturi tal-pedaġġi jenħtieġ li jitħallew inaqqsu mir-remunerazzjoni tal-fornituri tal-EETS il-kostijiet xierqa mġarrba biex jipprovdu, joperaw u jżommu l-elementi speċifiċi għall-EETS tas-sistema elettronika ta' pedaġġ.

(24)  Jenħtieġ li l-fornituri tal-EETS iħallsu lill-kollettur tal-pedaġġi l-pedaġġi kollha dovuti mill-klijenti tagħhom. Madankollu jenħtieġ li l-fornituri tal-EETS ma jkunux responsabbli għall-pedaġġi li l-klijenti tagħhom ma jkunux ħallsu, meta dawn tal-aħħar ikunu mgħammra b'OBE li kien ġie ddikjarat lill-kolletturi tal-pedaġġi bħala invalidat.

(25)  Fejn entità legali li tkun fornitur ta' servizz ta' pedaġġ ikollha wkoll rwoli oħra f'sistema elettronika ta' pedaġġ, jew għandha attivitajiet oħra mhux direttament relatati mal-ġbir elettroniku ta' pedaġġ, jenħtieġ li tkun obbligata żżomm rekords ta' kontabilità li jagħmlu distinzjoni ċara possibbli bejn il-kostijiet u d-dħul relatati mal-forniment ta' servizz ta' pedaġġ u l-kostijiet u d-dħul relatati ma' attivitajiet oħra, u li tipprovdi, fuq talba, informazzjoni dwar dawk il-kostijiet u d-dħul relatati mal-forniment ta' servizzi ta' pedaġġ lill-Korp ta' Konċiljazzjoni jew lill-korp ġudizzjarju rilevanti. Jenħtieġ li ma jkunux permessi sussidji inkroċjati bejn l-attivitajiet imwettqa fir-rwol ta' fornitur tas-servizz ta' pedaġġ u attivitajiet oħra .

(26)  Jenħtieġ li l-utenti jkollhom il-possibilità li jabbonaw għal EETS permezz ta' kwalunkwe fornitur tal-EETS, irrispettivament miċ-ċittadinanza tagħhom, l-Istat Membru ta' residenza jew l-Istat Membru ta' reġistrazzjoni tal-vettura.

(27)  Sabiex jiġu evitati pagament doppju u tingħata ċertezza legali lill-utenti, il-pagament ta' pedaġġ lil fornitur tal-EETS jenħtieġ li jitqies bħala li jissodisfa l-obbligi tal-utent lejn il-kollettur tal-pedaġġ rilevanti.

(28)  Ir-relazzjonijiet kuntrattwali bejn il-kolletturi tal-pedaġġi u l-fornituri tal-EETS jenħtieġ li jiżguraw, inter alia, li l-pedaġġi jitħallsu b'mod korrett.

(29)  Jenħtieġ li tiġi stabbilita proċedura ta' medjazzjoni bil-ħsieb li jiġi riżolt it-tilwim bejn il-kolletturi tal-pedaġġi u l-fornituri tal-EETS waqt in-negozjati kuntrattwali u fir-relazzjonijiet kuntrattwali tagħhom. Il-Korpi ta' Konċiljazzjoni Nazzjonali jenħtieġ li jiġu kkonsultati mill-kolletturi tal-pedaġġi u mill-fornituri tal-EETS li qed ifittxu riżoluzzjoni għat-tilwim relatat mad-dritt għal aċċess nondiskriminatorju għad-dominji tal-EETS.

(30)  Korpi ta' Konċiljazzjoni jenħtieġ ikollhom is-setgħa li jivverifikaw li l-kondizzjonijiet kuntrattwali imposti fuq kwalunkwe fornitur tal-EETS huma nondiskriminatorji. B'mod partikolari, jenħtieġ li jkollhom is-setgħa li jivverifikaw li r-remunerazzjoni offruta mill-kolletturi tal-pedaġġi lill-fornituri tal-EETS tirrispetta l-prinċipji stipulati f'din id-Direttiva.

(31)  Id-data dwar it-traffiku tal-utenti tal-EETS tikkostitwixxi kontribut li huwa essenzjali għat-titjib tal-politiki dwar it-trasport tal-Istati Membri. Għalhekk, l-Istati Membri jenħtieġ li jkollhom il-possibilità li jitolbu tali data mill-fornituri tas-servizz tal-pedaġġ, inkluż fornituri tal-EETS għall-fini ta' tfassil ta' politiki dwar it-traffiku u t-titjib tal-ġestjoni tat-traffiku jew għal użu mhux kummerċjali ieħor mill-Istat, f'konformità ma' regoli applikabbli dwar il-protezzjoni tad-data.

(32)  Huwa meħtieġ qafas li jistabbilixxi l-proċeduri għall-akkreditazzjoni tal-fornituri tal-EETS għal dominju tal-EETS u li jiżgura aċċess ġust għas-suq filwaqt li jiġi salvagwardjat il-livell adegwat ta' servizz. Id-dikjarazzjoni tad-dominju tal-EETS jenħtieġ li tispjega fid-dettall il-proċedura sabiex jiġi akkreditat fornitur tal-EETS għad-dominju tal-EETS u b’mod partikolari l-proċedura għall-verifika tal-konformità mal-ispeċifikazzjonijiet u l-adegwatezza għall-użu tal-kostitwenti tal-interoperabilità. Il-proċedura jenħtieġ li tkun l-istess għall-fornituri kollha tal-EETS.

(33)  Sabiex jiġi żgurat aċċess faċli għall-informazzjoni mill-atturi tas-suq tal-EETS, jenħtieġ li l-Istati Membri jkunu meħtieġa jikkompilaw u jippubblikaw id-data importanti kollha rigward l-EETS f'reġistri nazzjonali disponibbli pubblikament.

(34)  Għal raġunijiet ta' progress teknoloġiku, huwa importanti li kolletturi tal-pedaġġi jkollhom il-possibilità li jittestjaw teknoloġiji jew kunċetti ġodda ta' pedaġġ. Tali testijiet madankollu jenħtieġ li jkunu limitati, u jenħtieġ li l-fornituri tal-EETS ma jkunux obbligati li jieħdu sehem fihom. Jenħtieġ li l-Kummissjoni jkollha l-possibilità li ma tawtorizzax tali testijiet jekk dawn jistgħu jippreġudikaw il-funzjonament korrett tas-sistemi elettroniċi ta' pedaġġ regolari jew tal-EETS.

(35)  Id-differenzi kbar fl-ispeċifikazzjonijiet tekniċi tas-sistemi elettroniċi ta' pedaġġ jistgħu jxekklu l-kisba ta' interoperabilità madwar l-UE kollha tal-pedaġġi elettroniċi, u b'hekk jikkontribwixxu għall-persistenza tas-sitwazzjoni kurrenti fejn l-utenti jeħtieġu diversi biċċiet ta' OBE biex iħallsu l-pedaġġi fl-Unjoni. Din is-sitwazzjoni hija ta' detriment għall-effiċjenza tal-operazzjonijiet tat-trasport, għall-kosteffiċjenza tas-sistemi ta' pedaġġi u għall-ilħuq tal-objettivi tal-politika tat-trasport. Il-kwistjonijiet sottostanti għal din is-sitwazzjoni jenħtieġ għalhekk li jiġu indirizzati.

(36)  Filwaqt li l-interoperabilità transfruntiera qed tittejjeb fl-Unjoni kollha, l-objettiv fuq perjodu ta' żmien medju sa twil huwa li jkun possibbli li wieħed jivvjaġġa fl-Unjoni kollha b'biċċa waħda ta' OBE biss. Għalhekk, sabiex jiġu evitati l-piż amministrattiv u l-kostijiet għall-utenti tat-toroq, huwa importanti li l-Kummissjoni tistabbilixxi pjan direzzjonali biex dan l-objettiv jintlaħaq u biex jiġi ffaċilitat il-moviment liberu tal-persuni u tal-merkanzija fl-Unjoni, mingħajr ma tiġi affettwata b'mod negattiv il-kompetizzjoni fis-suq.

(37)  L-EETS huwa servizz ibbażat fuq is-suq u għalhekk il-fornituri tal-EETS jenħtieġ li ma jkunux obbligati jipprovdu s-servizzi tagħhom madwar l-Unjoni kollha. Madankollu, fl-interess tal-utenti, il-fornituri tal-EETS jenħtieġ li jkopru d-dominji kollha tal-EETS fi kwalunkwe Stat Membru li fih huma jiddeċiedu li jfornu s-servizzi tagħhom. Barra minn hekk, il-Kummissjoni jenħtieġ li tivvaluta jekk il-flessibilità mogħtija lill-fornituri tal-EETS twassalx għall-esklużjoni tad-dominji tal-EETS żgħar u periferiċi mill-EETS, u, jekk issib li hija tagħmel dan, tieħu azzjoni fejn ikun meħtieġ.

(38)  Id-dikjarazzjoni tad-dominju tal-EETS jenħtieġ li tiddeskrivi fid-dettall il-qafas tal-kundizzjonijiet kummerċjali għall-operazzjonijiet tal-fornituri tal-EETS fid-dominju tal-EETS inkwistjoni. B'mod partikolari, hija jenħtieġ li tiddeskrivi l-metodoloġija użata għall-kalkolu tar-remunerazzjoni tal-fornituri tal-EETS.

(39)  Fejn sistema elettronika ta’ pedaġġ ġdida tkun qed tiġi varata jew sistema eżistenti tkun qed tiġi mmodifikata b'mod sostanzjali, il-kollettur tal-pedaġġi jenħtieġ li jippubblika d-dikjarazzjonijiet tad-dominji tal-EETS il-ġodda jew aġġornati b'avviż li jingħata kmieni biżżejjed sabiex jippermetti li l-fornituri tal-EETS jiġu akkreditati jew akkreditati mill-ġdid fis-sistema sa mhux iktar tard minn xahar qabel il-jum tal-varar operattiv tagħha. Il-kollettur tal-pedaġġi jenħtieġ li jfassal u jsegwi l-proċedura għall-akkreditazzjoni jew, rispettivament, l-akkreditazzjoni mill-ġdid tal-fornituri tal-EETS b'tali mod li l-proċedura tkun tista' tiġi konkluża sa mhux aktar tard minn xahar qabel il-varar operattiv tas-sistema l-ġdida jew tas-sistema sostanzjalment modifikata. Il-kolletturi tal-pedaġġi jenħtieġ li jirrispettaw il-parti tagħhom tal-proċedura ppjanata kif definit fid-dikjarazzjoni tad-dominju tal-EETS.

(40)  Il-kolletturi tal-pedaġġi jenħtieġ li la jitolbu u l-anqas ma jirrikjedu mill-fornituri tal-EETS xi soluzzjoni teknika speċifika li tista' tipperikola l-interoperabilità ma' dominji oħra tal-EETS u mal-kostitwenti eżistenti tal-interoperabilità tal-fornitur tal-EETS.

(41)  L-EETS għandu l-potenzjal li jnaqqas b'mod konsiderevoli l-ispejjeż amministrattivi u l-piżijiet tal-operaturi u s-sewwieqa tat-trasport bit-triq internazzjonali.

(42)  Il-fornituri tal-EETS jenħtieġ li jitħallew joħorġu fatturi lill-utenti tal-EETS. Madankollu, il-kolletturi tal-pedaġġi jenħtieġ li jkunu permessi li jitolbu li l-fatturi jintbagħtu għan-nom tagħhom u f'isimhom, peress li l-iffatturar direttament f'isem il-fornitur tal-EETS jista', f'ċerti dominji tal-EETS, ikollu implikazzjonijiet amministrattivi u fiskali negattivi.

(43)  Kull Stat Membru li jkollu mill-inqas żewġ dominji tal-EETS jenħtieġ li jwaqqaf uffiċċju ta' kuntatt għall-fornituri tal-EETS li jkunu jixtiequ jipprovdu l-EETS fit-territorju tiegħu sabiex jiffaċilita l-kuntatti tagħhom mal-kolletturi tal-pedaġġi.

(44)  Il-pedaġġ elettroniku u servizzi oħra, bħalma huma l-ITS kooperattiv (C-ITS) jużaw teknoloġiji simili kif ukoll bandi ta' frekwenzi viċin xulxin għall-komunikazzjoni mill-qrib bejn il-vetturi u bejn il-vetturi u l-infrastruttura. Fil-futur, il-potenzjal għall-applikazzjoni ta' teknoloġiji emerġenti oħra għall-pedaġġ elettroniku jistħoqqlu li jiġi esplorat, wara valutazzjoni bir-reqqa tal-kostijiet, tal-benefiċċji, tal-ostakli tekniċi u tas-soluzzjonijiet possibbli għalihom. Huwa importanti li jiġu implimentati miżuri biex l-investimenti eżistenti fit-teknoloġija tal-microwave b'5,8 GHz jiġu protetti mill-interferenza ta' teknoloġiji oħra.

(45)  Mingħajr preġudizzju għall-għajnuna mill-Istat u l-liġi tal-kompetizzjoni, l-Istati Membri għandhom jitħallew jiżviluppaw miżuri biex jippromwovu l-ġbir u l-iffatturar elettroniku tal-pedaġġi.

(46)  Meta l-istandards rilevanti tal-EETS jiġu eżaminati mill-korpi ta' standardizzazzjoni ▌, jenħtieġ li jkun hemm arranġamenti tranżizzjonali xierqa biex tiġi żgurata l-kontinwità tal-EETS u l-kompatibilità, mas-sistemi ta' pedaġġ, tal-kostitwenti tal-interoperabilità li jkunu diġà qegħdin jintużaw fil-mument tal-eżami tal-istandards.

(47)  L-EETS jenħtieġ li tippermetti li tiġi żviluppata l-intermodalità, filwaqt li tiġi segwita l-konformità mal-prinċipji ta' "min juża jħallas” u “min iniġġes iħallas".

(48)  Il-problemi fl-identifikazzjoni ta' trasgressuri mhux residenti tas-sistemi elettroniċi ta' pedaġġ ifixklu l-introduzzjoni ulterjuri ta' sistemi bħal dawn u applikazzjoni aktar estiża tal-prinċipji ta' "min juża jħallas" u "min iniġġes iħallas" fit-toroq tal-Unjoni, u għalhekk jeħtieġ li jinstab mod kif jiġu identifikati persuni simili u tiġi pproċessata d-data personali tagħhom.

(49)  Għal raġunijiet ta' konsistenza u l-użu effiċjenti tar-riżorsi, is-sistema għall-iskambju tal-informazzjoni dwar dawk li ma jħallsux tariffa tat-triq, u dwar il-vetturi tagħhom, jenħtieġ li tuża l-istess għodod bħas-sistema li tintuża għall-iskambju ta' informazzjoni dwar reati tat-traffiku relatati mas-sikurezza fit-toroq stipulati fid-Direttiva (UE) 2015/413 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill(7).

(50)  F'ċerti Stati Membri, nuqqas li titħallas tariffa tat-triq hija stabbilita biss ladarba l-obbligu tal-ħlas ta' tariffa tat-triq ikun ġie notifikat lill-utent. Peress li din id-Direttiva ma tarmonizzax il-liġijiet nazzjonali f'dan ir-rigward, jenħtieġ li l-Istati Membri jkollhom il-possibilità li japplikaw din id-Direttiva biex jiġu identifikati utenti u vetturi għall-finijiet tan-notifika. Madankollu, tali applikazzjoni estiża jenħtieġ li tiġi permessa biss jekk jiġu sodisfatti ċerti kondizzjonijiet.

(51)  Proċedimenti ta' segwitu mibdija wara nuqqas ta' ħlas ta' tariffa tat-triq mhumiex armonizzati fl-Unjoni kollha. Ħafna drabi, l-utent tat-triq identifikat jingħata l-possibilità li jħallas it-tariffa tat-triq dovuta, jew ammont fiss ta' sostituzzjoni, direttament lill-entità responsabbli mill-ġbir tat-tariffa tat-triq, qabel ma jinbdew xi proċedimenti amministrattivi jew kriminali ulterjuri mill-awtoritajiet tal-Istati Membri. Huwa importanti li tali proċedura effiċjenti biex jintemm in-nuqqas ta' ħlas ta' tariffa tat-triq tkun disponibbli fuq termini simili għall-utenti kollha tat-triq. Għal dan il-għan, l-Istati Membri jenħtieġ li jitħallew jipprovdu lill-entità responsabbli għall-ġbir tat-tariffa tat-triq id-data neċessarja biex tidentifika l-vettura li fir-rigward tagħha kien hemm nuqqas ta' ħlas ta' tariffa tat-triq u biex tidentifika s-sid jew id-detentur tagħha, sakemm tiġi żgurata l-protezzjoni xierqa tad-data personali. F'dan il-kuntest, l-Istati Membri għandhom jiżguraw li l-konformità mal-ordni ta' ħlas maħruġa mill-entità kkonċernata ttemm in-nuqqas ta' ħlas ta' tariffa tat-triq.

(52)  F'ċerti Stati Membri, in-nuqqas tal-OBE, jew il-ħsara tiegħu, huma meqjusa bħala nuqqas ta' ħlas ta' tariffa tat-triq fejn tali tariffi jistgħu jitħallsu biss bl-użu tal-OBE.

(53)  Jenħtieġ li l-Istati Membri ▌ jipprovdu lill-Kummissjoni l-informazzjoni u d-data meħtieġa sabiex jiġu evalwati l-effikaċja u l-effiċjenza tas-sistema għall-iskambju ta' informazzjoni dwar dawk li jonqsu milli jħallsu tariffa tat-triq. Jenħtieġ li l-Kummissjoni ▌ tivvaluta d-data u l-informazzjoni miksuba, u tipproponi, jekk meħtieġ, emendi għal din id-Direttiva.

(54)  Filwaqt li tanalizza miżuri possibbli biex tkompli tiffaċilita l-infurzar transfruntier tal-obbligu tal-ħlas tat-tariffi tat-triq fl-Unjoni, jenħtieġ li l-Kummissjoni tivvaluta wkoll fir-rapport tagħha l-ħtieġa ta' assistenza reċiproka bejn l-Istati Membri.

(55)  L-infurzar tal-obbligu tal-ħlas ta' tariffi tat-triq, l-identifikazzjoni tal-vettura u tas-sid jew id-detentur tal-vettura li għaliha ġie stabbilit nuqqas ta' ħlas ta' tariffa tat-triq u l-ġbir tal-informazzjoni dwar l-utent għall-fini tal-iżgurar tal-konformità tal-kollettur tal-pedaġġi mal-obbligi tiegħu lejn l-awtoritajiet tat-taxxa jinvolvu l-ipproċessar ta' informazzjoni personali. Proċessar bħal dan għandu jitwettaq skont regoli tal-Unjoni, kif preskritti, inter alia, fir-Regolament (UE) 2016/679 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill(8), fid-Direttiva (UE) 2016/680 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill(9) u fid-Direttiva 2002/58/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill(10). Id-dritt għall-ħarsien ta' data personali hu rikonoxxut espliċitament bl-Artikolu 8 tal-Karta dwar Drittijiet Fundamentali tal-Unjoni Ewropea.

(56)  Din id-Direttiva ma taffettwax il-libertà tal-Istati Membri li jippreskrivu regoli dwar ħlasijiet għall-infrastruttura tat-toroq u kwistjonijiet ta' tassazzjoni.

(57)  Sabiex ▌ jiġi ffaċilitat l-iskambju transfruntier ta' informazzjoni dwar il-vetturi u s-sidien jew id-detenturi tal-vetturi li fir-rigward tagħhom kien hemm nuqqas ta' ħlas tat-tariffi tat-triq, jenħtieġ li tiġi delegata lill-Kummissjoni s-setgħa li tadotta atti skont l-Artikolu 290 tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea (TFUE) fir-rigward tal-emendar tal-Anness I sabiex jirrifletti l-bidliet fil-liġi tal-Unjoni. Jenħtieġ li tiġi delegata lill-Kummissjoni s-setgħa li tadotta atti skont l-Artikolu 290 TFUE wkoll fir-rigward tal-istabbiliment tad-dettalji għall-klassifikazzjoni tal-vetturi bl-iskop li jiġu stabbiliti l-iskemi tat-tariffi applikabbli, li jkomplu jiddefinixxu l-obbligi tal-utenti tal-EETS rigward il-forniment tad-data lill-fornitur tal-EETS u l-użu u l-immaniġġjar tal-OBE, l-istabbiliment tar-rekwiżiti għall-kostitwenti tal-interoperabilità rigward is-sikurezza u s-saħħa, l-affidabilità u d-disponibilità, il-protezzjoni tal-ambjent, il-kompatibilità teknika, is-sigurtà u l-privatezza u l-operat u l-ġestjoni, l-istabbiliment tar-rekwiżiti ġenerali tal-infrastruttura għall-kostitwenti tal-interoperabilità u l-istabbiliment tal-kriterji minimi tal-eliġibbiltà għall-korpi notifikati. Huwa partikolarment importanti li l-Kummissjoni twettaq konsultazzjonijiet xierqa matul ix-xogħol tagħha ta’ tħejjija, ukoll fil-livell ta' esperti, u li dawk il-konsultazzjonijiet jiġu mwettqa f'konformità mal-prinċipji stipulati fil-Ftehim Interistituzzjonali tat-13 ta' April 2016 dwar it-Tfassil Aħjar tal-Liġijiet(11). B'mod partikolari, biex tiġi żgurata parteċipazzjoni ugwali fit-tħejjija ta' atti delegati, il-Parlament Ewropew u l-Kunsill jirċievu d-dokumenti kollha fl-istess ħin li jirċevuhom l-esperti tal-Istati Membri, u l-esperti tagħhom ikollhom aċċess sistematiku għal-laqgħat tal-gruppi tal-esperti tal-Kummissjoni li jittrattaw it-tħejjija ta' atti delegati.

(58)  L-implimentazzjoni ta' din id-Direttiva teħtieġ kondizzjonijiet uniformi għall-applikazzjoni ta' speċifikazzjonijiet tekniċi u amministrattivi għall-iżvilupp, fl-Istati Membri, ta' proċeduri li jinvolvu atturi tal-EETS u l-interfaċċi bejniethom, sabiex tiġi ffaċilitata l-interoperabilità u jiġi żgurat li s-swieq nazzjonali tal-ġbir tat-tariffi jkunu rregolati minn regoli ekwivalenti. Sabiex jiġu żgurati kondizzjonijiet uniformi għall-implimentazzjoni ta' din id-Direttiva u biex jiġu definiti dawk l-ispeċifikazzjonijiet tekniċi u amministrattivi, jenħtieġ li jiġu konferiti setgħat ta' implimentazzjoni lill-Kummissjoni. Dawk is-setgħat jenħtieġ li jkunu eżerċitati f'konformità mar-Regolament (UE) Nru 182/2011 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill(12).

▌ (59) Din id-Direttiva jeħtieġ li tkun mingħajr preġudizzju għall-obbligi tal-Istati Membri rigward il-limiti ta' żmien għat-traspożizzjoni fil-liġi nazzjonali tad-Direttivi msemmija fl-Anness III, Parti B.

(60)  Din id-Direttiva tirrispetta d-drittijiet fundamentali u tosserva l-prinċipji rikonoxxuti mill-Karta tad-Drittijiet Fundamentali tal-Unjoni Ewropea, b'mod partikolari l-protezzjoni tad-data personali.

(61)  Il-Kontrollur Ewropew għall-Protezzjoni tad-Data ġie kkonsultat skont l-Artikolu 28(2) tar-Regolament (KE) Nru 45/2001 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill(13),

ADOTTAW DIN ID-DIRETTIVA:

KAPITOLU I

DISPOŻIZZJONIJIET ĠENERALI

Artikolu 1

Suġġett u l-kamp ta' applikazzjoni

1.  Din id-Direttiva tistipula l-kundizzjonijiet meħtieġa għall-finijiet li ġejjin:

(a)  li tiġi żgurata l-interoperabilità tas-sistemi elettroniċi ta' pedaġġ, fin-network kollu tat-toroq fl-Unjoni, fl-ibliet u bejn l-ibliet, l-awtostradi, toroq prinċipali u żgħar, u strutturi diversi, bħal mini jew pontijiet, u bastimenti tat-traġitt; u

(b)  li jiġi faċilitat l-iskambju transfruntier tad-data dwar ir-reġistrazzjoni tal-vetturi rigward il-vetturi u s-sidien jew id-detenturi tal-vetturi li għalihom kien hemm nuqqas ta' ħlas ta' tariffi tat-triq ta' kwalunkwe tip fl-Unjoni.

Sabiex jiġi rrispettat il-prinċipju tas-sussidjarjetà, din id-Direttiva għandha tapplika mingħajr preġudizzju għad-deċiżjonijiet meħuda minn Stati Membri li jimponu tariffi tat-triq fuq tipi ta' vetturi partikolari, u sabiex jiġi ddeterminat il-livell ta' dawk it-tariffi u l-għan li għalih jiġu imposti dawn it-tariffi.

2.  L-Artikoli 3 sa 22 ma japplikawx għal:

(a)  sistemi ta' pedaġġ ▌ li mhumiex elettroniċi fis-sens tal-punt 10 tal-Artikolu 2; u

(b)  sistemi ta' pedaġġ żgħar, strettament lokali li għalihom l-ispejjeż biex ikunu konformi mal-ħtiġijiet tal-Artikoli 3 sa 22 ma jkunux fi proporzjon mal-benefiċċji;

3.   Din id-Direttiva ma tapplikax għat-tariffi għall-parking.

4.  L-għan tal-interoperabilità tas-sistemi elettroniċi ta' pedaġġ fl-Unjoni, għandu jinkiseb permezz tas-Servizz Ewropew ta' Pedaġġ Elettroniku (EETS) li għandu jikkumplimenta s-servizzi elettroniċi nazzjonali ta' pedaġġ tal-Istati Membri

5.  Fejn il-liġi nazzjonali titlob notifika lill-utent tal-obbligu tiegħu li jħallas qabel ma jkun jista' jiġi stabbilit nuqqas ta' ħlas ta' tariffa tat-triq, l-Istati Membri jistgħu japplikaw ukoll din id-Direttiva biex jidentifikaw is-sid jew id-detentur tal-vettura u l-vettura nnifisha għall-finijiet tan-notifika, biss jekk ikunu sodisfatti l-kondizzjonijiet kollha li ġejjin:

(a)  ma jkun hemm l-ebda mezz ieħor kif jiġi identifikat is-sid jew id-detentur tal-vettura; u

(b)  in-notifika lill-utent jew id-detentur tal-vettura dwar l-obbligu ta' ħlas hi stadju obbligatorju tal-proċedura ta' ħlas tat-tariffa tat-triq skont il-liġi nazzjonali.

6.  Fejn Stat Membru japplika l-paragrafu 5, huwa għandu jieħu l-miżuri meħtieġa biex jiżgura li kwalunkwe proċediment ta' segwitu b'rabta mal-obbligu ta' ħlas tat-tariffa tat-triq jitwettaq mill-awtoritajiet pubbliċi. Referenzi għan-nuqqas ta' ħlas ta' tariffa tat-triq f'din id-Direttiva għandhom jinkludu fihom il-każijiet koperti mill-paragrafu 5 jekk l-Istat Membru fejn iseħħ in-nuqqas ta' ħlas, japplika dak il-paragrafu.

Artikolu 2

Definizzjonijiet

Għall-finijiet ta' din id-Direttiva, għandhom japplikaw id-definizzjonijiet li ġejjin:

(1)  "servizz▌ ta' pedaġġ▌" tfisser is-servizz li jippermetti li utenti jużaw vettura f'dominju wieħed jew aktar tal-EETS taħt kuntratt uniku u, fejn meħtieġ, b'biċċa waħda ta' tagħmir ta' abbord (OBE) , u li jinkludi:

(a)  fejn meħtieġ, l-għoti ta' OBE apposta lill-utenti u ż-żamma tal-funzjonalità tiegħu;

(b)  garanzija li l-kollettur tal-pedaġġ jitħallas il-pedaġġ dovut mill-utent;

(c)  il-forniment lill-utent tal-mezz li bih għandu jsir il-ħlas jew l-aċċettazzjoni ta' dak attwali;

(d)  il-ġbir tal-pedaġġ mingħand l-utent;

(e)  il-ġestjoni tar-relazzjonijiet mal-klijent mal-utent; u

(f)  l-implimentazzjoni u l-konformità mal-politiki ta' sigurtà u privatezza għas-sistemi ta' pedaġġ tat-triq;

(2)  "fornitur tas-servizz ta' pedaġġ" tfisser entità legali li tipprovdi servizzi ta' pedaġġ f'dominju tal-EETS jew aktar għal klassi waħda jew aktar ta' vetturi;

(3)  "kollettur tal-pedaġġi" tfisser entità pubblika jew privata li tiġbor il-pedaġġi għaċ-ċirkolazzjoni ta' vetturi f'dominju tal-EETS;

(4)  "kollettur tal-pedaġġi nominat" tfisser entità pubblika jew privata li nħatret biex tkun il-kollettur tal-pedaġġi f'dominju futur tal-EETS;

(5)  "Servizz Ewropew ta' Pedaġġ Elettroniku (EETS)" tfisser is-servizz ta' pedaġġ mogħti b'kuntratt f'dominju wieħed jew aktar tal-EETS minn fornitur tal-EETS lil utent tal-EETS;

(6)  "fornitur tal-EETS" tfisser entità li, taħt kuntratt separat, tagħti aċċess għall-EETS lil utent tal-EETS, tittrasferixxi l-pedaġġi lill-kollettur tal-pedaġġi rilevanti, u li hija rreġistrata mill-Istat Membru fejn tkun stabbilita;

(7)  "utent tal-EETS" tfisser persuna (naturali jew ġuridika) li għandha kuntratt ma' fornitur tal-EETS sabiex ikollha aċċess għall-EETS;

(8)  "dominju tal-EETS" tfisser triq, netwerk ta' toroq, struttura, bħal pont jew mina, jew bastiment tat-traġitt, fejn il-pedaġġi jinġabru bl-użu ta' sistema elettronika ta' pedaġġ;

(9)  "Sistema konformi mal-EETS" tfisser is-sett ta' elementi ta' sistema elettronika ta' pedaġġ li huma meħtieġa b'mod speċifiku għall-integrazzjoni tal-fornituri tal-EETS fis-sistema u għat-tħaddim tal-EETS;

(10)  "sistema elettronika ta' pedaġġ" tfisser sistema ta' ġbir ta' pedaġġ li fiha l-obbligu, għall-utent, li jħallas il-pedaġġ jiġi attivat mis-sejbien awtomatiku ta' jew marbut mal-preżenza tal-vettura f'ċertu post permezz ta' komunikazzjoni mill-bogħod ma' OBE fil-vettura jew rikonoxximent awtomatiku tal-pjanċi;

(11)  "tagħmir ta' abbord" (OBE)", tfisser is-sett sħiħ ta' komponenti tal-hardware u tas-software li għandhom jintużaw bħala parti mis-servizz ta' pedaġġ li huwa installat, jew jinġarr, abbord vettura sabiex jiġbor, jaħżen, jipproċessa u jirċievi/jittrażmetti mill-bogħod id-data, jew bħala apparat separat jew inkorporat fil-vettura;

(12)  "fornitur ewlieni tas-servizz" tfisser fornitur tas-servizz ta' pedaġġ b'obbligi speċifiċi, bħall-obbligu li jiffirma kuntratti mal-utenti interessati kollha, jew drittijiet speċifiċi, bħal remunerazzjoni speċifika jew kuntratt garantit fit-tul, differenti mid-drittijiet u l-obbligi ta' fornituri oħra tas-servizz;

(13)  "kostitwent tal-interoperabilità" tfisser kwalunkwe komponent elementari, grupp ta' komponenti, binja parzjali jew sħiħa ta' tagħmir inkorporat jew maħsub biex jiġi inkorporat fl-EETS li fuqu tiddependi direttament jew indirettament l-interoperabilità tas-servizz, inkluż kemm oġġetti tanġibbli jew oġġetti intanġibbli bħal software;

(14)  "idoneità għall-użu" tfisser l-abbiltà ta' kostitwent li jikseb u jżomm prestazzjoni speċifikata meta jkun qed jintuża, integrata b'mod rappreżentattiv fl-EETS b'rabta ma' sistema ta' kollettur tal-pedaġġ;

(15)  "data dwar il-kuntest tal-pedaġġ" tfisser l-informazzjoni definita mill-kollettur tal-pedaġġ bħala meħtieġa biex jiġi stabbilit il-pedaġġ dovut għaċ-ċirkolazzjoni ta' vettura f'dominju partikolari ta' pedaġġ u konkluża t-tranżazzjoni tal-pedaġġ;

(16)  "dikjarazzjoni tal-pedaġġ" tfisser stqarrija lil kollettur tal-pedaġġ li tikkonferma l-preżenza ta' vettura f'dominju tal-EETS f'format maqbul bejn il-fornitur tas-servizz ta' pedaġġ u l-kollettur tal-pedaġġ;

(17)  "parametri ta' klassifikazzjoni tal-vettura" tfisser l-informazzjoni marbuta mal-vettura li skontha jiġu kkalkulati l-pedaġġi abbażi tad-data dwar il-kuntest tal-pedaġġ;

(18)  "back office" tfisser is-sistema elettronika ċentrali użata mill-kollettur tal-pedaġġ, grupp ta' kolletturi tal-pedaġġ li ħolqu ċentru ta' interoperabilità, jew mill-fornitur tal-EETS biex tinġabar, tiġi proċessata u tintbagħat informazzjoni fil-qafas ta' sistema elettronika ta' pedaġġ;

(19)  "sistema modifikata sostanzjalment" tfisser sistema elettronika ta' pedaġġ eżistenti li għaddiet jew tgħaddi minn bidla li tirrikjedi li l-fornituri tal-EETS jagħmlu modifiki lill-kostitwenti tal-interoperabilità li qed jitħaddmu, bħar-riprogrammazzjoni jew l-adattament tal-interfaċċi tal-back office tagħhom, b'tali mod li tkun meħtieġa akkreditazzjoni mill-ġdid;

(20)  "akkreditazzjoni" tfisser il-proċess definit u amministrat mill-kollettur tal-pedaġġi, li minnu jrid jgħaddi fornitur tal-EETS qabel ma jiġi awtorizzat li jipprovdi l-EETS f'dominju tal-EETS.

(21)  "pedaġġ" jew "tariffa tat-triq" ifissru t-tariffa li trid titħallas minn utent tat-triq biex ikun jista' jiċċirkola fuq triq partikolari, netwerk ta' toroq, struttura, bħal pont jew mina jew bastiment tat-traġitt;

(22)  "nuqqas ta' ħlas ta' tariffa tat-triq" tfisser ir-reat li jikkonsisti min-nuqqas minn utent tat-triq milli jħallas tariffa tat-triq fi Stat Membru, ▌ definita mid-dispożizzjonijiet nazzjonali rilevanti ta' dak l-Istat Membru;

(23)  "Stat Membru tar-reġistrazzjoni" tfisser l-Istat Membri fejn hi rreġistrata l-vettura li hi soġġetta għall- ħlas tat-tariffa tat-triq;

(24)  "punt ta' kuntatt nazzjonali" tfisser awtorità kompetenti ddeżinjata ta' Stat Membru għall-iskambju transfruntier ta' data dwar ir-reġistrazzjoni ta' vetturi;

(25)  "tiftix awtomatizzat" tfisser proċedura ta' aċċess online għall-konsultazzjoni tal-bażijiet tad-data ta' Stat Membru wieħed, ta' diversi Stati Membri jew tal-Istati Membri kollha kemm huma ▌;

(26)  "vettura" tfisser vettura bil-mutur, jew kombinazzjoni artikolata ta' vetturi maħsuba jew użati biex iġorru fit-triq passiġġieri jew prodotti ▌;

(27)  "detentur tal-vettura" tfisser il-persuna li f'isimha tkun irreġistrata l-vettura, kif definit fil-liġi tal-Istat Membru tar-reġistrazzjoni.

(28)  "vettura heavy duty" tfisser vettura ▌ li għandha massa massima permissibbli ta' aktar minn 3,5 tunnellati ▌;

(29)  "vettura light duty" tfisser vettura li għandha massa massima permissibbli li ma jaqbiżx it-3,5 tunnellati.

Artikolu 3

Soluzzjonijiet teknoloġiċi

1.  Is-sistemi elettroniċi ta' pedaġġ ġodda kollha li jesiġu l-installazzjoni jew l-użu tal-OBE għandhom, biex jagħmlu tranżazzjonijiet elettroniċi ta' pedaġġ, jużaw waħda jew iżjed mit-teknoloġiji li ġejjin:

(a)  pożizzjonament bis-satellita;

(b)  komunikazzjoni mobbli;

(c)  teknoloġija tal-microwave b'5,8 GHz.

Is-sistemi elettroniċi ta' pedaġġ eżistenti li jirrikjedu l-installazzjoni jew l-użu ta' OBE u li jużaw teknoloġiji oħra għandhom jikkonformaw mar-rekwiżiti spjegati fl-ewwel subparagrafu ta' dan il-paragrafu jekk jitwettqu progressi teknoloġiċi sostanzjali.

2.  Il-Kummissjoni għandha titlob lill-korpi rilevanti tal-istandardizzazzjoni, ▌ skont il-proċedura stipulata mid-Direttiva (UE) 2015/2015 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill(14), biex jadottaw malajr l-istandards applikabbli għas-sistemi elettroniċi ta' pedaġġ fir-rigward tat-teknoloġiji elenkati fl-ewwel subparagrafu tal-paragrafu 1 u t-teknoloġija tal-ANPR, u biex jaġġornawhom fejn meħtieġ. Il-Kummissjoni għandha titlob li l-korpi ta' standardizzazzjoni jiżguraw il-kompatibilità kontinwa tal-kostitwenti tal-interoperabilità.

3.  OBE li juża t-teknoloġija tal-pożizzjonament bis-satellita u li jiġi introdott fis-suq wara ... [30 xahar wara d-data tad-dħul fis-seħħ ta' din id-Direttiva] għandu jkun kompatibbli mas-servizzi ta’ pożizzjonament provduti minn Galileo u s-Sistema Ewropea ta’ Navigazzjoni b’Kopertura Ġeostazzjonarja (“EGNOS”) ▌.

4.  Mingħajr preġudizzju għall-paragrafu 6, il-fornituri tal-EETS għandhom jagħmlu OBE disponibbli lill-utenti tal-EETS li jkun xieraq għall-użu, interoperabbli u kapaċi jikkomunika mas-sistemi elettroniċi ta' pedaġġ rilevanti operattivi fl-Istati Membri li jużaw it-teknoloġiji elenkati fl-ewwel subparagrafu tal-paragrafu 1.

5.  L-OBE jista' juża l-hardware u s-software tiegħu stess, juża elementi ta' hardware u software oħra preżenti fil-vettura, jew it-tnejn li huma. Għall-fini ta' komunikazzjoni ma' sistemi oħra ta' hardware preżenti fil-vettura, l-OBE jista' juża teknoloġiji oħrajn għajr dawk elenkati fl-ewwel subparagrafu tal-paragrafu 1, dejjem sakemm ikunu żgurati s-sigurtà, il-kwalità tas-servizz u l-privatezza.

L-OBE tal-EETS titħalla tiffaċilita servizzi oħrajn barra l-pedaġġ, dejjem jekk it-tħaddim ta' tali servizzi ma jxekkilx is-servizzi ta' pedaġġ fi kwalunkwe dominju tal-EETS.

6.  Mingħajr preġudizzju għad-dritt tal-Istati Membri li jintroduċu sistemi elettroniċi ta' pedaġġ għal vetturi light duty abbażi tal-pożizzjonament bis-satellita jew abbażi ta' komunikazzjonijiet mobbli, il-fornituri tal-EETS jistgħu, sal-31 ta' Diċembru 2027, jipprovdu lill-utenti ta' vetturi light duty OBE li jkun tajjeb għall-użu bit-teknoloġija tal-microwave b'5,8 GHz biss, li għandu jintuża fid-dominji tal-EETS li ma jirrikjedux teknoloġiji ta' pożizzjonament bis-satellita jew ta' komunikazzjonijiet mobbli.

KAPITOLU II

PRINĊIPJI ĠENERALI TAL-EETS

Artikolu 4

Reġistrazzjoni tal-fornituri tal-EETS

Kull Stat Membru għandu jistabbilixxi proċedura għar-reġistrazzjoni ta' fornituri tal-EETS. Għandu jagħti reġistrazzjoni lil entitajiet li huma stabbiliti fit-territorju tiegħu, li jitolbu reġistrazzjoni u li jistgħu juru li huma jissodisfaw ir-rekwiżiti li ġejjin:

(a)  ikollhom ċertifikazzjoni EN ISO 9001 jew ekwivalenti;

(b)  ikollhom it-tagħmir tekniku u d-dikjarazzjoni tal-KE jew iċ-ċertifikat li jiddikjara l-konformità tal-kostitwenti tal-interoperabilità mal-ispeċifikazzjonijiet;

(c)  ikollhom kompetenza fl-għoti ta' servizzi elettroniċi ta' pedaġġ jew f'dominji rilevanti oħra;

(d)  ikollhom riżorsi finanzjarji xierqa;

(e)  iżommu ma' pjan globali ta' ġestjoni tar-riskju, li jiġi awditjat kull sentejn mill-inqas; u

(f)  għandhom reputazzjoni tajba.

Artikolu 5

Drittijiet u obbligi tal-fornituri tal-EETS

1.  L-Istati Membri għandhom jieħdu l-miżuri meħtieġa biex jiżguraw li l-fornituri tal-EETS li huma jkunu rreġistraw jikkonkludu kuntratti tal-EETS li jkopru d-dominji tal-EETS kollha fit-territorji ta' mill-inqas erba' Stati Membri fi żmien it-36 xahar wara r-reġistrazzjoni tagħhom skont l-Artikolu 4. Huma għandhom jieħdu l-miżuri kollha meħtieġa biex jiżguraw li dawk il-fornituri tal-EETS jikkonkludu kuntratti li jkopru d-dominji kollha tal-EETS fi Stat Membru partikolari fi żmien l-24 xahar wara l-konklużjoni tal-ewwel kuntratt f'dak l-Istat Membru, ħlief għal dawk id-dominji tal-EETS li fihom il-kolletturi tal-pedaġġ responsabbli ma jikkonformawx mal-Artikolu 6(3).

2.   L-Istati Membri għandhom jieħdu l-miżuri meħtieġa biex jiżguraw li fornituri tal-EETS li huma jkunu rreġistraw jibqgħu f'kull ħin ikopru d-dominji kollha tal-EETS ladarba jkunu kkonkludew kuntratti għalihom. Huma għandhom jieħdu l-miżuri meħtieġa biex jiżguraw li, fejn fornitur tal-EETS ma jkunx jista' jkompli jkopri dominju tal-EETS għax il-kollettur tal-pedaġġi ma jikkonformax ma' din id-Direttiva, jerġa' jibda jkopri d-dominju kkonċernat mill-aktar fis possibbli.

3.   L-Istati Membri għandhom jieħdu l-miżuri meħtieġa biex jiżguraw li l-fornituri tal-EETS li huma jkunu rreġistraw jippubblikaw informazzjoni dwar il-kopertura tad-dominji tal-EETS tagħhom u kwalunkwe bidla fiha kif ukoll, fi żmien xahar mir-reġistrazzjoni, pjanijiet dettaljati rigward kwalunkwe estensjoni tas-servizz tagħhom għal aktar dominji tal-EETS, b'aġġornamenti annwali.

4.  L-Istati Membri għandhom jieħdu l-miżuri meħtieġa biex jiżguraw li, fejn meħtieġ, il-fornituri tal-EETS li huma jkunu rreġistraw, jew li jfornu l-EETS fit-territorju tagħhom, jipprovdu lill-utenti tal-EETS OBE li jissodisfa r-rekwiżiti stabbiliti f’din id-Direttiva, kif ukoll fid-Direttivi 2014/53/UE(15) u 2014/30/UE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill(16). Huma jistgħu jitolbu mill-fornituri tal-EETS ikkonċernati li dawk ir-rekwiżiti jiġu sodisfatti.

5.  L-Istati Membri għandhom jieħdu l-miżuri meħtieġa biex jiżguraw li l-fornituri tal-EETS li jipprovdu l-EETS fit-territorju tagħhom iżommu listi ta' OBE invalidat marbuta mal-kuntratti tal-EETS tagħhom mal-utenti tal-EETS. Għandhom jieħdu l-miżuri meħtieġa biex jiżguraw li dawn il-listi jinżammu f'konformità stretta mar-regoli tal-Unjoni dwar il-protezzjoni tad-data personali kif stipulat, fost l-oħrajn, fir-Regolament (UE) 2016/679 u d-Direttiva 2002/58/KE.

6.  L-Istati Membri għandhom jieħdu l-miżuri meħtieġa biex jiżguraw li fornituri tal-EETS li huma rreġistraw jagħmlu pubblika l-politika tagħhom ta' kkuntrattar mal-utenti tal-EETS.

7.  L-Istati Membri għandhom jieħdu l-miżuri meħtieġa biex jiżguraw li fornituri tal-EETS li jfornu l-EETS fit-territorju tagħhom jagħtu lill-kolletturi tal-pedaġġi l-informazzjoni li huma jeħtieġu biex jikkalkulaw u japplikaw il-pedaġġ fuq il-vetturi tal-utenti tal-EETS jew jagħtu lill-kolletturi tal-pedaġġi l-informazzjoni kollha meħtieġa biex dawn ikunu jistgħu jivverifikaw il-kalkolu tal-pedaġġ applikat fuq il-vetturi tal-utenti tal-EETS mill-fornituri tal-EETS.

8.  L-Istati Membri għandhom jieħdu l-miżuri meħtieġa biex jiżguraw li fornituri tal-EETS li jipprovdu l-EETS fit-territorju tagħhom jikkooperaw mal-kolletturi tal-pedaġġ fl-isforzi tagħhom biex jidentifikaw awturi suspettati ta' reati. L-Istati Membri għandhom jieħdu l-miżuri meħtieġa biex jiżguraw li, fejn ikun suspettat nuqqas ta' ħlas tat-tariffa tat-triq, il-kollettur tal-pedaġġ ikun jista' jikseb mill-fornitur tal-EETS id-data marbuta mal-vettura involuta fin-nuqqas suspettat ta' ħlas ta' tariffa tat-triq u lis-sid jew lid-detentur ta' dik il-vettura li hu klijent tal-fornitur tal-EETS. Din id-data għandha tingħata minnufih mill-fornitur tal-EETS.

L-Istati Membri għandhom jieħdu l-miżuri meħtieġa biex jiżguraw li l-kollettur tal-pedaġġ ma jiżvelax din id-data lil ebda fornitur ieħor tas-servizz ta' pedaġġ. Huma għandhom jieħdu l-miżuri meħtieġa biex jiżguraw li, fejn il-kollettur tal-pedaġġ ikun integrat ma' fornitur tas-servizz ta' pedaġġ f'entità waħda, id-data tintuża biss biex tidentifika awturi suspettati ta' reati, jew skont l-Artikolu 27(3).

9.  L-Istati Membri għandhom jieħdu l-miżuri meħtieġa biex jiżguraw li kollettur tal-pedaġġ responsabbli minn dominju tal-EETS fit-territorju tagħhom ikun jista' jikseb minn fornitur tal-EETS data marbuta mal-vetturi kollha li s-sid jew id-detenturi tagħhom ikunu klijenti tal-fornitur tal-EETS, li, f'perijodu partikolari ta' żmien, ikunu saqu fid-dominju tal-EETS li għalih ikun responsabbli l-kollettur tal-pedaġġ, kif ukoll id-data marbuta mas-sidien jew id-detenturi ta' dawn il-vetturi, dment li l-kollettur tad-data jkun jeħtieġ din id-data biex jikkonforma mal-obbligi tiegħu lejn l-awtoritajiet tat-taxxa. L-Istati Membri għandhom jieħdu l-miżuri meħtieġa biex jiżguraw li l-fornitur tal-EETS jipprovdi d-data mitluba mhux aktar tard minn jumejn wara li jirċievi t-talba. Għandhom jieħdu l-miżuri meħtieġa biex jiżguraw li l-kollettur tal-pedaġġ ma jiżvelax din id-data lil ebda fornitur ieħor tas-servizz ta' pedaġġ. Għandhom jieħdu l-miżuri meħtieġa biex jiżguraw li, fejn il-kollettur tad-data hu integrat ma' fornitur tas-servizz ta' pedaġġ f'entità waħda, id-data tintuża biss għall-konformità mill-kollettur tal-pedaġġ mal-obbligi tiegħu lejn l-awtoritajiet tat-taxxa.

10.  Id-data mogħtija mill-fornituri tal-EETS lill-kolletturi tal-pedaġġi għandha tiġi pproċessata f'konformità mar-regoli tal-Unjoni dwar il-protezzjoni tad-data personali kif jinsabu spjegati fir-Regolament (UE) 2016/679, kif ukoll mal-liġijiet, ir-regolamenti jew id-dispożizzjonijiet amministrattivi nazzjonali li jittrasponu d-Direttivi 2002/58/KE u (UE) 2016/680.

11.  Il-Kummissjoni għandha tadotta atti ta' implimentazzjoni, mhux aktar tard minn ... [sitt xhur wara d-data tad-dħul fis-seħħ ta' din id-Direttiva], biex ikomplu jiddefinixxu l-obbligi tal-fornituri tal-EETS dwar:

(a)  il-monitoraġġ tal-prestazzjoni tal-livell tas-servizz tagħhom, u kooperazzjoni mal-kolletturi tal-pedaġġ fil-verifika tal-awditi;

(b)  kooperazzjoni mal-Kolletturi tal-Pedaġġ fil-prestazzjoni tat-testijiet tas-sistemi tal-kolletturi tal-pedaġġ;

(c)  appoġġ tekniku u tas-servizz lil utenti tal-EETS u personalizzazzjoni ta' OBE;

(d)  kontijiet mibgħuta lil utenti tal-EETS;

(e)  l-informazzjoni li fornituri tal-EETS iridu jipprovdu lill-kolletturi tal-pedaġġi u li tissemma fil-paragrafu 7; u

(f)  li utent tal-EETS jiġi mgħarraf b'sitwazzjoni identifikata ta' pedaġġ mhux iddikjarat;

Dawk l-atti ta' implimentazzjoni għandhom jiġu adottati skont il-proċedura ta' eżami msemmija fl-Artikolu 31(2).

Artikolu 6

Drittijiet u obbligi tal-kolletturi tal-pedaġġ

1.   Fejn dominju tal-EETS ma jikkonformax mal-kondizzjonijiet ta' interoperabilità teknika u proċedurali tal-EETS ipprovduti f’din id-Direttiva, l-Istat Membru li t-territorju tiegħu jinsab fid-dominju tal-EETS jeħtieġ li jieħu l-miżuri meħtieġa biex jiżgura li l-kollettur tal-pedaġġ responsabbli jivvaluta l-problema mal-partijiet interessati kkonċernati u, jekk ikun jaqa' taħt ir-responsabbiltajiet tiegħu, jieħu azzjonijiet ta' rimedju bil-ħsieb li jiżgura l-interoperabilità tas-sistema ta' pedaġġ. Fejn meħtieġ, l-Istat Membru jeħtieġ li jaġġorna r-reġistru msemmi fil-punt (a) l-Artikolu 21(1) fir-rigward tal-informazzjoni msemmija fil-punt (a) tiegħu.

2.  Kull Stat Membru jeħtieġ li jieħu l-miżuri meħtieġa biex jiżgura li kwalunkwe kollettur tal-pedaġġi responsabbli minn dominju tal-EETS fit-territorju ta' dak l-Istat Membru jiżviluppa u jżomm dikjarazzjoni dwar id-dominju tal-EETS li tistipula l-kondizzjonijiet ġenerali biex il-fornituri tal-EETS jaċċessaw id-dominji tal-EETS tagħhom, skont l-atti ta’ implimentazzjoni msemmija fil-paragrafu 9.

Fejn tinħoloq sistema elettronika ta' pedaġġ fit-territorju ta' Stat Membru dak l-Istat Membru jeħtieġ li jieħu l-miżuri meħtieġa biex jiżgura li l-kollettur tal-pedaġġ nominat responsabbli mis-sistema jippubblika d-dikjarazzjoni dwar id-dominju tal-EETS billi javża biżżejjed minn qabel biex tkun tista' ssir akkreditazzjoni tal-fornituri tal-EETS interessati mhux aktar tard minn xahar qabel il-varar operazzjonali tas-sistema l-ġdida, filwaqt li jitqies kif dovut it-tul tal-proċess tal-valutazzjoni tal-konformità mal-ispeċifikazzjonijiet u tal-idoneità għall-użu tal-kostitwenti tal-interoperabilità msemmi fl-Artikolu 15(1).

Fejn sistema elettronika ta' pedaġġ fit-territorju ta' Stat Membru tiġi modifikata sostanzjalment, dak l-Istat Membru jeħtieġ li jieħu l-miżuri meħtieġa biex jiżgura li l-kollettur tal-pedaġġ responsabbli mis-sistema jippubblika d-dikjarazzjoni aġġornata dwar id-dominju tal-EETS biżżejjed minn qabel biex fornituri tal-EETS diġà akkreditati jkunu jistgħu jadattaw il-kostitwenti tal-interoperabilità tagħhom għar-rekwiżiti l-ġodda u jiksbu akkreditazzjoni mill-ġdid mhux aktar tard minn xahar qabel il-varar operazzjonali tas-sistema modifikata, b’kunsiderazzjoni dovuta għat-tul tal-proċess tal-valutazzjoni tal-konformità mal-ispeċifikazzjonijiet u tal-idoneità għall-użu tal-kostitwenti tal-interoperabilità msemmija fl-Artikolu 15(1).

3.  L-Istati Membri jeħtieġ li jieħdu l-miżuri meħtieġa biex jiżguraw li l-kolletturi tal-pedaġġ responsabbli minn dominji tal-EETS fit-territorju tagħhom jaċċettaw fuq bażi nondiskriminatorja kwalunkwe fornitur tal-EETS li jitlob li jipprovdi l-EETS fid-dominji tal-EETS imsemmija.

Aċċettazzjoni ta' fornitur tal-EETS f'dominju tal-EETS għandha tkun soġġetta għall-konformità tal-fornitur mal-obbligi u l-kundizzjonijiet ġenerali stipulati fid-dikjarazzjoni tad-dominju tal-EETS.

L-Istati Membri għandhom jieħdu l-miżuri meħtieġa biex jiżguraw li l-kolletturi tal-pedaġġi ma jirrikjedux li l-fornituri tal-EETS jużaw soluzzjonijiet jew proċessi tekniċi speċifiċi li jxekklu l-interoperabilità tal-kostitwenti tal-interoperabilità ta' fornitur tal-EETS b'sistemi elettroniċi ta' pedaġġ f'dominji oħra tal-EETS.

Jekk kollettur tal-pedaġġ u fornitur tal-EETS ma jkunux jistgħu jilħqu qbil, il-kwistjoni tista' tiġi referuta lill-Korp Konċiljatorju responsabbli mid-dominju rilevanti tal-pedaġġ.

4.  Kull Stat Membru jeħtieġ li jieħu l-miżuri meħtieġa biex jiżgura li l-kuntratti bejn il-kollettur tal-pedaġġi u l-fornitur tal-EETS dwar il-forniment tal-EETS fit-territorju ta' dak l-Istat Membru, jippermettu li l-kontijiet għall-pedaġġ jinħarġu lill-utent tal-EETS direttament mill-fornitur tal-EETS.

Il-kollettur tal-pedaġġi jista' jirrikjedi li l-fornitur tal-EETS joħroġ fatturi għall-utent f'isem u għan-nom tal-kollettur tal-pedaġġi, u l-fornitur tal-EETS għandu jikkonforma ma' dik it-talba.

5.  Il-pedaġġ mitlub mill-kolletturi tal-pedaġġi lill-utenti tal-EETS ma għandux jaqbeż il-pedaġġ nazzjonali jew lokali korrispondenti. Dan huwa mingħajr preġudizzju għad-dritt tal-Istati Membri li jintroduċu ribassi jew skontijiet biex jippromwovu l-użu ta' pagamenti elettroniċi tal-pedaġġ. Ir-ribassi jew skontijiet kollha tal-utenti tal-OBE fuq il-pedaġġi offruti minn Stat Membru jew minn kollettur tal-pedaġġ għandhom ikunu trasparenti, imħabbra pubblikament u disponibbli bl-istess kondizzjonijiet lill-klijenti tal-fornituri tal-EETS.

6.  L-Istati Membri għandhom jieħdu l-miżuri meħtieġa biex jiżguraw li l-kolletturi tal-pedaġġ jaċċettaw fuq id-dominji tal-EETS tagħhom kwalunkwe OBE operazzjonali minn fornituri tal-EETS li magħhom għandhom relazzjonijiet kuntrattwali li ġew iċċertifikati skont il-proċedura definita fl-atti ta' implimentazzjoni msemmija fl-Artikolu 15(7) u li ma jidhrux fuq lista ta' OBE invalidat imsemmi fl-Artikolu 5(5).

7.  Fil-każ ta' ħsara fl-EETS attribwibbli għall-kollettur tal-pedaġġi, il-kollettur tal-pedaġġi għandu jforni mod ta' servizz imnaqqas li jippermetti lill-vetturi bit-tagħmir imsemmi fil-paragrafu 6 jiċċirkolaw fis-sikurezza b'dewmien minimu u mingħajr ma jiġu suspettati b'nuqqas ta' ħlas ta' tariffa tat-triq.

8.  L-Istati Membri għandhom jieħdu l-miżuri meħtieġa biex jiżguraw li l-kolletturi tal-pedaġġ jikkollaboraw b'mod nondiskriminatorju mal-fornituri tal-EETS jew il-manifatturi jew l-entitajiet notifikati bil-ħsieb li tiġi vvalutata l-idoneità għall-użu tal-kostitwenti tal-interoperabilità fid-dominji tal-EETS tagħhom.

9.  Il-Kummissjoni għandha tadotta atti ta' implimentazzjoni, sa mhux aktar tard minn ... [6 xhur wara d-data tad-dħul fis-seħħ ta' din id-Direttiva], li jistabbilixxu l-kontenut minimu tad-dikjarazzjoni tad-dominju tal-EETS, inkluż:

(a)  ir-rekwiżiti għall-fornituri tal-EETS;

(b)  il-kondizzjonijiet proċedurali inklużi l-kondizzjonijiet kummerċjali;

(c)  il-proċedura tal-akkreditazzjoni tal-fornituri tal-EETS; u

(d)  id-data dwar il-kuntest tal-pedaġġ.

Dawk l-atti ta' implimentazzjoni għandhom jiġu adottati skont il-proċedura ta' eżami msemmija fl-Artikolu 31(2).

Artikolu 7

Remunerazzjoni

1.  L-Istati Membri għandhom jieħdu l-miżuri meħtieġa biex jiżguraw li l-fornituri tal-EETS ikunu intitolati li jiġu remunerati mill-kollettur tal-pedaġġ.

2.  L-Istati Membri għandhom jieħdu l-miżuri meħtieġa biex jiżguraw li l-metodoloġija għad-definizzjoni tar-remunerazzjoni tal-fornituri tal-EETS tkun trasparenti, nondiskriminatorja u identika għall-fornituri kollha tal-EETS akkreditati għal dominju tal-EETS partikolari. Għandhom jieħdu l-miżuri meħtieġa biex jiżguraw li l-metodoloġija tiġi ppubblikata bħala parti mill-kondizzjonijiet kummerċjali fid-dikjarazzjoni tad-dominju tal-EETS.

3.  L-Istati Membri għandhom jieħdu l-miżuri meħtieġa biex jiżguraw li fid-dominji tal-EETS b'fornitur ewlieni tas-servizz, il-metodoloġija għall-kalkolu tar-remunerazzjoni tal-fornituri tal-EETS issegwi l-istess struttura tar-remunerazzjoni ta' servizzi komparabbli pprovduti mill-fornitur ewlieni tas-servizz. L-ammont ta' remunerazzjoni tal-fornituri tal-EETS jista' jkun differenti mir-remunerazzjoni tal-fornitur ewlieni tas-servizz sakemm ikun ġustifikat minn:

(a)  l-ispiża tar-rekwiżiti u l-obbligi speċifiċi tal-fornitur ewlieni tas-servizz u mhux tal-fornituri tal-EETS; u

(b)  il-ħtieġa li jitnaqqsu, mir-remunerazzjoni tal-fornituri tal-EETS, il-ħlasijiet fissi imposti mill-kollettur tal-pedaġġ abbażi tal-ispejjeż, għall-kollettur tal-pedaġġ, li jipprovdi, jopera u jżomm sistema konformi mal-EETS fid-dominju tal-pedaġġ tiegħu, inklużi l-kostijiet tal-akkreditazzjoni, fejn dawn il-kostijiet mhumiex inklużi fil-pedaġġ.

Artikolu 8

Pedaġġi

1.  L-Istati Membri għandhom jieħdu l-miżuri meħtieġa biex jiżguraw li fejn, bil-għan li tiġi stabbilita t-tariffa tal-pedaġġ applikabbli għal vettura partikolari, ikun hemm diskrepanza bejn il-klassifikazzjoni tal-vettura użata mill-fornitur tal-EETS u l-kollettur tal-pedaġġ, il-klassifikazzjoni tal-kollettur tal-pedaġġ tipprevali, sakemm ma tingħatax prova ta' żball.

2.  L-Istati Membri għandhom jieħdu l-miżuri meħtieġa biex jiżguraw li l-kollettur tal-pedaġġ ikun intitolat li jirrikjedi ħlas mingħand fornitur tal-EETS għal kwalunkwe dikjarazzjoni tal-pedaġġ sostanzjata u kwalunkwe nondikjarazzjoni tal-pedaġġ sostanzjata relatata ma' kwalunkwe kont ta' utent tal-EETS ġestit minn dak il-fornitur tal-EETS.

3.  L-Istati Membri għandhom jieħdu l-miżuri meħtieġa biex jiżguraw li fejn fornitur tal-EETS ikun bagħat lil kollettur tal-pedaġġi lista ta' OBE invalidat imsemmi fl-Artikolu 5(5), il-fornitur tal-EETS ma għandux jinżamm responsabbli għal kwalunkwe pedaġġ ieħor imġarrab permezz tal-użu ta' tali OBE invalidat. L-għadd ta' entrati fil-lista tal-OBE invalidat, il-format tal-lista u l-frekwenza tal-aġġornament tagħha għandhom jiġu maqbula bejn il-kolletturi tal-pedaġġi u l-fornituri tal-EETS.

4.  L-Istati Membri għandhom jieħdu l-miżuri meħtieġa biex jiżguraw li, f'sistemi tal-pedaġġ li jużaw il-microwave, il-kolletturi tal-pedaġġ jikkomunikaw lill-fornituri tal-EETS dikjarazzjonijiet tal-pedaġġ sostanzjati għal pedaġġi mġarrba mill-utenti tal-EETS rispettivi tagħhom.

5.  Il-Kummissjoni għandha tadotta atti delegati f'konformità mal-Artikolu 30, sa mhux aktar tard minn ... [sitt xhur wara d-data tad-dħul fis-seħħ ta' din id-Direttiva], biex tistabbilixxi d-dettalji għall-klassifikazzjoni tal-vetturi bil-għan li jiġu stabbiliti l-iskemi tariffarji applikabbli, inkluża kwalunkwe proċedura meħtieġa biex jiġu stabbiliti tali skemi. Is-sett tal-parametri tal-klassifikazzjoni tal-vetturi li għandu jiġi aċċettat mill-EETS ma għandux jirrestrinġi l-għażla tal-iskemi tariffarji mill-kolletturi tal-pedaġġ. Il-Kummissjoni għandha tiżgura biżżejjed flessibilità biex tippermetti li s-sett tal-parametri ta' klassifikazzjoni jkun aċċettat mill-EETS biex jevolvi skont il-ħtiġijiet futuri prevedibbli. Dawk l-atti għandhom ikunu mingħajr preġudizzju għad-definizzjoni, fid-Direttiva 1999/62/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill(17), tal-parametri li skonthom għandhom ivarjaw il-pedaġġi.

Artikolu 9

Kontabilità

L-Istati Membri għandhom jieħdu l-miżuri meħtieġa biex jiżguraw li l-entitajiet legali li jipprovdu servizzi ta' pedaġġ iżommu rekords tal-kontabilità li jagħmlu distinzjoni ċara possibbli bejn l-ispejjeż u d-dħul relatati mal-forniment tas-servizz ta' pedaġġ u l-ispejjeż u d-dħul relatati ma' attivitajiet oħra. L-informazzjoni dwar l-ispejjeż u d-dħul relatati mal-forniment tas-servizz ta' pedaġġ għandha tiġi pprovduta, fuq talba, lill-Korp ta' Konċiljazzjoni jew il-korp ġudizzjarju rilevanti. L-Istati Membri għandhom ukoll jieħdu l-miżuri meħtieġa biex jiżguraw li s-sussidji inkroċjati bejn l-attivitajiet imwettqa fir-rwol ta' fornitur tas-servizz ta' pedaġġ u attivitajiet oħra ma jkunux permessi.

Artikolu 10

Drittijiet u obbligi tal-utenti tal-EETS

1.  L-Istati Membri għandhom jieħdu l-miżuri meħtieġa biex jippermettu lill-utenti tal-EETS jabbonaw mal-EETS permezz ta' kwalunkwe fornitur tal-EETS, irrispettivament min-nazzjonalità tagħhom, l-Istat Membru ta' residenza jew l-Istat Membru li fih tkun irreġistrata l-vettura. Meta jkunu deħlin f'kuntratt, l-utenti tal-EETS għandhom jiġu infurmati kif xieraq dwar il-mezzi validi ta' ħlas, skont ir-Regolament (UE) 2016/679, dwar l-ipproċessar tad-data personali tagħhom u d-drittijiet li jirriżultaw mil-leġislazzjoni applikabbli dwar il-protezzjoni tad-data personali.

2.  Il-ħlas ta' pedaġġ minn utent tal-EETS lill-fornitur tal-EETS tiegħu għandu jitqies li jissodisfa l-obbligi tal-ħlas li l-utent tal-EETS ikollu lejn il-kollettur tal-pedaġġ rilevanti.

Jekk jiġu installati jew jinġarru abbord vettura żewġ OBA jew aktar, hija r-responsabilità tal-utent tal-EETS li juża jew jattiva l-OBE rilevanti għad-dominju speċifiku tal-EETS.

3.  Il-Kummissjoni għandha tadotta atti delegati f'konformità mal-Artikolu 30, sa mhux aktar tard minn ... [sitt xhur wara d-data tad-dħul fis-seħħ ta' din id-Direttiva], biex tkompli tiddefinixxi aktar l-obbligi tal-utenti tal-EETS rigward:

(a)  il-forniment tad-data lill-fornitur tal-EETS; u

(b)  l-użu u l-immaniġġjar tal-OBE.

KAPITOLU III

KORP TA' KONĊILJAZZJONI

Artikolu 11

Stabbiliment u funzjonijiet

1.  Kull Stat Membru li jkollu minn tal-anqas dominju tal-EETS wieħed għandu jaħtar jew jistabbilixxi Korp ta' Konċiljazzjoni sabiex jiffaċilita l-medjazzjoni bejn il-kolletturi tal-pedaġġi b'dominju tal-EETS li jkun jinsab fit-territorju tiegħu u l-fornituri tal-EETS li jkollhom kuntratti jew ikunu jinsabu f'negozjati kuntrattwali ma' dawk il-kolletturi tal-pedaġġi.

2.  Il-Korp ta' Konċiljazzjoni għandu jkollu s-setgħa li, b'mod partikolari, jivverifika li l-kondizzjonijiet kuntrattwali imposti minn kollettur tal-pedaġġ fuq il-fornituri tal-EETS ikunu nondiskriminatorji. Huwa għandu jkollu s-setgħa li jivverifika li l-fornituri tal-EETS jiġu remunerati f'konformità mal-prinċipji previsti fl-Artikolu 7.

3.  L-Istati Membri msemmija fil-paragrafu 1 għandhom jieħdu l-miżuri meħtieġa biex jiżguraw li l-Korp ta' Konċiljazzjoni tagħhom fl-istruttura organizzattiva u legali jkun indipendenti mill-interessi kummerċjali tal-kolletturi tal-pedaġġi u tal-fornituri tas-servizz tal-pedaġġ.

Artikolu 12

Proċedura ta' medjazzjoni

1.  Kull Stat Membru b’minn tal-inqas dominju EETS wieħed għandu jistabbilixxi proċedura ta' medjazzjoni sabiex jippermetti lil kollettur tal-pedaġġ jew fornitur tal-EETS li jitlob lill-Korp ta' Konċiljazzjoni rilevanti biex jintervjeni fi kwalunkwe tilwim relatat mar-relazzjonijiet jew in-negozjati kuntrattwali tagħhom.

2.  Il-proċedura ta’ medjazzjoni msemmija fil-paragrafu 1 għandha tirrikjedi li l-Korp ta' Konċiljazzjoni jiddikjara, fi żmien xahar wara li jkun irċieva talba biex jintervjeni, jekk id-dokumenti kollha neċessarji għall-medjazzjoni humiex fil-pussess tiegħu.

3.  Il-proċedura ta’ medjazzjoni msemmija fil-paragrafu 1 għandha tirrikjedi li l-Korp ta' Konċiljazzjoni joħroġ l-opinjoni tiegħu dwar tilwim mhux aktar tard minn sitt xhur wara li jkun irċieva t-talba biex jintervjeni.

4.  Sabiex jiffaċilitaw il-kompiti tiegħu, l-Istati Membri għandhom jagħtu lill-Korp ta' Konċiljazzjoni s-setgħa biex jitlob informazzjoni rilevanti mingħand il-kolletturi tal-pedaġġ, il-fornituri tal-EETS u kwalunkwe parti terza attiva fil-forniment tal-EETS fl-Istat Membru kkonċernat.

5.  L-Istati Membri b’minn tal-inqas dominju EETS wieħed u l-Kummissjoni għandhom jieħdu l-miżuri meħtieġa biex jiżguraw l-iskambju ta' informazzjoni bejn il-Korpi ta' Konċiljazzjoni rigward ix-xogħol, il-prinċipji ta' gwida u l-prattiki tagħhom.

KAPITOLU IV

DISPOŻIZZJONIJIET TEKNIĊI

Artikolu 13

Servizz uniku kontinwu

L-Istati Membri għandhom jieħdu l-miżuri meħtieġa biex jiżguraw li l-EETS jiġi fornut lill-utenti tal-EETS bħala servizz uniku kontinwu. Dan ifisser li:

(a)  ladarba l-parametri tal-klassifikazzjoni tal-vettura, inklużi dawk varjabbli, ikunu nħażnu jew ġew iddikjarati, jew it-tnejn, ma jkunx hemm bżonn ta' aktar intervent uman fil-vettura waqt vjaġġ sakemm ma jkunx hemm modifika fil-karatteristiċi tal-vettura; u

(b)  l-interazzjoni umana ma' biċċa tagħmir partikolari ta' OBE tibqa' l-istess ikun xi jkun id-dominju tal-EETS.

Artikolu 14

Elementi addizzjonali rigward l-EETS

1.  L-Istati Membri għandhom jieħdu l-miżuri meħtieġa biex jiżguraw li l-interazzjoni tal-utenti tal-EETS mal-kolletturi tal-pedaġġ bħala parti mill-EETS tkun limitata, fejn applikabbli, għall-proċess ta' fatturazzjoni skont l-Artikolu 6(4) u għall-proċessi ta' infurzar. L-interazzjonijiet bejn l-utenti tal-EETS u l-fornituri tal-EETS, jew l-OBE tagħhom, jistgħu jkunu speċifiċi għal kull fornitur tal-EETS, mingħajr ma jikkompromettu l-interoperabilità tal-EETS.

2.  L-Istati Membri jistgħu jesiġu li l-fornituri tas-servizz tal-pedaġġ, inkluż il-fornituri tal-EETS, fuq it-talba tal-awtoritajiet tal-Istati Membri, jipprovdu data tat-traffiku fir-rigward tal-klijenti tagħhom, soġġett għal konformità mar-regoli applikabbli dwar il-protezzjoni tad-data. Tali data għandha tintuża biss mill-Istati Membri għall-fini ta' politiki tat-traffiku u t-titjib tal-ġestjoni tat-traffiku u d-data ma tistax tintuża biex jiġu identifikati l-klijenti.

3.  Il-Kummissjoni għandha tadotta, sa mhux aktar tard minn ... [sitt xhur wara d-data tad-dħul fis-seħħ ta' din id-Direttiva], atti ta' implimentazzjoni li jistabbilixxu l-ispeċifikazzjonijiet tal-interfaċċi elettroniċi bejn il-kostitwenti tal-interoperabilità tal-kolletturi tal-pedaġġi, il-fornituri tal-EETS u l-utenti tal-EETS, inkluż, fejn applikabbli, il-kontenut tal-messaġġi skambjati bejn l-atturi permezz ta' dawk l-interfaċċi. Dawk l-atti ta' implimentazzjoni għandhom jiġu adottati skont il-proċedura ta' eżami msemmija fl-Artikolu 31(2).

Artikolu 15

Kostitwenti tal-interoperabilità

1.  Fejn tinħoloq sistema elettronika ta' pedaġġ ġdida fit-territorju ta' Stat Membru, dak l-Istat Membru għandu jieħu l-miżuri meħtieġa biex jiżgura li l-kollettur tal-pedaġġ nominat responsabbli għas-sistema jistabbilixxi u jippubblika fid-dikjarazzjoni tad-dominju tal-EETS l-ippjanar dettaljat tal-proċess ta' valutazzjoni ta’ konformità ma’ speċifikazzjonijiet u tal-idoneità għall-użu tal-kostitwenti tal-interoperabilità, li jippermetti l-akkreditazzjoni tal-fornituri tal-EETS interessati mhux aktar tard minn xahar qabel il-varar operazzjonali tas-sistema l-ġdida.

Fejn sistema elettronika ta' pedaġġ ġdida fit-territorju ta' Stat Membru tkun modifikata sostanzjalment, dak l-Istat Membru għandu jieħu l-miżuri meħtieġa biex jiżgura li l-kollettur tal-pedaġġi responsabbli għas-sistema jistabbilixxi u jippubblika fid-dikjarazzjoni tad-dominju tal-EETS, flimkien mal-elementi msemmija fl-ewwel subparagrafu, l-ippjanar dettaljat tal-valutazzjoni mill-ġdid tal-konformità mal-ispeċifikazzjonijiet u tal-idoneità għall-użu tal-kostitwenti tal-interoperabilità tal-fornituri tal-EETS diġà akkreditati fis-sistema qabel il-modifika sostanzjali tagħha. L-ippjanar għandu jippermetti akkreditazzjoni mill-ġdid tal-fornituri tal-EETS ikkonċernati mhux aktar tard minn xahar qabel il-varar operazzjonali tas-sistema modifikata.

Il-kollettur tal-pedaġġi għandu jirrispetta dak l-ippjanar.

2.  L-Istati Membri għandhom jieħdu l-miżuri meħtieġa biex jiżguraw li kull kollettur tal-pedaġġi responsabbli għal dominju tal-EETS fit-territorju ta' dak l-Istat Membru jistabbilixxi ambjent ta' test li fih il-fornitur tal-EETS jew ir-rappreżentanti awtorizzati tiegħu jistgħu jivverifikaw li l-OBE tiegħu huwa adattat għall-użu fid-dominju tal-EETS tal-kollettur tal-pedaġġi u jikseb ċertifikazzjoni tat-tlestija b'suċċess tat-testijiet rispettivi. L-Istati Membri għandhom jieħdu l-miżuri meħtieġa biex jippermettu lill-kolletturi tal-pedaġġi jistabbilixxu ambjent ta' test uniku għal aktar minn dominju tal-EETS wieħed, u biex jippermettu lil rappreżentant awtorizzat wieħed jivverifika jekk huwiex adattat l-użu ta' tip wieħed ta' OBE f'isem aktar minn fornitur tal-EETS wieħed.

L-Istati Membri għandhom jieħdu l-miżuri meħtieġa biex jippermettu lill-kolletturi tal-pedaġġi jitolbu lill-fornituri tal-EETS jew lir-rappreżentanti awtorizzati tagħhom biex ikopru l-ispiża tat-testijiet rispettivi.

3.  L-Istati Membri ma għandhomx jipprojbixxu, jirrestrinġu jew jostakolaw it-tqegħid fis-suq ta' kostitwenti tal-interoperabilità għall-użu fl-EETS meta dawn ikollhom il-marka KE jew inkella dikjarazzjoni tal-konformità mal-ispeċifikazzjonijiet jew dikjarazzjoni tal-idoneità għall-użu, jew it-tnejn. Partikolarment, l-Istati Membri ma għandhomx jitolbu verifiki li diġà jkunu twettqu bħala parti mill-proċedura għall-verifika tal-konformità mal-ispeċifikazzjonijiet jew l-idoneità għall-użu, jew it-tnejn.

4.  Il-Kummissjoni għandha tadotta atti delegati f'konformità mal-Artikolu 30, sa mhux aktar tard minn ... [sitt xhur wara d-data tad-dħul fis-seħħ ta' din id-Direttiva], biex tistabbilixxi r-rekwiżiti għall-kostitwenti tal-interoperabilità rigward is-sikurezza u s-saħħa, l-affidabilità u d-disponibilità, il-protezzjoni ambjentali, il-kompatibilità teknika, is-sigurtà u l-privatezza u l-operat u l-ġestjoni.

5.  Il-Kummissjoni għandha tadotta atti delegati f'konformità mal-Artikolu 30, sa mhux aktar tard minn ... [sitt xhur wara d-data tad-dħul fis-seħħ ta' din id-Direttiva], biex tistabbilixxi r-rekwiżiti ġenerali għall-infrastruttura rigward:

(a)  l-eżattezza tad-data tad-dikjarazzjoni tal-pedaġġ bil-ħsieb li tiggarantixxi trattament ugwali bejn l-utenti tal-EETS fir-rigward tal-pedaġġi u l-ħlasijiet;

(b)  l-identifikazzjoni, permezz tal-OBE tal-fornitur tal-EETS responsabbli;

(c)  l-użu ta' standards miftuħa għall-kostitwenti tal-interoperabilità tat-tagħmir tal-EETS;

(d)  l-integrazzjoni tal-OBE fil-vettura; u

(e)  is-sinjalazzjoni lis-sewwieq tar-rekwiżit li titħallas tariffa tat-triq.

6.  Il-Kummissjoni għandha tadotta atti ta' implimentazzjoni, sa mhux aktar tard minn ... [sitt xhur wara d-data tad-dħul fis-seħħ ta' din id-Direttiva], biex tistabbilixxi r-rekwiżiti speċifiċi għall-infrastruttura li ġejjin:

(a)  rekwiżiti dwar protokolli komuni ta' komunikazzjoni bejn it-tagħmir tal-Kolletturi tal-Pedaġġi u t-tagħmir tal-fornituri tal-EETS;

(b)  rekwiżiti dwar mekkaniżmi biex il-kolletturi tal-pedaġġi jidentifikaw jekk vettura li qed tiċċirkola fid-dominju tal-EETS tagħhom tkunx mgħammra b'OBE validu u li jiffunzjona;

(c)  rekwiżiti dwar l-interfaċċa bejn il-bniedem u l-magna fl-OBE;

(d)  rekwiżiti li japplikaw speċifikament għall-kostitwenti tal-interoperabilità fis-sistemi ta' pedaġġ ibbażati fuq teknoloġiji tal-microwave; u

(e)  rekwiżiti li japplikaw b'mod speċifiku f'sistemi ta' pedaġġ ibbażati fuq Sistema Globali ta' Navigazzjoni bis-Satellita (GNSS).

Dawk l-atti ta' implimentazzjoni għandhom jiġu adottati skont il-proċedura ta' eżami msemmija fl-Artikolu 31(2).

7.  Il-Kummissjoni għandha tadotta atti ta' implimentazzjoni, sa mhux aktar tard minn ... [sitt xhur wara d-data tad-dħul fis-seħħ ta' din id-Direttiva], sabiex tistabbilixxi l-proċedura li għandha tiġi applikata mill-Istati Membri għall-valutazzjoni tal-konformità mal-ispeċifikazzjonijiet u l-idoneità għall-użu tal-kostitwenti tal-interoperabilità, inklużi l-kontenut u l-format tad-dikjarazzjonijiet tal-KE. Dawk l-atti ta' implimentazzjoni għandhom jiġu adottati skont il-proċedura ta' eżami msemmija fl-Artikolu 31(2).

KAPITOLU V

KLAWSOLI TA' SALVAGWARDJA

Artikolu 16

Proċedura ta' salvagwardja

1.  Meta Stat Membru jkollu raġuni biex jemmen li kostitwenti tal-interoperabilità li jkollhom il-marka KE u li tqiegħdu fis-suq x'aktarx li meta jintużaw kif suppost ma jissodisfawx ir-rekwiżiti rilevanti, huwa għandu jieħu l-passi kollha meħtieġa biex jirrestrinġi l-kamp ta' applikazzjoni tagħhom, jipprojbixxi l-użu tagħhom jew jirtirahom mis-suq. L-Istat Membru għandu immedjatament jinforma lill-Kummissjoni dwar il-miżuri meħuda u jagħti r-raġunijiet għad-deċiżjoni tiegħu, u jiddikjara partikolarment jekk in-nuqqas fil-konformità huwiex dovut għal:

(a)  applikazzjoni mhux korretta tal-ispeċifikazzjonijiet tekniċi; jew

(b)  inadegwatezza tal-ispeċifikazzjonijiet tekniċi.

2.  Il-Kummissjoni għandha tikkonsulta lill-Istat Membru kkonċernat, il-manifattur, il-fornitur tal-EETS jew ir-rappreżentanti awtorizzati tagħhom stabbiliti fl-Unjoni kemm jista' jkun malajr. Fejn, wara dik il-konsultazzjoni, il-Kummissjoni tistabbilixxi li il-miżura hija ġustifikata, hija għandha immedjatament tinforma lill-Istat Membru kkonċernat kif ukoll lill-Istati Membri l-oħra. Madankollu, fejn, wara dik il-konsultazzjoni, il-Kummissjoni tistabbilixxi li l-miżura mhix ġustifikata, hija għandha immedjatament tinforma lill-Istat Membru kkonċernat, kif ukoll lill-manifattur jew lir-rappreżentant awtorizzat tiegħu stabbilit fl-Unjoni u lill-Istati Membri l-oħra.

3.  Fejn kostitwenti tal-interoperabilità li jkollhom il-marka KE ma jikkonformawx mar-rekwiżiti tal-interoperabilità, l-Istat Membru kompetenti għandu jitlob lill-manifattur jew lir-rappreżentat awtorizzat tiegħu stabbilit fl-Unjoni sabiex jistabbilixxi mill-ġdid il-kostitwenti tal-interoperabilità għal stat ta' konformità mal-ispeċifikazzjonijiet jew l-idoneità għall-użu, jew it-tnejn, skont il-kondizzjonijiet stabbiliti minn dak l-Istat Membru u għandu jinforma lill-Kummissjoni u lill-Istat Membri l-oħra dwar dan.

Artikolu 17

Trasparenza tal-valutazzjonijiet

Kwalunkwe deċiżjoni meħuda minn Stat Membru jew kollettur tal-pedaġġi dwar il-valutazzjoni tal-konformità mal-ispeċifikazzjonijiet jew l-idoneità għall-użu tal-kostitwenti tal-interoperabilità u kwalunkwe deċiżjoni meħuda skont l-Artikolu 16 għandha tistabbilixxi fid-dettall ir-raġunijiet li fuqhom tkun ibbażata. Din għandha tkun innotifikata kemm jista' jkun malajr lill-manifattur, il-fornitur tal-EETS jew ir-rappreżentanti awtorizzati tagħhom li jkunu kkonċernati, flimkien ma' indikazzjoni tar-rimedji disponibbli skont il-liġijiet fis-seħħ fl-Istat Membru kkonċernat u tal-limiti ta' żmien permessi għall-eżerċizzju ta' tali rimedji.

KAPITOLU VI

ARRANĠAMENTI AMMINISTRATTIVI

Artikolu 18

Uffiċċju ta' kuntatt uniku

Kull Stat Membru b'mill-inqas żewġ dominji tal-EETS fit-territorju tiegħu għandu jinnomina uffiċċju ta' kuntatt uniku għall-fornituri tal-EETS. L-Istat Membru għandu jagħmel pubbliċi d-dettalji ta' kuntatt ta' dak l-uffiċċju, u jipprovdihom, fuq talba, lill-fornituri interessati tal-EETS. L-Istat Membru għandu jieħu l-miżuri meħtieġa biex jiżgura li, fuq talba tal-fornitur tal-EETS, l-uffiċċju ta' kuntatt jiffaċilita u jikkoordina kuntatti amministrattivi bikrija bejn il-fornitur tal-EETS u l-kolletturi tal-pedaġġ responsabbli għad-dominji tal-EETS fit-territorju tal-Istat Membru. L-uffiċċju ta' kuntatt jista' jkun persuna fiżika jew korp pubbliku jew privat.

Artikolu 19

Korpi nnotifikati

1.  L-Istati Membri għandhom jinnotifikaw lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri l-oħra dwar kull korp intitolat biex iwettaq jew jissorvelja l-proċedura għall-valutazzjoni tal-konformità mal-ispeċifikazzjonijiet jew l-idoneità għall-użu msemmija fl-atti ta' implimentazzjoni msemmija fl-Artikolu 15(7), filwaqt li jindikaw il-qasam tal-kompetenza ta' kull entità, u n-numri tal-identifikazzjoni miksuba minn qabel mingħand il-Kummissjoni. Il-Kummissjoni għandha tippubblika f'Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea l-lista tal-korpi, in-numru tal-identifikazzjoni u l-oqsma tal-kompetenza tagħhom, u għandha żżomm il-lista aġġornata

2.  L-Istati Membri għandhom japplikaw il-kriterji previsti fl-atti delegati msemmija fil-paragrafu 5 ta' dan l-Artikolu għall-valutazzjoni tal-korpi li għandhom jiġu notifikati. Il-korpi li jissodisfaw il-kriterji tal-valutazzjoni previsti fl-istandards rilevanti Ewropej għandhom jitqiesu li jissodisfaw il-kriterji msemmija.

3.  Stat Membru għandu jirtira l-approvazzjoni minn korp li ma jibqax jissodisfa l-kriterji previsti fl-atti delegati msemmija fil-paragrafu 5 ta' dan l-Artikolu. Huwa għandu jinforma immedjatament lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri l-oħra b'dan.

4.  Jekk Stat Membru jew il-Kummissjoni jidhrilhom li korp notifikat minn Stat Membru ieħor ma jissodisfax il-kriterji previsti fl-atti delegati msemmija fil-paragrafu 5 ta' dan l-Artikolu, il-kwistjoni għandha titressaq quddiem il-Kumitat tal-Pedaġġ Elettroniku msemmi fl-Artikolu 31(1), li għandu jagħti l-opinjoni tiegħu fi żmien tliet xhur. Fid-dawl tal-opinjoni ta' dak il-Kumitat, il-Kummissjoni għandha tinforma lill-Istat Membru li nnotifika lill-korp inkwistjoni bi kwalunkwe tibdila meħtieġa biex il-korp notifikat ikun jista' jżomm l-istatus li jkun ingħatalu.

5.  Il-Kummissjoni għandha tadotta atti delegati f'konformità mal-Artikolu 30, sa mhux aktar tard minn ... [sitt xhur wara d-data tad-dħul fis-seħħ ta' din id-Direttiva], biex tistabbilixxi l-kriterji minimi ta' eliġibbiltà għall-korpi notifikati.

Artikolu 20

Grupp ta' Koordinazzjoni

Grupp ta' Koordinazzjoni tal-korpi notifikati skont l-Artikolu 19(1) (il-"Grupp ta' Koordinazzjoni") għandu jiġi stabbilit bħala grupp ta' ħidma tal-Kumitat tal-Pedaġġ Elettroniku msemmi fl-Artikolu 31(1), skont ir-Regoli ta' Proċedura ta’ dak il-Kumitat.

Artikolu 21

Reġistri

1.  Għall-finijiet tal-implimentazzjoni ta' din d-Direttiva, kull Stat Membru għandu jżomm reġistru elettroniku nazzjonali ta' dan li ġej:

(a)  id-dominji tal-EETS fit-territorju tiegħu, inkluż informazzjoni li tirrigwarda:

(i)  il-kolletturi tal-pedaġġ korrispondenti;

(ii)  it-teknoloġiji tal-pedaġġ użati;

(iii)  id-data dwar il-kuntest tal-pedaġġ;

(iv)  id-dikjarazzjoni tad-dominju tal-EETS; u

(v)  il-fornituri tal-EETS li għandhom kuntratti tal-EETS mal-kolletturi tal-pedaġġ attivi fit-territorju ta’ dak l-Istat Membru.

(b)  il-fornituri tal-EETS li lilhom ikun ippermetta r-reġistrazzjoni f'konformità mal-Artikolu 4; u

(c)  id-dettalji ta' uffiċċju ta' kuntatt uniku msemmi fl-Artikolu 18 għall-EETS, inkluż l-indirizz tal-posta elettronika ta' kuntatt u n-numru tat-telefon.

Sakemm ma jkunx speċifikat mod ieħor, l-Istati Membri għandhom jivverifikaw tal-inqas darba fis-sena li r-rekwiżiti stabbiliti f'punti (a), (d), (e) u (f) tal-Artikolu 4 jkunu għadhom sodisfatti, u għandhom jaġġornaw ir-reġistri kif xieraq. Ir-reġistru għandu jkun fih ukoll il-konklużjonijiet tal-awditu previst fil-punt (e) tal-Artikolu 4. Stat Membru ma għandux jinżamm responsabbli għall-azzjonijiet tal-Fornituri tal-EETS msemmija fir-reġistru tiegħu.

2.  Stati Membri għandhom jieħdu l-miżuri meħtieġa biex jiżguraw li d-data kollha li tinsab fir-reġistru elettroniku nazzjonali tinżamm aġġornata u hija preċiża.

3.  Ir-reġistri għandhom ikunu elettronikament aċċessibbli għall-pubbliku.

4.  Dawn ir-reġistri għandhom ikunu disponibbli minn ... [30 xahar wara d-data tad-dħul fis-seħħ ta' din id-Direttiva].

5.  Fit-tmiem kull sena kalendarja, l-awtoritajiet tal-Istati Membri responsabbli mir-reġistri għandhom jikkomunikaw, lill-Kummissjoni, b'mezzi elettroniċi, ir-reġistri tad-dominji tal-EETS u tal-fornituri tal-EETS. Il-Kummissjoni għandha tqiegħed l-informazzjoni għad-dispożizzjoni tal-Istati Membri oħra. Għandha tinġibed l-attenzjoni tal-Istat Membru tar-reġistrazzjoni u tal-Kummissjoni dwar kwalunkwe inkonsistenza fis-sitwazzjoni fi Stat Membru.

KAPITOLU VII

SISTEMI PILOTA

Artikolu 22

Sistemi pilota tal-pedaġġ

1.  Sabiex jippermettu l-iżvilupp tekniku tal-EETS, l-Istati Membri jistgħu jawtorizzaw b'mod temporanju, f'partijiet limitati tad-dominju tal-pedaġġ tagħhom u b'mod parallel mas-sistema tal-ilmenti tal-EETS, sistemi tal-pedaġġ pilota li jinkorporaw teknoloġiji jew kunċetti ġodda li ma jikkonformawx ma' dispożizzjoni waħda jew aktar ta' din id-Direttiva.

2.  Il-fornituri tal-EETS ma għandhomx ikunu obbligati jipparteċipaw f'sistemi tal-pedaġġ pilota.

3.  Qabel ma tibda sistema pilota ta' pedaġġ, l-Istat Membru kkonċernat għandu jitlob l-awtorizzazzjoni tal-Kummissjoni. Il-Kummissjoni għandha toħroġ l-awtorizzazzjoni jew tirrifjutaha, f'forma ta' Deċiżjoni, fi żmien sitt xhur mill-mument li tkun irċeviet it-talba. Il-Kummissjoni tista' tirrifjuta l-awtorizzazzjoni jekk is-sistema pilota ta' pedaġġ tista' tippreġudika l-funzjonament korrett tas-sistema elettronika ta' pedaġġ regolari jew tal-EETS. Il-perijodu inizjali ta' dawn l-awtorizzazzjonijiet ma għandux jaqbeż it-tliet snin.

KAPITOLU VIII

SKAMBJU TA' INFORMAZZJONI DWAR IN-NUQQAS TA' ĦLAS TA' TARIFFI TAT-TRIQ

Artikolu 23

Proċedura għall-iskambju ta' informazzjoni bejn l-Istati Membri

1.  Sabiex ikunu jistgħu jiġu identifikati l-vettura u s-sid jew id-detentur ta’ dik il-vettura, li għaliha ġie stabbilit li ma sarx il-ħlas ta' tariffa tat-triq, kull Stat Membru għandu jagħti aċċess biss lill-punti ta' kuntatt nazzjonali ta' Stati Membri oħra għad-data nazzjonali li ġejja dwar ir-reġistrazzjoni tal-vetturi, bis-setgħa li jwettqu tiftix awtomatizzat dwarhom:

(a)  data relatata mal-vetturi; u

(b)  data relatata mas-sidien jew mad-detenturi tal-vettura.

L-elementi tad-data msemmija fil-punti (a) u (b) u li huma meħtieġa biex isir tiftix awtomattizat għandhom jikkonformaw mal-Anness I.

2.  Għall-finijiet tal-iskambju ta' data msemmi fil-paragrafu 1, kull Stat Membru għandu jaħtar punt ta' kuntatt nazzjonali. L-Istati Membri għandhom jieħdu l-miżuri meħtieġa biex jiżguraw li l-iskambju ta' informazzjoni bejn l-Istati Membri jsir biss bejn il-punti ta' kuntatt nazzjonali. Is-setgħat tal-punti ta' kuntatt nazzjonali għandhom ikunu rregolati bil-liġi applikabbli tal-Istat Membru kkonċernat. F'dak il-proċess ta’ skambju ta’ data, għandha tingħata attenzjoni partikolari lill-protezzjoni xierqa tad-data personali.

3.  Meta jsir tiftix awtomatizzat fil-forma ta' talba maħruġa, il-punt ta' kuntatt nazzjonali tal-Istat Membru li fit-territorju tiegħu kien hemm nuqqas ta' ħlas ta' tariffa tat-triq għandu juża n-numru ta' reġistrazzjoni kollu kemm hu.

Dan it-tiftix awtomatizzat għandu jsir f'konformità mal-proċeduri msemmija fil-punti 2 u 3 tal-Kapitolu 3 tal-Anness tad-Deċiżjoni tal-Kunsill 2008/616/ĠAI(18) u mar-rekwiżiti tal-Anness I ta' din id-Direttiva.

L-Istat Membru li fit-territorju tiegħu kien hemm nuqqas tal-ħlas ta' tariffa tat-triq għandu juża d-data miksuba sabiex jiġi stabbilit min hu responsabbli għan-nuqqas ta' ħlas ta' din it-tariffa.

4.  L-Istati Membri għandhom jieħdu l-miżuri meħtieġa biex ikun żgurat li l-iskambju ta' informazzjoni jsir bl-użu tal-applikazzjoni tas-software tas-Sistema ta' Informazzjoni Ewropea tal-Liċenzji tal-Vetturi u tas-Sewqan (Eucaris) u l-verżjonijiet emendati ta' dan is-software, f'konformità mal-Anness II ta' din id-Direttiva u mal-punti 2 u 3 tal-Kapitolu 3 tal-Anness tad-Deċiżjoni 2008/616/ĠAI.

5.  Kull Stat Membru għandu jħallas l-ispejjeż tiegħu stess li jirriżultaw mill-amministrazzjoni, l-użu u l-manutenzjoni tal-applikazzjonijiet tas-software imsemmija fil-paragrafu 4.

Artikolu 24

Ittra ta' informazzjoni dwar nuqqas ta' ħlas tat-tariffa tat-triq

1.  L-Istat Membru li fit-territorju tiegħu kien hemm nuqqas ta' ħlas tat-tariffa tat-triq għandu jiddeċiedi jekk għandux jibda proċedimenti ta' segwitu f'dak li jirrigwarda n-nuqqas ta' ħlas tat-tariffa tat-triq.

F'każ li l-Istat Membru li fit-territorju tiegħu kien hemm nuqqas ta' ħlas tat-tariffa tat-triq jiddeċiedi li jibda tali proċedimenti, f'konformità mal-liġi nazzjonali tiegħu, dak l-Istat Membru għandu jinforma lis-sid, lid-detentur tal-vettura jew alternattivament lill-persuna identifikata ssuspettata li naqset milli tħallas it-tariffa tat-triq.

Din l-informazzjoni għandha, skont kif ikun applikabbli taħt il-liġi nazzjonali, tinkludi l-konsegwenzi legali tagħhom fit-territorju tal-Istat Membru fejn kien hemm nuqqas ta' ħlas tat-tariffa tat-triq skont il-liġi ta' dak l-Istat Membru.

2.  Meta jkun qed jibgħat l-ittra ta' informazzjoni lis-sid, lid-detentur tal-vettura jew alternattivament lill-persuna identifikata ssuspettata li naqset milli tħallas it-tariffa tat-triq, l-Istat Membru fejn seħħ in-nuqqas ta' ħlas ta' tariffa tat-triq għandu, skont il-liġi nazzjonali tiegħu, jinkludi kwalunkwe informazzjoni rilevanti, partikolarment dwar in-natura ta' dan in-nuqqas ta' ħlas ta' tariffa tat-triq, il-post, id-data u l-ħin tan-nuqqas ta' ħlas ta' tariffa tat-triq, it-titolu tat-testi tal-liġi nazzjonali miksura, id-dritt għall-appell u ta' aċċess għall-informazzjoni, u s-sanzjoni u, fejn xieraq, id-data li tikkonċerna t-tagħmir li ntuża biex jiġi identifikat in-nuqqas ta' ħlas ta' tariffa tat-triq. Għal dak l-għan, l-Istat Membru li fit-territorju tiegħu kien hemm nuqqas ta' ħlas ta' tariffa tat-triq għandu jibbaża l-ittra ta' informazzjoni fuq il-mudell stabbilit fl-Anness II.

3.  F'każ li l-Istat Membru fejn li fit-territorju tiegħu kien hemm nuqqas ta' ħlas ta' tariffa tat-triq jiddeċiedi li jibda proċedimenti ta' segwitu fir-rigward tan-nuqqas ta' ħlas tat-tariffa tat-triq, dan għandu, bil-għan li jiżgura li d-drittijiet fundamentali jiġu rispettati, jibgħat l-ittra ta' informazzjoni bil-lingwa tad-dokument ta' reġistrazzjoni tal-vettura, fejn disponibbli, jew b'waħda mil-lingwi uffiċjali tal-Istat Membru tar-reġistrazzjoni.

Artikolu 25

Il-proċedimenti ta' segwitu mill-entitajiet tal-ġbir

1.  L-Istat Membru li fit-territorju tiegħu kien hemm nuqqas ta' ħlas ta' tariffa tat-triq jista' jipprovdi lill-entità responsabbli mill-ġbir tat-tariffa tat-triq id-data miksuba permezz tal-proċedura msemmija fl-Artikolu 23(1) biss jekk jiġu ssodisfati l-kundizzjonijiet li ġejjin:

(a)  id-data trasferita tkun limitata għal dak li jkun meħtieġ minn dik l-entità biex tikseb it-tariffa tat-triq dovuta;

(b)  il-proċedura biex tinkiseb it-tariffa tat-triq dovuta tkun konformi mal-proċedura prevista fl-Artikolu 24;

(c)  l-entità kkonċernata tkun responsabbli għat-twettiq ta' din il-proċedura; u

(d)  il-konformità mal-ordni ta' ħlas maħruġa mill-entità li tirċievi d-data ġġib fi tmiemu n-nuqqas ta' ħlas ta' tariffa tat-triq.

2.  L-Istati Membri għandhom jiżguraw li d-data pprovduta lill-entità responsabbli tintuża biss għall-għan li tinkiseb it-tariffa tat-triq dovuta u titħassar immedjatament ladarba t-tariffa tat-triq titħallas jew, jekk in-nuqqas ta' ħlas jippersisti, fi żmien raġonevoli wara t-trasferiment tad-data, li għandu jiġi stabbilit mill-Istat Membru.

Artikolu 26

Rappurtar mill-Istati Membri lill-Kummissjoni

Kull Stat Membru għandu jibgħat rapport komprensiv lill-Kummissjoni sa ... [erba' snin wara d-data tad-dħul fis-seħħ ta' din id-Direttiva] u sussegwentement kull tliet snin.

Ir-rapport komprensiv għandu jindika n-numru ta' każijiet ta' tiftix awtomatizzat li jkunu saru mill-Istat Membru li fih seħħ nuqqas ta' ħlas tat-tariffa tat-triq indirizzat lill-punt ta' kuntatt nazzjonali tal-Istat Membru tar-reġistrazzjoni, wara l-każijiet ta’ nuqqas ta' ħlas tat-tariffa tat-triq li jkunu seħħew fit-territorju tiegħu, flimkien ma' ▌ n-numru ta' talbiet li ma rnexxewx.

Ir-rapport komprensiv għandu jinkludi wkoll deskrizzjoni tas-sitwazzjoni fil-livell nazzjonali b'rabta mas-segwitu li jikkonċerna nuqqasijiet ta' ħlas tat-tariffi tat-triq, abbażi tal-proporzjon ta' tali nuqqasijiet ta' ħlas tat-tariffi tat-triq li ngħataw segwitu b'ittri ta' informazzjoni.

Artikolu 27

Protezzjoni tad-data

1.  Ir-Regolament (UE) 2016/679 u l-liġijiet, ir-regolamenti jew id-dispożizzjonijiet amministrattivi nazzjonali li jittrasponu d-Direttivi 2002/58/KE u (UE) 2016/680 għandhom japplikaw għad-data personali pproċessata skont din id-Direttiva.

2.  L-Istati Membri għandhom, skont il-leġiżlazzjoni applikabbli dwar il-protezzjoni tad-data, jieħdu l-miżuri meħtieġa, sabiex jiżguraw li ▌:

(a)  l-ipproċessar tad-data personali għall-finijiet tal-Artikoli 23, 24 u 25 ikun limitat għat-tipi ta' data elenkati fl-Anness I għal din id-Direttiva;

(b)  id-data personali tkun preċiża, tinżamm aġġornata u li t-talbiet għar-rettifika jew għat-tħassir jiġu ttrattati mingħajr dewmien żejjed; u

(c)  jiġi stabbilit limitu ta' żmien għall-ħżin tad-data personali.

L-Istati Membri għandhom jieħdu l-miżuri neċessarji biex jiżguraw li d-data personali ▌ proċessata taħt din id-Direttiva tintuża biss għall-finijiet ta':

(a)  identifikazzjoni ta' awturi suspettati ta' reati fid-dawl tal-obbligu li jitħallsu t-tariffi tat-triq fl-ambitu tal-Artikolu 5(8);

(b)  żgurar tal-konformità tal-kollettur tal-pedaġġi fir-rigward tal-obbligi tiegħu lejn l-awtoritajiet tat-taxxa fl-ambitu tal-Artikolu 5(9); u

(c)  identifikazzjoni tal-vettura u s-sid jew id-detentur tal-vettura li għaliha ġie stabbilit nuqqas ta' ħlas ta' tariffa tat-triq fl-ambitu tal-Artikoli 23 u 24.

L-Istati Membri għandhom jieħdu l-miżuri meħtieġa biex jiżguraw li s-suġġetti tad-data jkollhom l-istess drittijiet ta' informazzjoni, aċċess, rettifika, tħassir u restrizzjoni tal-ipproċessar u li jressqu lment quddiem awtorità superviżorja tal-protezzjoni tad-data, kumpens u rimedju ġudizzjarju effettiv kif previst fir-Regolament (UE) 2016/679 jew, fejn applikabbli, id-Direttiva (UE) 2016/680.

3.  Dan l-Artikolu ma għandux jaffettwa l-possibilità li l-Istati Membri jirrestrinġu l-ambitu tal-obbligi u d-drittijiet previsti f'ċerti dispożizzjonijiet tar-Regolament (UE) 2016/679 skont l-Artikolu 23 ta' dak ir-Regolament għall-finijiet elenkati fl-ewwel paragrafu ta' dak l-Artikolu.

4.  Kwalunkwe persuna kkonċernata għandu jkollha d-dritt li tikseb, mingħajr dewmien mhux dovut, informazzjoni dwar liema data personali rreġistrata fl-Istat Membru tar-reġistrazzjoni tkun ġiet trażmessa lill-Istat Membru fejn kien hemm nuqqas ta' ħlas ta' tariffa tat-triq, inkluża d-data tat-talba u l-awtorità kompetenti tal-Istat Membru li fih sar nuqqas ta' ħlas ta' tariffa tat-triq.

KAPITOLU IX

DISPOŻIZZJONIJIET FINALI

Artiklu 28

Rapport

1.  Sa ... [erba' snin wara d-data tad-dħul fis-seħħ ta' din id-Direttiva], il-Kummissjoni għandha tippreżenta rapport lill-Parlament Ewropew u lill-Kunsill dwar l-implimentazzjoni u l-effetti ta' din id-Direttiva, b'mod partikolari fir-rigward tal-avvanzi u l-użu tal-EETS u l-effikaċja u l-effiċjenza tal-mekkaniżmu għall-iskambju tad-data fil-qafas tal-investigazzjoni ta' każijiet ta' nuqqas ta' ħlas tat-tariffi tat-triq.

Ir-rapport għandu janalizza b'mod partikolari dan li ġej:

(a)  l-effett tal-Artikolu 5(1) u (2) fuq l-użu tal-EETS, b'attenzjoni partikolari għad-disponibilità tas-servizz f'dominji żgħar jew periferiċi tal-EETS;

(b)   ▌l-effettività tal-Artikoli 23, 24 u 25 dwar it-tnaqqis fin-numru ta' nuqqasijiet ta' ħlas ta' tariffi tat-triq fl-Unjoni; u

(c)  il-progress li jkun sar fir-rigward tal-aspetti tal-interoperabilità bejn is-sistemi elettroniċi ta' pedaġġ li jużaw il-pożizzjonament bis-satellita u t-teknoloġija tal-microwave b'5,8 GHz.

2.  Ir-rapport għandu jiġi akkumpanjat, jekk ikun xieraq, minn proposta lill-Parlament Ewropew u lill-Kunsill biex din id-Direttiva tkompli tiġi riveduta, partikolarment b'rabta mal-elementi li ġejjin:

(a)  miżuri addizzjonali biex jiġi żgurat li l-EETS ikun disponibbli fid-dominji kollha tal-EETS, inkluż dawk żgħar u periferiċi.

(b)   miżuri biex ikompli jiġi ffaċilitat l-infurzar transfruntier tal-obbligu tal-ħlas tat-tariffi tat-triq fl-Unjoni, inklużi l-arranġamenti ta' assistenza reċiproka; u

(c)  l-estensjoni tad-dispożizzjonijiet li jiffaċilitaw l-infurzar transfruntier għal żoni b'emissjonijiet baxxi, għal żoni ta' aċċess ristrett jew għal skemi ta' regolamentazzjoni tal-aċċess urban għall-vetturi.

Artikolu 29

Atti delegati

Il-Kummissjoni tingħata s-setgħa li tadotta atti delegati, f'konformità mal-Artikolu 30, li jaġġornaw l-Anness I biex titqies kwalunkwe emenda rilevanti li għandhom isiru lid-Deċiżjonijiet tal-Kunsill 2008/615/ĠAI(19) u 2008/616/ĠAI jew fejn dan ikun rikjest minn xi att legali rilevanti ieħor tal-Unjoni.

Artikolu 30

Eżerċitar tad-delega

1.  Is-setgħa ta' adozzjoni ta' atti delegati hija mogħtija lill-Kummissjoni suġġett għall-kondizzjonijiet stabbiliti f'dan l-Artikolu.

2.  Is-setgħa li tadotta atti delegati msemmija fl-Artikolu 8(5), l-Artikolu 10(3), l-Artikolu 15(4) u (5), l-Artikolu 19(5) u l-Artikolu 29 għandha tingħata lill-Kummissjoni għal perjodu ta' ħames snin minn ... [id-data tad-dħul fis-seħħ ta' din id-Direttiva]. Il-Kummissjoni għandha tfassal rapport dwar id-delega tas-setgħa mhux aktar tard minn disa' xhur qabel tmiem il-perjodu ta' ħames snin. Id-delega ta' setgħa għandha tiġi estiża awtomatikament għal perjodi ta' żmien identiċi, ħlief jekk il-Parlament Ewropew jew il-Kunsill joġġezzjona għal tali estensjoni mhux iktar tard minn tliet xhur qabel it-tmiem ta' kull perjodu.

3.  Id-delega tas-setgħat imsemmija fl-Artikolu 8(5), l-Artikolu 10(3), l-Artikolu 15(4) u (5), l-Artikolu 19(5) u l-Artikolu 29 tista' tiġi rrevokata fi kwalunkwe ħin mill-Parlament Ewropew jew mill-Kunsill. Id-deċiżjoni ta' revoka għandha ttemm id-delega tas-setgħa speċifikata f'dik id-deċiżjoni. Għandha ssir effettiva fil-jum wara l-pubblikazzjoni tad-deċiżjoni f'Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea jew f'data aktar tard speċifikata fih. Ma għandhiex taffettwa l-validità ta' kwalunkwe att delegat li jkun diġà fis-seħħ.

4.  Qabel ma tadotta att delegat, il-Kummissjoni għandha tikkonsulta l-esperti nnominati minn kull Stat Membru skont il-prinċipji stipulati fil-Ftehim Interistituzzjonali tat-13 ta' April 2016 dwar it-Tfassil Aħjar tal-Liġijiet.

5.  Hekk kif tadotta att delegat, il-Kummissjoni għandha tinnotifikah simultanjament lill-Parlament Ewropew u lill-Kunsill.

6.  Att delegat adottat skont l-Artikolu 8(5), l-Artikolu 10(3), l-Artikolu 15(4) u (5), l-Artikolu 19(5) u l-Artikolu 29 għandu jidħol fis-seħħ biss jekk ma tkun saret l-ebda oġġezzjoni jew mill-Parlament Ewropew jew mill-Kunsill fi żmien xahrejn min-notifika ta' dak l-att lill-Parlament Ewropew u lill-Kunsill jew jekk, qabel ma jagħlaq dak il-perjodu, il-Parlament Ewropew u l-Kunsill ikunu t-tnejn infurmaw lill-Kummissjoni li mhumiex se joġġezzjonaw. Dak il-perjodu għandu jiġi estiż b'xahrejn fuq inizjattiva tal-Parlament Ewropew jew tal-Kunsill.

Artikolu 31

Proċedura ta' kumitat

1.  Il-Kummissjoni ser tiġi assistita mill-Kumitat tal-Pedaġġ Elettroniku.

Dan il-kumitat għandu jkun kumitat fis-sens tar-Regolament (UE) Nru 182/2011.

2.  Meta ssir referenza għal dan il-paragrafu, għandu japplika l-Artikolu 5 tar-Regolament (UE) Nru 182/2011. Meta l-kumitat ma jagħti l-ebda opinjoni, il-Kummissjoni ma għandhiex tadotta l-abbozz tal-att ta' implimentazzjoni u għandu japplika t-tielet subparagrafu tal-Artikolu 5(4) tar-Regolament (UE) Nru 182/2011.

Artikolu 32

Traspożizzjoni

1.  L-Istati Membri għandhom jadottaw u jippubblikaw, sa ... [30 xahar wara d-data tad-dħul fis-seħħ ta' din id-Direttiva], il-liġijiet, ir-regolamenti u d-dispożizzjonijiet amministrattivi meħtieġa biex ikunu konformi mal-Artikoli 1 sa 27 u l-Annessi I u II. ▌ Għandhom mill-ewwel jikkomunikaw it-test ta' dawk il-miżuri lill-Kummissjoni.

Huma għandhom japplikaw dawk il-miżuri minn... [30 xahar wara d-data tad-dħul fis-seħħ ta' din id-Direttiva].

Meta l-Istati Membri jadottaw dawk il-miżuri, għandhom jirreferu għal din id-Direttiva jew għandhom ikunu akkumpanjati minn din ir-referenza fil-pubblikazzjoni uffiċjali tagħhom. Huma għandhom jinkludu wkoll dikjarazzjoni li r-referenzi fil-liġijiet, ir-regolamenti, u d-dispożizzjonijiet amministrattivi eżistenti għad-Direttiva mħassra b'din id-Direttiva għandhom jiġu interpretati bħala referenzi għal din id-Direttiva. L-Istati Membri għandhom jiddeċiedu kif din ir-referenza għandha ssir u kif it-tali dikjarazzjoni għandha tiġi mfassla.

2.  L-Istati Membri għandhom jikkomunikaw lill-Kummissjoni t-test tad-dispożizzjonijiet ewlenin tal-liġi nazzjonali li huma jadottaw fil-qasam kopert minn din id-Direttiva.

Artikolu 33

Tħassir

Id-Direttiva 2004/52/KE hija mħassra bis-seħħ minn ...[jum wara d-data fl-ewwel subparagrafu tal-Artikolu 32(1) ], mingħajr preġudizzju għall-obbligi tal-Istati Membri marbuta mal-limitu ‑ta' żmien għat-traspożizzjoni fil-liġi nazzjonali tad-Direttiva mniżżla fl-Anness III, Parti B.

Referenzi għad-Direttiva mħassra għandhom jinftiehmu bħala referenzi għal din id-Direttiva u għandhom jinqraw skont it-tabella ta' korrelazzjoni li tinsab fl-Anness IV.

Artikolu 34

Dħul fis-seħħ

Din id-Direttiva għandha tidħol fis-seħħ fl-għoxrin jum wara l-pubblikazzjoni tagħha f'Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea.

Artikolu 35

Destinatarji

Din id-Direttiva hi indirizzata lill-Istati Membri.

Magħmul fi ...,

Għall-Parlament Ewropew Għall-Kunsill

Il-President Il-President

ANNESS I

Elementi tad-data meħtieġa biex iseħħ it-tiftix awtomatizzat imsemmi fl-Artikolu 23(1)

Entrata

M/O(20)

Rimarki

Data relatata mal-vettura

M

 

Stat Membru tar-reġistrazzjoni

M

 

Numru tar-reġistrazzjoni

M

(A(21))

Data relatata man-nuqqas ta' ħlas ta' tariffa tat-triq

M

 

Stat Membru li fit-territorju tiegħu kien hemm nuqqas ta' ħlas tat-tariffa tat-triq

M

 

Data ta' referenza tal-każ

M

 

Ħin ta' referenza tal-każ

M

 

Elementi tad-data pprovduti bħala riżultat tat-tiftix awtomatizzat magħmul skont l-Artikolu 23(1)

Parti I. Data relatata mal-vetturi

Entrata

M/O(22)

Rimarki

Numru tar-reġistrazzjoni

M

 

Numru tax-chassis/VIN

M

 

Stat Membru tar-reġistrazzjoni

M

 

Il-Marka

M

(D.1(23)) eż. Ford, Opel, Renault

Deskrizzjoni kummerċjali tal-vettura

M

(D.3) eż. Focus, Astra, Megane

Kodiċi tal-Kategorija tal-UE

M

(J)  eż. motorini, muturi, karozzi

Klassi ta' emissjonijiet EURO

M

eż. Euro 4, EURO 6

Parti II. Data relatata mas-sidien jew detenturi tal-vetturi

Entrata

M/O(24)

Rimarki

Data relatata mad-detenturi tal-vettura

 

(C.1(25))

Id-data tirreferi għad-detentur taċ-ċertifikat speċifiku tar-reġistrazzjoni.

Isem id-detenturi (il-kumpanija) tar-reġistrazzjoni

M

(C.1.1)

Għandhom jintużaw taqsimiet separati għall-kunjom, l-infissi, it-titli, eċċ., u għandu jiġi komunikat l-isem f'format li jista' jiġi stampat.

Isem

M

(C.1.2)

Għandhom jintużaw taqsimiet separati għall-ewwel isem (ismijiet) u l-inizjali, u għandu jiġi komunikat l-isem f'format li jista' jiġi stampat.

Indirizz

M

(C.1.3)

Għandhom jintużaw taqsimiet separati għat-Triq, in-Numru tad-dar u l-Anness, il-Kodiċi postali, il-Post ta' residenza, il-Pajjiż ta' residenza, eċċ., u għandu jiġi komunikat l-indirizz f'format li jista' jiġi stampat.

Sess

O

Raġel, mara

Data tat-twelid

M

 

Entità legali

M

Individwu, assoċjazzjoni, kumpanija, ditta, eċċ.

Post tat-twelid

O

 

Numru tal-karta tal-identità

O

Identifikatur li jidentifika b'mod uniku lill-persuna jew lill-kumpanija.

Data relatata mas-sidien tal-vettura

 

(C.2) Id-data tirreferi għas-sid tal-vettura.

L-isem tas-sid (tal-kumpanija)

M

(C.2.1)

Isem

M

(C.2.2)

Indirizz

M

(C.2.3)

Sess

O

Raġel, mara

Data tat-twelid

M

 

Entità legali

M

Individwu, assoċjazzjoni, kumpanija, ditta, eċċ.

Post tat-twelid

O

 

Numru tal-karta tal-identità

O

Identifikatur li jidentifika b'mod uniku lill-persuna jew lill-kumpanija.

 

 

Fil-każ ta' vetturi għall-iskrapp, vetturi jew pjanċi tar-reġistrazzjoni misruqin, jew numru tar-reġistrazzjoni tal-karozza skadut, ma għandu jiġi pprovdut l-ebda tagħrif dwar is-sid jew id-detentur. Minflok, għandu jintbagħat lura l-messaġġ "Tagħrif mhux żvelat".

ANNESS II

MUDELL GĦALL-ITTRA TA' INFORMAZZJONI

imsemmija fl-Artikolu 24

[Paġna ta' quddiem]

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………................................................................................................................

[Isem, indirizz u numru tat-telefon ta' min qed jibgħat l-ittra]

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………................................................................................................................

[Isem u indirizz tad-destinatarju]

ITTRA TA' INFORMAZZJONI

rigward in-nuqqas ta' ħlas ta' tariffa tat-triq li seħħ fi

[isem l-Istat Membru li fit-territorju tiegħu

kien hemm nuqqas ta' ħlas ta' tariffa

tat-triq]

………………………………………………………………

Paġna 2

Fil- nuqqas ta' ħlas ta' tariffa tat-triq ▌ bil-vettura bin-numru tar-reġistrazzjoni

[data]

numru marka mudell

ġie osservat minn

[isem l-entità responsabbli]

[Għażla 1](1)

Inti rreġistrat/a bħala d-detentur taċ-ċertifikat tar-reġistrazzjoni tal-vettura msemmija hawn fuq.

[Għażla 2] (1)

Id-detentur taċ-ċertifikat tar-reġistrazzjoni tal-vettura msemmija hawn fuq indika li int kont qed issuq dik il-vettura meta seħħ in-nuqqas ta' ħlas ta' tariffa tat-triq.

Id-dettalji rilevanti tan-nuqqas ta' ħlas ta' tariffa tat-triq huma deskritti fil-paġna 3 hawn taħt.

L-ammont tal-penali finanzjarja dovut għan-nuqqas ta' ħlas ta' tariffa tat-triq huwa ta' EUR/munita nazzjonali.(1)

L-ammont tat-tariffa tat-triq li jrid jitħallas hu ta' EUR/munita nazzjonali.(1)

L-iskadenza għall-ħlas hi

Jekk ma tħallasx din il-penali finanzjarja (1) / tariffa tat-triq, int imħeġġeġ timla' l-formola tat-tweġiba mehmuża (paġna 4) u tibgħatha fl-indirizz indikat. (1).

Din l-ittra għandha tiġi pproċessata skont il-liġi nazzjonali ta'

[isem l-Istat Membru li fit-territorju tiegħu kien hemm nuqqas ta' ħlas tat-tariffa tat-triq].

Paġna 3:

Dettalji rilevanti dwar in-nuqqas ta' ħlas tat-tariffa tat-triq

(a)  Data dwar il-vettura li ntużat meta seħħ in-nuqqas ta' ħlas tat-tariffa tat-triq:

Numru tar-reġistrazzjoni: ………………………………………….

Stat Membru tar-reġistrazzjoni: ………………………………………….

Marka u mudell: ………………………………………….

(b)  Data dwar in-nuqqas ta' ħlas tat-tariffa tat-triq:

Il-post, id-data u l-ħin fejn seħħ in-nuqqas ta' ħlas tat-tariffa tat-triq:

………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………

In-natura u l-klassifikazzjoni ġuridika tan-nuqqas ta' ħlas tat-tariffa tat-triq:

………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………

Deskrizzjoni dettaljata tan-nuqqas ta' ħlas tat-tariffa tat-triq

………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………

Referenza għad-dispożizzjoni jew id-dispożizzjonijiet legali rilevanti:

………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………

Deskrizzjoni ta' jew referenza għall-evidenza dwar in-nuqqas ta' ħlas ta' tariffa tat-triq:

………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………

(c)  Data dwar l-apparat li ntuża għall-identifikazzjoni tan-nuqqas ta' ħlas tat-tariffa tat-triq(2):

Speċifikazzjoni tat-tagħmir:

………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………

Numru tal-identifikazzjoni tat-tagħmir:

………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………

Skadenza tal-aħħar kalibrazzjoni tat-tagħmir:

………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………

(1)   Ħassar jekk mhux applikabbli.

(2)   Mhux applikabbli jekk ma jkun intuża l-ebda tagħmir.

Paġna 4

Formola tar-risposta

(jekk jogħġbok imla l-formola b'ittri kapitali)

A.  Identità tas-sewwieq:

— Isem sħiħ:

………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………

—  Post u data tat-twelid:

………………………………………………………………………………………………………………………………

—  Numru tal-liċenzja tas-sewqan: mogħtija (data): u fi (post):………………………….

—  Indirizz:………………………………………………………………………………………………………....... ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………

B.  Lista ta' mistoqsijiet:

1.   Il-vettura, tal-marka , numru ta' reġistrazzjoni , hija rreġistrata f'

ismek? iva/le (1)

Jekk le, id-detentur taċ-ċertifikat tar-reġistrazzjoni huwa/hija:

(kunjom, isem, indirizz)

2.   Tammetti li ma ħallastx tariffa tat-triq? iva/le (1)

3.   Jekk dan ma tammettihx, jekk jogħġbok agħti r-raġunijiet tiegħek:

………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………

Jekk jogħġbok, il-formola li mlejt ibagħtha fi żmien 60 jum mid-data ta' din l-ittra ta' informazzjoni lill-awtorità jew entità li ġejja:

fl-indirizz li ġej:

INFORMAZZJONI

(Fejn l-ittra ta' informazzjoni tintbagħat mill-entità responsabbli li tiġbor it-tariffi tat-triq skont l-Artikolu 25):

Jekk it-tariffa tat-triq dovuta ma titħallasx sad-data ta' skadenza stipulata f'din l-ittra ta' informazzjoni, dan il-każ jiġi mgħoddi lill-awtorità kompetenti ta'......... [isem tal-Istat Membru li fit-territorju tiegħu kien hemm nuqqas ta' ħlas ta' tariffa tat-triq] u eżaminat minn din l-istess awtorità kompetenti.

Jekk ma jingħatax segwitu għal dan il-każ, int tiġi infurmat/a fi żmien 60 jum mid-data tar-riċezzjoni tal-formola tat-tweġiba jew tal-prova tal-ħlas. (1)

/

(Fejn l-ittra ta' informazzjoni tintbagħat mill-awtorità kompetenti tal-Istat Membru):

Dan il-każ ser jiġi eżaminat mill-awtorità kompetenti ta'

[isem l-Istat Membru li fit-territorju tiegħu kien hemm nuqqas ta' ħlas tat-tariffa tat-triq].

Jekk ma jingħatax segwitu għal dan il-każ, int tiġi infurmat/a fi żmien 60 jum mid-data tar-riċezzjoni tal-formola ta' tweġiba jew tal-prova tal-ħlas.(1)

(1)  Ħassar jekk mhux applikabbli.

Jekk jingħata segwitu għal dan il-każ, tapplika l-proċedura li ġejja:

………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………

[għandha timtela mill-Istat Membru li fit-territorju tiegħu kien hemm nuqqas ta' ħlas ta' tariffa tat-triq — x'se tkun il-proċedura ulterjuri, inklużi d-dettalji dwar il-possibilità u l-proċedura ta' appell kontra d-deċiżjoni li jiġi segwit il-każ. F'kull każ, dawn id-dettalji għandhom jinkludu: l-isem u l-indirizz tal-awtorità jew tal-entità inkarigata li ssegwi l-każ; l-iskadenza għall-ħlas; l-isem u l-indirizz ta' l-organu ta' appell ikkonċernat; l-iskadenza għall-appell].

Din l-ittra bħala tali ma twassalx għal konsegwenzi legali.

Ċaħda ta' responsabilità dwar il-protezzjoni tad-data:

[Fejn huwa applikabbli r-Regolament (UE) 2016/679:

Skont ir-Regolament (UE) 2016/679, inti għandek id-dritt li titlob aċċess għad-data personali, u r-rettifika jew it-tħassir tagħha jew ir-restrizzjoni tal-ipproċessar tad-data personali tiegħek jew li toġġezzjona għall-ipproċessar, kif ukoll id-dritt għall-portabilità tad-data; Inti għandek ukoll id-dritt li tressaq ilment quddiem [isem u indirizz tal-awtorità superviżorja rilevanti].

[Fejn hija applikabbli d-Direttiva (UE) 2016/680:

Skont [isem il-liġi nazzjonali li tapplika d-Direttiva (UE) 2016/680], inti għandek id-dritt li titlob mingħand il-kontrollur l-aċċess għad-data personali u r-rettifika jew it-tħassir tagħha u r-restrizzjoni tal-ipproċessar tad-data personali tiegħek. Inti għandek ukoll id-dritt li tressaq ilment quddiem [isem u indirizz tal-awtorità superviżorja rilevanti].]

_____________

ANNESS III

Parti A

Direttiva mħassra flimkien mal-emenda tagħha

(imsemmija fl-Artikolu 33)

Id-Direttiva 2004/52/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill

ĠU L 166, 30.4.2004, p. 124

Regolament (KE) Nru 219/2009 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill

ĠU L 87, 31.3.2009, p. 109

Parti B

Skadenza għat-traspożizzjoni fil-liġi nazzjonali

(imsemmija fl-Artikolu 33)

Direttiva

Il-limitu ta' żmien għat-traspożizzjoni

Direttiva 2004/52/KE:

20 ta' Novembru 2005

_____________

ANNESS IV

Tabella ta' Korrelazzjoni

Direttiva 2004/52/KE:

Din id-Direttiva

Artikolu 1(1)

L-ewwel subparagrafu (a) tal-Artikolu 1(1)

L-ewwel subparagrafu (b) tal-Artikolu 1(1)

Artikolu 3(2), l-ewwel sentenza

It-tieni subparagrafu tal-Artikolu 1(1)

Artikolu 1(2), il-kliem introduttorju

Artikolu 1(2), il-kliem introduttorju

Artikolu 1(2)(a)

Artikolu 1(2)(a)

Artikolu 1(2)(b)

Artikolu 1(2)(c)

Artikolu 1(2)(b)

Artikolu 1(3)

Artikolu 1(3)

Artikolu 1(4)

Artikolu  1(5)

Artikolu  1(6)

Artikolu 2

Artikolu 2(1)

L-ewwel subparagrafu tal-Artikolu 3(1)

It-tieni subparagrafu tal-Artikolu 3(1)

Artiklu 2(2), l-ewwel sentenza

—Artikolu 4(7)

Artikolu  3(2)

Artikolu 3(3)

Artikolu 2(2), it-tieni u t-tielet sentenzi

Artikolu 3(4)

Artikolu 2(2), ir-raba' sentenza

Artikolu 3(5)

Artikolu 3(6)

Artikolu 2(3)

Artikolu 2(4)

Artikolu 2(5)

Artikolu 2(6)

Artikolu 2(7)

Artikolu 27

Artikolu 3(1)

Artiklu 3(2), l-ewwel sentenza

It-tieni subparagrafu tal-Artikolu 1(1)

Artikolu 3(2), it-tieni sentenza

Artikolu 3(2), it-tielet sentenza

 

Artikolu 3(3)

 

Artikolu 3(4)

Artikolu 4(1)

 

Artikolu 4(2)

Artikolu 4(3)

 

Artikolu 4(4)

Artikolu 4(5)

 

Artikolu 4(7)

Artikolu 3(2)

Artikolu 4(8)

Artikolu 5(4)

Artikolu 23

Artikolu 24

Artikolu 26

Artikolu 2(7)

Artikolu 27

Artikolu 28

Artikolu 29

Artikolu 30

Artikolu 5

Artikolu 31

Artikolu 6

Artikolu 32(1)

Artikolu 32(2)

Artikolu 33

Artikolu 7

Artikolu 34

Artikolu 8

Artikolu 35

Anness

Anness I

Anness II

Anness III

Anness IV

_____________

(1) ĠU C 81, 2.3.2018, p. 181.
(2) ĠU C 77, 28.3.2002, p. 1.
(3)ĠU C 81, 2.3.2018, p. 181 .
(4)ĠU C 176, 23.5.2018, p. 66 .
(5) Pożizzjoni tal-Parlament Ewropew tal-14 ta’ Frar 2019.
(6)Id-Direttiva 2004/52/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tad-29 ta' April 2004 dwar l-interoperabilità ta' sistemi elettroniċi dwar taxxi tat-toroq fil-Komunità (ĠU L 166, 30.4.2004, p. 124).
(7)Id-Direttiva (UE) 2015/413 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-11 ta' Marzu 2015 li tiffaċilita l-iskambju transkonfinali ta' informazzjoni dwar reati tat-traffiku relatati mas-sikurezza fit-toroq (ĠU L 68, 13.3.2015, p. 9).
(8)Ir-Regolament (UE) 2016/679 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tas-27 ta' April 2016 dwar il-protezzjoni tal-persuni fiżiċi fir-rigward tal-ipproċessar ta' data personali u dwar il-moviment liberu ta' tali data, u li jħassar id-Direttiva 95/46/KE (Regolament Ġenerali dwar il-Protezzjoni tad-Data) (ĠU L 119, 4.5.2016, p. 1).
(9)Id-Direttiva (UE) 2016/680 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tas-27 ta' April 2016 dwar il-protezzjoni ta' persuni fiżiċi fir-rigward tal-ipproċessar ta' data personali mill-awtoritajiet kompetenti għall-finijiet tal-prevenzjoni, l-investigazzjoni, is-sejbien jew il-prosekuzzjoni ta' reati kriminali jew l-eżekuzzjoni ta' pieni kriminali, u dwar il-moviment liberu ta' tali data, u li tħassar id-Deċiżjoni Qafas tal-Kunsill 2008/977/ĠAI (ĠU L 119, 4.5.2016, p. 89).
(10)Id-Direttiva 2002/58/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tat-12 ta' Lulju 2002 dwar l-ipproċessar tad-data personali u l-protezzjoni tal-privatezza fis-settur tal-komunikazzjoni elettronika (Direttiva dwar il-privatezza u l-komunikazzjoni elettronika) (ĠU L 201, 31.7.2002, p. 37).
(11) ĠU L 123, 12.5.2016, p. 1.
(12) Ir-Regolament (UE) Nru 182/2011 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tas-16 ta' Frar 2011 li jistabbilixxi r-regoli u l-prinċipji ġenerali dwar il-modalitajiet ta' kontroll mill-Istati Membri tal-eżerċizzju mill-Kummissjoni tas-setgħat ta' implimentazzjoni (ĠU L 55, 28.2.2011, p. 13).
(13)Ir-Regolament (KE) Nru 45/2001 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tat-18 ta' Diċembru 2000 dwar il-protezzjoni ta' individwu fir-rigward tal-ipproċessar ta' data personali mill-istituzzjonijiet u l-korpi tal-Komunità u dwar il-moviment liberu ta' dik id-data (ĠU L 8, 12.1.2001, p. 1).
(14)Direttiva (UE) 2015/1535 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tad-9 ta' Settembru 2015 li tistabbilixxi proċedura għall-għoti ta' informazzjoni fil-qasam tar-regolamenti tekniċi u tar-regoli dwar is-servizzi tas-Soċjetà tal-Informatika (ĠU L 241, 17.9.2015, p. 1).
(15)Id-Direttiva 2014/53/UE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tas-16 ta' April 2014 dwar l-armonizzazzjoni tal-liġijiet tal-Istati Membri marbuta mat-tqegħid fis-suq ta' tagħmir tar-radju u li tħassar id-Direttiva 1999/5/KE (ĠU L 153, 22.5.2014, p. 62).
(16)Direttiva 2014/30/UE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tas-26 ta' Frar 2014 dwar l-armonizzazzjoni tal-liġijiet tal-Istati Membri relatati mal-kompatibilità elettromanjetika (ĠU L 96, 29.3.2014, p. 79).
(17) Id-Direttiva 1999/62/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tas-17 ta' Ġunju 1999 dwar il-ħlas li jrid isir minn vetturi ta' merkanzija tqila għall-użu ta' ċerti infrastrutturi (ĠU L 187, 20.7.1999, p. 42).
(18)Id-Deċiżjoni tal-Kunsill 2008/616/ĠAI tat-23 ta' Ġunju 2008 dwar l-implimentazzjoni tad-Deċiżjoni 2008/615/ĠAI dwar it-titjib tal-koperazzjoni transkonfinali, b'mod partikolari fil-ġlieda kontra t-terroriżmu u l-kriminalità transkonfinali (ĠU L 210, 6.8.2008, p. 12).
(19)Id-Deċiżjoni tal-Kunsill 2008/615/ĠAI tat-23 ta' Ġunju 2008 dwar it-titjib tal-kooperazzjoni transkonfinali, b'mod partikolari fil-ġlieda kontra t-terroriżmu u l-kriminalità transkonfinali (ĠU L 210, 6.8.2008, p. 1).
(20)M = mandatorju meta jkun disponibbli fir-reġistru nazzjonali, F = fakultattiv.
(21)Kodiċi armonizzat tal-Unjoni, ara d-Direttiva tal-Kunsill 1999/37/KE tad-29 ta' April 1999 dwar id-dokumenti ta' reġistrazzjoni għall-vetturi (ĠU L 138, 1.6.1999, p. 57).
(22)M = mandatorju meta jkun disponibbli fir-reġistru nazzjonali, F = fakultattiv.
(23)Kodiċi armonizzat tal-Unjoni, ara d-Direttiva 1999/37/KE.
(24)M = mandatorju meta jkun disponibbli fir-reġistru nazzjonali, F = fakultattiv.
(25)Kodiċi armonizzat tal-Unjoni, ara d-Direttiva 1999/37/KE.


Ir-rikonoxximent reċiproku ta' prodotti kummerċjalizzati legalment fi Stat Membru ieħor ***I
PDF 293kWORD 83k
Riżoluzzjoni
Test konsolidat
Riżoluzzjoni leġiżlattiva tal-Parlament Ewropew tal-14 ta' Frar 2019 dwar il-proposta għal regolament tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill dwar ir-rikonoxximent reċiproku ta' prodotti kummerċjalizzati legalment fi Stat Membru ieħor (COM(2017)0796 – C8-0005/2018 – 2017/0354(COD))
P8_TA-PROV(2019)0123A8-0274/2018

(Proċedura leġiżlattiva ordinarja: l-ewwel qari)

Il-Parlament Ewropew,

–  wara li kkunsidra l-proposta tal-Kummissjoni lill-Parlament Ewropew u lill-Kunsill (COM(2017)0796),

–  wara li kkunsidra l-Artikolu 294(2) u l-Artikolu 114 tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea, skont liema artikoli l-Kummissjoni ppreżentat il-proposta lill-Parlament (C8-0005/2018),

–  wara li kkunsidra l-Artikolu 294(3) tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea,

–  wara li kkunsidra l-opinjoni tal-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew tat-23 ta' Mejju 2018(1),

–  wara li kkunsidra l-ftehim proviżorju approvat mill-kumitat responsabbli fis-sens tal-Artikolu 69f(4) tar-Regoli ta' Proċedura tiegħu u l-impenn meħud mir-rappreżentant tal-Kunsill permezz tal-ittra tat-28 ta’ Novembru 2018 li japprova l-pożizzjoni tal-Parlament, skont l-Artikolu 294(4) tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea,

–  wara li kkunsidra l-Artikolu 59 tar-Regoli ta' Proċedura tiegħu,

–  wara li kkunsidra r-rapport tal-Kumitat għas-Suq Intern u l-Ħarsien tal-Konsumatur (A8-0274/2018),

1.  Jadotta l-pożizzjoni fl-ewwel qari li tidher hawn taħt;

2.  Jitlob lill-Kummissjoni biex terġa' tirreferi l-kwistjoni lill-Parlament jekk tibdel il-proposta tagħha, temendaha b'mod sustanzjali jew ikollha l-ħsieb li temendaha b'mod sustanzjali;

3.  Jagħti istruzzjonijiet lill-President tiegħu sabiex jgħaddi l-pożizzjoni tal-Parlament lill-Kunsill u lill-Kummissjoni kif ukoll lill-parlamenti nazzjonali.

Pożizzjoni tal-Parlament Ewropew adottata fl-ewwel qari fl-14 ta' Frar 2019 bil-ħsieb ta' l-adozzjoni tar-Regolament (UE) 2019/... tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill dwar ir-rikonoxximent reċiproku ta' merkanzija kummerċjalizzati legalment fi Stat Membru ieħor u li jħassar ir-Regolament (KE) Nru 764/2008

P8_TC1-COD(2017)0354


(Test b'rilevanza għaż-ŻEE)

IL-PARLAMENT EWROPEW U L-KUNSILL TAL-UNJONI EWROPEA,

Wara li kkunsidraw it-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea, u b'mod partikolari l-Artikolu 114 tiegħu,

Wara li kkunsidraw il-proposta mill-Kummissjoni Ewropea,

Wara li l-abbozz tal-att leġislattiv intbagħat lill-parlamenti nazzjonali,

Wara li kkunsidraw l-opinjoni tal-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew(2),

Filwaqt li jaġixxu skont il-proċedura leġislattiva ordinarja(3),

Billi:

(1)  Is-suq intern jinkludi żona mingħajr fruntieri interni li fiha l-moviment liberu tal-merkanzija huwa żgurat skont it-Trattati. Restrizzjonijiet kwantitattivi fuq l-importazzjonijiet u kull miżura li għandha effett ekwivalenti huma pprojbiti bejn l-Istati Membri. Dik il-projbizzjoni tkopri kwalunkwe miżura nazzjonali li tista' tfixkel, direttament jew indirettament, attwalment jew potenzjalment, l-iskambju intra-Unjoni ta' merkanzija. Il-moviment liberu tal-merkanzija huwa żgurat fis-suq intern permezz tal-armonizzazzjoni ta' regoli fil-livell tal-Unjoni li jistabbilixxu rekwiżiti komuni għall-kummerċjalizzazzjoni ta' ċerta merkanzija jew, għal merkanzija jew aspetti ta' merkanzija mhux koperti b'mod eżawrjenti mir-regoli ta' armonizzazzjoni tal-Unjoni, permezz tal-applikazzjoni tal-prinċipju tar-rikonoxximent reċiproku kif definit mill-Qorti tal-Ġustizzja tal-Unjoni Ewropea.

(2)  Prinċipju tar-rikonoxximent reċiproku li jiffunzjona tajjeb jikkomplementa b'mod essenzjali l-armonizzazzjoni tar-regoli fil-livell tal-Unjoni, speċjalment meta jitqies li bosta merkanzija għandha aspetti kemm armonizzati kif ukoll mhux armonizzati.

(3)  Jistgħu jinħolqu illegalment ostakli għall-moviment liberu tal-merkanzija bejn l-Istati Membri jekk, fin-nuqqas ta' regoli ta' armonizzazzjoni tal-Unjoni li jkopru merkanzija jew ċerti aspetti tal-merkanzija, l-awtorità kompetenti ta' Stat Membru tapplika regoli nazzjonali għal merkanzija li tkun kummerċjalizzata legalment fi Stat Membru ieħor, li jirrikjedu li l-merkanzija tissodisfa ċerti rekwiżiti tekniċi, pereżempju rekwiżiti relatati mad-denominazzjoni, il-forma, id-daqs, il-piż, il-kompożizzjoni, il-preżentazzjoni, it-tikkettar jew l-imballaġġ. L-applikazzjoni ta' dawn ir-regoli għal merkanzija li hija kummerċjalizzata legalment fi Stat Membru ieħor tista' tmur kontra l-Artikoli 34 u 36 tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea (TFUE), anki jekk ir-regoli japplikaw għall-merkanzija kollha mingħajr distinzjoni.

(4)  Il-prinċipju tar-rikonoxximent reċiproku joħroġ mill-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja tal-Unjoni Ewropea. Skont dan il-prinċipju, l-Istati Membri ma jistgħux jipprojbixxu l-bejgħ fit-territorju tagħhom ta' merkanzija li tkun kummerċjalizzata legalment fi Stat Membru ieħor, anki fejn dik il-merkanzija tkun ġiet prodotta skont regoli tekniċi differenti, inkluż merkanzija li ma tkunx ir-riżultat ta' proċess ta' manifattura. Iżda l-prinċipju tar-rikonoxximent reċiproku mhuwiex assolut. L-Istati Membri jistgħu jirristrinġu l-kummerċjalizzazzjoni ta' merkanzija li tkun ġiet kummerċjalizzata legalment fi Stat Membru ieħor, meta tali restrizzjonijiet ikunu ġustifikati għar-raġunijiet stabbiliti fl-Artikolu 36 TFUE jew abbażi ta' raġunijiet prevalenti oħra ta' interess pubbliku, rikonoxxuti mill-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja tal-Unjoni Ewropeafir-rigward tal-moviment liberu tal-merkanzija, u meta dawk ir-restrizzjonijiet ikunu proporzjonati mal-għan segwit. Dan ir-Regolament jimponi l-obbligu ta' ġustifikazzjoni ċara għar-raġuni wara restrizzjoni jew rifjut ta' aċċess għas-suq.

(5)  Il-kunċett ta' raġunijiet prevalenti fl-interess pubbliku huwa kunċett li qed jevolvi żviluppat mill-Qorti tal-Ġustizzja tal-Unjoni Ewropea fil-ġurisprudenza tagħha fir-rigward tal-Artikoli 34 u 36 TFUE. Fejn ikunu jeżistu differenzi leġittimi bejn Stat Membru u ieħor, tali raġunijiet prevalenti jistgħu jiġġustifikaw l-applikazzjoni ta' regoli nazzjonali mill-awtoritajiet kompetenti. Madankollu, id-deċiżjonijiet amministrattivi jridu dejjem ikunu ġustifikati sewwa, ikunu leġittimi, ikunu xierqa u li jirrispettaw il-prinċipju tal-proporzjonalità, u l-awtorità kompetenti għandha tieħu d-deċiżjoni l-anqas restrittiva possibbli. Sabiex jittejjeb il-funzjonament tas-suq intern għall-merkanzija, jenħtieġ li r-regoli nazzjonali jkunu adatti għall-iskop tagħhom u jenħtieġ li ma joħolqux ostakli nontariffarji sproporzjonati. Barra minn hekk, deċiżjonijiet amministrattivi li jillimitaw jew jiċħdu l-aċċess għas-suq fir-rigward ta' merkanzija li tkun kummerċjalizzata legalment fi Stat Membru ieħor ma jridux ikunu bbażati fuq is-sempliċi fatt li l-prodotti li jkunu qed jiġu vvalutati jissodisfaw l-objettiv pubbliku leġittimu segwit mill-Istat Membru b'mod differenti mill-mod li fihom il-merkanzija ▌f'dak l-Istat Membru tissodisfa dak l-objettiv. Sabiex tgħin lill-Istati Membri, jenħtieġ li l-Kummissjoni tipprovdi gwida mhux vinkolanti fir rigward tal-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja tal-Unjoni Ewropea dwar il-kunċett ta' raġunijiet prevalenti ta' interess pubbliku u kif għandu jiġi applikat il-prinċipju tar-rikonoxximent reċiproku. Jenħtieġ li l-awtoritajiet kompetenti jkollhom l-opportunità li jikkontribwixxu u jagħtu feedback dwar il-gwida.

(6)  Fil-konklużjonijiet dwar il-Politika tas-Suq Uniku ta' Diċembru 2013, iil-Kunsill Kompetittività nnota li sabiex jittejbu l-kondizzjonijiet qafas għan-negozji u l-konsumaturi fis-Suq Uniku, jenħtieġ li jintużaw tajjeb l-istrumenti kollha rilevanti, inkluż ir-rikonoxximent reċiproku. Il-Kunsill stieden lill-Kummissjoni tirrapporta dwar każijiet fejn il-funzjonament tal-prinċipju tar-rikonoxximent reċiproku għadu inadegwat jew problematiku. Fil-Konklużjonijiet tiegħu dwar il-Politika tas-Suq Uniku ta' Frar 2015, il-Kunsill Kompetittività ħeġġeġ lill-Kummissjoni biex tieħu passi sabiex tiżgura li l-prinċipju tar-rikonoxximent reċiproku jiffunzjona b'mod effettiv u biex tressaq proposti għal dak il-għan.

(7)  Ir-Regolament (KE) Nru 764/2008 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill(4) ġie adottat sabiex jiffaċilita l-applikazzjoni tal-prinċipju tar-rikonoxximent reċiproku billi jistabbilixxi proċeduri sabiex tiġi minimizzata l-possibbiltà li jinħolqu ostakli illegali għall-moviment liberu tal-merkanzija li diġà tkun kummerċjalizzata legalment fi Stat Membru ieħor. Minkejja l-adozzjoni ta' dak ir-Regolament, għad hemm bosta problemi fir-rigward tal-applikazzjoni tal-prinċipju tar-rikonoxximent reċiproku. L-evalwazzjoni mwettqa bejn l-2014 u l-2016 uriet li l-prinċipju tar-rikonoxximent reċiproku mhux jiffunzjona kif suppost, u li r-Regolament (KE) Nru 764/2008 kellu effett limitat biex jiffaċilita l-applikazzjoni ta' dak il-prinċ ipju. L-għodod u l-garanziji proċedurali stabbiliti b'dak ir-Regolament fallew fl-għan tagħhom li jtejbu l-applikazzjoni tal-prinċipju tar-rikonoxximent reċiproku. Pereżempju, in-netwerk ta' Punti ta' Kuntatt għall-Prodotti li ġie stabbilit sabiex jipprovdi informazzjoni lill-operaturi ekonomiċi dwar ir-regoli nazzjonali applikabbli u l-applikazzjoni tal-prinċipju tar-rikonoxximent reċiproku ftit li xejn huwa magħruf jew użat mill-operaturi ekonomiċi. Fi ħdan dak in-netwerk, l-awtoritajiet nazzjonali ma jikkooperawx b'mod suffiċjenti. Ir-rekwiżit tan-notifika ta' deċiżjonijiet amministrattivi li jillimitaw jew jiċħdu l-aċċess għas-suq rarament jitħares. Minħabba f'hekk, għad hemm ostakli għall-moviment liberu tal-merkanzija fis-suq intern.

(8)  Ir-Regolament (KE) Nru 764/2008 għandu diversi nuqqasijiet, u għalhekk jenħtieġ li jiġi rivedut u msaħħaħ. Għal raġunijiet ta' ċarezza, ir-Regolament (KE) Nru 764/2008 jenħtieġ li jiġi sostitwit b'dan ir-Regolament. Jenħtieġ li dan ir-Regolament jistabbilixxi proċeduri ċari li jiżguraw il-moviment liberu ta' merkanzija kummerċjalizzata legalment fi Stat Membru ieħor u li jiżguraw li l-moviment liberu jkun jista' jiġi limitat biss meta l-Istati Membri jkollhom raġunijiet ta' interess pubbliku leġittimi biex jagħmlu dan u li r-restrizzjoni tkun ġustifikata u proporzjonata. Dan ir-Regolament jenħtieġ li jiżgura li d-drittijiet u l-obbligi eżistenti li joħorġu mill-prinċipju tar-rikonoxximent reċiproku jiġu osservati, kemm mill-operaturi ekonomiċi kif ukoll mill-awtoritajiet nazzjonali.

(9)  Dan ir-Regolament ma għandux jippreġudika l-armonizzazzjoni ulterjuri tal-kondizzjonijiet għall-kummerċjalizzazzjoni ta' merkanzija bil-għan li jittejjeb il-funzjonament tas-suq intern, fejn ikun xieraq.

(10)  Huwa wkoll possibbli li l-ostakli għall-kummerċ jirriżultaw ukoll minn tipi oħra ta' miżuri li jaqgħu fil-kamp ta' applikazzjoni tal-Artikoli 34 u 36 TFUE. Dawk il-miżuri jistgħu jinkludu, pereżempju, speċifikazzjonijiet tekniċi mfassla għall-proċeduri tal-akkwist pubbliku jew rekwiżiti għall-użu tal-lingwi uffiċjali fl-Istati Membri. Madankollu, miżuri bħal dawn jenħtieġ li ma jikkostitwixxux regoli tekniċi nazzjonali fis-sens ta' dan ir-Regolament u jenħtieġ li ma jaqgħux fil-kamp ta' applikazzjoni tiegħu.

(11)  Ir-regoli tekniċi nazzjonali xi drabi jingħataw effett fi Stat Membru permezz ta' proċedura ta' awtorizzazzjoni minn qabel, li biha trid tinkiseb approvazzjoni formali minn awtorità kompetenti qabel ma l-merkanzija tkun tista' titqiegħed fis-suq hemmhekk. L-eżistenza ta' proċedura ta' awtorizzazzjoni minn qabel minnha nnifisha tillimita l-moviment liberu tal-merkanzija. Għalhekk, sabiex tkun ġustifikata fir-rigward tal-prinċipju fundamentali tal-moviment liberu tal-merkanzija fi ħdan is-suq intern, proċedura bħal din trid issegwi objettiv ta' interess pubbliku rikonoxxut mid-dritt tal-Unjoni, u trid tkun proporzjonata u mhux diskriminatorja. Il-konformità ta' tali proċedura mad-dritt tal-Unjoni trid tiġi vvalutata fid-dawl tal-konsiderazzjonijiet stabbiliti fil-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja tal-Unjoni Ewropea. Għalhekk, deċiżjonijiet amministrattivi li jillimitaw jew jiċħdu l-aċċess għas-suq esklużivament minħabba li l-merkanzija ma jkollhiex awtorizzazzjoni valida minn qabel jenħtieġ li jiġu esklużi mill-kamp ta' applikazzjoni ta' dan ir-Regolament. Madankollu, meta ssir applikazzjoni għall-awtorizzazzjoni obbligatorja minn qabel tal-merkanzija, jenħtieġ li kwalunkwe deċiżjoni amministrattiva biex tiċħad l-applikazzjoni abbażi ta' regola teknika nazzjonali applikabbli f'dak l-Istat Membru tittieħed biss skont dan ir-Regolament, sabiex l-applikant ikun jista' jibbenefika mill-protezzjoni proċedurali li jipprovdi dan ir-Regolament. L-istess japplika għall-awtorizzazzjoni volontarja minn qabel tal-merkanzija, fejn din teżisti.

(12)  Huwa importanti li jiġi ċċarat li t-tipi ta' merkanzija koperti minn dan ir-Regolament jinkludu l-prodotti agrikoli. It-terminu "prodotti agrikoli" jinkludi l-prodotti tas-sajd, kif previst fl-Artikolu 38(1) TFUE. Sabiex tgħin biex tidentifika liema tipi ta' merkanzija huma soġġetti għal dan ir-Regolament, jenħtieġ li l-Kummissjoni tivvaluta l-fattibbiltà u l-benefiċċji tal-iżvilupp ulterjuri ta' lista indikattiva ta' prodotti għar-rikonoxximent reċiproku.

(13)  Huwa importanti wkoll li jiġi ċċarat li t-terminu "produttur" jinkludi mhux biss manifatturi ta' merkanzija, iżda wkoll persuni li jipproduċu merkanzija li ma kinitx ir-riżultat ta' proċess ta' manifattura, inkluż prodotti agrikoli, kif ukoll persuni li jippreżentaw ruħhom bħala l-produtturi ta' merkanzija.

(14)  Id-deċiżjonijiet ta' qrati jew tribunali nazzjonali li jivvalutaw il-legalità ta' każijiet fejn, minħabba l-applikazzjoni ta' regola teknika nazzjonali, merkanzija kummerċjalizzata legalment fi Stat Membru partikolari ma tingħatax aċċess għas-suq fi Stat Membru ieħor, u d-deċiżjonijiet ta' qrati jew tribunali nazzjonali li japplikaw penali, jenħtieġ li jiġu esklużi mill-kamp ta' applikazzjoni ta' dan ir-Regolament.

(15)  Sabiex jibbenefikaw mill-prinċipju tar-rikonoxximent reċiproku, il- merkanzija trid tkun kummerċjalizzata legalment fi Stat Membru ieħor. Jenħtieġ li jiġi ċċarat li, biex il- merkanzija titqies bħala kummerċjalizzati legalment fi Stat Membru ieħor, il- merkanzija trid tikkonforma mar-regoli rilevanti applikabbli f'dak l-Istat Membru, u ▌trid tkun disponibbli għall-utenti finali f'dak l-Istat Membru.

(16)  Biex issir sensibilizzazzjoni min-naħa tal-awtoritajiet u l-operaturi ekonomiċi nazzjonali tal-prinċipju tar-rikonoxximent reċiproku, jenħtieġ li l-Istati Membri jikkunsidraw li jipprevedu "klawżoli dwar is-suq uniku" ċari u mhux ambigwi fir-regoli tekniċi nazzjonali tagħhom bil-ħsieb li jiffaċilitaw l-applikazzjoni ta' dak il-prinċipju.

(17)  L-evidenza meħtieġa sabiex jintwera li l- merkanzija tkun kummerċjalizzata legalment fi Stat Membru ieħor tvarja b'mod sinifikanti minn Stat Membru għall-ieħor. Dan jikkawża piżijiet, dewmien u spejjeż addizzjonali bla bżonn għall-operaturi ekonomiċi, u jimpedixxi lill-awtoritajiet nazzjonali milli jiksbu l-informazzjoni neċessarja għall-valutazzjoni tal- merkanzija fil-ħin. Dan jista' jfixkel l-applikazzjoni tal-prinċipju tar-rikonoxximent reċiproku. Għalhekk huwa essenzjali li jsir aktar faċli għall-operaturi ekonomiċi biex juru li l- merkanzija tagħhom hija kummerċjalizzata legalment fi Stat Membru ieħor. Jenħtieġ li l-operaturi ekonomiċi ▌ jkunu jistgħu jibbenefikaw minn awtodikjarazzjoni, li tipprovdi lill-awtoritajiet kompetenti bl-informazzjoni neċessarja kollha dwar il- merkanzija u dwar il-konformità tagħha mar-regoli applikabbli f'dak l-Istat Membru l-ieħor. L-użu ta' dikjarazzjonijiet volontarji jenħtieġ li ma jżommx lill-awtoritajiet nazzjonali milli jieħdu deċiżjonijiet amministrattivi li jillimitaw jew jiċħdu l-aċċess għas-suq, bil-kondizzjoni li tali deċiżjonijiet ikunu proporzjonati, ġustifikati u jirrispettaw il-prinċipju tar-rikonoxximent reċiproku u jkunu f'konformità ma' dan ir-Regolament.

(18)  Jenħtieġ li jkun possibbli għall-produttur, l-importatur jew id-distributur li jfassal dikjarazzjoni dwar il-kummerċjalizzazzjoni legali ta' merkanzija għall-finijiet ta' rikonoxximent reċiproku ("dikjarazzjoni ta' rikonoxximent reċiproku"). Il-produttur huwa fl-aħjar pożizzjoni biex jipprovdi l-informazzjoni fid-dikjarazzjoni ta' rikonoxximent reċiproku peress li l-produttur jaf il- merkanzija l-iktar u għandu fil-pussess tiegħu l-evidenza meħtieġa għall-verifika tal-informazzjoni fid-dikjarazzjoni ta' rikonoxximent reċiproku. Jenħtieġ li l-produttur ikun jista' jagħti mandat lil rappreżentant awtorizzat tiegħu li jfassal tali dikjarazzjonijiet f'isem il-produttur u taħt ir-responsabbiltà tal-produttur. Madankollu, fejn operatur ekonomiku jkun jista' biss jipprovdi l-informazzjoni dwar il-legalità tal-kummerċjalizzazzjoni tal- merkanzija fid-dikjarazzjoni, jenħtieġ li jkun possibbli li operatur ekonomiku ieħor jipprovdi l-informazzjoni li l- merkanzija qed issir disponibbli għall-utenti finali fl-Istat Membru kkonċernat, dment li dak l-operatur ekonomiku jieħu responsabbiltà għall-informazzjoni li jkun ipprovda fid-dikjarazzjoni ta' rikonoxximent reċiproku u jkun jista' jipprovdi l-evidenza meħtieġa biex tiġi vverifikata din l-informazzjoni.

(19)  Jenħtieġ li d-dikjarazzjoni ta' rikonoxximent reċiproku tinkludi dejjem fiha informazzjoni preċiża u sħiħa dwar il- merkanzija. Għalhekk jenħtieġ li d-dikjarazzjoni tinżamm aġġornata sabiex tirrifletti l-bidliet, pereżempju l-bidliet fir-regoli tekniċi nazzjonali rilevanti.

(20)  Sabiex jiġi żgurat li l-informazzjoni mogħtija f'dikjarazzjoni ta' rikonoxximent reċiproku tkun komprensiva, jenħtieġ li tiġi stabbilita struttura armonizzata għal tali dikjarazzjonijiet li tintuża mill-operaturi ekonomiċi li jkunu jixtiequ jagħmlu tali dikjarazzjonijiet.

(21)  Importanti jiġi żgurat li d-dikjarazzjoni ta' rikonoxximent reċiproku timtela b'mod onest u preċiż. Għalhekk huwa neċessarju li l-operaturi ekonomiċi jiġu meħtieġa jkunu responsabbli għall-informazzjoni pprovduta minnhom fid-dikjarazzjoni ta' rikonoxximent reċiproku.

(22)  Sabiex jiżdiedu l-effiċjenza u l-kompetittività tan-negozji li joperaw fil-qasam ta' merkanzija li mhijiex koperta mil-leġislazzjoni ta' armonizzazzjoni tal-Unjoni, jenħtieġ li jkun possibbli li wieħed jibbenefika mit-teknoloġiji l-ġodda tal-informazzjoni sabiex jiġi ffaċilitat il-forniment tad-dikjarazzjoni ta' rikonoxximent reċiproku. Għalhekk, jenħtieġ li l-operaturi ekonomiċi jkunu jistgħu jagħmlu d-dikjarazzjonijiet ta' rikonoxximent reċiproku tagħhom pubblikament disponibbli online, dment li d-dikjarazzjoni ta' rikonoxximent reċiproku tkun faċilment aċċessibbli u tkun f'format affidabbli.

(23)  Jenħtieġ li l-Kummissjoni tiżgura li mudell għad-dikjarazzjoni ta' rikonoxximent reċiproku u linji gwida biex timtela jsiru disponibbli fil-Portal Diġitali Uniku bil-lingwi uffiċjali kollha tal-Unjoni.

(24)  Dan ir-Regolament għandu japplika wkoll għal merkanzija li xi aspetti tagħha biss huma koperti mil-leġislazzjoni tal-Unjoni dwar l-armonizzazzjoni. Fejn, skont il-leġislazzjoni tal-Unjoni dwar l-armonizzazzjoni, l-operatur ekonomiku jkun meħtieġ ifassal dikjarazzjoni ta' konformità tal-UE biex juri l-konformità ma' dik il-leġislazzjoni, jenħtieġ li dak l-operatur ekonomiku jitħalla jehmeż ▌ id-dikjarazzjoni ta' rikonoxximent reċiproku prevista f'dan ir-Regolament mad-dikjarazzjoni ta' konformità tal-UE.

(25)  Fejn l-operaturi ekonomiċi jiddeċiedu li ma jużawx id-dikjarazzjoni ta' rikonoxximent reċiproku ▌, jenħtieġ li jkunu l-awtoritajiet kompetenti tal-Istat Membru tad-destinazzjoni li jagħmlu talbiet definiti 'mod ċar għal informazzjoni li huma jqisu neċessarja biex issir valutazzjoni tal- merkanzija, fir-rigward tal-prinċipju ta' proporzjonalità.

(26)  Jenħtieġ li l-operatur ekonomiku jingħata żmien xieraq sabiex jippreżenta dokumenti jew kwalunkwe informazzjoni oħra mitluba mill-awtorità kompetenti tal-Istat Membru tad-destinazzjoni, jew biex jippreżenta kwalunkwe argument jew kumment fir-rigward tal-valutazzjoni tal- merkanzija inkwistjoni.

(27)  Id-Direttiva (UE) 2015/1535 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill(5) tirrikjedi li l-Istati Membri jikkomunikaw lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri l-oħra kwalunkwe abbozz ta' regolament tekniku nazzjonali dwar kwalunkwe prodott, inkluż kwalunkwe prodott agrikolu jew tas-sajd, u dikjarazzjoni tar-raġunijiet li fuqhom il-promulgazzjoni ta' dak ir-regolament tkun neċessarja. Madankollu, jeħtieġ li jiġi żgurat li, wara l-adozzjoni ta' tali regolament tekniku nazzjonali, il-prinċipju tar-rikonoxximent reċiproku jiġi applikat b'mod korrett għal merkanzija speċifika f'każijiet individwali. Jenħtieġ li dan ir-Regolament jistabbilixxi proċeduri għall-applikazzjoni tal-prinċipju tar-rikonoxximent reċiproku f'każijiet individwali, pereżempju, billi jirrikjedi li l-Istati Membri jindikaw ir-regoli tekniċi nazzjonali li fuqhom tkun ibbażata d-deċiżjoni amministrattiva u r-raġuniijiet leġittimi ta' interess pubbliku li jiġġustifikaw l-applikazzjoni tar-regola teknika nazzjonali fir-rigward ta' prodott li jkun ġie kummerċjalizzat legalment fi Stat Membru ieħor. Il-proporzjonalità tar-regola teknika nazzjonali hija l-bażi li turi l-proporzjonalità tad-deċiżjoni amministrattiva li hija bbażata fuq dik ir-regola. Madankollu, il-mezz li bih trid tintwera l-proporzjonalità tad-deċiżjoni amministrattiva jenħtieġ li jkun stabbilit fuq il-bażi ta' każ b'każ.

(28)  Billi d-deċiżjonijiet amministrattivi li jillimitaw jew jiċħdu l-aċċess għall-merkanzija li tkun diġà kummerċjalizzata legalment fi Stat Membru ieħor jenħtieġ li jkunu eċċezzjonijiet għall-prinċipju fundamentali tal-moviment liberu tal-merkanzija, huwa meħtieġ li jiġi żgurat li tali deċiżjonijiet josservaw l-obbligi eżistenti li joħorġu mill-prinċipju tar-rikonoxximent reċiproku. Għalhekk huwa xieraq li tiġi stabbilita proċedura ċara biex jiġi determinat jekk merkanzija hjiiex kummerċjalizzata legalment f'dak l-Istat Membru l-ieħor u, f'każ li iva, jekk l-interessi pubbliċi leġittimi koperti mir-regola teknika nazzjonali tal-Istat Membru destinatarju jkunux imħarsa b'mod adegwat, f'konformità mal-Artikolu 36 TFUE u l-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja tal-Unjoni Ewropea. Jenħtieġ li tali proċedura tiżgura li kwalunkwe deċiżjoni amministrattiva li tkun meħuda tkun proporzjonata u tirrispetta l-prinċipju tar-rikonoxximent reċiproku u tkun f'konformità ma' dan ir-Regolament.

(29)  Meta awtorità kompetenti tkun qiegħda tivvaluta l- merkanzija qabel ma tiddeċiedi għandhiex tillimita jew tiċħad l-aċċess għas-suq, dik l-awtorità jenħtieġ li ma tkunx tista' tieħu deċiżjonijiet li tissospendi l-aċċess għas-suq, ħlief meta jkun meħtieġ intervent rapidu sabiex jipprevjeni dannu għas-sigurtà jew is-saħħa ta' persuni, jew sabiex jipprevjeni ħsara lill-ambjent, jew biex jipprevjeni li l- merkanzija ssir disponibbli f'każjiet meta d-disponibbiltà ta' dik il- merkanzija tkun ġeneralment ipprojbita għal raġunijiet ta' moralità pubblika jew ta' sigurtà pubblika, inkluż, pereżempju l-prevenzjoni tal-kriminalità.

(30)  Ir-Regolament (KE) Nru 765/2008 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill(6) jistabbilixxi sistema ta' akkreditazzjoni li tiżgura l-aċċettazzjoni reċiproka tal-livell ta' kompetenza tal-korpi ta' valutazzjoni tal-konformità. Jenħtieġ għalhekk li l-awtoritajiet kompetenti tal-Istati Membri ma jirrifjutawx li jaċċettaw rapporti ta' testijiet u ċertifikati maħruġa minn korp ta' valutazzjoni tal-konformità akkreditat għal raġunijiet relatati mal-kompetenza ta' dak il-korp. Barra minn hekk, sabiex kemm jista' jkun tiġi evitata d-duplikazzjoni ta' testijiet u proċeduri li diġà jkun twettqu fi Stat Membru ieħor, jenħtieġ li l-Istati Membri ma jirrifjutawx li jaċċettawrapporti ta' testijiet u ċertifikati maħruġa minn korpi oħra ta' valutazzjoni tal-konformità skont id-dritt tal-Unjoni. Jenħtieġ li l-awtoritajiet kompetenti jkunu meħtieġa jieħdu kont xieraq tal-kontenut tar-rapporti tat-testijiet jew iċ-ċertifikati ppreżentati.

(31)  Id-Direttiva 2001/95/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill(7) tispeċifika li prodotti sikuri biss jistgħu jitqiegħdu fis-suq u tistabbilixxi l-obbligi tal-produtturi u tad-distributuri fir-rigward tas-sikurezza tal-prodotti. Hija tagħti d-dritt lill-awtoritajiet kompetenti li jipprojbixxu kwalunkwe prodott perikoluż b'effett immedjat jew li jipprojbixxu prodotti li jistgħu jkunu perikolużi b'mod temporanju għall-perijodu meħtieġ għad-diversi valutazzjonijiet u kontrolli tas-sikurezza. Dik id-Direttiva tiddeskrivi wkoll il-proċedura biex l-awtoritajiet kompetenti japplikaw miżuri xierqa jekk prodotti jippreżentaw riskju, bħall-miżuri msemmija fl-Artikolu 8(1) ta’ dik id-Direttiva, u timponi wkoll l-obbligu fuq l-Istati Membri li jinnotifikaw dawsk il-miżuri lill-Kummissjoni u l-Istati Membri l-oħra. Għalhekk, jenħtieġ li l-awtoritajiet kompetenti jkunu jistgħu jkomplu japplikaw dik id-Direttiva u, b'mod partikolari, il-punti (b) sa (f) tal-Artikolu 8(1) u fl-Artikolu 8(3) ta' dik id-Direttiva.

(32)  Ir-Regolament (KE) Nru 178/2002 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill(8) jistabbilixxi, fost affarijiet oħra, sistema ta' twissija rapida għan-notifika ta' riskju dirett jew indirett għas-saħħa tal-bniedem li jkun ġej mill-ikel jew l-għalf. Huwa jeħtieġ li l-Istati Membri jinnotifikaw immedjatament lill-Kummissjoni, permezz tas-sistema ta' twissija rapida, bi kwalunkwe miżura li jadottaw li tkun immirata li tillimita t-tqegħid fis-suq ta' ikel jew għalf, jew tirtira jew issejjaħ lura ikel jew għalf, għall-fini li titħares is-saħħa tal-bniedem, u li tkun teħtieġ azzjoni rapida. Jenħtieġ li l-awtoritajiet kompetenti jkunu jistgħu jkomplu japplikaw dak ir-Regolament u b'mod partikolari l-Artikoli 50(3) u 54 ta' dak ir-Regolament.

(33)  Ir-Regolament (UE) 2017/625 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill(9) jistabbilixxi qafas armonizzat tal-Unjoni għall-organizzazzjoni tal-kontrolli uffiċjali, u għall-organizzazzjoni ta' attivitajiet uffiċjali oħra għajr il-kontrolli uffiċjali, tul il-katina agroalimentari kollha, b'kont meħud tar-regoli dwar il-kontrolli uffiċjali stipulati fir-Regolament (KE) Nru 882/2004 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill(10) u fil-leġislazzjoni settorjali rilevanti tal-Unjoni. Ir-Regolament (UE) 2017/625 jistabbilixxi proċedura speċifika sabiex jiġi żgurat li l-operaturi ekonomiċi jirrimedjaw sitwazzjoni ta' nuqqas ta' konformità mal-liġi dwar l-ikel u l-għalf, mar-regoli dwar is-saħħa jew il-benessri tal-annimali. Jenħtieġ li l-awtoritajiet kompetenti jkunu jistgħu jkomplu japplikaw ir-Regolament (UE) 2017/625 u, b'mod partikolari l-Artikolu 138 tiegħu.

(34)  Ir-Regolament (UE) Nru 1306/2013 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill(11) jistabbilixxi qafas tal-Unjoni armonizzat biex isiru kontrolli fir-rigward tal-obbligi stipulati fir-Regolament (UE) Nru 1308/2013 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill(12) f'konformità mal-kriterji stipulati fir-Regolament (KE) Nru 882/2004 u jispeċifika li l-Istati Membri għandhom jiżguraw li kwalunkwe operatur li jkun konformi ma' dawk l-obbligi jkun intitolat li jkun kopert b'sistema ta' verifiki. Jenħtieġ li l-awtoritajiet kompetenti jkunu jistgħu jkomplu japplikaw ir-Regolament (UE) Nru 1306/2013 u, b'mod partikolari, l-Artikolu 90 tiegħu.

(35)  Kwalunkwe deċiżjoni amministrattiva meħuda mill-awtoritajiet kompetenti tal-Istati Membri skont dan ir-Regolament jenħtieġ li tispeċifika r-rimedji disponibbli għall-operatur ekonomiku, sabiex operatur ekonomiku jkun jista' , skont il-liġi nazzjonali, jappella kontra d-deċiżjoni jew jibda proċedimenti quddiem il-qorti jew it-tribunal nazzjonali kompetenti. Jenħtieġ li d-deċiżjoni amministrattiva tirreferi wkoll għall-possibbiltà li l-operaturi ekonomiċi jużaw in-Netwerk għas-Soluzzjoni ta' Problemi fis-Suq Intern (SOLVIT) u li jkollhom aċċess għall-proċedura għas-soluzzjoni ta' problemi prevista f'dan ir-Regolament.

(36)  Soluzzjonijiet effettivi għall-operaturi ekonomiċi li jkunu jixtiequ alternattiva faċli għan-negozji meta jikkontestaw deċiżjonijiet amministrattivi li jillimitaw jew jiċħdu l-aċċess għas-suq huma essenzjali sabiex tiġi żgurata l-applikazzjoni korretta u konsistenti tal-prinċipju tar-rikonoxximent reċiproku. Sabiex jiġu garantiti dawn is-soluzzjonijiet, u sabiex jiġu evitati spejjeż legali, speċjalment għall-intrapriżi żgħar u ta' daqs medju (SMEs), jenħtieġ li tkun disponibbli għall-operaturi ekonomiċi proċedura mhux ġudizzjarja għas-soluzzjoni ta' problemi.

(37)  Is-SOLVIT huwa servizz ipprovdut mill-amministrazzjoni nazzjonali f'kull Stat Membru li għandu l-għan li jinstabu soluzzjonijiet għallindividwi u n-negozji meta d-drittijiet tagħhom ikunu nkisru mill-awtoritajiet pubbliċi fi Stat Membru ieħor. Il-prinċipji li jirregolaw il-funzjonament tas-SOLVIT huma stabbiliti fir-Rakkomandazzjoni tal-Kummissjoni 2013/461/UE(13), li skonthom jenħtieġ li kull Stat Membru jipprevedi Ċentru SOLVIT li jkollu riżorsi umani u finanzjarji adegwati biex jiġi żgurat li ċ-Ċentru SOLVIT jieħu sehem fis-SOLVIT. Jenħtieġ li l-Kummissjoni żżid l-għarfien dwar l-eżistenza u l-benefiċċji tas-SOLVIT, speċjalment fost in-negozji.

(38)  Is-SOLVIT huwa mekkaniżmu mhux ġudizzjarju effettiv għas-soluzzjoni ta' problemi li jiġi pprovdut mingħajr ħlas. Jaħdem bi skadenzi qosra u jipprovdi soluzzjonijiet prattiċi lill-individwi u n-negozji meta jkunu qegħdin jesperjenzaw diffikultajiet biex id-drittijiet tagħhom tal-Unjoni jiġu rikonoxxuti mill-awtoritajiet pubbliċi. ▌Fejn l-operatur ekonomiku, iċ-Ċentru SOLVIT rilevanti u l-Istati Membri involuti kollha jaqblu dwar l-eżitu xieraq, jenħtieġ li ma tkun meħtieġa l-ebda azzjoni ulterjuri.

(39)  Madankollu, meta l-approċċ informali tas-SOLVIT ifalli, u ▌jkun għad fadal dubji rigward il-kompatibbiltà tad-deċiżjoni amministrattiva mal-prinċipju tar-rikonoxximent reċiproku, jenħtieġ li l-Kummissjoni jkollha s-setgħa li teżamina l-kwistjoni fuq talba ta' kwalunkwe wieħed miċ-ċentri SOLVIT involuti. Wara l-valutazzjoni tagħha, jenħtieġ li l-Kummissjoni toħroġ opinjoni li tiġi kkomunikata permezz taċ-ċentru SOLVIT rilevanti lill-operatur ekonomiku kkonċernat u lill-awtoritajiet kompetenti, li jenħtieġ li jitqiesu matulil-proċedura SOLVIT. Jenħtieġ li l-intervent tal-Kummissjoni jkun soġġett għal ▌ limitu ta' żmien ta' 45 jum ta' xogħol, li jenħtieġ li ma jkunx jinkludi ż-żmien meħtieġ biex il-Kummissjoni tirċievi kwalunkwe informazzjoni addizzjonali u dokumenti li tikkunsidra bħala neċessarji. Jekk il-każ jiġi solvut matul dan il-perjodu, jenħtieġ li l-Kummissjoni ma tkunx meħtieġa toħroġ opinjoni. Jenħtieġ li tali każijiet tas-SOLVIT ikunu soġġetti għal fluss tax-xogħol separat fil-bażi tad-data tas-SOLVIT u jenħtieġ li ma jkunux inklużi fl-istatistika regolari tas-SOLVIT.

(40)  L-opinjoni tal-Kummissjoni fir-rigward ta' deċiżjoni amministrattiva li tillimita jew tiċħad l-aċċess għas-suq jenħtieġ li tindirizza biss jekk id-deċiżjoni amministrattiva tkunx kompatibbli mal-prinċipju tar-rikonoxximent reċiproku u mar-rekwiżiti ta' dan ir-Regolament. Dan huwa mingħajr preġudizzju għas-setgħat tal-Kummissjoni skont l-Artikolu 258 TFUE u l-obbligu tal-Istati Membri li jikkonformaw mad-dritt tal-Unjoni, fl-indirizzar tal-problemi sistemiċi identifikati fir-rigward tal-applikazzjoni tal-prinċipju tar-rikonoxximent reċiproku jistgħu jiġu indirizzati aktar.

(41)  Huwa importanti għas-suq intern għall-merkanzija li n-negozji, b'mod partikolari l-SMEs, ikunu jistgħu jiksbu informazzjoni affidabbli u speċifika dwar il-liġi fis-seħħ fi Stat Membru partikolari. Il-Punti ta' Kuntatt għall-Prodotti jenħtieġ li jkollhom rwol importanti sabiex jiffaċilitaw il-komunikazzjoni bejn l-awtoritajiet nazzjonali u l-operaturi ekonomiċi, billi jxerrdu informazzjoni dwar regoli speċifiċi għall-prodotti u dwar kif il-prinċipju tar-rikonoxximent reċiproku jiġi applikat fit-territorju tal-Istati Membri tagħhom. Għalhekk, huwa neċessarju li jissaħħaħ ir-rwol tal-Punti ta' Kuntatt għall-Prodotti bħala l-fornituri prinċipali ta' informazzjoni dwar ir-regoli kollha relatati mal-prodotti, inkluż ir-regoli tekniċi nazzjonali koperti mir-rikonoxximent reċiproku.

(42)  Sabiex jiġi ffaċilitat il-moviment liberu tal-merkanzija, jenħtieġ li l-Punti ta' Kuntatt għall-Prodotti jipprovdu, bla ħlas, livell raġonevoli ta' informazzjoni dwar ir-regoli tekniċi nazzjonali tagħhom u l-applikazzjoni tal-prinċipju tar-rikonoxximent reċiproku. Jenħtieġ li l-Punti ta' Kuntatt għall-Prodotti jkollhom tagħmir u riżorsi adegwati. Skont ir-Regolament (UE) 2018/1724 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill(14) jenħtieġ li jipprovdu tali informazzjoni permezz ta' sit web u jenħtieġ li jkunu soġġetti ▌għall-kriterji ta' kwalità stabbiliti f'dak ir-Regolament. Il-kompiti tal-Punti ta' Kuntatt għall-Prodotti relatati mal-għoti ta' tali informazzjoni, inkluż kopji elettroniċi ta' jew aċċess online għar-regola teknika nazzjonali, jenħtieġ li jsiru mingħajr preġudizzju għar-regoli nazzjonali li jirregolaw id-distribuzzjoni ta' regoli tekniċi nazzjonali. Barra minn hekk, jenħtieġ li l-Punti ta' Kuntatt għall-Prodotti ma jkunux meħtieġa jipprovdu kopji ta' jew aċċess online għal standards li huma soġġetti għad-drittijiet ta' proprjetà intellettwali ta' korpi jew organizzazzjonijiet ta' standardizzazzjoni.

(43)  Il-kooperazzjoni bejn l-awtoritajiet kompetenti hija essenzjali għall-funzjonament bla xkiel tal-prinċipju tar-rikonoxximent reċiproku u għall-ħolqien ta' kultura ta' rikonoxximent reċiproku. Għalhekk, jenħtieġ li l-Punti ta' Kuntatt għall-Prodotti u l-awtoritajiet nazzjonali kompetenti jikkooperaw u jiskambjaw informazzjoni u għarfien espert sabiex jiżguraw l-applikazzjoni korretta u konsistenti tal-prinċipju tar-rikonoxximent reċiproku u dan ir-Regolament.

(44)  Għall-finijiet tan-notifika ta' deċiżjonijiet amministrattivi li jillimitaw jew jiċħdu l-aċċess għas-suq, li tkun tista' ssir komunikazzjoni bejn il-Punti ta' Kuntatt għall-Prodotti u li tiġi żgurata l-kooperazzjoni amministrattiva, huwa neċessarju li l-Istati Membri jiġu pprovduti aċċess għal sistema ▌ għall-informazzjoni u l-komunikazzjoni.

(45)  Sabiex jiġu żgurati kondizzjonijiet uniformi għall-implimentazzjoni ta' dan ir-Regolament, jenħtieġ li jiġu konferiti setgħat ta' implimentazzjoni lill-Kummissjoni. Jenħtieġ li dawk is-setgħat jiġu eżerċitati skont ir-Regolament (UE) Nru 182/2011 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill(15).

(46)  Fejn, għall-finijiet ta' dan ir-Regolament, ikun meħtieġ li tiġi pproċessata data personali, tali pproċessar jenħtieġ li jitwettaq skont il-liġi tal-Unjoni dwar il-protezzjoni ta' data personali. Kwalunkwe pproċessar ta' data personali skont dan ir-Regolament huwa soġġett għar-Regolament (UE) 2016/679 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill (16) jew ir-Regolament (UE) Nru 2018/1725 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill (17).

(47)  Jenħtieġ li jiġu stabbiliti mekkaniżmi affidabbli u effiċjenti ta' monitoraġġ sabiex jipprovdu informazzjoni dwar l-applikazzjoni tar-Regolament u dwar l-impatt tiegħu fuq il-moviment liberu tal-merkanzija. Jenħtieġ li tali mekkaniżmi ma jmorrux lil hinn minn dak li hu meħtieġ sabiex jinkisbu dawn l-objettivi.

(48)  Għall-finijiet ta' sensibilizzazzjoni dwar il-prinċipju tar-rikonoxximent reċiproku u sabiex ikun żgurat li dan ir-Regolament jiġi applikat b'mod korrett u konsistenti, jenħtieġ li jkun previst finanzjament tal-Unjoni ta' kampanji ta' sensibilizzazzjoni, taħriġ, skambju ta' uffiċjali u attivitajiet oħra relatati bil-għan li tittejjeb u tiġi sostnuta l-fiduċja u l-kooperazzjoni bejn l-awtoritajiet kompetenti, il-Punti ta' Kuntatt għall-Prodotti u l-operaturi ekonomiċi.

(49)  Sabiex tirrimedja n-nuqqas ta' data preċiża relatata mal-funzjonament tal-prinċipju tar-rikonoxximent reċiproku u l-impatt tiegħu fuq is-Suq Uniku għall-merkanzija, l-Unjoni jenħtieġ li tiffinanzja l-ġbir ta' tali data.

(50)  Jenħtieġ li l-interessi finanzjarji tal-Unjoni jitħarsu permezz ta' miżuri proporzjonati tul iċ-ċiklu sħiħ tan-nefqa, li jinkludu l-prevenzjoni, is-sejbien u l-investigazzjoni ta' irregolaritajiet, l-irkupru ta' fondi mitlufa, imħallsa bi żball jew użati b'mod ħażin u, fejn ikun xieraq, penali amministrattivi u finanzjarji.

(51)  Huwa xieraq li l-applikazzjoni ta' dan ir-Regolament tiġi differita sabiex l-awtoritajiet kompetenti u l-operaturi ekonomiċi jingħataw żmien suffiċjenti sabiex jadattaw għar-rekwiżiti stabbiliti fih.

(52)  Jenħtieġ li l-Kummissjoni twettaq evalwazzjoni ta' dan ir-Regolament fid-dawl tal-objettivi li jsegwi. Jenħtieġ li l-Kummissjoni tuża d-data miġbura dwar il-funzjonament tal-prinċipju tar-rikonoxximent reċiproku u l-impatt tiegħu fuq is-suq uniku għall- merkanzija u l-informazzjoni disponibbli fis-sistema ta' ▌informazzjoni u komunikazzjoni sabiex tevalwa dan ir-Regolament. Jenħtieġ li l-Kummissjoni tkun tista' titlob lill-Istati Membri biex jipprovdu informazzjoni addizzjonali meħtieġa għall-evalwazzjoni tiegħu. Skont il-punt 22 tal-Ftehim Interistituzzjonali tat-13 ta' April 2016 dwar it-Tfassil Aħjar tal-Liġijiet(18), l-evalwazzjoni ta' dan ir-Regolament, li jenħtieġ li tkun ibbażata fuq l-effiċjenza, l-effettività, ir-rilevanza, il-koerenza u l-valur miżjud, jenħtieġ li tipprovdi l-bażi għall-valutazzjonijiet tal-impatt tal-għażliet għal azzjoni ulterjuri.

(53)  Billi l-objettivi ta' dan ir-Regolament, jiġifieri li tiġi żgurata l-applikazzjoni bla xkiel, konsistenti u korretta tal-prinċipju tar-rikonoxximent reċiproku, ma jistgħux jintlaħqu b'mod suffiċjenti mill-Istati Membri u jistgħu għalhekk, minħabba l-iskala u l-effetti tagħhom, jintlaħqu aħjar fil-livell tal-Unjoni, l-Unjoni tista' tadotta miżuri, skont il-prinċipju tas-sussidjarjetà kif stabbilit fl-Artikolu 5 tat-Trattat dwar l-Unjoni Ewropea. Skont il-prinċipju tal-proporzjonalità, kif stabbilit f'dak l-Artikolu, dan ir-Regolament ma jmurx lil hinn minn dak li huwa meħtieġ sabiex jintlaħaq dak l-objettiv,

ADOTTAW DAN IR-REGOLAMENT:

Kapitolu I

Dispożizzjonijiet ġenerali

Artikolu 1

Suġġett

1.  L-għan ta' dan ir-Regolament hu li jissaħħaħ il-funzjonament tas-suq intern billi tittejjeb l-applikazzjoni tal-prinċipju tar-rikonoxximent reċiproku u jitneħħew l-ostakli mhux ġustifikati għall-kummerċ.

2.  Dan ir-Regolament jistabbilixxi regoli u proċeduri dwar l-applikazzjoni mill-Istati Membri tal-prinċipju tar-rikonoxximent reċiproku f'każijiet individwali b'rabta mal- merkanzija li hija soġġetta għall-Artikolu 34 TFUE u li hija kummerċjalizzata legalment fi Stat Membru ieħor, b'kunsiderazzjoni għall-Artikolu 36 -TFUE u l-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja tal-Unjoni Ewropea.

3.  Dan ir-Regolament jipprevedi wkoll l-istabbiliment u ż-żamma ta' Punti ta' Kuntatt għall-Prodotti fl-Istati Membri u l-kooperazzjoni u l-iskambju ta' informazzjoni fil-kuntest tal-prinċipju tar-rikonoxximent reċiproku.

Artikolu 2

Kamp ta' applikazzjoni

1.  Dan ir-Regolament japplika għal merkanzija ta' kwalunkwe tip, inkluż il-prodotti agrikoli skont it-tifsira tat-tieni subparagrafu tal-Artikolu 38(1) TFUE, u għad-deċiżjonijiet amministrattivi li jkunu ttieħdu jew li jridu jittieħdu minn awtorità kompetenti ta' Stat Membru tad-destinazzjoni fir-rigward ta' kwalunkwe merkanzija minn dawn li tkun kummerċjalizzata legalment fi Stat Membru ieħor, meta d-deċiżjoni amministrattiva tissodisfa l-kriterji li ġejjin:

(a)  il-bażi għad-deċiżjoni amministrattiva tkun regola teknika nazzjonali applikabbli fl-Istat Membru tad-destinazzjoni; u

(b)  l-effett dirett jew indirett tad-deċiżjoni amministrattiva jkun li tillimita jew tiċħad l-aċċess għas-suq fl-Istat Membru tad-destinazzjoni.

Deċiżjoni amministrattiva tinkludi kwalunkwe pass amministrattiv li huwa bbażat fuq regola teknika nazzjonali u li jkollu l-istess jew sostanzjalment l-istess effett legali bħall-effett imsemmi fil-punt (b).

2.  Għall-finijiet ta' dan ir-Regolament, "regola teknika nazzjonali" hija kwalunkwe dispożizzjoni ta' liġi, regolament jew dispożizzjoni amministrattiva oħra ta' Stat Membru, li jkollha l-karatteristiċi li ġejjin:

(a)  tkopri merkanzija jew aspetti tal- merkanzija li ma jkunux is-suġġett ta' armonizzazzjoni fil-livell tal-Unjoni;

(b)  jew tipprojbixxi li merkanzija, jew merkanzija ta' dak it-tip, titqiegħed fis-suq ▌ f'dak l-Istat Membru, jew inkella tagħmel il-konformità mad-dispożizzjoni obbligatorja, de facto jew de jure, kull meta merkanzija, jew merkanzija ta' tip partikolari, titqiegħed f'dak is-suq; u

(c)  tagħmel mill-anqas waħda minn dawn li ġejjin:

(i)  tistabbilixxi l-karatteristiċi meħtieġa ta' merkanzija jew merkanzija ta' tip partikolari, bħal-livelli tagħhom ta' kwalità, prestazzjoni jew sikurezza, jew il-qisien tagħhom, inkluż ir-rekwiżiti applikabbli għal dik il- merkanzija fir-rigward tal-ismijiet li bih jinbiegħu, it-terminoloġija, is-simboli, l-ittestjar u l-metodi ta' ttestjar, l-imballaġġ, l-immarkar jew it-tikkettar, u l-proċeduri ta' valutazzjoni tal-konformità;

(ii)  għall-fini ta' protezzjoni tal-konsumaturi u tal-ambjent, timponi rekwiżiti oħra fuq merkanzija jew merkanzija ta' tip partikolari li jaffettwaw iċ-ċiklu tal-ħajja tal- merkanzija wara li jkunu tqiegħdu fis-suq ▌ f'dak l-Istat Membru, bħall-kondizzjonijiet tal-użu, ir-riċiklaġġ, l-użu mill-ġdid jew ir-rimi, meta dawk il-kondizzjonijiet jistgħu jinfluwenzaw b'mod sinifikanti l-kompożizzjoni jew in-natura ta' dik il- merkanzija, jew it-tqiegħed tagħha fis-suq ▌ f'dak l-Istat Membru.

3.  Il-punt (c)(i) tal-paragrafu 2 ta’ dan l-Artikolu jkopri wkoll il-metodi u l-proċessi ta' produzzjoni użati fir-rigward ta' prodotti agrikoli kif imsemmija fit-tieni subparagrafu tal-Artikolu 38(1) TFUE, u fir-rigward ta' prodotti maħsuba għall-użu mill-bniedem jew l-annimali, kif ukoll il-metodi u l-proċessi ta' produzzjoni relatati ma' prodotti oħra, meta dawn ikollhom effett fuq il-karatteristiċi tagħhom.

4.  Proċedura ta' awtorizzazzjoni minn qabel ▌ fiha nnifisha ma tikkostitwixxix regola teknika nazzjonali għall-finijiet ta' dan ir-Regolament, iżda deċiżjoni li tinċaħad l-awtorizzazzjoni minn qabel abbażi ta' regola teknika nazzjonali għandha titqies bħala deċiżjoni amministrattiva li għaliha japplika dan ir-Regolament, jekk dik id-deċiżjoni tissodisfa r-rekwiżiti tal-ewwel subparagrafu tal-paragrafu 1.

5.  Dan ir-Regolament ma japplikax għal:

(a)  deċiżjonijiet ta' natura ġudizzjarja meħuda minn qrati jew tribunali nazzjonali;

(b)  deċiżjonijiet ta' natura ġudizzjarja meħuda mill-awtoritajiet tal-infurzar tal-liġi waqt l-investigazzjoni jew il-prosekuzzjoni ta' reat kriminali fir-rigward tat-terminoloġija, is-simboli jew kwalunkwe referenza materjali għal organizzazzjonijiet mhux kostituzzjonali jew kriminali jew reati ta' natura razzista, diskriminatorja jew ksenofobika.

6.  L-Artikoli 5 u 6 ma għandhomx jaffettwaw l-applikazzjoni tad-dispożizzjonijiet li ġejjin:

(a)  il-punti (b) sa (f) tal-Artikolu 8(1) u l-Artikolu 8(3) tad-Direttiva 2001/95/KE;

(b)  il-punt (a) tal-Artikolu 50(3) u l-Artikolu 54 tar-Regolament (KE) Nru 178/2002;

(c)  l-Artikolu 90 tar-Regolament (UE) Nru 1306/2013; u

(d)  l-Artikolu 138 tar-Regolament (UE) 2017/625.

5.  Dan ir-Regolament ma jaffettwax l-obbligu skont id-Direttiva (UE) 2015/1535 li l-abbozz tar-regolamenti tekniċi nazzjonali jiġu nnotifikati lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri qabel l-adozzjoni tagħhom.

Artikolu 3

Definizzjonijiet

Għall-finijiet ta' dan ir-Regolament, japplikaw id-definizzjonijiet li ġejjin:

(1)  "kummerċjalizzati legalment fi Stat Membru ieħor" tfisser li merkanzija jew merkanzija ta' dak it-tip tikkonforma mar-regoli rilevanti applikabbli f'dak l-Istat Membru jew ma humiex soġġetti għal ebda regola ta' dak it-tip f'dak l-Istat Membru, u jsiru disponibbli għall-utenti finali f'dak l-Istat Membru;

(2)  "tqegħid fis-suq ▌" tfisser kwalunkwe provvista ta' merkanzija għad-distribuzzjoni, konsum jew użu fis-'suq fi ħdan it-territorju ta' Stat Membru waqt attività kummerċjali, kemm jekk bi ħlas jew mingħajr ħlas;

(3)  "restrizzjoni tal-aċċess għas-suq" tfisser li jiġu imposti kondizzjonijiet li jridu jiġu ssodisfati qabel ma merkanzija tkun tista' titqiegħwd fis-suq ▌ fl-Istat Membru tad-destinazzjoni, jew kondizzjonijiet għaż-żamma ta' merkanzija f'dak is-suq, li fiż-żewġ każijiet jirrikjedu l-modifika ta' xi waħda jew aktar mill-karatteristiċi ta' dik il- merkanzija, kif imsemmi fil-punt (c)(i) tal-Artikolu 2(2), jew jeħtieġu t-twettiq ta' ttestjar addizzjonali;

(4)  "ċaħda tal-aċċess għas-suq" tfisser kwalunkwe waħda minn dawn li ġejjin:

(a)  il-projbizzjoni ta' merkanzija milli titqiegħed fis-suq ▌ fl-Istat Membru tad-destinazzjoni jew milli tinżamm f'dak is-suq; jew

(b)  il-ħtieġa li dik il- merkanzija tiġi rtirata jew tissejjaħ lura minn dak is-suq;

(5)  "irtirar" tfisser kwalunkwe miżura maħsuba biex merkanzija li tkun fil-katina tal-provvista tiġu impedita milli titqiegħed fis-suq;

(6)  "sejħa lura" tfisser kwalunkwe miżura mmirata biex tittieħed lura merkanzija li tkun diġà saret disponibbli għall-utent finali;

(7)  "proċedura ta' awtorizzazzjoni minn qabel" tfisser proċedura amministrattiva skont il-liġi ta' Stat Membru li biha l-awtorità kompetenti ta' dak l-Istat Membru tkun meħtieġa, fuq il-bażi ta' applikazzjoni minn operatur ekonomiku, li tagħti l-approvazzjoni formali tagħha qabel ma l- merkanzija tkun tista' titqiegħed fis-suq ▌ ta' dak l-Istat Membru;

(8)  "produttur" tfisser:

(a)  kwalunkwe persuna fiżika jew ġuridika li timmanifattura merkanzija jew li merkanzija tiġi ddisinjata jew manifatturata għaliha, jew li tipproduċi l- merkanzija li ma kinitx miksuba permezz ta' proċess ta' manifattura, inkluż prodotti agrikoli, u tikkummerċjalizzahom taħt l-isem jew it-trademark ta' dik il-persuna,

(b)  kwalunkwe persuna fiżika jew ġuridika li timmodifika merkanzija diġà kummerċjalizzata legalment fi Stat Membru b'mod li jista' jaffettwa l-konformità mar-regoli rilevanti applikabbli f'dak l-Istat Membru, jew

(c)  kwalunkwe persuna fiżika jew ġuridika oħra li, billi tpoġġi isimha, it-trademark jew karatteristika distintiva tagħha oħra fuq merkanzija jew fuq id-dokumenti li jakkumpanjaw dik il- merkanzija, tippreżenta ruħha bħala l-produttur ta' dik il- merkanzija ;

(9)  "rappreżentant awtorizzat" tfisser kwalunkwe persuna fiżika jew ġuridika stabbilita fi ħdan l-Unjoni li tkun irċeviet mandat bil-miktub mingħand produttur sabiex taġixxi f'isem dak il-produttur fir-rigward tat-tqiegħed ta' merkanzija fis-suq ▌inkwistjoni;

(10)  "importatur" tfisser kwalunkwe persuna fiżika jew ġuridika stabbilita fl-Unjoni li tqiegħed il- merkanzija minn pajjiż terz fis-suq tal-Unjoni għall-ewwel darba;

(11)  "distributur" tfisser kwalunkwe persuna fiżika jew ġuridika fil-katina tal-provvista ▌, għajr il-produttur jew l-importatur, li tqiegħed merkanzija fis-suq ▌ fi Stat Membru;

(12)  "operatur ekonomiku" tfisser kwalunkwe wieħed minn dawn li ġejjin fir-rigward tal- merkanzija: il-produttur, ir-rappreżentant awtorizzat, l-importatur jew id-distributur;

(13)  "utent finali" tfisser kwalunkwe persuna fiżika jew ġuridika residenti jew li tkun stabbilita fl-Unjoni, li l- merkanzija tkun saret disponibbli jew tkun qiegħda ssir disponibbli għaliha jew bħala konsumatur barra minn kwalunkwe kummerċ, negozju, artiġjanat jew professjoni jew bħala utent finali professjonali waqt l-attivitajiet industrijali jew professjonali tagħha;

(14)  "raġunijiet ta' interess pubbliku leġittimu" tfisser kwalunkwe waħda mir-raġunijiet stabbiliti fl-Artikolu 36 TFUE jew kwalunkwe raġuni prevalenti oħra ta' interess pubbliku;

(15)  "korp ta' valutazzjoni tal-konformità" tfisser korp ta' valutazzjoni tal-konformità kif definit fil-punt 13 tal-Artikolu 2 tar-Regolament (KE) Nru 765/2008.

Kapitolu II

Proċeduri fir-rigward tal-applikazzjoni tal-prinċipju tar-rikonoxximent reċiproku f'każijiet individwali

Artikolu 4

Dikjarazzjoni ta' rikonoxximent reċiproku

1.  Il-produttur ta' merkanzija, jew ta' merkanzija ta' tip partikolari, li jkunu jew li jkunu ser jitqiegħdu fis-suq ▌ ▌ fl-Istat Membru tad-destinazzjoni ▌ jista' jfassal dikjarazzjoni volontarja ta' kummerċjalizzazzjoni legali ta' merkanzija għall-finijiet ta' rikonoxximent reċiproku ("dikjarazzjoni ta' rikonoxximent reċiproku") biex juri lill-awtoritajiet kompetenti tal-Istat Membru tad-destinazzjoni li l- merkanzija, jew il- merkanzija ta' dak it-tip, hija kummerċjalizzata legalment fi Stat Membru ieħor.

Il-produttur jista' jagħti mandat lir-rappreżentant awtorizzat tiegħu sabiex ifassal id-dikjarazzjoni ta' rikonoxximent reċiproku f'ismu.

Id-dikjarazzjoni ta' rikonoxximent reċiproku għandha ssegwi l-istruttura stabbilita fil-Parti I u l-Parti II tal-Anness u għandha tinkludi l-informazzjoni kollha speċifikata fih.

Il-produttur jew ir-rappreżentant awtorizzat tiegħu, meta jkun ingħata l-mandat biex jagħmel dan, jista' jimla d-dikjarazzjoni ta' rikonoxximent reċiproku bl-informazzjoni stabbilita fil-Parti I tal-Anness biss. F'dak il-każ l-informazzjoni stabbilita fil-Parti II tal-Anness għandha timtela mill-importatur jew mid-distributur.

Alternattivament, iż-żewġ partijiet tad-dikjarazzjoni ta' rikonoxximent reċiproku jistgħu jitfasslu mill-importatur jew mid-distributur, dment li l-firmatarju jkun jista' jipprovdi l-evidenza msemmija fil-punt (a) tal-Artikolu 5(4).

Id-dikjarazzjoni ta' rikonoxximent reċiproku għandha titfassal b'waħda mil-lingwi uffiċjali tal-Unjoni. Meta dik il-lingwa ma tkunx il-lingwa mitluba mill-Istat Membru tad-destinazzjoni, l-operatur ekonomiku għandu jittraduċi d-dikjarazzjoni ta' rikonoxximent reċiproku f'lingwa meħtieġa ▌ mill-Istat Membru tad-destinazzjoni.

2.  L-operaturi ekonomiċi li jiffirmaw id-dikjarazzjoni ta' rikonoxximent reċiproku jew parti minnha għandhom ikunu responsabbli għall-kontenut u l-eżattezza tal-informazzjoni li huma jipprovdu fid-dikjarazzjoni ta' rikonoxximent reċiproku, inkluż il-korrettezza tal-informazzjoni li jittraduċu. Għall-finijiet ta' dan il-paragrafu, l-operaturi ekonomiċi għandhom ikunu responsabbli f'konformità mal-liġi nazzjonali.

3.  L-operaturi ekonomiċi għandhom jiżguraw li d-dikjarazzjoni ta' rikonoxximent reċiproku tinżamm aġġornata f'kull ħin, u li tirrifletti kwalunkwe tibdil fl-informazzjoni li jkunu pprovdew fid-dikjarazzjoni ta' rikonoxximent reċiproku.

4.  Id-dikjarazzjoni ta' rikonoxximent reċiproku tista' tiġi pprovduta lill-awtorità kompetenti tal-Istat Membru tad-destinazzjoni għall-finijiet ta' valutazzjoni li għandha titwettaq skont l-Artikolu 5. Din tista' tiġi pprovduta jew f'forma stampata jew b'mezz elettroniku jew tkun disponibbli online f'konformità mar-rekwiżiti tal-Istat Membru tad-destinazzjoni.

5.  Meta l-operaturi ekonomiċi ▌jagħmlu d-dikjarazzjoni ta' rikonoxximent reċiproku disponibbli online, japplikaw il-kondizzjonijiet li ġejjin:

(a)  it-tip ta' merkanzija jew is-serje li għaliha tapplika d-dikjarazzjoni ta' rikonoxximent reċiproku għandha tkun faċilment identifikabbli ▌; u

(b)  il-mezzi tekniċi użati għandhom jiżguraw navigazzjoni faċli u għandhom ikunu mmonitorjati sabiex tiġi żgurata d-disponibbiltà u l-aċċess għad-dikjarazzjoni ta' rikonoxximent reċiproku.

6.  Fejn il- merkanzija li għaliha tkun qed tiġi pprovduta d-dikjarazzjoni ta' rikonoxximent reċiproku tkun soġġetta wkoll għal att tal-Unjoni li jirrikjedi dikjarazzjoni ta' konformità tal-UE, id-dikjarazzjoni ta' rikonoxximent reċiproku tista' tiġi mehmuża mad-dikjarazzjoni ta' konformità tal-UE.

Artikolu 5

Valutazzjoni tal- merkanzija

1.  Meta awtorità kompetenti tal-Istat Membru tad-destinazzjoni tkun biħsiebha tivvaluta l- merkanzija soġġetta għal dan ir-Regolamentbiex tistabbilixxi jekk il- merkanzija jew il- merkanzija ta' dak it-tip hijiex kummerċjalizzata legalment fi Stat Membru ieħor, u, jekk dan ikun il-każ, jekk l-interessi pubbliċi leġittimi koperti mir-regola teknika nazzjonali applikabbli tal-Istat Membru tad-destinazzjoni humiex protetti b'mod adegwat, b'kunsiderazzjoni għall-karatteristiċi tal- merkanzija inkwistjoni, din għandha tikkuntattja lill-operatur ekonomiku kkonċernat mingħajr dewmien.

2.  Meta tidħol f'kuntatt mal-operatur ekonomiku kkonċernat, l-awtorità kompetenti tal-Istat Membru tad-destinazzjoni għandha tgħarraf lill-operatur ekonomiku bil-valutazzjoni, filwaqt li tindika l- merkanzija li hija soġġetta għal dik il-valutazzjoni u tispeċifika r-regola teknika nazzjonali jew proċedura ta' awtorizzazzjoni ta' qabel applikabbli. L-awtorità kompetenti tal-Istat Membru tad-destinazzjoni għandha tgħarraf ukoll lill-operatur ekonomiku bil-possibbiltà li jipprovdi dikjarazzjoni ta' rikonoxximent reċiproku f'konformità mal-Artikolu 4 għall-finijiet ta' dik il-valutazzjoni.

3.  L-operatur ekonomiku għandu jitħalla jqiegħed il- merkanzija fis-suq fl- Istat Membru tad-destinazzjoni waqt li l-awtorità kompetenti twettaq il-valutazzjoni skont il-paragrafu 1 ta' dan l-Artikolu, u jista' jibqa' jagħmel dan għajr jekk l-opertur ekonomiku jirċievi deċiżjoni amministrattiva li tillimita jew tiċħad aċċess għas-suq għal dik il- merkanzija. Dan il-paragrafu ma għandux japplika meta l-valutazzjoni titwettaq fil-qafas ta' proċedura ta' awtorizzazzjoni minn qabel, jew meta l-awtorità kompetenti tissospendi temporanjament it-tqegħid fis-suq tal- merkanzija li hija soġġetta għal dik il-valutazzjoni skont l-Artikolu 6.

4.  Jekk tiġi pprovduta dikjarazzjoni ta' rikonoxximent reċiproku lil awtorità kompetenti tal-Istat Membru tad-destinazzjoni skont l-Artikolu 4, f'dak il-każ, għall-finijiet tal-valutazzjoni skont il-paragrafu 1 ta' dan l-Artikolu:

(a)  id-dikjarazzjoni ta' rikonoxximent reċiproku, flimkien ma' kwalunkwe evidenza ta' sostenn neċessarja sabiex tiġi vverifikata l-informazzjoni li tinsab fiha li tkun ġiet ipprovduta bi tweġiba għal talba mill-awtorità kompetenti, għandha tiġi aċċettata mill-awtorità kompetenti bħala suffiċjenti biex turi li l- merkanzija hija kummerċjalizzata legalment fi Stat Membru ieħor; u

(b)  l-awtorità kompetenti ma għandha tirrikjedi l-ebda informazzjoni jew dokumentazzjoni oħra mingħand l-ebda operatur ekonomiku sabiex jintwera li l- merkanzija hija kummerċjalizzata legalment fi Stat Membru ieħor.

5.   Jekk dikjarazzjoni ta' rikonoxximent reċiproku ma tkunx ipprovduta lill-awtorità kompetenti tal-Istat Membru tad-destinazzjoni skont l-▌Artikolu 4, f'dak il-każ għall-finijiet tal-valutazzjoni skont il-paragrafu 1 ta' dan l-Artikolu, l-awtorità kompetenti tista' titlob ▌lill-operaturi ekonomiċi kkonċernati biex jipprovdu d-dokumentazzjoni u l-informazzjoni li hija neċessarja għal dik il-▌valutazzjoni ▌li tikkonċerna dan li ġej:

(a)  il-karatteristiċi tal- merkanzija jew tat-tip ta' merkanzija inkwistjoni; u

(b)  ▌il-kummerċjalizzazzjoni legali tal- merkanzija fi Stat Membru ieħor.

6.  L-operatur ekonomiku kkonċernat għandu jitħalla minn tal-anqas 15-il jum ta' xogħol wara t-talba tal-awtorità kompetenti tal-Istat Membru tad-destinazzjoni biex jippreżenta d-dokumenti u l-informazzjoni msemmija fil-punt (a) tal-paragrafu 4 jew fil-paragrafu 5, jew biex jippreżenta kwalunkwe argument jew kumment li l-operatur ekonomiku jista' jkollu.

7.  Għall-fini tal-valutazzjoni skont il-paragrafu 1 ta' dan l-Artikolu, l-awtorità kompetenti tal-Istat Membru tad-destinazzjoni, skont l-Artikolu 10(3), tista' tikkuntattja lill-awtoritajiet kompetenti jew il-Punti ta' Kuntatt għall-Prodotti tal-Istat Membru li fih operatur ekonomiku jistqarr li qed jikkummerċjalizza legalment il- merkanzija tiegħu, jekk l-awtorità kompetenti jkollha bżonn tivverifika xi informazzjoni pprovduta mill-operatur ekonomiku.

8.  Meta jkunu qegħdin iwettqu valutazzjoni skont il-paragrafu 1, l-awtoritajiet kompetenti tal-Istati Membri tad-destinazzjoni għandhom iqisu b'mod debitu l-kontenut tar-rapporti tat-testijiet jew taċ-ċertifikati maħruġa minn korp ta' valutazzjoni tal-konformità li jkunu ġew ipprovduti minn kwalunkwe operatur ekonomiku bħala parti mill-valutazzjoni. L-awtoritajiet kompetenti tal-Istati Membri tad-destinazzjoni ma għandhomx jirrifjutaw rapporti ta' testijiet jew ċertifikati li jkunu nħarġu minn korp ta' valutazzjoni tal-konformità akkreditat għall-qasam xieraq tal-attività ta' valutazzjoni tal-konformità skont ir-Regolament (KE) Nru 765/2008 għal raġunijiet relatati mal-kompetenza ta' dak il-korp.

9.  Jekk, mat-tlestija ta' valutazzjoni skont il-paragrafu 1 ta' dan l-Artikolu, l-awtorità kompetenti ta' Stat Membru tad-destinazzjoni tieħu deċiżjoni amministrattiva fir-rigward tal- merkanzija li tkun ivvalutat, hija għandha tinnotifika dik id-deċiżjoni amministrattiva mingħajr dewmien lill-operatur ekonomiku msemmi fil-paragrafu 1 ta' dan l-Artikolu. L-awtorità kompetenti għandha tinnotifika wkoll dik id-deċiżjoni amministrattiva lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri l-oħra mhux aktar tard minn 20 jum ta' xogħol wara li tkun ħadet id-deċiżjoni. Għal dan il-għan, hija għandha tuża s-sistema msemmija fl-Artikolu 11.

10.  Id-deċiżjoni amministrattiva msemmija fil-paragrafu 9 għandha tistipula r-raġunijiet għad-deċiżjoni b'mod li jkun suffiċjentement dettaljat u motivat sabiex tiffaċilita valutazzjoni tal-kompatibbiltà tagħha mal-prinċipju tar-rikonoxximent reċiproku u mar-rekwiżiti ta' dan ir-Regolament.

11.  B'mod partikolari, għandha tiġi inkluża l-informazzjoni li ġejja fid-deċiżjoni amministrattiva msemmija fil-paragrafu 9:

(a)  ir-regola teknika nazzjonali li fuqha tkun ibbażata d-deċiżjoni amministrattiva;

(b)  ir-raġuni ta' interess pubbliku leġittimu li tiġġustifika l-applikazzjoni tar-regola teknika nazzjonali li fuqha tkun ibbażata d-deċiżjoni amministrattiva;

(c)  l-evidenza teknika jew xjentifika li l-awtorità kompetenti tal-Istat Membru ta’ destinazzjoni tkun ikkunsidrat, inkluż, fejn applikabbli, kwalunkwe bidla rilevanti fl-ogħla livell ta' żvilupp tekniku li tkun seħħet minn mindu daħlet fis-seħħ ir-regola teknika nazzjonali;

(d)  sommarju tal-argumenti mressqa mill-operatur ekonomiku kkonċernat li jkunu rilevanti għall-valutazzjoni skont il-paragrafu 1, jekk ikun hemm;

(e)  l-evidenza li turi li d-deċiżjoni amministrattiva hija adatta sabiex jintlaħaq l-għan segwit u li d-deċiżjoni amministrattiva ma tmurx lil hinn minn dak li huwa meħtieġ sabiex jintlaħaq dak il-għan.

12.  Id-deċiżjoni amministrattiva msemmija fil-paragrafu 9 ta' dan l-Artikolu għandha tispeċifika r-rimedji disponibbli skont il-liġi nazzjonali tal-Istat Membru tad-destinazzjoni u l-limiti taż-żmien applikabbli għal dawk ir-rimedji. Hija għandha tinkludi wkoll referenza għall-possibbiltà li l-operaturi ekonomiċi jużaw SOLVIT u l-proċedura skont l-Artikolu 8.

13.  Id-deċiżjoni amministrattiva msemmija fil-paragrafu 9 ma għandhiex issir effettiva qabel ma tkun ġiet innotifikata lill-operatur ekonomiku kkonċernat skont dak il-paragrafu.

Artikolu 6

Sospensjoni temporanja tal-aċċess għas-suq

1.  Meta l-awtorità kompetenti ta' Stat Membru tkun qiegħda twettaq valutazzjoni tal- merkanzija skont l-Artikolu 5, hija tista' tissospendi temporanjament it-tqegħid ta' dik il- merkanzija fis-suq ▌ f'dak l-Istat Membru biss jekk:

(a)  f'kundizzjonijiet normali jew raġonevolment prevedibbli ta' użu, il- merkanzija ▌joħolqu riskju serju għas-sikurezza jew is-saħħa tal-persuni jew għall-ambjent, inkluż wieħed fejn l-effetti ma jkunux immedjati, li jirrikjedi intervent rapidu mill-awtorità kompetenti; jew

(b)  it-tqegħid tal-merkanzija, jew ta' merkanzija ta' dak it-tip, fis-suq ▌ ta' dak l-Istat Membru jkun ġeneralment ipprojbit f'dak l-Istat Membru għal raġunijiet ta' moralità pubblika jew ta' sigurtà pubblika.

2.  L-awtorità kompetenti tal-Istat Membru għandha tinnotifika immedjatament lill-operatur ekonomiku kkonċernat, lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri l-oħra dwar kwalunkwe sospensjoni temporanja skont il-paragrafu 1 ta' dan l-Artikolu. In-notifika lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri l-oħra għandha ssir permezz tas-sistema msemmija fl-Artikolu 11. F'każijiet li jaqgħu taħt il-punt (a) tal-paragrafu 1 ta' dan l-Artikolu, in-notifika għandha tkun akkumpanjata minn ġustifikazzjoni teknika jew xjentifika dettaljata li turi għaliex il-każ jaqa' fi ħdan il-kamp ta' applikazzjoni ta' dak il-punt.

Artikolu 7

Notifika permezz ta' RAPEX jew RASFF

1.  Jekk id-deċiżjoni amministrattiva msemmija fl-Artikolu 5 jew is-sospensjoni temporanja msemmija fl-Artikolu 6 tkun ukoll miżura li trid tiġi nnotifikata permezz tas-sistema ta' Skambju Rapidu ta' Informazzjoni (RAPEX) f'konforfmità mad-Direttiva ▌ 2001/95/KE jew permezz tas-sistema ta' Twissija Rapida għall-Ikel u l-Għalf (RASFF) f'konformità mar-Regolament (KE) Nru 178/2002, ma għandhiex tkun meħtieġa notifika separata lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri l-oħra skont dan ir-Regolament, bil-kundizzjoni li jiġu ssodisfati l-kondizzjonijiet li ġejjin:

(a)  in-notifika bir-RAPEX jew l-RASFF tindika li n-notifika tal-miżura sservi bħala notifika skont dan ir-Regolament; u

(b)  l-evidenza ta' sostenn meħtieġa għad-deċiżjoni amministrattiva skont l-Artikolu 5 jew għas-sospensjoni temporanja skont l-Artikolu 6 tkun inkluża man-notifika bir-RAPEX jew l-RASFF.

Artikolu 8

Proċedura għas-soluzzjoni ta' problemi

1.  Meta operatur ekonomiku affettwat minn deċiżjoni amministrattiva jkun ippreżentaha lil SOLVIT u meta, matul il-proċedura tas-SOLVIT, iċ-Ċentru Domestiku jew iċ-Ċentru Ewlieni jitlob lill-Kummissjoni tagħti opinjoni sabiex tassisti fis-soluzzjoni tal-każ, iċ-Ċentru Domestiku u ċ-Ċentru Ewlieni tas-SOLVIT għandhom jagħtu lill-Kummissjoni d-dokumenti rilevanti kollha relatati mad-deċiżjoni amministrattiva kkonċernata.

2.  Wara li tirċievi t-talba msemmija fil-paragrafu 1, il-Kummissjoni għandha tivvaluta jekk id-deċiżjoni amministrattiva hijiex kompatibbli mal-prinċipju tar-rikonoxximent reċiproku u mar-rekwiżiti ta' dan ir-Regolament.

3.  Għall-finijiet tal-valutazzjoni msemmija fil-paragrafu 2 ta' dan l-Artikolu , il-Kummissjoni għandha tikkunsidra d-deċiżjoni amministrattiva nnotifikata skont l-Artikolu 5(9) u d-dokumenti u l-informazzjoni pprvduta fil-proċedura tas-SOLVIT. Meta jenħtieġu informazzjoni jew dokumenti addizzjonali għall-finijiet tal-valutazzjoni msemmija fil-paragrafu 2 ta' dan l-Artikolu, il-Kummissjoni għandha, mingħajr dewmien żejjed, titlob liċ-ċentru SOLVIT rilevanti biex jagħmel kuntatt mal-operatur ekonomiku ▌kkonċernat jew mal-awtoritajiet kompetenti li jkunu ħadu d-deċiżjoni amministrattiva, bil-għan li tikseb tali informazzjoni jew dokumenti addizzjonali.

4.  Fi żmien 45 jum ta' xogħol minn meta tirċievi t-talba msemmija fil-paragrafu 1, il-Kummissjoni għandha tlesti l-valutazzjoni tagħha u toħroġ opinjoni. Meta jkun xieraq, l-opinjoni tal-Kummissjoni għandha tidentifika kwalunkwe tħassib li jenħtieġ li ▌ jiġi indirizzat fil-każ SOLVIT jew għandha tagħmel rakkomandazzjonijiet biex tassisti fis-soluzzjoni tal-każ. Il-perijodu ta' 45 jum ta' xogħol ma jinkludix il-ħin meħtieġ biex il-Kummissjoni tirċievi l-informazzjoni u d-dokumenti addizzjonali previsti fil-paragrafu 3.

5.  Meta l-Kummissjoni tkun ġiet infurmata li l-każ huwa solvut waqt il-valutazzjoni msemmija fil-paragrafu 2, il-Kummissjoni ma għandhiex tkun meħtieġa toħroġ opinjoni.

6.  L-opinjoni tal-Kummissjoni għandha tiġi kkomunikata permezz taċ-Ċentru SOLVIT rilevanti lill-operatur ekonomiku kkonċernat u lill-awtoritajiet kompetenti rilevanti. Dik l-opinjoni għandha tiġi notifikata mill-Kummissjoni lill-Istati Membri kollha permezz tas-sistema msemmija fl-Artikolu 11. L-opinjoni għandha tiġi kkunsidrata waqt il-proċedura tas-SOLVIT imsemmija fil-paragrafu 1 ta' dan l-Artikolu.

Kapitolu III

Kooperazzjoni amministrattiva, monitoraġġ u komunikazzjoni

Artikolu 9

Kompiti tal-Punti ta' Kuntatt għall-Prodotti

1.  L-Istati Membri għandhom jaħtru u jżommu Punti ta' Kuntatt għall-Prodotti fit-territorju tagħhom u għandhom jiżguraw li l-Punti ta' Kuntatt għall-Prodotti tagħhom ikollhom setgħat suffiċjenti u riżorsi adegwati għat-twettiq xieraq tal-kompiti tagħhom. Huma għandhom jiżguraw li l-Punti ta' Kuntatt għall-Prodotti jagħtu s-servizzi tagħhom skont ir-Regolament (UE) 2018/1724.

2.  Il-Punti ta' Kuntatt għall-Prodotti għandhom jipprovdu l-informazzjoni li ġejja online:

(a)  informazzjoni dwar il-prinċipju tar-rikonoxximent reċiproku u l-applikazzjoni ta' dan ir-Regolament fit-territorju tal-Istat Membru tagħhom, inkluż informazzjoni dwar il-proċedura stabbilita fl-Artikolu 5;

(b)  id-dettalji ta' kuntatt, li permezz tagħhom l-awtoritajiet kompetenti f'dak l-Istat Membru ikunu jistgħu jiġu kkuntattjati direttament, inkluż id-dettalji tal-awtoritajiet responsabbli għas-superviżjoni tal-implimentazzjoni tar-regoli tekniċi nazzjonali applikabbli fit-territorju tal-Istat Membru tagħhom;

(c)  ir-rimedji u l-proċeduri disponibbli fit-territorju tal-Istat Membru tiegħu f'każ ta' tilwima bejn l-awtorità kompetenti u operatur ekonomiku, inkluż il-proċedura stabbilita fl-Artikolu 8.

3.  Fejn ikun meħtieġ sabiex jikkomplementaw l-informazzjoni pprovduta online skont il-paragrafu 2, il-Punti ta' Kuntatt għall-Prodotti għandhom jipprovdu, fuq talba ta' operatur ekonomiku jew ta' awtorità kompetenti ta' Stat Membru ieħor, kwalunkwe informazzjoni utli, bħal kopji elettroniċi ta' jew aċċess online għar-regoli tekniċi nazzjonali u l-proċeduri amministrattivi nazzjonali applikabbli għal merkanzija speċifika jew merkanzija ta' tip speċifiku fit-territorju li fih ikun stabbilit il-Punt ta' Kuntatt għall-Prodotti jew informazzjoni dwar jekk ▌dik il- merkanzija jew merkanzija ta' dak it-tip ikunux soġġetti ▌għal awtorizzazzjoni minn qabel skont il-liġi nazzjonali.

4.  Il-Punti ta' Kuntatt għall-Prodotti għandhom iwieġbu fi żmien 15-il jum ta' xogħol minn meta jirċievu kwalunkwe talba skont il-paragrafu 3.

5.  Il-Punti ta' Kuntatt għall-Prodotti ma għandhom jitolbu l-ebda ħlas għall-għoti tal-informazzjoni skont il-paragrafu 3.

Artikolu 10

Kooperazzjoni amministrattiva

1.  Il-Kummissjoni għandha tipprevedi u tiżgura kooperazzjoni ▌effiċjenti bejn l-awtoritajiet kompetenti u l-Punti ta' Kuntatt għall-Prodotti tal-Istati Membri differenti permezztal-attivitajiet li ġejjin:

(a)  tal-faċilitazzjoni u l-koordinazzjoni tal-iskambju u l-ġbir ta' informazzjoni u l-aħjar prattiki fir-rigward tal-applikazzjoni tal-prinċipju ta' rikonoxximent reċiproku;

(b)  tal-appoġġ għall-funzjonament tal-Punti ta' Kuntatt għall-Prodotti u t-titjib tal-kooperazzjoni transfruntiera tagħhom;

(c)  tal-faċilitazzjoni u l-koordinazzjoni tal-iskambju ta' uffiċjali bejn l-Istati Membri u l-organizzazzjoni ta' programmi komuni ta' taħriġ u sensibilizzazzjoni għall-awtoritajiet u n-negozji.

3.  L-Istati Membri għandhom jiżguraw li l-awtoritajiet kompetenti u l-Punti ta' Kuntatt għall-Prodotti tagħhom jipparteċipaw fl-attivitajiet imsemmija fil-paragrafu 1.

2.  Fuq talba minn awtorità kompetenti tal-Istat Membru tad-destinazzjoni skont l-Artikolu 5(7), l-awtoritajiet kompetenti fl-Istat Membru fejn operatur ekonomiku jsostni li qiegħed jikkummerċjalizza legalment il- merkanzija tiegħu għandhom jipprovdu lill-awtorità kompetenti tal-Istat Membru ta’ destinazzjoni fi żmien 15-il jum ta' xogħol ▌ kwalunkwe ▌informazzjoni rilevanti għall-verifika tad-data u d-dokumenti mogħtija mill-operatur ekonomiku waqt il-valutazzjoni skont l-Artikolu 5 relatata ma' dik il- merkanzija. Il-Punti ta' Kuntatt għall-Prodotti jistgħu jintużaw biex jiffaċilitaw il-kuntatti bejn l-awtoritajiet kompetenti rilevanti skont il-limitu ta' żmien għall-għoti ta' informazzjoni rikjesta stabbiliti fl-Artikolu 9(4).

Artikolu 11

Sistema ▌ ta' informazzjoni u komunikazzjoni

1.  Għall-finijiet tal-Artikoli 5, 6 u 10 ta' dan ir-Regolament, għandha tintuża s-sistema ta' ▌informazzjoni u komunikazzjoni tal-Unjoni stabbilita fl-[Artikolu 34 tar-Regolament dwar il-konformità u l-infurzar/Artikolu 23 tar-Regolament (KE) Nru 765/2008], ħlief kif previst fl-Artikolu 7 ta’ dan ir-Regolament.

2.  Il-Kummissjoni għandha tadotta atti ta' implimentazzjoni li jispeċifikaw id-dettalji u l-funzjonalitajiet tas-sistema msemmija fil-paragrafu 1 ta' dan l-Artikolu għall-finijiet ta' dan ir-Regolament. Dawk l-atti ta' implimentazzjoni għandhom jiġu adottati skont il-proċedura ta' eżami msemmija fl-Artikolu 15(2).

Kapitolu IV

Finanzjament

Artikolu 12

Finanzjament ta' attivitajiet b'appoġġ għal dan ir-Regolament

1.  L-Unjoni tista' tiffinanzja l-attivitajiet li ġejjin b'appoġġ għal dan ir-Regolament:

(a)  kampanji ta' sensibilizzazzjoni;

(b)  edukazzjoni u taħriġ;

(c)  skambju ta' uffiċjali u tal-aqwa prattiki;

(d)  kooperazzjoni bejn il-Punti ta' Kuntatt għall-Prodotti u l-awtoritajiet kompetenti, u l-appoġġ tekniku u loġistiku għal din il-kooperazzjoni;

(e)  il-ġbir ta' data relatata mal-funzjonament tal-prinċipju tar-rikonoxximent reċiproku u l-impatt tiegħu fuq is-Suq Uniku għall-merkanzija.

2.  L-assistenza finanzjarja tal-Unjoni fir-rigward tal-attivitajiet b'appoġġ ta' dan ir-Regolament għandha tiġi implimentata skont ir-Regolament (UE, Euratom) 2018/1046 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill(19), jew direttament jew billi l-kompiti ta' implimentazzjoni tal-baġit jiġu fdati lill-entitajiet elenkati fil-punt (c) tal-Artikolu 62(1) ta' dak ir-Regolament.

3.  L-approprjazzjonijiet allokati għall-attivitajiet imsemmija f'dan ir-Regolament għandhom ikunu stabbiliti kull sena mill-awtorità baġitarja fil-limiti tal-qafas finanzjarju fis-seħħ.

Artikolu 13

Protezzjoni tal-interessi finanzjarji tal-Unjoni

1.  Il-Kummissjoni għandha tieħu miżuri xierqa sabiex tiżgura li, meta jiġu implimentati attivitajiet iffinanzjati skont dan ir-Regolament, l-interessi finanzjarji tal-Unjoni jkunu mħarsa permezz tal-applikazzjoni ta' miżuri preventivi kontra l-frodi, il-korruzzjoni u kwalunkwe attività illegali oħra, permezz ta' kontrolli effettivi u, jekk jinstabu irregolaritajiet, permezz tal-irkupru tal-ammonti li ma kellhomx jitħallsu u, fejn ikun xieraq, permezz ta' penali amministrattivi u finanzjarji effettivi, proporzjonati u dissważivi.

2.  Il-Kummissjoni jew ir-rappreżentanti tagħha u l-Qorti tal-Awdituri għandu jkollhom is-setgħa ta' verifika, abbażi ta' dokumenti u ta' spezzjonijiet fuq il-post, fuq il-benefiċjarji ta' għotjiet, il-kuntratturi u s-sottokuntratturi kollha li jkunu rċevew fondi tal-Unjoni skont dan ir-Regolament.

3.  L-Uffiċċju Ewropew ta' Kontra l-Frodi (OLAF) jista' jwettaq investigazzjonijiet, inklużi kontrolli u spezzjonijiet fuq il-post skont id-dispożizzjonijiet u l-proċeduri stabbiliti fir-Regolament (UE, Euratom) Nru 883/2013 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill(20) u r-Regolament tal-Kunsill (Euratom, KE) Nru 2185/96(21) bil-għan li jiġi stabbilit jekk kienx hemm frodi, korruzzjoni jew kwalunkwe tip ta' attività irregolari oħra li taffettwa l-interessi finanzjarji tal-Unjoni b'rabta ma' ftehim jew deċiżjoni ta' għotja jew kuntratt iffinanzjat skont dan ir-Regolament.

4.  Mingħajr preġudizzju għall-paragrafi 1, 2 u 3, il-ftehimiet ta' kooperazzjoni ma' pajjiżi terzi u ma' organizzazzjonijiet internazzjonali, il-kuntratti, il-ftehimiet ta' għotja u d-deċiżjonijiet ta' għotja li jirriżultaw mill-implimentazzjoni ta' dan ir-Regolament għandhom jinkludu dispożizzjonijiet li b'mod espliċitu jagħtu s-setgħa lill-Kummissjoni, lill-Qorti tal-Awdituri u lill-OLAF biex iwettqu tali awditi u investigazzjonijiet, skont il-kompetenzi rispettivi tagħhom.

Kapitolu V

Evalwazzjoni u proċedura ta' Kumitat

Artikolu 14

Evalwazzjoni

1.  Sa … [ħames snin wara d-data tad-dħul fis-seħħ ta' dan ir-Regolament], u kull erba' snin wara dan, il-Kummissjoni għandha twettaq evalwazzjoni ta' dan ir-Regolament fid-dawl tal-objettivi li jsegwi u għandha tippreżenta rapport dwar dan lill-Parlament Ewropew, lill-Kunsill u lill-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew.

2.  Għall-finijiet tal-paragrafu 1 ta' dan l-Artikolu, il-Kummissjoni għandha tuża l-informazzjoni disponibbli fis-sistema msemmija fl-Artikolu 11 u kwalunkwe data miġbura matul l-attivitajiet imsemmija fil-punt (e) tal-Artikolu 12(1). Il-Kummissjoni tista' titlob ukoll lill-Istati Membri jippreżentaw kwalunkwe informazzjoni rilevanti għall-evalwazzjoni tal-moviment liberu tal-merkanzija kummerċjalizzata legalment fi Stat Membru ieħor għall-evalwazzjoni tal-effettività ta' dan ir-Regolament, kif ukoll valutazzjoni tal-funzjonament tal-Punti ta' Kuntatt għall-Prodotti.

Artikolu 15

Proċedura ta' kumitat

1.  Il-Kummissjoni għandha tkun assistita minn kumitat. Dak il-kumitat għandu jkun kumitat skont it-tifsira tar-Regolament (UE) Nru 182/2011.

2.  Meta ssir referenza għal dan il-paragrafu, għandu japplika l-Artikolu 5 tar-Regolament (UE) Nru 182/2011.

Kapitolu VI

Dispożizzjonijiet finali

Artikolu 16

Tħassir

Ir-Regolament (KE) Nru 764/2008 huwa mħassar b'effett minn ... [sena wara d-data tad-dħul fis-seħħ ta' dan ir-Regolament].

Referenzi għar-Regolament mħassar għandhom jinftiehmu bħala referenzi għal dan ir-Regolament.

Artikolu 17

Dħul fis-seħħ u applikazzjoni

Dan ir-Regolament għandu jidħol fis-seħħ fl-għoxrin jum wara dak tal-pubblikazzjoni tiegħu f'Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea.

Għandu japplika minn … [sena wara d-data tad-dħul fis-seħħ ta' dan ir-Regolament].

Dan ir-Regolament għandu jorbot fl-intier tiegħu u japplika direttament fl-Istati Membri kollha.

Magħmul fi ...,

Għall-Parlament Ewropew Għall-Kunsill

Il-President Il-President

ANNESS

Dikjarazzjoni ta' rikonoxximent reċiproku għall-finijiet tal-Artikolu 4 tar-Regolament [(UE) 2019/... tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill(22)(23)

Parti I

1.  Identifikatur uniku għall- merkanzija jew it-tip ta' merkanzija: ... [Nota: daħħal in-numru ta' identifikazzjoni tal-prodotti jew markatur ieħor ta' referenza li jidentifika b'mod uniku l- merkanzija jew it-tip ta' merkanzija]

2.  L-isem u l-indirizz tal-operatur ekonomiku: ... [Nota: daħħal l-isem u l-indirizz tal-firmatarju tal-Parti I tad-dikjarazzjoni ta' rikonoxximent reċiproku: il-produttur u, fejn ikun applikabbli, ir-rappreżentant awtorizzat tiegħu, jew l-importatur, jew id-distributur]

3.  Deskrizzjoni tal- merkanzija jew tat-tip ta' merkanzija soġġetta għad-dikjarazzjoni ta' rikonoxximent reċiproku: ... [Nota: id-deskrizzjoni għandha tkun suffiċjenti sabiex tippermetti li l- merkanzija tiġi identifikata għal raġunijiet ta' traċċabilità. Hija tista' tkun akkumpanjata b'ritratt, fejn ikun xieraq]

4.  Dikjarazzjoni u informazzjoni dwar il-legalità tal-kummerċjalizzazzjoni tal- merkanzija jew merkanzija ta' dak it-tip: ...

4.1.  Il- merkanzija jew tip ta' merkanzija deskritta hawn fuq, inkluż il-karatteristiċi tagħha, jikkonformaw mar-regoli li ġejjin applikabbli fi ... [Nota: identifika l-Istat Membru fejn huwa sostnut li l- merkanzija jew ta' merkanzija ta' dak it-tip hija kummerċjalizzata legalment]: ... [Nota: daħħal it-titolu u r-referenza uffiċjali tal-pubblikazzjoni, f'kull każ, tar-regoli rilevanti applikabbli f'dak l-Istat Membru u r-referenza tad-deċiżjoni ta' awtorizzazzjoni jekk il- merkanzija kienet soġġetta għal proċedura ta' awtorizzazzjoni minn qabel],

jew

il- merkanzija jew tip ta' merkanzija deskritta hawn fuq mhijiex soġġetta għal kwalunkwe regola rilevanti fi ... [Nota: identifika l-Istat Membru fejn huwa sostnut li l- merkanzija jew dak merkanzija ta' dak it-tip hija kummerċjalizzata legalment].

4.2.  Referenza tal-proċedura ta' valutazzjoni tal-konformità applikabbli għall- merkanzija jew merkanzija ta' dak it-tip, jew referenza għar-rapporti tat-test għal kwalunkwe test imwettaq minn korp ta' valutazzjoni tal-konformità, inkluż l-isem u l-indirizz ta' dak il-korp (jekk twettqet proċedura ta' dan it-tip jew saru xi testijiet ta' dan it-tip): ...

5.  Kwalunkwe informazzjoni addizzjonali kkunsidrata rilevanti għal valutazzjoni ta' jekk il- merkanzija jew merkanzija ta' dak it-tip hijiex kummerċjalizzata legalment fl-Istat Membru indikat fil-punt 4.1: ...

6.  Din il-parti tad-dikjarazzjoni ta' rikonoxximent reċiproku ġiet imfassla taħt ir-responsabbiltà unika tal-operatur ekonomiku identifikat skont il-punt 2.

Iffirmat għal u f'isem:

(post u data):

(isem, funzjoni) (firma):

Parti II

7.  Dikjarazzjoni u informazzjoni dwar il-kummerċjalizzazzjoni tal- merkanzija jew merkanzija ta' dak it-tip

7.1.  Il- merkanzija jew merkanzija ta' dak it-tip tqiegħed fis-suq ▌għall-utenti finali fl-Istat Membru indikat fil-punt 4.1.

7.2.  Informazzjoni li l- merkanzija jew merkanzija ta' dak it-tip issir disponibbli għall-utenti finali fl-Istat Membru indikat fil-punt 4.1, inkluż dettalji ▌tad-data meta l- merkanzija tqiegħdet għall-ewwel darba fis-suq ▌ għall-utenti finali f'dak l-Istat Membru: ...

8.  Kwalunkwe informazzjoni addizzjonali kkunsidrata rilevanti għal valutazzjoni ta' jekk il- merkanzija jew merkanzija ta' dak it-tip hijiex kummerċjalizzata legalment fl-Istat Membru indikat fil-punt 4.1: ...

9.  Din il-parti tad-dikjarazzjoni ta' rikonoxximent reċiprokuhija mġiet imfassla taħt ir-responsabbiltà unika ta' ... [Nota: daħħal l-isem u l-indirizz tal-firmatarju tal-Parti II tad-dikjarazzjoni ta' rikonoxximent reċiproku: il-produttur u, fejn ikun applikabbli, ir-rappreżentant awtorizzat tiegħu, jew l-importatur, jew id-distributur].

Iffirmat għal u f'isem:

(post u data):

(isem, funzjoni) (firma):

(1) ĠU C 283, 10.8.2018, p. 19.
(2)ĠU C 283, 10.8.2018, p.19.
(3)Pożizzjoni tal-Parlament Ewropew tal-14 ta’ Frar 2019.
(4)Ir-Regolament (KE) Nru 764/2008 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tad-9 ta' Lulju 2008 li jistabbilixxi l-proċeduri relatati mal-applikazzjoni ta' ċerti regoli tekniċi nazzjonali għal prodotti legalment kummerċjalizzati fi Stat Membru ieħor u li jħassar id-Deċiżjoni Nru 3052/95/KE (ĠU L 218, 13.8.2008, p. 21).
(5)Id-Direttiva (UE) 2015/1535 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tad-9 ta' Settembru 2015 li tistabbilixxi proċedura għall-għoti ta' informazzjoni fil-qasam tar-regolamenti tekniċi u tar-regoli dwar is-servizzi tas-Soċjetà tal-Informatika (ĠU L 241, 17.9.2015, p. 1).
(6)Ir-Regolament (KE) Nru 765/2008 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tad-9 ta' Lulju 2008 li jistabbilixxi r-rekwiżiti għall-akkreditament u għas-sorveljanza tas-suq relatati mal-kummerċjalizzazzjoni ta' prodotti, u li jħassar ir-Regolament (KEE) Nru 339/93 (ĠU L 218, 13.8.2008, p. 30).
(7)Id-Direttiva Nru 2001/95/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tat-3 ta' Diċembru 2001 dwar is-sigurtà ġenerali tal-prodotti (ĠU L 11, 15.1.2002, p. 4).
(8)Ir-Regolament tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill (KE) Nru 178/2002 tat-28 ta' Jannar 2002 li jistabbilixxi l-prinċipji ġenerali u l-ħtiġijiet tal-liġi dwar l-ikel, li jistabbilixxi l-Awtorità Ewropea dwar is-Sigurtà fl-Ikel u jistabbilixxi l-proċeduri fi kwistjonijiet ta' sigurtà tal-ikel (ĠU L 31, 1.2.2002, p. 1).
(9)Ir-Regolament (UE) 2017/625 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-15 ta' Marzu 2017 dwar il-kontrolli uffiċjali u attivitajiet uffiċjali oħra mwettqa biex jiżguraw l-applikazzjoni tal-liġi tal-ikel u tal-għalf, ta' regoli dwar is-saħħa u t-trattament xieraq tal-annimali, dwar is-saħħa tal-pjanti u dwar prodotti għall-protezzjoni tal-pjanti, li jemenda r-Regolamenti (KE) Nru 999/2001, (KE) Nru 396/2005, (KE) Nru 1069/2009, (KE) Nru 1107/2009, (UE) Nru 1151/2012, (UE) Nru 652/2014, (UE) 2016/429 u (UE) 2016/2031 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill, ir-Regolamenti tal-Kunsill (KE) Nru 1/2005 u (KE) Nru 1099/2009 u d-Direttivi tal-Kunsill 98/58/KE, 1999/74/KE, 2007/43/KE, 2008/119/KE u 2008/120/KE, u li jħassar ir-Regolamenti (KE) Nru 854/2004 u (KE) Nru 882/2004 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill, id-Direttivi tal-Kunsill 89/608/KEE, 89/662/KEE, 90/425/KEE, 91/496/KEE, 96/23/KE, 96/93/KE u 97/78/KE u d-Deċiżjoni tal-Kunsill 92/438/KEE (Regolament dwar il-Kontrolli Uffiċjali) (ĠU L 95, 7.4.2017, p. 1).
(10)Ir-Regolament (KE) Nru 882/2004 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tad-29 ta' April 2004 dwar il-kontrolli uffiċjali mwettqa biex tiġi żgurata l-verifikazzjoni tal-konformità mal-liġi ta' l-għalf u l-ikel, mas-saħħa ta' l-annimali u mar-regoli dwar il-welfare ta' l-annimali (ĠU L 165, 30.4.2004, p. 1).
(11)Regolament (UE) Nru 1306/2013 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tas- 17 ta’ Diċembru 2013 dwar il-finanzjament, il-ġestjoni u l-monitoraġġ tal-politika agrikola komuni u li jħassar ir-Regolamenti tal-Kunsill (KEE) Nru 352/78, (KE) Nru 165/94, (KE) Nru 2799/98, (KE) Nru 814/2000, (KE) Nru 1290/2005 u (KE) Nru 485/2008 (ĠU L 347, 20.12.2013, p. 549).
(12)Regolament (UE) Nru 1308/2013 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tas- 17 ta’ Diċembru 2013 li jistabbilixxi organizzazzjoni komuni tas-swieq fi prodotti agrikoli u li jħassar ir-Regolamenti tal-Kunsill (KEE) Nru 922/72, (KEE) Nru 234/79, (KE) Nru 1037/2001 u (KE) Nru 1234/2007 (ĠU L 347, 20.12.2013, p. 671).
(13)Ir-Rakkomandazzjoni tal-Kummissjoni 2013/461/UE tas-17 ta' Settembru 2013 fuq il-prinċipji li jirregolaw is-SOLVIT (ĠU L 249, 19.9.2013, p. 10).
(14) Ir-Regolament (UE) 2018/1724 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tat-2 ta' Ottubru 2018 Regolament (UE) 2018/1724 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tat-2 ta’ Ottubru 2018 li jistabbilixxi gateway diġitali unika li tipprovdi aċċess għal informazzjoni, għal proċeduri u għas-servizzi ta’ assistenza u ta’ soluzzjoni tal-problemi u li jemenda r-Regolament (UE) Nru 1024/2012 (ĠU L 295, 21.11.2018, p. 1).
(15)Ir-Regolament (UE) Nru 182/2011 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tas-16 ta' Frar 2011 li jistabbilixxi r-regoli u l-prinċipji ġenerali dwar il-modalitajiet ta' kontroll mill-Istati Membri tal-eżerċizzju mill-Kummissjoni tas-setgħat ta' implimentazzjoni (ĠU L 55, 28.2.2011, p. 13).
(16)Ir-Regolament (UE) 2016/679 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tas-27 ta' April 2016 dwar il-protezzjoni tal-persuni fiżiċi fir-rigward tal-ipproċessar ta' data personali u dwar il-moviment liberu ta' tali data, u li jħassar id-Direttiva 95/46/KE (Regolament Ġenerali dwar il-Protezzjoni tad-Data) (ĠU L 119, 4.5.2016, p. 1).
(17)Ir-Regolament (UE) Nru 2018/1725 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tat-23 ta' Ottubru 2018 dwar il-protezzjoni ta’ persuni fiżiċi fir-rigward tal-ipproċessar ta’ data personali mill-istituzzjonijiet, korpi, uffiċċji u aġenziji tal-Unjoni u dwar il-moviment liberu ta’ tali data, u li jħassar ir-Regolament (KE) Nru 45/2001 u d-Deċiżjoni Nru 1247/2002/KE (ĠU L 295, 21.11.2018, p. 39).
(18)ĠU L 123, 12.5.2016, p. 1.
(19)Ir-Regolament (UE, Euratom) 2018/1046 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tat-18 ta’ Lulju 2018 dwar ir-regoli finanzjarji applikabbli għall-baġit ġenerali tal-Unjoni, li jemenda r-Regolamenti (UE) Nru 1296/2013, (UE) Nru 1301/2013, (UE) Nru 1303/2013, (UE) Nru 1304/2013, (UE) Nru 1309/2013, (UE) Nru 1316/2013, (UE) Nru 223/2014, (UE) Nru 283/2014, u d-Deċiżjoni Nru 541/2014/UE u li jħassar ir-Regolament (UE, Euratom) Nru 966/2012 (ĠU L 193, 30.7.2018, p. 1).
(20)Ir-Regolament (UE, Euratom) Nru 883/2013 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-11 ta' Settembru 2013 dwar investigazzjonijiet immexxija mill-Uffiċċju Ewropew Kontra l-Frodi (OLAF) u li jħassar ir-Regolament tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill (KE) Nru 1073/1999 u r-Regolament tal-Kunsill (Euratom) Nru 1074/1999 (ĠU L 248, 18.9.2013, p. 1).
(21)Ir-Regolament tal-Kunsill (Euratom, KE) Nru 2185/96 tal-11 ta' Novembru 1996 dwar il-verifiki u l-ispezzjonijiet fuq il-post imwettqa mill-Kummissjoni sabiex tipproteġi l-interessi finanzjarji tal-Komunità Ewropea kontra l-frodi u irregolaritajiet oħra (ĠU L 292, 15.11.1996, p. 2).
(22) Regolament (UE) 2019/… tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill ta’… dwar ir-rikonoxximent reċiproku ta’ merkanzija mqiegħda fis-suq legalment fi Stat Membru ieħor u li jħassar ir-Regolament (KE) Nru 764/2008 (ĠU L … ).
(23)+ ĠU: jekk jogħġbok daħħal in-numru fit-test, u n-numru, id-data u r-referenza tal-pubblikazzjoni tad-dokument f'COD 2017/0354 fin-nota f’qiegħ il-paġna.


Imposti fuq ħlas transkonfinali fl-Unjoni u imposti fuq il-kambju tal-munita ***I
PDF 216kWORD 58k
Riżoluzzjoni
Test konsolidat
Riżoluzzjoni leġiżlattiva tal-Parlament Ewropew tal-14 ta' Frar 2019 dwar il-proposta għal regolament tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill li jemenda r-Regolament (KE) Nru 924/2009 fir-rigward ta' ċerti imposti fuq ħlas transkonfinali fl-Unjoni u l-imposti fuq il-kambju tal-munita (COM(2018)0163 – C8-0129/2018 – 2018/0076(COD))
P8_TA-PROV(2019)0124A8-0360/2018

(Proċedura leġiżlattiva ordinarja: l-ewwel qari)

Il-Parlament Ewropew,

–  wara li kkunsidra l-proposta tal-Kummissjoni lill-Parlament Ewropew u lill-Kunsill (COM(2018)0163),

–  wara li kkunsidra l-Artikolu 294(2) u l-Artikolu 114 tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea, skont liema artikoli l-Kummissjoni ppreżentat il-proposta lill-Parlament (C8-0129/2018),

–  wara li kkunsidra l-Artikolu 294(3) tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea,

–  wara li kkunsidra l-opinjoni tal-Bank Ċentrali Ewropew (CON/2018/38) tal-31 ta' Awwissu 2018(1),

–  wara li kkunsidra l-opinjoni tal-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew tal-11 ta' Lulju 2018(2),

–  wara li kkunsidra l-ftehim proviżorju approvat mill-kumitat responsabbli fis-sens tal-Artikolu 69f(4) tar-Regoli ta' Proċedura tiegħu u l-impenn meħud mir-rappreżentant tal-Kunsill, permezz tal-ittra tad-19 ta' Diċembru 2018, li japprova l-pożizzjoni tal-Parlament, skont l-Artikolu 294(4) tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea,

–  wara li kkunsidra l-Artikolu 59 tar-Regoli ta' Proċedura tiegħu,

–  wara li kkunsidra r-rapport tal-Kumitat għall-Affarijiet Ekonomiċi u Monetarji (A8-0360/2018),

1.  Jadotta l-pożizzjoni fl-ewwel qari li tidher hawn taħt;

2.  Jitlob lill-Kummissjoni biex terġa' tirreferi l-kwistjoni lill-Parlament jekk tibdel il-proposta tagħha, temendaha b'mod sustanzjali jew ikollha l-ħsieb li temendaha b'mod sustanzjali;

3.  Jagħti istruzzjonijiet lill-President tiegħu sabiex jgħaddi l-pożizzjoni tal-Parlament lill-Kunsill u lill-Kummissjoni kif ukoll lill-parlamenti nazzjonali.

Pożizzjoni tal-Parlament Ewropew adottata fl-ewwel qari fl-14 ta' Frar 2019 bil-ħsieb tal-adozzjoni tar-Regolament (UE) 2019/... tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill li jemenda r-Regolament (KE) Nru 924/2009 fir-rigward ta' ċerti imposti fuq ħlas transkonfinali fl-Unjoni u l-imposti fuq il-kambju tal-munita

P8_TC1-COD(2018)0076


(Test b'relevanza għaż-ŻEE)

IL-PARLAMENT EWROPEW U L-KUNSILL TAL-UNJONI EWROPEA,

Wara li kkunsidraw it-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea, u b'mod partikolari l-Artikolu 114 tiegħu,

Wara li kkunsidraw il-proposta tal-Kummissjoni Ewropea,

Wara li l-abbozz tal-att leġislattiv intbagħat lill-parlamenti nazzjonali,

Wara li kkunsidraw l-opinjoni tal-Bank Ċentrali Ewropew(3),

Wara li kkunsidraw l-opinjoni tal-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew(4),

Filwaqt li jaġixxu skont il-proċedura leġislattiva ordinarja(5),

Billi:

(1)  Minn mindu ġew adottati r-Regolamenti (KE) Nru 2560/2001(6) u (KE) Nru 924/2009(7) tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill, l-imposti fuq il-pagamenti transkonfinali fl-euro bejn l-Istati Membri taż-Żona tal-Euro naqsu drastikament għal livelli li huma insinifikanti fil-biċċa l-kbira tal-każijiet

(2)  Madankollu l-pagamenti transkonfinali fl-euro minn Stati Membri mhux taż-Żona tal-Euro jifformaw madwar 80 % tal-pagamenti transkonfinali kollha minn Stati Membri mhux fiż-Żona tal-Euro. L-imposti għal tali pagamenti transkonfinali ▌għadhom għoljin b'mod eċċessiv fil-maġġoranza tal-Istati Membri mhux fiż-Żona tal-Euro, minkejja li l-fornituri tas-servizzi ta' pagament li jinsabu fi Stati Membri mhux fiż-Żona tal-Euro għandhom aċċess għall-istess infrastruttura li tiffunzjona tajjeb biex jipproċessaw dawk it-tranżazzjonijiet bi spejjeż baxxi ħafna bħall-fornituri tas-servizzi ta' pagament li jinsabu fiż-Żona tal-Euro.

(3)  L-imposti għoljin għal pagamenti transkonfinali għadhom ostaklu għall-integrazzjoni sħiħa ▌tan-negozji u ċ-ċittadini fi Stati Membri mhux fiż-Żona tal-Euro fis-suq intern, u dan jaffettwa l-kompetittività tagħhom. Dawk l-imposti għoljin jipperpetwaw l-eżistenza ta' żewġ kategoriji ta' utenti tas-servizzi ta' pagament fl-Unjoni: ▌l-utenti ta' servizzi ta' pagament, li ▌jibbenefikaw minn żona unika ta' pagamenti bl-euro (SEPA), u ▌l-utenti ta' servizzi ta' pagament li jħallsu bl-għoli għall-pagamenti transkonfinali tagħhom fl-euro.

(4)  Sabiex jiġi ffaċilitat il-funzjonament tas-suq intern u biex jintemmu l-inugwaljanzi bejn utenti tas-servizzi ta' pagament fiż-Żona tal-Euro u Stati Membri mhux fiż-Żona tal-Euro fir-rigward ta' pagamenti transkonfinali fl-euro, jeħtieġ li jkun żgurat li l-imposti għall-pagamenti transkonfinali fl-euro fl-Unjoni jkunu allinjati mal-imposti għall-pagamenti nazzjonali korrispondenti li jsiru fil-munita nazzjonali tal-Istat Membru fejn ikun jinsab il-fornitur tas-servizz ta' pagament tal-utent tas-servizz ta' pagament. Fornitur ta' servizz ta' pagament jitqies li jinsab fl-Istat Membru fejn jipprovdi s-servizzi tiegħu lill-utent tas-servizz ta' pagament.

(5)  L-imposti għall-kambju tal-munita jirrappreżentaw spiża sinifikanti ta' pagamenti transkonfinali meta muniti differenti jkunu użati fl-Istat Membru tal-pagatur u fl-Istat Membru tal-benefiċjarju. L-Artikolu 45 tad-Direttiva (UE) 2015/2366 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill(8) jeżiġi li l-imposti u r-rati tal-kambju imposti jkunu trasparenti, l-Artikolu 52(3) ta' dik id-Direttiva jispeċifika rekwiżiti ta' informazzjoni fir-rigward ta' tranżazzjonijiet ta' pagamenti koperti minn kuntratt qafas u l-Artikolu 59(2) ta' dik id-Direttiva jkopri r-rekwiżiti ta' informazzjoni għal partijiet li joffru servizzi ta' kambju tal-munita f’automated teller machine (ATM) jew fil-punt ta' bejgħ ▌. Dawk ir-rekwiżiti ta' informazzjoni s'issa għadhom ma kisbux trasparenza u komparabbiltà suffiċjenti tal-imposti fuq il-kambju tal-munita f'sitwazzjonijiet fejn jiġu offruti għażliet alternattivi ta' kambju tal-munita f'ATM jew fil-punt ta' bejgħ. Dan in-nuqqas ta' trasparenza u ta' komparabbiltà jipprevjeni l-kompetizzjoni li tnaqqas l-imposti tal-kambju tal-munita u jżid ir-riskju li pagatur jagħżel il-kambju tal-munita l-għali. Għaldaqstant huwa meħtieġ li jiġu introdotti miżuri addizzjonali li jipproteġu lill-konsumaturi kontra tariffi eċċessivi għal servizzi ta' kambju tal-munita u li jiżguraw li l-konsumaturi ▌jingħataw l-informazzjoni li jeħtieġu biex jagħmlu l-aħjar għażla ta' kambju tal-munita.

(6)  Biex jiġi żgurat li l-atturi tas-suq ma jiġux ikkonfrontati bil-ħtieġa li jagħmlu livell sproporzjonat ta' investiment biex jadattaw il-proċessi, it-tagħmir u l-infrastruttura ta' pagament tagħhom biex jipprovdu trasparenza ikbar, il-miżuri li għandhom jiġu implimentati jenħtieġ li jkunu xierqa, adegwati u kosteffettivi. Fl-istess ħin, f'sitwazzjonijiet fejn il-pagatur ikun ikkonfrontat b'għażliet ta' kambju tal-munita differenti f'ATM jew fil-punt ta' bejgħ, l-informazzjoni pprovduta jenħtieġ li tippermetti li jsir paragun, biex il-pagatur ikun jista' jagħmel għażla infurmata.

(7)  Biex tinkiseb il-komparabbiltà, l-imposti fuq il-kambju tal-munita għall-pagamenti kollha permezz ta' kard jenħtieġ li jiġu espressi bl-istess mod, jiġifieri bħala marġni perċentwali fuq l-aktar rati ta' referenza riċenti tal-kambju tal-euro disponibbli maħruġa mill-Bank Ċentrali Ewropew (BĊE). Jista' jkun li marġni jkollha tiġi bbażata fuq rata derivata minn żewġ rati tal-BĊE fil-każ ta' kambju bejn żewġ muniti mhux tal-euro.

(8)  Skont ir-rekwiżiti ta' informazzjoni ġenerali dwar l-imposti tal-kambju stabbiliti fid-Direttiva (UE) 2015/2366, il-fornituri tas-servizzi tal-kambju tal-munita jridu jiżvelaw informazzjoni dwar l-imposti tal-kambju tal-munita tagħhom qabel l-inizjazzjoni tat-tranżazzjoni ta' pagament. Jenħtieġ li l-partijiet li joffru servizzi ta' kambju tal-munita f'ATM jew fil-punt ta' bejgħ jipprovdu informazzjoni ċara u aċċessibbli dwar l-imposti tagħhom għal tali servizzi, pereżempju billi juru l-imposti tagħhom fuq il-bank jew b'mod diġitali fuq it-terminal, jew fuq l-iskrin fil-każ ta' xiri online. Minbarra l-informazzjoni msemmija fl-Artikolu 59(2) tad-Direttiva (UE) 2015/2366, dawk il-partijiet jenħtieġ li jipprovdu, qabel l-inizjazzjoni tal-pagament, informazzjoni espliċita dwar l-ammont li għandu jitħallas lill-benefiċjarju fil-munita użata mill-benefiċjarju u l-ammont totali li għandu jitħallas mill-pagatur fil-munita tal-kont tal-pagatur. L-ammont li għandu jitħallas fil-munita użata mill-benefiċjarju jenħtieġ li jesprimi l-prezz tal-prodotti u s-servizzi li se jinxtraw u jista' jintwera fiċ-check-out minflok fuq it-terminal tal-pagament. Il-munita użata mill-benefiċjarju inġenerali tkun il-munita lokali, iżda skont il-prinċipju tal-libertà kuntrattwali, f'ċerti każijiet tista' tkun munita oħra tal-Unjoni. L-ammont totali li għandu jitħallas mill-pagatur fil-munita tal-kont tal-pagatur jenħtieġ li jikkonsisti fil-prezz tal-prodotti jew tas-servizzi u l-imposti attwali fuq il-kambju tal-munita. Barra minn hekk, iż-żewġ ammonti jenħtieġ li jkunu dokumentati fuq l-irċevuta jew fuq mezz durabbli ieħor.

(9)  Fir-rigward tal-Artikolu 59(2) tad-Direttiva (UE) 2015/2366, meta servizz ta' kambju tal-munita jkun offrut f'ATM jew fil-punt ta' bejgħ, jenħtieġ li jkun possibbli li l-pagatur jirrifjuta dak is-servizz u minflok iħallas fil-munita użata mill-benefiċjarju.

(10)  Sabiex il-pagaturi jkunu jistgħu jqabblu l-imposti tal-għażliet ta' kambju tal-munita f'ATM jew fil-punt ta' bejgħ, jenħtieġ li l-fornituri tas-servizzi ta' pagament tal-pagatur jinkludu informazzjoni kompletament komparabbli dwar l-imposti applikabbli għall-kambju tal-munita fit-termini u l-kundizzjonijiet tal-kuntratt qafas tagħhom, u jenħtieġ ukoll li jagħmlu dik l-informazzjoni pubblika fuq pjattaforma elettronika disponibbli b'mod wiesa' u faċilment aċċessibbli, b'mod partikolari fuq il-websites tal-klijenti tagħhom, fuq il-websites tagħhom dwar is-servizzi bankarji domestiċi u fuq l-applikazzjonijiet bankarji mobbli tagħhom, b'mod li jkun aċċessibbli u jinftiehem faċilment. Dan għandu jagħti lok għall-iżvilupp ta' websites tat-tqabbil biex il-konsumaturi jsibuha aktar faċli li jqabblu l-prezzijiet meta jivvjaġġaw jew jagħmlu xiri barra minn pajjiżhom. Barra minn hekk, il-fornituri tas-servizzi ta' pagament ta' pagatur jenħtieġ li jfakkru lill-pagaturi dwar l-imposti tal-kambju tal-munita applikabbli meta jsir pagament permezz ta' kard f'munita oħra, billi jużaw kanali ta' komunikazzjoni elettronika disponibbli b'mod wiesa' u faċilment aċċessibbli, bħal messaġġi SMS, posta elettronika jew notifiki awtomatiċi (push notifications) permezz tal-applikazzjoni bankarja mobbli tal-pagatur. Il-fornituri tas-servizzi ta' pagament jenħtieġ li jaqblu mal-utenti tas-servizzi ta' pagament dwar il-kanal ta' komunikazzjoni elettronika li permezz tiegħu huma jipprovdu l-informazzjoni dwar l-imposti fuq il-kambju tal-munita, filwaqt li jqisu l-aktar mezz effettiv biex jintlaħaq il-pagatur. Il-fornituri tas-servizzi ta' pagament jenħtieġ li jaċċettaw ukoll it-talbiet tal-utenti tas-servizzi ta' pagament li jagħżlu li ma jirċevux messaġġi elettroniċi li jkun fihom informazzjoni dwar l-imposti fuq il-kambju tal-munita.

(11)  In-noti perjodiċi ta' tfakkir huma xierqa f'sitwazzjonijiet meta l-pagatur joqgħod barra mill-pajjiż għal perjodi itwal ta' żmien, pereżempju meta l-pagatur jiġi stazzjonat jew ikun qed jistudja barra mill-pajjiż, jew meta l-pagatur juża regolarment kard għal xiri online fil-munita lokali. L-obbligu li jiġu pprovduti tali noti ta' tfakkir ma għandux jirrikjedi investimenti sproporzjonati għall-adattament tal-proċessi operazzjonali u l-infrastrutturi tal-ipproċessar tal-pagamenti eżistenti tal-fornituri tas-servizzi ta' pagament, u għandu jiżgura li l-pagatur ikun infurmat aħjar meta jiġi biex jikkunsidra l-għażliet differenti ta' kambju tal-munita.

(12)  Il-Kummissjoni jenħtieġ li tippreżenta lill-Parlament Ewropew, lill-Kunsill, lill-BĊE u lill-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew rapport dwar l-applikazzjoni tar-regola rigward l-ugwalizzazzjoni tal-ispiża tal-pagamenti transkonfinali fl-euro mal-ispiża tat-tranżazzjonijiet nazzjonali f'muniti nazzjonali u dwar l-effettività tar-rekwiżiti ta' informazzjoni b'rabta mal-kambju tal-munita stabbiliti f'dan ir-Regolament. Jenħtieġ ukoll li l-Kummissjoni tanalizza possibilitajiet ulterjuri – u l-fattibbiltà teknika ta' dawk il-possibbiltajiet – li r-regola tal-imposti ugwali tiġi estiża għall-muniti kollha tal-Unjoni u li tkompli ttejjeb it-trasparenza u l-komparabbiltà tal-imposti tal-kambju tal-munita, kif ukoll il-possibbiltà ta' diżattivazzjoni u attivazzjoni tal-għażla li jiġi aċċettat kambju tal-munita permezz ta' partijiet li mhumiex il-fornitur tas-servizz ta' pagament tal-pagatur.

(13)  Minħabba l-objettivi ta' dan ir-Regolament ma jistgħux jinkisbu b'mod suffiċjenti mill-Istati Membri iżda pjuttost, minħabba n-natura transkonfinali tal-pagamenti, jistgħu jinkisbu aħjar fil-livell tal-Unjoni, l-Unjoni tista' tadotta miżuri, f'konformità mal-prinċipju tas-sussidjarjetà kif stabbilit fl-Artikolu 5 tat-Trattat dwar l-Unjoni Ewropea. Skont il-prinċipju tal-proporzjonalità, kif stipulat f'dan l-Artikolu, dan ir-Regolament ma jmurx lil hinn minn dak li huwa meħtieġ sabiex jinkisbu dawk l-objettivi,

ADOTTAW DAN IR-REGOLAMENT:

Artikolu 1

Emendi għar-Regolament (KE) Nru 924/2009

Ir-Regolament (KE) Nru 924/2009 huwa emendat kif ġej:

(1)  l-Artikolu 1 huwa emendat kif ġej:

(a)  il-paragrafu 1 huwa sostitwit b'dan li ġej:"

"1. Dan ir-Regolament jistabbilixxi regoli dwar il-pagamenti transkonfinali u dwar it-trasparenza tal-imposti fuq il-kambju tal-munita fl-Unjoni.",

"

(b)  fil-paragrafu 2, jiżdied is-subparagrafu li ġej:"

" ▌Minkejja l-ewwel subparagrafu ta' dan il-paragrafu, l-Artikoli 3a u 3b għandhom japplikaw għall-pagamenti nazzjonali u transkonfinali li jkunu denominati fl-euro jew f'munita nazzjonali ta' Stat Membru għajr l-euro u li jkunu jinvolvu servizz ta' kambju tal-munita.";

"

(2)   fl-Artikolu 2, il-punt (9) huwa sostitwit b'dan li ġej:"

"(9) "imposta" tfisser kwalunkwe ammont impost fuq utent ta' servizz ta' pagament minn fornitur ta' servizz ta' pagament li jkun marbut direttament jew indirettament ma' tranżazzjoni ta' pagament, kwalunkwe ammont impost fuq utent ta' servizzi ta' pagament minn fornitur ta' servizzi ta' pagament jew parti li tipprovdi servizzi ta' kambju tal-munita f'konformità mal-Artikolu 59(2) tad-Direttiva (UE) 2015/2366 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill* għal servizz ta' kambju tal-munita, jew kombinament tagħhom;

______________

* Id-Direttiva (UE) 2015/2366 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-25 ta' Novembru 2015 dwar is-servizzi ta' pagament fis-suq intern, li temenda d-Direttivi 2002/65/KE, 2009/110/KE u 2013/36/UE u r-Regolament (UE) Nru 1093/2010, u li tħassar id-Direttiva 2007/64/KE (ĠU L 337, 23.12.2015, p. 35).";

"

(3)  l-Artikolu 3 huwa emendat kif ġej:

(a)  il-paragrafu 1 huwa sostitwit b'dan li ġej:"

"1. L-imposti li fornitur ta' servizz ta' pagament jitlob minn utent ta' servizz ta' pagament fir-rigward ta' pagamenti transkonfinali fl-euro għandhom ikunu l-istess daqs l-imposti mitluba minn dak il-fornitur tas-servizz ta' pagament għal ▌pagamenti nazzjonali korrispondenti tal-istess valur ▌fil-munita nazzjonali tal-Istat Membru fejn ikun jinsab il-fornitur tas-servizz ta' pagament tal-utent tas-servizz ta' pagament.",

"

(b)  jiddaħħal il-paragrafu ▌ li ġej:"

"1a. L-imposti li fornitur ta' servizz ta' pagament jitlob minn utent tas-servizz ta' pagament fir-rigward ta' pagamenti transkonfinali fil-munita nazzjonali ta' Stat Membru li jkun innotifika d-deċiżjoni tiegħu li jestendi l-applikazzjoni ta' dan ir-Regolament għall-munita nazzjonali tiegħu skont l-Artikolu 14 ▌għandhom ikunu l-istess daqs l-imposti li dak il-fornitur ta' servizz ta' pagament jitlob mill-utenti tas-servizz ta' pagament għal pagamenti nazzjonali korrispondenti tal-istess valur u fl-istess munita.";

"

(c)  il-paragrafu 3 huwa mħassar,

(d)  il-paragrafu 4 huwa ssostitwit b'dan li ġej:"

"4. Il-paragrafi 1 u 1a ma għandhomx japplikaw għall-imposti fuq il-kambju tal-munita.";

"

(4)  jiddaħħal l-Artikolu ▌li ġej:"

"Artikolu 3a

L-imposti fuq il-kambju tal-munita b'rabta mat-tranżazzjonijiet permezz ta' kard

1.  Fir-rigward tar-rekwiżiti ta' informazzjoni dwar l-imposti fuq il-kambju tal-munita u r-rata tal-kambju applikabbli, kif stabbilit fl-Artikoli 45(1), 52(3) u 59(2) tad-Direttiva (UE) 2015/2366, il-fornituri tas-servizzi ta' pagament, u l-partijiet li jipprovdu servizzi ta' kambju tal-munita f'automated teller machine (ATM) jew fil-punt ta' bejgħ, kif imsemmi fl-Artikolu 59(2) ta' dik id-Direttiva, għandhom jesprimu l-imposti totali fuq il-kambju tal-munita bħala marġni perċentwali fuq l-aktar rata ta' referenza riċenti tal-kambju tal-euro disponibbli maħruġa mill-Bank Ċentrali Ewropew (BĊE). Dik il-marġni għandha tiġi żvelata lill-pagatur qabel l-inizjazzjoni tat-tranżazzjoni ta' pagament.

2.  Il-fornituri tas-servizzi ta' pagament għandhom ukoll jagħmlu l-marġni msemmija fil-paragrafu 1 pubblika b'mod komprensibbli u faċilment aċċessibbli fuq pjattaforma elettroniku disponibbli b'mod wiesa' u faċilment aċċessibbli.

3.  Minbarra l-informazzjoni msemmija fil-paragrafu 1, parti li tipprovdi servizz ta' kambju tal-munita fil-punt ta' bejgħ jew f'ATM għandha tipprovdi lill-pagatur l-informazzjoni li ġejja qabel l-inizjazzjoni tat-tranżazzjoni ta' pagament:

   (a) l-ammont li għandu jitħallas lill-benefiċjarju fil-munita użata mill-benefiċjarju;
   (b) l-ammont li għandu jitħallas mill-pagatur fil-munita tal-kont tal-pagatur.

4.  Parti li tipprovdi servizzi ta' kambju tal-munita f'ATM jew fil-punt ta’ bejgħ għandha turi b'mod ċar l-informazzjoni msemmija fil-paragrafu 1 f’ATM jew fil-punt ta’ bejgħ. Qabel l-inizjazzjoni tat-tranżazzjoni ta' pagament, dik il-parti għandha tinforma wkoll lill-pagatur dwar il-possibbiltà li jħallas fil-munita użata mill-benefiċjarju u li l-kambju tal-munita jsir sussegwentement mill-fornitur tas-servizz ta' pagament tal-pagatur. L-informazzjoni msemmija fil-paragrafi 1 u 3 għandha wkoll tkun disponibbli għall-pagatur fuq mezz durabbli wara l-inizjazzjoni tat-tranżazzjoni ta' pagament.

5.  Il-fornitur tas-servizz ta' pagament tal-pagatur għandu għal kull kard ta' pagament maħruġa lill-pagatur mill-fornitur tas-servizz ta' pagament tal-pagatur u li hija marbuta mal-istess kont, jibgħat lill-pagatur messaġġ elettroniku bl-informazzjoni msemmija fil-paragrafu 1, mingħajr dewmien indebitu wara li l-fornitur tas-servizz ta' pagament tal-pagatur jirċievi ordni ta' pagament għal irtirar ta’ flus kontanti f’ATM jew pagament fil-punt ta’ bejgħ li jkun denominat fi kwalunkwe munita tal-Unjoni li tkun differenti mill-munita tal-kont tal-pagatur.

Minkejja l-ewwel subparagrafu, tali messaġġ għandu jintbagħat darba f'kull xahar li fih il-fornitur tas-servizz ta' pagament tal-pagatur jirċievi mingħand il-pagatur ordni ta' ħlas denominata fl-istess munita.

6.  Il-fornitur tas-servizz ta' pagament għandu jaqbel mal-utent tas-servizz ta' pagament dwar il-kanal jew kanali ta' komunikazzjoni elettronika disponibbli b'mod wiesa' u faċilment aċċessibbli li permezz tagħhom il-fornitur tas-servizz ta' pagament se jibgħat il-messaġġ imsemmi fil-paragrafu 5.

Il-fornitur tas-servizz ta' pagament għandu joffri lill-utenti tas-servizz ta' pagament il-possibbiltà li jagħżlu li ma jirċevux il-messaġġi elettroniċi msemmija fil-paragrafu 5.

Il-fornitur tas-servizz ta' pagament u l-utent tas-servizz ta' pagament jistgħu jaqblu li l-paragrafu 5 u dan il-paragrafu ma japplikawx kompletament jew parzjalment meta l-utent tas-servizz ta' pagament ma jkunx konsumatur.

7.  L-informazzjoni msemmija f'dan l-Artikolu għandha tkun ipprovduta mingħajr ħlas u b'mod newtrali u komprensibbli.";

"

(5)  jiddaħħal l-Artikolu▌ li ġej:"

"Artikolu 3b

Imposti fuq il-kambju tal-munita relatati mat-trasferimenti tal-kreditu

1.  Meta servizz tal-kambju tal-munita jkun offrut mill-fornitur tas-servizz ta' pagament tal-pagatur b'rabta ma' trasferiment tal-kreditu, kif definit fil-punt (24) tal-Artikolu 4 tad-Direttiva (UE) 2015/2366, li jkun inizjat online direttament, bl-użu tal-website jew l-applikazzjoni bankarja mobbli tal-fornitur tas-servizz ta' pagament, il-fornitur tas-servizz ta' pagament, fir-rigward tal-Artikoli 45(1) u 52(3) ta' dik id-Direttiva, għandu jinforma lill-pagatur qabel l-inizjazzjoni tat-tranżazzjoni ta' pagament, b'mod ċar, newtrali u komprensibbli, dwar l-imposti stmati għas-servizzi ta' kambju tal-munita applikabbli għat-trasferiment tal-kreditu.

2.  Qabel l-inizjazzjoni ta’ tranżazzjoni ta' pagament, il-fornitur tas-servizz ta' pagament għandu jikkomunika lill-pagatur, b'mod ċar, newtrali u komprensibbli, l-ammont totali stmat tat-trasferiment tal-kreditu fil-munita tal-kont tal-pagatur, bl-inklużjoni ta' kwalunkwe tariffa ta' tranżazzjoni u kwalunkwe imposta fuq il-kambju tal-munita. Il-fornitur tas-servizz ta' pagament għandu jikkomunika wkoll l-ammont stmat li għandu jiġi ttrasferit lill-benefiċjarju fil-munita tal-kont tal-benefiċjarju”;

"

(6)  l-Artikolu 15 huwa sostitwit b'dan li ġej:"

"Artikolu 15

Rieżami

1.  Sa... [36 xahar mid-data tad-dħul fis-seħħ ta' dan ir-Regolament emendatorju], il-Kummissjoni għandha tippreżenta lill-Parlament Ewropew, lill-Kunsill, lill-BĊE u lill-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew ▌rapport dwar l-implimentazzjoni u l-impatt ta' dan ir-Regolament, li għandu jinkludi, b'mod partikolari:

   (a) evalwazzjoni tal-mod kif il-fornituri tas-servizzi ta' pagament japplikaw l-Artikolu 3 ta' dan ir-Regolament, kif emendat bir-Regolament (UE) ....*(9);
   (b) evalwazzjoni tal-iżvilupp tal-volumi u l-imposti għall-pagamenti nazzjonali u transkonfinali fil-muniti nazzjonali tal-Istati Membri u fl-euro mill-adozzjoni tar-Regolament (UE) ....(10);
   (c) evalwazzjoni tal-impatt tal-Artikolu 3 ta' dan ir-Regolament, kif emendat bir-Regolament (UE) .... ++, dwar l-iżvilupp tal-imposti fuq il-kambju tal-munita u imposti oħra relatati ma' servizzi ta' pagament, kemm għall-pagaturi kif ukoll għall-benefiċjarji;
   (d) evalwazzjoni tal-impatt stmat tal-emendar tal-Artikolu 3(1) ta’ dan ir-Regolament biex jiġu koperti l-muniti kollha tal-Istati Membri;
   (e) evalwazzjoni ta' kif il-fornituri tas-servizzi ta' kambju tal-munita japplikaw ir-rekwiżiti ta' informazzjoni stipulati fl-Artikoli 3a u 3b ta' dan ir-Regolament u l-leġiżlazzjoni nazzjonali li timplimenta l-Artikoli 45(1), 52(3) u 59(2) tad-Direttiva (UE) 2015/2366, u jekk dawk ir-regoli tejbux it-trasparenza tal-imposti fuq il-kambju;
   (f) evalwazzjoni ta' jekk il-fornituri tas-servizzi ta' kambju tal-munita ħabbtux wiċċhom ma' diffikultajiet, u sa liema punt, b'rabta mal-applikazzjoni fil-prattika tal-Artikoli 3a u 3b ta' dan ir-Regolament u l-leġiżlazzjoni nazzjonali li timplimenta l-Artikoli 45(1), 52(3) u 59(2) tad-Direttiva (UE) 2015/2366;
   (g) analiżi kost-benefiċċji tal-kanali u t-teknoloġiji ta' komunikazzjoni li jintużaw mill-fornituri tas-servizzi ta' kambju tal-munita jew li huma disponibbli għalihom u li jistgħu jkomplu jtejbu t-trasparenza tal-imposti fuq il-kambju tal-munita, inkluża evalwazzjoni ta' jekk hemmx ċerti kanali li l-fornituri tas-servizzi ta' pagament għandhom ikunu meħtieġa joffru biex tintbagħat l-informazzjoni msemmija fl-Artikolu 3a; dik l-analiżi għandha tinkludi wkoll valutazzjoni tal-fattibbiltà teknika tal-iżvelar tal-informazzjoni fl-Artikolu 3a(1) u (3) ta’ dan ir-Regolament simultanjament, qabel l-inizjazzjoni ta' kull tranżazzjoni, għall-possibbiltajiet kollha ta' kambju tal-munita disponibbli fil-punt ta' bejgħ jew f'ATM;
   (h) analiżi kost-benefiċċji tal-introduzzjoni tal-possibbiltà għall-pagaturi li jimblukkaw l-għażla tal-kambju tal-munita offruta minn parti għajr il-fornitur tas-servizz tal-pagament tal-pagatur f'ATM jew fil-punt ta' bejgħ u li jbiddlu l-preferenzi tagħhom f'dan ir-rigward;
   (i) analiżi kost-benefiċċji tal-introduzzjoni ta' rekwiżit għall-fornitur tas-servizz ta' pagament tal-pagatur, li japplika, meta jipprovdi servizzi ta' kambju tal-munita b'rabta ma' tranżazzjoni ta' pagament individwali, ir-rata tal-kambju tal-munita li tkun applikabbli fil-mument tal-inizjazzjoni tat-tranżazzjoni fl-ikklerjar u s-saldu tat-tranżazzjoni.

2.  Ir-rapport imsemmi fil-paragrafu 1 ta' dan l-Artikolu għandu jkopri mill-inqas il-perjodu mill-15 ta' Diċembru 2019 sa ... [30 xahar wara d-data tad-dħul fis-seħħ ta' dan ir-Regolament emendatorju]. Huwa għandu jqis l-ispeċifiċitajiet tat-tranżazzjonijiet ta' pagament varji, filwaqt li jagħmel distinzjoni b'mod partikolari bejn it-tranżazzjonijiet inizjati fil-punt ta' bejgħ u f'ATM.

Meta tkun qed tħejji r-rapport tagħha, il-Kummissjoni tista’ tuża d-data miġbura mill-Istati Membri fir-rigward tal-paragrafu 1.

_____________

* Ir-Regolament (UE) .../... tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill ta' ... dwar ... (ĠU …).

".

"

Artikolu 2

1.  Dan ir-Regolament għandu jidħol fis-seħħ fl-għoxrin jum wara dak tal-pubblikazzjoni tiegħu f'Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea.

2.  Għandu japplika mill-15 ta' Diċembru 2019, ħlief għal dan li ġej:

(a)  il-punt (6) tal-Artikolu 1 għandu japplika minn ... [id-data tad-dħul fis-seħħ ta' dan ir-Regolament emendatorju];

(b)  il-punti (4) u (5) tal-Artikolu 1, fir-rigward tal-Artikolu 3a(1) sa (4) u l-Artikolu 3b tar-Regolament (KE) Nru 924/2009 għandhom japplikaw minn ... [12-il xahar mid-data tad-dħul fis-seħħ ta' dan ir-Regolament emendatorju];

(c)  il-punt (4) tal-Artikolu 1, fir-rigward tal-Artikolu 3a(5) u (6) tar-Regolament (KE) Nru 924/2009, għandu japplika minn ... [24 xahar mid-data tad-dħul fis-seħħ ta' dan ir-Regolament emendatorju];

(d)  il-punt (4) tal-Artikolu 1, fir-rigward tal-Artikolu 3a(7) tar-Regolament (KE) Nru 924/2009 sa fejn għandu x'jaqsam mal-Artikolu 3a(1) sa (4) ta' dak ir-Regolament, għandu japplika minn ... [12-il xahar mid-data tad-dħul fis-seħħ ta' dan ir-Regolament emendatorju];

(e)  il-punt (4) tal-Artikolu 1(4), fir-rigward tal-Artikolu 3a(7) tar-Regolament (KE) Nru 924/2009 sa fejn għandu x'jaqsam mal-Artikolu 3a(5) u (6) ta' dak ir-Regolament, għandu japplika minn ... [24 xahar mid-data tad-dħul fis-seħħ ta' dan ir-Regolament emendatorju].

Dan ir-Regolament għandu jorbot fl-intier tiegħu u japplika direttament fl-Istati Membri kollha.

Magħmul fi ▌…,

Għall-Parlament Ewropew Għall-Kunsill

Il-President Il-President

(1)ĠU C 382, 23.10.2018, p. 7.
(2)ĠU C 367, 10.10.2018, p. 28.
(3) ĠU C 382, 23.10.2018, p. 7.
(4)ĠU C 367, 10.10.2018, p. 28.
(5) Il-pożizzjoni tal-Parlament Ewropew tal-14 ta’ Frar 2019.
(6)Ir-Regolament (KE) Nru 2560/2001 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tad-19 ta' Diċembru 2001 dwar pagamenti transkonfini f'euro (ĠU L 344, 28.12.2001, p. 13).
(7)Ir-Regolament (KE) Nru 924/2009 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tas-16 ta' Settembru 2009 dwar il-ħlas transkonfinali fil-Komunità u li jħassar ir-Regolament (KE) Nru 2560/2001 (ĠU L 266, 9.10.2009, p. 11).
(8)Id-Direttiva (UE) 2015/2366 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-25 ta' Novembru 2015 dwar is-servizzi ta' pagament fis-suq intern, li temenda d-Direttivi 2002/65/KE, 2009/110/KE u 2013/36/UE u r-Regolament (UE) Nru 1093/2010, u li tħassar id-Direttiva 2007/64/KE (ĠU L 337, 23.12.2015, p. 35).
(9)+ ĠU: Jekk jogħġbok daħħal fit-test in-numru tar-Regolament li jinsab fid-dokument 2018/0076(COD) u daħħal in-numru, id-data, it-titolu u r-referenza tal-ĠU ta' dak ir-Regolament fin-nota ta' qiegħ il-paġna.
(10)++ ĠU: Jekk jogħġbok daħħal fit-test in-numru tar-Regolament li jinsab fid-dokument 2018/0076(COD).


Regoli komuni għall-aċċess għas-suq internazzjonali tas-servizzi tal-kowċ u x-xarabank ***I
PDF 253kWORD 73k
Riżoluzzjoni leġiżlattiva tal-Parlament Ewropew tal-14 ta' Frar 2019 dwar il-proposta għal regolament tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill li jemenda r-Regolament (KE) Nru 1073/2009 dwar regoli komuni għall-aċċess għas-suq internazzjonali tas-servizzi tal-kowċ u x-xarabank (COM(2017)0647 – C8-0396/2017 – 2017/0288(COD))
P8_TA(2019)0125A8-0032/2019

Dan it-test għadu qed jiġi pproċessat għall-pubblikazzjoni fil-lingwa tiegħek. Il-verżjoni PDF jew Word hi diġà disponibbli billi tikklikkja fuq l-ikona n-naħa tal-lemin fuq.


Direttiva emendatorja 2012/27/UE dwar l-effiċjenza fl-enerġija u r-Regolament (UE) 2018/1999 dwar il-Governanza tal-Unjoni tal-Enerġija u l-Azzjoni Klimatika, minħabba l-ħruġ tar-Renju Unit mill-Unjoni Ewropea ***I
PDF 188kWORD 56k
Riżoluzzjoni
Test konsolidat
Riżoluzzjoni leġiżlattiva tal-Parlament Ewropew tal-14 ta' Frar 2019 dwar il-proposta għal deċiżjoni tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill dwar l-adattament tad-Direttiva 2012/27/UE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill dwar l-effiċjenza fl-enerġija [kif emendata mid-Direttiva (UE) 2018/XXX/UE] u r-Regolament (UE) 2018/XXX tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill, [Governanza tal-Unjoni tal-Enerġija] minħabba l-irtirar tar-Renju Unit mill-Unjoni Ewropea (COM(2018)0744 – C8-0482/2018 – 2018/0385(COD))
P8_TA-PROV(2019)0126A8-0014/2019

(Proċedura leġiżlattiva ordinarja: l-ewwel qari)

Il-Parlament Ewropew,

–  wara li kkunsidra l-proposta tal-Kummissjoni lill-Parlament Ewropew u lill-Kunsill (COM(2018)0744),

–  wara li kkunsidra l-Artikolu 294(2), u l-Artikoli 192(1) u 194(2) tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea, skont liema artikoli l-Kummissjoni ppreżentat il-proposta lill-Parlament (C8-0482/2018),

–  wara li kkunsidra l-Artikolu 294(3) tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea,

–  wara li kkunsidra l-impenn meħud mir-rappreżentant tal-Kunsill, permezz tal-ittra tat-30 ta' Jannar 2019, li japprova l-pożizzjoni tal-Parlament, skont l-Artikolu 294(4) tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea,

–  wara li kkunsidra l-Artikolu 59 tar-Regoli ta' Proċedura tiegħu,

–  wara li kkunsidra r-rapport tal-Kumitat għall-Industrija, ir-Riċerka u l-Enerġija (A8-0014/2019),

1.  Jadotta l-pożizzjoni fl-ewwel qari li tidher hawn taħt;

2.  Jitlob lill-Kummissjoni biex terġa' tirreferi l-kwistjoni lill-Parlament jekk tibdel il-proposta tagħha, temendaha b'mod sustanzjali jew ikollha l-ħsieb li temendaha b'mod sustanzjali;

3.  Jagħti istruzzjonijiet lill-President tiegħu sabiex jgħaddi l-pożizzjoni tal-Parlament lill-Kunsill u lill-Kummissjoni kif ukoll lill-parlamenti nazzjonali.

Pożizzjoni tal-Parlament Ewropew adottata fl-ewwel qari fl-14 ta' Frar 2019 bil-ħsieb tal-adozzjoni tad-Deċiżjoni (UE) 2019/... tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill dwar Direttiva li temenda 2012/27/UE dwar l-effiċjenza fl-enerġija u r-Regolament (UE) 2018/1999 dwar il-Governanza tal-Unjoni tal-Enerġija u tal-Azzjoni Klimatika, minħabba l-ħruġ tar-Renju Unit tal-Gran Brittanja u l-Irlanda ta’ Fuq mill-Unjoni

P8_TC1-COD(2018)0385


(Test b’relevanza għaż-ŻEE)

IL-PARLAMENT EWROPEW U L-KUNSILL TAL-UNJONI EWROPEA,

Wara li kkunsidraw it-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea, u b’mod partikolari l-Artikoli 192(1) u 194(2) tiegħu,

Wara li kkunsidraw il-proposta tal-Kummissjoni Ewropea,

Wara t-trażmissjoni tal-abbozz tal-att leġislattiv lill-Parlamenti nazzjonali,

Wara li kkunsidraw l-opinjoni tal-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew(1),

Wara li kkunsidraw l-opinjoni tal-Kumitat tar-Reġjuni(2),

Filwaqt li jaġixxu skont il-proċedura leġislattiva ordinarja(3),

Billi:

(1)  Fid-29 ta’ Marzu 2017, ir-Renju Unit ippreżenta n-notifika bl-intenzjoni tiegħu li joħroġ mill-Unjoni, skont l-Artikolu 50 tat-Trattat dwar l-Unjoni Ewropea (TUE). It-Trattati ma jibqgħux japplikaw għar-Renju Unit mid-data tad-dħul fis-seħħ ta' ftehim dwar il-ħruġ jew, fin-nuqqas ta' dan, sentejn wara dik in-notifika, jiġifieri mit-30 ta' Marzu 2019, sakemm il-Kunsill Ewropew, bi qbil mar-Renju Unit, ma jiddeċidix b'mod unanimu li jestendi dak il-perjodu.

(2)  Il-ftehim dwar il-ħruġ kif miftiehem bejn in-negozjaturi fih arranġamenti għall-applikazzjoni ta' dispożizzjonijiet tal-liġi tal-Unjoni għar-Renju Unit u fih, lil hinn mid-data li fuqha t-Trattati ma jibqgħux japplikaw għar-Renju Unit u fih. Jekk dak il-ftehim jidħol fis-seħħ, id-Direttiva (UE) 2018/2002(4), li temenda d-Direttiva 2012/27/UE(5) tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill, u r-Regolament (UE) 2018/1999 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill(6), japplikaw għar-Renju Unit u fih matul il-perjodu ta' tranżizzjoni skont dak il-ftehim u ma jibqgħux japplikaw fi tmiem dak il-perjodu.

(3)  L-Artikolu 3(5) tad-Direttiva 2012/27/UE, li ġiet introdotta mid-Direttiva  (UE) 2018/2002, teħtieġ lill-Istati Membri jistabbilixxu kontribuzzjonijiet nazzjonali indikattivi tal-effiċjenza fl-enerġija għall-ilħuq tal-miri tal-effiċjenza fl-enerġija tal-Unjoni ta’ mill-inqas 32,5 % għall-2030. Meta stabbilixxew dawk il-kontribuzzjonijiet, l-Istati Membri għandhom l-obbligu li jieħdu inkunsiderazzjoni l-konsum tal-enerġija tal-Unjoni għall-2030 f'termini ta' enerġija primarja u/jew finali.

(4)  L-ewwel subparagrafu tal-Artikolu 6(1) tar-Regolament (UE) 2018/1999 jirrikjedi lilll-Istati Membri jqisu l-konsum tal-enerġija tal-Unjoni għall-2030 f'termini ta' enerġija primarja u/jew enerġija finali fil-kontribuzzjonijiet indikattivi nazzjonali tagħhom għall-effiċjenza fl-enerġija għall-ilħuq tal-miri tal-Unjoni . Skont l-ewwel subparagrafu ta' l-Artikolu 29(3) ta' dak ir-Regolament, il-konsum tal-enerġija fil-livell tal-Unjoni huwa rilevanti wkoll għall-valutazzjoni tal-progress tal-Kummissjoni lejn l-ilħuq kollettiv tal-miri tal-Unjoni.

(5)  Minħabba l-ħruġ tar-Renju Unit mill-Unjoni, huwa meħtieġ li jiġu emendati ċ-ċifri mbassra tal-konsum ta’ enerġija għall-Unjoni fl-2030 jiġu adattati teknikament sabiex jirriflettu l-Unjoni ta’ 27 Stat Membru minbarra r-Renju Unit (“EU 27”). It-tbassir magħmul għall-miri ewlenin tal-Unjoni ta’ mill-inqas 32,5 % juri li l-konsum ta’ enerġija primarja huwa mistenni li jkun ugwali għal 1,273 miljun tunnellata ta’ ekwivalenti taż-żejt (Mtoe) u l-konsum ta’ enerġija finali jenħtieġ li jkun ugwali għal 956 Mtoe fl-2030 għall-Unjoni ta’ 28 Stat Membru. It-tbassir ekwivalenti għall-EU 27 juri li l-konsum ta’ enerġija primarja għandu ikun ugwali għal 1,128 Mtoe u l-konsum ta’ enerġija finali għandu ikunu ugwali għal 846 Mtoe fl-2030. Dan jeħtieġ l-emendar taċ-ċifri għal-livelli ta’ konsum tal-enerġija fl-2030.

(6)  L-istess tbassir għall-konsum tal-enerġija fl-2030 huma rilevanti għall-Artikoli 6 u 29 u r-Regolament (UE) 2018/1999.

(7)  B'konformità mal-Artikolu 4(3) tar-Regolament (KEE, Euratom) Nru 1182/71 tal-Kunsill(7), il-waqfien tal-applikazzjoni tal-atti ffissat f'data partikolari għandu jseħħ mat-tmiem tal-aħħar siegħa tal-jum li jaħbat f'dik id-data. Din id-Deċiżjoni għalhekk jenħtieġ li tapplika mill-jum wara dak li fih id-Direttiva 2012/27/UE u r-Regolament (UE) 2018/1999 ma jibqgħux japplikaw għar-Renju Unit.

(8)  Id-Direttiva 2012/27/UE u r-Regolament (UE) 2018/1999 jenħtieġ li jiġu emendati skont dan,

(9)  Sabiex tipprepara mingħajr dewmien għall-ħruġ tar-Renju Unit, din id-Deċiżjoni jenħtieġ li tidħol fis-seħħ fit-tielet jum wara dak tal-pubblikazzjoni tagħha fil-Ġurnal Uffiċjali ta' l-Unjoni Ewropea,

ADOTTAW DIN ID-DEĊIŻJONI:

Artikolu 1

Emenda għad-Direttiva 2012/27/UE

Fl-Artikolu 3 tad-Direttiva 2012/27/UE, il-paragrafu 5 huwa sostitwit b’dan li ġej:"

“5. Kull Stat Membru għandu jistabbilixxi kontribuzzjonijiet indikattivi nazzjonali tal-effiċjenza fl-enerġija lejn il-miri tal-Unjoni għall-2030 kif imsemmi fl-Artikolu 1(1) ta’ din id-Direttiva skont l-Artikoli 4 u 6 tar-Regolament (UE) 2018/1999 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill*. Meta jistabbilixxu dawk il-kontribuzzjonijiet, l-Istati Membri għandhom iqisu li l-konsum tal-enerġija tal-Unjoni għall-2030 ma għandux ikun aktar minn 1,128 Mtoe tal-enerġija primarja u/jew mhux aktar minn 846 Mtoe tal-enerġija finali. L-Istati Membri għandhom jinnotifikaw dawn il-kontribuzzjonijiet lill-Kummissjoni bħala parti mill-pjanijiet nazzjonali integrati għall-enerġija u l-klima kif imsemmi fi, u b’konformità mal-proċedura skont l-Artikoli 3 u 7 sa 12 tar-Regolament (UE) 2018/1999.

_________________________

* Regolament (UE) 2018/1999 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-11 ta' Diċembru 2018 dwar il-Governanza tal-Unjoni tal-Enerġija u tal-Azzjoni Klimatika, li jemenda r-Regolamenti (KE) Nru 663/2009 u (KE) Nru 715/2009 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill, id-Direttivi 94/22/KE, 98/70/KE, 2009/31/KE, 2009/73/KE, 2010/31/UE, 2012/27/UE u 2013/30/UE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill, id-Direttivi tal-Kunsill 2009/119/KE u (UE) 2015/652 u li jħassar ir-Regolament (UE) Nru 525/2013 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill (ĠU L 328, 21.12.2018, p. 1).’

"

Artikolu 2

Emendi għar-Regolament (UE) 2018/1999

Ir-Regolament (UE) 2018/1999 huwa emendat kif ġej:

(1)  fl-Artikolu 6(1), l-ewwel subparagrafu huwa sostitwit b'dan li ġej:"

“1. Fil-kontribuzzjoni nazzjonali indikattiv tiegħu għall-effiċjenza enerġetika għall-2030 u għall-aħħar sena tal-perijodu kopert għall-pjanijiet nazzjonali sussegwenti skont il-punt (b)(1) tal-Artikolu 4 ta’ dan ir-Regolament, kull Stat Membru għandu jqis li, skont l-Artikolu 3 tad-Direttiva 2012/27/UE l-konsum tal-enerġija tal-Unjoni fl-2020 għandu jkun mhux aktar minn 1 483 Mtoe tal-enerġija primarja jew mhux aktar minn 1 086 Mtoe tal-enerġija finali u l-konsum tal-enerġija tal-Unjoni fl-2030 għandu jkun mhux aktar minn 1 128 Mtoe tal-enerġija primarja u/jew mhux aktar minn 846 Mtoe tal-enerġija finali.”;.

"

(2)  fl-Artikolu 29(3), l-ewwel subparagrafu huwa sostitwit b’dan li ġej:"

“Fil-qasam tal-effiċjenza fl-enerġija, bħala parti mill-valutazzjoni tagħha msemmija fil-paragrafu 1, il-Kummissjoni għandha tivvaluta l-progress lejn il-kisba kollettiva ta’ konsum tal-enerġija massimu fil-livell tal-Unjoni ta’ 1,128 Mtoe ta’ enerġija primarja u 846 Mtoe ta’ enerġija finali fl-2030 b’konformità mal-Artikolu 3(5) tad-Direttiva 2012/27/UE.”.

"

Artikolu 3

Limiti ta' żmien

L-Artikoli 1 u 2 ta’ din id-Deċiżjoni huma mingħajr preġudizzju għal-limiti ta’ żmien previsti fl-Artikolu 2 tad-Direttiva  (UE) 2018//2002 u fl-Artikolu 59 tar-Regolament (UE) 2018/1999.

Artikolu 4

Dħul fis-seħħ u applikazzjoni

1.  Din id-Deċiżjoni għandha tidħol fis-seħħ fit-tielet jum wara dak tal-pubblikazzjoni tagħha fil-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea.

2.  L-Artikoli 1 u 2 għandhom japplikaw mill-jum wara dak li fih id-Direttiva 2012/27/UE u r-Regolament 2018/1999/UE ma jibqawx japplikaw għar-Renju Unit u fih.

Artikolu 5

Destinatarji

Din id-Deċiżjoni hija indirizzata lill-Istati Membri.

Magħmul fi ,

Għall-Parlament Ewropew Għall-Kunsill

Il-President Il-President

(1)ĠU C , , p. .
(2)ĠU C , , p. .
(3) Pożizzjoni tal-Parlament Ewropew tal-14 ta’ Frar 2019.
(4) Id-Direttiva (UE) 2018/2002 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-11 ta' Diċembru 2018 li temenda d-Direttiva 2012/27/UE dwar l-effiċjenza fl-enerġija (ĠU L 328, 21.12.2018, p. 210).
(5) Id-Direttiva 2012/27/UE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-25 ta' Ottubru 2012 dwar l-effiċjenza fl-enerġija, li temenda d-Direttivi 2009/125/KE u 2010/30/UE u li tħassar id-Direttivi 2004/8/KE u 2006/32/KE (ĠU L 315, 14.11.2012, p. 1).
(6) Ir-Regolament (UE) 2018/1999 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-11 ta' Diċembru 2018 dwar il-Governanza tal-Unjoni tal-Enerġija u tal-Azzjoni Klimatika, li jemenda r-Regolamenti (KE) Nru 663/2009 u (KE) Nru 715/2009 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill, id-Direttivi 94/22/KE, 98/70/KE, 2009/31/KE, 2009/73/KE, 2010/31/UE, 2012/27/UE u 2013/30/UE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill, id-Direttivi tal-Kunsill 2009/119/KE u (UE) 2015/652 u li jħassar ir-Regolament (UE) Nru 525/2013 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill (ĠU L 328, 21.12.2018, p. 1).
(7) Ir-Regolament (KEE, Euratom) Nru 1182/71 tal-Kunsill tat-3 ta' Ġunju 1971 li jistabbilixxi r-regoli applikabbli għal perjodi, dati u limiti ta' żmien (ĠU L 124, 8.6.1971, p. 1).


Id-dritt tal-protesta paċifika u l-użu proporzjonat tal-forza
PDF 135kWORD 51k
Riżoluzzjoni tal-Parlament Ewropew tal-14 ta' Frar 2019 dwar id-dritt għal protesta paċifika u l-użu proporzjonat tal-forza (2019/2569(RSP))
P8_TA-PROV(2019)0127B8-0103/2019

Il-Parlament Ewropew,

–  wara li kkunsidra t-Trattati tal-UE u b'mod partikolari l-Artikoli 2, 3, 4, 6 u 7 tat-Trattat dwar l-Unjoni Ewropea (TUE),

–  wara li kkunsidra l-Karta tad-Drittijiet Fundamentali tal-Unjoni Ewropea (minn hawn 'il quddiem "il-Karta"),

–  wara li kkunsidra l-Konvenzjoni Ewropea dwar id-Drittijiet tal-Bniedem (KEDB) u l-ġurisprudenza relatata tal-Qorti Ewropea tad-Drittijiet tal-Bniedem (QEDB),

–  wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tas-16 ta' Jannar 2019 dwar is-sitwazzjoni tad-drittijiet fundamentali fl-Unjoni Ewropea(1),

–  wara li kkunsidra l-Artikolu 123(2) tar-Regoli ta' Proċedura tiegħu,

A.  billi l-UE hija msejsa fuq il-valuri tar-rispett għad-dinjità tal-bniedem, il-libertà, id-demokrazija, l-ugwaljanza, l-istat tad-dritt u r-rispett għad-drittijiet tal-bniedem, inklużi d-drittijiet ta' persuni li jagħmlu parti minn minoranzi; billi dawn il-valuri huma komuni għall-Istati Membri f'soċjetà fejn jipprevalu l-pluraliżmu, in-nondiskriminazzjoni, it-tolleranza, il-ġustizzja, is-solidarjetà u l-ugwaljanza bejn in-nisa u l-irġiel;

B.  billi l-istat tad-dritt huwa s-sinsla tad-demokrazija u huwa wieħed mill-prinċipji fundaturi tal-UE, li jopera fuq il-bażi tal-preżunzjoni ta' fiduċja reċiproka li l-Istati Membri jirrispettaw d-demokrazija, l-istat tad-dritt u d-drittijiet fundamentali, kif minquxa fil-Karta tad-Drittijiet Fundamentali u fil-KEDB;

C.  billi l-UE hija impenjata li tirrispetta l-libertà tal-espressjoni u tal-informazzjoni, kif ukoll il-libertà ta' għaqda paċifika u ta' assoċjazzjoni;

D.  billi l-Artikolu 11 tal-KEDB u l-Artikolu 12 tal-Karta jiddikjaraw li kulħadd għandu d-dritt għal-libertà ta' għaqda paċifika u għal-libertà ta' assoċjazzjoni ma' oħrajn, inkluż id-dritt li jifformaw u jingħaqdu ma' trade unions għall-protezzjoni tal-interessi tagħhom;

E.  billi l-Artikolu 11 tal-KEDB jiddikjara li "Ma għandu jkun hemm ebda restrizzjonijiet fuq l-eżerċizzju ta' dawn id-drittijiet ħlief dawk li jkunu preskritti b'liġi u li jkunu meħtieġa f'soċjetà demokratika fl-interessi tas-sigurtà nazzjonali jew tas-sigurtà pubblika, biex jiġi evitat id-diżordni jew l-għemil ta' delitti, għall-protezzjoni tas-saħħa jew tal-morali jew għall-protezzjoni tad-drittijiet u l-libertajiet ta' ħaddieħor";

F.  billi l-Artikolu 11 tal-KEDB jiddikjara wkoll dwar il-libertà ta' għaqda li "Dan l-Artikolu ma għandux jimpedixxi l-impożizzjoni ta' restrizzjonijiet skont il-liġi fuq l-eżerċizzju ta' dawn id-drittijiet minn membri tal-Forzi Armati, tal-Pulizija jew tal-amministrazzjoni tal-Istat";

G.  billi l-Artikolu 12 tal-Karta jiddikjara wkoll li "l-partiti politiċi fil-livell tal-Unjoni jikkontribwixxu għall-espressjoni tar-rieda politika taċ-ċittadini tal-Unjoni";

H.  billi l-libertà ta' assoċjazzjoni għandha tkun protetta; billi soċjetà ċivili attiva u midja pluralista jiżvolġu rwol essenzjali fil-promozzjoni ta' soċjetà miftuħa u pluralista u l-parteċipazzjoni tal-pubbliku fil-proċess demokratiku u fit-tisħiħ tar-responsabbiltà tal-gvernijiet;

I.  billi l-libertà ta' għaqda timxi id f'id mal-libertà ta' espressjoni, kif żgurat mill-Artikolu 11 tal-Karta u l-Artikolu 10 tal-KEDB, li jiddikjaraw li kulħadd għandu d-dritt għal-libertà ta' espressjoni, li jinkludi l-libertà ta' opinjoni u l-libertà li wieħed jirċievi u jagħti informazzjoni u ideat mingħajr indħil mill-awtoritajiet pubbliċi u irrispettivament mill-fruntieri;

J.  billi l-eżerċizzju ta' dawn il-libertajiet, billi jġib miegħu dmirijiet u responsabbiltajiet, jista' jkun soġġett għal tali formalitajiet, kundizzjonijiet, restrizzjonijiet jew penali kif preskritti mil-liġi u li jkunu meħtieġa f'soċjetà demokratika, fl-interessi tas-sigurtà nazzjonali, l-integrità territorjali jew is-sigurtà pubblika, biex jiġi evitat id-diżordni jew l-għemil ta' delitti, għall-protezzjoni tas-saħħa jew tal-morali, għall-protezzjoni tar-reputazzjoni jew drittijiet ta' ħaddieħor, biex jiġi evitat il-kxif ta' informazzjoni riċevuta b'mod kunfidenzjali, jew biex tiġi miżmuma l-awtorità u l-imparzjalità tal-ġudikatura, kif preskritt mill-Artikolu 10 tal-KEDB.

K.  billi l-Artikolu 52 tal-Karta jgħid li "Kull limitazzjoni fl-eżerċizzju tad-drittijiet u tal-libertajiet rikonoxxuti minn din il-Karta għandha tkun prevista mil-liġi u għandha tirrispetta l-essenza ta' dawk id-drittijiet u l-libertajiet";

L.  billi, skont l-Artikolu 4(2) tat-TUE, l-UE "għandha tirrispetta l-funzjonijiet Statali essenzjali tagħhom [tal-Istati Membri], inkluż dawk li jassiguraw l-integrità territorjali tal-Istat, iż-żamma tal-ordni pubbliku u l-protezzjoni tas-sigurtà nazzjonali". billi "b'mod partikolari, is-sigurtà nazzjonali tibqa' r-responsabbiltà unika ta' kull Stat Membru";

M.  billi, skont il-ġurisprudenza tal-QEDB u tal-Qorti tal-Ġustizzja tal-Unjoni Ewropea, ir-restrizzjonijiet kollha tad-drittijiet fundamentali u tal-libertajiet ċivili jridu jirrispettaw il-prinċipji tal-legalità, tan-neċessità u tal-proporzjonalità;

N.  billi l-awtoritajiet tal-infurzar tal-liġi f'bosta Stati Membri ġew ikkritikati talli dgħajfu d-dritt ta' protesta u talli użaw forza eċċessiva;

1.  Jistieden lill-Istati Membri jirrispettaw id-drittijiet tal-libertà ta' għaqda paċifika, tal-libertà ta' assoċjazzjoni u tal-libertà ta' espressjoni;

2.  Jenfasizza li d-dibattitu pubbliku huwa vitali għall-funzjonament ta' soċjetajiet demokratiċi;

3.  Jikkundanna l-adozzjoni ta' liġijiet restrittivi rigward il-libertà ta' għaqda f'diversi Stati Membri f'dawn l-aħħar snin;

4.  Jikkundanna l-użu ta' interventi vjolenti u sproporzjonati mill-awtoritajiet tal-istat waqt protesti u dimostrazzjonijiet paċifiċi; jinkoraġġixxi lill-awtoritajiet rilevanti biex jiżguraw investigazzjoni trasparenti, imparzjali, indipendenti u effettiva meta jkun hemm suspett jew allegazzjoni li tkun intużat forza sproporzjonata; ifakkar li l-aġenziji tal-infurzar tal-liġi jeħtiġilhom dejjem jinżammu responsabbli għat-twettiq ta' dmirijiethom u għall-konformità tagħhom mal-oqfsa legali u operattivi rilevanti;

5.  Jitlob li l-Istati Membri jiżguraw li l-użu tal-forza mill-awtoritajiet tal-infurzar tal-liġi jkun dejjem legali, proporzjonat, neċessarju u l-aħħar għażla, u li jippreserva l-ħajja umana u l-integrità fiżika; jinnota li l-użu indiskriminat tal-forza kontra l-folol jikser il-prinċipju tal-proporzjonalità;

6.  Jinnota r-rwol importanti tal-ġurnalisti u tal-fotoġurnalisti fir-rappurtar ta' każijiet ta' vjolenza sproporzjonata, u jikkundanna l-każijiet kollha fejn ġew attakkati deliberatament;

7.  Jemmen li l-vjolenza kontra dimostranti paċifiċi qatt ma tista' tkun soluzzjoni f'dibattitu jew fil-politika;

8.  Jirrikonoxxi li l-pulizija, li fosthom ukoll kien hemm ħafna korrimenti, qegħdin joperaw f'kundizzjonijiet diffiċli, b'mod partikolari minħabba l-ostilità ta' xi dimostranti, iżda wkoll minħabba ammont ta' xogħol eċċessiv; jikkundanna kull tip ta' vjolenza kontra individwi jew proprjetà minn dimostranti vjolenti u militanti, li jipparteċipaw biss għal skop vjolenti u jagħmlu ħsara lil-leġittimità tal-protesti paċifiċi;

9.  Iħeġġeġ lill-uffiċjali tal-infurzar tal-liġi tal-Istati Membri biex jipparteċipaw b'mod attiv fit-taħriġ mogħti mill-Aġenzija tal-Unjoni Ewropea għat-Taħriġ fl-Infurzar tal-Liġi (CEPOL) dwar "L-ordni pubbliku – is-sorveljanza ta' avvenimenti kbar mill-pulizija"; iħeġġeġ lill-Istati Membri biex jaqsmu ma' xulxin l-aqwa prattiki f'dan ir-rigward;

10.  Jenfasizza l-importanza li tiġi ggarantita s-sikurezza tal-uffiċjali tal-infurzar tal-liġi, tal-uffiċjali tal-pulizija u tas-suldati involuti f'operazzjonijiet taż-żamma tas-sigurtà waqt dimostrazzjonijiet pubbliċi ta' protesta;

11.  Jagħti istruzzjonijiet lill-President tiegħu biex jgħaddi din ir-riżoluzzjoni lill-Kunsill, lill-Kummissjoni, lill-gvernijiet u lill-parlament tal-Istati Membri, lill-Kunsill tal-Ewropa, lill-Organizzazzjoni għas-Sigurtà u l-Kooperazzjoni fl-Ewropa, kif ukoll lin-Nazzjonijiet Uniti.

(1) Testi adottati, P8_TA(2019)0032.


Id-drittijiet tal-persuni intersesswali
PDF 155kWORD 52k
Riżoluzzjoni tal-Parlament Ewropew tal-14 ta' Frar 2019 dwar id-drittijiet tal-persuni intersesswali (2018/2878(RSP))
P8_TA-PROV(2019)0128B8-0101/2019

Il-Parlament Ewropew,

–  wara li kkunsidra l-Artikolu 2 tat-Trattat dwar l-Unjoni Ewropea,

–  wara li kkunsidra l-Artikoli 8 u 10 tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea,

–  wara li kkunsidra l-Karta tad-Drittijiet Fundamentali tal-Unjoni Ewropea, u b'mod partikolari l-Artikolu 21 tagħha,

–  wara li kkunsidra l-Karta Soċjali Ewropea, u b'mod partikolari l-Artikolu 11 tagħha,

–  wara li kkunsidra d-Direttiva 2012/29/UE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-25 ta' Ottubru 2012 li tistabbilixxi standards minimi fir-rigward tad-drittijiet, l-appoġġ u l-protezzjoni tal-vittmi tal-kriminalità(1),

–  wara li kkunsidra r-rapport ippubblikat mill-Kummissjoni Ewropea fl-2011 intitolat "Il-persuni transġeneru u intersesswali",

–  wara li kkunsidra r-rapporti finali mill-proġett pilota ffinanzjat mill-KE "Health4LGBTI" dwar l-inugwaljanzi tas-saħħa li jesperjenzaw il-persuni LGBTI,

–  wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tal-4 ta' Frar 2014 dwar il-Pjan Direzzjonali tal-UE kontra l-omofobija u d-diskriminazzjoni abbażi ta' orjentazzjoni sesswali u l-identità tal-ġeneru(2),

–  wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tat-13 ta' Diċembru 2016 dwar is-sitwazzjoni tad-drittijiet fundamentali fl-Unjoni Ewropea fl-2015(3),

–  wara li kkunsidra r-rapport ippubblikat f'Mejju 2015 mill-Aġenzija tal-Unjoni Ewropea għad-Drittijiet Fundamentali (FRA) intitolat "Is-sitwazzjoni tad-drittijiet fundamentali tal-persuni intersesswali"(4),

–  wara li kkunsidra l-pubblikazzjoni online tal-FRA ta' Novembru 2017 intitolata "L-immappjar tar-rekwiżiti tal-età minima rigward id-drittijiet tat-tfal fl-UE"(5),

–  wara li kkunsidra r-Rapport tal-FRA dwar id-Drittijiet Fundamentali għall-2018,

–  wara li kkunsidra l-Konvenzjoni Ewropea dwar id-Drittijiet tal-Bniedem,

–  wara li kkunsidra l-Konvenzjoni Ewropea għall-Prevenzjoni tat-Tortura u t-Trattament jew Pieni Inumani jew Degradanti,

–  wara li kkunsidra r-Riżoluzzjoni 2191 tal-Assemblea Parlamentari tal-Kunsill tal-Ewropa, adottata fl-2017, dwar il-promozzjoni tad-drittijiet tal-bniedem tal-persuni intersesswali u l-eliminazzjoni tad-diskriminazzjoni kontrihom,

–  wara li kkunsidra r-rapport tal-2015 tal-Kummissarju għad-Drittijiet tal-Bniedem tal-Kunsill tal-Ewropa dwar id-drittijiet tal-bniedem u l-persuni intersesswali,

–  wara li kkunsidra d-Dikjarazzjoni Universali tad-Drittijiet tal-Bniedem,

–  wara li kkunsidra l-Konvenzjoni tan-NU kontra t-Tortura u Trattament jew Pieni Krudili, Inumani jew Degradanti Oħra,

–  wara li kkunsidra l-Konvenzjoni tan-NU dwar id-Drittijiet tat-Tfal,

–  wara li kkunsidra l-Konvenzjoni tan-NU dwar id-Drittijiet tal-Persuni b'Diżabilità,

–  wara li kkunsidra r-rapport tal-2013 tar-Rapporteur Speċjali tan-NU dwar it-tortura u trattament jew pieni krudili, inumani jew degradanti oħra,

–  wara li kkunsidra l-Prinċipji ta' Yogyakarta ("Il-Prinċipji u l-Obbligi tal-Istat dwar l-Applikazzjoni tad-Dritt Internazzjonali dwar id-Drittijiet tal-Bniedem b'rabta mal-Orjentazzjoni Sesswali, l-Identità tal-Ġeneru, l-Espressjoni tal-Ġeneru u l-Karatteristiċi tas-Sess"), adottata f'Novembru 2006, u l-10 prinċipji komplementari ("plus 10") adottati fl-10 ta' Novembru 2017,

–  wara li kkunsidra l-mistoqsijiet lill-Kunsill u lill-Kummissjoni dwar id-drittijiet tal-persuni intersesswali (O-000132/2018 – B8-0007/2019 u O-000133/2018 – B8-0008/2019),

–  wara li kkunsidra l-mozzjoni għal riżoluzzjoni tal-Kumitat għal-Libertajiet Ċivili, il-Ġustizzja u l-Intern,

–  wara li kkunsidra l-Artikoli 128(5) u 123(2) tar-Regoli ta' Proċedura tiegħu,

A.  billi l-individwi intersesswali jitwieldu b'karatteristiċi sesswali fiżiċi li ma jidħlux fin-normi mediċi jew soċjali għall-ġisem tal-mara jew tar-raġel, u billi dawn il-varjazzjonijiet fil-karatteristiċi sesswali jistgħu jimmanifestaw ruħhom f'karatteristiċi primarji (bħall-ġenitali interni u esterni, l-istruttura tal-kromosomi u dik ormonali) u/jew f'karatteristiċi sekondarji (bħall-massa tal-muskoli, id-distribuzzjoni tax-xagħar u l-istatura);

B.  billi l-persuni intersesswali huma esposti għal każijiet multipli ta' vjolenza u diskriminazzjoni fl-Unjoni Ewropea, u billi dawn il-każijiet ta' ksur tad-drittijiet tal-bniedem jibqgħu ma jingħarfux fil-wisa' mill-pubbliku ġenerali u minn dawk li jfasslu l-politika;

C.  billi hemm prevalenza qawwija ta' operazzjonijiet kirurġiċi u trattamenti mediċi li jsiru fuq trabi intersesswali, minkejja li, fil-parti l-kbira, dawn it-trattamenti mhumiex medikament neċessarji; billi l-kirurġija kożmetika u l-kirurġija urġenti jistgħu jiġu proposti bħala pakkett, b'mod li ma jħallix li l-ġenituri u l-persuni intersesswali jkollhom informazzjoni sħiħa dwar l-impatt ta' kull kirurġija;

D.  billi operazzjonijiet kirurġiċi u trattamenti mediċi jsiru fuq tfal intersesswali mingħajr ma dawn tal-aħħar ikunu taw minn qabel il-kunsens personali, sħiħ u infurmat tagħhom; billi l-mutilazzjonijiet ġenitali intersesswali jistgħu jikkawżaw konsegwenzi tul il-ħajja, bħal trawma psikoloġika u diżabilità fiżika;

E.  billi l-individwi intersesswali u t-tfal intersesswali li jappartjenu lil gruppi minoritarji u emarġinati oħrajn jiġu ulterjorment emarġinati u esklużi soċjalment u jkunu f'riskju ta' vjolenza u diskriminazzjoni minħabba l-identitajiet tagħhom li jissallbu u jitrikkbu fuq xulxin;

F.  billi, fil-biċċa l-kbira tal-Istati Membri tal-UE, operazzjoni kirurġika tista' ssir fuq tifel jew tifla intersesswali u fuq individwu intersesswali b'diżabilitajiet bil-kunsens tal-kustodju legali tagħhom, irrispettivament mill-kapaċità tal-persuna intersesswali li tiddeċiedi għaliha nfisha;

G.  billi, f'ħafna każijiet, il-ġenituri u/jew il-kustodji legali ssirilhom pressjoni qawwija biex jieħdu deċiżjonijiet mingħajr ma jkunu infurmati bis-sħiħ dwar il-konsegwenzi tul il-ħajja għal uliedhom;

H.  billi ħafna persuni intersesswali ma għandhomx aċċess sħiħ għar-rekords mediċi tagħhom, u għalhekk ma jafux li huma intersesswali jew ma jafux liema trattamenti mediċi jkunu ġarrbu;

I.  billi l-varjazzjonijiet intersesswali għadhom jiġu kklassifikati bħala mard, bħal pereżempju fil-Klassifikazzjoni Internazzjonali tal-Mard (ICD) tal-Organizzazzjoni Dinjija tas-Saħħa, fin-nuqqas ta' evidenza li tirfed is-suċċess tat-trattamenti fuq żmien twil;

J.  billi uħud mill-persuni intersesswali ma jidentifikawx ruħhom mal-ġeneru li jiġi assenjat lilhom medikament fit-twelid; billi r-rikonoxximent legali tal-ġeneru bbażat fuq l-awtodeterminazzjoni huwa possibbli biss f'sitt Stati Membri; billi ħafna Stati Membri tal-UE għadhom jirrikjedu l-isterilizzazzjoni għar-rikonoxximent legali tal-ġeneru;

K.  billi l-leġiżlazzjoni kontra d-diskriminazzjoni fil-livell tal-UE, u fil-biċċa l-kbira tal-Istati Membri, ma tinkludix diskriminazzjoni bbażata fuq karatteristiċi tas-sess, la bħala kategorija awtonoma u lanqas interpretata bħala forma ta' diskriminazzjoni bbażata fuq is-sess;

L.  billi ħafna tfal intersesswali jiffaċċjaw ksur tad-drittijiet tal-bniedem u mutilazzjonijiet ġenitali fl-UE meta jġarrbu trattamenti ta' normalizzazzjoni sesswali;

1.  Jinnota l-ħtieġa urġenti li l-każijiet ta' ksur tad-drittijiet tal-bniedem tal-persuni intersesswali jiġu indirizzati, u jitlob li l-Kummissjoni u l-Istati Membri jipproponu leġiżlazzjoni biex jindirizzaw dawn il-kwistjonijiet;

Medikalizzazzjoni u patoloġizzazzjoni

2.  Jikkundanna bil-qawwa t-trattamenti u l-kirurġija ta' normalizzazzjoni sesswali; jilqa' l-liġijiet li jipprojbixxu l-operazzjonijiet kirurġiċi (bħal f'Malta u fil-Portugall) u jħeġġeġ lill-Istati Membri l-oħra jadottaw leġiżlazzjoni simili mill-aktar fis;

3.  Jenfasizza l-ħtieġa li tfal intersesswali u individwi intersesswali b'diżabilitajiet, kif ukoll il-ġenituri jew il-kustodji tagħhom, jingħataw konsulenza u sostenn adegwati, u li jiġu infurmati bis-sħiħ dwar il-konsegwenzi ta' trattamenti ta' normalizzazzjoni sesswali;

4.  Jitlob li l-Kummissjoni u l-Istati Membri jappoġġjaw organizzazzjonijiet li jaħdmu biex titneħħa l-istigma kontra l-persuni intersesswali;

5.  Jitlob li l-Kummissjoni u l-Istati Membri jżidu l-finanzjament lill-organizzazzjonijiet tas-soċjetà ċivili dwar il-persuni intersesswali;

6.  Jitlob li l-Istati Membri jtejbu l-aċċess tal-persuni intersesswali għar-rekords mediċi tagħhom, u jiżguraw li ħadd ma jiġi soġġett għal trattament mediku jew kirurġiku mhux meħtieġ matul l-infanzja jew it-tfulija, filwaqt li jiggarantixxu l-integrità tal-ġisem, l-awtonomija u l-awtodeterminazzjoni għat-tfal ikkonċernati;

7.  Huwa tal-fehma li l-patoloġizzazzjoni ta' varjazzjonijiet intersesswali tipperikola t-tgawdija sħiħa tad-dritt għall-ogħla standard possibbli ta' saħħa għall-persuni intersesswali, kif minqux fil-Konvenzjoni tan-NU dwar id-Drittijiet tat-Tfal; jitlob li l-Istati Membri jiżguraw li s-sitwazzjoni tal-persuni intersesswali ma tibqax titqies bħala patoloġija;

8.  Jilqa' l-fatt li, imqar parzjalment, l-identitajiet transġeneru ma għadhomx jitqiesu bħala patoloġiji fil-Klassifikazzjoni Internazzjonali tal-Mard ICD-11; jinnota, madankollu, li l-kategorija ta' "inkongruwenza tal-ġeneru" fit-tfulija tqis imġiba li mhijiex skont in-norma tal-ġeneru fit-tfulija bħala patoloġija; jitlob, għalhekk, li l-Istati Membri jaħdmu biex il-kategorija ta' din il-kategorija titneħħa mill-ICD-11, u jġibu reviżjoni futura tal-ICD f'konformità mas-sistemi tas-saħħa nazzjonali tagħhom;

Dokumenti tal-identità

9.  Jenfasizza l-importanza ta' proċeduri flessibbli ta' reġistrazzjoni tat-twelid; jilqa' l-liġijiet adottati f'uħud mill-Istati Membri li jippermettu r-rikonoxximent legali tal-ġeneru abbażi tal-awtodeterminazzjoni; iħeġġeġ lil Stati Membri oħra jadottaw leġiżlazzjoni simili, inklużi proċeduri flessibbli għat-tibdil tal-indikaturi tal-ġeneru, dment li dawn jibqgħu jiġu rreġistrati, u tal-ismijiet fuq iċ-ċertifikati tat-twelid u d-dokumenti tal-identità (inkluża l-possibilità ta' ismijiet li ma jagħmlux distinzjoni bejn il-ġeneri);

Diskriminazzjoni

10.  Jiddeplora n-nuqqas ta' rikonoxximent tal-karatteristiċi tas-sess bħala bażi ta' diskriminazzjoni madwar l-UE kollha, u għalhekk jirrileva l-importanza ta' dan il-kriterju biex jiġi żgurat li l-persuni intersesswali jkollhom aċċess għall-ġustizzja;

11.  Jistieden lill-Kummissjoni ttejjeb l-iskambju ta' prattiki tajba dwar il-kwistjoni; jitlob li l-Istati Membri jadottaw il-leġiżlazzjoni meħtieġa biex jipproteġu, jirrispettaw u jippromwovu b'mod adegwat id-drittijiet fundamentali tal-persuni intersesswali, fosthom it-tfal intersesswali, b'mod li jinkludi protezzjoni sħiħa kontra d-diskriminazzjoni;

Għarfien fost il-pubbliku

12.  Jistieden lill-partijiet ikkonċernati rilevanti kollha jwettqu riċerka dwar persuni intersesswali minn perspettiva soċjoloġika u tad-drittijiet tal-bniedem, pjuttost milli minn waħda medika;

13.  Jitlob li l-Kummissjoni tiżgura li l-fondi tal-UE ma jappoġġjawx proġetti ta' riċerka/proġetti mediċi li jkomplu jikkontribwixxu għall-ksur tad-drittijiet tal-bniedem tal-persuni intersesswali, fil-kuntest tan-Networks Ewropej ta' Referenza (ERNs); Jitlob li l-Kummissjoni u l-Istati Membri jappoġġjaw u jiffinanzjaw riċerka dwar is-sitwazzjonijiet tad-drittijiet tal-bniedem tal-persuni intersesswali;

14.  Jitlob li, rigward id-drittijiet tal-persuni intersesswali, il-Kummissjoni tieħu approċċ olistiku u bbażat fuq id-drittijiet, u tikkoordina aħjar il-ħidma tad-Direttorati Ġenerali għall-Ġustizzja u l-Konsumaturi, għall-Edukazzjoni, iż-Żgħażagħ , l-Isport u l-Kultura, u għas-Saħħa u s-Sikurezza tal-Ikel, bil-għan li tiżgura politiki u programmi konsistenti li jappoġġjaw lill-persuni intersesswali, inkluż taħriġ tal-uffiċjali tal-istat u tal-professjoni medika;

15.  Jitlob li l-Kummissjoni ssaħħaħ id-dimensjoni intersesswali fil-lista tal-azzjonijiet pluriennali LGBTI tagħha għall-perjodu kurrenti, u tibda tħejji minn issa tiġdid ta' din l-istrateġija għall-perjodu pluriennali li jmiss (2019–2024);

16.  Jitlob li l-Kummissjoni tiffaċilita l-qsim tal-aħjar prattiki fost l-Istati Membri dwar il-protezzjoni tad-drittijiet tal-bniedem u tal-integrità fiżika tal-persuni intersesswali;

o
o   o

17.  Jagħti istruzzjonijiet lill-President tiegħu biex jgħaddi din ir-riżoluzzjoni lill-Kunsill, lill-Kummissjoni, lill-gvernijiet u lill-parlamenti tal-Istati Membri u lill-Assemblea Parlamentari tal-Kunsill tal-Ewropa.

(1) ĠU L 315, 14.11.2012, p. 57.
(2) ĠU C 93, 24.3.2017, p. 21.
(3) ĠU C 238, 6.7.2018, p. 2.
(4) https://fra.europa.eu/en/publication/2015/fundamental-rights-situation-intersex-people
(5) http://fra.europa.eu/en/publication/2017/mapping-minimum-age-requirements-concerning-rights-child-eu


Il-futur tal-Lista ta' Azzjonijiet LGBTI (2019-2024)
PDF 142kWORD 51k
Riżoluzzjoni tal-Parlament Ewropew tal-14 ta' Frar 2019 dwar il-futur tal-Lista ta' Azzjonijiet LGBTI (2019-2024) (2019/2573(RSP))
P8_TA-PROV(2019)0129B8-0127/2019

Il-Parlament Ewropew,

–  wara li kkunsidra l-Artikolu 2 tat-Trattat dwar l-Unjoni Ewropea,

–  wara li kkunsidra l-Artikoli 8 u 10 tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea,

–  wara li kkunsidra l-Karta tad-Drittijiet Fundamentali tal-Unjoni Ewropea, u b'mod partikolari l-Artikolu 21 tagħha,

–  wara li kkunsidra l-Konvenzjoni għall-Protezzjoni tad-Drittijiet tal-Bniedem u tal-Libertajiet Fundamentali,

–  wara li kkunsidra r-Rakkomandazzjoni CM/Rec(2010)5 tal-Kumitat tal-Ministri tal-Kunsill tal-Ewropa lill-Istati membri dwar miżuri għall-ġlieda kontra d-diskriminazzjoni abbażi tal-orjentazzjoni sesswali jew l-identità tal-ġeneru, adottata fil-31 ta' Marzu 2010,

–  wara li kkunsidra l-proposta għal direttiva tal-Kunsill dwar l-implimentazzjoni tal-prinċipju ta' trattament ugwali bejn il-persuni irrispettivament mir-reliġjon jew it-twemmin, id-diżabilità, l-età jew l-orjentazzjoni sesswali (COM(2008)0426) u l-pożizzjoni tiegħu tat-2 ta' April 2009 dwar tali proposta,

–  wara li kkunsidra l-linji gwida għall-promozzjoni u l-protezzjoni tat-tgawdija tad-drittijiet kollha tal-bniedem mill-persuni leżbjani, gay, bisesswali, transġeneru u intersesswali (LGBTI) adottati mill-Kunsill tal-Unjoni Ewropea fil-laqgħa tiegħu tal-24 ta' Ġunju 2013,

–  wara li kkunsidra l-konklużjonijiet tal-Kunsill dwar l-ugwaljanza għal-LGBTI tas-16 ta' Ġunju 2016,

–  wara li kkunsidra r-riżultati tal-istħarriġ tal-Unjoni Ewropea dwar il-persuni leżbjani, gay, bisesswali u transġeneru, imwettaq mill-Aġenzija tal-Unjoni Ewropea għad-Drittijiet Fundamentali u ppubblikat fis-17 ta' Mejju 2013,

–  wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tal-4 ta' Frar 2014 dwar il-Pjan Direzzjonali tal-UE kontra l-omofobija u d-diskriminazzjoni abbażi ta' orjentazzjoni sesswali u l-identità tal-ġeneru(1),

–  wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tas-16 ta' Jannar 2019 dwar is-sitwazzjoni tad-drittijiet fundamentali fl-Unjoni Ewropea fl-2017(2),

–  wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni 2191(2017) tat-12 ta' Ottubru 2017 tal-Assemblea Parlamentari tal-Kunsill tal-Ewropa dwar il-promozzjoni tad-drittijiet tal-bniedem tal-persuni intersesswali u l-eliminazzjoni tad-diskriminazzjoni kontrihom,

–  wara li kkunsidra l-Lista ta' Azzjonijiet tal-Kummissjoni biex tiġi avvanzata l-ugwaljanza għal-LGBTI ta' Diċembru 2015,

–  wara li kkunsidra r-rapporti annwali tal-Kummissjoni tal-2016 u tal-2017 dwar l-implimentazzjoni tal-Lista ta' Azzjonijiet biex tiġi avvanzata l-ugwaljanza għal-LGBTI,

–  wara li kkunsidra s-sentenza tal-Qorti tal-Ġustizzja tal-Unjoni Ewropea (QtĠ-UE) tal-5 ta' Ġunju 2018 (Relu Adrian Coman et vs Inspectoratul General pentru Imigrări u Ministerul Afacerilor Interne)(3) u ġurisprudenza rilevanti oħra tal-QtĠ-UE u tal-Qorti Ewropea tad-Drittijiet tal-Bniedem (QEDB),

–  wara li kkunsidra r-rapport tal-Aġenzija tal-Unjoni Ewropea għad-Drittijiet Fundamentali ta' Mejju 2015 intitolat "The fundamental rights situation of intersex people" (Is-sitwazzjoni tad-drittijiet fundamentali tal-persuni intersesswali),

–  wara li kkunsidra r-rapport tal-Aġenzija tal-Unjoni Ewropea għad-Drittijiet Fundamentali ta' Marzu 2017 intitolat "Current migration situation in the EU: Lesbian, gay, bisexual, transgender and intersex asylum seekers" (Is-sitwazzjoni attwali tal-migrazzjoni fl-UE: il-persuni leżbjani, gay, bisesswali, transġeneru u intersesswali li jfittxu asil),

–  wara li kkunsidra r-rapport tal-2015 tal-Kummissarju għad-Drittijiet tal-Bniedem tal-Kunsill tal-Ewropa dwar id-drittijiet tal-bniedem u l-persuni intersesswali,

–  wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni 2048(2015) tat-22 ta' April 2015 tal-Assemblea Parlamentari tal-Kunsill tal-Ewropa dwar id-diskriminazzjoni kontra l-persuni transġeneru fl-Ewropa,

–  wara li kkunsidra l-Konvenzjoni tan-NU dwar l-Eliminazzjoni ta' Kull Forma ta' Diskriminazzjoni kontra n-Nisa (CEDAW),

–  wara li kkunsidra l-Konvenzjoni tal-Kunsill tal-Ewropa dwar il-Prevenzjoni u l-Ġlieda Kontra l-Vjolenza fuq in-Nisa u l-Vjolenza Domestika (il-Konvenzjoni ta' Istanbul),

–  wara li kkunsidra l-mistoqsija lill-Kummissjoni dwar il-futur tal-Lista ta' Azzjonijiet LGBTI (2019-2024) (O-000006/2019 – B8-0014/2019),

–  wara li kkunsidra l-Artikoli 128(5) u 123(2) tar-Regoli ta' Proċedura tiegħu,

A.  billi l-persuni LGBTI għadhom qed ibatu minn diskriminazzjoni u vjolenza fl-Unjoni Ewropea; billi mhux l-Istati Membri kollha tal-UE jipprovdu protezzjoni legali għall-persuni LGBTI kontra d-diskriminazzjoni;

B.  billi l-Parlament, fir-riżoluzzjoni tiegħu tal-4 ta' Frar 2014 dwar il-Pjan Direzzjonali tal-UE kontra l-omofobija u d-diskriminazzjoni abbażi ta' orjentazzjoni sesswali u l-identità tal-ġeneru, stieden lill-Kummissjoni tadotta strateġija dwar l-ugwaljanza għal-LGBTI;

C.  billi l-Kunsill Ewropew, fil-konklużjonijiet tiegħu dwar l-ugwaljanza għal-LGBTI tas-16 ta' Ġunju 2016, stieden lill-Istati Membri jaħdmu flimkien mal-Kummissjoni fir-rigward tal-Lista ta' Azzjonijiet LGBTI;

D.  billi l-Kummissjoni adottat oqfsa strateġiċi komprensivi dwar temi oħra relatati mad-drittijiet fundamentali, bħalma huma d-diżabilità u l-inklużjoni tar-Rom, iżda għad trid tieħu tali azzjoni dwar id-drittijiet tal-persuni LGBTI;

E.  billi l-Lista ta' Azzjonijiet biex tiġi avvanzata l-ugwaljanza għal-LGBTI, ippubblikata mill-Kummissjoni fl-2015, hija strateġija mhux vinkolanti u mhux komprensiva;

F.  billi r-rapporti tal-Kummissjoni dwar l-implimentazzjoni tal-Lista ta' Azzjonijiet biex tiġi avvanzata l-ugwaljanza għal-LGBTI juru li ttieħdu passi sinifikanti, iżda għad fadal ħafna xi jsir biex tiġi żgurata l-ugwaljanza għaċ-ċittadini kollha fl-UE, inklużi ċ-ċittadini LGBTI;

G.  billi, għalkemm il-linji gwida adottati mill-Kunsill Ewropew għall-promozzjoni u l-protezzjoni tat-tgawdija tad-drittijiet kollha tal-bniedem mill-persuni leżbjani, gay, bisesswali, transġeneru u intersesswali (LGBTI) ilhom jorbtu lill-UE u lill-Istati Membri tagħha fl-azzjoni esterna tagħhom sa mill-2013, in-nuqqas ta' impenn komplementari intern min-naħa tal-UE huwa theddida għall-koeżjoni interna u esterna;

H.  billi d-direttiva kontra d-diskriminazzjoni għadha mblukkata fil-Kunsill;

1.  Itenni r-rakkomandazzjonijiet tar-riżoluzzjoni tiegħu dwar il-Pjan Direzzjonali tal-UE;

2.  Jinnota li f'dawn l-aħħar snin fl-UE ġiet osservata reazzjoni negattiva kontra l-ugwaljanza bejn il-ġeneri, b'impatt dirett fuq il-persuni LGBTI; jistieden lill-Kummissjoni tieħu l-impenn li tindirizza din ir-reazzjoni negattiva, tagħmel l-ugwaljanza u n-nondiskriminazzjoni qasam ta' prijorità u tiżgura li dan l-impenn ikun rifless fil-ħidma tal-Kummissjoni li jmiss, li se tieħu l-kariga aktar tard fl-2019;

3.  Jistieden lill-Kummissjoni tiżgura li d-drittijiet tal-persuni LGBTI jingħataw prijorità fil-programm ta' ħidma tagħha għall-perjodu 2019-2024 u ssaħħaħ il-kooperazzjoni fost id-Direttorati Ġenerali differenti fl-oqsma fejn id-drittijiet tal-persuni LGBTI għandhom jiġu integrati, bħall-edukazzjoni u s-saħħa, kif stabbilit fil-Lista ta' Azzjonijiet LGBTI;

4.  Jistieden lill-Kummissjoni tadotta dokument strateġiku ieħor biex trawwem l-ugwaljanza għall-persuni LGBTI;

5.  Jistieden lill-Kummissjoni tissorvelja u tinforza l-implimentazzjoni tal-leġiżlazzjoni kontra d-diskriminazzjoni u l-miżuri maħsuba biex jiżguraw id-drittijiet tal-persuni LGBTI fl-oqsma kollha;

6.  Jistieden lill-Kummissjoni tkompli taħdem fuq it-temi diġà inklużi fil-Lista ta' Azzjonijiet LGBTI;

7.  Jistieden lill-Kummissjoni tinvolvi lill-Parlament u lill-organizzazzjonijiet tas-soċjetà ċivili fit-tfassil tal-Lista ta' Azzjonijiet LGBTI futura tagħha;

8.  Jistieden lill-Kummissjoni tkompli għaddejja bil-kampanji ta' sensibilizzazzjoni u ta' komunikazzjoni pubblika dwar il-persuni LGBTI u l-familji tagħhom; jisħaq fuq l-importanza li ssir tali azzjoni fil-livelli kollha u li l-enfasi tkun fuq il-benefiċċji tad-diversità għas-soċjetà aktar milli fuq is-sempliċi normalizzazzjoni tal-persuni LGBTI;

9.  Jistieden lill-Kummissjoni tiffaċilita u tappoġġja lill-Istati Membri fl-implimentazzjoni tagħhom ta' programmi edukattivi ta' kwalità għolja u komprensivi dwar is-sesswalità u r-relazzjonijiet li jipprovdu informazzjoni u edukazzjoni dwar is-saħħa sesswali u riproduttiva u d-drittijiet relatati b'mod li jkun ħieles minn kull ġudizzju, li jkun imfassal b'mod pożittiv u li jkun inklużiv fil-konfront tal-persuni LGBTI;

10.  Jistieden lill-Kummissjoni tieħu miżuri konkreti biex tiżgura l-libertà ta' moviment għall-familji kollha, inklużi l-familji LGBTI, f'konformità mal-kawża reċenti Coman tal-QtĠ-UE;

11.  Jinnota li, għall-aċċess għar-rikonoxximent legali tal-ġeneru, 8 Stati Membri jesiġu l-isterilizzazzjoni filwaqt li 18-il Stat Membru jesiġu dijanjożi tas-saħħa mentali; jistieden lill-Kummissjoni tivvaluta jekk tali esiġenzi humiex konformi mal-Karta tad-Drittijiet Fundamentali tal-Unjoni Ewropea;

12.  Jistieden lill-Kummissjoni tinkorpora perspettiva intersezzjonali fil-ħidma futura tagħha dwar id-drittijiet tal-persuni LGBTI, tieħu inkonsiderazzjoni l-esperjenzi ta' diskriminazzjoni trasversali li jiltaqgħu magħhom il-persuni LGBTI emarġinati u tiżviluppa miżuri li jindirizzaw il-ħtiġijiet speċifiċi tagħhom, inkluż billi tagħmel disponibbli finanzjament għal netwerks ta' appoġġ speċifiċi ta' gruppi LGBTI emarġinati;

13.  Jistieden lill-Kummissjoni tkompli taħdem mal-Istati Membri bil-għan li l-azzjonijiet futuri tagħha dwar id-drittijiet tal-persuni LGBTI jiġu implimentati;

14.  Jistieden lill-Kummissjoni ttejjeb l-iskambju ta' prattiki tajba dwar din il-kwistjoni; jistieden lill-Istati Membri jadottaw il-leġiżlazzjoni meħtieġa biex jiżguraw li d-drittijiet fundamentali tat-tfal LGBTI jingħataw rispett, promozzjoni u protezzjoni adegwati, inkluża protezzjoni sħiħa kontra d-diskriminazzjoni;

15.  Jagħti istruzzjonijiet lill-President tiegħu biex jgħaddi din ir-riżoluzzjoni lill-Kunsill, lill-Kummissjoni, lill-parlamenti u lill-gvernijiet tal-Istati Membri u lill-Assemblea Parlamentari tal-Kunsill tal-Ewropa.

(1) ĠU C 93, 24.3.2017, p. 21.
(2) Testi adottati, P8_TA(2019)0032.
(3) Is-sentenza tal-Qorti (Awla Manja) tal-5 ta' Ġunju 2018, ECLI:EU:C:2018:385.


Il-futur tat-Trattat INF u l-impatt fuq l-Unjoni Ewropea
PDF 146kWORD 54k
Riżoluzzjoni tal-Parlament Ewropew tal-14 ta' Frar 2019 dwar il-futur tat-Trattat INF u l-impatt fuq l-Unjoni Ewropea (2019/2574(RSP))
P8_TA-PROV(2019)0130RC-B8-0128/2019

Il-Parlament Ewropew,

–  wara li kkunsidra t-Trattat bejn l-Istati Uniti tal-Amerka u l-Unjoni tar-Repubbliki Soċjalisti Sovjetiċi dwar l-Eliminazzjoni tal-Missili ta' Medda Intermedja u ta' Medda Iqsar tagħhom (minn hawn' il quddiem "it-Trattat INF"), iffirmat f'Washington fit-8 ta' Diċembru 1987 mill-President tal-Istati Uniti ta' dak iż-żmien, Ronald Reagan, u mill-mexxej tal-Unjoni Sovjetika, Mikhail Gorbatchev(1),

–  wara li kkunsidra r-Rapport tal-2018 dwar iż-Żamma u l-Konformità mal-Ftehimiet u mal-Impenji dwar il-Kontroll tal-Armi, in-Nonproliferazzjoni, u d-Diżarm imħejji mid-Dipartiment tal-Istat tal-Istati Uniti,

–  wara li kkunsidra d-dikjarazzjoni tal-21 ta' Ottubru 2018 mill-President tal-Istati Uniti Donald Trump li wissa dwar l-irtirar tal-Istati Uniti mit-Trattat INF,

–  wara li kkunsidra d-dikjarazzjoni tat-2 ta' Frar 2019 mis-Segretarju tal-Istat tal-Istati Uniti dwar l-intenzjoni tal-Istati Uniti li jirtiraw mit-Trattat INF(2),

–  wara li kkunsidra d-dikjarazzjoni tal-President Russu Vladimir Putin tat-2 ta' Frar 2019 li stqarr li r-Russja wkoll kienet sejra tissospendi l-parteċipazzjoni tagħha fit-Trattat,

–  wara li kkunsidra d-dikjarazzjoni dwar it-Trattat INF maħruġa mill-Ministri tal-Affarijiet Barranin tan-NATO fl-4 ta' Diċembru 2018(3),

–  wara li kkunsidra l-Istrateġija Globali għall-Politika Estera u ta' Sigurtà tal-Unjoni Ewropea – Viżjoni Kondiviża, Azzjoni Komuni: Ewropa Aktar b'Saħħitha,

–   wara li kkunsidra l-preokkupazzjonijiet imqajma fl-2019 mill-Istati Uniti u min-NATO rigward in-nuqqas ta' konformità mat-Trattat INF min-naħa tar-Russja, b'referenza partikolari għas-sistema tal-missili ġdida 9M729 tagħha, l-aktar reċentement fid-dikjarazzjoni tal-1 ta' Frar 2019 maħruġa mill-Kunsill tal-Atlantiku tat-Tramuntana(4),

–  wara li kkunsidra l-kummenti tal-Viċi President tal-Kummissjoni / Rappreżentant Għoli tal-Unjoni għall-Affarijiet Barranin u l-Politika ta' Sigurtà (VP/RGħ), Federica Mogherini, fis-seba' Konferenza tal-UE dwar in-Nonproliferazzjoni u d-Diżarm, li saret fi Brussell fit-18 u d-19 ta' Diċembru 2018,

–  wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tas-27 ta' Ottubru 2016 dwar is-sigurtà nukleari u n-nonproliferazzjoni(5),

–  wara li kkunsidra d-dikjarazzjoni konġunta dwar il-kooperazzjoni bejn l-UE u n-NATO, iffirmata fi Brussell fl-10 ta' Lulju 2018,

–  wara li kkunsidra l-Aġenda tan-NU għad-Diżarm(6),

–  wara li kkunsidra l-Għan ta' Żvilupp Sostenibbli 16 tan-NU, li għandu l-għan li jippromwovi soċjetajiet paċifiċi u inklużivi għall-iżvilupp sostenibbli(7),

–  wara li kkunsidra r-rapport ta' progress annwali tal-2017 dwar l-implimentazzjoni tal-istrateġija tal-Unjoni Ewropea kontra l-proliferazzjoni tal-armi ta' qerda massiva tat-18 ta' Mejju 2018,

–  wara li kkunsidra t-Trattat dwar in-Nonproliferazzjoni tal-Armi Nukleari (TNP) tal-1968, bl-obbligi li jimponi fuq l-istati kollha li jaħdmu favur id-diżarm nukleari b'intenzjoni tajba u jtemmu t-tellieqa tal-armi nukleari,

–  wara li kkunsidra t-Trattat dwar il-Projbizzjoni tal-Armi Nukleari (TPNW) adottat fis-7 ta' Lulju 2017 mill-Assemblea Ġenerali tan-NU,

–  wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tal-10 ta' Marzu 2010 dwar it-Trattat tan-Nonproliferazzjoni tal-Armi Nukleari(8),

–  wara li kkunsidra l-Istrateġija tal-UE kontra l-Proliferazzjoni tal-Armi ta' Qerda Massiva, li ġiet adottata mill-Kunsill Ewropew fit-12 ta' Diċembru 2003,

–  wara li kkunsidra l-konklużjonijiet tal-Kunsill dwar id-Disa' Konferenza ta' Reviżjoni tal-Partijiet fit-Trattat dwar in-Nonproliferazzjoni tal-Armi Nukleari (8079/15),

–  wara li kkunsidra l-Premju Nobel għall-Paċi tal-2017 mogħti lill-Kampanja Internazzjonali għall-Abolizzjoni tal-Armi Nukleari (ICAN), u d-dikjarazzjoni tagħha tat-1 ta' Frar 2019 intitolata "Irtirar tal-Istati Uniti mit-Trattat INF jqiegħed l-Ewropa (u d-dinja) f'riskju",

–  wara li kkunsidra l-Artikolu 123(2) u (4) tar-Regoli ta' Proċedura tiegħu,

A.  billi t-Trattat INF, iffirmat fl-1987 mill-Istati Uniti u mill-Unjoni Sovjetika, kien ftehim uniku fl-era tal-Gwerra l-Bierda, peress li obbliga liż-żewġ partijiet jeqirdu (u mhux biss jillimitaw) il-ħażniet tagħhom ta' missili terrestri ballistiċi u ta' kruċiera b'armi nukleari u konvenzjonali li jwasslu bejn 500 km u 5 500 km, filwaqt li pprojbixxielhom li jippossjedu, jipproduċu u jittestjaw it-titjir ta' dawn il-missili,

B.  billi, sa Mejju 1991, 2 692 missila kienu ġew eliminati skont it-termini tat-Trattat; billi mbagħad, fl-għaxar snin ta' wara, saru spezzjonijiet fil-post; billi, bis-saħħa tat-Trattat INF, fl-aħħar mill-aħħar tneħħew aktar minn 3 000 missila b'testati nukleari;

C.  billi t-Trattat INF ikkontribwixxa għat-trażżin tal-kompetizzjoni strateġika bejn l-Istati Uniti u l-Unjoni Sovjetika, u sussegwentement il-Federazzjoni Russa, u għall-bini u t-tisħiħ tal-istabbiltà fl-era tal-Gwerra l-Bierda; billi l-Ewropa kienet il-benefiċjarju prinċipali tat-Trattat INF, li kellu rwol fundamentali fiż-żamma tas-sigurtà tagħha għal aktar minn tliet deċennji; billi t-Trattat għadu pilastru tal-paċi u tal-istabbiltà internazzjonali, b'mod partikolari bħala parti mill-arkitettura tas-sigurtà Ewropea;

D.  billi, fl-2014, l-amministrazzjoni ta' Obama stqarret li r-Russja kienet "fi ksur tal-obbligi tagħha skont it-Trattat INF li ma tippossjedix, ma tipproduċix u ma tittestjax fit-titjir missila ta' kruċiera terrestri (GLCM) li kapaċi twassal bejn 500 km u 5 500 km, jew li tipposjedi jew tipproduċi apparat li jispara tali missili"; billi rapporti sussegwenti, ippubblikati mid-Dipartiment tal-Istat tal-Istati Uniti fl-2015, fl-2016, fl-2017 u fl-2018, tennew l-akkużi tal-Istati Uniti li r-Russja kienet baqgħet tikser it-Trattat;

E.  billi l-Istati Uniti u n-NATO darba wara l-oħra saqsew lir-Russja dwar l-attivitajiet tagħha ta' żvilupp tal-missili, b'mod partikolari rigward is-sistema tal-missili 9M729, li jqisu li tikser it-Trattat INF;

F.  billi, f'Diċembru 2017, fl-okkażjoni tat-30 anniversarju tat-Trattat, l-amministrazzjoni tal-President Trump ħabbret "strateġija integrata" ta' miżuri diplomatiċi, militari u ekonomiċi, maħsuba biex treġġa' lir-Russja fil-konformità mat-Trattat; billi dawn il-miżuri kienu jinkludu sforzi diplomatiċi permezz tal-Kummissjoni Speċjali ta' Verifika, il-varar ta' programm ta' riċerka u żvilupp militari, u miżuri ekonomiċi kontra entitajiet Russi involuti fl-iżvilupp u fil-produzzjoni tal-missila mhux konformi;

G.  billi l-Istati Uniti u r-Russja naqsu milli jindirizzaw il-preokkupazzjonijiet reċiproċi tagħhom permezz ta' djalogu diplomatiku; billi l-Kummissjoni Speċjali ta' Verifika stabbilita fil-qafas tat-Trattat biex tindirizza, fost affarijiet oħra, kwistjonijiet ta' konformità, ma tlaqqgħetx;

H.  billi, fl-20 ta' Ottubru 2018, il-President Trump ħabbar li l-Istati Uniti kienu se jirtiraw mit-Trattat, minħabba n-nuqqas ta' konformità min-naħa tar-Russja u n-nuqqas ta' parteċipazzjoni taċ-Ċina; billi, fl-4 ta' Diċembru 2018, wara l-laqgħa tal-Ministri tal-Affarijiet Barranin tan-NATO, is-Segretarju tal-Istat tal-Istati Uniti, Mike Pompeo, ħabbar li l-Istati Uniti kienu kkonstataw li r-Russja kienet fi ksur materjali tat-Trattat u li, b'effett fi żmien 60 jum, kienu se jissospendu l-obbligi tagħhom bħala rimedju, dment li r-Russja ma terġax lura għal konformità sħiħa u verifikabbli;

I.  billi, fl-1 ta' Frar 2019, l-Istati Uniti ħabbru, wara l-iskadenza ta' 60 jum mogħtija lir-Russja biex tirritorna għal konformità sħiħa, li kienu se jissospendu l-obbligi tagħhom skont it-Trattat INF u jibdew il-proċess tal-irtirar minnu, dment li r-Russja, li l-Istati Uniti tal-Amerka jemmnu li tinsab fi ksur materjali tat-Trattat, ma terġax lura għall-konformità mat-termini tat-Trattat fi żmien sitt xhur; billi s-Segretarju Ġenerali tan-NATO, Jens Stoltenberg, appella lir-Russja biex tieħu vantaġġ mill-perjodu ta' sitt xhur offrut lilha mill-Istati Uniti sabiex terġa' lura għal konformità sħiħa;

J.  billi, fl-4 ta' Diċembru 2018, il-Ministri tal-Affarijiet Barranin tan-NATO rrikonoxxew il-vjolazzjonijiet tat-Trattat INF min-naħa tar-Russja u talbu li r-Russja terġa' lura b'urġenza għal konformità sħiħa u verifikabbli mat-Trattat;

K.  billi, fit-2 ta' Frar 2019, ir-Russja ħabbret li kienet se tissospendi t-Trattat INF u tiżviluppa tipi ġodda ta' missili; billi l-awtoritajiet Russi ripetutament qajmu preokkupazzjonijiet dwar l-installazzjonijiet missilistiċi ta' difiża tan-NATO;

L.  billi ċ-Ċina, flimkien ma' pajjiżi oħra li mhumiex firmatarji tat-Trattat INF, wettqet proliferazzjoni mifruxa tal-ħażna ta' missili tagħha, b'mod li juri l-ħtieġa għal trattat ġdid li jorbot lill-Istati Uniti, ir-Russja u ċ-Ċina;

M.  billi t-tmiem potenzjali tat-Trattat jista' jwassal għal eskalazzjoni tat-tensjonijiet fost l-istati nukleari, għal malintiżi u għal tellieqa tal-armi ġdida;

N.  billi t-Trattat INF huwa pedament biex jinżammu l-istabbiltà strateġika globali, il-paċi fid-dinja u s-sigurtà reġjonali; billi l-preservazzjoni tat-Trattat tikkontribwixxi għall-isforzi biex jiġu ppreservati ftehimiet eżistenti oħra dwar il-kontroll tal-armi u d-diżarm, kif ukoll toħloq kundizzjonijiet aktar favorevoli għan-negozjati dwar il-limitazzjoni tal-armi, id-diżarm u n-nonproliferazzjoni; billi t-tħabbiriet ta' rtirar qed iqajmu dubji dwar il-probabbiltà li ma jiġux estiżi trattati ewlenin oħra dwar il-kontroll tal-armi, bħat-Trattat bejn l-Istati Uniti tal-Amerka u l-Federazzjoni Russa dwar Miżuri għal Aktar Tnaqqis u Limitazzjoni ta' Armi Offensivi Strateġiċi ("New START"), liema nuqqas ta' estensjoni jagħmel ħsara serja lir-reġim internazzjonali għall-kontroll tal-armi li pprovda għaxriet ta' snin ta' stabbiltà rigward l-armi nukleari, hekk li jħalli lid-dinja mingħajr ebda limitu vinkolanti bil-liġi u verifikabbli dwar l-arsenali nukleari;

O.  billi t-Trattat tan-NU dwar il-Projbizzjoni tal-Armi Nukleari ġie miftuħ għall-iffirmar mis-Segretarju Ġenerali tan-NU fl-20 ta' Settembru 2017 u sal-lum ġie ffirmat minn 70 stat, li minnhom 21 saru Stati Partijiet permezz ta' ratifika, u billi wieħed minn dawn il-pajjiżi, l-Awstrija, huwa Stat Membru tal-UE, filwaqt li l-Irlanda aktarx tippreżenta l-istrumenti ta' ratifika tagħha lis-Segretarju Ġenerali tan-NU fil-ftit xhur li ġejjin;

P.  billi r-rebbieħa tal-Premju Nobel għall-Paċi ICAN talbet li l-istati kollha jirratifikaw it-Trattat dwar il-Projbizzjoni tal-Armi Nukleari;

1.  Jappoġġja l-konformità mat-Trattat INF, u l-kontinwazzjoni u t-tisħiħ tiegħu; ifakkar fil-kontribut vitali li għamel għall-paċi u s-sigurtà fl-Ewropa u fil-bqija tad-dinja u għad-diżarm u għan-nonproliferazzjoni globali;

2.  Jesprimi t-tħassib profond tiegħu dwar il-ksur tat-Trattat, u t-tħabbiriet sussegwenti mill-Istati Uniti u mir-Russja dwar is-sospensjoni tal-obbligi tagħhom skont it-Trattat u dwar l-irtirar tagħhom minnu f'perjodu ta' sitt xhur; jissottolinja li dawn l-iżviluppi jirrappreżentaw theddida għall-interessi ta' sigurtà l-aktar vitali tal-Ewropa, kif ukoll għas-sigurtà u għall-paċi fl-Ewropa u fid-dinja; jibża' li dawn l-azzjonijiet jistgħu jirriżultaw f'kalkoli u f'perċezzjonijiet żbaljati li jwasslu għal deterjorament tar-relazzjonijiet bejn l-Istati Uniti u r-Russja, eskalazzjoni tat-tensjonijiet, intensifikazzjoni tat-theddidiet u tar-riskji nukleari u militari, u ritorn possibbli ta' tlielaq tal-armi destabbilizzanti, li jkunu ta' ħsara għas-sigurtà u għall-istabbiltà strateġika tal-Ewropa;

3.  Jesprimi kundanna fil-konfront tar-Russja talli baqgħet tikser it-termini tat-Trattat;

4.  Jitlob li r-Russja, bħala risposta għall-ksur kontinwu tat-termini tat-Trattat min-naħa tagħha, terġa' lura għal konformità sħiħa u verifikabbli sabiex tindirizza l-preokkupazzjonijiet li qajmu l-Istati Uniti u n-NATO, u jħeġġeġ lir-Russja biex tikkommetti ruħha favur il-futur fit-tul tal-ftehim;

5.  Jirrikonoxxi l-importanza ta' trasparenza sħiħa u djalogu fl-interess tal-bini tal-fiduċja u tal-kunfidenza fl-implimentazzjoni tat-Trattat INF u ta' kwalunkwe ftehim ieħor li jirfed l-istabbiltà strateġika u s-sigurtà; fid-dawl ta' dan ta' hawn fuq, jistieden kemm lir-Russja kif ukoll lill-Istati Uniti biex isolvu l-allegazzjonijiet rispettivi dwar il-konformità, jidħlu fi djalogu kostruttiv taħt l-awspiċji tal-Kunsill tas-Sigurtà tan-NU, tal-Kummissjoni Speċjali ta' Verifika jew ta' fora xierqa oħra, bil-għan li jbaxxu t-tensjonijiet, fil-qies tal-interessi u tal-preokkupazzjonijiet taż-żewġ partijiet, u li jwettqu negozjati b'intenzjoni tajba biex jissalvagwardjaw it-Trattat INF qabel l-irtirar effettiv f'Awwissu 2019, filwaqt li jtejbu t-trasparenza u l-monitoraġġ reċiproku u jiksbu regoli u garanziji aktar b'saħħithom dwar il-kapaċitajiet tagħhom rigward il-missili u l-armi nukleari rispettivi tagħhom;

6.  Iħeġġeġ lill-VP/RGħ biex tutilizza t-tieqa ta’ sitt xhur ħalli tuża l-mezzi politiċi u diplomatiċi kollha għad-dispożizzjoni tagħha bil-għan li tidħol fi djalogu mal-Istati Partijiet tal-INF sabiex terġa’ tinkiseb il-fiduċja transfruntiera, filwaqt li toffri l-għarfien espert u l-esperjenza ta' medjazzjoni tal-UE, bil-ħsieb li jiġi evitat l-irtirar kemm tal-Istati Uniti kif ukoll tar-Russja; iħeġġeġ lill-VP/RGħ biex tirsisti favur il-preservazzjoni u l-iżvilupp tat-Trattat INF u tagħti bidu għal negozjati għal trattat multilaterali għal din il-kategorija ta’ missili; jitlob li l-VP/RGħ tiżgura li l-UE taġixxi bħala fornitur proattiv u kredibbli ta' sigurtà, inkluż għall-viċinat tagħha, u li tassumi rwol qawwi u kostruttiv biex tiżviluppa u ssaħħaħ l-isforzi globali tan-nonproliferazzjoni u tal-kontroll tal-armi u l-arkitettura ta' diżarm ibbażati fuq ir-regoli;

7.  Jenfasizza li l-futur inċert tat-Trattat INF ma għandux jipperikola ftehimiet oħra dwar il-kontroll tal-armi; iħeġġeġ, b’mod partikolari, lill-Istati Uniti u lir-Russja biex jestendu l-ftehim New START, li jillimita l-għadd ta’ testati strateġiċi skjerati fuq kull naħa għal-1 550, qabel ma jiskadi fl-2021;

8.  Itenni l-impenn sħiħ tiegħu favur il-preservazzjoni ta' reġimi internazzjonali effikaċi għall-kontroll tal-armi, għad-diżarm u għan-nonproliferazzjoni, bħala pedament tas-sigurtà dinjija u Ewropea; huwa tal-fehma li l-Ewropa jeħtiġilha tmexxi bl-eżempju sabiex tkun kredibbli u ġġib 'il quddiem dinja ħielsa mill-armi nukleari; jitlob li l-Istati Membri tal-UE jagħmlu d-diżarm nukleari multilaterali prijorità tal-politika estera u ta’ sigurtà tal-UE; ifakkar fl-impenn tiegħu favur politiki mfassla biex nimxu 'l quddiem bit-tnaqqis u bl-eliminazzjoni tal-ħażniet nukleari kollha;

9.  Jemmen li s-sigurtà Ewropea għandha tibqa' indiviżibbli; jitlob li l-Istati Membri kollha tal-UE li huma wkoll membri tan-NATO jaġixxu b'mod konsegwenti; jitlob li l-VP/RGħ tiżviluppa valutazzjoni komuni tat-theddidiet li tanalizza l-implikazzjonijiet għas-sigurtà tal-UE jekk jagħti l-każ li l-protezzjoni li t-Trattat INF jipprovdi lill-Unjoni u liċ-ċittadini tagħha ma tibqax tapplika, u tirrapporta lura lill-Parlament fil-waqt, skont l-Artikolu 36 tat-Trattat dwar l-Unjoni Ewropea, u wara dan tiżviluppa strateġija ta’ diżarm nukleari kredibbli u ambizzjuża bbażata fuq multilateraliżmu effikaċi;

10.  Jitlob li l-VP/RGħ tressaq proposti biex timmobilizza fondi tal-UE u ssaħħaħ il-bażi ta' għarfien u kompetenza tal-Unjoni rigward in-nonproliferazzjoni, il-kontroll tal-armi u l-kapaċitajiet umani biex tanalizza t-theddidiet li jirriżultaw mill-armi nukleari; jitlob li l-VP/RGħ tippreżenta pjanijiet prudenti għall-prevenzjoni tal-użu mhux intenzjonat jew aċċidentali tal-armi nukleari;

11.  Jagħti istruzzjonijiet lill-President tiegħu biex jgħaddi din ir-riżoluzzjoni lill-Kunsill, lill-Kummissjoni, lis-Servizz Ewropew għall-Azzjoni Esterna, lill-gvernijiet u lill-parlamenti tal-Istati Membri, lill-President u lill-Membri tal-Kungress tal-Istati Uniti, lill-President tal-Federazzjoni Russa, u lill-Membri tad-Duma u tal-Kunsill Federali tar-Russja.

(1) https://treaties.un.org/doc/Publication/UNTS/Volume%201657/v1657.pdf
(2) https://www.state.gov/secretary/remarks/2019/02/288722.htm
(3) https://www.nato.int/cps/en/natohq/official_texts_161122.htm
(4) https://www.nato.int/cps/en/natohq/news_162996.htm
(5) ĠU C 215, 19.6.2018, p. 202.
(6) https://front.un-arm.org/documents/SG+disarmament+agenda_1.pdf
(7) https://sustainabledevelopment.un.org/sdg16
(8) ĠU C 349E, 22.12.2010, p. 77.


NAIADES II – Programm ta' azzjoni ta' appoġġ għat-trasport fl-ilmijiet navigabbli interni
PDF 141kWORD 53k
Riżoluzzjoni tal-Parlament Ewropew tal-14 ta' Frar 2019 dwar NAIADES II – Programm ta' azzjoni ta' appoġġ għat-trasport fl-ilmijiet navigabbli interni (2018/2882(RSP))
P8_TA-PROV(2019)0131B8-0079/2018

Il-Parlament Ewropew,

–  wara li kkunsidra l-mistoqsija għal tweġiba orali lill-Kummissjoni dwar NAIADES II – Programm ta' azzjoni għall-appoġġ tat-trasport bil-passaġġi fuq l-ilma interni (O-000016/2014 – B7-0104/2014),

–  wara li kkunsidra l-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tas-17 ta' Jannar 2006 dwar il-promozzjoni tat-trasport fl-ilmijiet navigabbli interni intitolata "NAIADES – Programm ta' Azzjoni Integrat għat-Trasport fl-Ilmijiet Navigabbli Interni" (COM(2006)0006),

–  wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tas-26 ta' Ottubru 2006 dwar il-promozzjoni tat-trasport fl-ilmijiet navigabbli interni: NAIADES, Programm ta' Azzjoni Ewropew integrat għat-trasport fl-ilmijiet navigabbli interni(1),

–  wara li kkunsidra l-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tal-10 ta' Settembru 2013 intitolata "Lejn il-kwalità fit-trasport bil-passaġġi fuq l-ilma interni – NAIADES II" (COM(2013)0623),

–  wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tas-6 ta' Frar 2014 dwar NAIADES II – NAIADES II – Programm ta' azzjoni biex jappoġġja t-trasport fl-ilmijiet navigabbli interni(2),

–  wara li kkunsidra d-dokument ta' ħidma tal-persunal tal-Kummissjoni tat-18 ta' Settembru 2018 intitolat "Rapport ta' progress ta' nofs it-terminu dwar l-implimentazzjoni tal-programm ta' azzjoni NAIADES II għall-promozzjoni tat-trasport fl-ilmijiet navigabbli interni (li jkopri l-perjodu 2014-2017)" (SWD(2018) 0428),

–  wara li kkunsidra l-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tal-20 ta' Lulju 2016 intitolata "Strateġija Ewropea għal mobbiltà b'emissjonijiet baxxi" (COM(2016)0501),

–  wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tal-15 ta' Diċembru 2011 dwar pjan direzzjonali għal Żona Unika Ewropea tat-Trasport – Lejn sistema tat-trasport kompetittiva u li tuża r-riżorsi b'mod effiċjenti(3),

–  wara li kkunsidra l-Artikolu 123(2) tar-Regoli ta' Proċedura tiegħu,

A.  billi l-ilmijiet navigabbli interni jippermettu li żoni agrikoli ewlenin, ċentri industrijali, bliet u portijiet importanti tal-UE jkunu konnessi bejniethom, u b'hekk jagħtu kontribut konsiderevoli għall-għanijiet tal-UE ta' dekarbonizzazzjoni, tkabbir sostenibbli u koeżjoni territorjali;

B.  billi hemm ħtieġa ta' bidla modali mit-trasport bit-triq għat-tbaħħir intern sabiex jintlaħqu l-objettivi tal-Ftehim ta' Pariġi tal-2015 (COP21), u billi t-trasport fl-ilmijiet navigabbli interni għandu biżżejjed kapaċità biex jassorbi volumi ferm ogħla ta' merkanzija u ta' passiġġieri bil-għan li jtaffi l-konġestjoni tas-sistema Ewropea tat-trasport bit-triq;

C.  billi t-trasport fl-ilmijiet navigabbli interni huwa essenzjali biex ikomplu jitnaqqsu aktar l-effetti negattivi tat-trasport permezz ta' użu aktar effiċjenti tal-art u tal-enerġija u tnaqqis tal-istorbju u tal-għadd ta' inċidenti;

D.  billi jekk irridu niksbu prestazzjoni ambjentali mtejba jkun jeħtieġ li l-flotta tal-ilmijiet navigabbli interni tiġi modernizzata u adattata biex tirrifletti l-progress tekniku, u b'hekk jiġi żgurat il-vantaġġ kompetittiv tat-trasport fl-ilmijiet navigabbli interni fit-trasport multimodali;

E.  billi s'issa r-riżorsi finanzjarji li ġew iddedikati lis-settur tal-ilmijiet navigabbli interni kienu limitati, u billi l-aċċess għall-finanzi għadu diffiċli għal settur li jikkonsisti primarjament minn negozji żgħar;

1.  Jappoġġja l-azzjonijiet speċifiċi meħuda s'issa u jilqa' l-azzjonijiet ulterjuri ppjanati fil-programm ta' azzjoni NAIADES II għall-perjodu 2014-2020;

2.  Iħeġġeġ lill-Kummissjoni taġġorna u ġġedded il-programm NAIADES sal-2020 biex tiżgura li l-potenzjal tat-trasport fl-ilmijiet navigabbli interni bħala mod ta' trasport sikur, sostenibbli u effettiv fis-sistema tat-trasport multimodali jkun jista' jiġi sfruttat bis-sħiħ permezz ta' strateġija fit-tul tal-UE mmirata lejn il-kisba ta' bidla modali ta' suċċess;

3.  Jissottolinja li, meta jkunu qed jiġu abbozzati inizjattivi fil-qasam tat-trasport, it-trasport fl-ilmijiet navigabbli interni jrid jitqies fil-qafas ta' approċċ olistiku u fit-tul fi ħdan il-politika tat-trasport intermodali u sostenibbli tal-UE;

4.  Jenfasizza li n-navigazzjoni interna turistika hija settur li qed jiffjorixxi u li l-kompetittività ta' industriji importanti tal-UE tiddependi mill-affidabbiltà u l-kosteffettività tat-trasport fl-ilmijiet navigabbli interni għall-provvista tagħhom ta' prodotti; jappella, għaldaqstant, biex ikun hemm politiki proattivi mmirati lejn l-appoġġ għal settur sostenibbli tal-ilmijiet navigabbli interni, b'mod partikolari fid-dawl tal-isfidi diġitali, teknoloġiċi u ambjentali fil-loġistika u l-mobbiltà;

5.  Jinnota li, sal-2050, 80 % tal-popolazzjoni tal-UE se tkun qed tgħix f'żoni urbani, fattur li se jżid id-domanda għat-trasport pubbliku u loġistika mtejba fl-ibliet, u li l-estensjoni tal-infrastruttura tal-art eżistenti spiss tkun ta' sfida u tkun tiswa ħafna flus; jistieden lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri jintegraw in-navigazzjoni interna fil-politiki urbani u tal-portijiet u jisfruttaw bis-sħiħ il-potenzjal tagħha għat-trasport ta' merkanzija u ta' passiġġieri, peress li ħafna bliet tal-UE jinsabu qrib ilmijiet navigabbli, bil-ħsieb li tittejjeb il-kwalità tal-ħajja u jitnaqqsu l-livelli ta' konġestjoni;

6.  Jissottolinja li l-programmi ta' azzjoni preċedenti ma laħqux l-għanijiet tagħhom minħabba nuqqas ta' riżorsi dedikati; jistieden, għalhekk, lill-Kummissjoni tiżgura li l-programm ta' azzjoni NAIADES III jirċievi finanzjament adegwat u dedikat biex ikun jista' jilħaq l-għanijiet tiegħu, bl-appoġġ ta' strateġija ta' politika strutturata tajjeb b'għanijiet fuq perjodu qasir u medju li jistgħu jintlaħqu u pjan direzzjonali konkret li jistabbilixxi, fost l-oħrajn, ir-riżorsi għall-implimentazzjoni;

7.  Jistieden lill-Kummissjoni biex b'mod regolari twettaq riċerka dwar is-suq u tiġġenera previżjonijiet ħalli jkun jista' jiġi analizzat aħjar iċ-ċaqliq tax-xejriet għall-merkanzija u l-passiġġieri fit-trasport fl-ilmijiet navigabbli interni u ħalli t-tfassil tal-politika jkun jista' jissejjes fuq l-evidenza u r-reazzjoni għal xejriet emerġenti u swieq ġodda tkun tista' titjieb;

8.  Jissottolinja l-importanza li jitneħħew il-konġestjonijiet biex jinkisbu ilmijiet navigabbli ta' kwalità għolja bħala kundizzjoni għall-iżvilupp u l-integrazzjoni tat-tbaħħir intern u tal-portijiet interni fin-netwerk trans-Ewropew tat-trasport (TEN-T); jistieden lill-Kummissjoni tagħti prijorità, fil-qafas tal-Faċilità Nikkollegaw l-Ewropa, lill-finanzjament maħsub biex jirriabilita, jadatta, jammeljora u jawtomatizza l-infrastruttura tal-passaġġi navigabbli, tax-xtabi tal-kanali, tal-pontijiet, tax-xtut u tal-portijiet u jtejjeb it-taqsimiet transkonfinali tan-netwerk ewlieni;

9.  Jenfasizza, minbarra l-obbligi tal-Istati Membri li jikkompletaw in-netwerk ewlieni sal-2030, ir-responsabbiltà tagħhom li jżidu l-prestazzjoni, l-affidabbiltà, id-disponibbiltà u r-reżiljenza għall-klima tal-infrastruttura eżistenti permezz tar-riabilitazzjoni, sabiex jiġi żgurat ir-rwol tat-trasport fl-ilmijiet navigabbli interni bħala mod ta' trasport affidabbli u sabiex jiġi promoss l-użu intelliġenti ta' riżorsi finanzjarji skarsi;

10.  Jilqa' x-xogħol ippjanat u li qed jitwettaq fil-kurituri tal-Atlantiku, tal-Baltiku-Adrijatiku, tal-Mediterran, tal-Baħar tat-Tramuntana-Baltiku, tal-Baħar tat-Tramuntana-Mediterran, tal-Orjent-Mediterran tal-Lvant, tar-Renu-Alpi u tar-Renu-Danubju, u l-fatt li, b'mod ġenerali, aktar Stati Membri qed jinvestu fl-iżvilupp tal-ilmijiet navigabbli interni u l-portijiet; jistieden, għaldaqstant, lill-Kummissjoni tappoġġja l-implimentazzjoni ta' proġetti fin-netwerk trans-Ewropew tat-trasport (TEN-T);

11.  Jirrimarka li huwa fundamentali li jkun hemm biżżejjed kapaċità ta' xtabi tal-kanali biex it-trasport fiż-żoni interni tal-pajjiżi jkun effettiv u sostenibbli u jindika li tali xtabi għandhom rwol importanti fil-ġestjoni sikura tar-regolazzjoni tal-ilma u fil-ġenerazzjoni tal-enerġija nadifa; jistieden, għalhekk, lill-Kummissjoni tirriserva biżżejjed għotjiet għar-riabilitazzjoni, l-ammeljorament u t-tiġdid tagħhom;

12.  Iħeġġeġ lill-Kummissjoni biex b'mod ġenerali tagħti prijorità lill-għotjiet għal proġetti relatati mal-ilmijiet navigabbli interni, peress li l-esperjenza tal-passat fejn jidħlu proġetti b'finanzjament imħallat uriet li s-sħab privati kienu involuti biss fl-eżekuzzjoni tax-xogħlijiet, filwaqt li l-awtoritajiet pubbliċi baqgħu responsabbli għall-finanzjament, minħabba n-natura pubblika u multifunzjonali tal-ilmijiet navigabbli;

13.  Jinnota li d-diġitalizzazzjoni tat-trasport fl-ilmijiet navigabbli interni għandha rwol importanti fit-titjib tal-effiċjenza, is-sikurezza u l-prestazzjoni ambjentali tan-navigazzjoni interna; jistieden, għalhekk, lill-Kummissjoni tħejji strateġija ta' implimentazzjoni għaż-Żona Diġitali ta' Ilmijiet Navigabbli Interni ("Digital Inland Waterway Area" jew DINA) u qafas regolatorju xieraq għal trasport konness u awtomatizzat bl-ilma, inkluża r-reviżjoni tad-Direttiva 2005/44/KE dwar is-Servizzi Armonizzati ta' Informazzjoni tax-Xmajjar (RIS) f'passaġġi fuq l-ilma interni fil-Komunità(4), filwaqt li tqis l-inizjattivi eżistenti bħas-Sistema ta' Informazzjoni tal-Portijiet tar-Renu (RPIS) u toħloq bażi legali soda fil-livell tal-UE għall-iskambju ta' data transkonfinali b'relazzjoni mal-informazzjoni dwar il-passaġġi navigabbli, il-vjaġġi, il-merkanzija u t-traffiku b'punt uniku ta' aċċess;

14.  Jissottolinja l-importanza tal-integrazzjoni tas-servizzi diġitali tal-ilmijiet navigabbli interni fil-fluss tad-data ta' modi oħra ta' trasport sabiex jiġu ffaċilitati servizzi multimodali "minn bieb sa bieb" mingħajr xkiel, peress li l-kombinazzjoni tal-internet fiżiku u s-sinkromodalità ssaħħaħ ir-raggruppament ta' volumi f'kurituri bejn il-portijiet marittimi u ż-żoni interni tal-pajjiżi u twassal għal użu aktar bilanċjat tal-kapaċità tal-infrastruttura tal-art u għal tnaqqis tal-livelli ta' konġestjoni u ta' effetti esterni negattivi oħra;

15.  Jisħaq fuq il-fatt li, sabiex ikun hemm konformità mal-objettivi tal-Ftehim ta' Pariġi tal-2015 (COP21), ir-reżiljenza u d-dekarbonizzazzjoni tas-sistema tat-trasport għandhom jinkisbu permezz ta' bidla aċċelerata lejn trasport b'livell baxx ta' emissjonijiet ta' karbonju, effiċjenza fir-riżorsi u propulsjoni nadifa; jirrimarka li din it-tranżizzjoni tirrikjedi standards u finanzjament korrispondenti sabiex jiġu stimulati l-ġestjoni innovattiva tal-ilmijiet navigabbli, l-użu usa' ta' bastimenti nodfa u l-modifika retroattiva fejn possibbli, kif ukoll l-użu tal-infrastruttura meħtieġa għar-riforniment tal-karburant;

16.  Jirrakkomanda li jiġu sfruttati s-sinerġiji bejn grilji tal-enerġija nodfa u netwerks ta' ilmijiet navigabbli sabiex isir l-aħjar użu mill-enerġija idroelettrika ġġenerata fl-ilmijiet navigabbli, l-enerġija mir-riħ fil-portijiet u sorsi oħra ta' enerġija nadifa fiċ-ċentri ta' mobbiltà maġenb l-ilma għall-provvista tat-trasport, id-djar u l-industriji filwaqt li jiġu mminimizzati l-ispejjeż tad-distribuzzjoni;

17.  Jisħaq fuq l-importanza li jiġi pprovdut finanzjament xieraq għal teknoloġija ġdida, għall-innovazzjoni u għal infrastruttura u servizzi tat-trasport sostenibbli fil-kuntest tal-programmi attwali u futuri tal-UE bħall-Faċilità Nikkollegaw l-Ewropa, Orizzont 2020, Orizzont Ewropa, is-suq uniku, il-Fond Ewropew għall-Iżvilupp Reġjonali u l-Fond ta' Koeżjoni sabiex jiġi stimulat l-użu tal-innovazzjoni u tiżdied il-prestazzjoni ambjentali u diġitali tat-trasport fl-ilmijiet navigabbli interni; jistieden lill-Kummissjoni tistabbilixxi flussi ta' finanzjament dedikati biex dan l-għan jintlaħaq;

18.  Jinnota li r-riċerka teknoloġika dedikata għandha tiġi kkomplementata b'riċerka soċjoekonomika u prenormattiva sabiex titrawwem l-innovazzjoni fir-regolamentazzjoni u fil-finanzjament u tingħata spinta lill-involviment tal-parteċipanti tas-suq u b'hekk tiġi żgurata l-adozzjoni wiesgħa mis-suq;

19.  Jistieden lill-Istati Membri jkomplu jiżviluppaw strateġiji nazzjonali biex jistimulaw u jappoġġjaw it-trasport fl-ilmijiet navigabbli interni, filwaqt li jqisu l-programmi ta' azzjoni NAIADES attwali u l-Programm ta' Azzjoni Ewropew futur għat-trasport fl-ilmijiet navigabbli interni, u jistedinhom jinkoraġġixxu lill-awtoritajiet reġjonali, lokali u tal-portijiet biex jagħmlu l-istess;

20.  Jagħti istruzzjonijiet lill-President tiegħu biex jgħaddi din ir-riżoluzzjoni lill-Kummissjoni kif ukoll lill-gvernijiet u lill-parlamenti tal-Istati Membri.

(1) ĠU C 313 E, 20.12.2006, p. 443.
(2) ĠU C 93, 24.3.2017, p. 145.
(3) ĠU C 168 E, 14.6.2013, p. 72.
(4) ĠU L 255, 30.9.2005, p. 152.


Il-protezzjoni tal-annimali waqt it-trasport fl-UE u barra l-UE
PDF 214kWORD 71k
Riżoluzzjoni tal-Parlament Ewropew tal-14 ta' Frar 2019 dwar l-implimentazzjoni rigward ir-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 1/2005 dwar il-protezzjoni tal-annimali waqt it-trasport fl-UE u barra l-UE (2018/2110(INI))
P8_TA-PROV(2019)0132A8-0057/2019

Il-Parlament Ewropew,

–  wara li kkunsidra r-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 1/2005 tat-22 ta' Diċembru 2004 dwar il-protezzjoni tal-annimali waqt it-trasport u operazzjonijiet relatati(1),

–  wara li kkunsidra l-Artikolu 13 tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea, li jipprevedi li fil-"formolazzjoni u l-implimentazzjoni tal-politiċi tal-Unjoni, [...] l-Unjoni u l-Istati Membri għandhom jagħtu konsiderazzjoni sħiħa tal-ħtiġijiet tal-benessri tal-annimali bħala esseri sensibbli",

–  wara li kkunsidra l-Valutazzjoni ta' Implimentazzjoni Ewropea rigward ir-Regolament (KE) Nru 1/2005 dwar il-protezzjoni tal-annimali waqt it-trasport, u l-annessi rilevanti tiegħu, kif ippubblikati mis-Servizz ta' Riċerka tal-Parlament Ewropew (EPRS)(2) f'Ottubru 2018,

–  wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tat-12 ta' Diċembru 2012 dwar il-protezzjoni tal-annimali waqt it-trasport(3),

–  wara li kkunsidra l-opinjoni xjentifika tal-Awtorità Ewropea dwar is-Sigurtà fl-Ikel (EFSA) tat-12 ta' Jannar 2011 dwar il-benessri tal-annimali waqt it-trasport(4),

–  wara li kkunsidra r-rapport mill-Kummissjoni lill-Parlament Ewropew u lill-Kunsill tal-10 ta' Novembru 2011 dwar l-impatt tar-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 1/2005 dwar il-protezzjoni tal-annimali waqt it-trasport (COM(2011)0700),

–  wara li kkunsidra l-komunikazzjoni tal-Kummissjoni lill-Parlament Ewropew, il-Kunsill u l-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew tal-15 ta’ Frar 2012 dwar l-Istrateġija tal-Unjoni Ewropea għall-Protezzjoni u l-Benessri tal-Annimali 2012‑2015 (COM(2012)0006),

–  wara li kkunsidra d-Dikjarazzjoni tiegħu Nru 49/2011 tat-30 ta' Novembru 2011 dwar l-istabbiliment ta' limitu massimu ta' 8 sigħat ta' vvjaġġar għall-bhejjem li jiġu ttrasportati fl-Unjoni Ewropea biex jittieħdu għall-qatla(5),

–  wara li kkunsidra s-sentenza tal-Qorti tal-Ġustizzja tat-23 ta' April 2015(6),

–  wara li kkunsidra r-Rapport Speċjali tal-Qorti Ewropea tal-Awdituri Nru 31/2018 dwar il-benessri tal-annimali fl-UE(7),

–  wara li kkunsidra l-Artikolu 52 tar-Regoli ta' Proċedura tiegħu,

–  wara li kkunsidra r-rapport tal-Kumitat għall-Agrikoltura u l-Iżvilupp Rurali u l-opinjonijiet tal-Kumitat għall-Ambjent, is-Saħħa Pubblika u s-Sikurezza tal-Ikel, il-Kumitat għat-Trasport u t-Turiżmu u l-Kumitat għall-Petizzjonijiet (A8-0057/2019),

A.  billi l-UE, kif iddikjarat fl-Artikolu 13 tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea, tqis l-annimali mhux bħala sempliċi oġġetti jew prodotti jew possessjonijiet, iżda bħala esseri sensibbli, li jfisser li huma kapaċi jħossu pjaċir u uġigħ; billi l-leġiżlazzjoni tal-UE ttraduċiet dan il-kunċett f'miżuri li għandhom jiżguraw li l-annimali jinżammu u jiġu ttrasportati f'kundizzjonijiet li ma jirriżultawx f'moħqrija, abbuż, uġigħ jew tbatija; billi l-UE hija l-post fejn il-benessri tal-annimali huwa l-aktar irrispettat u difiż, u hija ta' eżempju għall-bqija tad-dinja;

B.  billi kull sena miljuni ta' annimali jiġu ttrasportati bejn l-Istati Membri, fi ħdan l-Istati Membri u lejn pajjiżi terzi fuq distanzi twal għat-tgħammir, it-trobbija, it-tismin ulterjuri u l-qatla; billi l-annimali huma ttrasportati wkoll għal skopijiet ta' rikreazzjoni, għal wirjiet u bħala annimali domestiċi; billi ċ-ċittadini tal-UE huma dejjem aktar imħassba dwar il-konformità mal-istandards tal-benessri tal-annimali, b'mod speċjali fit-trasport tal-annimali ħajjin;

C.  billi l-Parlament fir-riżoluzzjoni tiegħu tat-12 ta' Diċembru 2012 talab li l-ħinijiet tal-vjaġġ ta' annimali maħsuba għall-qtil jitnaqqsu għal massimu ta' tmien sigħat;

D.  billi, skont id-definizzjoni tal-2008 tal-Organizzazzjoni Dinjija għas-Saħħa tal-Annimali (OIE), il-benessri tal-annimali jfisser li annimal ikun b'saħħtu, ikollu biżżejjed spazju, ikun mitmugħ tajjeb, iħossu sikur, ikun liberu li jaġixxu b'mod ta' mġiba normali u ma jsofrix minn sentimenti bħal biża', uġigħ u tbatija; billi dan mhuwiex il-każ fil-maġġoranza vasta ta' każijiet fit-trasport tal-annimali ħajjin, b'mod partikolari fuq distanzi kbar;

E.  billi r-Regolament (KE) Nru 1/2005 dwar il-protezzjoni tal-annimali waqt it-trasport japplika għat-trasport tal-annimali vertebrati ħajjin kollha li jsir fl-Unjoni;

F.  billi l-Istati Membri huma responsabbli għall-iżgurar tal-implimentazzjoni u l-infurzar korretti tar-Regolament fuq livell nazzjonali, inklużi l-ispezzjonijiet uffiċjali, filwaqt li l-Kummissjoni hija responsabbli għall-iżgurar li l-Istati Membri jimplimentaw il-leġiżlazzjoni tal-UE kif suppost;

G.  billi l-Istati Membri mhumiex qed jinfurzaw ir-Regolament (KE) Nru 1/2005 b'mod strett biżżejjed fl-UE u bl-ebda mod mhuma qed ifittxu l-infurzar tiegħu barra mill-UE;

H.  billi l-għadd kbir ta' ksur identifikat mid-DĠ SANTE tal-Kummissjoni fl-2017 f'diversi Stati Membri jirrikjedi l-bidu ta' proċedimenti rilevanti ta' ksur tat-Trattat;

I.  billi t-trasport joħloq tensjoni kbira għall-annimali peress li jesponihom għal firxa ta' sfidi li huma ta' detriment għall-benessri tagħhom; billi, fir-rigward tal-kummerċ ma' ċerti pajjiżi terzi, it-tbatija addizzjonali tal-annimali hija kkawżata minn vjaġġi twal ħafna li jinkludu dewmien twil fil-fruntieri għall-kontroll ta' dokumenti, vetturi u l-kundizzjoni fiżika tajba tal-annimali għat-trasport;

J.  billi l-kwalità u l-frekwenza tal-ispezzjonijiet tal-Istati Membri għandhom impatt dirett fuq il-livell ta' konformità mar-rekwiżiti; billi analiżi tar-rapporti ta' spezzjoni tal-Istati Membri turi differenzi kbar bejn l-Istati Membri f'termini tal-għadd ta' spezzjonijiet, li jvarjaw minn żero sa diversi miljuni fis-sena, u l-inċidenza ta' ksur li tvarja minn żero għal 16,6 %, li tissuġġerixxi li l-Istati Membri jieħdu approċċi differenti għall-ispezzjonijiet, eż. strateġiji każwali versus strateġiji bbażati fuq ir-riskju; billi dawn id-differenzi fl-approċċ jagħmluha impossibbli wkoll li titqabbel id-data bejn l-Istati Membri;

K.  billi t-taħriġ u l-edukazzjoni ta' sewwieqa biex jiġi promoss is-sewqan b'attenzjoni abbażi ta' liema tipi ta' annimali qed jiġu ttrasportati jtejjeb il-benessri tal-annimali waqt it-trasport(8);

L.  billi t-trattament xieraq tal-annimali jista' jirriżulta f'tnaqqis fil-ħin għat-tagħbija u l-ħatt tal-annimali, tnaqqis fit-telf tal-piż, anqas korrimenti u feriti u kwalità aħjar tal-laħam;

M.  billi hemm studji estensivi li jippruvaw li l-benessri tal-annimali għandu impatt fuq il-kwalità tal-laħam;

N.  billi l-kwalità tas-sengħa tat-trobbija tal-annimali waqt it-tagħbija u l-ħatt, flimkien ma' kura fi tranżitu, għandha tibqa' l-fokus primarju sabiex jiġi protett il-benessri tal-annimali waqt it-trasport;

O.  billi l-kundizzjoni fiżika tajba għat-trasport hija fattur ewlieni biex jiġi żgurat il-benessri tal-annimali waqt it-trasport, peress li r-riskji għall-benessri matul it-trasport huma akbar għal annimali li huma feruti, imdgħajfa, ħobbla, mhux miftuma jew morda; billi jista' jkun hemm inċertezza rigward il-kundizzjoni fiżika għat-trasport u l-istadju ta' ġestazzjoni;

P.  billi l-kwistjonijiet ta' kundizzjoni fiżika huma responsabbli għall-akbar perċentwal ta' ksur, filwaqt li l-kwistjonijiet marbuta mad-dokumentazzjoni jammontaw għat-tieni l-akbar ksur;

Q.  billi ta' spiss hemm konfużjoni fost dawk responsabbli dwar x'jeħtieġ li jsir jekk l-annimali jiġu ddikjarati bħala mhux f'kundizzjoni fiżika tajba għat-trasport;

R.  billi dawk responsabbli huma ħafna drabi inċerti fir-rigward ta' kemm tkun avvanzat it-tqala tal-annimal;

S.  billi huwa partikolarment problematiku li jiġu ttrasportati għoġġiela u ħrief mhux miftuma;

T.  billi l-bdiewa huma l-parti l-aktar interessata fiż-żamma tal-annimali tagħhom f'kundizzjoni fiżika tajba għat-trasport u li għandhom l-aktar x'jitilfu jekk it-trasport ma jikkonformax mar-regoli eżistenti;

U.  billi ħafna drabi hemm nuqqasijiet fil-provvista tal-annimali b'ikel u ilma suffiċjenti u l-osservanza tal-perjodu ta' mistrieħ ta' 24 siegħa meta jkun hemm waqfa f'post ta' kontroll verifikat;

V.  billi l-vetturi tat-trasport huma ħafna drabi affollati żżejjed; billi temperaturi għoljin u ventilazzjoni mhux adegwata ġo vettura huma problema kbira;

W.  billi kien hemm tifqigħat riċenti f'diversi Stati Membri ta' mard tal-annimali infettiv bħad-deni Afrikan tal-ħnieżer, influwenza tat-tjur u mard tal-annimali ruminanti u bovini żgħar; billi t-trasport tal-annimali ħajjin jista' jżid ir-riskju tat-tixrid ta' dak il-mard;

X.  billi t-trasport tal-laħam u prodotti oħra derivati mill-annimali, kif ukoll tas-semen u tal-embrijuni, huwa teknikament u amministrattivament eħfef u kultant finanzjarjament aktar ta' benefiċċju għall-bdiewa tal-bhejjem mit-trasport tal-annimali ħajjin għall-fini tal-qtil jew it-tgħammir; billi l-Federazzjoni tal-Veterinarji tal-Ewropa (FVE) u l-OIE jenfasizzaw li l-annimali għandhom jitrabbew qrib kemm jista' jkun tal-postijiet fejn twieldu u għandhom jinqatlu qrib kemm jista' jkun tal-punt ta' produzzjoni; billi d-disponibbilta ta' faċilitajiet tal-qtil, inklużi faċilitajiet mobbli, f'siti tat-trobbija jew qrib tagħhom, tista' tgħin biex jiġi ġġenerat l-għajxien f'żoni rurali;

Y.  billi l-qtil tal-annimali qrib kemm jista' jkun ta' fejn tnisslu jkun l-aħjar mod biex jiġi żgurat il-benessri tagħhom;

Z.  billi hemm tixrid mhux uniformi ta' biċċeriji fl-Istati Membri kollha,

AA.  billi għal xi Stati Membri u katini tal-provvista fl-Unjoni, it-trasport ħaj tal-annimali, għal aktar produzzjoni jew qtil, huwa importanti biex tiġi żgurata l-kompetizzjoni fis-suq;

Rakkomandazzjonijiet

Implimentazzjoni u infurzar

1.  Jinnota li kull sena jiġu ttrasportati miljuni ta' annimali ħajjin għall-qatla jew għat-tgħammir fl-UE u mill-UE lejn pajjiżi terzi; jinnota li, fejn huwa implimentat u infurzat kif suppost, ir-Regolament (KE) Nru 1/2005 għandu impatt pożittiv fuq il-benessri tal-annimali waqt it-trasport; jilqa' l-linji gwida tal-Kummissjoni dwar is-suġġett, iżda jiddispjaċih li, skont ir-Rapport Speċjali tal-Qorti Ewropea tal-Awdituri Nru 31/2018, dawn il-linji gwida u xi azzjonijiet ippjanati mill-Kummissjoni ġew posposti b'massimu ta' ħames snin; jinnota li problemi kbar bit-trasport għadhom jippersistu u li l-infurzar tar-Regolament se jidher li huwa t-tħassib ewlieni ta' dawk involuti fl-implimentazzjoni tiegħu;

2.  Jenfasizza l-fatt li l-Kumitat għall-Petizzjonijiet jirċievi għadd kbir ħafna ta' petizzjonijiet dwar il-benessri tal-annimali waqt it-trasport, li spiss jiddenunzjaw ksur sistematiku, kontinwu u serju tar-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 1/2005 kemm mill-Istati Membri kif ukoll mit-trasportaturi;

3.  Jenfasizza l-punt li t-tbatija tal-annimali waqt it-trasport qed tikkawża tħassib soċjali konsiderevoli; jinnota li fil-21 ta' Settembru 2017, il-Kummissjoni rċeviet 'il fuq minn miljun firma b'appoġġ għall-kampanja #StopTheTrucks, li permezz tagħha ċ-ċittadini tal-UE qed jitolbu li jintemm it-trasport fuq distanzi twal;

4.  Jiddispjaċih għall-fatt li l-livell ta' progress fl-implimentazzjoni tar-Regolament (KE) Nru 1/2005 mill-Istati Membri ma kienx biżżejjed biex jissodisfa l-għan ewlieni tar-Regolament, li huwa li jtejjeb il-benessri tal-annimali matul it-trasport, b'mod partikolari fir-rigward tal-verifika tar-reġistri tal-vjaġġ u l-applikazzjoni ta' pieni; jistieden lill-Istati Membri jtejbu sostanzjalment il-konformità mar-Regolament; jistieden lill-Kummissjoni biex tiggarantixxi infurzar effiċjenti u uniformi tal-leġiżlazzjoni tal-UE eżistenti dwar it-trasport tal-annimali fl-Istati Membri kollha; iħeġġeġ lill-Kummissjoni biex tieħu passi legali kontra dawk l-Istati Membri li ma japplikawx ir-Regolament kif suppost u timponi sanzjonijiet fuqhom;

5.  Jenfasizza li l-implimentazzjoni parzjali mhijiex biżżejjed biex jinkiseb l-għan ġenerali tar-Regolament li jiġu evitati l-korriment jew it-tbatija bla bżonn tal-annimali jew il-mewt tagħhom waqt it-trasport, u li għandhom għalhekk isiru aktar sforzi biex jiġu prevenuti inċidenti serji li jkollhom impatt sinifikanti fuq il-benessri tal-annimali u biex jitressqu quddiem il-ġustizzja dawk responsabbli għalihom;

6.  Jiddispjaċih li għad iridu jiġu solvuti għadd ta' kwistjonijiet relatati mar-Regolament (KE) Nru 1/2005, inkluż: affollament eċċessiv; spazju għoli insuffiċjenti; nuqqas li jkunu pprovduti l-waqfiet ta' mistrieħ u l-ikel u x-xorb meħtieġa; ventilazzjoni u tagħmir li jagħti l-ilma inadegwati; trasport fi sħana estrema; trasport ta' annimali mhux f'kundizzjoni fiżika tajba; trasport ta' għoġġiela mhux miftuma; il-ħtieġa li jkun aċċertat l-istat ta' tqala ta' annimali ħajjin; kemm qed ikunu kkontrollati r-reġistri tal-vjaġġ; ir-relazzjoni bejn ksur/infurzar/pieni; l-impatt "imħallat" tat-taħriġ, l-edukazzjoni u ċ-ċertifikazzjoni; u friex insuffiċjenti, kif identifikati wkoll fir-Rapport Speċjali tal-Qorti Ewropea tal-Awdituri Nru 31/2018 u minn organizzazzjonijiet mhux governattivi (NGOs) f'ilmenti ppreżentati lill-Kummissjoni; jitlob titjib fl-oqsma msemmija hawn fuq;

7.  Jistieden lill-Istati Membri kollha jiżguraw li l-vjaġġi jiġu ppjanati u mwettqa, mill-punt tat-tluq sad-destinazzjoni, f'konformità mar-rekwiżiti tal-UE dwar il-benessri tal-annimali, filwaqt li jitqiesu l-mezzi differenti tat-trasport u l-firxa ta' kundizzjonijiet ġeografiċi madwar l-UE u l-pajjiżi terzi;

8.  Jisħaq fuq il-fatt li l-ksur sistematiku tar-Regolament f'ċerti oqsma u f'xi Stati Membri jwassal għal kompetizzjoni inġusta li tirriżulta f'kundizzjonijiet mhux ekwi bejn operaturi fi Stati Membri differenti, li min-naħa tagħha tista' twassal għal "ġirja lejn l-iktar livell baxx" rigward l-istandards tal-benessri tal-annimali waqt it-trasport; jistieden lill-Kummissjoni, minħabba li l-livelli ta' sanzjonijiet jistgħu jkunu għaxar darbiet ogħla f'xi Stati Membri milli f'oħrajn, sabiex jiżguraw sistema ta' sanzjonijiet armonizzata tal-UE, sabiex ikun żgurat li l-pieni jkunu effettivi, proporzjonati u dissważivi, filwaqt illi jitqies il-ksur ripetut; jistieden lill-Kummissjoni biex tiżviluppa pjan direzzjonali biex tallinja s-sanzjonijiet fl-Istati Membri kollha;

9.  Jiddispjaċih li l-Kummissjoni injorat ir-riżoluzzjoni tal-Parlament tat-12 ta' Diċembru 2012, u jenfasizza li infurzar b'saħħtu u armonizzat b'pieni effettivi, proporzjonati u dissważivi b'mod konformi mal-Artikolu 25 tar-Regolament huwa kruċjali għat-titjib tal-benessri tal-annimali waqt it-trasport u li l-Istati Membri ma jistgħux jillimitaw lilhom infushom sempliċement għall-ħruġ ta' rakkomandazzjonijiet u istruzzjonijiet; jistieden lill-Kummissjoni taġixxi fuq is-sejħa f'dik ir-riżoluzzjoni biex tivverifika r-Regolament għal inkompatibilitajiet mar-rekwiżiti legali fi Stati Membri individwali;

10.  Iqis li ksur ripetut, meta jseħħ f'ċirkostanzi li t-trasportur kellu kontroll fuqhom, għandu jwassal għal prosekuzzjoni; jistieden lill-Istati Membri jressqu quddiem il-ġustizzja każijiet ta' ksur tar-Regolament, b'mod speċjali għal ksur ripetut; iqis li pieni effettivi, proporzjonati u dissważivi għandhom jinkludu l-konfiska ta' vetturi u t-taħriġ mill-ġdid obbligatorju ta' dawk responsabbli għall-benessri u t-trasport tal-annimali, u jemmen li dan għandu jkun armonizzat permezz tal-Unjoni; iqis li l-pieni għandhom jirriflettu l-ħsara, il-kamp ta' applikazzjoni, it-tul ta' żmien u r-rikorrenza ta' ksur;

11.  Jistieden lill-Istati Membri jagħmlu użu aktar effettiv tas-setgħat ta' infurzar b'saħħithom mogħtija lilhom permezz tar-Regolament, inkluż l-obbligu li jeħtieġu lit-trasportaturi li jistabbilixxu sistemi biex jipprevjenu r-rikorrenza ta' ksur u biex jissospendu jew jirtiraw awtorizzazzjoni ta' trasportatur; jistieden lill-Istati Membri jieħdu biżżejjed azzjonijiet korrettivi u jintroduċu sanzjonijiet sabiex jevitaw it-tbatija tal-annimali u jiskoraġġixxu nuqqas ta' konformità kontinwa min-naħa tal-operaturi; jistieden lill-Istati Membri u lill-Kummmissjoni jimmiraw għal nuqqas ta' konformità żero fl-implimentazzjoni u l-infurzar tar-Regolament;

12.  Jistieden lill-Kummissjoni tfassal, wara li tikkonsulta mal-Punti ta' Kuntatt Nazzjonali, lista tal-operaturi li jkunu wettqu ksur ripetut u serju tar-Regolament, abbażi tar-rapporti ta' spezzjoni u ta' implimentazzjoni; jistieden lill-Kummissjoni tippubblika aġġornamenti frekwenti ta' din il-lista, u wkoll biex tippromwovi eżempji tal-aħjar prattika, kemm fit-trasport kif ukoll fil-governanza;

13.  Jenfasizza li n-nuqqas ta' konformità mar-Regolament mill-Istati Membri jhedded l-għan tiegħu li jiġu prevenuti l-okkorrenza u t-tixrid ta' mard tal-annimali infettiv, billi t-trasport huwa wieħed mill-kawżi tat-tixrid rapidu ta' dan il-mard, inkluż dak li jista' jiġi trażmess lill-bniedem; jinnota li ħafna drabi l-vetturi ma jikkonformawx mar-rekwiżiti tal-Artikolu 12 tad-Direttiva tal-Kunsill 64/432/KEE emendata tas-26 ta’ Ġunju 1964 dwar problemi ta’ saħħa tal-annimali li jaffettwaw il-kummerċ intra-Komunitarju ta’ annimali bovini u majjali(9); iqis, b'mod partikolari, li l-ħżin mhux adegwet tal-iskart joħloq riskji għat-tixrid ta' reżistenza antimikrobika u mard; jistieden lill-Kummissjoni tiżviluppa proċeduri armonizzati biex tagħti approvazzjoni lil bastimenti u trakkijiet u tieħu azzjoni biex tipprevjeni t-tixrid ta' mard tal-annimali infettiv permezz tat-trasport, kemm fl-UE kif ukoll minn pajjiżi terzi, billi tippromwovi miżuri ta' bijosigurtà u aktar benessri tal-annimali;

14.  Jappella għal aktar kooperazzjoni bejn l-awtoritajiet kompetenti biex jissaħħaħ l-infurzar bl-użu ta' teknoloġija biex jinħoloq ċirku ta' feedback f'ħin reali bejn l-Istat Membru fil-punt tat-tluq u l-Istat Membru fil-punt tal-wasla u kwalunkwe pajjiż ta' tranżitu; jistieden lill-Kummissjoni tiżviluppa sistemi ta' ġeolokalizzazzjoni biex ikunu jistgħu jiġu traċċati l-post fejn jinsabu l-annimali u t-tul ta' żmien tal-vjaġġi fil-vetturi tat-trasport, kif ukoll kwalunkwe nuqqas ta' konformità mal-iskedi tat-trasport; huwa tal-fehma li fejn l-annimali li jibdew fi stat tajjeb ta' kundizzjoni fiżika jaslu f'kundizzjoni fiżika mhux tajba, dan għandu jirriżulta f'investigazzjoni sħiħa, u fil-każ ta' rikorrenza, il-partijiet responsabbli fil-katina tat-trasport iridu jiġu penalizzati immedjatament b'mod konformi mal-liġi, u s-sid jew il-bidwi jrid jiġi intitolat għal kumpens skont il-liġi nazzjonali għal kwalunkwe telf ta' introjtu li jirriżulta. huwa tal-fehma wkoll li l-awtoritajiet kompetenti għandhom jippenalizzaw b'mod sever lill-organizzatur u lill-uffiċjal ċertifikanti ta' kwalunkwe reġistru tal-vjaġġ maħluq fl-Istat Membru tat-tluq fil-każ li r-reġistru jkun imtela b'mod falz jew qarrieqi;

15.  Iqis li l-infurzar huwa partikolarment diffiċli meta vjaġġ jgħaddi minn diversi Stati Membri u meta d-diversi kompiti tal-infurzar (l-approvazzjoni tar-reġistru tal-vjaġġ, l-awtorizzazzjoni tat-trasportatur, iċ-ċertifikazzjoni tal-kompetenza u tal-approvazzjoni tal-vettura, eċċ) jitwettqu minn diversi Stati Membri differenti; jistieden lill-Istati Membri li jsibu każijiet ta' ksur biex jinnotifikaw lill-Istati Membri l-oħra kollha involuti, kif meħtieġ mill-Artikolu 26 tar-Regolament, sabiex tiġi prevenuta rikorrenza tal-ksur u tkun permessa valutazzjoni tar-riskju ottimizzata;

16.  Jitlob lill-Kummissjoni tippreżenta rapporti regolari lill-Parlament dwar l-implimentazzjoni u l-infurzar tar-Regolament, inkluż it-tqassim tal-ksur skont l-Istat Membru, skont l-ispeċijiet u skont it-tip ta' ksur, fir-rigward tal-volum tat-trasport ta' annimali ħajjin kull Stat Membru;

17.  Jilqa' l-każijiet fejn il-gvernijiet, ix-xjentisti, in-negozji, ir-rappreżentanti tal-industrija u l-awtoritajiet kompetenti nazzjonali ħadmu flimkien biex jiddefinixxu l-aħjar prattiki sabiex jiżguraw il-konformità mar-rekwiżiti tal-leġiżlazzjoni, kif inhu l-każ fost l-oħrajn bis-sit web tal-Gwidi dwar it-Trasport tal-Annimali; jistieden lill-Kummissjoni xxerred u tippromwovi l-aħjar prattiki għall-Istati Membri fir-rigward tat-trasport tal-bhejjem, u tappoġġja l-pjattaforma tal-benessri tal-annimali tal-UE, filwaqt li tippromwovi djalogu msaħħaħ u l-iskambju ta' prattiki tajba bejn l-atturi kollha; jistieden lill-Kummissjoni tiżviluppa strateġija ġdida għall-benessri tal-annimali għall-perjodu 2020-2024 u biex tappoġġja l-innovazzjoni fit-trasport tal-annimali;

18.  Jistieden lill-Kummissjoni tkompli tikkoopera mal-OIE, l-EFSA u l-Istati Membri sabiex tappoġġja l-implimentazzjoni u l-infurzar xieraq tar-Regolament (KE) Nru 1/2005, bil-għan li tippromwovi djalogu msaħħaħ dwar kwistjonijiet relatati mal-benessri tal-annimali waqt it-trasport, b'fokus partikolari fuq:

   l-applikazzjoni aħjar tar-regoli tal-UE dwar il-benessri tal-annimali waqt it-trasport, permezz ta' skambji tal-informazzjoni u tal-aħjar prattiki u l-involviment dirett tal-partijiet interessati;
   l-għoti ta' appoġġ lill-attivitajiet ta' taħriġ immirati lejn is-sewwieqa u l-kumpaniji tat-trasport;
   it-tixrid aħjar tal-Gwidi u l-Iskedi Informattivi dwar it-Trasport tal-Annimali, tradotti għal-lingwi kollha tal-UE;
   l-iżvilupp ta' u l-azzjoni fuq impenji volontarji min-naħa tan-negozji biex ikomplu jtejbu l-benessri tal-annimali waqt it-trasport;
   żieda fl-iskambji ta' informazzjoni u aktar użu tal-aħjar prattiki fost l-awtoritajiet nazzjonali sabiex jitnaqqas l-għadd ta' każijiet ta' ksur ikkawżat mill-kumpaniji tat-trasport u mis-sewwieqa;

19.  Jistieden lill-Kummissjoni tivvaluta l-kompatibilità tar-Regolament mar-Regolament (KE) Nru 561/2006 dwar l-armonizzazzjoni ta' ċerta leġiżlazzjoni soċjali li għandha x'taqsam mat-trasport bit-triq(10), fir-rigward tal-ħin ta' sewqan u l-perjodi ta' mistrieħ tas-sewwieqa;

20.  Jenfasizza l-importanza li ssir distinzjoni bejn ir-responsabbiltà tal-impriżi tat-trasport tal-annimali u dik tal-bdiewa, peress li huma l-impriżi, u mhux il-bdiewa, li għandhom jinżammu responsabbli għall-problemi li jinqalgħu mit-trasport tal-annimali; ifakkar li l-bdiewa huma l-aktar interessati fil-benessri tal-annimali, għal raġunijiet emozzjonali u affettivi, iżda wkoll għal raġunijiet ekonomiċi;

21.  Ifakkar li l-Kummissjoni, fir-rwol tagħha bħala l-gwardjan tat-Trattati, hija responsabbli biex timmonitorja jekk il-liġijiet tal-UE humiex qed jiġu applikati kif suppost; jistieden lill-Ombudsman Ewropew biex tinvestiga jekk il-Kummissjoni naqsitx b'mod konsistenti milli tiżgura l-konformità mar-Regolament attwali u jekk tistax, għaldaqstant, tinżamm responsabbli għal amministrazzjoni ħażina;

22.  Jiddispjaċih li l-Konferenza tal-Presidenti ħadet id-deċiżjoni li ma tipproponix it-twaqqif ta' kumitat parlamentari ta' inkjesta dwar il-benessri tal-annimali waqt it-trasport fl-UE u barra l-UE, minkejja l-appoġġ ta' għadd kbir ta' MEPs minn gruppi politiċi differenti; jirrakkomanda, għalhekk, li l-Parlament iwaqqaf kumitat ta' inkjesta dwar il-benessri tal-annimali waqt it-trasport fl-UE u barra l-UE mill-bidu tal-leġiżlatura li jmiss sabiex kwalunkwe allegazzjoni ta' kontravvenzjonijiet u amministrazzjoni ħażina fl-applikazzjoni tar-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 1/2005 dwar il-protezzjoni tal-annimali waqt it-trasport tiġi investigata u segwita kif suppost;

Ġbir ta' data, spezzjonijiet u monitoraġġ

23.  Jiddispjaċiha għad-diffikultà biex titwettaq analiżi koerenti tal-implimentazzjoni tar-Regolament li teżisti minħabba approċċi differenti għall-ġbir tad-data bejn l-Istati Membri; jistieden lill-Kummissjoni tistabbilixxi standards minimi komuni għat-traċċar tas-sistemi fir-rigward tal-vjaġġi kollha sabiex jippermettu aktar ġbir tad-data armonizzata u valutazzjoni tal-parametri mmonitorjati; jistieden lill-Istati Membri jżidu l-isforzi tagħhom biex jipprovdu lill-Kummissjoni b'data armonizzata, komprensiva u kompleta dwar l-ispezzjonijiet tat-trasport u l-livelli ta' ksur; jistieden lill-Istati Membri jwettqu aktar kontrolli għall-għarrieda u jiżviluppaw u japplikaw strateġija bbażata fuq ir-riskju sabiex jimmiraw l-attivitajiet tal-ispezzjoni tagħhom fuq forom ta' trasport b'riskju għoli sabiex jimmassimizzaw l-effiċjenza tar-riżorsi ta' spezzjoni limitati;

24.  Jinnota li l-Kummissjoni, skont ir-Rapport Speċjali tal-2018 tal-Qorti tal-Awdituri dwar il-benessri tal-annimali fl-UE, irrikonoxxiet li d-data rrappurtata mill-Istati Membri mhijiex kompluta, konsistenti, affidabbli jew dettaljata biżżejjed biex tippermetti li jsiru konklużjonijiet dwar il-konformità fil-livell tal-UE;

25.  Jenfasizza li l-ispezzjonijiet jeħtieġ li jsiru b'mod uniformi fl-Unjoni kollha u fuq proporzjon adegwat tal-annimali ttrasportati kull sena f'kull Stat Membru, sabiex ikun garantit u jinżamm il-funzjonament tajjeb tas-suq intern u jiġu evitati distorsjonijiet tal-kompetizzjoni fi ħdan l-UE; jitlob, barra minn hekk, lill-Kummissjoni żżid in-numru ta' spezzjonijiet għall-għarrieda fuq il-post mill-Uffiċċju Alimentari u Veterinarju (FVO) iffukati fuq il-benessri tal-annimali u t-trasport tal-annimali; huwa tal-opinjoni li metodi differenti ta' ġbir ta' data u mekkaniżmi ta' kontroll jagħmluha difiċli biex tingħata stampa eżatta tal-konformità fl-Istati Membri individwali; jistieden, għalhekk, lill-Kummissjoni, biex tadotta stuttura iktar armonizzata ta' rraportar u biex twettaq aktar analiżi tad-data ġġenerata mir-rapporti tal-ispezzjonijiet tal-FVO u mir-risposti tal-Istati Membri dwar il-Pjanijiet Nazzjonali Multiannwali ta' Kontroll (MANCPs) tagħhom; jirrikonoxxi li l-verifiki tad-DĠ SANTE jservu bħala sors ta' informazzjoni importanti għall-Kummissjoni biex tivvaluta l-implimentazzjoni tar-Regolament attwali; jistieden lill-Kummissjoni twettaq tal-anqas seba' żjarat għall-għarrieda kull sena, f'konformità mar-rakkomandazzjoni tal-Qorti tal-Awdituri;

26.  Jistieden lill-Kummissjoni tipprovdi gwida lill-Istati Membri dwar kif is-Sistema tal-Kontroll tal-Kummerċ u tal-Esperti Veterinarji (TRACES) tista' tintuża biex tappoġġja t-tħejjija ta' analiżijiet tar-riskju għal spezzjonijiet fir-rigward tat-trasport tal-annimali ħajjin, kif rakkomandat mill-Qorti tal-Awdituri fir-Rapport Speċjali tagħha tal-2018, li tinnota li l-awtoritajiet tal-Istati Membri responsabbli għall-ispezzjonijiet tat-trasport rarament kienu qed jużaw informazzjoni minn TRACES bil-għan li jsiru spezzjonijiet; jappella għal sistema ta' monitoraġġ aktar effikaċi u aktar trasparenti, inkluż l-aċċess pubbliku għall-informazzjoni miġbura permezz ta' TRACES; ikompli jappella għal żieda fin-numru ta' spezzjonijiet fis-sena mill-FVO;

27.  Jistieden lill-Istati Membri jżidu l-kontrolli fil-katina kollha tal-produzzjoni u, b'mod partikolari, biex iwettqu spezzjonijiet effiċjenti u sistematiċi ta' kunsinni ta' annimali qabel it-tagħbija, biex iwaqqfu prattiki li jiksru r-Regolament u li jirrendu agħar il-kundizzjonijiet għat-trasport tal-annimali fuq l-art u bil-baħar, bħal pereżempju jippermettu li vetturi mgħobbija żżejjed jew annimali mhux f'kundizzjoni fiżika tajba jkomplu l-vjaġġi twal tagħhom, jew jippermettu li l-punti ta' kontroll li ma jkollhomx faċilitajiet adegwati għas-serħan, il-provvista tal-għalf u l-ilma għall-annimali ttrasportati jistgħu jibqgħu jintużaw;

28.  Jinsab imħasseb dwar il-livell baxx ta' spezzjonijiet f'xi Stati Membri u l-livell baxx jew żero ta' każijiet ta' ksur irrappurtati; għandu dubji dwar l-eżattezza ta' sistemi ta' spezzjoni u r-rappurtar; jistieden lil dawk l-Istati Membri li attwalment iwettqu ftit spezzjonijiet jew li ma jwettqu l-ebda spezzjoni biex iwettqu għadd suffiċjenti ta' spezzjonijiet, u biex jippreżentaw rapporti ta' spezzjoni komprensivi lill-Kummissjoni;

29.  Jistieden lill-Istati Membri wkoll biex jispezzjonaw it-trasport intra-Ewropew fejn l-annimali jiġu mgħobbija fuq vetturi sabiex jivverifikaw il-konformità mar-rekwiżiti tar-Regolament (KE) Nru 1/2005;

30.  Jaqbel mal-Kummissjoni li hija prattika tajba li l-awtoritajiet kompetenti jispezzjonaw il-kunsinni kollha ddestinati għall-pajjiżi li mhumiex fl-UE fil-fażi tat-tagħbija(11); jemmen li perċentwal ta' kunsinni fl-UE għandhom jiġu spezzjonati wkoll fl-istadju tat-tagħbija bi proporzjon għall-għadd ta' ksur irrappurtat minn spezzjonijiet tal-NGOs u l-FVO; iqis li l-awtoritajiet kompetenti għandhom jivverifikaw fil-fażi tat-tagħbija li r-rekwiżiti tar-Regolament dwar l-ispazju ta' art u l-ispazju għoli qed jiġu rrispettati, li s-sistemi ta' ventilazzjoni u tal-ilma qed joperaw kif suppost, li l-apparat għax-xorb qed jaħdem kif suppost u li huma adegwati għall-ispeċijiet li jkunu qed jinġarru, li ma jitgħabba l-ebda annimal li mhuwiex f'kundizzjoni fiżika tajba, u li qed jinġarru biżżejjed għalf u friex;

31.  Jistieden lill-Istati Membri jiżguraw li hemm għadd suffiċjenti ta' faċilitajiet tax-xorb aċċessibbli, nodfa u li jiffunzjonaw f'konformità mal-ħtiġijiet ta' kull speċi, li t-tank tal-ilma jkun imtela u li hemm kwantità suffiċjenti ta' mifrex frisk;

32.  Jistieden lill-Istati Membri jiżguraw li l-awtoritajiet kompetenti jivverifikaw li r-reġistri tal-vjaġġ jinkludu informazzjoni realistika, u għaldaqstant jikkonformaw mal-Artikolu 14(1) tar-Regolament;

33.  Jistieden lill-Istati Membri jiżguraw li l-vetturi tat-trasport jikkonformaw mar-rekwiżiti dwar l-ispazju minimu stabbiliti fil-Kapitolu VII tal-Anness I għar-Regolament, u li fil-każ ta' temperaturi għoljin l-annimali jkollhom, b'mod korrispondenti, aktar spazju;

34.  Jistieden lill-Istati Membri jiżguraw li l-għoli intern tal-vetturi tat-trasport jissodisfa standards minimi u li m'hemm l-ebda spazju bejn l-art jew il-ħajt tal-vettura u d-diviżjonijiet;

35.  Jirrikonoxxi li sar xi progress fit-trasport tal-annimali fi ħdan l-UE, iżda jinsab imħasseb minħabba n-numru ta' rapporti ta' vetturi mhux xierqa li qed jintużaw għat-trasport ta' annimali ħajjin kemm fuq l-art kif ukoll bil-baħar, u jitlob li jittejbu l-monitoraġġ u s-sanzjonar ta' tali prattiki; jirrikonoxxi li r-rekwiżiti stipulati fl-Artikoli 20 u 21 tar-Regolament dwar it-trasport minn bastimenti li jġorru l-bhejjem sikwit jiġu injorati; jistieden lill-Istati Membri biex ma jawtorizzawx l-użu ta' vetturi u bastimenti li jġorru l-bhejjem li ma jikkonformawx mad-dispożizzjonijiet tar-Regolament, u biex jirtiraw awtorizzazzjonijiet diġà maħruġa fil-każ ta' nuqqas ta' konformità; jistieden lill-Istati Membri jkunu aktar rigorużi fil-proċeduri kemm ta' ċertifikazzjoni kif ukoll ta' approvazzjoni għall-vetturi u fl-għoti taċ-ċertifikati ta' kompetenza lis-sewwieqa;

36.  Jitlob, għalhekk, standards armonizzati u vinkolanti għall-awtorizzazzjoni ta' vetturi u bastimenti bħala mezz ta' trasport għall-bhejjem, li għandhom jinħarġu minn awtorità ċentrali tal-UE; billi dik l-awtorità għandha tkun responsabbli għad-determinazzjoni tal-adegwatezza tal-mezzi tat-trasport għat-trasport tal-annimali f'termini tal-istat tal-vetturi u n-natura tat-tagħmir tagħhom (eż. il-preżenza abbord ta' sistema ta' navigazzjoni bis-satellita xierqa);

37.  Jistieden lill-operaturi jipprovdu t-taħriġ bir-reqqa ta' xufiera u akkompanjaturi f'konformità mal-Anness IV għar-Regolament, sabiex jiġi żgurat it-trattament korrett tal-annimali;

38.  Jirrikonoxxi li xi Stati Membri għandhom vapuri u portijiet li jissodisfaw l-istandards meħtieġa, iżda jenfasizza li madankollu, jipprevalu kundizzjonijiet ħżiena matul it-trasport marittimu, b'mod partikolari fir-rigward tat-tagħbija u t-trasbord; jistieden lill-Istati Membri jkunu aktar rigorużi fil-proċeduri ta' ċertifikazzjoni u ta' approvazzjoni tagħhom għal bastimenti, biex itejbu l-kontrolli ta' qabel it-tagħbija tagħhom fuq bastimenti li jġorru l-bhejjem u l-kundizzjoni fiżika tajba tal-annimali, u biex jispezzjonaw kif suppost l-operazzjonijiet tat-tagħbija f'konformità mar-Regolament; jistieden lill-Istati Membri jipprovdu lill-Kummissjoni bi pjanijiet dettaljati tal-faċilitajiet tal-ispezzjoni tagħhom; jistieden lill-Kummissjoni biex tfassal, taġġorna u tiċċirkola lista ta' portijiet b'faċilitajiet adegwati għall-ispezzjoni tal-annimali; ikompli jistieden lill-awtoritajiet kompetenti biex ma japprovawx reġistri tal-vjaġġ li jippjanaw li jużaw portijiet mingħajr dawn il-faċilitajiet; jistieden lill-Istati Membri jadattaw il-portijiet tagħhom u jiżguraw manutenzjoni xierqa tal-bastimenti tagħhom, sabiex itejbu l-kundizzjonijiet tal-benessri tal-annimali fit-trasport marittimu tal-annimali;

39.  Jistieden lill-Kummissjoni tapprova alternattivi innovattivi għal kontrolli tal-esportazzjoni b'mod konformi mal-Artikolu 133(2) tar-Regolament (UE) 2016/429(12), bħal spezzjonijiet tal-pjattaforma, li jtejbu l-benessri tal-annimali billi għandhom rata tal-irjus aktar baxx u ma jirrikjedux li l-annimali jinħattu, u għaldaqstant iqassru l-ħinijiet ta' stennija;

40.  Jinnota li r-rekwiżit taċ-ċertifikati tas-saħħa tal-annimali għat-trasport fl-Istati Membri kollha joħloq inċentiv negattiv biex jintgħażlu destinazzjonijiet domestiċi milli l-eqreb destinazzjoni possibbli; jistieden lill-Kummissjoni tuża s-setgħat tagħha skont l-Artikolu 144(1) tar-Regolament (UE) 2016/429 biex tadotta att delegat li jipprovdi deroga għal movimenti li joħolqu riskju baxx għat-tixrid tal-mard;

Ħinijiet tal-ivvjaġġar

41.  Jinsisti li l-ħin tal-ivvjaġġar għall-annimali kollha li qed jiġu ttrasportati għandu jkun twil kemm ikun meħtieġ biss, filwaqt li jitqiesu d-differenzi ġeografiċi fil-livell tal-Istat Membru u f'konformità mal-premessa 5 tar-Regolament, li jiddikjara li "għal raġunijiet ta' benesseri tal-annimal it-trasport ta' l-annimali fit-tul ... għandu jkun limitat kemm jista' jkun" u l-premessa 18 tiegħu, li jiddikjara li "vjaġġi twal jista' jkollhom effetti ta' detriment maġġuri għall-benesseri tal-annimali minn dawk qosra";

42.  Jinsisti li l-ħin tat-trasport għall-annimali, inkluż il-ħin għat-tagħbija u għall-ħatt, irid iqis parir veterinarju speċifiku għall-ispeċi, irrispettivament minn jekk huwiex involut it-trasport fuq l-art, bil-baħar jew bl-ajru;

43.  Jiddispjaċih dwar il-ksur tar-Regolament li jikkonċerna n-nuqqas ta' applikazzjoni jew in-nuqqas ta' applikazzjoni xierqa tar-regoli speċifiċi dwar annimali mhux miftuma, bħal għoġġiela, ħrief, gidien, moħor u qżieqeż, li għadhom fuq dieta ta' ħalib, u jitlob l-introduzzjoni ta' miżuri aktar dettaljati li jiżguraw li l-benessri tal-annimali jkun protett għalkollox waqt it-trasport;

44.  Jistieden lill-Istati Membri jiżguraw li l-annimali mhux miftuma jinħattu għal tal-anqas siegħa sabiex ikunu jistgħu jiġu pprovduti b'elettroliti jew sostituti tal-ħalib u li ma jiġux ittrasportati għal aktar minn tmien sigħat;

45.  Jistieden lill-Kummissjoni tipprovdi definizzjoni ta' annimal mhux miftum għal kull speċi, u tillimita l-vjaġġi tal-annimali mhux miftuma kemm għal distanza massima ta' 50 km kif ukoll għal tul massimu ta' 1.5 siegħa, minħabba d-diffikultà li jiġi żgurat il-benesseri tagħhom waqt it-trasport;

46.  Jindika li d-dokumenti tal-ippjanar tat-trasport ħafna drabi jispeċifikaw biss ismijiet ta' postijiet u jonqsu milli jipprovdu indirizzi preċiżi ta' punti ta' kontroll, ta' provvista u ta' assemblaġġ, li jagħmel il-kontrolli ferm aktar diffiċli;

47.  Jitlob, filwaqt li titqies r-riżoluzzjoni tal-Parlament tat-12 ta' Diċembru 2012, li l-ħinijiet tal-ivvjaġġar tal-annimali jkunu kemm jista' jkun qosra u b'mod partikolari li jiġu evitati ħinijiet tal-ivvjaġġar twal u twal ħafna kif ukoll vjaġġi barra mill-fruntieri tal-UE, billi jintużaw strateġiji alternattivi, bħall-iżgurar ta' faċilitajiet għall-qtil lokali u mobbli li jkunu ekonomikament vijabbli u distribwiti b'mod ġust u li jkunu jinsabu qrib azjendi agrikoli tal-bhejjem, jippromwovu ċirkwiti ta' distribuzzjoni qosra u bejgħ dirett, jissostitwixxu meta possibbli, it-trasport ta' annimali għat-trobbija billi jużaw is-semen jew l-embrijuni, u jittrasportaw karkassi u prodotti tal-laħam, kif ukoll permezz ta' inizjattivi regolatorji jew mhux regolatorju fl-Istati Membri biex jiffaċilitaw il-qtil fl-azjenda agrikola; jistieden lill-Kummissjoni tiddefinixxi b'mod ċar ħinijiet tal-ivvjaġġar aktar baxxi speċifiċi kif xieraq, għat-trasport tad-diversi speċijiet tal-annimali ħajjin kollha, u anke għat-trasport ta' annimali mhux miftuma;

48.  Jinnota li varjetà ta' rekwiżiti, kif ukoll kundizzjonijiet tas-suq u deċiżjonijiet politiċi li qed jinbidlu, waslu biex biċċeriji żgħar isiru ekonomikament mhux vijabbli, u dan irriżulta fi tnaqqis globali fin-numri tagħhom; iħeġġeġ lill-Kummissjoni u lill-awtoritajiet lokali fl-Istati Membri biex jappoġġjaw u jippromwovu, fejn meħtieġ, l-opzjonijiet ta' qtil fl-azjenda agrikola, qtil lokali jew mobbli ekonomikament vijabbli, u faċilitajiet tal-ipproċessar tal-laħam fl-Istati Membri, sabiex l-annimali jinqatlu qrib kemm jista' jkun għall-post tat-trobbija tagħhom, li huwa wkoll fl-interess taż-żamma tal-impjieg f'oqsma rurali; jistieden lill-Kunsill u lill-Kummissjoni biex jiżviluppaw strateġija biex isir progress lejn mudell aktar reġjonali ta' produzzjoni tal-bhejjem li fih l-annimali jitwieldu, jissemmnu u jinqatlu fl-istess reġjun, kull fejn ikun prattikabbli, filwaqt li jitqiesu d-differenzi ġeografiċi, minflok li jiġu ttrasportati għal distanzi twal ħafna;

49.  Iħeġġeġ lill-Kummissjoni teżamina kif il-bdiewa, il-biċċeriji u l-industrija tal-ipproċessar tal-laħam jistgħu jiġu inċentivati biex ibiċċru l-annimali tagħhom fl-eqreb faċilità sabiex jiġu evitati ħinijiet twal ta' trasport tal-annimali u jitnaqqsu l-emissjonijiet; jistieden lill-Kummissjoni sabiex tiffaċilita soluzzjonijiet innovattivi f'dan ir-rigward, bħal qtil mobbli, filwaqt li jkunu żgurati standards ta' benessri tal-annimali għoljin;

50.  Iqis li, f'ċerti każijiet, tnaqqis fil-ħinijiet tal-ivvjaġġar permessi, kif attwalment stabbiliti fil-Kapitolu V tal-Anness 1 għar-Regolament, ma jkunx vijabbli, u li għalhekk għandhom jinstabu soluzzjonijiet għal każijiet fejn ċirkostanzi ġeografiċi u iżolament rurali jirrikjedu t-trasport tal-annimali ħajjin fuq l-art u/jew bil-baħar għal aktar produzzoni jew qtil;

51.  Jistieden lill-Istati Membri jippermettu l-qtil b'emerġenza direttament fuq l-azjendi agrikoli tal-bhejjem u tat-tismin, fejn xieraq, f'każ li annimal jinstab li ma jkunx f'kundizzjoni fiżika tajba biex jiġi ttrasportat jew fejn miżuri tal-ewwel għajnuna juru li ma jkunux effettivi, sabiex tiġi evitata t-tbatija mhux neċessarja tal-annimali;

52.  Jinnota li l-valur soċjetali u ekonomiku ta' annimal jista' jkollu impatt fuq l-istandard tat-trasport tiegħu; jenfasizza li l-istandards tat-trasport għat-tgħammir tal-annimali fl-industrija tal-ekwini huma ta' kwalità għolja;

53.  Jistieden lill-Kummissjoni tiżviluppa strateġija biex jiġi żgurat li t-trasport ta' annimali ħajjin jinbidel għal kummerċ prinċipalment ta' laħam u karkassi u ta' prodotti ġerminali, minħabba l-impatti li jkollu t-trasport tal-annimali ħajjin fuq l-ambjent, il-benessri tal-annimali u s-saħħa; iqis li kwalunkwe strateġija bħal din trid tindirizza l-fatturi ekonomiċi li jinfluwenzaw id-deċiżjoni li jiġu ttrasportati annimali ħajjin; jistieden lill-Kummissjoni tinkludi t-trasport lejn pajjiżi terzi f'din l-istrateġija;

54.  Jistieden lill-Istati Membri jagħmlu programmi għall-qtil reliġjuż ta' annimali disponibbli f'biċċeriji, minħabba li proporzjon kbir ta' esportazzjonijiet ta' annimali ħajjin huma lejn swieq tal-Lvant Nofsani;

55.  Jirrikonoxxi d-distorsjoni kurrenti tas-suq ikkawżata minn tariffi differenti applikati għall-annimali ħajjin u għal-laħam, li tinċentiva b'mod qawwi l-kummerċ tal-annimali ħajjin; iħeġġeġ lill-Kummissjoni biex, flimkien mas-sħab kummerċjali tagħha, teżamina mill-ġdid din id-distorsjoni bl-għan li tnaqqas il-kummerċ tal-annimali ħajjin u, fejn meħtieġ, tissostitwixxi dan il-bejgħ bil-laħam;

56.  Ifakkar li, skont ir-Regolament attwali, waqfa ta' mistrieħ f'post ta' kontroll approvat hija diġà obbligatorja wara l-perjodu massimu ta' trasport ta' ekwidi domestiċi u annimali domestiċi tal-ispeċi bovina, ovina, kaprina u suwina, fejn il-ħin tat-trasport jaqbeż it-tmien sigħat;

Il-benessri tal-annimali

57.  Jistieden lill-awtoritajiet kompetenti tal-Istati Membri biex jiżguraw li l-veterinarji uffiċjali huma preżenti fil-punti ta' ħruġ mill-Unjoni, u li jingħataw il-kompitu li jivverifikaw li l-annimali jinsabu f'kundizzjoni fiżika tajba biex ikomplu l-vjaġġ tagħhom u li l-vetturi u/jew il-bastimenti jissodisfaw ir-rekwiżiti tar-Regolament; jinnota b'mod partikolari li l-Artikolu 21 tar-Regolament jispeċifika li l-veterinarji għandhom jikkontrollaw il-vetturi qabel ma jitilqu l-UE, biex jiżguraw li dawn ma jkunux affollati żżejjed, jipprovdu spazju għoli biżżejjed, jipprovdu friex u jkunu qed iġorru għalf u ilma biżżejjed, u li l-apparat ta' ventilazzjoni u tal-ilma jkun qed jaħdem kif suppost;

58.  Jinkoraġġixxi l-użu ta' pjanijiet ta' kontinġenza għall-vjaġġi kollha, pereżempju, trakkijiet ta' sostituzzjoni u ċentri ta' kontinġenza, sabiex it-trasportatur ikun jista' jirrispondi b'mod effettiv għall-emerġenzi u jnaqqas l-impatt ta' dewmien jew aċċident fuq l-annimali ttrasportati għat-trobbija jew għall-qatla, billi dan diġà huwa mitlub mit-trasportaturi fuq vjaġġi twal skont ir-Regolament;

59.  Jinsisti li l-leġiżlazzjoni dwar il-benessri tal-annimali għandha tkun ibbażata fuq ix-xjenza u l-aħħar teknoloġija; jiddeplora l-fatt li, minkejja rakkomandazzjonijiet ċari mill-EFSA u t-talba tal-Parlament fir-riżoluzzjoni tiegħu tal-2012, il-Kummissjoni naqset milli taġġorna r-regoli dwar it-trasport tal-annimali bl-aħħar evidenza xjentifika; jistieden lill-Kummissjoni, għalhekk, taġġorna r-regoli li jindirizzaw il-ħtiġijiet speċifiċi abbażi tal-aħħar għarfien u teknoloġija xjentifiċi, b'mod partikolari fir-rigward ta' fatturi li jinkludu kontroll tal-ventilazzjoni, it-temperatura u l-umdità suffiċjenti permezz tal-arja kondizzjonata fil-vetturi kollha, sistemi tax-xorb xierqa u għalf likwidu, b'mod partikolari għal annimali mhux miftuma, densitajiet imnaqqsa ta' bhejjem u spazju għoli minimu suffiċjenti speċifikat, u biex il-vetturi jkunu adattati għall-ħtiġijiet ta' kull speċi; jenfasizza li l-konklużjoni tal-opinjoni tal-EFSA li huma involuti aspetti oħra fil-benessri tal-annimali lil hinn ferm mit-tul tal-vjaġġ, bħat-tagħbija u l-ħatt b'mod xieraq, kif ukoll il-kundizzjonijiet ta' disinn tal-vettura;

60.  Jesprimi tħassib dwar il-vjaġġi li matulhom l-annimali jingħataw ilma kkontaminat u li mhuwiex tajjeb għall-konsum jew jkunu mċaħħda minn aċċess għall-ilma minħabba l-fatt li t-tagħmir tal-ilma ma jkunx qed jiffunzjona tajjeb jew ikun ippożizzjonat ħażin; jenfasizza l-ħtieġa li jiġi żgurat li l-vetturi użati għat-trasport ta' annimali ħajjin iġorru ilma suffiċjenti matul il-vjaġġi, u li fi kwalunkwe każ, l-ammont ipprovdut għandu jkun xieraq għar-rekwiżiti speċifiċi tal-annimali li jkunu qed jiġu ttrasportati u għan-numru ta' dawk l-annimali;

61.  Jilqa' l-impenn tal-Kummissjoni li tiżviluppa indikaturi tal-benessri bbażati fuq l-annimali li għandhom jippromwovi riżultati ta' benessri aħjar għall-annimali fit-trasport; iqis li għandha tiżviluppa dawn l-indikaturi mingħajr dewmien sabiex ikunu jistgħu jintużaw bħala komplement għar-rekwiżiti leġiżlattivi attwali;

62.  Jistieden lill-Kummissjoni tiżgura li kwalunkwe reviżjoni ġejjiena tal-leġiżlazzjoni dwar il-benessri tal-annimali waqt it-trasport tkun ibbażata fuq indikaturi oġġettivi u xjentifikament sodi, sabiex jiġu evitati deċiżjonijiet arbitrarji b'impatt ekonomiku mhux ġustifikat fuq is-setturi tal-bhejjem;

63.  Jinsisti li, skont id-dritt tal-Unjoni, il-bdiewa huma legalment responsabbli biex jiżguraw li l-annimali tagħhom li qed jiġu ttrasportati ma jkorrux jew ma ssirilhomx ħsara jew ma jgħaddux minn tbatija bla bżonn;

64.  Jenfasizza li l-ksur huwa ħafna drabi dovut għall-inadegwatezza tas-sistemi tal-ventilazzjoni ta' vetturi użati għat-trasport bit-triq ta' annimali ħajjin fuq distanzi twal, u li f'dawn is-sitwazzjonijiet, l-annimali jiġu sfurzati fi spazji żgħar b'temperaturi estremi, ferm lil hinn mill-firxa tat-temperaturi u l-limiti tat-tolleranza stabbiliti fir-Regolament;

65.  Jistieden lill-Kummissjoni tiżgura li jitwettaq l-isturdament, mingħajr eċċezzjoni, qabel il-qtil ritwali reliġjuż fl-Istati Membri kollha;

66.  Jiddispjaċih li l-kompartimenti għall-annimali mhux dejjem ikollhom spazju biżżejjed biex jippermettu ventilazzjoni adegwata fil-vetturi u li l-movimenti naturali għall-annimali jkunu ristretti u ħafna drabi l-annimali jkunu mġiegħla jieħdu pożizzjonijiet mhux naturali għal perjodi twal, bi ksur ċar tar-regoli tekniċi stabbiliti fl-Artikolu 6 tar-Regolament u fil-Kapitolu II, punt 1.2 tal-Anness tiegħu;

67.  Iqis li huwa meħtieġ li jkun magħmul obbligatorju li l-veterinarji jkunu preżenti abbord il-vapuri għat-trasport tal-annimali ħajjin, biex jirrappurtaw u jirreġistraw l-għadd ta' annimali li jmutu waqt il-vjaġġi u jfasslu pjanijiet ta' emerġenza biex jittrattaw kwalunkwe sitwazzjoni fuq il-baħar li jaf ikollha impatt negattiv fuq il-benessri tal-annimali li jkunu qed jiġu ttrasportati;

68.  Jinnota li l-bdiewa, it-trasportaturi u l-awtoritajiet kompetenti fl-Istati Membri jinterpretaw u jinfurzaw ir-Regolament (KE) Nru 1/2005 b'mod differenti, speċjalment rigward il-kundizzjoni fiżika tajba tal-annimali għat-trasport; jistieden lill-Kummissjoni tirrevedi r-Regolament sabiex tispeċifika r-rekwiżiti għat-trasport f'aktar dettall fejn ikun meħtieġ; iħeġġeġ lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri, fil-kuntest ta' kundizzjonijiet ekwi, biex jiżguraw li fil-ġejjieni r-Regolament jiġi infurzat u implimentat b'mod armonizzat u uniformi fl-Unjoni kollha, b'mod partikolari fir-rigward tal-kundizzjoni fiżika tajba tal-annimali li se jiġu ttrasportati;

69.  Jistieden lill-Kummissjoni tiżviluppa definizzjoni ta' ħidma sħiħa ta' dak li jikkostitiwixxi l-kundizzjoni fiżika tajba tal-annimali għat-trasport, u biex tabbozza linji gwida prattiċi għall-valutazzjoni tagħha; jistieden lill-Istati Membri jipprovdu attivitajiet ta' sensibilizzazzjoni u ta' informazzjoni, inklużi korsijiet ta' taħriġ solidi, regolari u obbligatorji, edukazzjoni u ċertifikazzjoni għal xufiera, trasportaturi, kummerċjanti, ċentri ta' assemblaġġ, biċċeriji, veterinarji, aġenti tal-fruntieri u kwalunkwe operatur ieħor involut fit-trasport tal-annimali sabiex jitnaqqsu l-livelli għoljin ta' ksur tal-kundizzjoni fiżika tajba; jistieden lill-operaturi jiżguraw it-taħriġ bir-reqqa ta' xufiera u akkompanjaturi f'konformità mal-Anness IV għar-Regolament;

70.  Jitlob viġilanza stretta biex ikun żgurat li annimali morda, dgħajfa jew ħfief, annimali li qed ireddgħu, annimali nisa ħobbla u annimali nisa li ma jissodisfawx il-ħin tal-ftam neċessarju ma jiġux ittrasportati;

71.  Jenfasizza li, b'mod konformi mar-Regolament (KE) Nru 1/2005, huwa diġà obbligatorju li l-annimali li jiġu ttrasportati għal distanzi twal iridu jingħataw ilma, għalf u mistrieħ, f'intervalli xierqa u kif adegwat għall-ispeċi u l-età tagħhom; iħeġġeġ lill-Kummissjoni twettaq monitoraġġ aktar effikaċi bil-għan li tiżgura l-konformità sħiħa u armonizzata ma' dawn ir-rekwiżiti legali min-naħa tal-Istati Membri kollha;

72.  Jenfasizza l-ħtieġa li l-Istati Membri jiżguraw li t-trasport tal-annimali jkun organizzat kif suppost, filwaqt li jitqiesu l-kundizzjonijiet tat-temp u t-tip ta' trasport;

73.  Jenfasizza li meta l-annimali jkunu meħtieġa li jinħattu għal perjodu ta' mistrieħ ta' 24 siegħa f'pajjiżi terzi, l-organizzatur irid jidentifika post għall-mistrieħ b'faċilitajiet ekwivalenti għal dawk ta' post ta' kontroll tal-UE; jistieden lill-awtoritajiet kompetenti jispezzjonaw dawn il-faċilitajiet b'mod regolari u ma japprovawx reġistri tal-vjaġġ jekk il-post propost għall-mistrieħ ma jkunx ġie kkonfermat li għandu faċilitajiet ekwivalenti għall-UE;

74.  Jistieden lill-Istati Membri jiżguraw li l-ippjanar tat-trasport jinkludi prova ta' riżerva, inkluż għalf, ilma u mifrex frisk, f'post ta' kontroll; jistieden lill-Kummissjoni tiddefinixxi r-rekwiżiti għall-postijiet u l-faċilitajiet tal-postijiet ta' mistrieħ;

75.  Jirrikonoxxi li densitajiet imnaqqsa ta' bhejjem u l-interruzzjoni ta' vjaġġi biex l-annimali jkunu jistgħu jistrieħu jkollhom impatt ekonomiku negattiv fuq l-operaturi tat-trasport li jista' jaffettwa t-trattament kif suppost ta' annimali ttrasportati; jistieden lill-Kummissjoni tinkoraġġixxi inċentivi għat-trattament xieraq tagħhom;

76.  Jistieden lill-Istati Membri jiżguraw titjib fiż-żamma tar-rekords f'azjendi agrikoli dwar perjodi ta' ġestazzjoni;

77.  Jistieden lill-Kummissjoni tifformula, abbażi ta' sejbiet xjentifiċi, linji gwida rigward l-ilma għal annimali ttrasportati f'gaġeġ u kundizzjonijiet għat-trasportazzjoni ta' flieles li jippromwovu livell għoli ta' benessri;

78.  Ifakkar li l-Istati Membri jridu jsibu soluzzjonijiet konformi mal-benessri għall-annimali fit-tmiem ta' ħajjithom u taċ-ċikli tal-produzzjoni tagħhom;

Għajnuna ekonomika

79.  Jappella biex isir użu aktar estensiv tal-miżura tal-iżvilupp rurali "pagamenti għat-trattament xieraq tal-annimali", skont l-Artikolu 33 tar-Regolament (UE) Nru 1305/2013(13), li tipprovdi appoġġ għal standards għoljin ta' benessri tal-annimali li jmur lil hinn mill-istandards obbligatorji applikabbli;

80.  Jappella biex ir-riforma tal-PAK li jmiss iżżomm u ssaħħaħ ir-rabta bejn il-pagamenti tal-PAK u l-kundizzjonijiet imtejba tal-benessri tal-annimali li jirrispettaw bis-sħiħ jew imorru lil hinn mill-istandards stipulati fir-Regolament (KE) Nru 1/2005;

81.  Iħeġġeġ l-appoġġ għal miżuri biex ikun hemm distribuzzjoni bilanċjata ta' biċċeriji fl-Istati Membri li tiżgura li jitqiesu n-numri ta' bhejjem f'reġuni partikolari;

Pajjiżi terzi

82.  Jinsab imħasseb dwar ir-rapporti persistenti rigward problemi tat-trasport u l-benessri tal-annimali f'ċerti pajjiżi terzi; jinnota li l-qtil f'ċerti pajjiżi terzi fejn l-UE tibgħat l-annimali jinvolvi tbatija estrema u prolongata u jikser b'mod regolari l-istandards internazzjonali dwar il-benessri waqt il-qtil kif stabbilit mill-OIE; filwaqt li jirrikonoxxi li d-domanda fil-pajjiżi terzi hija ħafna drabi għal annimali ħajjin, jistieden lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri jippromwovu bidla, meta possibbli, lejn it-trasport tal-laħam jew il-karkassi, minflok annimali ħajjin, lejn pajjiżi terzi, kif ukoll it-trasport tas-semen jew tal-embrijuni minflok annimali għat-tgħammir;

83.  Jikkritika bil-qawwa l-istatistika pprovduta mill-Kummissjoni dwar il-konformità mar-Regolament f'dak li jikkonċerna l-vjaġġi li jsiru biex jiġu trasportati l-annimali ħajjin lejn pajjiżi mhux fl-UE, u jenfasizza li din tfasslet mingħajr ebda verifika sistematika fuq il-vetturi tat-trasport tal-annimali.

84.  Jitlob li l-Kummissjoni, fin-negozjati kummerċjali bilaterali tagħha ma' pajjiżi terzi, tesiġi l-konformità mar-regoli tal-Unjoni Ewropea għall-benessri tal-annimali u tiddefendi l-internazzjonalizzazzjoni, fil-qafas tal-Organizzazzjoni Dinjija tal-Kummerċ, tad-dispożizzjonijiet tal-Unjoni dwar dan is-suġġett;

85.  Jiddispjaċih għall-fatt li l-istandards li jintużaw minn ċerti pajjiżi terzi mhumiex għoljin daqs dawk fl-UE; jistieden lill-Kummissjoni ssaħħaħ ir-rekwiżiti eżistenti fir-rigward tas-sħab kummerċjali tal-Unjoni, speċjalment fir-rigward tal-kummerċ u t-trasport tal-annimali, sabiex ikunu tal-anqas stretti daqs standards tal-UE; jistieden lill-Istati Membri li qed jesportaw lejn pajjiżi terzi biex jaħdmu ma' awtoritajiet lokali biex itejbu l-istandards tal-benessri tal-annimali;

86.  Jappella għal konformità konsistenti u sħiħa mas-sentenza tal-2015 tal-Qorti tal-Ġustizzja tal-Unjoni Ewropea fil-Kawża C-424/13, li fiha l-Qorti stabbiliet li, għal trasport tal-annimali li jinvolvi vjaġġ twil, li jibda fit-territorju tal-UE u mbagħad ikompli barra minnu, sabiex it-trasportatur ikun awtorizzat li jibda l-vjaġġ, jeħtieġlu jkun obbligat jippreżenta reġistru tal-vjaġġ li jkun realistiku f'termini ta' konformità, b'attenzjoni partikolari għat-tbassir tat-temp; jistieden lill-awtoritajiet kompetenti ma japprovawx ir-reġistri tal-vjaġġ fejn, f'konformità mad-deċiżjoni tal-Qorti, l-annimali jridu jinħattu għal waqfa ta' mistrieħ ta' 24 siegħa f'pajjiż mhux tal-UE, sakemm l-organizzatur ma jkunx identifika post għal dak il-mistrieħ li jipprovdi faċilitajiet ekwivalenti għal dawk ta' post ta' kontroll; ifakkar ukoll, f'dan ir-rigward, li l-unika lista li teżisti hija waħda mill-2009 għall-postijiet fejn jgħixu l-annimali fuq ir-rotot f'pajjiżi terzi, li fiha dettalji preċiżi tal-indirizz huma ta' spiss neqsin, u għaldaqstant, dan jagħmel l-ispezzjonijiet neċessarji skont id-dritt tal-Unjoni ferm aktar diffiċli; jistieden lill-veterinarji uffiċjali f'punti ta' ħruġ biex jikkontrollaw, kif meħtieġ mir-Regolament (KE) Nru 1/2005, li qabel ma l-vetturi jitilqu l-UE, ikunu ġew imħarsa d-dispożizzjonijiet tar-Regolament;

87.  Ifakkar ukoll, f'dan il-kuntest, fil-proposta tal-Kummissjoni għal Direttiva dwar dwar il-protezzjoni ta' persuni li jirrappurtaw dwar ksur tad-dritt tal-Unjoni (informaturi) (COM(2018)0218), b'mod partikolari fil-kuntest ta' kontrolli veterinarji;

88.  Jiddeplora d-dewmien, li spiss huwa twil ħafna, li jseħħ fil-fruntieri u l-portijiet u jiġbed l-attenzjoni għaż-żieda fl-uġigħ u s-sofferenza tal-annimali li dan id-dewmien jikkawża; jistieden lill-Istati Membri li għandhom fruntieri ma' pajjiżi terzi biex jipprovdu żoni ta' mistrieħ fejn l-annimali jkunu jistgħu jinħattu u jingħataw għalf, ilma, mistrieħ u kura veterinarja sabiex ikunu jistgħu jimtlew kif suppost ir-reġistri tal-vjaġġ, u biex jinfetħu toroq ta' passaġġ rapidu ddedikati li jkollhom biżżejjed persunal fid-dwana għall-annimali li qed jiġu ttrasportati biex jitnaqqsu l-perjodi ta' stennija, mingħajr ma tiddgħajjef il-kwalità tal-kontrolli tas-sanità u doganali fil-fruntieri; jistieden aktar lill-Istati Membri jikkooperaw aħjar fl-ippjanar tat-trasport tal-bhejjem, sabiex jevitaw il-wasla ta' numru kbir wisq fil-kontrolli tal-fruntiera fl-istess ħin;

89.  Jistieden lill-Kummissjoni biex iżżid il-kooperazzjoni u l-komunikazzjoni, inklużi aktar assistenza reċiproka u skambju ta' informazzjoni aċċellerata, bejn l-awtoritajiet kompetenti fl-Istati Membri kollha u f'pajjiżi terzi sabiex jitnaqqsu l-problemi tal-benessri u l-mard tal-annimali relatati ma' amministrazzjoni fqira billi jiġi żgurat li l-esportaturi jissodisfaw b'mod sħiħ ir-rekwiżiti amministrattivi; jitlob lill-Kummissjoni tippromwovi l-benessri tal-annimali fuq livell internazzjonali u twettaq inizjattivi biex iżżid l-għarfien fost il-pajjiżi li mhumiex fl-UE;

90.  Jistieden lill-Kummissjoni teżerċità pressjoni fuq pajjiżi fi tranżitu li jistabbilixxu ostakoli burokratiċi u ta' sigurtà li jdewmu bla bżonn it-trasport ta' annimali ħajjin;

91.  Jistieden lill-Istati Membri u lill-Kummissjoni jagħtu attenzjoni partikolari lill-ksur tal-benessri tal-annimali waqt vjaġġi minn passaġġi fuq l-ilma u marittimi lejn pajjiżi terzi u biex jivvalutaw ksur possibbli ta' leġiżlazzjoni, bħar-rimi pprojbit ta' annimali mejta minn bastimenti fil-Mediterran (li l-marki tal-widnejn tagħhom sikwit jiġu maqtugħa) peress li sikwit ma jkunx hemm possibbiltà li jintremew fil-portijiet ta' destinazzjoni;

92.  Jenfasizza d-Deċiżjoni tal-Kunsill 2004/544/KE dwar l-iffirmar tal-Konvenzjoni Ewropea għall-protezzjoni tal-annimali matul it-trasport internazzjonali(14), skont liema t-trasport jista' jkun kwalunkwe wieħed minn dawn li ġejjin: bejn żewġ Stati Membri b'passaġġ mit-territorju ta' stat mhux membru; bejn Stat Membru u stat mhux membru; jew direttament bejn żewġ Stati Membri;

93.  Jisħaq fuq l-importanza li sakemm l-istandards tat-trasport tal-annimali f'pajjiżi terzi ma jkunux allinjati ma' dawk tal-UE u l-implimentazzjoni tagħhom ma tkunx biżżejjed biex tkun żgurata konformità sħiħa mar-Regolament, il-vjaġġi tat-trasport tal-annimali ħajjin lejn pajjiżi terzi għandhom ikunu soġġetti għal ftehimiet bilaterali biex jiġu mmitigati dawn id-differenzi, u li f'każ li dan ma jinkisibx, dawn għandhom jiġu pprojbiti;

94.  Ifakkar lill-Istati Membri li, skont il-ġurisprudenza stabbilita,(15)jistgħu jintroduċu regoli nazzjonali aktar stretti għall-protezzjoni tal-annimali waqt it-trasport, sakemm dawn ir-regoli jkunu konformi mal-objettiv ewlieni tar-Regolament (KE) Nru 1/2005;

95.  Jistieden lill-Kummissjoni tippromwovi l-iskambju tal-aħjar prattika u miżuri ta' ekwivalenza regolatorji ma' pajjiżi terzi fir-rigward tat-trasport tal-annimali;

o
o   o

96.  Jagħti istruzzjonijiet lill-President tiegħu biex jgħaddi din ir-riżoluzzjoni lill-Kunsill, lill-Kummissjoni, lill-Qorti Ewropea tal-Awdituri, lill-Awtorità Ewropea dwar is-Sigurtà fl-Ikel, u lill-gvernijiet u lill-parlamenti tal-Istati Membri.

(1) ĠU L 3, 5.1.2005, p. 1.
(2) http://www.europarl.europa.eu/RegData/etudes/STUD/2018/621853/EPRS_STU(2018)621853_EN.pdf
(3) ĠU C 434, 23.12.2015, p. 59.
(4) Ġurnal Uffiċjali tal-EFSA 2011:9(1):1966.
(5) ĠU C 251 E, 31.8.2013, p. 116.
(6) Is-sentenza tal-Qorti tal-Ġustizzja (il-Ħames Awla) tat-23 ta' April 2015, Zuchtvieh-Export vs Stadt Kempten, C-424/13, ECLI:EU:C:2015:259.
(7) Ir-Rapport Speċjali tal-Qorti Ewropea tal-Awdituri Nru 31/2018 tal-14 ta' Novembru 2018 bit-titolu "Il-benessri tal-annimali fl-UE: tnaqqis tad-distakk bejn għanijiet ambizzjużi u implimentazzjoni prattika".
(8) https://www.efsa.europa.eu/en/efsajournal/pub/1966
(9) ĠU 121, 29.7.1964, p. 1977.
(10) ĠU L 102, 11.4.2006, p. 1.
(11) "Final report of an audit carried out in The Netherlands from 20 February 2017 to 24 February 2017 in order to evaluate animal welfare during transport to non-EU countries" (Rapport finali ta' verifika li saret fin-Netherlands mill-20 ta' Frar 2017 sal-24 ta' Frar 2017 sabiex jiġi evalwat il-benessri tal-annimali matul it-trasport lejn pajjiżi li mhumiex fl-UE), il-Kummissjoni Ewropea, id-Direttorat Ġenerali għas-Saħħa u s-Sikurezza Alimentari, 2017.
(12) Ir-Regolament 2016/429 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tad-9 ta' Marzu 2016 dwar il-mard trasmissibbli tal-annimali u li jemenda u jħassar ċerti atti fil-qasam tas-saħħa tal-annimali ("Liġi dwar is-Saħħa tal-Annimali").
(13) ĠU L 347, 20.12.2013, p. 347.
(14) ĠU L 241, 13.7.2004, p. 21.
(15) Sentenza tal-Qorti (L-Ewwel Awla) tal-14.10.2004 - Kawża C-113/02, Il-Kummissjoni tal-Komunitajiet Ewropej vs Ir-Renju tal-Olanda, u s-Sentenza tal-Qorti (It-Tielet Awla) tat-8.5.2008 - Kawża C-491/06, Danske Svineproducenter.


It-tisħiħ tal-kompetittività tas-Suq Intern permezz tal-iżvilupp tal-unjoni doganali tal-UE u l-governanza tagħha
PDF 172kWORD 58k
Riżoluzzjoni tal-Parlament Ewropew tal-14 ta' Frar 2019 dwar it-tisħiħ tal-kompetittività tas-suq intern permezz tal-iżvilupp tal-unjoni doganali tal-UE u l-governanza tagħha (2018/2109(INI))
P8_TA-PROV(2019)0133A8-0059/2019

Il-Parlament Ewropew,

–  wara li kkunsidra r-Regolament (UE) Nru 952/2013 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tad-9 ta' Ottubru 2013 li jistabbilixxi l-Kodiċi Doganali tal-Unjoni (KDU)(1), u l-att delegat tiegħu (ir-Regolament Delegat tal-Kummissjoni (UE) Nru 2015/2446 tat-28 ta' Lulju 2015)(2), l-att ta' implimentazzjoni tiegħu (ir-Regolament ta' Implementazzjoni tal-Kummissjoni (UE) Nru 2015/2447 tat-2 ta' Novembru 2015)(3), l-att delegat tranżizzjonali tiegħu (ir-Regolament Delegat (UE) Nru 2016/341 tas-17 ta' Diċembru 2015)(4), u l-programm ta' ħidma tiegħu (id-Deċiżjoni ta' Implimentazzjoni tal-Kummissjoni (UE) Nru 2016/578 tal-11 ta' April 2016)(5),

–  wara li kkunsidra l-proposta għal regolament tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill li jemenda r-Regolament (UE) Nru 952/2013 biex jittawwal il-perjodu taż-żmien tal-użu tranżizzjonali ta' mezzi oħrajn minbarra t-tekniki tal-ipproċessar elettroniku tad-data previsti fil-Kodiċi Doganali tal-Unjoni (COM(2018)0085),

–  wara li kkunsidra l-komunikazzjoni tal-Kummissjoni lill-Parlament Ewropew, lill-Kunsill u lill-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew bit-titolu "Żvilupp tal-Unjoni Doganali tal-UE u l-Governanza tagħha" (COM(2016)0813),

–  wara li kkunsidra l-komunikazzjoni tal-Kummissjoni lill-Kunsill u lill-Parlament Ewropew bit-titolu "L-ewwel Rapport Biennali dwar il-Progress fl-Iżvilupp tal-Unjoni Doganali tal-UE u l-Governanza tagħha" (COM(2018)0524),

–  wara li kkunsidra l-komunikazzjoni tal-Kummissjoni lill-Kunsill u lill-Parlament Ewropew bit-titolu "It-Tieni Rapport ta' Progress dwar l-implimentazzjoni tal-Istrateġija u l-Pjan ta' Azzjoni tal-UE għall-ġestjoni tar-riskju doganali" (COM(2018)0549),

–  wara li kkunsidra r-rapport tal-Kummissjoni lill-Kunsill u lill-Parlament Ewropew dwar l-istrateġija tal-IT għad-dwana (COM(2018)0178),

–  wara li kkunsidra l-pożizzjoni fl-ewwel qari tal-Parlament Ewropew dwar il-proposta tal-Kummissjoni Ewropea dwar il-qafas ġuridiku tal-Unjoni għal ksur doganali u sanzjonijiet (COM(2013)0884),

–  wara li kkunsidra d-Deċiżjoni Nru 70/2008/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-15 ta' Jannar 2008 dwar ambjent mingħajr karti għad-dwana u l-kummerċ(6),

–  wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tal-Parlament Ewropew tal-1 ta' Jannar 2017 dwar l-indirizzar tal-isfidi tal-implimentazzjoni tal-Kodiċi Doganali tal-Unjoni(7),

–  wara li kkunsidra r-rapport tal-Kummissjoni lill-Kunsill u lill-Parlament Ewropew dwar l-implimentazzjoni tal-Kodiċi Doganali tal-Unjoni u dwar l-eżerċizzju tas-setgħa li jiġu adottati atti delegati f'konformità mal-Artikolu 284 tiegħu (COM(2018)0039),

–  wara li kkunsidra r-Rapport Speċjali Nru 19/2017 tal-Qorti Ewropea tal-Awdituri bit-titolu "Proċeduri ta' importazzjoni: xi nuqqasijiet fil-qafas legali u implimentazzjoni ineffettiva għandhom impatt fuq l-interessi finanzjarji tal-UE",

–  wara li kkunsidra r-Rapport Speċjali Nru 26/2018 tal-Qorti Ewropea tal-Awdituri bit-titolu "Sensiela ta' dewmien fis-sistemi tal-IT tad-dwana: x'mar ħażin?",

–  wara li kkunsidra r-rapport tal-Kunsill 11760/2017 dwar il-progress li sar fil-ġlieda kontra l-frodi tad-dazji tas-sisa,

–  wara li kkunsidra r-rapport tal-Europol u tal-Uffiċċju tal-Proprjetà Intellettwali tal-Unjoni Ewropea dwar il-falsifikazzjoni u l-piraterija fl-Unjoni Ewropea,

–  wara li kkunsidra l-Artikolu 52 tar-Regoli ta' Proċedura tiegħu,

–  wara li kkunsidra r-rapport tal-Kumitat għas-Suq Intern u l-Ħarsien tal-Konsumatur u l-opinjoni tal-Kumitat għall-Kummerċ Internazzjonali (A8-0059/2019),

A.  billi l-unjoni doganali, li tiċċelebra l-50 sena tagħha din is-sena, hija waħda mill-pedamenti tal-Unjoni Ewropea u waħda mill-akbar blokok kummerċjali fid-dinja, u billi unjoni doganali operazzjonali għalkollox hija essenzjali għall-funzjonament tajjeb tas-suq uniku u għal kummerċ bla xkiel fl-UE, u hija parti essenzjali mill-politika kummerċjali komuni ma' pajjiżi terzi għall-benefiċċju kemm tal-impriżi u taċ-ċittadini tal-Unjoni, kif ukoll għall-kredibilità tal-Unjoni Ewropea, li l-Unjoni Doganali tqiegħed f'pożizzjoni b'saħħitha fin-negozjati dwar ftehimiet kummerċjali ma' pajjiżi terzi;

B.  billi l-awtoritajiet doganali jeħtieġ li jsibu l-bilanċ meħtieġ bejn il-faċilitazzjoni tal-kummerċ leġittimu, il-kontrolli doganali mfassla biex jipproteġu s-sigurtà tal-Unjoni u taċ-ċittadini tagħha, il-fiduċja tal-konsumaturi fil-merkanzija li tidħol fis-suq uniku, u l-interessi finanzjarji u kummerċjali tal-Unjoni, u huma responsabbli għall-implimentazzjoni ta' aktar minn 60 att legali, minbarra l-qafas legali doganali, għall-ġlieda kontra l-kummerċ illegali u l-kuntrabandu, u għall-għoti tal-istatus ta' operatur ekonomiku awtorizzat;

C.  billi l-istandardizzazzjoni tal-informazzjoni u tal-proċessi doganali għandha rwol ewlieni fl-omoġenizzazzjoni tal-kontrolli, speċjalment fir-rigward ta' fenomeni bħall-klassifikazzjoni żbaljata u s-sottovalutazzjoni tal-importazzjonijiet u r-rapportar ħażin tal-oriġini tal-merkanzija, li huma ta' detriment għall-operaturi ekonomiċi kollha, iżda b'mod partikolari għall-intrapriżi żgħar u medji;

D.  billi l-importazzjonijiet u l-esportazzjonijiet tal-Unjoni Ewropea ammontaw għal EUR 3 700 biljun fl-2017 u billi d-dazji doganali miġbura jirrappreżentaw 15 % tal-baġit tal-Unjoni;

E.  billi l-implimentazzjoni tal-Kodiċi Doganali tal-Unjoni (KDU) hija essenzjali biex jitħarsu r-riżorsi proprji tal-Unjoni, b'mod partikolari d-dazji doganali, u l-interessi fiskali nazzjonali, iżda anke biex titħares is-sigurtà tal-konsumaturi u tal-kompetizzjoni ġusta Ewropej u fis-suq intern;

F.  billi l-KDU jistipula li s-sistemi elettroniċi meħtieġa għall-applikazzjoni tiegħu jridu jiġu varati sal-31 ta' Diċembru 2020; billi d-diġitizzazzjoni tal-proċeduri doganali ilha li bdiet mill-2003 u ġiet implimentata fl-2008 bl-adozzjoni tar-Regolament (KE) Nru 450/2008 tat-23 ta' April 2008 li jistabbilixxi l-Kodiċi Doganali Komunitarju (Kodiċi Doganali Modernizzat)(8) u tad-Deċiżjoni Nru 70/2008/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-15 ta' Jannar 2008 dwar ambjent mingħajr karti għad-dwana u l-kummerċ (id-Deċiżjoni dwar id-dwana elettronika);

G.  billi l-ħidma għad-diġitalizzazzjoni tad-dwana għadha mhijiex lesta, filwaqt li aktar minn 98 % tad-dikjarazzjonijiet doganali llum il-ġurnata huma elettroniċi u l-oqsma li ġejjin tad-dwana issa qed jiġu ttrattati permezz ta' sistemi elettroniċi: it-tranżitu (NCTS), il-kontroll tal-esportazzjoni (ECS), id-data ta' sikurezza (ICS), il-ġestjoni tar-riskji (CRMS), in-Numru tar-Reġistrazzjoni u tal-Identifikazzjoni tal-Operaturi Ekonomiċi (EORI), l-awtorizzazzjonijiet (CDS), l-Operaturi Ekonomiċi Awtorizzati (AEO), l-Informazzjoni Vinkolanti dwar it-Tariffi (EBTI), il-kwota u t-tariffi (QUOTA), is-sospensjonijiet tariffarji awtonomi, in-nomenklatura magħquda (TARIC), is-sorveljanza tal-importazzjonijiet u tal-esportazzjonijiet (SURV2) u s-Sistema tal-Esportaturi Rreġistrati għaċ-ċertifikati ta' oriġini (REX);

H.  billi l-għan tal-programm doganali propost fil-Qafas Finanzjarju Pluriennali tal-UE tal-2021-2027 huwa li jappoġġa l-attivitajiet u l-kooperazzjoni bejn l-awtoritajiet doganali tal-Istati Membri;

I.  billi l-ħruġ tar-Renju Unit mill-UE joħloq sfida għall-funzjonament tajjeb tal-Unjoni Doganali;

J.  billi se jkun hemm dewmien fl-implimentazzjoni tas-sistemi elettroniċi ewlenin meħtieġa għall-implimentazzjoni sħiħa tal-Kodiċi Doganali tal-Unjoni u se tiġi posposta għal wara l-31 ta' Diċembru 2020;

K.  billi l-għodda tal-Prestazzjoni tal-Unjoni Doganali topera billi tivvaluta l-funzjonament tal-Unjoni Doganali, abbażi ta' Indikaturi Ewlenin tal-Prestazzjoni, f'firxa ta' oqsma bħall-protezzjoni tal-interessi finanzjarji, filwaqt li tiżgura s-sikurezza u s-sigurtà taċ-ċittadini tal-UE u tivvaluta l-importanza tad-dwana biex tikkontribwixxi għat-tkabbir u l-kompetittività tal-UE;

L.  billi l-governanza tal-programm Dwana 2020 u b'hekk tal-ħidma tal-IT doganali hija kondiviża bejn il-Kummissjoni, l-Istati Membri u r-rappreżentanti ta' interessi kummerċjali f'għadd kbir ta' strutturi tat-teħid tad-deċiżjonijiet li l-multiplikazzjoni tagħhom għandha impatt negattiv fit-tul fuq l-effikaċja tal-programm u l-ġestjoni tal-proġetti tal-IT;

M.  billi wara t-tmiem tal-programm attwali Dwana 2020 u wara valutazzjoni tal-ispejjeż u l-benefiċċji tad-diversi għażliet possibbli, se jkun jeħtieġ li l-governanza tal-programmi tad-dwana tiġi riveduta;

1.  Jenfasizza l-ħidma li ssir kuljum mill-awtoritajiet doganali tal-Istati Membri u mis-servizzi tal-Kummissjoni, li jippruvaw jipproteġu s-suq intern kontra l-kompetizzjoni inġusta f'forma ta' prodotti foloz u prodotti li huma l-oġġett ta' dumping, jiffaċilitaw il-kummerċ u jnaqqsu l-formalitajiet amministrattivi, jiġbru dħul għall-baġits nazzjonali u għall-baġit tal-Unjoni, u jipproteġu lill-popolazzjoni mit-theddid tat-terroriżmu, it-theddid relatat mas-saħħa, it-theddid ambjentali u theddid ieħor;

2.  Ifakkar li l-Unjoni Doganali hija waħda mill-ewwel kisbiet tal-UE u tista' titqies bħala waħda mill-istejjer ta' suċċess ewlenin tagħha peress li din ippermettiet lil impriża stabbilita fl-Unjoni tbigħ l-merkanzija tagħha u tinvesti fl-Unjoni kollha, iżda ppermettiet ukoll lill-UE tneħħi l-fruntieri interni u tikkompeti mal-bqija tad-dinja; jissottolinja li s-suq uniku tal-UE ma jkunx possibbli mingħajr l-ambjent ħieles mit-tariffi pprovdut mill-Unjoni Doganali u r-rwol li din tal-aħħar għandha biex tissorvelja l-importazzjonijiet u l-esportazzjonijiet;

3.  Jenfasizza li Unjoni Doganali kompletament funzjonali hija essenzjali sabiex jiġu ggarantiti l-kredibbiltà u s-saħħa tal-UE u l-pożizzjoni ta' negozjar tagħha għall-konklużjoni ta' ftehimiet kummerċjali ġodda; jenfasizza li Unjoni Doganali effiċjenti tal-UE tgħin biex jiġi ffaċilitat il-kummerċ legali u biex jitnaqqsu l-piżijiet amministrattivi għall-kummerċjanti leġittimi, kunsiderazzjoni li hija importanti għall-iżvilupp ta' negozji kompetittivi; jenfasizza l-importanza li jiġu żgurati kontrolli effettivi - fost l-oħrajn billi titrawwem il-kooperazzjoni mal-awtoritajiet doganali ta' pajjiżi terzi - u li jiġi evitat kull xkiel bla bżonn għall-kummerċ legali;

4.  Jenfasizza li l-ħolqien ta' proċessi doganali bla xkiel madwar l-Unjoni abbażi tar-riforma tal-infrastruttura tal-IT huwa essenzjali; iqis li d-diġitalizzazzjoni għandha l-potenzjal li tagħmel l-iskambju ta' informazzjoni u l-ħlas ta' dazji aktar trasparenti u aċċessibbli, b'mod partikolari għall-impriżi żgħar u ta ’daqs medju u għall-operaturi ekonomiċi ta' pajjiżi terzi, u li toffri opportunitajiet biex jiġu ssimplifikati r-regoli u l-proċeduri doganali;

5.  Jinnota li d-diverġenzi attwali fil-livell u fil-kwalità tal-kontrolli, tal-proċeduri doganali u tal-politiki ta' sanzjonijiet, fil-punti ta' dħul tal-UE fl-unjoni doganali, spiss jirriżultaw fi tfixkil tal-flussi kummerċjali, filwaqt li jikkontribwixxu għall-problema ta' "għażla opportunistika tal-ġurisdizzjoni" u jpoġġu f'riskju l-integrità tas-suq uniku; jitlob bil-qawwa, f'dak il-kuntest, sabiex il-Kummissjoni u l-Istati Membri jindirizzaw din il-kwistjoni;

6.  Iħeġġeġ lill-Kummissjoni biex iżżid l-isforzi tagħha biex toħloq punt ta' waqfa waħda (one-stop-shop) tad-dwana integrat tal-UE li jgħin lin-negozji jissottomettu l-informazzjoni u d-dokumenti kollha meħtieġa f'post wieħed, u b'hekk ikunu jistgħu jissodisfaw ir-rekwiżiti regolatorji kollha għall-importazzjoni, l-esportazzjoni u t-tranżitu ta' merkanzija;

7.  Ifakkar li r-Renju Unit se jsir pajjiż terz wara li joħroġ mill-UE, u b'hekk se jbiddel il-fruntieri esterni tal-UE u jenfasizza li l-proċess tal-Brexit ma għandux iħalli impatt negattiv fuq l-iżvilupp u l-governanza tad-Dwana tal-UE;

Id-diġitizzazzjoni tal-proċeduri doganali

8.  Jistieden lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri biex jiżviluppaw approċċ aktar effiċjenti, kosteffiċjenti u razzjonalizzat għall-ġestjoni tas-sistemi tal-IT għall-awtoritajiet doganali; jitlob, b'mod partikolari, stima aktar preċiża u realistika taż-żmien u r-riżorsi li se jkunu meħtieġa, u tal-kamp ta' applikazzjoni tal-proġetti individwali tal-IT li se jgħinu biex jiġu diġitizzati l-proċeduri doganali;

9.  Jiddeplora l-fatt li l-implimentazzjoni tas-sistemi tal-IT ġodda għall-Unjoni Doganali batiet minn serje ta' dewmien, li wassal biex il-Kummissjoni titlob lill-Parlament u lill-Kunsill għal estensjoni tal-perjodu tranżizzjonali wara l-iskadenza tal-2020 li ġiet stabbilita fil-KDU; jiddispjaċih ukoll li l-Kummissjoni pprovdiet biss informazzjoni inkompleta biex tiġġustifika din l-estensjoni ġdida, b'mod partikolari fir-rigward ta' dak li jaqa' taħt ir-responsabbiltà tagħha u dik tal-Istati Membri, li b'riżultat tagħha l-Parlament Ewropew ma jistax jeżerċita l-kontroll baġitarju u politiku tiegħu b'mod xieraq;

10.  Jenfasizza li, filwaqt li 75 % tal-komponenti Ewropej tas-sistemi tal-IT meħtieġa għall-implimentazzjoni tal-KDU għandhom ikunu lesti sa Diċembru 2020, dan ma jfissirx li 75 % tas-sistemi tal-IT se jkunu lesti sa dak iż-żmien, peress li 25 % ta' dawk is-sistemi huma magħmula minn komponenti nazzjonali, li għalihom l-Istati Membri huma responsabbli u li għalihom ġie identifikat dewmien;

11.  Iqis li l-Kummissjoni u l-Kunsill jeħtiġilhom jiżguraw bl-ogħla prijorità li l-kodiċi doganali flimkien mad-diġitalizzazzjoni tal-proċeduri doganali jiġi implimentat fl-iskadenza l-ġdida; iħeġġeġ lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri, għalhekk, biex jagħmlu l-almu tagħhom biex jevitaw aktar posponimenti; iqis li, f'dan ir-rigward, l-istabbiliment tal-arkitettura tal-IT jirrikjedi l-iżvilupp u l-varar ta' 17-il għodda tal-IT b'implikazzjonijiet kbar f'dak li jirrigwarda r-riżorsi finanzjarji u umani; għaldaqstant, iqis li huwa imperattiv li ma jkunx hemm sforzi doppji fir-rigward tar-riżorsi fit-twettiq tal-proġetti tal-IT tal-Istati Membri u tal-Kummissjoni;

12.  Jitlob lill-Kummissjoni taġġorna l-iskeda taż-żmien tal-programm ta' ħidma tagħha tal-KDU abbażi tal-estensjoni tal-perjodu tranżizzjonali li pproponiet(9) għall-adozzjoni mill-Parlament Ewropew u mill-Kunsill; jistieden lill-Parlament u lill-Kunsill jaħdmu favur adozzjoni malajr ta' dik l-estensjoni filwaqt li din tkun soġġetta għall-kundizzjonijiet meħtieġa għall-varar b'suċċess tal-arkitettura tal-IT doganali mingħajr ħsara għal testijiet komprensivi tas-sigurtà, sabiex kwalunkwe kwistjoni possibbli ma tipperikolax il-kontrolli tal-merkanzija mwettqa mill-awtoritajiet doganali tal-Istati Membri; jenfasizza, kif għamlet il-Qorti Ewropea tal-Awdituri, li l-istess kawżi jipproduċu l-istess effetti, u li l-proċess ta' aġġornament tal-pjan strateġiku pluriennali 2017, bil-konċentrazzjoni tal-implimentazzjoni ta' sitt sistemi tal-IT fl-istess sena, jirrappreżenta sfida kbira u joħloq riskju kbir li lanqas l-iskadenzi stabbiliti mill-ġdid ma jiġu ssodisfati, b'mod li l-iskadenza tal-implimentazzjoni tal-KDU tista' tiġi estiża ulterjorment għal wara l-2025;

13.  Jistieden lill-Kummissjoni taġġorna l-pjan strateġiku pluriennali tagħha billi toħloq sekwenzjar tal-proġetti matul il-perjodu tranżitorju kollu sabiex kemm jista' jkun tevita l-konċentrazzjoni ta' skjeramenti fit-tmiem tal-perjodu, u billi tistabbilixxi stadji importanti vinkolanti, inkluż għall-Istati Membri;

14.  Jitlob lill-Kummissjoni ma timmodifikax l-ispeċifikazzjonijiet statutorji u tekniċi li issa ġew adottati għas-17-il għodda tal-IT, peress li l-portata tal-proġetti li jridu jitwettqu u ż-żmien meħtieġ biex jiġu varati mhumiex kompatibbli la mal-fatt li t-teknoloġiji involuti qed jevolvu kontinwament u lanqas mal-bidliet leġiżlattivi u regolatorji inevitabbli li se jseħħu matul dan il-perjodu;

15.  Ifakkar li skont il-Qorti tal-Awdituri, il-Kummissjoni kienet konxja tad-dewmien iżda għażlet li ma tinkludix din l-informazzjoni fir-rapportar uffiċjali tagħha, li waqqaf lill-partijiet ikkonċernati (bħall-Parlament Ewropew, istituzzjonijiet oħra tal-UE mhux rappreżentati fl-istruttura ta' governanza ta' Dwana 2020, kif ukoll kumpaniji u ċittadini interessati) milli jiġu infurmati bis-sħiħ dwar ir-riskju ta' dewmien f'ħin reali; jistieden, ghalhekk, lill-Kummissjoni tirrapporta b'mod regolari u trasparenti dwar it-twettiq tal-pjan ta' ħidma strateġiku pluriennali u dwar l-istabbiliment tas-sistemi elettroniċi doganali sabiex ma tirrepetix l-iżbalji tal-programmazzjoni preċedenti u tinforma dwar kwalunkwe dewmien futur possibbli filwaqt li ma tagħmilx dan għal għarrieda jew mingħajr azzjonijiet korrettivi xierqa;

16.  Jistieden lill-Kummissjoni tevalwa b'mod kontinwu l-programm Dwana 2020 u tirrispondi għan-nuqqasijiet identifikati, b'mod partikolari n-nuqqas ta' użu tat-timijiet ta' esperti stabbiliti skont dan il-programm u tagħmilha possibbli li tiżdied il-kooperazzjoni bejn is-servizzi doganali;

17.  Jissottolinja li l-monitoraġġ, l-analiżi u l-valutazzjoni kontinwi tal-politika fir-rigward ta' impatti possibbli huma partijiet essenzjali mill-governanza tal-Unjoni Doganali; jieħu nota u jilqa' l-ħidma tal-Kummissjoni biex tiżviluppa għodda għall-prestazzjoni tal-Unjoni Doganali li eventwalment se tippermettilha tiġi vvalutata sistematikament abbażi tal-objettivi strateġiċi tagħha f'termini ta' effiċjenza, effikaċja u uniformità; jistieden lill-Istati Membri jappoġġaw il-ħidma sabiex din l-għodda tiġi żviluppata ulterjorment;

18.  Jissuġġerixxi lill-Kummissjoni li din l-għodda għandha tivvaluta wkoll il-prestazzjoni tal-kontrolli doganali f'termini tal-potenzjal tad-diġitizzazzjoni u tal-flussi tad-data sabiex toħloq kontrolli bbażati fuq ir-riskju saħansitra aktar effettivi filwaqt li tottimizza l-piż fuq l-awtoritajiet doganali;

Governanza, rapporti u finanzjament tal-programm Dwana

19.  Jieħu nota tal-azzjonijiet li jieħdu l-Kummissjoni u l-Istati Membri biex jiżguraw implimentazzjoni uniformi u koerenti tal-kodiċi doganali, b'mod partikolari fir-rigward tat-taħriġ, u permezz tal-adozzjoni ta' linji gwida; madankollu, jistieden lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri jżidu l-isforzi tagħhom u r-riżorsi implimentati biex jiżguraw applikazzjoni sħiħa tal-kodiċi doganali adottat fl-2013 u ta' proċeduri doganali uniformi fl-Unjoni Ewropea kollha; f'dan ir-rigward, jistieden lill-Kummissjoni tippreżenta pjan ta' azzjoni li jista' b'mod utli jkun ibbażat fuq rieżami bejn il-pari tal-prattiki doganali, fuq l-iskambju tal-aħjar prattiki, fuq kooperazzjoni akbar bejn is-servizzi doganali u fuq programm ta' taħriġ b'riżorsi suffiċjenti;

20.  Ifakkar li l-Kummissjoni qed taħdem fuq ambjent ta' Tieqa Unika Doganali tal-UE li jippermetti lil operatur ekonomiku jressaq id-data meħtieġa għal firxa wiesgħa ta' finijiet regolatorji (pereżempju veterinarji, sanitarji, ambjentali, eċċ.) f'format standardizzat lil għadd ta' riċevituri u permezz ta' punti ta' aċċess armonizzati; jistieden lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri jkomplu din il-ħidma importanti;

21.  Jieħu nota tal-isforz finanzjarju appoġġat mill-baġit tal-UE, li jżid l-allokazzjoni tal-programm Dwana li jmiss, għall-2021-2027, għal EUR 842 844 000 bi prezzijiet tal-2018; jistieden lill-Istati Membri jipprovdu wkoll ir-riżorsi umani u finanzjarji meħtieġa għall-varar tal-komponenti nazzjonali, elementi essenzjali li minnhom tiddependi l-introduzzjoni tas-sistema elettronika doganali Ewropea, u jitlob lill-Kummissjoni tippreżenta fi żmien debitu rapport dwar il-varar tal-komponenti tal-Unjoni u tal-komponenti extra-UE żviluppati mill-Istati Membri;

22.  Jenfasizza li llum il-ġurnata d-dwana trid taffaċċja żieda fenomenali fil-volum tal-oġġetti li qed jinxtraw online barra mill-UE f'termini ta' kontrolli u ġbir tad-dazji applikabbli, b'mod partikolari minħabba l-fatt li l-volum tal-oġġetti b'valur baxx importati fl-UE qed jiżdied kull sena b'10-15 %; jistieden lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri jżidu l-isforzi tagħhom sabiex jindirizzaw aħjar din l-isfida;

23.  Jistieden lill-Kummissjoni tipproponi, fit-tmiem u fit-tmiem biss tal-implimentazzjoni tas-17-il sistema tal-IT relatati mal-KDU tal-programm Dwana 2020, struttura ta' governanza aktar effettiva għat-twettiq tal-proġetti tal-IT doganali u l-aġġornamenti tagħhom; jenfasizza l-importanza, fid-dawl tal-isfidi ekonomiċi, fiskali u tas-sigurtà rrappreżentati mis-sistemi tal-IT doganali, li s-soluzzjoni adottata tippreserva bis-sħiħ is-sovranità Ewropea;

24.  Jenfasizza li l-programm "Dwana 2021-2027", billi jappoġġa l-awtoritajiet doganali tal-Istati Membri, jgħin mhux biss biex iżid id-dħul tal-baġit tal-UE, iżda wkoll biex jiggarantixxi sigurtà tal-prodotti, protezzjoni tal-konsumaturi Ewropej u kundizzjonijiet ekwi għan-negozji tal-UE;

Il-ħruġ tar-Renju Unit mill-Unjoni Ewropea

25.  Jenfasizza li l-inċertezza dwar il-ħruġ tar-Renju Unit mill-UE hija sfida ewlenija għan-negozji Ewropej; jistieden, għalhekk, lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri biex jagħtu informazzjoni komprensiva lill-partijiet ikkonċernati dwar ir-riperkussjonijiet tal-ħruġ tar-Renju Unit fil-qasam tad-dwana u ta' ċerti tipi ta' taxxi indiretti (VAT u dazji tas-sisa);

26.  Jenfasizza li, wara l-ħruġ tar-Renju Unit, ma jridx ikun hemm lakuni fis-sistema doganali – inkluż fil-fruntieri esterni tal-UE – li jwittu t-triq għal kummerċ illeċitu jew evażjoni tad-djun taħt il-liġi pubblika stipulati fid-dritt tal-Unjoni;

o
o   o

27.  Jagħti istruzzjonijiet lill-President tiegħu biex jgħaddi dan ir-rapport lill-Kunsill u lill-Kummissjoni.

(1) ĠU L 269, 10.10.2013, p. 1.
(2) ĠU L 343, 29.12.2015, p. 1.
(3) ĠU L 343, 29.12.2015, p. 558.
(4) ĠU L 69, 15.3.2016, p. 1.
(5) ĠU L 99, 15.4.2016, p. 6.
(6) ĠU L 23, 26.1.2008, p. 21.
(7) ĠU C 242, 10.7.2018, p. 41.
(8) ĠU L 145, 4.6.2008, p. 1.
(9) Proposta għal Regolament tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill li jemenda r-Regolament (UE) Nru 952/2013 biex jittawwal il-perjodu taż-żmien tal-użu tranżizzjonali ta' mezzi oħrajn minbarra t-tekniki tal-ipproċessar elettroniku tad-data previsti fil-Kodiċi Doganali tal-Unjoni (COM(2018)0085).


Implimentazzjoni tad-dispożizzjonijiet ġuridiċi u tad-Dikjarazzjoni Konġunta li tiżgura l-iskrutinju parlamentari fuq l-aġenziji deċentralizzati
PDF 166kWORD 57k
Riżoluzzjoni tal-Parlament Ewropew tal-14 ta' Frar 2019 dwar l-implimentazzjoni tad-dispożizzjonijiet ġuridiċi u tad-Dikjarazzjoni Konġunta li tiżgura l-iskrutinju parlamentari fuq l-aġenziji deċentralizzati (2018/2114(INI))
P8_TA-PROV(2019)0134A8-0055/2019

Il-Parlament Ewropew,

–  wara li kkunsidra d-dispożizzjonijiet tat-Trattat relatati mal-aġenziji, u b'mod partikolari l-Artikoli 5 u 9 tat-Trattat dwar l-Unjoni Ewropea (TUE), u l-Artikoli 15, 16, 71, 123, 124, 127, 130, 228, 263, 265, 267, 277, 282, 287, 290, 291, 298 u 325 tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea (TFUE),

–  wara li kkunsidra l-Karta tad-Drittijiet Fundamentali tal-Unjoni Ewropea, u b'mod partikolari l-Artikoli 41, 42, 43, 51 u 52 tagħha,

–  wara li kkunsidra d-Dikjarazzjoni Konġunta tal-Parlament Ewropew, tal-Kunsill tal-UE u tal-Kummissjoni Ewropea dwar l-aġenziji deċentralizzati tad-19 ta' Lulju 2012 u l-Approċċ Komuni anness magħha,

–  wara li kkunsidra l-Artikolu 52 tar-Regoli ta' Proċedura tiegħu, kif ukoll l-Artikolu 1(1)(e) u l-Anness 3 tad-deċiżjoni tal-Konferenza tal-Presidenti tat-12 ta' Diċembru 2002 dwar il-proċedura ta' awtorizzazzjoni għat-tħejjija ta' rapporti fuq inizjattiva proprja,

–  wara li kkunsidra r-rapport tal-Kumitat għall-Affarijiet Kostituzzjonali u l-opinjonijiet tal-Kumitat għall-Baġits, il-Kumitat għall-Kontroll tal-Baġit, il-Kumitat għall-Affarijiet Ekonomiċi u Monetarji, il-Kumitat għall-Ambjent, is-Saħħa Pubblika u s-Sikurezza tal-Ikel u l-Kumitat għal-Libertajiet Ċivili, il-Ġustizzja u l-Intern (A8-0055/2019),

A.  billi l-aġenziji għandhom rwol vitali fl-implimentazzjoni tal-politiki tal-UE fil-livell Ewropew u f'dak nazzjonali, u jwettqu varjetà wiesgħa ta' kompiti biex jikkontribwixxu għall-implimentazzjoni tal-politiki tal-UE, bħall-ħolqien ta' netwerks jew l-appoġġ għall-kooperazzjoni bejn l-UE u l-awtoritajiet nazzjonali; billi kooperazzjoni tajba bejn l-aġenziji tal-UE u l-Istati Membri tgħin biex ikun hemm aktar effiċjenza u effikaċja fil-ħidma tal-aġenziji; billi l-aġenziji stabbilixxew ukoll kooperazzjoni bejniethom permezz tan-Netwerk tal-Aġenziji tal-Unjoni Ewropea;

B.  billi l-koordinazzjoni u l-kollaborazzjoni bejn l-aġenziji differenti u l-kumitati parlamentari kienu ġeneralment tajbin; billi l-Europol hija l-unika aġenzija skrutinizzata mill-Parlament b'mod konġunt mal-parlamenti nazzjonali permezz tal-Grupp ta' Skrutinju Parlamentari Konġunt;

C.  billi l-aġenziji nħolqu u żviluppaw maż-żmien, fuq bażi ta' każ b'każ; billi t-Trattat ta' Lisbona rrikonoxxa b'mod formali l-aġentifikazzjoni tal-eżekuttiv tal-UE billi introduċa l-aġenziji tal-UE b'mod formali fit-Trattati;

D.  billi l-aġenziji huma primarjament responsabbli quddiem il-Parlament u l-Kunsill, li jeħtiġilhom jiżguraw li jkun hemm mekkaniżmi ta' skrutinju adegwati fl-atti leġiżlattivi li jirregolaw lil dawk l-aġenziji, u li, sussegwentement, dawk il-mekkaniżmi jiġu implimentati sewwa; billi l-agentifikazzjoni tal-eżekuttiv tal-UE m'għandhiex iddgħajjef il-kontroll tal-Parlament tal-eżekuttiv tal-UE kif previst fl-Artikolu 14 tat-TUE;

E.  billi t-Trattati la jinkludu definizzjoni tal-aġenziji deċentralizzati, u lanqas deskrizzjoni ġenerali tal-kompetenzi li jistgħu jingħataw lill-aġenziji;

F.  billi għadd ta' aġenziji għandhom il-bażi ġuridika tagħhom skont l-Artikolu 352 tat-TFUE u oħrajn huma maħluqa fuq bażi ġuridika speċifika għas-settur;

G.  billi d-Dikjarazzjoni Konġunta u l-Approċċ Komuni tal-2012 huma r-riżultat tal-ħidma tal-Grupp ta' Ħidma Interistituzzjonali dwar l-aġenziji regolatorji, li ġie stabbilit mill-Kummissjoni, il-Parlament Ewropew u l-Kunsill sabiex tiġi vvalutata l-koerenza, l-effettività, l-obbligu ta' rendikont u t-trasparenza tal-aġenziji wara li proposta mill-Kummissjoni fl-2005 għal Ftehim Interistituzzjonali dwar l-aġenziji regolatorji ma rċevietx l-appoġġ meħtieġ mill-Kunsill u mill-Parlament;

H.  billi l-Approċċ Komuni jinkludi dispożizzjonijiet dwar l-istruttura u l-governanza tal-aġenziji, kif ukoll l-operazzjoni, l-ipprogrammar tal-attivitajiet, il-finanzjament, il-ġestjoni tar-riżorsi finanzjarji, il-proċeduri baġitarji, l-obbligu ta' rendikont, il-kontrolli u t-trasparenza tagħhom, li jgħinu jiżguraw l-iskrutinju parlamentari fuq l-aġenziji deċentralizzati;

I.  billi, minkejja apprezzament ġeneralment pożittiv, fi ftit każijiet, l-aġenziji ltaqgħu ma' nuqqas ta' fiduċja okkażjonali fl-opinjonijiet xjentifiċi u tekniċi tagħhom;

Osservazzjonijiet prinċipali

1.  Jinnota li l-mekkaniżmi sabiex jiġi żgurat l-obbligu ta' rendikont tal-aġenziji huma inkorporati fit-Trattati, fir-regolamenti tat-twaqqif tal-aġenziji, fil-każistika tal-Qorti Ewropea tal-Ġustizzja, kif ukoll fid-Dikjarazzjoni Konġunta u l-Approċċ Komuni; jenfasizza li, permezz tal-għoti tas-setgħa, il-Parlament għandu setgħat ta' skrutinju fir-rigward ta' aġenziji deċentralizzati li, madankollu, mhumiex spjegati fid-dettall fit-Trattati; jinnota f'dan ir-rigward in-natura mhux vinkolanti tad-Dikjarazzjoni Konġunta u l-Approċċ Komuni; jiddispjaċih, madankollu, li l-Istituzzjonijiet għadhom ma qablux ma' qafas regolatorju vinkolanti;

2.  Jinnota li l-Parlament iwettaq skrutinju fuq l-aġenziji b'modi differenti:

   bħala fergħa waħda tal-awtorità baġitarja fit-teħid ta' deċiżjonijiet tagħha dwar il-kontribuzzjonijiet mill-baġit tal-UE lill-aġenziji;
   bħala l-awtorità tal-kwittanza;
   permezz tad-deżinjazzjoni ta' membri tal-Bord ta' Amministrazzjoni tal-aġenziji;
   permezz tal-proċedura għall-ħatra (jew it-tkeċċija) tad-Direttur Eżekuttiv;
   permezz tal-konsultazzjoni tiegħu dwar il-programmi ta' ħidma;
   permezz tal-preżentazzjoni tar-rapporti annwali;
   permezz ta' metodi oħra (żjarat ta' delega, gruppi jew persuni ta' kuntatt, skambji ta' fehmiet, seduti ta' smigħ, briefings, għoti ta' għarfien espert);

3.  Jinnota li d-dispożizzjonijiet fir-regolamenti tat-twaqqif ivarjaw fi gradi differenti mill-mekkaniżmi għall-obbligu ta' rendikont u għall-iskrutinju parlamentari stabbiliti fl-Approċċ Komuni, li jista' jirriżulta mill-kompiti u mill-funzjonijiet differenti ħafna li jwettqu l-aġenziji;

4.  Josserva li l-kumitati parlamentari wettqu b'mod attiv il-kompiti ta' skrutinju tagħhom, minkejja l-varjetà tad-dispożizzjonijiet fir-regolamenti tat-twaqqif;

5.  Jirrikonoxxi l-implimentazzjoni, min-naħa tal-aġenziji tal-Unjoni, tad-Dikjarazzjoni Konġunta u l-Approċċ Komuni u tal-pjan direzzjonali rilevanti; jenfasizza, b'mod partikolari, ir-rakkomandazzjonijiet tal-Grupp ta' Ħidma Interistituzzjonali dwar l-Aġenziji Deċentralizzati (IIWG), li ġew approvati mill-Konferenza tal-Presidenti fit-18 ta' Jannar 2018; jinnota li matul il-laqgħa ta' segwitu tat-12 ta' Lulju 2018 il-ħidma tal-Grupp ta' Ħidma Interistituzzjonali tqieset bħala kompluta;

Rakkomandazzjonijiet

6.  Iqis li jistgħu jsiru sforzi akbar sabiex ċerti dispożizzjonijiet jiġu integrati fir-regolamenti tat-twaqqif tal-aġenziji fir-rigward tal-mekkaniżmi ta' governanza u tal-obbligu ta' rendikont tagħhom, filwaqt li jitqiesu t-tipi differenti ta' aġenziji li bħalissa jeżistu u jiġu ddefiniti l-prinċipji ġenerali li jirregolaw ir-relazzjoni bejn l-istituzzjonijiet tal-UE u l-aġenziji; jinnota li dawn il-kwistjonijiet għandhom jiġu indirizzati wkoll fil-valutazzjonijiet tal-impatt kull meta jiġi propost l-istabbiliment ta' aġenzija; jissottolinja li l-aġenziji jeħtieġ ikollhom ċertu grad ta' flessibbiltà organizzazzjonali sabiex jadattaw aħjar għall-kompiti previsti u l-ħtiġijiet li jirriżultaw huma u jwettqu dmirijiethom; jilqa' l-organizzazzjoni interna bbażata fuq gruppi u gruppi inkroċjati ta' aġenziji f'oqsma simili;

7.  Jitlob għalhekk għal valutazzjoni bir-reqqa tal-implimentazzjoni tal-Approċċ Komuni fl-aspetti kollha tiegħu, b'dokumenti analitiċi dettaljati simili għal dawk prodotti fl-2010 b'enfasi fuq aspetti relatati mal-governanza, filwaqt li b'mod partikolari tiġi rieżaminata l-kompatibbiltà tad-dispożizzjonijiet inklużi mas-setgħat ta' kodeċiżjoni u ta' skrutinju tal-Parlament, filwaqt li titqies il-ħtieġa għall-flessibbiltà fid-dawl tax-xenarju varjat tal-aġenziji deċentralizzati;

8.  Jiddispjaċih li l-Parlament, bħala l-garanti ewlieni tar-rispett għall-prinċipju tad-demokrazija fl-UE, ma kienx involut bis-sħiħ fil-proċedura tal-għażla tas-sede l-ġdida tal-EMA u l-EBA; ifakkar, f'dan ir-rigward, fit-talba tiegħu biex jiġu riveduti kemm jista' jkun malajr id-Dikjarazzjoni Konġunta u l-Approċċ Komuni tal-2012 u jfakkar ukoll fl-impenn tal-Kunsill biex jimpenja ruħu fir-reviżjoni tiegħu, filwaqt li jistieden lill-Kummissjoni tipprovdi, sa April 2019, analiżi fil-fond tad-Dikjarazzjoni Konġunta u tal-Approċċ Komuni fir-rigward tal-post tal-aġenziji deċentralizzati;

9.  Jenfasizza li l-post tas-sede ta' aġenzija m'għandhiex taffettwa l-eżekuzzjoni tas-setgħat u l-kompiti tagħha, l-organizzazzjoni tal-istruttura ta' governanza tagħha, l-operat tal-organizzazzjoni prinċipali tagħha jew il-finanzjament prinċipali tal-attivitajiet tagħha;

10.  Jistenna li l-prerogattivi tal-Parlament u tal-Kunsill bħala koleġiżlaturi jkunu rispettati bis-sħiħ fid-deċiżjonijiet futuri dwar il-post jew ir-rilokazzjoni tal-aġenziji; iqis li l-Parlament għandu jkun involut b'mod sistematiku, matul il-proċess leġiżlattiv kollu u b'termini ugwali mal-Kunsill u mal-Kummissjoni, fid-definizzjoni u l-valutazzjoni tal-kriterji għall-għażla tal-post tal-korpi u l-aġenziji kollha tal-Unjoni, b'mod trasparenti; jirrimarka li l-Parlament, il-Kunsill u l-Kummissjoni ħadu impenn, fil-Ftehim Interistituzzjonali dwar it-Tfassil Aħjar tal-Liġijiet, tat-13 ta' April 2016 li jikkooperaw b'mod sinċier u trasparenti, u li l-ftehim jenfasizza l-prinċipju tal-ugwaljanza bejn il-koleġiżlaturi, kif minqux fit-Trattati; jissottolinja l-valur ta' skambju msaħħaħ ta' informazzjoni mill-istadji inizjali tal-proċessi futuri għall-għażla tal-post tal-aġenziji, peress li tali skambju bikri jagħmilha aktar faċli għat-tliet istituzzjonijiet biex jeżerċitaw id-drittijiet u l-prerogattivi tagħhom;

11.  Jemmen li d-deċiżjoni dwar il-lokalità tas-sede ta' aġenzija hija ta' importanza kbira, u jqis li kriterji objettivi, bħall-aċċessibbiltà, sinerġiji amministrattivi u prossimità għall-partijiet ikkonċernati, iridu jiġu kkunsidrati mill-istituzzjonijiet tal-Unjoni sabiex jagħmlu l-aħjar deċiżjoni possibbli;

12.  Jitlob lill-Kummissjoni, bi qbil mar-rakkomandazzjonijiet tal-Grupp ta' Ħidma Interistituzzjonali dwar ir-riżorsi tal-aġenziji deċentralizzati, tippreżenta b'mod rapidu evalwazzjoni tal-aġenziji li jinsabu f'aktar minn lokalità waħda, billi tuża approċċ konsistenti biex tivvaluta l-valur miżjud billi tqis l-ispejjeż imġarrba; jitlob li jittieħdu miżuri sinifikanti abbażi tar-riżultati tal-evalwazzjoni bil-għan li jitnaqqas l-għadd ta' diversi lokalitajiet, jekk u fejn ikun xieraq;

13.  Jipproponi li, abbażi ta' rieżami tal-Approċċ Komuni, kunsiderazzjoni ġdida għat-tfassil ta' Ftehim Interistituzzjonali (FII) dwar l-aġenziji u li dan il-ftehim għandu jinkludi dispożizzjonijiet dwar rieżami kull ħames snin tal-prinċipji li jirregolaw l-istabbiliment u l-funzjonament tal-aġenziji, filwaqt li jintuża l-għarfien espert ta' grupp ta' persuni eminenti;

14.  Iqis li dan il-FII għandu jirrispetta s-setgħat tal-Parlament Ewropew fil-proċeduri ta' kodeċiżjoni u għandu jkopri wkoll ir-relazzjoni bejn aġenzija u l-istituzzjonijiet tal-Istat Membru fejn jinsab, kif ukoll miżuri ta' trasparenza, proċeduri biex jiġi evitat il-kunflitt ta' interess u biex jiġi żgurat bilanċ bejn is-sessi fost il-membri tal-korpi governattivi u konsultattivi, u l-implimentazzjoni tal-integrazzjoni tal-ugwaljanza bejn is-sessi fl-attivitajiet kollha tal-aġenziji;

15.  Jemmen li fl-abbozzar ta' tali FII, diversi suġġerimenti speċifiċi biex tissaħħaħ is-sorveljanza demokratika, tittejjeb ir-responsabbiltà tal-aġenziji tal-Unjoni u tissaħħaħ is-sistema ta' rapportar lill-Parlament għandhom jiġu indirizzati wkoll, bħal:

   l-iffissar ta' limitu ta' żmien għall-aġenziji biex iwieġbu għall-mistoqsijiet indirizzati lilhom mill-Parlament Ewropew jew mill-Kunsill;
   li jsiru arranġamenti għall-iskambju ta' informazzjoni sensittiva u kunfidenzjali u l-konsultazzjoni tal-kumitati parlamentari, fejn dan ikun meħtieġ;
   jiġi kkunsidrat jekk għandux ikun hemm jew le numru speċifiku ta' membri tal-Bordijiet ta' Amministrazzjoni rispettivi maħtura mill-Parlament;
   jiġi kkunsidrat il-valur miżjud tal-attendenza tar-rappreżentanti/osservaturi tal-Parlament fil-laqgħat tal-bordijiet tas-superviżuri u tal-gruppi tal-partijiet interessati tal-aġenziji;
   is-simplifikazzjoni tal-involviment tal-Parlament fil-programmi ta' ħidma annwali u pluriennali tal-aġenziji;
   is-simplifikazzjoni u l-armonizzar tal-obbligi ta' rapportar, b'mod partikolari fir-rigward tar-rapport annwali tal-attività, tar-rapport tal-ġestjoni baġitarja u finanzjarja kif ukoll tal-kontijiet finali;
   il-Parlament jiġi informat b'mod dettaljat dwar il-miżuri li ħadu biex jissodisfaw ir-rakkomandazzjonijiet tal-awtorità tal-kwittanza (rapporti ta' segwitu) u dawk tal-Qorti tal-Awdituri;

16.  Iqis barra minn hekk li r-rwol tal-Parlament fis-sorveljanza tad-dimensjoni tal-governanza tal-aġenziji deċentralizzati jista' jittejjeb b'mod sinifikanti ; jissuġġerixxi, barra minn hekk, it-tisħiħ tal-kooperazzjoni mal-Grupp ta' Skrutinju Parlamentari Konġunt u reviżjoni tar-regoli għal missjonijiet f'aġenziji li jippermettu kuntatt regolari aħjar bejn il-kumitati parlamentari u l-aġenziji li jaqgħu taħt il-mandat tagħhom;

17.  Jipproponi li, fil-kuntest tar-rieżami ta' kull ħames snin, li tibni fuq l-attivitajiet ta' skrutinju mwettqa mill-kumitati tal-Parlament fuq l-aġenziji li jaqgħu taħt il-mandat tagħhom u flimkien magħhom, il-Kumitat għall-Affarijiet Kostituzzjonali jorganizza dibattitu annwali dwar il-funzjonament u l-governanza tal-aġenziji, u wara, jekk jitqies xieraq u/jew meħtieġ, isir dibattitu fil-plenarja sabiex tiġi ffaċilitata sistema aktar b'saħħitha u aktar strutturata ta' analiżi tal-attivitajiet tal-aġenzija fi ħdan il-Parlament; jipproponi, barra minn hekk, li meta wieħed iqis ir-rwol tal-aġenziji bħala intermedjarji bejn l-UE u l-Istati Membri, ikun hemm perjodu ta' konsultazzjoni mal-parlamenti nazzjonali jekk ikunu jixtiequ jagħmlu kwalunkwe intervent dwar il-kwistjoni;

18.  Iqis li l-aġenziji tal-Unjoni għandhom japplikaw ir-regoli u l-prinċipji ta' governanza tajba u ta' tfassil aħjar tal-liġijiet, inkluż it-twettiq ta' konsultazzjonijiet pubbliċi miftuħa dwar l-abbozzi ta' proposti tagħhom għal atti sekondarji u terzjarji, fejn il-qasam tal-aġenzija jippermetti dan; jipproponi li l-aġenziji jkunu soġġetti għall-istess regoli ta' trasparenza bħall-Kummissjoni, inklużi r-regoli u l-obbligi fir-rigward tar-rappreżentanti interessati;

19.  Jenfasizza li, filwaqt li jiġi żgurat li l-kompiti kollha li jirriżultaw mill-qafas regolatorju jitwettqu b'mod sħiħ u fi żmien l-iskadenza, l-aġenziji tal-Unjoni għandhom josservaw b'attenzjoni l-kompiti tagħhom u jaġixxu skont il-mandati assenjati lilhom mill-Parlament u mill-Kunsill; iqis li huwa essenzjali li l-aġenziji tal-Unjoni jkunu trasparenti meta jwettqu l-mandati tagħhom;

20.  Jipproponi li l-aġenziji kollha għandhom ikunu kapaċi jissottomettu opinjonijiet mhux vinkolanti dwar il-fajls attwali li jaqgħu taħt il-mandat tagħhom;

21.  Jemmen ukoll li fil-każ ta' kwalunkwe bidla futura għat-Trattati, għandha tingħata kunsiderazzjoni dwar kif l-aġenziji jistgħu jiġu msejsa b'mod aktar sod fit-Trattati, b'mod partikolari fir-rigward tal-Artikoli 13 u 14 tat-TUE u l-Artikoli 290 u 291 tat-TFUE, billi tiżdied definizzjoni ċara tat-tipi differenti ta' aġenziji, is-setgħat li jistgħu jingħataw lilhom u l-prinċipji ġenerali li jiggarantixxu l-iskrutinju parlamentari tagħhom;

Kwistjonijiet baġitarji

22.  Jinnota li attwalment il-finanzjament tal-miżati tal-aġenziji jammonta għal madwar EUR 1 biljun fis-sena, li jista' jtaffi l-pressjoni fuq il-baġit tal-UE u jista' jkun mezz effikaċi għall-finanzjament tal-attivitajiet tal-aġenzija f'każijiet fejn il-mudell kummerċjali jippermetti dan; jesprimi tħassib, madankollu, dwar il-kunflitti ta' interess potenzjali li jistgħu jinħolqu jekk l-aġenziji jkollhom jiddependu fuq il-miżati tas-sħubija bħala s-sors ewlieni ta' dħul tagħhom; jinsisti li miżuri ta' salvagwardja jkunu fis-seħħ sabiex jiġi evitat kwalunkwe tip ta' kunflitt ta' interess;

23.  Jenfasizza l-ħtieġa li jitqiesu l-prijoritajiet il-ġodda dwar il-klima, is-sostenibbiltà u l-ħarsien tal-ambjent fil-QFP li jmiss u l-kompiti attribwiti lil aġenziji partikolari għall-implimentazzjoni ta' dan il-QFP;

24.  Jinnota li, anke jekk l-aġenziji deċentralizzati jixbhu 'l xulxin f'dak li jirrigwarda l-ġestjoni tal-baġit, irriżulta li approċċi uniformi li suppost jgħoddu għal kulħadd kienu ta' detriment għall-ġestjoni effiċjenti u effikaċi ta' ċerti aġenziji; iqis li l-mira ta' tnaqqis ta' 5 % tal-persunal u r-riżerva għar-riallokazzjoni fost l-aġenziji bħala eżerċizzju ta' darba biss; itenni li biħsiebu jopponi kwalunkwe approċċ ta' dan it-tip fil-ġejjieni;

25.  Jinnota bi tħassib li għadd ta' aġenziji jsibuha diffiċli li jattiraw persunal kwalifikat minħabba l-kundizzjonijiet ta' impjiegi; jemmen li l-korpi tal-Unjoni jeħtieġ li jkunu f'pożizzjoni li jattiraw persunal kwalifikat sabiex iwettqu l-kompiti tagħhom b'mod effikaċi u effiċjenti; jitlob, għalhekk, li tittieħed azzjoni konkreta biex jintlaħqu dawn l-għanijiet;

26.  Jinnota li kooperazzjoni msaħħa bejn l-aġenziji fil-qsim tas-servizzi rriżultat fi ffrankar, eż. permezz tal-ħolqien ta' portal konġunt għall-akkwisti; iħeġġeġ aktar esplorazzjoni tal-potenzjal tal-qsim tas-servizzi, jew fost l-aġenziji jew inkella bejn il-Kummissjoni u l-aġenziji, bil-għan li jinħolqu sinerġiji ġodda u li dawk li diġà jeżistu jiġu ottimizzati; jemmen li, fejn applikabbli, tista' tinkiseb aktar effiċjenza baġitarja permezz ta' kooperazzjoni mill-qrib fl-oqsma tal-appoġġ amministrattiv u s-servizzi tal-ġestjoni tal-faċilitajiet fost il-korpi u l-aġenziji tal-Unjoni li jinsabu qrib ħafna ta' xulxin;

27.  Jinnota li l-baġits tal-aġenziji għandhom jitħejjew bi qbil mal-prinċipju ta' bbaġitjar abbażi tal-prestazzjoni, fil-qies tal-għanijiet tal-aġenziji u r-riżultati mistennija tal-kompiti tagħhom; jitlob approċċ sistematiku fl-ibbaġitjar tal-aġenziji deċentralizzati bil-għan li l-kompiti tal-aġenziji jkunu aktar prijoritizzati, ikun hemm aktar kooperazzjoni u ma jitħalliex li jkun hemm trikkib, speċjalment fil-każ ta' aġenziji li jaħdmu fl-istess qasam ta' politika;

28.  Jinnota bi tħassib li għadd ta' rekwiżiti amministrattivi huma sproporzjonati għal aġenziji li ma laħqux ċertu daqs; jistenna li l-Kummissjoni u l-Kunsill jiżguraw li r-rekwiżiti amministrattivi applikabbli jkunu proporzjonati mar-riżorsi finanzjarji u umani tal-aġenziji kollha;

29.  Ifakkar li l-proċedura leġiżlattiva twassal għal modifiki fil-proposta oriġinali tal-Kummissjoni; jinnota bi tħassib li rapporti finanzjarji aġġornati ġeneralment isiru disponibbli biss fi tmiem il-proċedura leġiżlattiva, jekk qatt isiru disponibbli; ifakkar fiż-żewġ rwoli tal-Parlament u tal-Kunsill bħala awtorità leġiżlattiva u awtorità baġitarja;

30.  Jilqa' l-abbozz tat-test rivedut tal-abbozz tar-Regolament Finanzjarju Qafas għal aġenziji deċentralizzati elaborat mill-Kummissjoni u, b'mod partikolari, il-pjanijiet tagħha li ssaħħaħ il-governanza ta' dawn l-aġenziji deskritti f'dan il-kuntest;

31.  Isostni, madankollu, li għad hemm sensiela ta' kwistjonijiet mhux solvuti, u jħeġġeġ lill-Kummissjoni tippreżenta mingħajr dewmien evalwazzjoni ta' dawk l-aġenziji li għandhom diversi postijiet, kif rakkomandat mill-Grupp ta' Ħidma Interistituzzjonali, kif ukoll proposti għal fużjonijiet, għeluq u/jew trasferimenti possibbli ta' kompiti lill-Kummissjoni, abbażi ta' analiżi attenta u fil-fond u bl-użu ta' kriterji ċari u trasparenti, kif previst fit-termini ta' referenza tal-Grupp ta' Ħidma Interistituzzjonali iżda li fir-realtà qatt ma ġew eżaminati sew minħabba n-nuqqas ta' proposti f'dan is-sens min-naħa tal-Kummissjoni;

32.  Jinnota li l-awditjar tal-aġenziji deċentralizzati għadu "taħt ir-responsabbiltà sħiħa tal-Qorti Il-Qorti tal-Awdituri, li tamministra l-proċeduri kollha meħtieġa amministrattivi u ta' akkwist u l-finanzjament tagħhom"; itenni li l-awditjar imwettaq minn awdituri tas-settur privat irriżulta f'żieda sinifikanti fil-piż amministrattiv fuq l-aġenziji u minħabba ż-żmien marbut mal-akkwist u mal-amministrazzjoni tal-kuntratti ta' awditjar, ħoloq nefqa addizzjonali, u b'hekk kompla żied il-piż fuq ir-riżorsi dejjem inqas tal-aġenziji; jenfasizza li huwa kruċjali li din il-kwistjoni tiġi riżolta f'konformità mal-approċċ komuni, fi ħdan il-kuntest tar-reviżjoni tar-Regolament Finanzjarju qafas; jappella lill-partijiet kollha involuti f'din ir-reviżjoni sabiex jipprovdu ċarezza dwar din il-kwistjoni b'mod urġenti sabiex jitnaqqas b'mod sinifikanti l-piż amministrattiv eċċessiv;

o
o   o

33.  Jagħti istruzzjonijiet lill-President tiegħu biex jgħaddi din ir-riżoluzzjoni lill-Kunsill u lill-Kummissjoni, lill-Qorti Ewropea tal-Awdituri, u lill-aġenziji deċentralizzati tal-UE.

Avviż legali