Todhchaí an Aontais Eorpaigh: leas a bhaint as an domhandú 

An leagan is deireanaí: 
 
Cruthaithe:   
 

Roinn an leathanach seo: 

Beartais an Aontais Eorpaigh chun dul i ngleic le drochthionchar an domhandaithe ©AP Images/European Union-EP  

Baineann deiseanna ollmhóra leis an domhandú i dtaca le rachmas agus fostaíocht a chruthú. Baineann míbhuntaistí leis chomh maith áfach agus cé go ndéanann an tAontas Eorpach iarracht lántairbhe a bhaint as deiseanna an domhandaithe, caithfear an drochthionchar a laghdú freisin trí rialacha a leagan síos agus oibriú le tíortha eile. Le linn an tseisiúin iomlánaigh an 16 Bealtaine, pléadh páipéar an Choimisiúin Eorpaigh maidir le conas déileáil leis an domhandú amach anseo.

Tá an tAontas Eorpach ar cheann de mhórchumhachtaí trádála an domhain. Baineann an tAontas úsáid as an gcumhacht eacnamaíoch seo d’fhonn a luachanna a chur chun cinn timpeall an domhain agus caighdeáin arda a éileamh agus earraí á n-iompórtáil.


Agus an tAontas Eorpach i mbun idirbheartaíochta le páirtithe eile faoi chomhaontuithe trádála, éilíonn feisirí na Parlaiminte i gcónaí go mbaineann caighdeáin arda leis an gcomhaontú deiridh agus nach sáraítear luachanna AE.


Ag cinntiú nach sáraítear luachanna AE


Tar éis cainteanna a bhí ar siúl ar feadh níos mó ná cúig bliana, thug feisirí a gceadú i mí Feabhra leis an gcomhaontú saorthrádála idir AE agus Ceanada. Tá mar aidhm le CETA deireadh a chur le níos mó ná 99% de tharaifí a fhorchuirtear ar an trádáil idir an dá pháirtí i láthair na huaire. Ar cheann de na cnámha spairne sna comhchainteanna, bhí foráil maidir le réiteach díospóidí idir infheisteoirí agus an stát (ISDS). Tar éis éilimh na bhfeisirí, cuirfear córas níos trédhearcaí ina áit ar a dtugtar an córas cúirte infheistíochta, agus is faoi rialtais náisiúnta a bheidh sé eadránaithe a cheapadh.


Tacaíonn feisirí Eorpacha freisin le hiarrachtaí chun dul i ngleic le hiomaíocht mhífhéaráilte ón taobh amuigh den Aontas. De bharr borradh a bheith faoi allmhairí ísealchostais don earnáil iarnróid, d’éiligh feisirí Eorpacha an bhliain seo caite go gcuirfí straitéis AE i bhfeidhm chun dul i ngleic leis.


Mianraí coimhlinte


Úsáidtear stán, tantalam, tungstan agus ór go forleathan inár bhfóin phóca agus in an-chuid táirgí ardteicneolaíochta. Ach maidir leis na ceithre mhianra seo tá taobh níos dorcha ag baint leo. I roinnt réigiún den domhan, mar gheall ar choimhlintí idir grúpaí armtha atá ag trádáil go mídhleathach leo, is ábhar mór éiginnteachta, bochtaineachta agus mí-úsáide cearta daonna iad. Thug feisirí a gceadú an 16 Márta le rialacha a éilíonn ar chuideachtaí Eorpacha freagracht a ghlacadh as na mianraí a iompórtálann siad chun tuilleadh trédhearcachta a chinntiú sna slabhraí soláthair.


Glacadh rialacha athbhreithnithe anuraidh maidir le hearraí nó seirbhísí ar féidir a úsáid le haghaidh phionós an bháis, ceastóireachta nó le haghaidh íde nó pionós eile atá cruálach agus mídhaonna. Tar éis don Pharlaimint brú a chur ar institiúidí eile AE, tá cosc sna rialacha freisin ar mhargaíocht agus iompar earraí seirbhísí ar féidir a úsáid lasmuigh den Aontas le haghaidh íde nó pionós atá cruálach agus mídhaonna.


Cearta oibrithe


Go minic, trí thuarascáil féintionscnaimh a ghlacadh, cuireann feisirí Eorpacha brú ar an gCoimisiún Eorpach reachtaíocht nua a ullmhú. An 27 Aibreán, mar shampla, d’iarr feisirí ar an gCoimisiún rialacha a mholadh chun ceangal a chur ar chuideachtaí Eorpacha in earnáil an éadaigh meas a léiriú ar chearta a n-oibrithe agus a chinntiú nach sáraítear treoirlínte na hEagraíochta um Chomhar agus Fhorbairt Eacnamaíochta (OECD) ina slabhra soláthair. An 4 Aibreán, d’éiligh feisirí ar an gCoimisiún bearta a dhéanamh chun saothrú stuama ola phailme a chur chun cinn agus chun deireadh a chur faoi 2020 le húsáid na hola i mbithbhreoslaí.


Tionchar an gheilleagair dhigitigh


Tuigeann feisirí na Parlaiminte freisin an tionchar a bhíonn ag an domhandú ar fhostaíocht, agus tacaíonn siad mar shampla le tograí chun cearta oibrithe a neartú. Tá athrú as cuimse tagtha ar mhargadh an tsaothair le déanaí de bharr thionchar an gheilleagair dhigitigh, agus i vóta iomlánach an 19 Eanáir, d'éiligh feisirí Eorpacha ar an gCoimisiún raon feidhme na n-íoschaighdeán oibre reatha a leathnú d’fhonn go mbeidh cineálacha nua fostaíochta cuimsithe.


Leis an gCiste Eorpach um Choigeartú don Domhandú tugtar tacaíocht do dhaoine a chailleann a bpost mar gheall ar mhórathruithe struchtúracha ar phatrúin trádála an domhain de bharr an domhandaithe, mar shampla má dhruidtear cuideachta mhór nó má dhéantar cinneadh monarú táirge éigin a aistriú go tír lasmuigh den Aontas, nó mar gheall ar an ngéarchéim airgeadais agus eacnamaíoch dhomhanda. Tar éis vóta an choiste um bhuiséid an 11 Bealtaine, cuirfear €2.6 milliún ar fáil chun cabhrú le hiarfhostaithe na comhlachta Nokia fostaíocht nua a aimsiú.


An Eoraip sa bhliain 2025


Foilsíodh páipéar an Choimisiúin Eorpaigh an 10 Bealtaine maidir le conas déileáil leis an domhandú as seo amach. Rinneadh an páipéar a phlé le linn díospóireachta an 16 Bealtaine le Leas Uachtarán an Choimisiúin Jyrki Katainen. Foilseofar páipéir eile roimh dheireadh mhí an Mheithimh maidir leis an gcruth a bheidh ar an Eoraip sa bhliain 2025. Bainfidh na páipéir go príomha leis na ceisteanna seo a leanas: an taobh sóisialta den Eoraip, an t-aontas eacnamaíoch agus airgeadaíochta agus cúrsaí cosanta.


Cliceáil anseo chun súil siar a chaitheamh ar an díospóireacht iomlánach an 16 Aibreán faoi conas leas a bhaint as an domhandú.

Tromlach na nEorpach den tuairim gur chóir a bheith níos gníomhaí i dtaca le... 
  • Síocháin agus daonlathas a chur chun cinn timpeall na cruinne (73%) 
  • Beartas eacnamaíoch (58%) 
  • Beartas eachtrach (57%) 
  • (Suirbhé Eorabharaiméadair, Márta 2017)