Wapenexport: schieten we ons zelf in de voet? 

 
 

Wapens worden op grote schaal geëxporteerd en sommige ontvangen landen zijn in conflicten die de veiligheid van Europa bedreigen. Het Parlement wil de regels voor wapenexport verbeteren.

Een wapenwedloop die moet worden gecontroleerd

In de periode 2012-2016 bereikte de wereldwijde verkoop van grote wapens zoals raketten, vliegtuigen, schepen en tanks een piek. De leden zijn bang dat deze wapenwedwedloop eerder militaire oplossingen dan diplomatieke oplossingen voor conflicten in de hand werkt.


Er bestaan momenteel meerder conflicten in directe omgeving van de EU en daarom is een efficiëntere controle van de wapenexport niet alleen een principiële kwestie. "We spreken niet enkel over vrede of het beeld van Europa, maar ook over het leven van onze burgers," zei Bodil Valero (Greens/EFA, SE) die de aanbevelingen van het Parlement opstelde, in een plenair debat op 12 september.


Van lichte wapens, munitie, tot radars en  radiosystemen. De Europese defensie-industrie produceert en verkoopt alles. Helaas zijn gevallen bekend waarbij wapens afkomstig uit de EU zijn verkocht aan autoritaire regimes, zijn gebruikt in burgeroorlogen of die in handen zijn gevallen van terroristische groepen.


De EU is de tweede grootste exporteur van grote conventionele wapens, maar de lidstaten zelf hebben de enige juridisch bindende regeling op het gebied van de conventionele wapenexport zich opgesteld.


"De criteria zijn tamelijk goed maar het probleem is dat de lidstaten ze niet nakomen," legt Valero uit. Het Parlement heeft een resolutie goedgekeurd die vraagt ​​om een ​​herziening van de controle op de wapenexport uit de EU en de mogelijkheid om lidstaten te straffen die niet aan de minimale eisen voldoen.


Niet alle EP-leden zijn het eens met de toevoeging van criteria aan het gemeenschappelijk standpunt van de Raad of met de oprichting van een nieuw toezichthoudend orgaan, zoals voorgesteld in de resolutie van het Parlement. "We moeten onze aandacht richten op Pakistan, Noord-Korea en China. Geen van deze landen zijn ondertekenaars van het VN-wapenverdrag, terwijl alle lidstaten dat hebben ondertekend," zei Geoffrey Van Orden (ECR, UK)  tijdens het plenaire debat.


EU-wapenuitvoer in cijfers

Vijf lidstaten behoren tot de top tien wapenexporteurs (Frankrijk, Duitsland, het Verenigd Koninkrijk, Spanje en Italië). In 2015 was de EU ‘s werelds tweede grootste wapenleverancier, goed voor 26% van de wereldwijde uitvoer van grote wapens. Eerste was de VS met 33% en  Rusland was goed voor 23%. Het Midden-Oosten was in 2015 verreweg de belangrijkste bestemming voor de wapens.


Wapenembargo opleggen aan Saoedi-Arabië
In het besluit verzoekt het Parlement de Hoge Vertegenwoordiger voor Buitenlands Beleid, Fecerica Mogherini, om een ​​wapenembargo aan Saoedi-Arabië op te leggen. In de plenaire vergadering op 12 september zei rapporteur Valero: "Er is een duidelijk verband tussen de verkoop van wapens aan Saoedi-Arabië, het feit dat Saoedi-Arabië moskeeën in Europa financiert en dat mensen in deze moskeeën radicaliseren.Het gaat echter niet alleen om Saoedi-Arabië en de financiering van radicale moskeeën in Europa, maar ook om het feit dat Saudi-Arabië wapens aan Al Qaida, het Nusra Front en IS levert. Ze krijgen toegang tot deze wapens en zij zijn terroristische groepen. Dit kunnen wij nooit accepteren."