• Voorstel goedgekeurd met 448 stemmen voor en 197 stemmen tegen
• Het EP ziet een duidelijk gevaar voor een ernstige schending van de EU-waarden in Hongarije
• Onafhankelijkheid van de rechterlijke macht, vrijheid van meningsuiting, corruptie, rechten van minderheden en de situatie van migranten en vluchtelingen zijn belangrijke aandachtspunten
• De Raad kan Hongarije aanbevelingen doen om het gevaar tegen te gaan

Het Parlement heeft de EU-lidstaten gevraagd om, in overeenstemming met artikel 7 van het Verdrag, vast te stellen of Hongarije het gevaar loopt de EU-waarden te schenden.

Het verzoek werd goedgekeurd met 448 stemmen voor en 197 stemmen tegen, met 48 onthoudingen. Om te worden aangenomen, had het voorstel een absolute meerderheid van de leden (376) nodig en tweederde van de uitgebrachte stemmen - exclusief de onthoudingen.

Dit is de eerste keer dat het Parlement de Raad van de EU heeft opgeroepen tegen een lidstaat op te treden om een ​​systemische bedreiging van de grondwaarden van de Unie te voorkomen. Deze waarden, die zijn verankerd in artikel 2 van het EU-Verdrag en weergegeven in het EU-Handvest van de grondrechten, omvatten respect voor de democratie, gelijkheid, de rechtsstaat en mensenrechten.

De leden riepen de EU-landen op om de procedure van artikel 7, lid 1, van het EU-Verdrag in werking te laten treden en merkten op dat ondanks dat de Hongaarse autoriteiten bereid zijn om de rechtmatigheid van maatregelen te bespreken, de situatie niet is aangepakt en “er nog altijd reden is tot bezorgdheid”. Zij benadrukken dat dit de preventieve fase van de procedure is, een dialoog met het betrokken land mogelijk moet maken en dat het bedoeld is “om het opleggen van sancties te voorkomen".

Het Parlement herinnert eraan dat de toetreding van Hongarije tot de EU "een vrijwillige handeling was op basis van een soeverein besluit waarover brede consensus bestond in het hele Hongaarse politieke spectrum" en onderstreept dat elke Hongaarse regering de plicht heeft om het gevaar voor een ernstige schending van EU-waarden weg te nemen.

De belangrijkste zorgen van het Parlement hebben betrekking op:

  • de werking van het constitutionele bestel en het kiesstelsel;
  • de onafhankelijkheid van de rechterlijke macht;
  • corruptie en belangenconflicten;
  • privacy en gegevensbescherming;
  • vrijheid van meningsuiting;
  • academische vrijheid;
  • vrijheid van godsdienst;
  • vrijheid van vereniging;
  • het recht op gelijke behandeling;
  • de rechten van personen die tot minderheden behoren, waaronder Roma en Joden;
  • de grondrechten van migranten, asielzoekers en vluchtelingen;
  • economische en sociale rechten

Judith Sargentini (Groenen/VEA, NL), die het verslag opstelde, zei: "In de week dat we debatteren over de Staat van de Unie, stuurt het Europees Parlement een belangrijke boodschap: we komen op voor de rechten van alle Europeanen, inclusief Hongaarse burgers, en we verdedigen onze Europese waarden. Het is nu aan de Europese leiders om hun verantwoordelijkheid te nemen en te stoppen met kijken vanaf de zijlijn terwijl de rechtsstaat wordt vernietigd in Hongarije. Dit is onaanvaardbaar voor een Unie die is gebouwd op democratie, de rechtsstaat en grondrechten."

Volgende stappen

Het voorstel voor een besluit van de Raad wordt nu toegezonden aan de EU-lidstaten. Zij kunnen met een meerderheid van vier vijfde bepalen of er een duidelijk gevaar bestaat op een ernstige schending van de EU-waarden in Hongarije. De Raad zou eerst de mening van de Hongaarse autoriteiten moeten horen en het Parlement zou toestemming moeten geven. De EU-lidstaten kunnen er ook voor kiezen om aanbevelingen aan Hongarije te doen om het gevaar tegen te gaan.

In een later stadium kan de Europese Raad met eenparigheid van stemmen en met instemming van het Parlement vaststellen dat er in Hongarije sprake is van een ernstige en voortdurende schending van de rechtsstaat, de democratie en de grondrechten. Dit kan uiteindelijk leiden tot sancties, zoals schorsing van het stemrecht in de Raad.