Freasúra Daonlathach i Veiniséala - 2017, Veiniséala

An Freasúra Daonlathach i Veiniséala: An Tionól Náisiúnta (Julio Borges) agus na Príosúnaigh Pholaitiúla uile arna liostú ag Foro Penal Venezolano agus ionadaíocht á déanamh orthu ag Leopoldo López, Antonio Ledezma, Daniel Ceballos, Yon Goicoechea, Lorent Saleh, Alfredo Ramos agus Andrea González

Freasúra Daonlathach i Veiniséala, Craobh‑ainmní do Dhuais Sakharov 2017

© EU 2017 - EP/AP Images / Ariana Cubillos

In 2017, bronnadh Duais Sakharov ar an bhFreasúra Daonlathach i Veiniséala, is é sin, ar an Tionól Náisiúnta (a bhfuil Julio Borges mar ionadaí air), agus ar na Príosúnaigh Pholaitiúla uile atá liostaithe ag Foro Penal Venezolana, a bhfuil Leopoldo López, Antonio Ledezma, Daniel Ceballos, Yon Goicoechea, Lorent Saleh, Alfredo Ramos agus Andrea González ina n-ionadaithe air.

Le blianta beaga anuas, tá Veiniséala i ngreim ag géarchéim pholaitiúil. De réir a chéile, tá teorainn curtha ag an bpáirtí rialaithe leis an smacht reachta agus leis an ord bunreachtúil, agus i mí an Mhárta 2017 bhain an Chúirt Uachtarach a chumhacht reachtach den Tionól Náisiúnta a toghadh go daonlathach. Rinne Julio Burges, Uachtarán an Tionóil Náisiúnta, achoimre ar an staid i Veiniséala mar a leanas: "Ní coimhlint pholaitiúil amháin an choimhlint atá i Veiniséala. Coimhlint ríthábhachtach, eiseach is ea í atá bunaithe ar luachanna."

Agus hipearbhoilsciú, anord, agus ag corraíl ag tarlú ar feadh deich mbliana ar a laghad, rinne rialtas na Veiniséala géarleanúint agus ciapadh ar lucht freasúra polaitiúil agus chuir sé faoi choinneáil iad.  Déanann Foro Penal Venezolano (Fóram Pionósach na Veiniséala) céannacht agus stádas príosúnaigh pholaitiúla a thuairisciú. Is eagraíocht um chearta an duine mór le rá in Veiniséala é a thugann cúnamh dlí pro bono dóibh siúd nach bhfuil ach acmhainní eacnamaíoch teoranta acu agus a mheastar a bheith coinnithe go treallach, céasta nó ionsaithe le linn agóidí.

Tá ceannairí ón bhfreasúra amhail Leopoldo López, Antonio Ledezma, Daniel Ceballos, Yon Goicoechea, Lorent Saleh, Alfredo Ramos agus Andrea González gafa agus curtha faoi choinneáil ag rialtas Veiniséala. Cé gur ligeadh saor go sealadach cuid acu i 2018, tá a lán acu fós faoi choinneáil tí nó i bpríosún, uaireanta i ndálaí gránna agus cruálacha.
Tar éis breis agus trí bliana a chaitheamh i bpríosún, tá ceannaire an fhreasúra i Veiniséala, Leopoldo López, faoi choinneáil tí ó mí Iúil 2017 i leith agus ní cheadaítear dó filleadh ar an saol polaitiúil. Bhí Antonio Ledesma, polaiteoir mór le rá eile ón bhfreasúra, a bhí ina mhéara ar Caracas tráth, faoi bhraighdeanas baile ó 2015, ach d'éirigh leis teitheadh ón tír i Samhain 2017, agus cuireadh i bpríosún ar feadh tréimhsí fada freisin Alfredo Ramos, iarmhéara de chuid Iribarren, agus Daniel Ceballos, iarmhéara de chuid San Cristobal. Tá a saoirse faighte ag an dís sin arís.

Tar éis na dtoghchán don Uachtaránacht a tharla i mBealtaine 2018, a rinne an freasúra a bhaghcatáil agus nár thug formhór na ngníomhaithe idirnáisiúnta, lena n-áirítear an tAontas Eorpach, aitheantas dá thorthaí, rinne rialtas Veiniséala iarracht a íomhá a fheabhsú trí roinnt príosúnach polaitíochta a scaoileadh saor. Mar sin féin, tá Buaiteoir Dhuais Sakharov Lorent Saleh, ar ceannaire mac léinn agus gníomhaí ar son an daonlathais é, á choimeád gan cead teagmhála i gcarcair Heliocoide in Caracas, in ainneoin go bhfuil a shláinte ag dul in olcas.

Is aitheantas í Duais Sakharov dá gcrógacht agus dá n-iarrachtaí leantacha chun todhchaí a bheidh saor agus rathúil a beidh saor agus rathúil a bhaint amach i Veiniséala.

Nadia Murad agus Lamiya Aji Bashar - 2016, An Iaráic

Raif Badawi - 2015, An Araib Shádach

Denis Mukwege - 2014, Poblacht Dhaonlathach an Chongó

Malala Yousafzai - 2013, an Phacastáin

Nasrin Sotoudeh - 2012, an Iaráin

Jafar Panahi - 2012, an Iaráin

Mohamed Bouazizi – 2011, "An tEarrach Arabach", an Túinéis

Ali Ferzat – 2011, "An tEarrach Arabach", an tSiria

Asmaa Mahfouz - 2011, "An tEarrach Arabach", an Éigipt

Ahmed El Senussi – 2011, "An tEarrach Arabach", an Libia

Razan Zaitouneh – 2011, "An tEarrach Arabach", an tSiria

Guillermo Fariñas – 2010, Cúba

Buaiteoiri