Procedura : 2006/2078(INI)
Przebieg prac nad dokumentem podczas sesji
Dokument w ramach procedury : A6-0368/2006

Teksty złożone :

A6-0368/2006

Debaty :

PV 15/11/2006 - 21
CRE 15/11/2006 - 21

Głosowanie :

PV 16/11/2006 - 6.8
CRE 16/11/2006 - 6.8
Wyjaśnienia do głosowania

Teksty przyjęte :

P6_TA(2006)0498

SPRAWOZDANIE     
PDF 395kWORD 395k
24 października 2006
PE 374.493v02-00 A6-0368/2006

zawierające projekt zalecenia Parlamentu Europejskiego dla Rady w sprawie zwalczania handlu ludźmi – zintegrowane podejście i propozycje planu działania

(2006/2078 (INI))

Komisja Wolności Obywatelskich, Sprawiedliwości i Spraw Wewnętrznych

Sprawozdawca: Edit Bauer

Sprawozdawca komisji opiniodawczej (*): Maria Carlshamre, Komisja Praw Kobiet i Równouprawnienia

(*) Wzmocniona współpraca między komisjami – art. 47 Regulaminu

PROJEKT ZALECENIA PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO DLA RADY
 UZASADNIENIE
 PROJEKT ZALECENIA DLA RADY (B6-0613/2005)
 OPINIA Komisji Spraw Zagranicznych
 OPINIA Komisji Zatrudnienia i Spraw Socjalnych
 OPINIA Komisji Praw Kobiet i Równouprawnienia
 PROCEDURA

PROJEKT ZALECENIA PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO DLA RADY

w sprawie zwalczania handlu ludźmi – zintegrowane podejście i propozycje planu działania

(2006/2078 (INI))

Parlament Europejski,

–    uwzględniając projekt zalecenia dla Rady złożony przez Barbarę Kudrycką w imieniu grupy PPE-DE w sprawie zwalczania handlu ludźmi – zintegrowane podejście i projekt planu działania (B6-0613/2005),

–   uwzględniając Powszechną Deklarację Praw Człowieka z 1948 r., w szczególności jej art. 4 i 5, które podkreślają, że handel niewolnikami jest zakazany we wszystkich swych postaciach,

–   uwzględniając Deklarację Pekińską przyjętą na IV Światowej Konferencji w sprawie Kobiet, kolejne konferencje Pekin+5 i +10 oraz rezolucję z dnia 10 marca 2005 r. w sprawie postępów IV Światowej Konferencji na temat Kobiet - Platforma Działania (Pekin + 10)(1),

–   uwzględniając Konwencję o prawach dziecka ONZ z 1989 r., w szczególności jej art. 1, 7, 32, 34 i 35 oraz protokół fakultatywny do Konwencji o prawach dziecka w sprawie handlu dziećmi, prostytucji dziecięcej i pornografii dziecięcej, w szczególności jej art. 3,

–   uwzględniając Konwencję ONZ w sprawie likwidacji wszelkich form dyskryminacji kobiet(2) (CEDAW) z 1979 r., w szczególności jej art. 5 i 6,

–   uwzględniając Protokół ONZ z Palermo z 2000 r. w sprawie zapobiegania, likwidacji i karania handlu ludźmi, w szczególności kobietami i dziećmi, uzupełniający Konwencję ONZ o zwalczaniu międzynarodowej przestępczości zorganizowanej,

–   uwzględniając konwencję Międzynarodowej Organizacji Pracy nr 29 dotyczącą pracy przymusowej lub obowiązkowej (1930) i konwencję nr 182 dotyczącą zakazu najcięższych form pracy dzieci i natychmiastowych działań w celu ich likwidacji, przyjętą przez konferencję MOP na 87. sesji (1999),

–   uwzględniając „Ogólne porozumienie przeciwko pracy przymusowej” MOP 2005 – raport ogólny w ramach kontynuacji deklaracji MOP dotyczącej fundamentalnych praw i zasad w pracy 2005,

- uwzględniając raport Departamentu Stanu USA z 2004 r. na temat powiązań między prostytucją i handlem ludźmi w celu ich seksualnego wykorzystania(3),

–   uwzględniając Europejską Konwencję w sprawie praw człowieka i biomedycyny z 1997 r. oraz art. 22 Protokołu Dodatkowego dotyczącego transplantacji narządów i tkanek pochodzenia ludzkiego z 2002 r.,

–   uwzględniając Konwencję Rady Europy w sprawie działań przeciwko handlowi ludźmi, przyjętą przez Komitet Ministrów dnia 3 maja 2005 r.,

–   uwzględniając sprawozdanie Rady Europy na temat stanu przestępczości zorganizowanej 2005 – Temat przewodni: zagrożenie przestępczością gospodarczą,

–   uwzględniając zalecenie Rady Europy 1611/2003 w sprawie handlu narządami w Europie,

–   uwzględniając Kartę Praw Podstawowych Unii Europejskiej z 2000 r.(4), w szczególności jej art. 1, 3, 4, 5 i 6,

–   uwzględniając Deklarację brukselską w sprawie zapobiegania i zwalczania handlu ludźmi, przyjętą dnia 20 września 2002 r. na Europejskiej konferencji w sprawie zapobiegania i zwalczania handlu ludźmi – wyzwanie dla świata w XXI wieku,

–   uwzględniając program haski(5) w sprawie wolności, bezpieczeństwa i sprawiedliwości, który wzywa Radę i Komisję do opracowania planu najlepszych praktyk, standardów i mechanizmów zwalczania handlu ludźmi,

–   uwzględniając wnioski Rady w sprawie handlu ludźmi z 2725 posiedzenia Rady ds. Wymiaru Sprawiedliwości i Spraw Wewnętrznych w dniach 27-28 kwietnia 2006 r.(6),

–   uwzględniając decyzję ramową Rady 2002/629/WSiSW w sprawie zwalczania handlu ludźmi(7), przyjętą dnia 19 lipca 2002 r.,

–   uwzględniając decyzję ramową Rady 2004/68/WSiSW dotyczącą zwalczania seksualnego wykorzystywania dzieci i pornografii dziecięcej(8), przyjętą dnia 22 grudnia 2003 r.,

–   uwzględniając dyrektywę Rady 2004/81/WE w sprawie dokumentu pobytowego wydawanego obywatelom państw trzecich, którzy są ofiarami handlu ludźmi lub wcześniej byli przedmiotem działań ułatwiających nielegalną imigrację, którzy współpracują z właściwymi organami(9), przyjętą dnia 29 kwietnia 2004 r.,

–   uwzględniając sprawozdanie Komisji dla Rady i Parlamentu Europejskiego sporządzone na podstawie art. 10 decyzji ramowej Rady z dnia 19 lipca 2002 r. w sprawie zwalczania handlu ludźmi (COM(2006)0187),

–   uwzględniając informację Rady 2005/C311/01 w sprawie planu UE dotyczącego najlepszych praktyk, standardów i procedur zwalczania handlu ludźmi i zapobiegania mu(10),

–   uwzględniając komunikat Komisji z dnia 18 października 2005 r. zatytułowany „Zwalczanie handlu ludźmi – zintegrowane podejście oraz wnioski dotyczące planu działania” (COM(2005)0514),

–   uwzględniając rezolucję z dnia 17 stycznia 2006 r. w sprawie strategii zapobiegania handlowi kobietami i dziećmi narażonymi na wykorzystywanie seksualne(11),

- uwzględniając rezolucję z dnia 19 maja 2000 r. w sprawie komunikatu Komisji dla Rady i Parlamentu Europejskiego zatytułowanego „Na rzecz dalszych działań w zwalczaniu handlu kobietami”(12),

–   uwzględniając sprawozdanie i zalecenia z dnia 22 grudnia 2004 r. grupy ekspertów ds. handlu ludźmi, powołanej w 2003 r. przez Komisję Europejską,

–   uwzględniając programy DAPHNE dotyczące zwalczania przemocy wobec dzieci, młodzieży i kobiet(13),

–   uwzględniając sprawozdania Europolu dotyczące handlu ludźmi, w szczególności sprawozdanie w sprawie przestępczości zorganizowanej w UE 2005(14),

–   uwzględniając art. 114 ust. 3 i art. 94 Regulaminu,

–   uwzględniając sprawozdanie Komisji Wolności Obywatelskich, Sprawiedliwości i Spraw Wewnętrznych oraz opinie Komisji Spraw Zagranicznych, jak również Komisji Zatrudnienia i Spraw Socjalnych oraz Komisji Praw Kobiet i Równouprawnienia
(A6-0368/2006),

A. mając na uwadze, że handel ludźmi stanowi współczesną formę niewolnictwa, poważne przestępstwo i rażące naruszenie podstawowych praw człowieka oraz że sprowadza ludzi do stanu podległości za pomocą gróźb, przemocy i poniżania,

B.  mając na uwadze, że handel ludźmi jest problemem na skalę światową, zarówno krajowym jak i transgranicznym, niezależnie od tego, czy dany kraj jest krajem pochodzenia, tranzytowym czy docelowym, i że jest jedną z najbardziej dochodowych form przestępczości zorganizowanej,

C. mając na uwadze, że według Rady Europy, handel ludźmi stanowi trzecie co do wielkości źródło zysków osiąganych z przestępczości zorganizowanej(15),

D. mając na uwadze, że dotychczas podjęte środki mające na celu ograniczenie handlu ludźmi nie przyniosły jeszcze rezultatu w postaci spadku liczby ofiar; mając na uwadze, że handel ludźmi jest wręcz najszybciej rozwijającą się działalnością przestępczą w porównaniu z innymi formami przestępczości zorganizowanej w UE;

E.  mając na uwadze, że siedem państw członkowskich wciąż jeszcze nie ratyfikowało Konwencji Narodów Zjednoczonych przeciw międzynarodowej przestępczości zorganizowanej, dziesięć państw członkowskich nie ratyfikowało Protokołu dodatkowego o zapobieganiu, zniesieniu oraz karaniu za handel ludźmi, szczególnie kobietami i dziećmi, dziesięć państw członkowskich nie ratyfikowało Protokołu dodatkowego ONZ do Konwencji o prawach dziecka w sprawie sprzedaży dzieci, prostytucji dziecięcej i pornografii dziecięcej, żadne z państw członkowskich nie dokonało ratyfikacji Konwencji Rady Europy o przeciwdziałaniu handlowi ludźmi,

F.  mając na uwadze, że handel ludźmi prowadzony jest nie tylko w celu wykorzystywania seksualnego, ale także w celu wykorzystywania siły roboczej, nielegalnych adopcji, przymusowej służby w gospodarstwach domowych oraz sprzedaży narządów, co oznacza, że zwalczanie handlu ludźmi musi znacznie wykraczać poza zwalczanie przymusowej prostytucji i uwzględniać wszystkie pokrewne formy wykorzystywania i ucisku,

G. mając na uwadze, że handel ludźmi nie zawsze jest przestępstwem związanym z płcią, ponieważ ofiarami wykorzystywania seksualnego i przymusowej pracy są również mężczyźni, zwłaszcza chłopcy, niemniej jednak przeważającą część ofiar handlu nadal stanowią kobiety i dziewczęta,

H. mając na uwadze, że kobiety i dzieci są szczególnie narażone na niebezpieczeństwa, a zatem istnieje większe ryzyko, że staną się ofiarami handlu ludźmi,

I.   mając na uwadze, że ofiary handlu ludźmi, w wielu przypadkach nieletnie, narażone są na przemoc fizyczną, psychiczną i wykorzystywanie oraz że pozbawia się je godności i wolności poprzez trzymanie w niewoli, tortury oraz inne nieludzkie lub poniżające traktowanie, że odbiera się im bezpieczeństwo, prawo do swobodnego przemieszczania się, prawa pracownicze oraz że często pozostają one w przymusowej i niechcianej zależności od handlarzy,

J.   mając na uwadze, że pomimo faktu, iż zgodnie z Konwencją o prawach dziecka ONZ niezwłocznie po urodzeniu każdego dziecka ma zostać sporządzony jego akt urodzenia, z danych UNICEF-u(16) wynika, że ponad połowa urodzeń w krajach rozwijających się – z wyjątkiem Chin – nie jest rejestrowana (ponad 50 mln dzieci); mając na uwadze, że te „niewidoczne” dzieci wraz z milionami sierot i dzieci ulicy są najbardziej zagrożone handlem, łatwo padając ofiarą nielegalnych adopcji lub są wykorzystywane w handlu ludzkimi narządami; mając na uwadze, że konflikty, klęski i sytuacje pokonfliktowe tak samo narażają dzieci na większe ryzyko wykorzystania w ramach handlu ludźmi,

K. mając na uwadze, że przyczyny nielegalnej imigracji różnią się od przyczyn handlu ludźmi, w związku z czym kwestie te powinny być traktowane odrębnie,

L.  mając na uwadze, że według raportu Departamentu Stanu USA z 2005 r. na temat handlu ludźmi szacunkowo 600 do 800 tys. osób pada corocznie ofiarą handlu, a ok. 80% tej liczby stanowią kobiety i dziewczęta,

M. mając na uwadze, że kobiety i dziewczęta, padające ofiarami handlu ludźmi są w różny sposób wykorzystywane, w szczególności seksualnie, co stanowi podstawowy cel handlu, pracy przymusowej oraz handlu organami;

N. mając na uwadze, że w sprawozdaniu z 2005 r.(17) MOP ocenia, że 80% ofiar handlu ludźmi stanowią kobiety i dziewczęta; mając na uwadze, że w sprawozdaniu szacuje się, że od 40 do 50% ofiar stanowią dzieci; mając na uwadze, że według sprawozdania 56% ofiar pracy przymusowej stanowią kobiety i dziewczęta; mając na uwadze, że spośród osób sprzedawanych w celach wykorzystania seksualnego 98% stanowią kobiety i dziewczęta,

O. mając na uwadze, że raport London Metropolitan University z 2004 r. w sprawie prostytucji wykazał, że legalizacja prostytucji prowadzi do wzrostu przestępczości zorganizowanej, molestowania seksualnego dzieci, przemocy wobec kobiet, a także znacznego wzrostu liczby kobiet i dziewcząt sprzedawanych z zagranicy do regionu,

P.  mając na uwadze, że w studium TransCrime z 2005 r. stwierdzono, że istnieją podstawy, aby sądzić, iż szwedzkie prawo uznające kupowanie ciała innej osoby na użytek seksualny za przestępstwo kryminalne prowadzi do spadku liczby ofiar handlu ludźmi w celu wykorzystania seksualnego; mając na uwadze, że według powyższego studium rozwiązania „regulacyjne” wydają się powodować więcej ofiar niż model „prohibicyjny”, co można wytłumaczyć do pewnego stopnia faktem, że ofiary stają się mniej widoczne i w związku z tym mniej obecne w statystykach; mając na uwadze, że w studium stwierdzono, iż ocena związku pomiędzy prostytucją i handlem ludźmi celem wykorzystywania seksualnego powinna opierać się na bardziej wiarygodnych liczbach i bardziej porównywalnych statystykach (w szczególności w odniesieniu do ofiar), jak również na większej ilości danych dotyczących innych czynników/zmiennych,

Q. mając na uwadze, że działalność w sektorze usług seksualnych oparta jest na zasadach podaży i popytu; mając na uwadze, że raport MOP z 2003 r. uznaje „rosnące zapotrzebowanie konsumentów za niewątpliwie jeden z czynników przyczyniających się do występowania zjawiska pracy przymusowej w sektorze usług seksualnych”,

R.  mając na uwadze, że w raporcie specjalnego sprawozdawcy ONZ w sprawie aspektów praw człowieka ofiar handlu ludźmi, zwłaszcza kobiet i dzieci zatytułowanym „Integracja praw człowieka kobiet i perspektywa równouprawnienia płci” stwierdza się, iż „prawa człowieka kobiet i dzieci łamane są w różnych formach handlu, handel usługami seksualnymi jest jednak szczególną formą handlu, w której prawa człowieka kobiet i dzieci są łamane jako prawa kobiet i prawa dziecka”,

S.  mając na uwadze, że dostęp do rynku pracy w UE jest skomplikowany, a wręcz ograniczony i przeregulowany, a jednocześnie istnieje wyraźne zapotrzebowanie na pracę, czego skutkiem są nielegalna migracja, przemyt i handel ludźmi,

T.  mając na uwadze, że kwestia świadczenia usług ma priorytetowe znaczenie polityczne; mając na uwadze, że zjawisko pracy przymusowej jest często powszechnie tolerowane przez opinię publiczną,

U. mając na uwadze, że popyt na tanich, niezarejestrowanych i uległych pracowników w UE przyczynia się do nielegalnego handlu ludźmi; mając na uwadze, że istnienie takiej siły roboczej może obniżyć koszty, jednak dzieje się to kosztem ludzkiej godności i szkodzi normom zatrudnienia, środkom w zakresie zdrowia i bezpieczeństwa, godziwemu wynagrodzeniu oraz dochodom lokalnym i/lub krajowym poprzez niepłacenie podatków i składek na ubezpieczenie;

V. mając na uwadze, że duże zyski z handlu ludźmi są często przedmiotem prania brudnych pieniędzy, umożliwiając inne działania przestępcze, w tym łapówkarstwo i nadużycia, oraz pozwalając sprawcom na zdobycie władzy gospodarczej, społecznej, a nawet politycznej,

W. mając na uwadze, że zapotrzebowanie na usługi osób będących przedmiotem handlu jest, w połączeniu z ubóstwem, wykluczeniem społecznym i brakiem realnych alternatyw godnej pracy, główną siłą napędową handlu ludźmi i że bez wzmocnienia woli politycznej i wspólnych wysiłków w celu zmniejszenia zapotrzebowania trudno będzie powstrzymać bądź znacznie ograniczyć ten proceder(18),

X. majac na uwadze, że brak trwałych widoków na przyszłość pod względem ekonomicznym i socjalnym, wysoki poziom bezrobocia i perspektywa stale rosnącego ubóstwa w niektórych krajach pochodzenia, poziom rozwoju gospodarczego i społecznego w Europie przyczyniają się do sytuacji, w której organizacjom przestępczym łatwo jest czerpać korzyści z handlu ludźmi;

Y. mając na uwadze, że ściślejsze egzekwowanie prawa poprzez penalizację handlarzy i pośredników stanowi kluczowy aspekt zwalczania handlu ludźmi; mając na uwadze, że egzekwowanie prawa powinno również obejmować możliwość konfiskaty zysków pochodzących z przestępstwa; mając na uwadze konieczność umocnienia inspekcji pracy, w tym karalności wykorzystywania do pracy oraz nielegalnej pracy; mając na uwadze, że utworzenie sieci krajowych inspekcji pracy i harmonizacja sankcji karnych grożących za wykorzystywanie ludzi do pracy mogłyby prowadzić do ograniczenia tej formy przestępczości; mając na uwadze, że dla zapewnienia skutecznego dochodzenia i ścigania przypadków handlu ludźmi wskazane byłoby utworzenie specjalnie wyposażonych i wyszkolonych jednostek w ramach struktur policji krajowej i organów dochodzeniowo-śledczych,

Z.  mając na uwadze, że w walce z handlem ludźmi kluczowa jest szybka identyfikacja jego ofiar,

Kieruje do Rady następujące zalecenia:

1.  Ramy prawne i wymiar sprawiedliwości

a)  handlowi ludźmi trzeba stawić czoła w drodze spójnego podejścia politycznego (polityka migracyjna, związana z problematyką płci, zatrudnienia, społeczna, rozwojowa, zewnętrzna, sąsiedztwa i wizowa), a następnie w drodze uznania go za przestępstwo, osiągając co najmniej standardy ustawodawstwa unijnego zgodnie z decyzją ramową Rady w sprawie zwalczania handlu ludźmi, przyjętą dnia 19 lipca 2002 r.;

b)  Komisja i państwa członkowskie powinny przyjąć strategię mającą na celu wdrożenie informacji Rady w sprawie planu UE dotyczącego najlepszych praktyk, standardów i procedur zwalczania handlu ludźmi i zapobiegania mu (plan działania);

c)  Rada, Komisja i państwa członkowskie powinny wzmocnić podejście opierające się na prawach człowieka, równouprawnieniu płci i skoncentrowane na ofiarach handlu poprzez przyjęcie strategii na rzecz wdrożenia wyżej wspomnianej informacji Rady;

d)  uważa, że poza podejściem do handlu ludźmi z perspektywy praw człowieka konieczne jest także podejście antydyskryminacyjne oraz że zasadnicze znaczenie ma tym samym odniesienie do równości i braku dyskryminacji;

e)  państwa członkowskie powinny, jeżeli jeszcze tego nie zrobiły, ratyfikować odpowiednie konwencje w zakresie praw człowieka, zwłaszcza Konwencję Narodów Zjednoczonych przeciw międzynarodowej przestępczości zorganizowanej, uzupełniający ją Protokół w sprawie zapobiegania, zwalczania i karania handlu ludźmi, szczególnie kobietami i dziećmi, Protokół przeciw przemytowi migrantów drogą lądową, morską i powietrzną, Protokół fakultatywny ONZ do Konwencji o prawach dziecka w sprawie sprzedaży dzieci, prostytucji dziecięcej i pornografii dziecięcej, Konwencję ONZ o ochronie praw wszystkich pracowników-migrantów i członków ich rodzin, Konwencję Rady Europy o przeciwdziałaniu handlowi ludźmi, konwencje MOP i podstawowe normy pracy, w szczególności konwencję nr 29 dotyczącą pracy przymusowej, konwencję nr 182 dotyczącą najgorszych form pracy dzieci oraz konwencje związane z wolnością zgromadzeń, inspekcją pracy i agencjami zatrudnienia;

f)  państwa członkowskie powinny jak najszybciej wdrożyć decyzję ramową 2002/629/WSiSW i dyrektywę 2004/81/WE, a także, jako warunek minimum, zagwarantować ofiarom handlu ludźmi, niezależnie od tego, czy współpracują one z właściwymi organami czy też nie podczas dochodzenia oraz jako świadkowie w postępowaniu karnym, dostęp do krótkoterminowego statusu pobytowego, z uwzględnieniem trwającego przynajmniej 30 dni okresu refleksji/rekonwalescencji dla ofiar, a także dostęp do informacji o procedurach prawnych i administracyjnych w języku zrozumiałym dla ofiar, wraz z bezpłatną pomocą prawną;

g) w ramach zwalczania handlu ludźmi państwa członkowskie powinny w pełni wykorzystać decyzję ramową Rady 2005/212/WSiSW w sprawie konfiskaty korzyści, narzędzi i mienia pochodzących z przestępstwa(19);

h)  państwa członkowskie powinny przejmować odpowiedzialność za ofiary handlu ludźmi, umożliwiając im otrzymanie pomocy w zakresie powrotu do kraju ojczystego, jeżeli wyrażą taką wolę, lub pozostanie na terytorium Unii(20); ofiary powinny także uzyskać pomoc i zachętę do współpracy z właściwymi władzami podczas dochodzenia oraz jako świadkowie w postępowaniu karnym;

i)  państwa członkowskie powinny rozważyć wprowadzenie mechanizmów zachęty, wsparcia i ochrony informatorów, którzy mogą być narażeni na odwet;

j)  państwa członkowskie powinny przyjąć środki w celu zagwarantowania, by rozpoznanie ofiar handlu, zwłaszcza dzieci, było przeprowadzane przez wyszkolonych pracowników wyspecjalizowanych w zapobieganiu handlu ludźmi poprzez wyraźniejsze rozróżnienie między przemytem a handlem ludźmi; agencje rządowe powinny opracować wytyczne gwarantujące, że podczas przesłuchiwania osób migrujących nieposiadających dokumentów tożsamości będą im zadawane odpowiednie pytania umożliwiające ich zakwalifikowanie jako ofiar handlu;

k)  państwa członkowskie powinny maksymalnie zmniejszyć ryzyko handlu narządami w Europie, w tym poprzez ograniczenie popytu i bardziej skuteczne promowanie dawstwa narządów, zachowując surowe prawodawstwo dotyczące żyjących niespokrewnionych dawców, zapewniając przejrzystość krajowych rejestrów oraz list oczekujących i nakładając prawny obowiązek zwrócenia uwagi na nieprawidłowości;

l)  państwa członkowskie powinny usprawnić analizę aktualnej sytuacji, wdrażając jednolite metody zbierania porównywalnych danych związanych w szczególności z trasami przerzutowymi handlu i charakterystyką ofiar zgodnie z istniejącymi protokołami i wspólnotowymi przepisami o ochronie danych;

m)  państwa członkowskie powinny konsekwentnie wdrażać art. 4 decyzji ramowej Rady w sprawie zwalczania handlu ludźmi, tak aby osoby prawne mogły być pociągnięte do odpowiedzialności za przestępstwa popełnione na ich korzyść przez jakąkolwiek osobę, działającą indywidualnie lub jako członek organu osoby prawnej, zajmującą w niej kierownicze stanowisko i związaną z handlem ludźmi lub korzystającą z usług jego ofiar;

n)  państwa członkowskie powinny podjąć środki zapewniające, że uprowadzenie i przewóz osób, w tym przetrzymywanie oraz przekazanie kontroli nad nimi, zostanie prawnie określone jako przestępstwo i będzie podlegało karze pozbawienia wolności;

o)  uważa, że dobre praktyki firm odgrywają ważną rolę w zmniejszaniu popytu i że firmy powinny zapewnić zgodność w łańcuchu dostaw poprzez żądanie, aby wszyscy pracownicy byli zatrudnieni legalnie na podstawie stosownej umowy, byli objęci odpowiednim ubezpieczeniem społecznym, byli godziwie wynagradzani, płacili odpowiednie podatki i mogli wstąpić do związku zawodowego zgodnie z krajowym ustawodawstwem; z zadowoleniem przyjmuje Deklarację Ateńską, która ma gwarantować nietolerowanie przez firmy pracy przymusowej;

p)  jest zdania, że należy nakładać wyjątkowo surowe kary na przedsiębiorstwa, którym udowodniono zatrudnianie taniej siły roboczej dostarczonej poprzez handel ludźmi, zwłaszcza w przypadku, gdy działanie tych przedsiębiorstw jest umyślnie nieuczciwe;

q)  państwa członkowskie powinny przyjąć konieczne środki w celu zagwarantowania, by kary finansowe na mocy prawa karnego lub kary administracyjne nakładane na osoby prawne uznane za winne handlu ludźmi obejmowały konfiskatę lub zajęcie korzyści uzyskanych z handlu, w pierwszej kolejności dla zapewniania odszkodowania i wynagrodzenia za szkody finansowe, fizyczne i moralne poniesione przez ofiary;

r)  państwa członkowskie powinny wdrożyć mechanizmy oferujące zintegrowane rozwiązania, umożliwiajace policji ściganie międzynarodowego handlu kobietami i dziećmi dla celów wykorzystywania seksualnego, wraz ze środkami prewencyjnymi, środkami służącymi podnoszeniu świadomości, kształceniu i szkoleniu, pomocy i ochronie ofiar, a także oceną zasobów niezbędnych do realizacji tych środków;

s)  uważa, że mechanizmy inspekcji i egzekwowania odnoszące się do prawa pracy powinny zostać wzmocnione we wszystkich państwach członkowskich; uważa również, że państwa członkowskie powinny upewnić się, że posiadają konieczne ramy prawne i że dysponują stosownymi mechanizmami, możliwościami szkolenia i wystarczającymi zasobami technicznymi, które pomogą im w wypełnianiu prawnych zobowiązań poprzez przekazanie urzędnikom z organów kontrolnych odpowiedzialności, informacji oraz zapewnienie im szkoleń uświadamiających w celu umożliwienia im rozpoznawania ofiar handlu ludźmi wykorzystywanych do pracy; uważa, że ponadnarodowa sieć inspektoratów związanych z zatrudnieniem spełniłaby ważną rolę w wymianie najlepszych praktyk i zwalczaniu pracy przymusowej; państwa członkowskie powinny zacieśnić współpracę i koordynację działań w tym zakresie na szczeblu UE;

t)  państwa członkowskie powinny lepiej kontrolować działalność biur pośrednictwa pracy i agencji rekrutujących pracowników sezonowych; Rada powinna rozważyć utworzenie sieci krajowych inspekcji pracy;

u)  państwa członkowskie powinny zapewnić wymianę doświadczeń pomiędzy personelem zatrudnionym w ich konsulatach oraz odpowiednie szkolenia na temat sposobów rozpoznawania wniosków o wizę, które mogą wiązać się z handlem ludźmi; Rada i Komisja powinny jak najszybciej zakończyć opracowywanie wspólnego systemu informacji wizowej;

v) Rada i Komisja powinny określić wytyczne UE dotyczące zwalczania handlu ludźmi jako kolejny instrument realizacji unijnej polityki w zakresie praw człowieka;

2.  Walka z popytem i jego ograniczanie

w)  omawianie kwestii handlu ludźmi powinno stanowić część programu nauczania w szkołach; dostarczanie informacji oraz podnoszenie świadomości społeczeństwa na temat handlu ludźmi jako niedopuszczalnej zbrodni należy uznać za zasadnicze elementy w walce z tym procederem;

x)  Komisja powinna przeprowadzić najpóźniej w 2007 r. analizę związku pomiędzy ustawodawstwem państw członkowskich w zakresie prostytucji a liczbą ofiar handlu na potrzeby usług seksualnych, o czym mówił komisarz Frattini w dniu 8 marca 2006 r. i o co wnioskował Parlament w rezolucji z dnia 17 stycznia 2006 r.; taka analiza powinna obejmować również ocenę ewentualnego przenoszenia turystyki seksualnej do innych państw w wyniku stosowania modeli prohibicyjnych, a także zbadać, w jaki sposób różne przepisy dotyczące prostytucji wpływają zarówno na handel ludźmi w celach wykorzystania seksualnego, jak i na liczbę dzieci w sektorze usług seksualnych; wyniki analizy powinny zostać wykorzystane do wdrażania najlepszych praktyk w zakresie walki z handlem ludźmi w celach wykorzystania seksualnego;

y)  Komisja, Rada i państwa członkowskie powinny wspierać inicjatywy rządu lub społeczeństwa cywilnego przeciwko handlowi ludźmi, a w szczególności praktyczne kampanie uświadamiające;

z)  Komisja powinna oceniać i rozpowszechniać w państwach członkowskich najlepsze praktyki związane z ograniczaniem zapotrzebowania na usługi świadczone przez osoby będące przedmiotem handlu – usługi oparte na wyzysku siły roboczej, wykorzystywaniu seksualnym lub na innych rodzajach handlu;

aa)  w oparciu o najlepsze praktyki państwa członkowskie powinny wdrożyć środki działania ograniczające popyt oraz zachęcać sektor przedsiębiorstw, w szczególności sektor turystyczny i dostawców usług internetowych, do opracowania i przestrzegania kodeksów postępowania w celu zapobiegania handlowi ludźmi;

bb)  począwszy od roku 2007, Komisja powinna ustanowić 25 marca dniem zwalczania handlu ludźmi w celu upamiętnienia zniesienia handlu niewolnikami w wielu krajach świata;

cc)  należy podjąć działania w celu udoskonalenia mechanizmów prawnych umożliwiających bezpieczną migrację w celu zapewnienia dostępu do informacji na temat możliwości bezpiecznej migracji oraz zagwarantowania przejrzystości procedur, ponieważ to są najlepsze sposoby ograniczenia handlu ludźmi;

dd)  w swojej polityce sąsiedztwa, rozwoju i pomocy Komisja i państwa członkowskie powinny uwzględnić środki działania wymierzone w podstawowe przyczyny handlu ludźmi w krajach pochodzenia, w tym środki zachęcania do rejestracji dzieci celem zmniejszenia ich narażenia na nielegalne adopcje, przymusowe małżeństwa oraz handel narządami ludzkimi, a także handel nieletnimi w celu wykorzystywania seksualnego;

ee)  Komisja i państwa członkowskie powinny zwrócić szczególną uwagę na niewłaściwe wykorzystanie nowych technologii komunikacyjnych i informacyjnych do handlu kobietami i dziećmi, a także promować ich stosowanie w zakresie wszystkich inicjatyw prawnych i technologicznych, które są konieczne do rozwiązania tego problemu;

ff)  Komisja powinna przyjąć projekt kodeksu postępowania dla urzędników instytucji i organów UE, w szczególności urzędników przebywających na unijnych misjach w państwach trzecich, na wzór „kodeksu postępowania” wydanego przez ONZ; kodeks powinien wyraźnie potępiać korzystanie z usług seksualnych, innych form wykorzystywania seksualnego oraz przemocy związanej z płcią, a także zawierać niezbędne sankcje w przypadku zachowania niezgodnego z postanowieniami; urzędnicy powinni otrzymać szczegółowe informacje o treści kodeksu postępowania przed oddelegowaniem na misję;

gg)  Rada i Komisja powinny systematycznie poruszać kwestię handlu ludźmi w dialogu politycznym z państwami trzecimi (w szczególności z tymi państwami, z których pochodzi największa liczba ofiar(21)) w oparciu o klauzulę dotyczącą zasadniczych elementów w dziedzinie praw człowieka umieszczaną w umowach UE z tymi państwami;

hh)  w ramach dialogu UE z państwami trzecimi na temat praw człowieka Rada i Komisja powinny podjąć działania w celu wyjaśnienia wszelkich zarzutów o handel nielegalnie pozyskanymi organami;

3.  Ochrona ofiar

ii)  Komisja i państwa członkowskie powinny utworzyć wielojęzyczną infolinię ze wspólnym europejskim numerem, aby zapewnić ofiarom pierwszą pomoc;

jj)  państwa członkowskie powinny podjąć działania mające na celu zwalczanie handlu ludźmi, respektując jednocześnie prostytutki i zapobiegając ich dyskryminowaniu, dalszej marginalizacji lub piętnowaniu, co zwiększa narażenie ich na handel i inne formy przemocy i wykorzystywania,

kk)  Rada powinna wspierać utworzenie europejskiej strony internetowej zawierającej dane i zdjęcia osób zaginionych, w ścisłej współpracy z krajowymi koordynatorami;

ll)  państwa członkowskie powinny uznać, że zalegalizowanie prostytucji ułatwia korzystanie z usług seksualnych, w tym świadczonych przez ofiary handlu ludźmi,

mm)  niezbędne są środki gwarantujące ochronę nie tylko ofiarom wykorzystywania seksualnego, ale także ofiarom wyzysku siły roboczej i innych rodzajów handlu;

nn)  Komisja i państwa członkowskie powinny ustanowić i wdrożyć jasne europejskie standardy i wytyczne dotyczące pomocy ofiarom i ich ochrony, niezależnie od tego, czy osoby te mogą bądź chcą wystąpić jako świadkowie, z uwzględnieniem specjalnych standardów ochrony praw dzieci oraz mechanizmu kierowania sprawami ofiar, który gwarantowałby, że identyfikacja ofiar będzie stanowić integralną część pomocy i wsparcia;

oo)  państwa członkowskie powinny zapewnić ofiarom dostęp do krótko- i długoterminowej pomocy; wsparcie to powinno obejmować między innymi specjalistyczne schroniska w fazie początkowej, z możliwością dostępu do mieszkania na późniejszym etapie, usługi medyczne i poradnictwo, pomoc prawną, informacje o ich prawach i konsekwencjach występowania w roli świadków, kursy językowe i zawodowe, wprowadzenie w zagadnienia kulturowe, pomoc finansową i pomoc w znalezieniu pracy, a także specjalistyczną pomoc prawną dla dzieci;

pp)  wsparcie dla ofiar handlu ludźmi powinno być dostosowane do ich szczególnych potrzeb, ponieważ nie tworzą one jednolitej grupy; w związku z tym szczególną rolę odgrywają równouprawnienie płci, prawa dziecka, ludności autochtonicznej i grup mniejszościowych, ponieważ wiele ofiar lub potencjalnych ofiar handlu ludźmi to kobiety, dzieci oraz osoby należące do grup etnicznych i mniejszościowych, które mogą być dyskryminowane w miejscu pochodzenia;

qq)  państwa członkowskie powinny zapewnić ofiarom dostęp do edukacji, programów szkoleniowych i rynku pracy, a także ochronę praw podczas postępowania cywilnego, karnego i administracyjnego oraz dostęp do środków prawnych;

rr)  ofiary handlu nie powinny być natychmiast odsyłane do kraju pochodzenia, jeżeli zachodzi uzasadniona obawa, że mogą one doznać dalszych szkód z powodu stygmatyzacji i dyskryminacji lub że może grozić im zemsta; należy szczególnie podkreślić znaczenie bezpiecznego powrotu, programów na rzecz reintegracji i integracji społecznej dla ofiar oraz pełnego poszanowania ich prawa do bezpieczeństwa i prywatności, a także odpowiedzialność państwa, w którym ofiary zostały odnalezione, za przeprowadzenie analizy ryzyka, jakie grozi ofierze przed, podczas i po powrocie;

ss)  w swoim ustawodawstwie, jak również w swojej praktyce administracyjnej państwa członkowskie powinny stosować definicję dziecka według ONZ(22), zgodnie z którą dziecko to każda istota ludzka w wieku poniżej 18 lat; decyzje w sprawie długookresowego rozwiązania kwestii handlu dziećmi powinny tym samym podjąć władze ponoszące statutową odpowiedzialność za dobro dziecka lub władze sądowe, których nadrzędnym obowiązkiem jest ochrona interesów dziecka podczas całego procesu decyzyjnego;

tt)  państwa członkowskie powinny w pełni wdrożyć konwencję haską o ochronie dzieci i współpracy w dziedzinie przysposobienia międzynarodowego celem uniknięcia nielegalnych adopcji;

uu)  państwa członkowskie powinny wzmacniać partnerstwo publiczno-prywatne w dziedzinie ochrony ofiar, z uwzględnieniem trwałego finansowania ich działalności;

4.  Koordynacja działań na szczeblu krajowym i UE

vv)  państwa członkowskie powinny ustanowić i wzmacniać krajowe struktury służące koordynacji działań w walce z handlem ludźmi oraz dążyć do włączenia tych struktur do sieci międzynarodowej;

ww)  podkreśla, że istotne jest, by instytucje UE i państwa członkowskie wspierały strategie zapobiegawcze ukierunkowane na płeć, które stanowią kluczowy element walki z handlem kobietami i dziewczętami, a także stosowały zasady równości płci i eliminowały popyt na wszelkie formy wykorzystywania, w tym seksualnego oraz wykorzystywania jako domowej siły roboczej,

xx)  Komisja powinna zachęcać i wspierać ustanowienie i realizację krajowych planów zwalczania handlu ludźmi;

yy)  państwa członkowskie powinny zapewnić finansowe wsparcie dla specjalnych jednostek ds. ścigania przypadków handlu ludźmi;

zz)  koordynacja i współpraca pomiędzy krajem pochodzenia, tranzytu i krajem przeznaczenia handlu ludźmi są najistotniejsze; Rada, Komisja i państwa członkowskie powinny skoordynować strategie przeciwko handlowi ludźmi w celu uzupełnienia działań prowadzonych przez Organizację Narodów Zjednoczonych, Radę Europy, OBWE, Międzynarodową Organizację ds. Migracji, Pekiński Proces Rewizji, Pakt Stabilności dla Europy Południowej i G8;

aaa)  kluczowe są rozwiązania regionalne mające na celu przeciwdziałanie handlowi ludźmi i zapewnienie bezpiecznego powrotu oraz reintegrację ofiar. Rada, Komisja i państwa członkowskie powinny w dalszym ciągu promować inicjatywy regionalne, które uzupełniają i inspirują współpracę na poziomie UE (m. in. Północnobałtycka Grupa Specjalna przeciwdziałająca handlowi ludźmi, Inicjatywa na rzecz Współpracy w Europie Południowo-Wschodniej, Budapesztański Proces Paneuropejski, „Dialog 5+5” między krajami zachodniej strefy Morza Śródziemnego, Śródziemnomorski Dialog nt. Przepływu Migracji, regionalny plan działania w Afryce oraz Bliskim Wschodzie i regionie Wspólnoty Gospodarczej Państw Afryki Zachodniej);

bbb)  uznając potrzebę sporządzenia specjalnego sprawozdania w sprawie handlu ludzkimi organami i tkankami, Komisja i Rada powinny potraktować problem handlu ludzkimi organami jako część ich ogólnej strategii w odniesieniu do handlu ludźmi, w kontekście polityki wewnętrznej i zewnętrznej;

ccc)  Komisja i jej grupa ekspertów powinny inicjować, promować i oceniać badania dotyczące nowych tendencji w handlu ludźmi, w szczególności w związku z planem działania UE przeciwko handlowi ludźmi;

ddd)  Komisja i Rada powinny uwzględnić znaczenie wczesnego rozpoznania ofiar handlu ludźmi w procesie opracowywania wspólnego systemu informacji wizowej, przy równoczesnym zwalczaniu handlu na terytorium każdego państwa członkowskiego i w samej UE;

eee)  państwa członkowskie powinny wzmacniać współpracę w zakresie zwalczania handlu ludźmi na obszarze UE poprzez regularne angażowanie w nią takich organów unijnych, jak Europol, Eurojust i Frontex;

fff)  Komisja, Rada i państwa członkowskie powinny nadzorować stosowanie klauzul dotyczących demokracji i praw człowieka w umowach zawieranych z państwami trzecimi, także w odniesieniu do dostosowujących zmian legislacyjnych niezbędnych dla ścigania i zwalczania handlu ludźmi;

ggg)  finansowa grupa zadaniowa, w szczególności grupa robocza ds. typologii, powinna kontynuować badanie metod prania brudnych pieniędzy powiązanych z handlem ludźmi;

hhh)  należy stworzyć europejską sieć przeciw handlowi ludźmi złożoną z punktów kontaktowych wyznaczonych przez każde państwo członkowskie i przez Komisję, obejmującą również agencje rządowe i pozarządowe; do je zadań należałyby działania prewencyjne, pomoc ofiarom, egzekwowanie prawa oraz współpraca policyjno-sądową;

iii)  wzywa państwa członkowskie do konsultacji i ścisłej współpracy z organizacjami pozarządowymi i stowarzyszeniami działającymi w tej dziedzinie, w szczególności poprzez zapewnienie długoterminowego finansowania ich działalności;

jjj)  Komisja i rząd Niemiec powinny zebrać i dokonać analizy uzyskanych informacji dotyczących przymusowej prostytucji i innych form wykorzystywania związanych z handlem ludźmi podczas mistrzostw świata w piłce nożnej w 2006 r. oraz podzielić się tymi doświadczeniami w celu opracowania najlepszych praktyk na przyszłość;

kkk)  Rada i państwa członkowskie powinny zachęcać do współpracy z organizacjami pozarządowymi działającymi w krajach pochodzenia, mającej na celu gromadzenie danych, realizację działań, szkolenie pracowników społecznych, a także współpracować ze środkami masowego przekazu w celu zwiększania świadomości społecznej w zakresie handlu ludźmi;

Zobowiązuje swojego Przewodniczącego do przekazania niniejszego zalecenia Radzie oraz do wiadomości Komisji, państw członkowskich i krajów przystępujących do UE.

(1)

Dz.U. C 320 E z 15.12.2005, str. 247

(2)

http://www.un.org/Overwiev/rights.html.

(3)

Departament Stanu USA (2004),

http://www.humantrafficking.org/countries/eap/united_states/news/2005_05/tip_factsheet_response.html,

(4)

Dz.U. C 364 z 18.2.2000

(5)

Program haski poparty przez Radę Europejską w listopadzie 2004 r.

(6)

http://www.consilium.europa.eu.

(7)

Dz.U. L 203 z 1.8.2002, str. 1

(8)

Dz.U. L 13 z 20.1.2004, str. 44

(9)

Dz.U. L 261 z 6.8.2004, str. 19

(10)

Dz.U. C 311 z 9.12.2005

(11)

Teksty przyjete, 17.1.2006, P6_TA(2006)0005

(12)

Dz.U. C 59 z 23.2.2001, str. 307

(13)

Decyzja nr 293/2000/WE, decyzja nr 803/2004/WE.

(14)

www.europol.eu.int.

(15)

Konwencja Rady Europy o przeciwdziałaniu handlowi ludźmi - sprawozdanie uzasadniające, 2005 r.

(16)

Sytuacja Dzieci Świata 2006: Odrzucone i niewidoczne, UNICEF 2005 r.

(17)

Międzynarodowa Organizacja Pracy (2005) „Światowe porozumienie przeciwko pracy przymusowej” http://www.ilo.org/dyn/declaris/DECLARATIONWEB.GLOBALREPORTSLIST?var_language=EN 

(18)

Gabal, I.: Potírání obchodu s lidmi v ČR a možnosti optimalizace bezpečnostní politiky státu, dokument polityczny MSW Czech, 2006 r., Praga

(19)

Dz.U. L 68 z 15.3.2005, str. 49, art. 3

(20)

Zgodnie z opinią PE 362.828 komisji LIBE.

(21)

Zob. państwa wymienione w raporcie Departamentu Stanu USA na temat handlu ludźmi z 5 czerwca 2006 r.

(22)

Artykuł 1, Konwencja o prawach dziecka, ONZ, 1989


UZASADNIENIE

Jak wynika z raportu o handlu ludźmi 2005 Departamentu Stanu USA, co roku przedmiotem międzynarodowego handlu ludźmi pada około 600 – 800 tysięcy mężczyzn, kobiet i dzieci, z czego 80% to kobiety i dziewczęta, a ok. 50% - nieletni. Większość ofiar międzynarodowego handlu ludźmi jest sprzedawana w celu komercyjnego wykorzystywania seksualnego. Inne źródła podają jeszcze wyższe liczby – ONZ szacuje, że ofiarą handlu ludźmi pada rocznie ponad milion osób, a MOP mówi o ponad 1,2 mln sprzedanych dzieci. Rada Europy uważa, że handel ludźmi jest trzecim co do wielkości – po broni i narkotykach – źródłem dochodu przestępczości zorganizowanej.(1) Jednakże raport o handlu ludźmi z 2005 r. wskazuje również na alarmujący poziom zniewolenia ludzi dla celów wyzysku siły roboczej.

Szacunkowa liczba ofiar handlu ludźmi w UE wynosi ponad 100 tysięcy. (Dane statystyczne należy jednak traktować bardzo ostrożnie, ponieważ brak jest wiarygodnych danych dotyczących handlu ludźmi). Należy podkreślić, że najbardziej narażone są tutaj kobiety i dzieci. „Dzieci są szczególnie narażone na to, że staną się przedmiotem handlu, z uwagi na brak doświadczenia, zależność i zaufanie do dorosłych, szczególnie krewnych i osób mających nad nimi władzę, i mają mniejsze możliwości uniknięcia sytuacji związanych z wykorzystywaniem.”(2) Najnowszy raport UNICEF podkreśla, jak olbrzymia jest liczba niezarejestrowanych dzieci, które są najbardziej narażone na handel ludźmi.(3)

Niniejsze sprawozdanie opiera się na uznanej na arenie międzynarodowej definicji zawartej w protokole ONZ dotyczącym zapobiegania, likwidacji i karania handlu ludźmi. Zgodnie z art. 3 „handel ludźmi” oznacza werbowanie, transport, przekazywanie, przechowywanie lub przyjmowanie osób z zastosowaniem gróźb, użyciem siły lub też z wykorzystaniem innej formy przymusu, uprowadzenia, oszustwa, wprowadzenia w błąd, nadużycia władzy lub wykorzystania słabości, wręczenia lub przyjęcia płatności lub korzyści dla uzyskania zgody osoby mającej kontrolę nad inną osobą w celu wykorzystania. Wykorzystanie obejmuje co najmniej: wykorzystanie prostytucji innych osób lub inne formy wykorzystania seksualnego, pracę lub usługi o charakterze przymusowym, niewolnictwo lub praktyki podobne do niewolnictwa, zniewolenie albo usunięcie organów. Międzynarodowa Organizacja ds. Migracji (IOM) zwraca także uwagę na coraz większą częstotliwość innych form handlu dziećmi lub handlu rodzinami, na przykład w celu żebractwa lub działalności przestępczej.(4)

Pomimo że handel ludźmi jest na ogół uważany za „przerażające” przestępstwo(5), ratyfikacja i wdrażanie konwencji międzynarodowych, przede wszystkim konwencji Rady Europy w sprawie działań przeciwko handlowi ludźmi oraz dyrektyw, jest niezadowalające i postępuje bardzo powoli.

Ponieważ znaczna część handlu ludźmi ma charakter międzynarodowy, konieczne jest zacieśnienie współpracy międzynarodowej w dziedzinie dochodzenia, wymiany informacji, identyfikacji ofiar, ścigania i reintegracji. W ramach tej współpracy większą rolę powinny odgrywać Europol, Eurojust, Frontex i grupa zadaniowa szefów policji.

W dokumentach międzynarodowych kładzie się nacisk na podejście oparte na prawach człowieka, koncentrujące się przede wszystkim na ochronie ofiar. Ponieważ ciężar naruszeń praw człowieka nie zawsze znajduje należyte odzwierciedlenie w dochodzeniu, mogą pojawiać się pewne wątpliwości, zwłaszcza w przypadku wykorzystywania siły roboczej, ponieważ skoro handel zostanie uznany przede wszystkich za naruszenie praw człowieka, dochodzenie może stać się mniej intensywne.(6)

Definicje handlu wyraźnie rozróżniają między handlem ludźmi a przemytem. Niektórzy eksperci uważają takie rozróżnienie za iluzoryczne; rzeczywiste skutki widać często dopiero na końcu. „To co wiemy na temat przemytu i handlu ludźmi sugeruje, że należałoby je postrzegać jako pewną ciągłość, zachodzącą na siebie w różnych wymiarach”(7). W tym kontekście bardzo duże znaczenie ma jednoznaczne określenie ofiary, które umożliwia odróżnienie handlu od przemytu. Doświadczenie pokazuje, że w wyniku niedostatecznego rozróżnienia między tymi dwoma określeniami policja często traktuje ofiary handlu jak osoby przemycane lub jak nielegalnych imigrantów.

Handel ludźmi obejmuje siły napędzające zarówno podaż, jak i popyt. Po stronie sił napędzających podaż wylicza się głównie ubóstwo, bezrobocie, dyskryminację związaną z płcią, dyskryminację mniejszości, brak wykształcenia i korupcję. Według niektórych ekspertów główną siła napędową handlu jest popyt. Popyt na rynku – zwłaszcza ze strony nabywców usług seksualnych – stanowi dla handlarzy silny bodziec do osiągnięcia zysku i napędza wzrost handlu ludźmi. W raporcie Departamentu Stanu USA(8) zwrócono uwagę, że tam, gdzie kwitnie prostytucja, rozwija się też środowisko napędzające handel ludźmi. Inne badania podkreślają wysoki poziom tolerancji wobec wykorzystywania pracy sprzedawanych pracowników jako akceptowanego społecznie sposobu obniżania ceny towarów lub usług.(9) Wydaje się, że jeżeli nie dokona się zmiana pobłażliwego lub ambiwalentnego nastawienia społeczeństwa wobec zapotrzebowania na usługi świadczone przez ofiary handlu ludźmi, nie uda się nam się osiągnąć znacznych postępów w walce z tym procederem.

Nawet jeśli brak jest kompleksowej wiedzy i danych na temat popytu, to wydaje się, że przede wszystkim bezradność i prawdopodobnie także brak woli politycznej nie pozwala zwalczyć popytu i podjąć zdecydowanych kroków celem znalezienia rozwiązania problemu. Niektóre ze sprawozdań mówią nawet o korupcji na wysokim szczeblu w procesie podejmowania decyzji mających ograniczyć popyt.(10)

(1)

Raport wyjaśniający dot. Konwencji Rady Europy w sprawie działań przeciwko handlowi ludźmi, 2005 r.

(2)

Informator dla funkcjonariuszy organów ścigania nt. dobrych praktyk w zwalczaniu handlu dziećmi, IOM, Wiedeń 2006 r.

(3)

Sytuacja Dzieci Świata 2006 r.: Odrzucone i niewidoczne, UNICEF 2005 r.

(4)

Tamże.

(5)

Konferencja na wysokim szczeblu poświęcona zwalczaniu handlu ludźmi, w szczególności kobietami i dziećmi: zapobieganie, ochrona, wniesienie oskarżenia. Wiedeń, marzec 2006 r.

(6)

Gabal I.: Potírání obchodu s lidmi v ČR a možnosti optimalizace bezpečnostní politiky státu, Dokument polityczny MSW Czech, 2006 r., Praga

(7)

Kelly L.: Krytyczna refleksja odnośnie badań… W: “Dane i badania na temat handlu ludźmi: badanie światowe”, 2005 r. IOM

(8)

Raport o handlu ludźmi, czerwiec 2005 r., Departament Stanu USA.

(9)

Gabal I., tamże.

(10)

Gabal I., tamże.


PROJEKT ZALECENIA DLA RADY (B6-0613/2005)

projekt zgodnie z art. 114 ust. 1 Regulaminu

złożyła Barbara Kudrycka

w imieniu grupy politycznej PPE-DE

w sprawie walki z handlem ludźmi - podejście zintegrowane oraz propozycje planu działania

Parlament Europejski,

–    uwzględniając Traktaty UE i WE oraz Kartę Praw Podstawowych Unii Europejskiej,

–    uwzględniają komunikat Komisji dla Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie walki z handlem ludźmi - podejście zintegrowane oraz propozycje planu działania (COM(2005)0514),

–   uwzględniając art. 114 ust. 1 Regulaminu,

A.  mając na uwadze, że handel ludźmi stanowi pogwałcenie podstawowej zasady godności ludzkiej, która jest fundamentem polityki ochrony praw człowieka prowadzonej przez Unię Europejską i Państwa Członkowskie,

B.   mając na uwadze, że Unia Europejska podjęła już kroki mające na celu zwalczanie przemytu osób i handlu ludźmi zgodnie z zasadami określonymi w protokołach do Konwencji z Palermo, oraz że weźmie ona pod uwagę zasady ustalone niedawno w Konwencji Rady Europy o przeciwdziałaniu handlowi ludźmi,

C.  mając na uwadze, że w 2004r. Rada Europejska zaleciła w Programie Haskim na rzecz wzmocnienia obszaru wolności, bezpieczeństwa i sprawiedliwości przyjęcie planu Unii Europejskiej, "którego celem będzie rozwijanie wspólnych standardów, najlepszych praktyk i mechanizmów zapobiegających i zwalczających handel ludźmi" (przypis do sekcji 1.7.1),

1.  Występuje do Rady z następującymi zaleceniami:

Zalecenie 1: Należy tak postępować, aby handel ludźmi z "procederu o niskim stopniu ryzyka i wysokiej opłacalności dla przestępczości zorganizowanej" stał się procederem o wysokim stopniu ryzyka i niskiej opłacalności. Organy ścigania muszą wykorzystywać wszelkie dostępne środki i możliwości, aby przestrzegany był zakaz handlu ludźmi, czuwać, aby proceder ten nie przynosił żadnych korzyści finansowych oraz konfiskować wszelkie korzyści pieniężne, jeżeli takowe zostały osiągnięte. Dochodzenia w sprawie handlu ludźmi powinny stanowić taki sam priorytet, jak inne rodzaje przestępczości zorganizowanej, i być prowadzone przy wykorzystaniu specjalistycznych technik śledczych i strategii mających na celu rozbicie danej grupy.

Zalecenie 2: Państwa Członkowskie powinny, jeżeli jest to konieczne, przyspieszyć transpozycję dyrektywy 2004/81/WE oraz wziąć pod uwagę opracowaną niedawno przez Radę Europy Konwencję o przeciwdziałaniu handlowi ludźmi.

Zalecenie 3: W ramach współpracy sądowej i policyjnej Państwa Członkowskie powinny zapewnić organom ścigania niezbędne struktury organizacyjne, wyspecjalizowany personel oraz odpowiednie środki finansowe niezbędne do skutecznej walki z handlem ludźmi. Państwa Członkowskie powinny zapewniać regularne angażowanie Europolu przez krajowe organy ścigania w wymianę informacji, wspólne operacje i prace grup dochodzeniowych oraz wykorzystywać potencjał Eurojust do ułatwiania operacji związanych ze ściganiem handlarzy.

Zalecenie 4: Państwa Członkowskie i Komisja powinny zacieśnić dwustronny i wielostronny dialog polityczny z krajami trzecimi na temat wymiaru praw człowieka w polityce przeciwdziałania handlowi ludźmi oraz w dalszym ciągu poruszać tę kwestię na forum regionalnym i wielostronnym.

Zalecenie 5: Unia Europejska uznaje znaczenie kontynuowania podejścia skierowanego na prawa człowieka i na ofiary. Państwa Członkowskie powinny zagwarantować, iż prawa człowieka w odniesieniu do ofiar handlu ludźmi są w pełni przestrzegane na wszystkich etapach omawianego procesu, oraz że zastosowanie mają odpowiednie mechanizmy przekazywania osób, jeżeli zachodzi taka konieczność, zgodnie z prawem i praktykami krajowymi, tak aby umożliwić wczesne rozpoznanie i przekazanie ofiar procederu.

Zalecenie 6: Kluczowe są rozwiązania regionalne mające na celu przeciwdziałanie handlowi ludźmi i zapewnienie bezpiecznego powrotu oraz reintegrację ofiar. Państwa Członkowskie i Komisja powinny w dalszym ciągu promować inicjatywy regionalne, które uzupełniają i inspirują współpracę na poziomie Unii Europejskiej (m. in. Północno-Bałtycka Grupa Specjalna przeciwdziałająca handlowi ludźmi, Inicjatywa na rzecz Współpracy w Europie Południowo-Wschodniej, Budapesztański Proces Paneuropejski, "Dialog 5+5" między krajami zachodniej strefy Morza Śródziemnego, Śródziemnomorski Dialog nt. Przepływu Migracji oraz inne fora i organizacje).

2.  Zobowiązuje swojego Przewodniczącego do przekazania niniejszego zalecenia Radzie oraz przedstawienia go do wglądu rządom i parlamentom Państw Członkowskich.


OPINIA Komisji Spraw Zagranicznych (3.10.2006)

dla Komisji Wolności Obywatelskich, Sprawiedliwości i Spraw Wewnętrznych

w sprawie projektu zlecenia Parlamentu Europejskiego dla Rady dotyczącego walki z handlem ludźmi - podejście zintegrowane oraz propozycje planu działania

(2006/2078 (INI))

Sprawozdawca komisji opiniodawczej: Simon Coveney

WSKAZÓWKI

Komisja Spraw Zagranicznych zwraca się do Komisji Wolności Obywatelskich, Sprawiedliwości i Spraw Wewnętrznych, właściwej dla tej sprawy, o uwzględnienie w końcowym tekście projektu rezolucji następujących wskazówek:

-    uwzględniając rezolucję z dnia 4 lipca 2006 r. w sprawie zmienionego wniosku dotyczącego decyzji Rady w sprawie zawarcia w imieniu Wspólnoty Europejskiej Protokołu w sprawie zapobiegania, likwidacji i karania handlu ludźmi, w szczególności kobietami i dziećmi, uzupełniającego Konwencję Narodów Zjednoczonych przeciwko międzynarodowej przestępczości zorganizowanej(1),

-    uwzględniając wyniki konferencji na wysokim szczeblu w sprawie zwalczania handlu ludźmi, która odbyła się w dniu 17 marca 2006 r. w Wiedniu, oraz konferencji ekspertów UE w sprawie wdrożenia planu działania dotyczącego handlu ludźmi, która odbyła się w dniach 28-29 czerwca 2006 r. w Brukseli,

-    uwzględniając Konwencję Narodów Zjednoczonych przeciwko międzynarodowej przestępczości zorganizowanej (rezolucja Zgromadzenia Ogólnego nr 55/25, załącznik I) i jej dwa protokoły uzupełniające w sprawie zwalczania handlu ludźmi (Protokół o zapobieganiu, zwalczaniu oraz karaniu handlu ludźmi, w szczególności kobietami i dziećmi z 2003 r. oraz Protokół przeciwko przemytowi migrantów drogą lądową, morską i powietrzną z 2004 r.;

A. mając na uwadze, że Komisja zgodziła się na dalsze wzmacnianie zaangażowania UE i państw członkowskich w walkę z handlem ludźmi poprzez realizowanie zintegrowanego podejścia oraz poprzez skoordynowany odzew polityczny oparty na poszanowaniu praw człowieka;

B.  mając na uwadze, że ofiary handlu ludźmi, w wielu przypadkach nieletnie, narażone są na przemoc fizyczną, psychiczną i wykorzystywanie oraz że pozbawia się je godności i wolności poprzez trzymanie w niewoli, tortury oraz inne nieludzkie lub poniżające traktowanie, że odbiera się im bezpieczeństwo, prawo do swobodnego przemieszczania się, prawa pracownicze oraz że często znajdują się one w przymusowej i niechcianej zależności od handlarzy;

C. mając na uwadze, że handel ludźmi gwałtownie wzrasta z powodu różnych czynników, takich jak łatwy zysk osiągany z wykorzystywania ludzi, rosnąca nędza i marginalizacja osób ubogich, brak dostępu do edukacji i rynku pracy, dyskryminacja, restrykcyjne prawo imigracyjne, brak informacji o realiach i zagrożeniach związanych z handlem ludźmi, nieadekwatne kary dla handlarzy, brak inspekcji w lokalach oferujących usługi seksualne oraz popyt na tego typu usługi;

D. mając na uwadze, że handel ludźmi jest problemem ogólnoświatowym, który pojawia się tak w ramach granic krajowych, jak i ponad tymi granicami, bez względu na to, czy chodzi o kraj pochodzenia, tranzytu, czy kraj docelowy oraz że plasuje się on jak jedna z najbardziej lukratywnych form międzynarodowej przestępczości zorganizowanej;

E.  mając na uwadze, że na mocy Rzymskiego Statutu, orzecznictwo Międzynarodowego Trybunału Karnego traktuje niewolę jako zbrodnię przeciwko ludzkości oraz mając na uwadze, że zgodnie z międzynarodowym prawem i zobowiązaniami, państwo, które dopuszcza handel ludźmi, lub nie podejmuje żadnych skutecznych środków w celu ukrócenia tego zjawiska, łamie prawa człowieka,

F.  mając na uwadze, że podejście do prostytucji jest w Państwach Członkowskich zróżnicowane, co nie sprzyja zintegrowanym działaniom nakierowanym na rozwiązywanie problemów społecznych towarzyszących temu zjawisku, a w szczególności utrudnia zapobieganie handlowi ludźmi w celu wykorzystywania seksualnego;

Zwraca się do Rady z następującymi zaleceniami:

Ramy prawne i egzekwowanie prawa

1.  Państwa członkowskie i odnośne państwa trzecie powinny, jeżeli jeszcze tego nie zrobiły, ratyfikować odpowiednie instrumenty w zakresie praw człowieka, zwłaszcza Konwencję Narodów Zjednoczonych przeciw międzynarodowej przestępczości zorganizowanej (pierwszy ogólnoświatowy instrument opracowany w celu zwalczania sieci przestępczych i ochrony osób przed niewolnictwem, wykorzystywaniem seksualnym oraz nielegalnym zatrudnieniem) oraz uzupełniający ją Protokół w sprawie zapobiegania, zwalczania i karania handlu ludźmi, szczególnie kobietami i dziećmi, konwencje MOP i podstawowe normy pracy, w szczególności konwencję nr 29 dotyczącą pracy przymusowej, konwencję nr 182 dotyczącą najgorszych form pracy dzieci oraz konwencje związane z wolnością zgromadzeń, inspekcją pracy i agencjami zatrudnienia, Protokół Fakultatywny do Konwencji Narodów Zjednoczonych o Prawach Dziecka dotyczący sprzedaży dzieci, dziecięcej prostytucji i pornografii, który obejmuje również kwestie handlu ludzkimi organami i nielegalną adopcję, oraz Konwencję Rady Europy o przeciwdziałaniu handlowi ludźmi; państwa, które przeprowadziły już ich ratyfikację, powinny skupić się w większym stopniu na ich wdrażaniu i egzekwowaniu;

2.  Rada i państwa członkowskie powinny regularnie podejmować działania mające na celu włączenie kwestii dotyczących handlu ludźmi w organizowane w regularnych odstępach czasu wielostronne posiedzenia oraz podjąć odpowiednie działania na forum Narodów Zjednoczonych, np. w kontekście Rady Praw Człowieka i Zgromadzenia Ogólnego Trzeciego Komitetu;

3.  Rada, Komisja i państwa członkowskie powinny aktywnie wspierać działania specjalnego sprawozdawcy ONZ ds. handlu ludźmi i współpracować z OBWE, zwłaszcza ze specjalnym przedstawicielem Ligi przeciwko Handlowi Ludźmi i specjalnym przedstawicielem OBWE ds. zwalczania handlu ludźmi i z planem działań Rady Europy w sprawie dzieci i przemocy;

4.  Koordynacja i współpraca pomiędzy krajem pochodzenia, tranzytu i krajem przeznaczenia handlu ludźmi są najistotniejsze; Rada, Komisja i państwa członkowskie powinny skoordynować strategie przeciwko handlowi ludźmi w celu uzupełnienia działań prowadzonych przez Narody Zjednoczone, Radę Europy, OBWE, Międzynarodową Organizację ds. Migracji, Pekiński Proces Rewizji, Pakt Stabilności dla Europy Południowej i G8;

5.  Rada, Komisja i państwa członkowskie powinny w dalszym ciągu promować inicjatywy regionalne, które uzupełniają i inspirują współpracę na poziomie Unii Europejskiej, jak np. Północno-Bałtycka Grupa Specjalna przeciwdziałająca handlowi ludźmi, Inicjatywa na rzecz Współpracy w Europie Południowo-Wschodniej, Budapeszteński Proces Paneuropejski, "Dialog 5+5" między krajami zachodniej strefy Morza Śródziemnego, Śródziemnomorski Dialog nt. Przepływu Migracji oraz regionalne plany działań w Afryce i na Bliskim Wschodzie (MENA) oraz region Wspólnoty Gospodarczej Państw Afryki Zachodniej (ECOWAS);

6.  Prezydencja Rady oraz Rada powinny zapewnić, w kontekście aktualnie toczących się dyskusji nad projektem dyrektywy w tej sprawie, że wspólne standardy i procedury państw członkowskich odnoszące się do odsyłania obywateli krajów trzecich nielegalnie przebywających na ich terytorium zostaną przyjęte w pełnej zgodzie z prawem międzynarodowym;

7.  Państwa członkowskie powinny promować zasady zakazu dyskryminacji i zasady proporcjonalności oraz ratyfikować 4 Protokół do Europejskiej Konwencji Praw Człowieka zakazujący zbiorowego wydalania obcokrajowców;

8.  Państwa członkowskie powinny wdrożyć dyrektywę Rady 2004/81/WE(2) w sprawie zezwolenia na pobyt w celu przyznania ofiarom handlu ludźmi możliwości pobytu czasowego, włączając w to okres odbudowy i refleksji, oraz powinny zagwarantować, że repatriacja będzie miała miejsce tylko, jeżeli bezpieczeństwo jednostki będzie mogło być zapewnione;

9.  Poza dochodzeniami karnymi, jako podstawowe narzędzie egzekwowania prawa należy traktować inspekcje administracyjne przeprowadzane przez władze miejskie;

10. Muszą zostać zgromadzone i zanalizowane rzetelne dane na temat tego zjawiska oraz powinna zostać opracowana typologia statystyk na poziomie UE, przy udziale państw trzecich, kluczowych organizacji międzynarodowych i organizacji pozarządowych;

Prewencja i zmniejszanie popytu

Działania UE względem krajów trzecich

11. UE i państwa członkowskie powinny prowadzić aktywnie długoterminową zapobiegawczą politykę przeciwko handlowi ludźmi i dzielić się doświadczeniem najlepszych praktyk w ramach istniejących umów partnerskich pomiędzy UE i krajami pochodzenia w celu udzielenia pomocy rządom tych ostatnich w rozwiązywaniu problemów będących źródłową przyczyną handlu ludźmi i w celu pomocy w przeprowadzeniu reform politycznych i legislacyjnych;

12. Komisja powinna w związku z tym, tam gdzie będzie to stosowne, opracować i regularnie oceniać, w ramach dokumentów strategicznych dotyczących eliminacji ubóstwa, strategicznych dokumentów krajowych i regionalnych, programów orientacyjnych oraz planów działań, przystosowane strategie na rzecz zapobiegania i zmniejszania rozmiarów handlu ludźmi, oraz rozważyć powołanie specjalnych grup roboczych ekspertów w celu umożliwienia stronom opracowania konkretnych programów w tej dziedzinie;

13. Rada i Komisja powinny regularnie podnosić tę kwestię w ramach dialogu politycznego z krajami trzecimi (zwłaszcza z krajami o najwyższym wskaźniku przestępstw w tej dziedzinie(3)), posługując się w tym celu klauzulą o „elementach podstawowych” w dziedzinie praw człowieka zawartą w umowach UE z tymi państwami;

14. Rola delegacji Wspólnoty Europejskiej do krajów trzecich ma zasadnicze znaczenie pod względem uświadamiania lokalnych społeczności na temat zagrożeń związanych z handlem ludźmi oraz pod względem propagowania polityki UE w dziedzinie nielegalnej imigracji z włączeniem takich środków, jak morskie patrole przeprowadzane przez Frontex; należy zwiększyć rolę delegacji Wspólnoty Europejskiej w zakresie monitorowania zarówno sposobu informowania o tych środkach w lokalnych mediach, jak i ich potencjalnego odstraszającego wpływu na lokalnych handlarzy ludźmi;

15. Rada, Komisja i państwa członkowskie powinny udzielić wzmożonego wsparcia inicjatywom przeciwko handlowi ludźmi, wewnątrz UE oraz w stosunkach z krajami trzecimi, poprzez współpracę gospodarczą i współpracę na rzecz rozwoju oraz poprzez politykę kontroli granic i przepływów migracyjnych;

16. Rada i Komisja powinny opracować programy prewencyjne zorientowane na prawa człowieka i prawa dziecka w oparciu o ścisłe konsultacje i współpracę z krajami pochodzenia, tranzytu i przeznaczenia, zajmując się zwłaszcza czynnikami wynikającymi z biedy i marginalizacji społecznej, które ułatwiają handel dziećmi, jak na przykład niezdolność do zapewnienia rejestru narodzin lub brak dostępu do podstawowej edukacji;

17. Musi zostać zagwarantowana ciągłość finansowania i jego trwały charakter; Komisja powinna wzmocnić finansowe wsparcie udzielane projektom opracowanym w celu zapobiegania handlowi ludźmi, ze szczególnym uwzględnieniem kobiet i dzieci narażonych na ryzyko wykorzystywania seksualnego i gospodarczego, za pośrednictwem nowego finansowego instrumentu na rzecz ochrony praw człowieka, jak i poprzez programy geograficzne;

18. Wspólnota powinna - szczególnie poprzez europejską politykę rozwoju skupiającą się na podstawowym celu redukcji ubóstwa oraz poprzez realizację milenijnych celów rozwoju - w dalszym ciągu przeznaczać środki finansowe na rozwiązywanie problemu czynników, które sprawiają, że ludzie są narażeni na handel, jak np. ubóstwo, brak dostępu do podstawowej i wyższej edukacji, brak równości płci, odmowa prawa do obywatelstwa, dyskryminacja, brak dostępu do usług oraz brak równych szans;

19. Komisja powinna przyjąć niezbędne środki, aby wszystkie działania zawarte w programie pomocy finansowej i technicznej dla państw trzecich w dziedzinie migracji i azylu (AENEAS) uwzględniały starania na rzecz zwalczania handlu ludźmi, tak aby uzyskać konkretne wyniki w zakresie zapobiegania i wykorzeniania handlu ludźmi;

20. w ramach dialogu z krajami trzecimi na temat praw człowieka, Rada i Komisja powinny podjąć działania w celu wyjaśnienia wszelkich zarzutów o handel nielegalnie pozyskanymi organami;

Środki na poziomie państw członkowskich i na poziomie UE

21. Rada i Komisja powinny wprowadzić wytyczne UE w dziedzinie walki z handlem ludźmi, jako dalszy instrument w realizowaniu polityki UE w zakresie praw człowieka;

22. Uznając potrzebę sporządzenia specjalnego sprawozdania w sprawie handlu ludzkimi organami i tkankami, Komisja i Rada powinny potraktować problem handlu ludzkimi organami jako część ich ogólnej strategii w odniesieniu do handlu ludźmi, w kontekście polityki wewnętrznej i zewnętrznej;

23. Należy przeprowadzić więcej badań nad rozmiarami handlu ludźmi oraz nad czynnikami, które decydują o popycie na handel ludźmi, włącznie ze zbadaniem relacji pomiędzy polityką migracyjną a popytem na tanich i niechronionych pracowników, usługi i prostytucję; osoby rekrutujące zaangażowane w handel ludźmi nie mogą pozostać poza zasięgiem prawa, a szczególną uwagę należy poświęcić państwom, w których nie ma wymogów wizowych; ponadto należy jasno rozróżnić zjawisko handlu ludźmi od przemytu ludzi tak, aby nie dopuścić do traktowania ofiar handlu ludźmi w ten sam sposób, jak osób przemyconych za granicę lub nielegalnych imigrantów;

24. W celu zmniejszenia pobytu na osoby będące ofiarami handlu ludźmi, państwa członkowskie powinny powziąć niezbędne kroki w celu zidentyfikowania i sądownego ścigania osób, które z pełną świadomością korzystają z usług ofiar handlu ludźmi;

25. Państwa członkowskie powinny zapewnić wymianę doświadczeń pomiędzy personelem zatrudnionym w ich konsulatach oraz odpowiednie szkolenia na temat sposobów rozpoznawania wniosków o wizę, które mogą wiązać się z handlem ludźmi; Rada i Komisja powinny tak szybko, jak to będzie możliwe zakończyć opracowywanie wspólnego Systemu Informacji Wizowej;

26.  Społeczeństwo obywatelskie powinno być w większym stopniu zaangażowane w inicjatywy przeciwko handlowi ludźmi, zwłaszcza w praktyczne kampanie na rzecz zwiększania świadomości na temat tego zjawiska, jak „Stop the Traffik” (stop handlowi ludźmi), „Business Travellers against Human Trafficking” (podróżujący w interesach przeciw handlowi ludźmi), Celebrate the World Cup” (świętowanie mistrzostw świata w piłce nożnej), „Fight sexual slavery” (walka z seksualnym niewolnictwem - kampania zorganizowana przez PSE Kobiety), „Red Card to Forced Prostitution” (czerwona kartka dla przymusowej prostytucji) oraz inne specjalne programy lub kampanie tematyczne realizowane przez takie organizacje, jak Europejskie Lobby Kobiet lub Save the Children; Komisja, Rada i państwa członkowskie powinny udzielić wsparcia tego typu kampaniom; Rada, w ścisłej współpracy z Komisją oraz w oparciu o szczegółowy dialog ze społeczeństwem obywatelskim, powinna organizować przynajmniej raz w roku debatę polityczną na temat polityki UE w zakresie walki z handlem ludźmi oraz przeprowadzać ocenę jej zgodności ze standardami w dziedzinie praw człowieka oraz z potrzebą dalszych działań;

27. Rada i Komisja powinny wzmocnić szczególne środki przeciwko handlowi ludźmi (jak zostało to podkreślone w trakcie Rady WSiSW w dniach 27-28 kwietnia 2006 r.) w związku z większymi wydarzeniami międzynarodowymi i europejskimi, w tym wydarzeniami sportowymi, ponieważ okazują się one sprzyjać czasowemu wzrostowi handlu ludźmi; państwa członkowskie goszczące większe wydarzenia międzynarodowe powinny przed tymi wydarzeniami dokonać wymiany najlepszych praktyk w oparciu o wcześniejsze doświadczenia oraz podjąć działania zmierzające do wzmocnienia ich wzajemnej współpracy w celu zapobieżenia i zwalczania nasilenia handlu ludźmi, zwłaszcza handlu w celu wykorzystywania seksualnego; Komisja powinna dokonać oceny działań przeprowadzonych w ramach walki z handlem ludźmi w kontekście Mistrzostw Świata w Piłce Nożnej FIFA w lipcu 2006 r. oraz polepszyć te środki i utrzymać je jako odpowiednie narzędzia przy okazji większych wydarzeń międzynarodowych;

28. Należy powołać europejską sieć przeciwko handlowi ludźmi, składającą się z punktów kontaktowych wyznaczonych przez każde z państw członkowskich i przez Komisję, jak i z agencji rządowych i pozarządowych kompetentnych w dziedzinach związanych z prewencją, pomocą ofiarom, organami ścigania oraz współpracą policyjną i sądową.

29. Rada i Komisja powinny podjąć działania na rzecz zmniejszenia atrakcyjności cenowej towarów i usług, przy których wytworzeniu lub świadczeniu zatrudnia się ofiary handlu ludźmi;

30. Komisja powinna włączyć do strategicznego programowania polityki sąsiedztwa finansowanie zwalczania sieci handlarzy ludźmi i nadzoru granic, a także kontroli nielegalnej imigracji;

31. Wzywa Komisję i państwa członkowskie do uruchomienia, we współpracy z organizacjami pozarządowymi, kampanii prewencyjnej adresowanej do potencjalnych ofiar handlu ludźmi, informującej o ryzyku i potencjalnych zagrożeniach oraz dostarczającej informacji o przysługujących im prawach i obowiązkach oraz o miejscach, w których mogą one otrzymać pomoc w krajach przeznaczenia;

32. Podkreśla, iż istotne jest, by osoby będące ofiarami handlu były traktowane jako ofiary przez państwa członkowskie oraz by dostarczano im niezbędnych informacji, porad i pomocy socjalnej oraz dostępu do pomocy prawnej.

33. Uważa, że ważną rolę w odnajdowaniu ofiar handlu ludźmi i udzielaniu im pomocy odgrywają renomowani pracodawcy, związki zawodowe, władze lokalne, indywidualni obywatele oraz organizacje pozarządowe oraz że należy rozpowszechniać najlepsze praktyki poprzez odpowiednie sieci; jest zdania, że musza zostać nałożone wyjątkowo surowe kary na przedsiębiorstwa, którym udowodniono zatrudnianie taniej siły roboczej, dostarczonej poprzez handel ludźmi, zwłaszcza w przypadku, gdy działanie tych przedsiębiorstw jest niezgodne z prawem;

PROCEDURA

Tytuł

Projekt zlecenia Parlamentu Europejskiego dla Rady dotyczący walki z handlem ludźmi - podejście zintegrowane oraz propozycje planu działania

Numer procedury

2006/2078(INI)

Komisja przedmiotowo właściwa

LIBE

Komisja wyznaczona do wydania opinii
  Data ogłoszenia na posiedzeniu

AFET
18.5.2006

Ściślejsza współpraca

 

Sprawozdawca komisji opiniodawczej
  Data powołania

Simon Coveney
30.5.2006

Poprzedni sprawozdawca komisji opiniodawczej

 

Rozpatrzenie w komisji

10.7.2006

28.8.2006

3.10.2006

 

 

Data zatwierdzenia wskazówek

3.10.2006

Wynik głosowania końcowego

za:

przeciw:

wstrzymujących się:

38

0

0

Posłowie obecni podczas głosowania końcowego

Vittorio Agnoletto, Panagiotis Beglitis, Simon Coveney, Giorgos Dimitrakopoulos, Camiel Eurlings, Maciej Marian Giertych, Ana Maria Gomes, Jana Hybášková, Toomas Hendrik Ilves, Ioannis Kasoulides, Helmut Kuhne, Vytautas Landsbergis, Francisco José Millán Mon, Philippe Morillon, Pasqualina Napoletano, Raimon Obiols i Germà, Vural Öger, Justas Vincas Paleckis, Alojz Peterle, Tobias Pflüger, Michel Rocard, Libor Rouček, György Schöpflin, István Szent-Iványi, Ari Vatanen, Josef Zieleniec

Zastępcy obecni podczas głosowania końcowego

Francisco Assis, Irena Belohorská, Alexandra Dobolyi, Árpád Duka-Zólyomi, Carlo Fatuzzo, Kinga Gál, Jaromír Kohlíček, Ģirts Valdis Kristovskis, Achille Occhetto, Elena Valenciano Martínez-Orozco

Zastępcy (art. 178 ust. 2) obecni podczas głosowania końcowego

Hanna Foltyn-Kubicka, Elizabeth Lynne

Uwagi (dane dostępne tylko w jednym języku)

 

(1)

Teksty przyjęte, P6_TA(2006)0282.

(2)

  Dyrektywa Rady 2004/81/WE z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie zezwolenia na pobyt wydawanego obywatelom państw trzecich będących ofiarami handlu ludźmi albo będącym wcześniej przedmiotem działań ułatwiających nielegalną imigrację, którzy współpracują z właściwymi organami (Dz.U. L 261, 6.8.2004, str.

(3)

Patrz: państwa wymienione w sprawozdaniu Departamentu Stanu USA ds. handlu ludźmi z dnia 5 czerwca 2006 r.


OPINIA Komisji Zatrudnienia i Spraw Socjalnych (26.6.2006)

dla Komisji Wolności Obywatelskich, Sprawiedliwości i Spraw Wewnętrznych

w sprawie zwalczania handlu ludźmi – zintegrowanego podejścia oraz wniosków dotyczących planu działania

(2006/2078(INI))

Sprawozdawczyni komisji opiniodawczej: Jean Lambert

WSKAZÓWKI

Komisja Zatrudnienia i Spraw Socjalnych zwraca się do Komisji Wolności Obywatelskich, Sprawiedliwości i Spraw Wewnętrznych, właściwej dla tej sprawy, o uwzględnienie w końcowym tekście projektu rezolucji następujących sugestii:

1.   z zadowoleniem przyjmuje oparte na prawach człowieka zintegrowane podejście i plan działania i uznaje, że należy przez to zwrócić uwagę na pracę i usługi przymusowe, niewolę i jednoznaczne z niewolą konsekwencje handlu ludźmi, co wymaga działania z użyciem wszelkich środków prawnych, aby zwalczać to poważne przestępstwo; w podejściu tym konieczne jest zagwarantowanie, że osoby stanowiące przedmiot handlu traktowane są jako ofiary, otrzymują niezbędne informacje, porady, a także posiadają wsparcie społeczne oraz możliwość uzyskania pomocy prawnej, a także wsparcie reintegracji ofiar w zakresie edukacji i życia zawodowego; podkreśla również istotną rolę ukierunkowania podejścia do powyższych problemów na ludzi młodych oraz dzieci;

2.   uważa, że na kwestię handlu ludźmi należy spojrzeć nie tylko z punktu widzenia praw człowieka, ale również przez pryzmat dyskryminacji, dlatego uznaje za kluczowe odniesienia do równości i braku dyskryminacji w części piątej komunikatu Komisji;

3.   zdaje sobie sprawę, że brak trwałych widoków na przyszłość pod względem ekonomicznym i socjalnym, wysoki poziom bezrobocia i perspektywa stale rosnącego ubóstwa w niektórych krajach pochodzenia, poziom rozwoju gospodarczego i społecznego w Europie przyczyniają się do sytuacji, w której łatwo jest organizacjom przestępczym uzyskiwać korzyści z handlu ludźmi;

4.   zauważa, że sytuacji tej sprzyja również obecność szarej strefy na rynkach pracy państw członkowskich, która tworzy klimat przyzwolenia dla codziennych nadużyć, stanowiąc podatny grunt dla wszelkich form wykorzystywania; dlatego uważa, że skuteczne i systematyczne stosowanie istniejących przepisów prawa pracy w każdym państwie członkowskim mogłoby służyć jako środek odstraszający organizacje przestępcze zamieszane w handel ludźmi;

5.   uważa, że popyt na tanich, niezarejestrowanych i uległych pracowników w UE przyczynia się do nielegalnego handlu ludźmi; wyraża przekonanie, że istnienie takiej siły roboczej może obniżyć koszty, jednak dzieje się to kosztem ludzkiej godności i szkodzi normom zatrudnienia, środkom w zakresie zdrowia i bezpieczeństwa, godziwemu wynagrodzeniu oraz dochodom lokalnym i/lub krajowym poprzez niepłacenie podatków i składek na ubezpieczenie;

6.   uważa, że państwa członkowskie powinny podpisać odpowiednie konwencje międzynarodowe (m.in. Protokół ONZ o handlu ludźmi, Konwencję Rady Europy o zwalczaniu handlu ludźmi, Konwencję ONZ przeciwko międzynarodowej przestępczości zorganizowanej, Konwencję ONZ o prawach dziecka, Konwencję ONZ o ochronie praw wszystkich pracowników-migrantów i członków ich rodzin oraz konwencje Międzynarodowej Organizacji Pracy, i podstawowe standardy w zakresie pracy, w szczególności konwencję nr 29 dotyczącą pracy przymusowej, konwencję nr 182 dotyczącą zakazu i natychmiastowych działań zmierzających do eliminacji najgorszych form pracy dzieci oraz konwencje związane z wolnością zgromadzeń, inspekcją pracy i agencjami pracy)

7.   zachęca państwa członkowskie do jak najszybszego transponowania do prawa krajowego dyrektywy Rady 2004/81/WE z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie dokumentu pobytowego wydawanego obywatelom państw trzecich, którzy są ofiarami handlu ludźmi lub podlegali działaniom ułatwiającym nielegalną imigrację i współpracują z właściwymi władzami(1);

8.   uważa, że dobre praktyki firm, obejmujące wymaganie od podwykonawców spełniania przez nich wymogów wynikających z umowy i przepisów prawa (dostosowanie łańcuchca dostaw) odgrywają ważną rolę w zmniejszaniu popytu na nielegalną siłę roboczą i że przedsiębiorstwa, a także inne podmioty społeczne odgrywają zasadniczą rolę w zagwarantowaniu stosowania wszelkich istniejących przepisów dotyczących pracy i ochrony socjalnej, a w szczególności zagwarantowaniu, że pracownicy otrzymują prawnie im należną część zysków; z zadowoleniem przyjmuje Deklarację Ateńską, która ma gwarantować nietolerowanie przez firmy pracy przymusowej;

9.   jest zdania, że należy nakładać bardzo surowe kary na firmy zatrudniające tanią siłę roboczą pochodzącą z handlu ludźmi, szczególnie jeśli firmy te działały w sposób nieuczciwy;

10. wzywa UE do wykorzystania istniejących i przyszłych zasobów w działaniach związanych z różnymi kwestiami dotyczącymi handlu ludźmi; w związku z tym uważa, że handel ludźmi powinien stać się sprawą priorytetową dla przyszłego Europejskiego Instytutu ds. Równości Mężczyzn i Kobiet ze względu na fakt, że wiele kobiet pada ofiarą handlu ludźmi, co często prowadzi do wykorzystania seksualnego;

11. wyraża przekonanie, że ważną rolę w identyfikowaniu i wspieraniu ofiar handlu ludźmi odgrywają cieszący się poważaniem pracodawcy, związki zawodowe, władze lokalne, pojedynczy obywatele oraz organizacje pozarządowe i że najlepsze praktyki powinny być rozpowszechniane przez odpowiednią sieć w najszerszym możliwym zakresie; uważa także, iż kontrolowanie sektorów zatrudnienia o wysokim ryzyku występowania zjawiska wykorzystywania pracowników powinno być przeprowadzane przez agencje odpowiedzialne za zatrudnienie, we współpracy z innymi agencjami i podmiotami społecznymi;

12. uznaje konieczność istnienia środków zapobiegawczych w krajach pochodzenia ofiar handlu ludźmi, w tym współpracy policyjnej i sądowej; uważa, że silne wsparcie organizacji pozarządowych działających na rzecz pomocy ofiarom, ma w związku z tym duże znaczenie; uważa, że ambasady zainteresowanych państw członkowskich i krajów trzecich powinny uczestniczyć w zwalczaniu handlu ludźmi oraz wzywa wzywa Komisję i państwa członkowskie do uruchomienia kampanii prewencyjnej skierowanej do potencjalnych ofiar handlu ludźmi, informującej ich o rodzajach ryzyka i potencjalnych zagrożeniach oraz o ich prawach i obowiązkach, a także o miejscach, w których mogą uzyskać pomoc w państwach przeznaczenia;

13. wyraża przekonanie, że wsparcie dla ofiar handlu ludźmi powinno być dostosowane do ich indywidualnych potrzeb, zakładając, że ofiary handlu ludźmi nie stanowią jednolitej grupy; w tym względzie zwraca uwagę na szczególne znaczenie kwestii równości płci oraz praw dzieci, ludności tubylczej i grup mniejszościowych, ponieważ wiele ofiar lub potencjalnych ofiar handlu ludźmi stanowią kobiety, dzieci oraz osoby należące do grup etnicznych i mniejszościowych, które mogą podlegać dyskryminacji w miejscu pochodzenia;

14. uważa, że mechanizmy inspekcji i egzekwowania odnoszące się do prawa pracy powinny zostać wzmocnione we wszystkich państwach członkowskich; uważa również, że państwa członkowskie powinny upewnić się, że posiadają konieczne ramy prawne i że dysponują stosownymi mechanizmami, możliwościami szkolenia i wystarczającymi zasobami technicznymi, które pomogą im w wypełnianiu prawnych zobowiązań poprzez przekazanie urzędnikom z organów kontrolnych odpowiedzialności, informacji oraz zapewnienie im szkoleń uświadamiających w celu umożliwienia im rozpoznawania ofiar handlu ludźmi wykorzystywanych do pracy; uważa, że sieć inspektoratów związanych z zatrudnieniem spełniłaby ważną rolę w wymianie najlepszych praktyk;

15. zdaje sobie sprawę, że wykorzystywanie takich pracowników może nie być oczywiste na pierwszy rzut oka, lecz może przybierać formę zmniejszenia płacy wskutek fałszywych odliczeń lub odliczania pieniędzy rzekomo na cele podatkowe, które w rzeczywistości przywłaszczane są przez agenta lub pracodawcę; zwraca uwagę, że należy ostrzegać właściwe władze o takich możliwościach i zapewnić dostępność odpowiedniego wsparcia, jak np. telefonów zaufania;

16. wyraża przekonanie, że kwestię handlu ludźmi powinno się rozważyć w sposób skoordynowany na szczeblu UE; zauważa, że głównym zadaniem polityki UE na rzecz rozwoju jest zmniejszenie ubóstwa oraz osiągnięcie milenijnych celów rozwoju, które odnoszą się do głównych czynników powodujących, że ludzie stają się łatwymi ofiarami handlu, np. ubóstwo, brak dostępu do szkolnictwa podstawowego i wyższego, nierówność płci, odmówienie praw do obywatelstwa, dyskryminacja i brak dostępu do usług oraz równych szans;

17. uznaje potrzebę działania i koordynacji ze strony organów międzynarodowych w celu zbierania i analizowania stosownych danych na temat handlu ludźmi, w tym danych na temat zatrudnienia, w celu umożliwienia skutecznej interwencji sektorowej; wzywa również Komisję do centralizacji tych danych oraz informowania na bieżąco Parlamentu i Komitetu Ekonomiczno-Społecznego.

PROCEDURA

Tytuł

Zwalczanie handlu ludźmi – zintegrowane podejścia oraz wnioski dotyczące planu działania

Numer procedury

2006/2078(INI)

Komisja przedmiotowo właściwa

LIBE

Komisja wyznaczona do wydania opinii
  Data ogłoszenia na posiedzeniu

EMPL
18.5.2006

Ściślejsza współpraca

 

Sprawozdawca komisji opiniodawczej
  Data powołania

Jean Lambert
1.2.2006

Rozpatrzenie w komisji

21.3.2006

21.6.2006

 

 

 

Data zatwierdzenia wskazówek

22.6.2006

Wynik głosowania końcowego

za:

przeciw:

wstrzymujących się:

42

0

2

Posłowie obecni podczas głosowania końcowego

Jan Andersson, Jean-Luc Bennahmias, Emine Bozkurt, Iles Braghetto, Alejandro Cercas, Ole Christensen, Derek Roland Clark, Luigi Cocilovo, Jean Louis Cottigny, Proinsias De Rossa, Harlem Désir, Harald Ettl, Carlo Fatuzzo, Ilda Figueiredo, Roger Helmer, Stephen Hughes, Ona Juknevičienė, Jan Jerzy Kułakowski, Sepp Kusstatscher, Jean Lambert, Raymond Langendries, Bernard Lehideux, Elizabeth Lynne, Thomas Mann, Jan Tadeusz Masiel, Ana Mato Adrover, Maria Matsouka, Ria Oomen-Ruijten, Csaba Őry, Marie Panayotopoulos-Cassiotou, Pier Antonio Panzeri, José Albino Silva Peneda, Kathy Sinnott, Anne Van Lancker, Gabriele Zimmer

Zastępcy obecni podczas głosowania końcowego

Edit Bauer, Mihael Brejc, Françoise Castex, Dieter-Lebrecht Koch, Magda Kósáné Kovács, Marianne Mikko, Leopold Józef Rutowicz, Patrizia Toia

Zastępcy (art. 178 ust. 2) obecni podczas głosowania końcowego

Małgorzata Handzlik

(1)

        Dz.U. L 261, z 6.8.2004, str. 19.


OPINIA Komisji Praw Kobiet i Równouprawnienia (18.9.2006)

dla Komisji Wolności Obywatelskich, Sprawiedliwości i Spraw Wewnętrznych

dotyczącej projektu zalecenia Parlamentu Europejskiego dla Rady w sprawie walki z handlem ludźmi - podejście zintegrowane oraz propozycje planu działania

2006/2078(INI)

Sprawozdawczyni komisji opiniodawczej: Maria Carlshamre

(*) Wzmocniona współpraca między komisjami – art. 47 Regulaminu

WSKAZÓWKI

Komisja Praw Kobiet i Równouprawnienia zwraca się do Komisji Wolności Obywatelskich, Sprawiedliwości i Spraw Wewnętrznych, właściwej dla tej sprawy, o uwzględnienie w końcowym tekście projektu rezolucji następujących wskazówek:

-    uwzględniając Kartę Praw Podstawowych Unii Europejskiej(1), a w szczególności jej art. 3 ustanawiający prawo do integralności człowieka i zakazujący wykorzystywania ciała ludzkiego i jego poszczególnych części jako źródła zysku oraz artykuł 5 zakazujący handlu ludźmi,

-    uwzględniając doroczny raport Departamentu Stanu USA z 2005 r. na temat handlu ludźmi(2),

-    uwzględniając raport London Metropolitan University z 2004 r. zatytułowany „Krytyczna analiza reakcji na prostytucję w czterech krajach: w stanie Wiktoria w Australii, w Irlandii, Holandii i Szwecji” (3),

-    uwzględniając sfinansowane przez Parlament Europejski studium z 2005 r. opracowane przez TransCrime, zatytułowane „Krajowe prawo w zakresie prostytucji oraz handlu kobietami i dziećmi”(4),

-    uwzględniając raport Departamentu stanu USA z 2004 r. na temat powiązań między prostytucją i handlem ludźmi w celu ich seksualnego wykorzystania(5),

-    uwzględniając sprawozdanie Międzynarodowej Organizacji ds. Migracji z 2003 r. zatytułowane „Czy popyt jest motorem handlu ludźmi? Wielostronne studium pilotażowe”(6),

-    uwzględniając sprawozdania organizacji Amnesty International z 2004 r. i Anti-Slavery International z 2004 r.(7), Human Rights Watch z 2002 r.(8)oraz opracowanie L. Pomodoro z 2001 r.(9),

-    uwzględniając sprawozdanie ECPAT Europe Law Enforcement Group (stowarzyszenie do walki z dziecięcą prostytucją i pornografią oraz handlem dziećmi w celach seksualnych) z 2001 r., dotyczące sprzedaży dzieci z Europy Wschodniej do Europy Zachodniej w celach wykorzystania seksualnego(10),

-    uwzględniając przedstawiony przez Radę plan UE dotyczący najlepszych praktyk, standardów i procedur zwalczania handlu ludźmi(11) i zapobiegania mu oraz konkluzje Rady WSiSW w sprawie handlu ludźmi, w Luksemburgu w dniach 27-28 kwietnia 2006 r.,

-    uwzględniając raport UNICEF, Biura Wysokiego Komisarza Praw Człowieka oraz Biura Instytucji Demokratycznych i Praw Człowieka Organizacji Bezpieczeństwa i Współpracy w Europie z dnia 31 marca 2004 r. zatytułowany „Handel ludźmi w południowo-wschodniej Europie – 2004"

-    uwzględniając Deklarację Pekińską przyjętą na IV Światowej Konferencji w sprawie Kobiet, kolejne konferencje Pekin+5 i +10 oraz rezolucję z dnia 10 marca 2005 r. w sprawie postępów IV Światowej Konferencji na temat Kobiet - Platforma Działania (Pekin + 10)(12),

-    uwzględniając swoją rezolucję z dnia 17 stycznia 2006 r. w sprawie strategii zapobiegania handlowi kobietami i dziećmi narażonymi na wykorzystywanie seksualne(13),

-    uwzględniając swoją rezolucję z dnia 19 maja 2000 r. w sprawie komunikatu Komisji dla Rady i Parlamentu Europejskiego „Na rzecz dalszych działań w zwalczaniu handlu kobietami”(14),

-    uwzględniając dyrektywę Rady 2004/83/WE z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie minimalnych norm dla kwalifikacji i statusu obywateli państw trzecich lub bezpaństwowców jako uchodźców lub jako osoby, które z innych względów potrzebują międzynarodowej ochrony oraz zawartości przyznawanej ochrony(15),

-    uwzględniając dyrektywę Rady 2004/81/WE z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie dokumentu pobytowego wydawanego obywatelom państw trzecich, którzy są ofiarami handlu ludźmi lub wcześniej byli przedmiotem działań ułatwiających nielegalną imigrację, którzy współpracują z właściwymi organami(16),

-    uwzględniając ramową decyzję Rady 2002/629/WSiSW w sprawie zwalczania handlu ludźmi, przyjętą 19 lipca 2002 r.(17),

-    uwzględniając Konwencję Rady Europy o przeciwdziałaniu handlowi ludźmi,

A. mając na uwadze, że w protokole z Palermo(18) podkreślono, iż handel ludźmi obejmuje rekrutację, transport, ukrywanie lub przetrzymywanie osób przy użyciu gróźb, siły lub innych form przymusu, uprowadzania, nadużycia, oszustwa, nadużycia siły , wykorzystania słabszej pozycji lub płacąc i otrzymując zapłatę lub korzyści w celu wykorzystywania; mając na uwadze, że zasadniczą część definicji handlu ludźmi stanowi jego cel, tzn. wykorzystanie, a nie przemieszczanie z jednego miejsca w inne; majac na uwadze, że protokół podkreśla fakt, że handel dziećmi nie musi wiązać się z groźbami ani użyciem siły, ani tez innymi formami przymusu. mając na uwadze, że zgodnie z protokołem za dziecko uważa się każdą osobę poniżej 18 roku życia,

B.  mając na uwadze, że handel ludźmi, a w szczególności kobietami i dziećmi, w celu wykorzystywania seksualnego i innych form wykorzystywania jest formą współczesnego niewolnictwa i stanowi rażące pogwałcenie fundamentalnych praw człowieka oraz wiąże się z okrutnymi praktykami, takimi jak stosowanie przymusu, siły, gróźb i przemocy, poniżanie, uprowadzanie, wykorzystywanie seksualne, oszustwa lub nadużycia,

C. mając na uwadze, ze handel ludźmi jest najszybciej rozwijającą się formą przestępczości zorganizowanej na świecie, w wyniku zwiększenia jej zakresu i opłacalności,

D. mając na uwadze, że kobiety i dzieci są szczególnie narażone na niebezpieczeństwa, a zatem istnieje większe ryzyko, że staną się ofiarami handlu ludźmi,

E.  mając na uwadze, że według raportu Departamentu Stanu USA z 2005 r. na temat handlu ludźmi szacunkowo 600 do 800 tys. osób pada corocznie ofiarą handlu, a ok. 80% tej liczby stanowią kobiety i dziewczęta,

F.  mając na uwadze, że kobiety i dziewczęta, padające ofiarami handlu ludźmi są w różny sposób wykorzystywane, w szczególności seksualnie, co stanowi podstawowy cel handlu, pracy przymusowej oraz handlu organami;

G. mając na uwadze, że w sprawozdaniu z 2005 r. MOP(19) ocenia, że 80% ofiar handlu ludźmi stanowią kobiety i dziewczęta; mając na uwadze, że w sprawozdaniu szacuje się, że od 40 do 50% ofiar stanowią dzieci; mając na uwadze, że według sprawozdania 56% ofiar pracy przymusowej stanowią kobiety i dziewczęta; mając na uwadze, że spośród osób sprzedawanych w celach wykorzystania seksualnego 98% stanowią kobiety i dziewczęta,

H. mając na uwadze, że handel ludźmi ma miejsce nie tylko w celu wykorzystywania seksualnego, ale także w wielu innych nieuregulowanych sektorach rynku pracy takich jak prace domowe, budownictwo, catering, prace w rolnictwie i zakłady wyzyskujące pracowników,

I.   mając na uwadze, że raport London Metropolitan University z 2004 r. w sprawie prostytucji wykazał, że legalizacja prostytucji prowadzi do wzrostu przestępczości zorganizowanej, molestowania seksualnego dzieci, przemocy wobec kobiet, a także znacznego wzrostu liczby kobiet i dziewcząt sprzedawanych z zagranicy do regionu,

J.   mając na uwadze, że w studium TransCrime z 2005 r. stwierdzono, że istnieją podstawy, aby sądzić, iż szwedzkie prawo uznające kupowanie ciała innej osoby na użytek seksualny za przestępstwo kryminalne prowadzi do spadku liczby ofiar handlu ludźmi w celu wykorzystania seksualnego; mając na uwadze, że według powyższego studium rozwiązania „regulacyjne” wydają się powodować więcej ofiar niż model „prohibicyjny”, co można wytłumaczyć do pewnego stopnia faktem, że ofiary stają się mniej widoczne i w związku z tym mniej obecne w statystykach; mając na uwadze, że w studium stwierdzono, iż ocena związku pomiędzy prostytucją i handlem ludźmi celem wykorzystywania seksualnego powinna opierać się na bardziej wiarygodnych liczbach i bardziej porównywalnych statystykach (w szczególności w odniesieniu do ofiar), jak również na większej ilości danych dotyczących innych czynników/zmiennych,

K. mając na uwadze, że raport Departamentu Stanu USA(20) stwierdza, iż w krajach, w których zalegalizowano prostytucję lub się na nią przyzwala, występuje większy popyt, a legalizacja prostytucji otwiera rynki dla działalności przestępczej,

L.  mając na uwadze, że różne organizacje praw człowieka zauważają, iż w przeciwieństwie do handlu narkotykami i bronią handel osobą ludzką sam w sobie jest naruszeniem praw człowieka, jak również przestępstwem,

M. mając na uwadze, że handel kobietami i dziećmi jest dziedziną zorganizowanej przestępczości prowadzoną przez gangi, odnoszące poważne zyski i często uwikłane w inną działalność przestępczą, jak handel narkotykami czy bronią, w porównaniu do których za handel kobietami i dziećmi przewiduje się niższe kary,

N.  mając na uwadze, że działalność w sektorze usług seksualnych oparta jest na zasadach podaży i popytu; mając na uwadze, że raport MOP z 2003 r.(21) uznaje „rosnące zapotrzebowanie konsumentów za niewątpliwie jeden z czynników przyczyniających się do występowania zjawiska pracy przymusowej w sektorze usług seksualnych”,

O. mając na uwadze, że raport specjalnego sprawozdawcy ONZ(22) w sprawie aspektów praw człowieka ofiar handlu ludźmi, zwłaszcza kobiet i dzieci zatytułowany „Integracja praw człowieka kobiet i perspektywa równouprawnienia płci” stwierdza, iż „prawa człowieka kobiet i dzieci łamane są w różnych formach handlu, handel usługami seksualnymi jest jednak szczególną formą handlu, w której prawa człowieka kobiet i dzieci są łamane jako prawa kobiet i prawa dziecka”

Przekazuje Radzie następujące zalecenia:

(a)  państwa członkowskie powinny podejść do problemu handlu ludźmi z perspektywy równości płci, biorąc pod uwagę, że ogromną większość ofiar takiego handlu stanowią kobiety,

(b)  państwa członkowskie powinny wzmocnić prawa ofiar handlu ludźmi, w szczególności poprzez zagwarantowanie im długoterminowego pozwolenia na pobyt, środków kompensacyjnych oraz dostępu do usług (struktur przyjmowania), a także poprzez skuteczną i odpowiednią ochronę oraz wsparcie dla ofiar w postaci pomocy medycznej, psychologicznej i prawnej, ustanawiając krajowe i międzynarodowe telefoniczne linie pomocy (numery alarmowe), oraz zapewniając uchodźcom skuteczne funkcjonowanie pomocy,

(c)  nalega, aby państwa członkowskie, Komisja i Rada w pełni wdrożyły plan działania UE w zakresie handlu ludźmi i w związku z tym wzywa państwa członkowskie do natychmiastowego wdrożenia dyrektywy 2004/81/WE;

(d)  oprócz konieczności określenia, co należy zrobić, aby pomóc ofiarom, istnieje również pilna potrzeba, żeby państwa członkowskie zajęły się charakterystyką mężczyzn, którzy wykorzystują ofiary,

(e)  oprócz konieczności określenia, co należy zrobić dla ochrony ofiar handlu ludźmi, np. zapewnić im odpowiednią pomoc medyczną, prawną i społeczną, istnieje również pilna potrzeba zapobiegania, a państwa członkowskie powinny również skoncentrować się na kwestii popytu i dostarczyć informacje poprzez kampanie edukacyjne, sprawiając, by opinia publiczna, a w szczególności klienci uświadomili sobie skalę problemu,

(f)   państwa członkowskie powinny uznać, że zalegalizowanie prostytucji ułatwia korzystanie z usług seksualnych, w tym świadczonych przez ofiary handlu ludźmi,

(g)  państwa członkowskie powinny uznać, że zmniejszenie popytu na handel ma podstawowe znaczenie;

(h)  w roku 2006 r. Komisja powinna zainicjować przeprowadzenie badania ewentualnego związku przyczynowego między legalizacją prostytucji a handlem ludźmi w celach wykorzystania seksualnego, badając również ewentualne przeniesienie turystyki seksualnej do innych państw w wyniku stosowania modeli prohibicyjnych (Szwecja),

(i)   państwa członkowskie powinny nadal analizować, w jaki sposób różne przepisy dotyczące prostytucji wpływają zarówno na handel ludźmi w celach wykorzystania seksualnego, jak i na liczbę dzieci w sektorze usług seksualnych, a następnie powinny wykorzystać wyniki tych analiz do wdrożenia najlepszych praktyk w celu zwalczania handlu osobami ludzkimi w celach wykorzystania seksualnego,

(j)   państwa członkowskie powinny podjąć działania mające na celu zwalczanie handlu ludźmi, respektując jednocześnie prostytutki i zapobiegając ich dyskryminowaniu, dalszej marginalizacji lub napiętnowaniu, co zwiększa narażenie ich na handel i inne formy przemocy i wykorzystywania,

(k)  państwa członkowskie powinny bardziej zdecydowanie ścigać handlarzy ludźmi, nakładać skuteczne, proporcjonalne i odstraszające kary we wszelkich przypadkach handlu ludźmi oraz przyjąć środki mające na celu zapobieganie wykorzystywaniu nieletnich oraz walkę z tym procederem, głównie w sektorze usług seksualnych, uwzględniając fakt, że każdą osobę, która nie ukończyła 18 roku życia należy uznać za niepełnoletnią, zgodnie z Konwencją Narodów Zjednoczonych o Prawach Dziecka,

(l)   państwa członkowskie powinny we współpracy z Komisją i wszystkimi zainteresowanymi organizacjami europejskimi i międzynarodowymi koordynować swoje działania na rzecz opracowania skutecznych strategii zapobiegania handlowi ludźmi; takie strategie powinny opierać się na holistycznym podejściu do kwestii handlu ludźmi (ofiara-handlarz-klient) i obejmować odpowiednie i stałe działania uświadamiające, wymianę informacji o siatkach przestępczych, trasach handlu i tożsamości handlarzy, jak również współpracę między krajami pochodzenia, tranzytu i przeznaczenia,

(m) państwa członkowskie, Rada i Komisja powinny zgromadzić dane na temat handlu ludźmi, utworzyć krajowe punkty kontaktowe lub wyznaczyć krajowych sprawozdawców odpowiedzialnych za zbieranie, wymianę, rozpowszechnianie i przetwarzanie informacji dotyczących handlu ludźmi, a także wyznaczyć sprawozdawcę na poziomie UE, którego działania opierać się będą na pracy krajowych sprawozdawców,

(n)  państwa członkowskie powinny uznać, że zarówno nielegalne, jak i legalne usługi seksualne stanowią poważne zagrożenie dla zdrowia fizycznego i psychicznego – według licznych badań 75-85% prostytutek pada ofiarą przemocy, w tym gwałtu, a wysoka częstotliwość stosunków seksualnych bez zabezpieczenia stwarza ryzyko epidemii, w tym rozprzestrzeniania się HIV/AIDS i innych chorób przenoszonych drogą płciową,

(o)  Komisja i Rada powinny włączyć do dialogu politycznego z krajami trzecimi kwestię handlu dziećmi i kobietami, a także środki konieczne do walki z nim, we współpracy z krajami pochodzenia, tranzytu i przeznaczenia,

(p)  Komisja i państwa członkowskie powinny systematycznie dostarczać odpowiednie informacje odnośnie różnych form handlu ludźmi i ich konsekwencji celem zwiększenia świadomości społecznej i poszerzenia wiedzy najbardziej narażonych grup, takich jak kobiety,

(q)  państwa członkowskie powinny wzmocnić sieci miedzynarodowej współpracy i współpracę władz policyjnych z Europolem i agencją Eurojust, a także wprowadzić odpowiednie zmiany we właściwych organach celem umożliwienia im monitorowania rozwoju rynku seksualnego i aktualnych form jego działalności, na przykład poprzez wykorzystanie Internetu, ze szczególnym uwzględnieniem sytuacji dzieci,

(r)  przepisy krajowe państw członkowskich powinny zapewniać ofiarom prawo do odszkodowania,

(s)  państwa członkowskie powinny uwzględnić w swoich planach działania fakt, iż handel kobietami obejmuje nie tylko przymusową prostytucję, ale także przymusowe zawieranie małżeństw, przymusową służbę w gospodarstwach domowych i pracę,

(t)   państwa członkowskie, w przypadku których istnieje duże ryzyko, że staną się krajami pochodzenia, lub państwa członkowskie będące krajami docelowymi w ramach dwustronnej lub wielostronnej współpracy powinny podjąć środki zmierzające do osłabienia czynników takich jak ubóstwo, niedostateczny rozwój oraz brak równych szans, które powodują, że ludzie, a w szczególności kobiety i dzieci, mogą stawać się ofiarami handlu,

(u)  wzywa Radę i Komisję do ustanowienia europejskiego dnia walki z handlem ludźmi w możliwie najkrótszym czasie,

(v)  wzywa państwa członkowskie do podjęcia odpowiednich działań w celu zapewnienia ofiarom przemocy wobec kobiet oraz osobom mogącym stać się ofiarami tej przemocy lepszej ochrony i wsparcia poprzez zapewnienie bezpiecznego schronienia oraz niezbędnej pomocy w zakresie porad prawnych i doradztwa,

(w) wzywa Komisję i Radę do podjęcia decyzji w sprawie pełnego uwspólnotowienia europejskiej polityki walki z handlem ludźmi oraz związanych z nią zagadnień imigracji i azylu, a w szczególności prawa do azylu ze względu na represje i prześladowanie z uwagi na płeć,

(x)  wzywa państwa członkowskie do wdrażania i egzekwowania przepisów wzmacniających ściganie i karanie zarówno osób fizycznych, jak i prawnych zajmujących się handlem ludźmi (w szczególności poprzez nakładanie proporcjonalnych, skutecznych i odstraszających kar), a także ich wspólników, autorów stron internetowych reklamujących pośredników zajmujących się handlem ludźmi, osób zachęcających do korzystania z usług seksualnych świadczonych przez nieletnich, organizujących te usługi lub korzystajacych z nich (przy czym defincja osoby nieletniej musi byc jednolita we wszystkich państwach członkowskich i oznaczać osobę poniżej 18 roku życia), a także wszystkich osób, które próbują zorganizować takie działania; wzywa również państwa członkowskie do ścigania prania brudnych pieniędzy pochodzących z handlu ludźmi,

(y)  podkreśla, że istotne jest, by instytucje UE i państwa członkowskie wspierały strategie zapobiegawcze ukierunkowane na płeć, które stanowią kluczowy element walki z handlem kobietami i dziewczętami, a także stosowały zasady równości płci i eliminowały popyt na wszelkie formy wykorzystywania, w tym seksualnego oraz wykorzystywania jako domowej siły roboczej,

(z)  wzywa państwa członkowskie do ratyfikowania konwencji Rady Europy o przeciwdziałaniu handlowi ludźmi.

PROCEDURA

Tytuł

Projekt zalecenia Parlamentu Europejskiego dla Rady w sprawie walki z handlem ludźmi - podejście zintegrowane oraz propozycje planu działania

Numer procedury

2006/2078(INI)

Komisja przedmiotowo właściwa

LIBE

Komisja wyznaczona do wydania opinii
  Data ogłoszenia na posiedzeniu

FEMM
6.4.2006

Ściślejsza współpraca

6.4.2006

Sprawozdawca komisji opiniodawczej
  Data powołania

Maria Carlshamre
24.4.2006

Poprzedni sprawozdawca komisji opiniodawczej

 

Rozpatrzenie w komisji

11.7.2006

13.9.2006

 

 

 

Data zatwierdzenia wskazówek

13.9.2006

Wynik głosowania końcowego

za:

przeciw:

wstrzymujących się:

10

0

10

Posłowie obecni podczas głosowania końcowego

Edit Bauer, Edite Estrela, Věra Flasarová, Claire Gibault, Lissy Gröner, Anneli Jäätteenmäki, Piia-Noora Kauppi, Rodi Kratsa-Tsagaropoulou, Urszula Krupa, Astrid Lulling, Siiri Oviir, Christa Prets, Marie-Line Reynaud, Raül Romeva i Rueda, Amalia Sartori, Britta Thomsen, Eva-Britt Svensson, Anna Záborská

Zastępcy obecni podczas głosowania końcowego

Ana Maria Gomes, Karin Resetarits

Zastępcy (art. 178 ust. 2) obecni podczas głosowania końcowego

 

(1)

Dz.U. C 364, z 18.2.2000, str. 1.

(2)

Departament Stanu USA (2005), http://www.state.gov/g/tip/rls/tiprpt/2005/

(3)

A Critical Examination of Responses to Prostitution in Four Countries: Victoria, Australia, Ireland, the Netherlands and Sweden (Krytyczna analiza reakcji na prostytucję w czterech krajach: w stanie Wiktoria w Australii, w Irlandii, Holandii i Szwecji), London Metropolitan University, luty 2004 http://www.glasgow.gov.uk/en/YourCouncil/PolicyPlanning_Strategy/Corporate/Equalities/Women/Prostitution.htm

(4)

http://www.carlshamre.net/images/stories/study.pdf

(5)

Departament Stanu USA (2004),

http://www.humantrafficking.org/countries/eap/united_states/news/2005_05/tip_factsheet_response.html,

(6)

Międzynarodowa Organizacja ds. Migracji (2003),

http://www.iom.int/DOCUMENTS/PUBLICATION/EN/mrs_15_2003.pdf

(7)

Amnesty International i Anti-Slavery International’s (2004), "Enhancing the Protection of the Rights of Trafficked Persons: Amnesty International and Anti-Slavery International’s Recommendations to strengthen provisions of the July 2004 draft European Convention against Trafficking in Human Beings” („Zwiększenie ochrony praw osób podlegających handlowi: zalecenia Amnesty Interntional i Anti-Slavery International w celu zaostrzenia przepisów projektu europejskiej konwencji przeciwko handlowi ludźmi z czerwca 2004 r.”)
http://web.amnesty.org/library/index/engior610162004 

(8)

Human Rights Watch (2002), "A Human Rights Approach to the Rehabilitation and Reintegration into Society of Trafficked Victims" (Podejście z pozycji praw człowieka do rehabilitacji i reintegracji społecznej ofiar handlu ludźmi), opracowanie przedstawione przez Widney Brown, Human Rights Watch: Niewolnictwo XXI wieku – wymiar praw człowieka a handel osobami ludzkimi. Konferencja w Rzymie w dniach 15-16 maja 2002 r. http://www.hrw.org/backgrounder/wrd/trafficked-victims.htm 

(9)

Pomodoro, L. (2001), "Trafficking and sexual exploitation of women and children" (Handel kobietami i dziećmi i ich wykorzystywanie seksualne), w P. Williams i D. Vlassis (eds) Combating transnational crime: Concepts, activities and responses (Walka z przestępczością transgraniczną: pomysły, działania i reakcje), Frank Cass, London. 

(10)

ECPAT Europe Law Enforcement Group (2001),

http://www.ecpat.nl/ariadne/loader.php/nl/ecpat/Rapporten/trafficking1/Trafficking_1__Introduction.pdf/

(11)

Dz.U. C 311, z 9.12.2005, str. 1.

(12)

Dz.U. C 320 E, z 15.12.2005, str. 247.

(13)

Teksty przyjęte, P6_TA(2006)0005.

(14)

Dz.U. C 59, z 23.2.2001, str. 307.

(15)

Dz.U. L 304 z 30.9.2004, str. 12.

(16)

Dz.U. L 261 z 6.8.2004, str. 19.

(17)

Dz.U. L 203 z 1.8.2002, str. 1.

(18)

UN Palermo Protocol to Prevent, Suppress and Punish Trafficking in Persons, Especially Women and Children, supplementing the UN Convention against Transnational Organized Crime (Protokół ONZ z Palermo z 2000 r. w sprawie zapobiegania, likwidacji i karania handlu ludźmi, w szczególności kobietami i dziećmi, uzupełniający Konwencję ONZ o zwalczaniu międzynarodowej przestępczości zorganizowanej), listopad 2000, http://www.un.org/

(19)

Międzynarodowa Organizacja Pracy (2005) „A global alliance against forced labour” („Światowe porozumienie przeciwko pracy przymusowej”) http://www.ilo.org/dyn/declaris/DECLARATIONWEB.GLOBALREPORTSLIST?var_language=EN 

(20)

Departament Stanu USA (2004),

http://www.humantrafficking.org/countries/eap/united_states/news/2005_05/tip_factsheet_response.html

(21)

Międzynarodowa Organizacja ds. Migracji (2003),

http://www.iom.int/DOCUMENTS/PUBLICATION/EN/mrs_15_2003.pdf

(22)

Report of the Special Rapporteur on the human rights aspects of the victims of trafficking

in persons, especially women and children (Raport specjalnego sprawozdawcy ONZ w sprawie aspektów praw człowieka ofiar handlu ludźmi, zwłaszcza kobiet i dzieci), Sigma Huda, marzec 2006, www.un.org


PROCEDURA

Tytuł

Projekt zalecenia Parlamentu Europejskiego dla Rady w sprawie zwalczania handlu ludźmi – zintegrowane podejście i propozycje planu działania

Numer procedury

2006/2078(INI)

Propozycja(e) rezolucji zawarta(e) w sprawozdaniu

B6-0613/2005

Komisja przedmiotowo właściwa
  Data ogłoszenia wydania zgody na posiedzeniu

LIBE
6.4.2006

Data podjęcia decyzji o sporządzeniu sprawozdania

13.10.2005

Komisja(e) wyznaczona(e) do wydania opinii
  Data ogłoszenia na posiedzeniu

FEMM

6.4.2006

EMPL

18.5.2006

AFET

18.5.2006

 

 

Opinia niewydana
  Data wydania decyzji

 

 

 

 

 

Ściślejsza współpraca
  Data ogłoszenia na posiedzeniu

FEMM

15.6.2006

 

 

 

 

Sprawozdawca(y)
  Data powołania

Edit Bauer

13.10.2005

 

Poprzedni sprawozdawca(y)

 

 

Rozpatrzenie w komisji

4.5.2006

12.7.2006

5.10.2006

 

 

Data przyjęcia

5.10.2006

Wynik głosowania końcowego

za:

przeciw:

wstrzymujących się:

34

0

1

Posłowie obecni podczas głosowania końcowego

Alexander Alvaro, Edit Bauer, Johannes Blokland, Mihael Brejc, Maria Carlshamre, Michael Cashman, Jean-Marie Cavada, Carlos Coelho, Fausto Correia, Agustín Díaz de Mera García Consuegra, Kinga Gál, Patrick Gaubert, Elly de Groen-Kouwenhoven, Lilli Gruber, Adeline Hazan, Lívia Járóka, Barbara Kudrycka, Henrik Lax, Antonio Masip Hidalgo, Edith Mastenbroek, Hartmut Nassauer, Martine Roure, Inger Segelström, Manfred Weber

Zastępca(y) obecny(i) podczas głosowania końcowego

Lutz Goepel, Genowefa Grabowska, Luis Herrero-Tejedor, Sophia in 't Veld, Sylvia-Yvonne Kaufmann, Viktória Mohácsi, Javier Moreno Sánchez, Marie-Line Reynaud, Bogusław Sonik

Zastępca(y) (art. 178 ust. 2) obecny(i) podczas głosowania końcowego

Jens Holm, Feleknas Uca

Data złożenia

24.10.2006

Uwagi (dane dostępne tylko w jednym języku)

...

Ostatnia aktualizacja: 6 listopada 2006Informacja prawna