Διαδικασία : 2007/2268(INI)
Διαδρομή στην ολομέλεια
Διαδρομή του εγγράφου : A6-0059/2008

Κείμενα που κατατέθηκαν :

A6-0059/2008

Συζήτηση :

PV 09/04/2008 - 19
CRE 09/04/2008 - 19

Ψηφοφορία :

PV 10/04/2008 - 9.13
CRE 10/04/2008 - 9.13
PV 23/04/2008 - 4.9
CRE 23/04/2008 - 4.9
Αιτιολογήσεις ψήφου
Αιτιολογήσεις ψήφου

Κείμενα που εγκρίθηκαν :

P6_TA(2008)0172

ΕΚΘΕΣΗ     
PDF 201kWORD 134k
4 Μαρτίου 2008
PE 398.675v02-00 A6-0059/2008

σχετικά με την έκθεση προόδου του 2007 για την Πρώην Γιουγκοσλαβική Δημοκρατία της Μακεδονίας

(2007/2268(INI))

Επιτροπή Εξωτερικών Υποθέσεων

Εισηγητής: Erik Meijer

ΠΡΟΤΑΣΗ ΨΗΦΙΣΜΑΤΟΣ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ
 ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ
 ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑ ΤΗΣ ΤΕΛΙΚΗΣ ΨΗΦΟΦΟΡΙΑΣ ΣΤΗΝ ΕΠΙΤΡΟΠΗ

ΠΡΟΤΑΣΗ ΨΗΦΙΣΜΑΤΟΣ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ

σχετικά με την έκθεση προόδου του 2007 για την Πρώην Γιουγκοσλαβική Δημοκρατία της Μακεδονίας

(2007/2268(INI))

Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο,

–   έχοντας υπόψη τα συμπεράσματα της Προεδρίας του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου της Θεσσαλονίκης της 19-20 Ιουνίου 2003, όπου σε όλα τα δυτικά βαλκανικά κράτη δόθηκε η υπόσχεση ότι θα ενταχθούν στην Ευρωπαϊκή Ένωση,

–   έχοντας υπόψη τα ψηφίσματα 817 και 845 του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ του 1993,

–   έχοντας υπόψη την απόφαση του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου της 16ης Δεκεμβρίου 2005 να χορηγηθεί στην Πρώην Γιουγκοσλαβική Δημοκρατία της Μακεδονίας το καθεστώς της υποψήφιας για ένταξη χώρας στην ΕΕ, καθώς και τα συμπεράσματα της Προεδρίας των Ευρωπαϊκών Συμβουλίων της 15-16 Ιουνίου 2006 και της 14-15 Δεκεμβρίου 2006,

–   έχοντας υπόψη την Ενδιάμεση Συμφωνία του 1995, μεταξύ της Ελληνικής Δημοκρατίας και της Πρώην Γιουγκοσλαβικής Δημοκρατίας της Μακεδονίας,

–   έχοντας υπόψη τα συμπεράσματα της Τέταρτης Συνεδρίασης του Συμβουλίου Σταθεροποίησης και Σύνδεσης ΕΕ-Πρώην Γιουγκοσλαβικής Δημοκρατίας της Μακεδονίας της 24ης Ιουλίου 2007,

–   έχοντας υπόψη την απόφαση του Συμβουλίου 2006/57/ΕΚ της 30ής Ιανουαρίου 2006 για τις αρχές, τις προτεραιότητες και τους όρους που περιέχονται στην Ευρωπαϊκή Εταιρική Σύμπραξη με την Πρώην Γιουγκοσλαβική Δημοκρατία της Μακεδονίας(1),

–   έχοντας υπόψη την έκθεση προόδου της Επιτροπής του 2007 για την Πρώην Γιουγκοσλαβική Δημοκρατία της Μακεδονίας (SEC(2007)1432),

–   έχοντας υπόψη το ψήφισμά του της 13ης Δεκεμβρίου 2006 σχετικά με την Ανακοίνωση της Επιτροπής για τη Στρατηγική Διεύρυνσης και τις κύριες προκλήσεις 2006-2007(2),

–   έχοντας υπόψη το ψήφισμά του της 12ης Ιουλίου 2007 σχετικά με την έκθεση προόδου του 2006 για την Πρώην Γιουγκοσλαβική Δημοκρατία της Μακεδονίας(3),

–   έχοντας υπόψη τις συστάσεις της Μικτής Κοινοβουλευτικής Επιτροπής ΕΕ-Πρώην Γιουγκοσλαβικής Δημοκρατίας της Μακεδονίας της 29-30 Ιανουαρίου 2007 και 26-27 Νοεμβρίου 2007,

–   έχοντας υπόψη το ψήφισμά του της 24ης Οκτωβρίου 2007 επί της πρότασης για απόφαση του Συμβουλίου σχετικά με τη σύναψη συμφωνίας μεταξύ της Ευρωπαϊκής Κοινότητας και της Πρώην Γιουγκοσλαβικής Δημοκρατίας της Μακεδονίας για τη διευκόλυνση της έκδοσης θεωρήσεων βραχείας διαμονής(4),

–   έχοντας υπόψη το ψήφισμά του της 24ης Οκτωβρίου 2007 επί της πρότασης για απόφαση του Συμβουλίου σχετικά με τη σύναψη συμφωνίας μεταξύ της Ευρωπαϊκής Κοινότητας και της Πρώην Γιουγκοσλαβικής Δημοκρατίας της Μακεδονίας για την επανεισδοχή(5),

–   έχοντας υπόψη το άρθρο 45 του Κανονισμού του,

–   έχοντας υπόψη την έκθεση της Επιτροπής Εξωτερικών Υποθέσεων (A6-0059/2008),

Α. λαμβάνοντας υπόψη ότι, παρόλο που στην Πρώην Γιουγκοσλαβική Δημοκρατία της Μακεδονίας χορηγήθηκε ήδη από το 2005 καθεστώς υποψήφιας προς ένταξη στην ΕΕ χώρας, έως σήμερα δεν έχει οριστεί ακόμη ημερομηνία για την έναρξη των ενταξιακών διαπραγματεύσεων· λαμβάνοντας υπόψη ότι αυτή η παρατεταμένη κατάσταση προσθέτει ανησυχία και αβεβαιότητα, δεδομένου του σταθερού ρυθμού των μεταρρυθμίσεων που αναλήφθηκαν τελευταία από τις αρχές των Σκοπίων,

Β.  λαμβάνοντας υπόψη ότι η Δήλωση ΕΕ/Δυτικών Βαλκανίων, η οποία εγκρίθηκε ομόφωνα από όλους τους Υπουργούς Εξωτερικών των κρατών μελών της ΕΕ και τους Υπουργούς Εξωτερικών των Δυτικών Βαλκανικών Κρατών στο Σάλτσμουργκ στις 11 Μαρτίου 2006, και επανεπιβεβαιώνοντας τη σημασία καλών γειτονικών σχέσεων και την ανάγκη να βρεθούν αμοιβαίως αποδεκτές λύσεις σε εκκρεμή ζητήματα με γειτονικές χώρες,

Γ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι ένα κράτος μέλος, η Ελλάδα, και η Πρώην Γιουγκοσλαβική Δημοκρατία της Μακεδονίας, βρίσκονται εν μέσω μιας διαπραγματευτικής διαδικασίας που πραγματοποιείται υπό την αιγίδα των Ηνωμένων Εθνών, προκειμένου νε βρεθεί μια αμοιβαίως αποδεκτή λύση στο θέμα του ονόματος της υποψήφιας χώρας,

1.  επιδοκιμάζει την ανανεωμένη πολιτική συναίνεση για την ένταξη της χώρας στην Ευρωπαϊκή Ένωση και τη σημαντική πρόοδο που επιτεύχθηκε από την τελευταία έκθεση προόδου που δημοσιεύθηκε από την Επιτροπή τον Νοέμβριο του 2007·

2.  χαιρετίζει την έγκριση του Νόμου περί Εισαγγελικών Αρχών και του Νόμου περί του Εισαγγελικού Συμβουλίου και του Νόμου περί της Επιτροπής Διακοινοτικών Σχέσεων, όπου καταγράφονται οι νόμοι που πρέπει να εγκρίνονται με διπλή πλειοψηφία (αρχή Badinter), καθώς και της απόφασης περί του τελικού διορισμού του Δικαστικού Συμβουλίου·

3.  χαιρετίζει τη συγκρότηση του Εθνικού Συμβουλίου για την Ευρωπαϊκή Ολοκλήρωση, το οποίο αποβλέπει στην επίτευξη διακομματικής στήριξης στις μεταρρυθμίσεις που έχουν σχέση με την ΕΕ και του οποίου ηγείται ο αρχηγός της αντιπολίτευσης, ως σημαντική κινητήριο δύναμη της διαδικασίας ένταξης στην ΕΕ· σημειώνει ότι το Εθνικό Συμβούλιο θέτει τις θεσμικές προτεραιότητες της χώρας στο προπαρασκευαστικό στάδιο της διαπραγματευτικής διαδικασίας, παρέχοντας ακριβώς τη θεσμική συγκρότηση, τους ανθρώπινους πόρους και τα κονδύλια του προϋπολογισμού· παροτρύνει την κυβέρνηση και το Κοινοβούλιο να διατηρήσουν τη δυναμική των μεταρρυθμίσεων και να συνεχίσουν τον συνεχή, τακτικό και εποικοδομητικό διάλογο μεταξύ όλων των ενδιαφερομένων, σε πνεύμα συνεργασίας και συναίνεσης για τα βασικά θέματα της ευρωπαϊκής ατζέντας της χώρας·

4.  χαιρετίζει τις διαρκείς προσπάθειες και τα επιτεύγματα της κυβέρνησης και του κοινοβουλίου σε σχέση με την εφαρμογή της συμφωνίας πλαισίου της Οχρίδας και την αυξημένη αναγνώριση του πολυεθνοτικού χαρακτήρα του κράτους· χαιρετίζει τη δέσμευση της κυβέρνησης και του κοινοβουλίου για την περαιτέρω προώθηση των διεθνοτικών σχέσεων, η οποία έχει ως αποτέλεσμα την έγκριση νομοθεσίας, όπως, π.χ., οι τροπολογίες που εγκρίθηκαν στις 8 Φεβρουαρίου 2007 στη νομοθεσία για τις γενικές αργίες, όπου καθορίζονται τα διάφορα εθνοτικά φεστιβάλ και οι διάφορες θρησκευτικές εορτές, καθώς και τα αυξημένα κονδύλια του προϋπολογισμού για την προώθηση των πολιτιστικών αξιών και των παραδόσεων μη πλειοψηφικών κοινοτήτων· επισημαίνει την ανάγκη βελτίωσης της δίκαιης εκπροσώπησης των μελών μη πλειοψηφικών ομάδων, κυρίως στη δημόσια διοίκηση, την αστυνομία και τις στρατιωτικές δυνάμεις, και χαιρετίζει την επιτευχθείσα συμφωνία για την επιλογή 45 νομοσχεδίων τα οποία μπορούν να εγκριθούν μόνο με την πλειοψηφία Badinter·

5.  επισημαίνει ότι η ανανεωμένη πολιτική δυναμική για την ευρωπαϊκή ολοκλήρωση της Πρώην Γιουγκοσλαβικής Δημοκρατίας της Μακεδονίας απορρέει από μια ισχυρή δέσμευση που εξέφρασαν όλες οι πολιτικές δυνάμεις· επικροτεί τον τακτικό και εντατικό διάλογο που διεξάγεται μεταξύ των αρχηγών των τεσσάρων μεγαλύτερων πολιτικών κομμάτων (VMRO-DPMNE, SDSM, DPA και DUI), ο οποίος οδήγησε στην έγκριση αρκετών νόμων, καθώς και μέτρων για την περαιτέρω ευρωπαϊκή ολοκλήρωση·

6.  χαιρετίζει επίσης το γεγονός ότι, σύμφωνα με τη συμφωνία πλαίσιο της Οχρίδας, περισσότεροι εκπρόσωποι εθνοτικών μειονοτήτων προσλαμβάνονται στον δημόσιο τομέα, και ευελπιστεί ότι η συμφωνία πλαίσιο της Οχρίδας θα συνεχίσει να εφαρμόζεται με συνέπεια·

7.  επιδοκιμάζει τη δέσμευση των ηγετών των μεγαλύτερων πολιτικών κομμάτων που εκπροσωπούνται στο κοινοβούλιο να συνεχίσουν να εργάζονται για την επίτευξη προόδου στα εναπομείναντα θέματα στα οποία υπάρχουν διαφορές, όπως η χρήση γλωσσών και το κοινωνικό πακέτο για τα θύματα της σύγκρουσης του 2001·

8.  επικροτεί το γεγονός ότι έχει επιτευχθεί σημαντική πρόοδος στην καταπολέμηση του οργανωμένου εγκλήματος και της διαφθοράς το 2007, καθώς και σημαντική πρόοδος στην καταπολέμηση της εμπορίας ανθρώπων και της διακίνησης ναρκωτικών· καλεί την κυβέρνηση να εξακολουθήσει να εφαρμόζει τη νομοθεσία κατά της διαφθοράς και τη μεταρρύθμιση του δικαστικού σώματος, οδηγώντας στην ενίσχυση της ανεξαρτησίας και της συνολικής ικανότητας του δικαστικού συστήματος·

9.  επιδοκιμάζει την κυβέρνηση για την πρόοδο που επιτέλεσε στον οικονομικό τομέα, διατηρώντας παράλληλα τη μακροοικονομική σταθερότητα· επικροτεί τη φορολογική πολιτική και την ενισχυμένη φορολογική πειθαρχία που έχει ως αποτέλεσμα αυξημένα δημοσιονομικά έσοδα· επικροτεί το βελτιωμένο επιχειρηματικό κλίμα και τις δραστηριότητες για τη μείωση των νομικών και διοικητικών φραγμών στη δημιουργία νέων επιχειρήσεων·

10. αναμένει την έγκριση του νέου Τραπεζικού Νόμου που θα συνάδει με το κεκτημένο της ΕΕ· σημειώνει ότι είναι σημαντικό να εγκριθεί νέος νόμος για την εθνική τράπεζα το 2008, ενισχύοντας κατ’ αυτόν τον τρόπο την ανεξαρτησία της τράπεζας, καθώς και τις διοικητικές ικανότητες εποπτείας·

11. εκφράζει την ανησυχία του για το ποσοστό ανεργίας, το οποίο παραμένει υψηλό, και ζητεί από την κυβέρνηση να αντιμετωπίσει το θέμα αυτό· σημειώνει ειδικότερα την κατάσταση στα χωριά που συνορεύουν με το Κοσσυφοπέδιο, όπου η αντιμετώπιση της ανεργίας έχει ζωτική σημασία προκειμένου να δοθούν ευκαιρίες στον τοπικό πληθυσμό να κερδίζει νόμιμο εισόδημα·

12. υπενθυμίζει την ανάγκη για διαρκή υλοποίηση της Συμφωνίας-Πλαισίου της Οχρίδας ως εργαλείου για την προώθηση οικοδόμησης διεθνικής εμπιστοσύνης, στοιχείο που αποτελεί κλειδί για την σταθερότητα της περιοχής·

13. υπενθυμίζει ότι ο νόμος Περί Χρήσης Κοινοτικών Σημαιών του 2005 επιτρέπει σε μειονοτικές κοινότητες που αποτελούν την πλειοψηφία εντός ενός δήμου να κάνουν χρήση των σημαιών τους· σημειώνει με προσοχή ότι η απόφαση του Συνταγματικού Δικαστηρίου της 24ης Οκτωβρίου 2007 επιβεβαίωσε το δικαίωμα μιας κοινότητας να υψώνει τη σημαία της δίπλα στην κρατική σημαία και επέκτεινε επίσης το δικαίωμα έπαρσης εθνοτικής σημαίας σε όλες τις εθνοτικές κοινότητες σε έναν δήμο και επιβεβαίωσε το δικαίωμα της αλβανικής εθνότητας να χρησιμοποιεί τη σημαία του αλβανικού κράτους ως εθνοτικό της σύμβολο· υπογραμμίζει ότι το Δικαστήριο επιδίωξε επίσης να αποσαφηνίσει τα όρια του εν λόγω δικαιώματος επειδή θεώρησε ότι οι κρατικές και οι κοινοτικές σημαίες έχουν διαφορετικά νοήματα και κατέληξε στο συμπέρασμα ότι οι κοινοτικές σημαίες δεν μπορούν να υψώνονται μονίμως, επί παραδείγματι κατά τη διάρκεια επισκέψεων αρχηγών κρατών, ή σε κρατικά κτήρια· καλεί όλες τις πλευρές να συζητήσουν αυτό το θέμα στο πνεύμα της συμφωνίας-πλαισίου της Οχρίδας και των διεθνών προτύπων·

14. επικροτεί τη δράση που ανέλαβε η κυβέρνηση προκειμένου να ανταποκριθεί άμεσα στις συστάσεις της έκθεσης προόδου του 2007 της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και να εγκρίνει το αναθεωρημένο εθνικό σχέδιο για την έγκριση του κεκτημένου σύμφωνα με τις προτεραιότητες της προτεινόμενης εταιρικής σχέσης προσχώρησης του 2008·

15. επιδοκιμάζει το έργο που επιτελείται στη δημόσια διοίκηση στο πλαίσιο της προετοιμασίας για τη διαδικασία των διαπραγματεύσεων ένταξης στην ΕΕ· καλεί τις αρχές να συνεχίσουν τη μεταρρύθμιση της δημόσιας διοίκησης, προκειμένου να διασφαλίσουν την αποπολιτικοποίηση, τον επαγγελματισμό, την εμπειρογνωμοσύνη και την αποτελεσματικότητά της, και να απέχουν από κάθε ενέργεια που θα μπορούσε να θέσει σε κίνδυνο τη διοικητική ικανότητα που έχει ήδη οικοδομηθεί·

16. θεωρεί ότι αποτελεί κοινή πρόκληση για όλες τις πολιτικές δυνάμεις και τις εθνοτικές ομάδες εντός της Πρώην Γιουγκοσλαβικής Δημοκρατίας της Μακεδονίας να επιδεικνύουν ότι η χώρα είναι τώρα απαλλαγμένη διενέξεων, οι οποίες κρίνονται αρνητικά τόσο στο εσωτερικό της χώρας όσο και στο εξωτερικό και οι οποίες προχωρούν πέρα από τις φυσιολογικές πολιτικές διαφορές, μη αποκλείοντας και το μποϋκοτάρισμα δημοκρατικών κυβερνητικών θεσμών, αποδεικνύοντας έτσι ότι η χώρα είναι έτοιμη για τη διαδικασία της ένταξης στην Ευρωπαϊκή Ένωση·

17. υποστηρίζει την πρωτοβουλία του Κέντρου για τη Δημοκρατία και τη Συμφιλίωση στη Νοτιοανατολική Ευρώπη που εδρεύει στη Θεσσαλονίκη και του Ιδρύματος Σόρος να εκδώσουν σχολικά βιβλία για την ιστορία των Βαλκανίων, τόσο στην αλβανική όσο και στη μακεδονική γλώσσα, τα οποία απευθύνονται στους καθηγητές ιστορίας και τους μαθητές δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης και αποσκοπούν στην ενσωμάτωση διαφορετικών απόψεων για το κοινό παρελθόν, παρέχοντας μια ισορροπημένη προοπτική και προωθώντας τη συμφιλίωση·

18. σημειώνει ότι το νομοσχέδιο για την αναθεώρηση του εκλογικού νόμου, που προβλέπει διεύρυνση του κοινοβουλίου κατά 13 έδρες προς όφελος της εκπροσώπησης τόσο των μικρών εθνοτικών μειονοτήτων όσο και των πολιτών του κράτους που διαμένουν στο εξωτερικό, εξετάστηκε στις 27 Σεπτεμβρίου 2007· εκφράζει την ανησυχία του για το γεγονός ότι ο προταθείς νόμος θα μπορούσε να έχει ως αποτέλεσμα να παρακαμφθεί η χρήση του κανόνα της πλειοψηφίας Badinter όπως επιδιώκεται από τη συμφωνία πλαισίου της Οχρίδας· τονίζει ότι ο σεβασμός της αρχής "pacta sunt servanda" έχει ζωτική σημασία για την ενίσχυση της αμοιβαίας εμπιστοσύνης· θεωρεί, συνεπώς, ευκταίο να επιτευχθεί μία ευρεία συναίνεση, με τη συμμετοχή και των αλβανών εκπροσώπων, επί οιασδήποτε αναθεώρησης του Εκλογικού κώδικα, και ευελπιστεί ότι θα διεξαχθούν περαιτέρω διαβουλεύσεις προκειμένου να επιτευχθεί η συναίνεση αυτή·

19. εφιστά την προσοχή στις συνεχιζόμενες διακρίσεις σε βάρος της κοινότητας των Ρομ, ιδίως στους τομείς της εκπαίδευσης, της κοινωνικής προστασίας, της υγειονομικής περίθαλψης, της στέγασης και της απασχόλησης· ευελπιστεί ότι η εθνική στρατηγική για τους Ρομ θα εφαρμοστεί σύμφωνα με τους δεδηλωμένους στόχους της στο εγγύς μέλλον·

20. επικροτεί τη θέση σε ισχύ των συμφωνιών για τη διευκόλυνση της έκδοσης θεωρήσεων και την επανεισδοχή με την Πρώην Γιουγκοσλαβική Δημοκρατία της Μακεδονίας· σημειώνει, ωστόσο, ότι η πρόσβαση στις χώρες της ΕΕ εξακολουθεί να αποτελεί μεγάλο πρόβλημα για τους μακεδόνες πολίτες και, γενικά, για τους πολίτες των χωρών των Δυτικών Βαλκανίων· υπογραμμίζει ότι η χώρα πρέπει να έχει κανόνες πρόσβασης ισότιμους με αυτούς που ισχύουν έναντι της Κροατίας· υποστηρίζει, συνεπώς, την έναρξη από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, στις 20 Φεβρουαρίου 2008, ενός διαλόγου για την ελευθέρωση της θεώρησης, με στόχο να δημιουργηθεί ένας χάρτης πορείας που θα οδηγήσει τελικώς σε ένα καθεστώς ελεύθερο θεωρήσεων, και καλεί την Επιτροπή να καταβάλει κάθε προσπάθεια για την ταχεία ολοκλήρωση του διαλόγου·

21. σημειώνει, στο πλαίσιο αυτό, την καθιέρωση, από την κυβέρνηση, των διαβατηρίων με βιομετρικά χαρακτηριστικά ασφάλειας, τη θέσπιση του Εθνικού Συστήματος Πληροφοριών για τις Θεωρήσεις και του Κέντρου Θεωρήσεων, την εφαρμογή του Ολοκληρωμένου Συστήματος Διαχείρισης Συνόρων·

22. επιδοκιμάζει την έγκριση του νέου νόμου για το νομικό καθεστώς εκκλησιών, θρησκευτικών κοινοτήτων και θρησκευτικών οργανισμών, που θα εφαρμοστεί από τον Μάιο του 2008 και θα καταστήσει δυνατό να τερματιστούν οριστικά οι καταγγελίες μικρών κοινοτήτων πίστεως, ιδιαίτερα κοινοτήτων που έχουν προκύψει ή αναπτυχθεί τις τελευταίες δεκαετίες λόγω ξένων ιεραποστολικών δραστηριοτήτων ή με την απόσχιση από υφιστάμενες εκκλησίες, ότι δηλαδή δεν επιτρέπεται να κτίσουν δικά τους κτίρια ή να χρησιμοποιήσουν άλλα με σκοπό να χρησιμοποιούνται ως τόπος προσευχής·

23. χαιρετίζει την επιτυχή έναρξη της δεύτερης φάσης της φορολογικής αποκέντρωσης τον Ιούλιο του 2007, όταν 42 από τους 84 δήμους ξεκίνησαν τη διαδικασία και ακόμη εννέα δήμοι τους ακολούθησαν·

24. επισημαίνει ότι έχουν ληφθεί πρόσθετα μέτρα για την προώθηση των δικαιωμάτων των γυναικών, ιδίως για την ισότητα των ευκαιριών· εμμένει ωστόσο στην άποψη ότι πρέπει να αυξηθεί η προστασία των γυναικών από κάθε μορφή βίας·

25. επισημαίνει ότι είναι σκόπιμο, σύμφωνα με το νόμο για τις οπτικοακουστικές δραστηριότητες, που εγκρίθηκε το Νοέμβριο του 2005, να διατηρηθεί η ανεξαρτησία των δημόσιων οπτικοακουστικών μέσων από τα κυβερνητικά όργανα, να εξασφαλιστεί μια πλατφόρμα για την υφιστάμενη διαφοροποίηση αντιλήψεων και, παράλληλα, να αποσοβηθεί η έγερση εμποδίων σε άλλα μέσα ενημέρωσης λόγω κυβερνητικής παρέμβασης· προτρέπει τις αρχές να διασφαλίσουν τη συμμόρφωση προς τα πρότυπα της ΕΕ και του Συμβουλίου της Ευρώπης σχετικά με την καταπολέμηση της αναζωπύρωσης της "ρητορικής μίσους", ιδίως στα μέσα ενημέρωσης, κατά γειτονικών κρατών·

26. επισημαίνει ότι η μονόπλευρη υποστήριξη ορισμένων ενημερωτικών προϊόντων, π.χ. υπό τη μορφή κυβερνητικών εκστρατειών και διαφημίσεων από εταιρείες χρηματοδοτούμενες από το κράτος, οδηγεί σε στρέβλωση του ανταγωνισμού στον τομέα των μέσων ενημέρωσης και είναι συνεπώς επιβλαβής για άλλα μέσα ενημέρωσης, συμπεριλαμβανομένων αυτών που τηρούν κριτική στάση έναντι της κυβέρνησης·

27. χαιρετίζει την έναρξη των προετοιμασιών για την εφαρμογή του νόμου για την αστυνομία, η πλήρης και αποτελεσματική επιβολή του οποίου αποτελεί θεμελιώδη πρόκληση και βασική προτεραιότητα για την ευρωπαϊκή σύνδεση·

28. διαπιστώνει ότι θα πρέπει να ενταθούν οι προσπάθειες σχετικά με την ποιότητα του νερού βάσει του νέου νόμου για τα ύδατα· υπενθυμίζει ιδίως τη μεγάλη ανάγκη να διασφαλιστεί η ποιότητα των νερών και ο έλεγχος της ρύπανσης του ποταμού Βαρδάρη, από τον οποίο ποτίζεται το μεγαλύτερο μέρος της χώρας και ο οποίος συνεχίζεται ως ποταμός Αξιός μεταφέροντας επικίνδυνα απόβλητα στην ελληνική επικράτεια, καθώς επίσης και των συνοριακών λιμνών Οχρίδας , Πρέσπας, και Δοϊράνης, και τονίζει την ανάγκη να συναφθούν και να εφαρμοσθούν στην πράξη οι σχετικές διμερείς συμφωνίες με τις γειτονικές χώρες, την Αλβανία και την Ελλάδα·

29. αναγνωρίζει ότι η έγκριση του νόμου για τη διαχείριση των αποβλήτων έχει οδηγήσει σε κάποια πρόοδο σχετικά με τη διαχείριση της ασβέστου, της συλλογής αποβλήτων και αποβλήτων από πολυχλωριωμένα διφαινύλια (ΡCΒ), καθώς και από πρώτες ύλες·

30. εφιστά την προσοχή στο γεγονός ότι θα πρέπει, σε γενικές γραμμές, να βελτιωθεί η στάση έναντι του περιβάλλοντος και κάνει έκκληση στις αρχές της Πρώην Γιουγκοσλαβικής Δημοκρατίας της Μακεδονίας να συνεχίσουν τις προσπάθειες να ευθυγραμμίσουν την περιβαλλοντική νομοθεσία με τα αποδεκτά πρότυπα της ΕΕ·

31. επισημαίνει ότι την 7η Νοεμβρίου 2007, διεξήχθη μεγάλη αστυνομική επιχείρηση γύρω από το χωριό Brodec, στα βόρεια του Τέτοβο, με στόχο τη σύλληψη ορισμένων φερόμενων εγκληματιών, στο πλαίσιο της οποίας έξι μέλη της αποκαλούμενης "συμμορίας Brodec" σκοτώθηκαν και ακόμη 13 άτομα από το χωριό τέθηκαν υπό κράτηση από το υπουργείο Εσωτερικών· επισημαίνει ότι στο Brodec βρέθηκε ελαφρύς και βαρύς οπλισμός ο οποίος περιελάμβανε βαριά πολυβόλα και αντιαεροπορικούς πυραύλους· σημειώνει ότι, σύμφωνα με την αποστολή επιτήρησης της ΕΕ και τον ΟΑΣΕ, η επιχείρηση διεξήχθη με επαγγελματικό και αποτελεσματικό τρόπο, χωρίς θύματα μεταξύ της αστυνομίας ή των πολιτών· επιδοκιμάζει το γεγονός ότι η κυβέρνηση δήλωσε δημοσίως ότι θα προβεί στην ανοικοδόμηση του μουσουλμανικού τεμένους και άλλων υποδομών που υπέστησαν ζημίες· εκφράζει την ανησυχία του σχετικά με ορισμένες καταγγελίες σύμφωνα με τις οποίες κρατούμενοι υπέστησαν κακομεταχείριση κατά τη σύλληψή τους· καλεί εν προκειμένω τον Διαμεσολαβητή να ερευνήσει πλήρως τα γεγονότα και τονίζει ότι τυχόν εκκρεμή θέματα σχετικά με την αστυνομική επιχείρηση στο Brodec θα αντιμετωπιστούν με ανοικτό, διαφανή και σύμφωνο με τη νομοθεσία τρόπο·

32. χαιρετίζει την πρόοδο που σημειώθηκε στον τομέα της νομοθεσίας σχετικά με τα δικαιώματα πνευματικής ιδιοκτησίας, υπογραμμίζει όμως ότι απαιτούνται μεγαλύτερες προσπάθειες προκειμένου να διασφαλιστεί η εφαρμογή της εγκριθείσας νομοθεσίας·

33. χαιρετίζει την ενεργό συμμετοχή της Πρώην Γιουγκοσλαβικής Δημοκρατίας της Μακεδονίας στη Διαδικασία Συνεργασίας στη Νοτιοανατολική Ευρώπη και τη συνεισφορά της στη σύσταση Συμβουλίου Περιφερειακής Συνεργασίας· χαιρετίζει επίσης την εποικοδομητική θέση της σε σχέση με το καθεστώς του Κοσσυφοπεδίου· εκφράζει, ωστόσο, την ανησυχία του για την καθυστέρηση στην τεχνική οριοθέτηση των συνόρων με το Κοσσυφοπέδιο και θεωρεί ότι το θέμα θα πρέπει να προχωρήσει όπως προβλέπεται στην πρόταση που υπέβαλε ο κ. Martti Ahtisaari, πρώην ειδικός απεσταλμένος των Ηνωμένων Εθνών για τη διαδικασία που αφορά το καθεστώς του Κοσσυφοπεδίου· επιδοκιμάζει την ενεργό συνεργασία με το Κοσσυφοπέδιο στους τομείς του εμπορίου, των δασμών και της αστυνομικής συνεργασίας, και το γεγονός ότι, ταυτόχρονα, διατηρούνται σχέσεις καλές γειτονίας με τη Σερβία· χαιρετίζει την υπογραφή συμφωνιών ελεύθερων συναλλαγών με τα δύο αυτά γειτονικά κράτη, και συνιστά παρεμφερή πολιτική στις σχέσεις με την Αλβανία, τη Βουλγαρία και την Ελλάδα, ιδίως στον τομέα των μεταφορών και των επικοινωνιών·

34. χαιρετίζει τη συνεισφορά της χώρας στην αποστολή Althea της ΕΕ στη Βοσνία-Ερζεγοβίνη, αναγνωρίζει τον ρόλο της σε σχέση με την περιφερειακή σταθερότητα, και εκφράζει τα θερμά του συλλυπητήρια στη χώρα και τις οικογένειες των 11 μελών ειρηνευτικών δυνάμεων που βρήκαν τραγικό θάνατο κατά τη συντριβή του στρατιωτικού ελικοπτέρου της ΠΓΔΜ στις 12 Ιανουαρίου 2008·

35. εκφράζει τη λύπη του για την υπογραφή και την κύρωση από την Πρώην Γιουγκοσλαβική Δημοκρατία της Μακεδονίας της Διμερούς Συμφωνίας Ασυλίας με τις αρχές των ΗΠΑ, η οποία παρέχει στους πολίτες της τελευταίας την εξαίρεσή τους από τη δικαιοδοσία του Διεθνούς Ποινικού δικαστηρίου της Χάγης· τονίζει ότι μια τέτοια ενέργεια αντιβαίνει στα πρότυπα και τις πολιτικές της ΕΕ για τη στήριξη του Διεθνούς Ποινικού Δικαστηρίου, καθώς και στις κατευθυντήριες αρχές της ΕΕ όσον αφορά τις διμερείς συμφωνίες περί ασυλίας· καλεί την κυβέρνηση και το κοινοβούλιο της Πρώην Γιουγκοσλαβικής Δημοκρατίας της Μακεδονίας να ευθυγραμμίσει τη νομοθεσία της με τις αρχές και τα πρότυπα των κρατών μελών της ΕΕ·

36. επισημαίνει την ανάγκη περαιτέρω επενδύσεων για την ανάπτυξη υποδομών σύνδεσης της χώρας με τους γείτονές της, οι οποίες θα συνεισφέρουν στην οικονομική ανάπτυξη και τη σταθερότητα της περιοχής στο σύνολό της, και καλεί την κυβέρνηση να ολοκληρώσει ταχέως την εναπομείνασα σιδηροδρομική σύνδεση μεταξύ Σκοπίων και Σόφιας·

37. επιδοκιμάζει την αυξημένη διμερή συνεργασία, καθώς και τις επαφές μεταξύ των λαών της Πρώην Γιουγκοσλαβικής Δημοκρατίας της Μακεδονίας και της Ελλάδας· σημειώνει με ικανοποίηση ότι, από τότε που εγκρίθηκε το προαναφερθέν ψήφισμα του Κοινοβουλίου της 12ης Ιουλίου 2007, έχουν πραγματοποιηθεί διμερείς συνομιλίες στην περιοχή, υπό την αιγίδα των Ηνωμένων Εθνών και με τη συνδρομή του Ειδικού Απεσταλμένου Μάθιου Νίμιτς, για την ανεύρεση κοινά αποδεκτής λύσης όσον αφορά τη διαφορά που έχει ανακύψει για το όνομα της χώρας· σημειώνει την πρόταση του ειδικού Απεσταλμένου της 19ης Φεβρουαρίου 2008 και χαιρετίζει το γεγονός ότι και οι δύο πλευρές δέχθηκαν την πρόταση ως ένα πλαίσιο περαιτέρω συζητήσεων· καλεί και τις δύο πλευρές να εντείνουν τις προσπάθειες για την επίλυση του θέματος, το οποίο σε καμία περίπτωση δεν θα πρέπει να αποτελέσει εμπόδιο για τη συμμετοχή της Πρώην Γιουγκοσλαβικής Δημοκρατίας της Μακεδονίας σε διεθνείς οργανισμούς, όπως προβλέπεται από την ενδιάμεση συμφωνία του 1995, η οποία είναι ακόμη σε ισχύ·

38. υπενθυμίζοντας τα συμπεράσματα του Συμβουλίου Γενικών Υποθέσεων και Εξωτερικών Σχέσεων του Δεκεμβρίου 2007, τονίζει τη σημασία της περιφερειακής συνεργασίας, των σχέσεων καλής γειτονίας και της ανάγκης εξεύρεσης κοινά αποδεκτών λύσεων σε εκκρεμή θέματα στο πλαίσιο της διαδικασίας προσέγγισης στην ΕΕ·

39. υποστηρίζει τις προσπάθειες της κυβέρνησης της Πρώην Γιουγκοσλαβικής Δημοκρατίας της Μακεδονίας να συγκροτήσει κοινές επιτροπές για την εκπαίδευση και την ιστορία με τα γειτονικά κράτη μέλη της ΕΕ προκειμένου να αναθεωρηθούν πιθανές ασυμφωνίες και παρερμηνείες της ιστορίας που μπορεί να προκαλέσουν διαφωνίες, και προτρέπει τις αρχές να προωθήσουν τον κοινό εορτασμό της κοινής πολιτιστικής και ιστορικής κληρονομιάς της Πρώην Γιουγκοσλαβικής Δημοκρατίας της Μακεδονίας με τα γειτονικά κράτη της·

40. σημειώνει ότι, παρόλο που η χώρα έχει επιτύχει σημαντική πρόοδο από το 2005, όταν της χορηγήθηκε καθεστώς υποψήφιας χώρας, από τις τρεις χώρες οι οποίες είναι υποψήφιες για ένταξη, είναι η μόνη χώρα με την οποία δεν έχουν πραγματοποιηθεί, έως σήμερα, διαπραγματεύσεις για την ένταξη· θεωρεί ευκταίο να σταματήσει αυτή η εξαίρεση· καλεί την Πρώην Γιουγκοσλαβική Δημοκρατία της Μακεδονίας να διασφαλίσει ότι θα προχωρήσουν οι απαραίτητες μεταρρυθμίσεις· ζητεί από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, εν συνεχεία της ανακοίνωσής της για τα Δυτικά Βαλκάνια, να εκπονήσει δέσμη κριτηρίων αναφοράς, η εκπλήρωση των οποίων από τη χώρα θα οδηγήσει στην έναρξη των ενταξιακών διαπραγματεύσεων πριν από τα τέλη του 2008, γεγονός που θα αυξήσει περαιτέρω τη σταθερότητα και θα ενισχύσει τις ευρωπαϊκές προοπτικές των Δυτικών Βαλκανίων·

41. επιδοκιμάζει τις προετοιμασίες εκ μέρους της κυβέρνησης για την εφαρμογή του Μέσου Προενταξιακής Βοήθειας (ΜΠΒ) που έχουν διευκολύνει την υπογραφή της συμφωνίας για τη χρηματοδότηση του ΜΠΒ 2007 και της συμφωνίας πλαισίου για την περίοδο 2007-2013· επαναλαμβάνει τη σημασία του ΜΠΒ για την προετοιμασία της μελλοντικής προσχώρησης στην ΕΕ· καλεί τόσο την κυβέρνηση όσο και την Επιτροπή να επισπεύσουν το προπαρασκευαστικό έργο προκειμένου να καταστεί δυνατή η έγκαιρη εφαρμογή ενός αποκεντρωμένου συστήματος για τη διαχείριση του ΜΠΒ, προκειμένου να επιτευχθεί μεγαλύτερη αποτελεσματικότητα και τοπική συμμετοχή στη διαδικασία·

42. αναθέτει στον Πρόεδρό του να διαβιβάσει το παρόν ψήφισμα στο Συμβούλιο και στην Επιτροπή, τις κυβερνήσεις και τα κοινοβούλια των κρατών μελών καθώς και στην Κυβέρνηση και το Κοινοβούλιο της Πρώην Γιουγκοσλαβικής Δημοκρατίας της Μακεδονίας.

(1)

ΕΕ L 35 της 7.2.2006, σελ. 57.

(2)

ΕΕ C 317 Ε της 23.12.2006, σελ. 480.

(3)

Εγκριθέντα κείμενα, Ρ6_ΤΑ(2007)0352.

(4)

Εγκριθέντα κείμενα, Ρ6_ΤΑ(2007)0454.

(5)

Εγκριθέντα κείμενα, Ρ6_ΤΑ(2007)0453.


ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ

1. Προτεραιότητες στη δεύτερη ετήσια έκθεση

Στις 12 Ιουλίου 2007 η Ολομέλεια ενέκρινε την πρώτη ετήσια έκθεση για το υποψήφιο κράτος μέλος, το οποίο από την Ευρωπαϊκή Ένωση και από τα περισσότερα κράτη μέλη της ονομάζεται "Πρώην Γιουγκοσλαβική Δημοκρατία της Μακεδονίας", ενώ το ίδιο το κράτος, βάσει του Συντάγματός του ονομάζεται "Δημοκρατία της Μακεδονίας".

Η εν λόγω έκθεση ασχολήθηκε με αρκετά θέματα, όπως τα περιβαλλοντικά προβλήματα, οι διαπραγματεύσεις μεταξύ εργαζομένων και εργοδοτών και τα δημόσια ραδιοτηλεοπτικά μέσα. Ανάμεσα σε όλα αυτά τα θέματα την προσοχή μονοπώλησαν τρία βασικά σημεία, δηλαδή η θέση της πολυπληθούς αλβανικής μειονότητας, η σχέση με το νότιο γειτονικό κράτος της Ελλάδας και η ημερομηνία έναρξης των διαπραγματεύσεων για ένταξη στην ΕΕ. Η σπουδαιότητα αυτών των τριών θεμάτων κατέστη ακόμη μεγαλύτερη το τελευταίο έτος. Επιπλέον, τα δύο πρώτα θέματα μπορούν να επηρεάσουν το τρίτο σε μεγάλο βαθμό. Σ' αυτή τη δεύτερη ετήσια έκθεση η προτεραιότητα είναι να σημειωθεί πρόοδος σε καθένα από αυτά τα τρία θέματα.

2. Δεσμοί μεταξύ της Πρώην Γιουγκοσλαβίας και της ΕΕ

Οι Ευρωπαϊκές Κοινότητες, που προηγήθηκαν της Ευρωπαϊκής Ένωσης, και τα κράτη μέλη της είχαν πάντοτε, κατά τα έτη 1957-1991, καλές σχέσεις με την πρώην Ομοσπονδιακή Σοσιαλιστική Δημοκρατία της Γιουγκοσλαβίας. Σε μεγάλο βαθμό, οι σχέσεις ήταν διαφορετικές από ό,τι με τα άλλα κράτη στην Κεντρική και Ανατολική Ευρώπη, στα οποία την εξουσία είχαν τα λεγόμενα κομμουνιστικά κόμματα και τα οποία διαχωρίζονταν από την υπόλοιπη Ευρώπη με το αποκαλούμενο "Σιδηρούν Παραπέτασμα". Από τη Γιουγκοσλαβία δεν ανέμενε κανείς στρατιωτική απειλή. Αυτή η χώρα παρέμεινε έξω από τον "Ψυχρό Πόλεμο", ανέπτυξε εντατικές επαφές με τον Τρίτο Κόσμο και τράβηξε τη διεθνή προσοχή με την πολιτική της για τους εργαζόμενους, δηλαδή ενεργός εμπλοκή των εργαζομένων σε μια δημοκρατική επιχείρηση. Μεταξύ των επιχειρήσεων της Δυτικής και Νότιας Ευρώπης αφενός και των επιχειρήσεων της Γιουγκοσλαβίας αφετέρου, υπήρξε μεγάλη διασυνοριακή συνεργασία. Στο παρελθόν, πολλοί κάτοικοι της Γιουγκοσλαβίας επισκέπτονταν κράτη της Δυτικής και Νότιας Ευρώπης ή πήγαιναν στα κράτη αυτά προκειμένου να εργασθούν. Για πολλούς σε άλλα κράτη η Γιουγκοσλαβία, κυρίως η περιοχή των Άλπεων, οι ακτές της χώρας και η λίμνη της Οχρίδας, ήταν αξιόλογος τόπος τουριστικού προορισμού. Στον τομέα του εμπορίου και των μεταφορών η Γιουγκοσλαβία αποτελούσε, επιπλέον, συνδετικό κρίκο μεταξύ της Ελλάδας και άλλων κρατών μελών των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων. Εάν η Γιουγκοσλαβία δεν είχε διασπαστεί θα ανήκε σήμερα, κατά πάσα πιθανότητα, στην Ευρωπαϊκή Ένωση, και μάλιστα από παλαιότερα, δηλαδή ενωρίτερα από ορισμένα σημερινά κράτη μέλη της ΕΕ. Την ένταξη αυτή επιβράδυνε σοβαρά όχι τόσο αυτή η ίδια η διάσπαση της χώρας αλλά περισσότερο τα βίαια γεγονότα με τα οποία συνοδεύτηκε η διάσπαση αυτή. Στο μεταξύ, η επικράτεια της Πρώην Γιουγκοσλαβίας (και η γειτονική Αλβανία) περικλείεται πλήρως από κράτη μέλη της ΕΕ.

3. Διατήρηση του προβαδίσματος ως υποψήφιο κράτος μέλος

Από τις πρώην γιουγκοσλαβικές δημοκρατίες μόνο η Σλοβενία προσχώρησε στην ΕΕ, με τη μεγάλη διεύρυνση του 2004. Οι διαπραγματεύσεις με το υποψήφιο κράτος μέλος Κροατία διεξάγονται με γοργό ρυθμό και μπορούν να ολοκληρωθούν το 2009, πράγμα που σημαίνει ότι αυτή η χώρα μπορεί να καταστεί, εντός ολίγων ετών, το 28ο κράτος μέλος. Το καθεστώς του υποψήφιου κράτους μέλους έχει από το 2005 και η Πρώην Γιουγκοσλαβική Δημοκρατία της Μακεδονίας· θεωρείται ότι η διαδικασία της ένταξης μπορεί να πραγματοποιηθεί συγχρόνως με την Κροατία. Αποκλειστικά και μόνο από το γεγονός ότι αυτό το κράτος βρίσκεται στο νότο της Πρώην Γιουγκοσλαβίας, που πάντα χαρακτηριζόταν από μια ασθενέστερη οικονομία από ό,τι στο βορρά, θα μπορούσε να επιφέρει προβλήματα και καθυστερήσεις σχετικά με την ολοκλήρωση των διαπραγματεύσεων.

Αυτό το καθεστώς του υποψηφίου κράτους μέλους έδωσε μια ώθηση στα άλλα κράτη της Πρώην Γιουγκοσλαβίας, δηλαδή το Μαυροβούνιο, τη Βοσνία-Ερζεγοβίνη και τη Σερβία. Αυτό ισχύει ακόμα περισσότερο για τη σερβική αυτόνομη επαρχία του Κοσσυφοπεδίου, η οποία θεωρείται ως ανεξάρτητη από τη δεκαετία του '90, μετά τον πόλεμο του 1999 δεν μπορεί πλέον να κυβερνηθεί από τη Σερβία και, όπως αναμένεται, το 2008 θα αποκτήσει την επί δεκαεπτά έτη επιδιωκόμενη διεθνή αναγνώριση ως ανεξάρτητο κράτος.

Με τα κράτη της Πρώην Γιουγκοσλαβίας, τα οποία δεν έχουν ακόμα το καθεστώς του υποψηφίου κράτους μέλους, έχουν, έως τώρα, συναφθεί μόνο συμφωνίες σύνδεσης και σταθεροποίησης, με μακροπρόθεσμη προοπτική ένταξης βάσει του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου της Θεσσαλονίκης του 2003. Το ερώτημα που γεννάται τώρα είναι εάν η Πρώην Γιουγκοσλαβική Δημοκρατία της Μακεδονίας μπορεί να διατηρήσει το προβάδισμα που πηγάζει από το καθεστώς του υποψηφίου κράτους μέλους έναντι των άλλων κρατών που έχουν προέλθει από την Πρώην Γιουγκοσλαβία. Στο μεταξύ, έχει γίνει συζήτηση για την αναγνώριση της Σερβίας ως υποψηφίου κράτους μέλους. Ωστόσο, η σημασία του καθεστώτος του υποψηφίου κράτους μέλους για την Πρώην Γιουγκοσλαβική Δημοκρατία της Μακεδονίας είναι ασαφής, επειδή κατά τα τελευταία δύο έτη δεν έχουν ακόμα αρχίσει οι αναμενόμενες διαπραγματεύσεις για την ένταξη της συγκεκριμένης χώρας. Ως εκ τούτου, η Πρώην Γιουγκοσλαβική Δημοκρατία της Μακεδονίας βρίσκεται σε μια ιδιαίτερη θέση έναντι των δύο άλλων υποψηφίων κρατών μελών. Δεν πραγματοποιούνται διαπραγματεύσεις μόνο με την Κροατία αλλά και με την Τουρκία, η οποία, κατά την έναρξη των διαπραγματεύσεων, δεν είχε τη δυνατότητα να τηρήσει τα κριτήρια τα οποία, σε μια μεταγενέστερη βάση, θα έχουν αποφασιστική σημασία για το τελικό αποτέλεσμα. Η καθυστέρηση, που προέκυψε, προκάλεσε μεγάλη απογοήτευση στην Πρώην Γιουγκοσλαβική Δημοκρατία της Μακεδονίας. Σε περίπτωση που οι σχετικές διαπραγματεύσεις δεν αρχίσουν γρήγορα, εγκυμονεί ο κίνδυνος, όχι μόνο γι' αυτή τη χώρα αλλά και για άλλες χώρες, να υποβαθμιστεί σε μεγάλο βαθμό η σημασία του καθεστώτος του υποψήφιου κράτους μέλους.

4. Μειωμένη ικανότητα της ΕΕ ως προς το θέμα της εισδοχής ή της ενοποίησης

Μετά το τέλος του ψυχρού πολέμου (1989) επεκράτησε ιδιαίτερος ενθουσιασμός για τη διεύρυνση της περιορισμένης τότε συνεργασίας της πρώην Δυτικής και Νότιας Ευρώπης με κράτη τα οποία θεωρούνταν ότι βρίσκονταν στο "αντίθετο στρατόπεδο". Όχι μόνο οι πολιτικοί ηγέτες αλλά και η κοινή γνώμη υποστήριζαν την εισδοχή ενός μεγάλου αριθμού νέων κρατών μελών. Τώρα όμως έχει χαθεί το μεγάλο γόητρο που τότε συνδεόταν με μια εκτεταμένη διεύρυνση προς ανατολάς. Η κοινή γνώμη ασκεί μεγαλύτερη κριτική και, πρώτ' απ' όλα, αναμένει την επίλυση προβλημάτων που θεωρεί ότι έχουν προκύψει από προηγούμενες διευρύνσεις. Αυστηρή κριτική ασκείται και στα νέα κράτη μέλη, θα πρέπει τώρα να πληρώσουν το τίμημα για το τι δεν πήγε καλά σε προηγούμενη διεύρυνση. Σήμερα, πολύ περισσότερο από τότε, η στάθμιση πλεονεκτημάτων και μειονεκτημάτων για την ΕΕ από μια περαιτέρω διεύρυνση παίζει σπουδαίο ρόλο. Αναμενόμενα προβλήματα και προβλεπόμενες δαπάνες μπορούν να αποτελέσουν την αιτία για καμία βιασύνη σε σχέση με τη διεύρυνση.

Στο μεταξύ, ο καθορισμός τελικής ημερομηνίας για την ένταξη νέων κρατών, καθώς και η ταυτόχρονη εισδοχή μεγάλου αριθμού νέων κρατών μελών, έχει καταστεί ταμπού. Κάθε κράτος κρίνεται με σκεπτικισμό, ανάλογα με τα υπέρ του και τα κατά του. Επιπλέον, υπάρχουν τώρα δύο αντιλήψεις σχετικά με τα κράτη που προέκυψαν από τον διαμελισμό της Πρώην Γιουγκοσλαβίας:

α.        Τα προβλήματα που υπάρχουν σε αυτές τις χώρες, ιδιαίτερα σε ό,τι αφορά τις αντιλήψεις μεταξύ μελών των διαφόρων εθνοτικών ομάδων στο εσωτερικό, καθώς και οι σχέσεις με τις γειτονικές τους χώρες, πρέπει να επιλυθούν σε μόνιμη βάση πριν να μπορέσουν να ενταχθούν στην ΕΕ.

β.        Η ένταξη στην ΕΕ είναι επείγουσα και θεωρείται ως η καλύτερη εγγύηση για ειρήνη, δημοκρατία, σταθερότητα και οικονομική ανάπτυξη, επειδή αναμένεται ότι η ΕΕ μπορεί να συμβάλει αποτελεσματικά στην επίλυση προβλημάτων, όπως οι σχέσεις μεταξύ ομάδων του πληθυσμού και οι σχέσεις με γειτονικά κράτη.

5. Εθνοτική ποικιλομορφία και αντικρουόμενα συμφέροντα

Η περιοχή που στις αρχές του 20ού αιώνα ήταν γνωστή ως Μακεδονία και η οποία, μετά την πτώση της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας, μοιράστηκε μεταξύ της Γιουγκοσλαβίας, της Ελλάδας και της Βουλγαρίας, χαρακτηριζόταν από μεγάλη ποικιλομορφία λαών. Στο βόρειο τμήμα της Μακεδονίας, στην επικράτεια της Πρώην Γιουγκοσλαβικής Δημοκρατίας της Μακεδονίας, βρίσκεται η ομάδα του πληθυσμού που ομιλεί, ως επί το πλείστον, την μακεδονική διάλεκτο της σλαβικής γλώσσας. Αντιθέτως, στο βορειοδυτικό τμήμα της χώρας βρίσκονται εκείνοι οι οποίοι ομιλούν, ως επί το πλείστον, την αλβανική γλώσσα και αυτοί αποτελούν περίπου το ένα τέταρτο του πληθυσμού. Παράλληλα, υπάρχουν μικρότερες μειονότητες, όπως Ρόμα, Τούρκοι και Βλάχοι.

Σε ορισμένα άλλα κράτη της Πρώην Γιουγκοσλαβίας η υφιστάμενη εκεί εθνοτική ποικιλομορφία, που αναλογικά είναι μικρότερη, οδήγησε τη δεκαετία του '90 σε βίαιες διαμάχες και εθνοτικές εκκαθαρίσεις. Σε σύγκριση με την Κροατία, τη Βοσνία-Ερζεγοβίνη και τη Σερβία (κυρίως το Κοσσυφοπέδιο) η κατάσταση στην Πρώην Γιουγκοσλαβική Δημοκρατία της Μακεδονίας παρέμεινε ειρηνική και υπό έλεγχο. Μετά από σύντομη ένοπλη σύρραξη στο αλβανικό βορειοδυτικό τμήμα της χώρας κλείσθηκαν συμφωνίες για περιφερειακή αποκέντρωση και αντί μιας σλαβικής κυριαρχίας επεκράτησε ο πολυεθνοτικός χαρακτήρας του κράτους.

Και πριν από τη διαμάχη του 2001 εκπροσωπείτο στην κυβέρνηση της Πρώην Γιουγκοσλαβικής Δημοκρατίας της Μακεδονίας ένα κόμμα που είχε τις ρίζες του στην αλβανική ομάδα του πληθυσμού. Στην προηγούμενη κυβέρνηση αυτό ήταν το κόμμα της Δημοκρατικής Ενοποίησης (DUΙ), το οποίο προήλθε από τη διαμάχη του 2001. Στο μεταξύ, αυτό το κόμμα είναι το μεγαλύτερο μεταξύ των αλβανόφωνων ψηφοφόρων και μάλιστα είναι το κόμμα της πλειοψηφίας. Το γεγονός ότι το μεγαλύτερο κόμμα αυτής της ομάδας του πληθυσμού φέρει διοικητική ευθύνη σε τοπικό μόνο επίπεδο έχει προκαλέσει εντάσεις. Σε αντίθεση με άλλα πολύγλωσσα κράτη όπως το Βέλγιο, η Ισπανία, το Ηνωμένο Βασίλειο και η Ιταλία, στην Πρώην Γιουγκοσλαβική Δημοκρατία της Μακεδονίας δεν υπάρχει ενδιάμεσο επίπεδο διοίκησης μεταξύ δήμων και κράτους, στο οποίο να μπορεί να διαδραματίζει κυρίαρχο ρόλο ένα μεγάλο ισχυρό περιφερειακό κόμμα. Το DUI απαιτεί να συμμετάσχει στην κυβέρνηση σε εθνικό επίπεδο και είναι της γνώμης ότι τα αλβανικά συμφέροντα λαμβάνονται λιγότερο υπόψη από ό,τι προβλεπόταν στη συμφωνία-πλαίσιο της Οχρίδας το 2001. Εδώ και αρκετό καιρό, σε έκφραση διαμαρτυρίας, μποϋκοτάρει τις συνεδριάσεις του Κοινοβουλίου. Στο μεταξύ, επήλθε συμφωνία μεταξύ του μεγαλύτερο κυβερνητικού κόμματος VΜRO- DPΜΝΕ και του DUI για μια σειρά 45 νομοσχεδίων τα οποία θα πρέπει να εξετασθούν με ειδική πλειοψηφία (πλειοψηφία Badinter) και, ως εκ τούτου, το κοινοβουλευτικό μποϋκοτάζ τερματίστηκε.

6. Τερματισμός της διένεξης με την Ελλάδα

Το κράτος μέλος της ΕΕ Ελλάδα εκφράζει πολύ ιδιαίτερο ενδιαφέρον για το βόρειο γειτονικό κράτος. Ελληνικές επιχειρήσεις αποτελούν εκεί τους σπουδαιότερους ξένους επενδυτές και η Ελλάδα υποστηρίζει γρήγορη διεύρυνση της ΕΕ με τα γειτονικά κράτη και με τα κράτη με τα οποία συνορεύει. Η χρήση του ονόματος "Μακεδονία" για το βόρειο γειτονικό κράτος που απέκτησε την ανεξαρτησία του το 1991 απορρίπτεται από την Ελλάδα επί σειρά ετών, επειδή αυτό θεωρείται ως διεκδίκηση ενός τμήματος της ελληνικής επικράτειας. Η χώρα αναφέρεται αποκλειστικά ως "Σκόπια" (από το όνομα της πρωτεύουσας) ή "Φυρόμ" (αγγλική συντομογραφία της Πρώην Γιουγκοσλαβικής Δημοκρατίας της Μακεδονίας). Επίσης, υπενθυμίζεται το γεγονός ότι, εντός του Πρώην Βασιλείου της Γιουγκοσλαβίας (1929-1941) η εν λόγω περιοχή ονομαζόταν ως η Επαρχία Vardarska.

Αυτή η ελληνική θέση γνωρίζει σήμερα μια σημαντική μεταβολή. Αναγνωρίζεται ότι το βόρειο γειτονικό κράτος αποτελεί τμήμα της αρχαίας Μακεδονίας και ότι οι κάτοικοί του ταυτίζονται με αυτό το όνομα. Σε συνέντευξη με την Ντόρα Μπακογιάννη, Υπουργό Εξωτερικών της Ελλάδας, η αθηναϊκή καθημερινή εφημερίδα "Καθημερινή", στις 14.10.2007, αναφέρει ότι η ελληνίδα υπουργός αναζητεί γρήγορη και οριστική συμφωνία σύμφωνα με την οποία θα καθίσταται δυνατή η χρήση του ονόματος "Μακεδονία". Η ελληνική προτίμηση είναι τώρα για μια αμοιβαίως αποδεκτή σύνθετη ονομασία η οποία θα καταδεικνύει ότι δεν αναφέρεται στη Μακεδονία στο σύνολό της αλλά, μάλλον, μόνο στο βόρειο και υπερυψωμένο τμήμα της το οποίο διοικείται τώρα από την Πρώην Γιουγκοσλαβική Δημοκρατία της Μακεδονίας. Οι βολιδοσκοπήσεις του Matthew Nimetz, εξ ονόματος του ΟΗΕ, επανελήφθησαν τον Δεκέμβριο του 2007 με επίσκεψη και στις δύο πρωτεύουσες. Είναι πιθανό ότι το ζήτημα της ονομασίας θα επιλυθεί πριν ενδεχόμενη λήψη απόφασης εντός του 2008 για ένταξη της Πρώην Γιουγκοσλαβικής Δημοκρατίας της Μακεδονίας στο ΝΑΤΟ δώσει αφορμή για νέες ευαισθησίες στη συγκεκριμένη περιοχή. Αυτή η συμφωνία μπορεί, επίσης, να επισπεύσει τη συνέχεια της διαδικασίας ένταξης στην ΕΕ, επειδή εν μέρει αναμένεται, ότι από αυτό το σημείο και μετά η Ελλάδα θα καταστεί σημαντικός συνήγορος της ένταξης της ΠΓΔΜ στην ΕΕ.


ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑ ΤΗΣ ΤΕΛΙΚΗΣ ΨΗΦΟΦΟΡΙΑΣ ΣΤΗΝ ΕΠΙΤΡΟΠΗ

Ημερομηνία έγκρισης

27.2.2008

 

 

 

Αποτέλεσμα της τελικής ψηφοφορίας

+:

–:

0:

56

5

1

Βουλευτές παρόντες κατά την τελική ψηφοφορία

Monika Beňová, Elmar Brok, Colm Burke, Véronique De Keyser, Hanna Foltyn-Kubicka, Michael Gahler, Bronisław Geremek, Maciej Marian Giertych, Ana Maria Gomes, Alfred Gomolka, Klaus Hänsch, Richard Howitt, Jana Hybášková, Anna Ibrisagic, Helmut Kuhne, Joost Lagendijk, Vytautas Landsbergis, Johannes Lebech, Emilio Menéndez del Valle, Francisco José Millán Mon, Philippe Morillon, Pasqualina Napoletano, Vural Öger, Cem Özdemir, Justas Vincas Paleckis, Ioan Mircea Paşcu, Alojz Peterle, Hubert Pirker, Samuli Pohjamo, Bernd Posselt, Michel Rocard, Raül Romeva i Rueda, Libor Rouček, Jacek Saryusz-Wolski, György Schöpflin, Hannes Swoboda, Charles Tannock, Geoffrey Van Orden, Ari Vatanen, Zbigniew Zaleski, Josef Zieleniec, Γεώργιος Γεωργίου, Γιώργος Δημητρακόπουλος, Μαρία-Ελένη Κοππά, Кристиан Вигенин, Метин Казак

Αναπληρωτές παρόντες κατά την τελική ψηφοφορία

Cristian Silviu Buşoi, Giulietto Chiesa, Andrew Duff, Árpád Duka-Zólyomi, David Hammerstein, Jaromír Kohlíček, Erik Meijer, Borut Pahor, Józef Pinior, Antolín Sánchez Presedo, Inger Segelström, Marcello Vernola, Мариела Величкова Баева, Евгени Кирилов, Николай Младенов

Αναπληρωτές (άρθρο 178, παρ. 2) παρόντες κατά την τελική ψηφοφορία

Renate Weber

Τελευταία ενημέρωση: 27 Μαρτίου 2008Ανακοίνωση νομικού περιεχομένου