Procedura : 2015/2320(INI)
Przebieg prac nad dokumentem podczas sesji
Dokument w ramach procedury : A8-0248/2016

Teksty złożone :

A8-0248/2016

Debaty :

PV 14/09/2016 - 19
CRE 14/09/2016 - 19

Głosowanie :

PV 15/09/2016 - 11.12
CRE 15/09/2016 - 11.12

Teksty przyjęte :

P8_TA(2016)0359

SPRAWOZDANIE     
PDF 654kWORD 258k
25 lipca 2016
PE 575.159v02-00 A8-0248/2016

w sprawie jak najlepszego wykorzystania potencjału małych i średnich przedsiębiorstw (MŚP) w zakresie tworzenia miejsc pracy

(2015/2320(INI))

Komisja Zatrudnienia i Spraw Socjalnych

Sprawozdawca: Zdzisław Krasnodębski

POPRAWKI
PROJEKT REZOLUCJI PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO
 UZASADNIENIE
 OPINIA Komisji Budżetowej
 OPINIA Komisji Rozwoju Regionalnego
 WYNIK GŁOSOWANIA KOŃCOWEGOW KOMISJI PRZEDMIOTOWO WŁAŚCIWEJ
 GŁOSOWANIE KOŃCOWE W KOMISJI PRZEDMIOTOWO WŁAŚCIWEJ W FORMIE GŁOSOWANIA IMIENNEGO

PROJEKT REZOLUCJI PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO

w sprawie jak najlepszego wykorzystania potencjału małych i średnich przedsiębiorstw (MŚP) w zakresie tworzenia miejsc pracy

(2015/2320(INI))

Parlament Europejski,

–  uwzględniając Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, w szczególności jego art. 173 i 49,

–  uwzględniając komunikat Komisji z dnia 3 marca 2010 r. zatytułowany: „Europa 2020 – Strategia na rzecz inteligentnego i zrównoważonego rozwoju sprzyjającego włączeniu społecznemu” (COM(2010)2020),

–  uwzględniając „Small Business Act” (COM(2008)0394),

–  uwzględniając komunikat Komisji zatytułowany „Sprawność regulacyjna UE” (COM(2013)0685),

–  uwzględniając przygotowany przez Komisję Plan działania na rzecz przedsiębiorczości do 2020 r.,

–  uwzględniając komunikat Komisji zatytułowany „Plan działania na rzecz ułatwienia dostępu do finansowania dla MŚP” (COM(2011)0870),

–  uwzględniając komunikat Komisji zatytułowany „W kierunku odnowy gospodarczej sprzyjającej zatrudnieniu” (COM(2012)0173),

–  uwzględniając Plan inwestycyjny dla Europy,

–  uwzględniając swoją rezolucję z dnia 14 czerwca 2012 r. w sprawie komunikatu „W kierunku odnowy gospodarczej sprzyjającej zatrudnieniu”(1),

–  uwzględniając swoją rezolucję z dnia 5 lutego 2013 r. w sprawie poprawy dostępu MŚP do finansowania(2),

–  uwzględniając swoją rezolucję z dnia 15 kwietnia 2014 r. w sprawie sposobu, w jaki Unia Europejska może przyczynić się do zapewnienia warunków sprzyjających działalności przedsiębiorstw i ich powstawaniu w celu tworzenia miejsc pracy(3),

–  uwzględniając dyrektywę w sprawie zwalczania opóźnień w płatnościach (dyrektywa 2011/7/UE),

–  uwzględniając Program UE na rzecz zatrudnienia i innowacji społecznych (EaSI),

–  uwzględniając program UE w zakresie badań naukowych i innowacji „Horyzont 2020”,

–  uwzględniając Program UE na rzecz konkurencyjności przedsiębiorstw oraz małych i średnich przedsiębiorstw (COSME),

–  uwzględniając swoją rezolucję z dnia 17 kwietnia 2014 r. w sprawie konsultacji dotyczących dziesięciu najbardziej obciążających regulacji oraz zmniejszenia obciążenia MŚP regulacjami UE(4),

–  uwzględniając sprawozdanie Komisji zatytułowane „Zmniejszanie obciążeń regulacyjnych dla MŚP. Dostosowanie przepisów UE do potrzeb mikroprzedsiębiorstw” (COM(2011)0803),

–  uwzględniając przygotowany przez Komisję dokument pt. „Annual Report on European SMEs 2013/2014 – A Partial and Fragile Recovery” [Sprawozdanie roczne dotyczące europejskich MŚP – częściowy i niepewny wzrost],

–  uwzględniając sprawozdanie Eurofoundu ze stycznia 2013 r. zatytułowane „Born global: The potential of job creation in new international businesses” [Charakter globalny – potencjał w zakresie tworzenia miejsc pracy w nowych przedsiębiorstwach międzynarodowych],

–  uwzględniając sprawozdanie Eurofoundu z 2013 r. zatytułowane „Public policy and support for restructuring in SMEs” [Polityka publiczna i wsparcie publiczne służące restrukturyzacji w MŚP],

–  uwzględniając sprawozdanie Eurofoundu z 2016 r. zatytułowane „ERM annual report 2015: Job creation in SMEs” [Raport roczny ERM za 2015 r.: tworzenie miejsc pracy w MŚP],

–  uwzględniając sprawozdanie Eurofoundu z 2012 r. zatytułowane „Środki publiczne na rzecz wspierania samozatrudnienia oraz tworzenia miejsc pracy w przedsiębiorstwach jednoosobowych i mikroprzedsiębiorstwach”,

–  uwzględniając sprawozdanie Eurofoundu z 2011 r. zatytułowane „MŚP w czasie kryzysu: zatrudnienie, stosunki pracy i partnerstwa lokalne”,

–  uwzględniając sprawozdanie Eurofoundu z 2011 r. zatytułowane „Reprezentacja pracowników na poziomie zakładu pracy w Europie”,

–  uwzględniając sprawozdanie Eurofoundu z 2014 r. zatytułowane „Dialog społeczny w mikroprzedsiębiorstwach i małych przedsiębiorstwach”,

–  uwzględniając badanie Komisji Europejskiej z 2015 r. dotyczące analizy dostępu do finansowania dla przedsiębiorstw (SAFE),

–  uwzględniając przygotowany przez Komisję dokument pt. „Annual Report on European SMEs 2014/2015 – SMEs start hiring again” [Sprawozdanie roczne dotyczące europejskich MŚP 2014/2015 – MŚP ponownie zatrudniają pracowników],

–  uwzględniając swoją rezolucję z dnia 10 września 2015 r. w sprawie utworzenia konkurencyjnego rynku pracy w Unii XXI w.: dostosowanie umiejętności i kwalifikacji do zapotrzebowania i perspektyw na rynku pracy jako sposób na wyjście z kryzysu(5),

–  uwzględniając swoją rezolucję z dnia 8 lipca 2015 r. w sprawie inicjatywy w zakresie zielonego zatrudnienia: pełne wykorzystanie potencjału zielonej gospodarki pod względem tworzenia miejsc pracy(6),

–  uwzględniając swoją rezolucję z dnia 23 października 2012 r. w sprawie małych i średnich przedsiębiorstw (MŚP): konkurencyjność i możliwości działalności gospodarczej(7),

–  uwzględniając zalecenie Komisji 2003/361/WE dotyczące definicji mikroprzedsiębiorstw oraz małych i średnich przedsiębiorstw,

–  uwzględniając badanie Eurobarometru z 2015 r. poświęcone umiędzynarodowieniu małych i średnich przedsiębiorstw,

–  uwzględniając badanie OECD z 2015 r. zatytułowane „Financing SMEs and Entrepreneurs 2012: an OECD scoreboard” [Finansowanie MŚP i przedsiębiorców w 2015 r. – tabela wyników OECD],

–  uwzględniając art. 52 Regulaminu,

–  uwzględniając sprawozdanie Komisji Zatrudnienia i Spraw Socjalnych oraz opinie Komisji Budżetowej i Komisji Rozwoju Regionalnego (A8-0248/2016),

A.  mając na uwadze, że MŚP (liczba MŚP prowadzących działalność w UE–28 w 2014 r. wynosiła 22,3 mln(8)) tworzą więcej miejsc pracy niż inne przedsiębiorstwa w sektorze prywatnym, zapewniając około dwóch trzecich miejsc pracy w całym sektorze prywatnym UE, oraz że przedsiębiorcy i MŚP w istotnym stopniu przyczyniają się do społeczno-gospodarczego rozwoju UE; przypomina, że wspieranie MŚP jest równoznaczne ze zwalczaniem bezrobocia i bezrobocia wśród młodych Europejczyków, które wynosi odpowiednio 8,9 % i 19,4%(9); mając na uwadze, że liczba osób bezrobotnych – ok. 23 mln osób w 2015 r. – pozostaje rekordowo wysoka;

B.  mając na uwadze, że w 2014 r. MŚP w ogromnym stopniu przyczyniły się do wzrostu zatrudnienia, nawet do 71 % w sektorze pozafinansowym gospodarki;

C.  mając na uwadze, że na tworzenie miejsc pracy w MŚP ma wpływ szereg czynników wewnętrznych i zewnętrznych, gdzie pośród tych ostatnich zasadniczymi warunkami są możliwość stawienia czoła konkurencji (w tym przedsiębiorstwom wielonarodowym i szarej strefie), obciążeniom administracyjnym i całkowitym kosztom produkcji, a także dostęp do finansowania i wykwalifikowanych pracowników;

D.  mając na uwadze, że przeprowadzone niedawno przez Eurofound badanie wskazuje, iż MŚP, które tworzą miejsca pracy są często młode, innowacyjne, aktywne na arenie międzynarodowej, zlokalizowane na obszarach miejskich oraz są prowadzone przez wykwalifikowanych menedżerów i posiadają kompleksowe strategie rozwoju i inwestycji;

E.  mając na uwadze, że MŚP odgrywają istotną rolę w umacnianiu spójności gospodarczej, społecznej i terytorialnej, a zarazem przyczyniają się do bardziej inteligentnego, zrównoważonego wzrostu sprzyjającego włączeniu społecznemu; mając na uwadze rolę, którą odgrywają MŚP na poziomie regionalnym, w szczególności na obszarach wiejskich;

F.  mając na uwadze, że chociaż 90 % światowego wzrostu ma miejsce poza UE, zaledwie 13 % MŚP prowadzi działalność międzynarodową poza granicami UE;

G.  mając na uwadze zróżnicowaną charakterystykę MŚP w obrębie UE, tj. skalę i wpływ na gospodarkę krajową; mając na uwadze, że istnieją historyczne powody tych różnic;

H.  mając na uwadze niedobór i niedostosowanie umiejętności w całej UE, a także przepływ wykwalifikowanych pracowników głównie z państw objętych rozszerzeniem z 2004 r. oraz państw ze strefy euro ogarniętej kryzysem do innych państw członkowskich, doprowadziły do powstania regionów peryferyjnych z brakiem wykwalifikowanych pracowników z powodu zjawiska drenażu mózgów;

I.  mając na uwadze, że pomimo przepisów dotyczących rynku wewnętrznego w całej UE utrzymują się znaczne różnice w zakresie ram regulacyjnych dotyczących MŚP, w szczególności w odniesieniu do poziomu pewności przyszłych zmian regulacyjnych i ogólnej jakości prawnej regulacji;

J.  mając na uwadze, że przedstawiciele MŚP wskazują wysokie koszty pracy jako jedno z głównych ograniczeń w tworzeniu nowych miejsc pracy i oczekują redukcji tych kosztów, przy czym najwyższe koszty pracy odnotowano w nadmiernie rozbudowanych przepisami i biurokratycznych systemach;

K.  mając na uwadze, że MŚP, ze względu na strukturę mniejszych rozmiarów, nie mają takich samych zdolności absorpcyjnych w odniesieniu do norm regulacyjnych jak wielkie przedsiębiorstwa;

L.  mając na uwadze, że kanały reprezentacji pracowników i dialog społeczny nie są tak powszechne w małych i średnich przedsiębiorstwach jak w większych zakładach i związki zawodowe w niektórych państwach traktują jako priorytet zwiększenie reprezentacji pracowników w MŚP, na przykład poprzez zachęcanie do tworzenia rad zakładowych w MŚP(10);

M.  mając na uwadze, że gospodarka społeczna i oparta na solidarności zapewnia zatrudnienie ponad 14 milionom osób, które stanowią około 6,5 % zatrudnionych w UE; mając na uwadze, że w UE działają 2 miliony przedsiębiorstw gospodarki społecznej i opartej na solidarności, które stanowią 10 % przedsiębiorstw w Unii; mając na uwadze, że przedsiębiorstwa społeczne wykazały się odpornością w czasie kryzysu gospodarczego;

N.  mając na uwadze, że MŚP lepiej opierają się kryzysowi gospodarczemu, jeśli chodzi o utratę miejsc pracy – w szczególności spółdzielnie pracy działające w przemyśle i sektorze usługowym wykazały większą odporność w tym zakresie od czasu kryzysu z 2008 r. w porównaniu z innymi przedsiębiorstwami w tych samych sektorach;

O.  mając na uwadze, że przejęcia przedsiębiorstw przez pracowników w formie spółdzielczej okazały się udanym sposobem przejęcia przedsiębiorstw, co pokazuje ich wysoki współczynnik przeżywalności;(11)

P.  mając na uwadze, że zbyt wiele miejsc pracy pozostaje nieobsadzonych ze względu na niską mobilność zawodową oraz niedopasowanie niektórych systemów kształcenia i szkolenia do realiów rynku pracy;

Q.  mając na uwadze, że zielony sektor gospodarki podczas recesji był jednym z głównych twórców netto miejsc pracy w Europie, a MŚP z długoterminowym planem działania w zielonej gospodarce tworzą miejsca pracy, które są bardziej odporne na aktualne skutki zewnętrzne zglobalizowanej gospodarki(12);

R.  mając na uwadze, że ogólnie trudne jest znalezienie danych dotyczących warunków umów i organizacji pracy w małych i średnich przedsiębiorstwach;

S.  mając na uwadze, że według Eurofoundu w wielu państwach warunki pracy, w tym godziny pracy, są częściej bardziej elastyczne i ustalane w sposób mniej formalny w MŚP niż w dużych przedsiębiorstwach; mając na uwadze, że skutki początkowej fazy kryzysu wydają się wpływać na powszechniejsze stosowanie istniejących „wewnętrznych” elastycznych praktyk, ponieważ organizacje starają się sprostać zmieniającym się zewnętrznym okolicznościom i wymaganiom;

T.  mając na uwadze, że niektóre MŚP mają tendencję do „obchodzenia” systemów regulacyjnych poprzez unikanie płacenia podatków i składek na ubezpieczenie społeczne, fikcyjne samozatrudnienie, niepewne warunki pracy i działanie w ramach szarej strefy, co szkodzi interesom zarówno pracowników, jak i pracodawców, gdyż ci ostatni nie są w stanie przyciągnąć wykwalifikowanych pracowników; mając na uwadze, że kwestie te mają wiele negatywnych konsekwencji dla sektora MŚP, takich jak nieuczciwa konkurencja na rynku i wyższe podatki oraz stawki składek na ubezpieczenie społeczne;

U.  mając na uwadze, że EBC twierdzi, iż kryzys zadłużeniowy zwiększył koszty finansowania w przypadku banków w krajach strefy euro objętych kryzysem, a te były następnie przeniesione na MŚP w postaci wyższych stóp procentowych lub mniejszych pożyczek;

V.  mając na uwadze, że budżet UE powinien zostać wykorzystany do wsparcia tworzenia wysokiej jakości miejsc pracy zapewniających wykwalifikowanym pracownikom długoterminowe zatrudnienie, a także do pobudzenia potencjału MŚP do tworzenia godnych i trwałych miejsc pracy;

W.  mając na uwadze, że dostęp do finansowania stanowi wciąż jedną z głównych barier dla tworzenia i wzrostu MŚP, zwłaszcza w przypadku przedsiębiorstw społecznych, między innymi z uwagi na brak dostatecznie zróżnicowanego wachlarza instrumentów kapitałowych i kapitału wysokiego ryzyka w Unii, który jest potrzebny na ścieżce wzrostu przedsiębiorstwa;

X.  mając na uwadze, że ze względów historycznych niektóre społeczeństwa postrzegają przedsiębiorców raczej negatywnie, co w pewnych przypadkach znajduje również odzwierciedlenie w dyskryminacyjnym traktowaniu sektora MŚP przez rządy, w porównaniu, na przykład, ze sprzyjającym środowiskiem tworzonym w tych krajach dla inwestycji zagranicznych, w szczególności dla korporacji wielonarodowych;

Y.  mając na uwadze, że nierówne warunki działania dla korporacji wielonarodowych i MŚP wynikają również z praktyki przenoszenia zysków do państw członkowskich lub państw trzecich uznawanych za raje podatkowe;

Z.  mając na uwadze, że badania Komisji nie zawierają szczegółowej oceny potencjalnego wpływu przyszłego transatlantyckiego partnerstwa handlowo-inwestycyjnego (TTIP) na MŚP w różnych państwach członkowskich;

Potencjał w zakresie tworzenia miejsc pracy i wykwalifikowana siła robocza

1.  przypomina, że prawie 99% europejskich firm to MŚP, które są tym samym podstawą gospodarki UE;

2.  uważa, że w celu zapewnienia w sektorze MŚP lepszych warunków do tworzenia jakościowych miejsc pracy państwa członkowskie i Komisja muszą rozwiązać następujące problemy, których nasilenie w poszczególnych państwach członkowskich i regionach jest nierównomierne: brak umiejętności, niedoszacowanie przyszłych potrzeb w zakresie umiejętności, niedopasowanie umiejętności, drenaż mózgów, niepotrzebne obciążenia regulacyjne i brak pewności regulacyjnej we wszystkich obszarach, niedostateczny dialog pomiędzy zainteresowanymi stronami rynku pracy, ograniczony dostęp do finansowania i zamówień publicznych, mały potencjał innowacyjny i ograniczony dostęp do nowych technologii, niedostateczne wsparcie dla MŚP w ramach publicznych strategii inwestycyjnych, szara strefa gospodarki i nadużycia oraz uprzywilejowana pozycja korporacji wielonarodowych;

3.  uważa, że rozwiązanie powyższych problemów strukturalnych doprowadziłoby między innymi do uczciwszej konkurencji i rozszerzenia składek na ubezpieczenia społeczne i bazy podatkowej na większą liczbę podmiotów gospodarczych, co z kolei umożliwiłoby państwom członkowskim finansowanie strategii politycznych sprzyjających tworzeniu miejsc pracy, w szczególności w MŚP, i zagwarantowało sprawiedliwą konkurencję między państwami członkowskimi i sprawiedliwsze warunki rynkowe;

4.  podkreśla potrzebę stworzenia otoczenia regulacyjnego, które zachęca do inwestycji i jednocześnie sprzyja zrównoważonemu wzrostowi i tworzeniu wysokiej jakości miejsc pracy;

5.  przyznaje, że między innymi koszty pracy, jako część prowadzenia działalności gospodarczej, mają wpływ na potencjał MŚP w zakresie tworzenia miejsc pracy i mogą wpływać na konkurencyjność; podkreśla w tym kontekście, że należy przenieść obciążenia podatkowe z pracy na inne źródła opodatkowania, które miałyby mniej szkodliwy wpływ na zatrudnienie i wzrost gospodarczy, równocześnie gwarantując odpowiednie zabezpieczenie społeczne;

6.  podkreśla, że należy osiągnąć wysoki poziom ochrony pracowników, a obniżanie kosztów pracy przez mniejszą ochronę pracowników nie powinno być sposobem na zmniejszenie bezrobocia; przestrzega ponadto, że zmniejszanie zarobków i praw pracowników może prowadzić do nasilenia zjawiska ucieczki kwalifikacji i zagraża bezpieczeństwu zatrudnienia, co naraża MŚP na ryzyko niedoboru wykwalifikowanych pracowników, prowadząc jednocześnie do niepewności w Europie; jest zdania, że większa elastyczność rynku pracy nie powinna prowadzić do zmniejszenia ochrony pracowników, ponieważ nie sprzyja ona zwiększaniu potencjału MŚP do tworzenia miejsc pracy;

7.  uważa, że niepotrzebna akademizacja niektórych zawodów nie pomaga rozwiązać problemu niedoboru kwalifikacji w MŚP; uważa, że należy przeznaczyć większe środki publiczne na edukację i szkolenia zawodowe, a w szczególności na system dualny wdrażany we współpracy z MŚP; podkreśla, że dualny system edukacji i szkoleń zawodowych stanowi ważny instrument zmniejszenia bezrobocia młodzieży, i apeluje o wspieranie MŚP, które szkolą młodzież na wykwalifikowanych specjalistów i wnoszą w ten sposób istotny wkład we włączanie młodzieży w rynek pracy oraz jej włączenie społeczne; zwraca uwagę, że dualny system kształcenia stosowany w jednym państwie członkowskim nie może być automatycznie przenoszony na grunt innego państwa członkowskiego;

8.  wzywa państwa członkowskie do stworzenia silnie ugruntowanej kultury przedsiębiorczości poprzez włączanie odnośnych umiejętności do edukacji i szkoleń zawodowych;

9.  uważa, że państwa członkowskie powinny wspierać programy praktyk zawodowych w MŚP, w tym za pomocą zachęt finansowych i podatkowych oraz ram jakości, w tym odpowiednią ochronę bezpieczeństwa i zdrowia; przypomina, że MŚP potrzebują bardzo konkretnych umiejętności; podkreśla, że w związku z tym należy również wspierać dualny system kształcenia oraz połączenie kształcenia z możliwościami w zakresie odbycia stażu, ponieważ odgrywają one istotną rolę społeczną i gospodarczą jako instrumenty promowania równych szans dla wszystkich obywateli;

10.  wzywa państwa członkowskie do rozwijania form współpracy z udziałem wszystkich szczebli administracji, przedsiębiorstw (w tym przedsiębiorstw związanych z gospodarką społeczną) związków zawodowych, instytucji edukacyjnych i innych zainteresowanych stron, z myślą o dostosowaniu ich systemów kształcenia i szkoleń do zwalczania rozdźwięku pomiędzy umiejętnościami/kwalifikacjami i potrzebami rynku pracy, w szczególności w odniesieniu do MŚP; wzywa, aby zachęcać pracowników do bardziej nieformalnych szkoleń, w tym do zdobywania kwalifikacji w trakcie pracy i dzielenia się wiedzą;

11.  podkreśla kluczową rolę przedsiębiorstw, w tym MŚP i mikroprzedsiębiorstw, we współpracy z decydentami politycznymi i partnerami społecznymi w ramach transformacji systemów kształcenia i szkolenia zawodowego w Europie, zarówno w odniesieniu do metod, jak i opracowywania programów nauczania, aby skupić się na rozwoju umiejętności związanych z pracą w XXI wieku, w szczególności umiejętności cyfrowych, umiejętności krytycznego myślenia, rozwiązywania problemów i pracy zespołowej; podkreśla w tym kontekście znaczenie wiedzy praktycznej i doświadczenia;

12.  zwraca uwagę na znaczenie usunięcia niedoboru wykwalifikowanej kadry, z którym borykają się innowacyjne MŚP; uważa, że Komisja musi kłaść nacisk na ułatwianie odpowiednich szkoleń i kształcenia, które mogą przyczynić się do usunięcia tego niedoboru, jeśli chodzi o kwalifikacje z zakresu ICT niezbędne dla innowacyjnych MŚP;

13.  uważa, że w celu zrównoważenia popytu i podaży pracy państwa członkowskie powinny przeprowadzić reformy systemów kształcenia uwzględniające zmieniony kontekst społeczny oraz znaczenie innowacji technologicznych i nauczania co najmniej jednego języka obcego;

14.  wzywa państwa członkowskie do zapewnienia odpowiedniego szkolenia oraz ustawicznego rozwoju zawodowego nauczycieli w celu promowania aktualnych metod nauczania i rozwoju umiejętności i kompetencji na miarę XXI wieku;

15.  apeluje o podjęcie dodatkowych środków na rzecz integracji pokolenia 50+ na rynku pracy, w biznesie, edukacji lub szkoleniu w celu zapobiegania długotrwałemu bezrobociu i ryzyku wykluczenia społecznego w przypadku tej kategorii pracowników i ich rodzin;

16.  uważa, że małe i średnie przedsiębiorstwa odgrywają ważną rolę w tworzeniu zielonych miejsc pracy; zachęca do dalszych inwestycji w potencjał MŚP w celu przekształcenia wyzwań ekologicznych w możliwości biznesowe;

17.  dostrzega coraz ważniejszą rolę samozatrudnienia i mikroprzedsiębiorstw, które mają zasadnicze znaczenie dla pobudzenia ducha innowacji i przedsiębiorczości; jest jednak zaniepokojony nasilającym się zjawiskiem fikcyjnego samozatrudnienia w całej UE, którego nie powinno się traktować jako pozytywnego elementu przyczyniającego się do wzrostu liczby mikroprzedsiębiorstw, a raczej jako przyczynę niepewności zatrudnienia i czynnik prowadzący do niekorzystnych warunków pracy, mniejszej ochrony socjalnej lub braku tej ochrony, a także podważający wizerunek przedsiębiorczości, stawiając wiele osób w trudnej sytuacji, stwarzając tym samym nowe problemy społeczne, które muszą zostać rozwiązane;

18.  podkreśla, że obciążenia administracyjne wynikające z regulacji są niewspółmiernie większe dla osób pracujących na własny rachunek i dla mikroprzedsiębiorstw niż dla dużych przedsiębiorstw; uważa w związku z tym, że wszelkie środki dotyczące fikcyjnego samozatrudnienia muszą być wyraźnie ukierunkowane i nie mogą stwarzać dodatkowych obciążeń administracyjnych dla jednostek;

19.  wyraża zaniepokojenie z powodu niepewnych warunków pracy dużej liczby osób pracujących na własny rachunek oraz ich wzrastającego poziomu ubóstwa; wzywa Komisję i państwa członkowskie do wspierania sieci współpracy mikroprzedsiębiorstw i małych przedsiębiorstw w formie spółdzielni (takich jak spółdzielnie producentów indywidualnych, spółdzielnie osób pracujących w wolnych zawodach, spółdzielnie MŚP, spółdzielnie w ramach określonej działalności i spółdzielnie pracy), gdyż takie sieci wyraźnie wzmacniają stabilność i wpływają na wzrost potencjału zatrudnienia tworzących je podmiotów;

20.  odnotowuje plan inwestycyjny dla Europy, którego celem jest tworzenie nowych miejsc pracy i wspieranie innowacyjności i konkurencyjności oraz wyraża nadzieję, że Europejski portal projektów inwestycyjnych, jako przejrzysty wykaz projektów w UE, w które warto inwestować, pomoże w ukierunkowaniu inwestorów na istniejące możliwości, na rzecz finansowania MŚP i rozwoju start-upów jako ważnego i zrównoważonego sposobu na zmniejszenie bezrobocia i promowanie długotrwałego zatrudnienia wysokiej jakości; wzywa zatem do stworzenia różnych kategorii z odpowiednimi progami, które należy uwzględnić w ramach Europejskiego portalu projektów inwestycyjnych w celu umożliwienia MŚP oraz firmom rozpoczynającym działalność korzystania w pełni z jego funkcjonowania;

21.  przypomina, że UE zobowiązała się do umocnienia swojej bazy przemysłowej przez ustalenie celu co najmniej 20 % udziału produkcji przemysłowej w PKB do roku 2020, który powinien wzrosnąć do 30 % w 2030 r.; uważa, że jest to kluczowym warunkiem wstępnym dla skutecznej poprawy sytuacji w zakresie zatrudnienia w Europie;

22.  podkreśla rolę przepisów prognostycznych i ułatwiania procesów w kontekście szybkiego rozwoju sektora opartych na wiedzy i wysoce innowacyjnych MŚP, w tym przedsiębiorstw społecznych i przedsiębiorczości spółdzielczej, podkreślając jego znaczenie dla inteligentnej specjalizacji, biorąc pod uwagę program UE dla miast oraz oczekując na pakt amsterdamski, a ponadto podkreśla rolę tworzenia takich sieci i struktur patronackich jak europejskie partnerstwo innowacyjne;

23.  zwraca uwagę, że MŚP w państwach członkowskich, które nie mają publicznych banków inwestycyjnych, mogą być w bardziej niekorzystnym położeniu niż ich odpowiedniki w krajach z publicznymi bankami inwestycyjnymi, jako że ocena interesu publicznego nie stanowi priorytetu dla prywatnych instytucji bankowych;

24.  wzywa państwa członkowskie do egzekwowania przepisów dotyczących równego dostępu MŚP do zamówień publicznych;

25.   wzywa państwa członkowskie, by przyczyniły się do tworzenia i rozwoju przedsiębiorstw spółdzielczych, ponieważ okazały się one bardziej odporne w okresie kryzysu i mniej podatne na utratę miejsc pracy niż przeciętne przedsiębiorstwa, a także do tworzenia wysokiej jakości miejsc pracy, które nie będą przenoszone; wzywa EBI i Komisję, by informowały Parlament na bieżąco o konkretnych środkach podjętych do tej pory z myślą o zwiększeniu dostępu do finansowania spółdzielni i przedsiębiorstw społecznych;

26.  uważa, że​polityki unijne i krajowe powinny koncentrować się nie tylko na MŚP rozpoczynających działalność i na tworzeniu nowych miejsc pracy w MŚP i w związku z tym wzywa Komisję i państwa członkowskie do dalszego wspierania przenoszenia własności przedsiębiorstw jako narzędzia służącego utrzymaniu istniejących miejsc pracy w małych i średnich przedsiębiorstwach, którym grozi zamknięcie; wzywa do promowania przenoszenia własności przedsiębiorstw na pracowników w formie spółdzielni jako udanego sposobu przenoszenia własności przedsiębiorstw;

27.  wzywa UE do zaangażowania w większym zakresie władz państw członkowskich, oraz władz lokalnych i regionalnych, instytucji szkolnictwa wyższego i instytucji szkoleniowych, stowarzyszeń społeczeństwa obywatelskiego, przedsiębiorstw, związków zawodowych i instytucji finansowych w celu promowania i pełnego wykorzystania źródeł finansowania dostępnych w UE (np. EFIS, EFS, EFRR, COSME, Horyzont 2020 i Erasmus+), tak aby przezwyciężyć trudności w dostępie do informacji, doradztwa i finansowania, co nadal pozostaje jedną z głównych przeszkód we wzroście MŚP i ich potencjale w zakresie tworzenia miejsc pracy; podkreśla poza tym znaczenie transgranicznych programów wsparcia MŚP w ramach europejskiej inicjatywy badawczej EUREKA dla ułatwienia współpracy między MŚP i instytucjami badawczymi; wzywa Komisję i państwa członkowskie do lepszej koordynacji instrumentów finansowych dla MŚP;

28.  podkreśla w tym kontekście, że obecnie szkolenia i informacje na temat tych źródeł finansowania są zdecydowanie niewystarczające w stosunku do rzeczywistych potrzeb oraz licznych możliwości płynących z dostępu do finansowania;

29.  wzywa Komisję, aby we współpracy z krajowymi punktami kontaktowymi opracowała zdecydowane i skuteczne kampanie promocyjne skierowane wyłącznie do MŚP, dotyczące akcji „Szybka ścieżka do innowacji” (Fast Track to Innovation”) będącej elementem programu „Horyzont 2020”;

30.  wzywa MŚP (w tym mikroprzedsiębiorstwa), jak również organy lokalne i regionalne do czerpania pełnych korzyści z dostępnych możliwości łączenia europejskich funduszy strukturalnych i inwestycyjnych oraz EFIS, biorąc pod uwagę, że są to dwa uzupełniające się instrumenty; zaleca łączenie europejskich funduszy strukturalnych i inwestycyjnych oraz EFIS w ramach tematycznych i międzynarodowych platform inwestycyjnych oraz zwraca się do Komisji i grupy EBI o zwiększenie wysiłków na rzecz stworzenia tych platform w celu propagowania produktów grupy EBI i poprawy dostępu MŚP do finansowania;

31.  podkreśla potrzebę zwiększenia inwestycji na badania, innowacje, szkolenia specjalistyczne i rozwój, aby pobudzić jakościowy wzrost europejskich MŚP i wykorzystać ich potencjał w zakresie tworzenia miejsc pracy; podkreśla fakt, że przewidziano kwotę 75 mld EUR na wsparcie MŚP w ramach segmentu przeznaczonego dla MŚP w EFIS; wyraża zadowolenie z powodu pomyślnego wdrożenia finansowania MŚP w ramach EFIS w dotychczas zatwierdzonych projektach;

32.  wzywa Komisję, aby ta w ramach rewizji wieloletnich ram finansowych 2014–2020 znalazła sposób na całościowe skompensowanie cięć dokonanych na korzyść EFIS w środkach programu „Horyzont 2020”, biorąc pod uwagę jego znaczenie dla rozwoju gospodarczego i tworzenia miejsc pracy, w szczególności w sektorze MŚP;

33.  z zadowoleniem przyjmuje tendencję do wykorzystywania instrumentów finansowych do wsparcia MŚP, jednak wyraża przekonanie, że finansowanie z dotacji należy utrzymać tam, gdzie odgrywa ono kluczową i niezbędną rolę w promowaniu innowacji, rozwoju i badań, które są niezbędne dla tworzenia miejsc pracy i przyszłego sukcesu gospodarczego Europy;

34.  wzywa państwa członkowskie i Komisję, w ramach całościowego podejścia do wspierania MŚP, do dalszego znacznego uproszczenia finansowania UE do 2017 r. w związku z wdrażaniem projektów, zarządzaniem nimi i ich monitorowaniem/kontrolą, w szczególności dzięki wprowadzeniu jednolitej ogólnounijnej elektronicznej procedury zamówień publicznych, pełnej e-spójności, jednorazowej kontroli opartej na ryzyku, ograniczeniu wymogów dotyczących danych i informacji oraz eliminacji nadmiernie rygorystycznego wdrażania w drodze szeroko zakrojonej optymalizacji regulacyjnej; podkreśla jednak potrzebę zapewnienia właściwej równowagi między uproszczeniem z jednej strony, a wykrywaniem nieprawidłowości, w tym oszustw, i zapobieganiem im z drugiej strony; zwraca się do Komisji, aby w toku śródokresowego przeglądu/rewizji przedstawiła wnioski dotyczące zmian legislacyjnych rozporządzeń dotyczących polityki spójności w celu ułatwienia dostępu do finansowania MŚP, a w szczególności przedsiębiorstwom typu start-up, które chcą się rozwijać; przypomina, że według szacunków Komisji europejskie elektroniczne zamówienia publiczne, przejrzystość i ograniczenie wydatków administracyjnych mogłyby umożliwić oszczędności rzędu 50 mld EUR rocznie;

35.  wzywa Komisję, by przed zainicjowaniem szeroko zakrojonej debaty z udziałem Parlamentu na temat przyszłych ram finansowych oraz polityki spójności w okresie po 2020 r. przeprowadziła niezbędne analizy ilościowe skutków strategii politycznych i instrumentów wsparcia dotyczących MŚP, co umożliwiłoby przeprowadzenie prac przygotowawczych dzięki monitorowaniu wyników i ocenie ich skuteczności w porównaniu z innymi formami pomocy, które nie dotyczą przedsiębiorstw poniżej określonej wielkości;

36.  podkreśla znaczenie dostępności wspomagających unijnych środków finansowych oraz elektronicznych usług publicznych dla MŚP zlokalizowanych na mniejszych obszarach miejskich i na obszarach wiejskich, które zwiększają ich potencjał zatrudnienia i przyczyniają się do rozwoju gospodarczego na obszarach zagrożonych wyludnieniem;

37.  wzywa MŚP do zwalczania między innymi zróżnicowania ze względu na płeć na rynku pracy w odniesieniu do zatrudnienia i płac, poprzez zapewnienie lub wspieranie ośrodków opieki nad dziećmi, urlopy opiekuńcze, elastyczne godziny pracy dla opiekunów oraz zapewnienie równego wynagrodzenia za taką samą pracę dla kobiet i mężczyzn;

38.  wzywa państwa członkowskie do zapewnienia lokalnej infrastruktury opieki nad dziećmi w celu ułatwienia rodzicom dostępu do siły roboczej;

39.  wzywa Komisję i państwa członkowskie do zintensyfikowania szkoleń i kształcenia w dziedzinie ICT oraz nauk ścisłych, technologii, inżynierii i matematyki w celu zapewnienia obecnej i przyszłej sile roboczej odpowiednich umiejętności cyfrowych; zachęca Komisję i państwa członkowskie do wspierania programów, takich jak otwarte kursy online, które szkolą bezrobotnych młodych ludzi w zakresie umiejętności cyfrowych; zachęca jednocześnie do podjęcia podobnych inicjatyw na rzecz pokolenia 50+/aktywnych seniorów;

40.  podkreśla potrzebę zastosowania ukierunkowanych zachęt dla przedsiębiorstw typu start-up, MŚP i mikroprzedsiębiorstw w celu ułatwienia ich tworzenia i funkcjonowania, a także potrzebę uproszczenia zatrudniania wykwalifikowanej siły roboczej i szkolenia pracowników;

41.  uważa, że trzeba dodatkowo wzmocnić przyuczanie do zawodu i szkolenia zawodowe w Europie;

42.  zachęca państwa członkowskie, samorządy regionalne, instytucje oświatowe i partnerów społecznych, by umożliwili młodym ludziom zdobycie umiejętności z zakresu przedsiębiorczości, a także ulepszyli sposoby uznawania i zatwierdzenia nieformalnego wykształcenia i umiejętności; podkreśla również znaczenie doradztwa w zakresie przedsiębiorczości skierowanego do młodych przedsiębiorców i MŚP w początkowej fazie rozwoju, aby zwiększyć wskaźniki skuteczności i trwałość firm i miejsc pracy;

43.  jest mocno przekonany, że należy zachować dyplom mistrzowski;

44.  z zadowoleniem przyjmuje program „Erasmus” dla młodych przedsiębiorców, który pomaga młodym przedsiębiorcom w zdobyciu wiedzy i przydatnych umiejętności koniecznych do założenia i/lub prowadzenia z powodzeniem firmy; uważa, że państwa członkowskie i Komisja powinny dodatkowo promować takie programy, aby rozpowszechniać wiedzę o nich wśród grup docelowych oraz pomóc młodym ludziom rozwijać ich własną działalność gospodarczą i odnieść sukces;

45.  wzywa państwa członkowskie, by przyjęły ramy prawne sprzyjające promowaniu i wspieraniu zatrudnienia młodych ludzi w MŚP lub zachęcaniu ich do zakładania własnej działalności gospodarczej, w tym dzięki lepszemu dostępowi do informacji i doradztwa dostosowanego do konkretnych potrzeb, łatwiejszemu dostępowi do metod finansowania i brania pożyczek oraz tworzeniu punktów kompleksowej obsługi; uważa, że takie ramy powinny obejmować również promocję programów praktyk dla studentów, aby mogli oni uzyskać pierwsze praktyczne doświadczenie w MŚP, gwarantując im jednocześnie odpowiednie zabezpieczenie społeczne;

46.  zauważa, że należy podjąć środki mające na celu umożliwienie uznawania w większym stopniu kwalifikacji i dyplomów w całej Europie, w tym dyplomów i certyfikatów internetowych, takich jak te dostarczane przez masowy otwarty kurs internetowy (MOOC) oraz zatwierdzania kształcenia nieformalnego, aby umożliwić specjalistom wniesienie wkładu w postaci swej wiedzy i umiejętności w całej Europie;

47.  z zadowoleniem przyjmuje wniosek legislacyjny Komisji w sprawie niewypłacalności przedsiębiorstw, obejmujący wcześniejszą restrukturyzację i możliwość przyznania drugiej szansy, jako środek zmniejszający lęk przed porażką i gwarantujący, że przedsiębiorcy będą mieli zapewnioną drugą szansę;

48.  podkreśla, że społeczna odpowiedzialność przedsiębiorstw ma długą europejską tradycję i że do dnia dzisiejszego społecznie odpowiedzialne przedsiębiorstwa nadal stanowią przykład; podkreśla, że MŚP mogą odgrywać ważną rolę w zapewnieniu zrównoważonego rozwoju środowiskowego, społecznego i gospodarczego;

Korzystne i stabilne ramy prawne

49.  wzywa państwa członkowskie, by unikały nadmiernej regulacji, która hamuje konkurencyjność przedsiębiorstw i ich potencjał w zakresie tworzenia miejsc pracy; uważa, że usunięcie niepotrzebnych przeszkód regulacyjnych i administracyjnych wraz z rozwojem racjonalnych i zrównoważonych uregulowań, w tym dzięki systematycznemu stosowaniu testu MŚP i skutecznemu wdrażaniu w państwach członkowskich, stanowią odpowiedni kierunek działań, który pozwoli obniżyć koszty MŚP oraz zwiększyć ich potencjał w zakresie tworzenia miejsc pracy; podkreśla jednak, że nie powinno to podważać ochrony pracowników;

50.  uważa, że korzystne i stabilne środowisko regulacyjne, w tym immanentna jednoznaczność uregulowań, to podstawowy wymóg, jaki trzeba spełnić celem zagwarantowania tworzenia trwałych i dobrej jakości miejsc pracy w MŚP; uważa, że ta pewność regulacyjna musi obejmować, między innymi, prawo zobowiązań oraz przepisy podatkowe i socjalne, ochronę pracowników jak również interpretacje prawa podatkowego oraz pewność prawa i skuteczność procedur; uważa, że najlepszym sposobem na osiągnięcie stabilności ram prawnych jest stałe zaangażowanie partnerów społecznych w proces podejmowania decyzji;

51.  wzywa Komisję i państwa członkowskie do uwzględnienia faktu, że jeżeli wpływ wymogów administracyjnych jest nieproporcjonalnie bardziej odczuwalny przez MŚP, należy systematycznie włączać środki mające na celu zmniejszenie obciążeń i przeszkód, gwarantując jednocześnie, że pracownicy otrzymywać będą odpowiednią ochronę w zakresie zdrowia i bezpieczeństwa; podkreśla w związku z tym, że konkretne przeszkody wymagają zindywidualizowanych rozwiązań, z uwzględnieniem dużej różnorodności MŚP;

52.  podkreśla znaczenie skutecznej, elastycznej, przyjaznej dla MŚP i reagującej na ich potrzeby administracji publicznej w państwach członkowskich, aby promować przedsiębiorczość, ułatwiać rozwój MŚP i umożliwić im osiągnięcie pełnego potencjału tworzenia wysokiej jakości miejsc pracy;

53.  wzywa Komisję, by ułatwiła skuteczną wymianę najlepszych praktyk między państwami członkowskimi, jeśli chodzi o różne otoczenia regulacyjne dla MŚP; z zadowoleniem przyjmuje zatem sieć przedstawicieli MŚP, których rolą jest wprowadzenie ulepszeń do procesu konsultacji z krajowymi MŚP i zacieśnienie współpracy między państwami w UE; zachęca również do współpracy między MŚP i lokalnymi władzami oraz sektorem oświaty, co może okazać się korzystne dla tworzenia klastrów biznesowych i inkubatorów przedsiębiorczości i tym samym prowadzić do zwiększenia potencjału tworzenia miejsc pracy przez MŚP; zachęca MŚP do członkostwa w organizacjach przedstawicielskich, aby ich głos stał się słyszalny na poziomie krajowym i europejskim, jak to ma najczęściej miejsce w przypadku korporacji wielonarodowych; zachęca również stowarzyszenia MŚP do lepszego wspierania MŚP i odgrywania bardziej znaczącej roli jako wiarygodnego partnera społecznego;

54.  wzywa państwa członkowskie do przeglądu zasad mających zastosowanie do MŚP i pełnego zastosowania zasady „najpierw myśl na małą skalę”, tak aby usunąć nieuzasadnione obciążenia, z którymi zmagają się MŚP, i osiągnąć pewność regulacyjną i podatkową, jako warunek wstępny stabilnego i wysokiej jakości zatrudnienia;

55.  podkreśla, jak ważne jest spełnienie warunku wstępnego programu Small Business Act w celu poprawy otoczenia i procedur administracyjnych z myślą o rozwoju przedsiębiorstw i przedsiębiorczości, a także przyczynienia się do lepszego wykorzystania przez MŚP możliwości finansowania;

56.  uważa, że MŚP powinny korzystać z preferencyjnego opodatkowania z dwóch konkretnych powodów: w celu zniesienia nierówności istniejących między tymi przedsiębiorstwami a przedsiębiorstwami wielonarodowymi; aby umożliwić przeznaczanie dodatkowych zasobów – innych niż inwestycje publiczne – na rzecz tworzenia nowych miejsc pracy;

57.  wzywa państwa członkowskie do tworzenia zachęt za pośrednictwem opodatkowania dla wzrostu gospodarczego i działania „aniołów biznesu”, funduszy zalążkowych i przedsiębiorstw w sektorach na wczesnym etapie rozwoju;

58.  zwraca uwagę na regionalne różnice i nierówności, jeżeli chodzi o dostęp MŚP do środków finansowych udostępnianych przez krajowe banki prorozwojowe, programy finansowane przez UE oraz inne prywatne i publiczne instytucje finansujące; wzywa do zapewnienia wszystkim MŚP – zwłaszcza w regionach słabiej rozwiniętych, uboższych i bardziej oddalonych lub odizolowanych, które doświadczają poważnych problemów związanych z wyludnieniem i/lub rozproszeniem oraz w krajach przeżywających trudności finansowe i gospodarcze – równych warunków dostępu do finansowania pochodzącego ze wspieranych przez UE instrumentów finansowych w przypadku korzystania z pośredników;

59.  uważa, że tylko przy ułatwionym dostępie do finansowania z zastosowaniem współczynnika korygującego MŚP stworzona zostanie dla MŚP stabilna sytuacja finansowa umożliwiająca wzrost gospodarczy i utrzymująca dzięki temu miejsca pracy;

60.   podkreśla, że mikrokredyty skierowane głównie do mikroprzedsiębiorców i osób w niekorzystnej sytuacji, które pragną podjąć samozatrudnienie, są metodą przezwyciężenia przeszkód w dostępie do tradycyjnych usług bankowych; z zadowoleniem przyjąłby inicjatywy z zakresu inteligentnych uproszczeń, mające na celu poprawę skuteczności oceny projektów ubiegających się o mikrofinansowanie; z zadowoleniem przyjąłby również środki z zakresu rozliczalności ukierunkowane na pośredników finansowych, które nie będą nakładać nadmiernych obciążeń ani w sposób nieracjonalny zwiększać kosztów;

61.  zwraca uwagę na ryzyko niewypłacalności i upadłości, na jakie narażone są MŚP, które stają w obliczu opóźnień w płatnościach; wzywa Komisję i państwa członkowskie do poprawy stanu egzekwowania dyrektywy w sprawie opóźnień w płatnościach; wzywa ponadto państwa członkowskie, aby rozważyły zastosowanie odpowiednich mechanizmów finansowych, takich jak gwarancje bankowe;

62.  wzywa Komisję do opracowania europejskiego rozporządzenia ramowego w celu ułatwienia stworzenia paneuropejskiego finansowania społecznościowego i rynków inwestycji społecznych;

63.  wzywa Komisję, aby ułatwiła sekurytyzację kredytów dla mikroprzedsiębiorstw oraz MŚP w celu zwiększenia ich dostępu do kredytów;

64.  wzywa Komisję i państwa członkowskie do poprawy ram regulacyjnych dla przedsiębiorstw społecznych;

65.  dostrzega istotność uwzględniania sytuacji, szczególnych potrzeb oraz trudności z przestrzeganiem przez mikro- i małe przedsiębiorstwa wymogów w kontekście wdrażania środków BHP na szczeblu przedsiębiorstwa; podkreśla, że podnoszenie poziomu wiedzy, wymiana dobrych praktyk, konsultacje, przyjazne użytkownikom przewodniki i platformy online są niezwykle ważne jeśli chodzi o pomoc MŚP i mikroprzedsiębiorstwom w skuteczniejszym stosowaniu się do wymogów regulacyjnych BHP; wzywa Komisję, EU-OSHA i państwa członkowskie do dalszego opracowywania praktycznych narzędzi i wytycznych, które wesprą MŚP i mikroprzedsiębiorstwa oraz ułatwią i poprawią przestrzeganie przez nie wymogów w zakresie BHP;

66.  z zadowoleniem przyjmuje powstanie w państwach członkowskich platformy EU-OSHA ds. interaktywnej oceny ryzyka online (OiRA), a także innych narzędzi elektronicznych ułatwiających ocenę ryzyka i mających na celu propagowanie przestrzegania przepisów i kultury zapobiegania zagrożeniom, w szczególności w mikro- i małych przedsiębiorstwach; nalega na państwa członkowskie, by korzystały z europejskich środków przeznaczonych na finansowanie działań w zakresie BHP ogólnie, a w szczególności na rozwój narzędzi elektronicznych w celu wspierania MŚP;

67.  wzywa Komisję, aby w czasie przeglądu ram strategicznych nadal uwzględniała specyfikę i szczególną sytuację MŚP i mikroprzedsiębiorstw, by pomóc tym przedsiębiorstwom w wypełnieniu celów wyznaczonych w dziedzinie bezpieczeństwa i higieny pracy;

68.  wzywa Komisję, by przyjęła –w stosownych przypadkach i w ramach zaleceń dla poszczególnych krajów będących częścią europejskiego semestru – zróżnicowane podejście, aby poprawić otoczenie dla MŚP, uwzględniając sytuację w poszczególnych krajach oraz charakterystyczne dla danych regionów w UE różnice strukturalne, aby zwiększyć spójność gospodarczą, społeczną i terytorialną; wzywa ponadto Komisję, by położyła nacisk na MŚP, w szczególności na mikroprzedsiębiorstwa;

69.  zauważa, że cel tematyczny 3 „Zwiększanie konkurencyjności MŚP” sprawił, iż państwa członkowskie położyły w programach operacyjnych nacisk na zwiększenie potencjału wzrostu gospodarczego i tworzenia miejsc pracy w sektorze MŚP; podkreśla, że ani przyszły nieoczekiwany ogólnounijny kryzys, ani ważne inicjatywy nie powinny prowadzić do zmniejszenia zobowiązań bądź płatności związanych z celem tematycznym 3 i odpowiednimi instrumentami określonymi w dziale 1b budżetu ogólnego UE; uznaje, że MŚP mają słabą pozycję kapitałową i w związku z tym podkreśla, że aby ograniczyć ryzyko niewypłacalności, należy minimalizować opóźnienia płatności faktur w ramach polityki spójności; wzywa zatem Komisję i państwa członkowskie, by nadal usprawniały tempo regulowania płatności na rzecz MŚP;

70.  zauważa, że zarówno w sprawozdaniu rocznym dotyczącym europejskich MŚP w latach 2014–2015, jak i w rocznej analizie wzrostu gospodarczego na rok 2016 ujawniono różnice regionalne w otoczeniu MŚP oraz inne rozbieżności, którymi państwa członkowskie powinny zająć się skutecznie przed końcem okresu programowania, a działaniom tym powinny towarzyszyć wysiłki na rzecz poprawy umiędzynarodowienia MŚP w drodze usuwania barier pozataryfowych;

71.  wzywa państwa członkowskie o ograniczonej decentralizacji zarządzania funduszami UE do przechylenia szali zdolności administracyjnych w zakresie pomocy technicznej oraz lokalnych i regionalnych systemów wsparcia MŚP (w tym mikroprzedsiębiorstw), obejmujących większy dostęp do finansowania i rozwiązań informatycznych, w stronę władz lokalnych, ponieważ umożliwi to osiągnięcie bardziej zrównoważonych w skali regionalnej wyników i wskaźników wykorzystania funduszy, szczególnie w słabiej rozwiniętych regionach.

72.  podkreśla, że przy inkubatorach przedsiębiorczości należy ustanowić specjalistów ds. rozwoju przedsiębiorstw, aby przedsiębiorstwa typu start-up były istotnym narzędziem w tworzeniu trwałych miejsc pracy i zatrzymywania potencjału wewnątrz spółek przy jednoczesnym ograniczeniu „sprzedaży ważnych idei” dla czystego zysku;

73.  zwraca uwagę na potrzebę ułatwienia dostępu do jednolitego rynku przez usunięcie nieuzasadnionych pozostałych barier administracyjnych oraz zwalczanie niesprawiedliwej konkurencji, zakłóceń rynku, fikcyjnego samozatrudnienia i firm przykrywek; wzywa państwa członkowskie, by zapewniły warunki równego dostępu do poszczególnych rynków krajowych dla MŚP, w szczególności przy transgranicznym świadczeniu usług; w tym kontekście z zadowoleniem przyjmuje duże skupienie uwagi na MŚP w strategii jednolitego rynku na 2015 r. oraz wzywa Komisję i państwa członkowskie do kontynuacji pozytywnych inicjatyw z zastosowaniem konkretnych środków, które zapewniają wymierne rezultaty dla MŚP;

74.  wzywa państwa członkowskie do przyjęcia ram prawnych sprzyjających zakładaniu firm jako jednego ze sposobów zwalczania szarej strefy gospodarki, która w szczególności szkodzi MŚP, i do pełnego wykorzystania nowo powstałej platformy do zwalczania pracy nierejestrowanej; uznaje, że recesja gospodarcza i środki zastosowane w wielu państwach członkowskich przyczyniły się do zwiększenia szarej strefy gospodarki;

75.  jest przekonany, że integracja uchodźców na rynku pracy nigdy się nie powiedzie bez aktywnego i znacznego wsparcia mikroprzedsiębiorstw oraz małych i średnich przedsiębiorstw w UE;

76.  podkreśla, że kompleksowa nauka języka przez uchodźców ma największe znaczenie; podkreśla, że powinna się ona rozpoczynać tak wcześnie, jak to możliwe i że znajomość języka zawodowego przez uchodźców jest niezbędna dla integracji z przedsiębiorstwami;

77.  podkreśla, że potrzebne są dalsze starania i zachęty, aby promować i ułatwiać zakładanie MŚP, w tym przedsiębiorstw społecznych i mikroprzedsiębiorstw, przez osoby z najbardziej narażonych grup, oraz zwalczać w tym kontekście dyskryminację; podkreśla, że rozwój umiejętności przez całe życie i doradztwo są istotnymi narzędziami służącymi zapewnieniu równych szans; jest zdania, że odpowiednie organy w państwach członkowskich muszą służyć MŚP wsparciem i doradztwem w zakresie integracji najbardziej narażonych grup na rynku pracy;

78.  apeluje, aby mikroprzedsiębiorstwa oraz MŚP nie mogły być w żaden sposób zobowiązane do przedkładania sprawozdań niefinansowych dotyczących ich dobrowolnej działalności społecznej; podkreśla, że prowadziłoby to do nieproporcjonalnie dużych kosztów administracyjnych i zagroziłoby zaangażowaniu społecznemu przedsiębiorstw zamiast je promować;

79.  podkreśla fakt, który Parlament w sposób jednoznaczny przedstawił w rezolucji z dnia 6 lutego 2013 r. w sprawie społecznej odpowiedzialności przedsiębiorstw CSR)(13), że w ramach CSR w wolnym społeczeństwie działania dobroczynne nigdy nie mogą stać się obowiązkowe; jest przekonany, że obowiązkowy charakter CSR doprowadziłby do zmniejszenia gotowości ludzi do dobroczynności;

80.  podkreśla, że branża pracy tymczasowej ma szczególne znaczenie dla MŚP i należy ją rozpatrywać w sposób zróżnicowany oraz że dotyczy to zwłaszcza jej systemów taryf; wzywa Komisję i państwa członkowskie do wspierania wszystkich form pracy tymczasowej, a szczególnie tych, które umożliwiają znalezienie trwałego zatrudnienia;

Równe warunki konkurencji

81.  zauważa, że w niektórych przypadkach polityka konkurencji UE może prowadzić do faworyzowania dużych podmiotów rynkowych, które charakteryzują się większym efektem skali niż MŚP; podkreśla w związku z tym, że zasady konkurencji w UE muszą gwarantować dla małych, średnich i dużych przedsiębiorstw równe szanse, aby wyrównać brak efektu skali w przypadku MŚP i umożliwić tym samym ich umiędzynarodowienie i zwiększyć ich potencjał tworzenia miejsc pracy, w szczególności w kontekście nowych międzynarodowych umów handlowych;

82.  apeluje do państw członkowskich, aby podmioty prawa publicznego podczas świadczenia usług w pierwszym rzędzie ograniczały się do obszaru im właściwego, dzięki czemu ich specjalny status podatkowy nie powodowałaby zakłócenia konkurencji dotykającego MŚP;

83.  zwraca uwagę, że małe i średnie przedsiębiorstwa w całej Europie charakteryzują się różnorodnością modeli działalności gospodarczej i form prawnych oraz że należy zagwarantować równe warunki działania dla nich wszystkich, w tym dla podmiotów gospodarki społecznej;

84.  uważa, że brak sprawiedliwego dostępu MŚP do rynków, informacji, doradztwa, usług publicznych, umiejętności i finansowania w całej UE jest szkodliwy w zakresie tworzenia miejsc pracy przez nie i jest wynikiem licznych różnic strukturalnych, jeśli chodzi o wielkość i wydajność przedsiębiorstw; uważa zatem, że te różnice powinny być wzięte pod uwagę przy ocenie unijnej polityki konkurencji oraz funkcjonowania rynku wewnętrznego;

85.  uważa, że w przypadku rekrutacji wykwalifikowanych pracowników ważnym aspektem zapewniającym przewagę konkurencyjną jest obraz MŚP jako atrakcyjnego pracodawcy gwarantującego dobre warunki pracy i zatrudnienia;

86.  uważa, że uregulowania prawne powinny służyć interesowi ogólnemu i mieć na celu między innymi kształtowanie konkurencyjnego rynku, z równymi szansami dla wszystkich, ochronę pracowników, ochronę BHP, promowanie innowacji i ochronę środowiska naturalnego; w związku z tym podkreśla konieczność dysponowania przejrzystymi i skutecznymi ramami prawnymi, które nie będą nakładać na MŚP niepotrzebnych obciążeń biurokratycznych przy stosowaniu tych ram;

87.  zauważa, że w regionach, gdzie rozwój gospodarczy koncentruje się na przyciąganiu bezpośrednich inwestycji zagranicznych, korporacje wielonarodowe mogą być w niektórych przypadkach traktowane w sposób uprzywilejowany w kwestiach prawnych; uważa, że preferencyjne traktowanie korporacji wielonarodowych powinno zostać przeanalizowane, aby zmniejszyć ich potencjalnie negatywny wpływ na MŚP, przy zagwarantowaniu równych warunków konkurencji dla MŚP oraz zwiększeniu ich zdolności do tworzenia miejsc pracy; dostrzega fakt, że wiele małych i średnich przedsiębiorstw jest tworzonych w celu wsparcia korporacji wielonarodowych i ich pracowników poprzez zapewnianie łańcucha dostaw towarów i usług; zwraca uwagę na potrzebę ścisłego monitorowania poszanowania praw pracowniczych w tych przypadkach i z zadowoleniem przyjmuje działania OECD mające na celu zwiększenie przejrzystości międzynarodowego systemu podatkowego i wzywa do szybkiego wdrożenia środków przeciwdziałania BEPS;

88.  wzywa państwa członkowskie do przyjęcia zasady opodatkowania dochodów w miejscu, gdzie są one generowane, a także innych środków przeciwko praktykom przenoszenia zysków przez korporacje wielonarodowe w celu zapewnienia równych szans w konkurencji z MŚP a przez to ich potencjału do tworzenia miejsc pracy;

89.  zauważa, że udoskonalone ramy regulacyjne i skuteczne egzekwowanie prawa mogą przyczynić się do rozwiązania problemu szarej strefy gospodarki i unikania opodatkowania;

90.  uważa, że umowy handlowe z krajami trzecimi powinny brać pod uwagę charakterystyczne dla regionów UE różnice strukturalne w sektorze MŚP na terenie Unii i oceniać ich wpływ na przyszłe perspektywy zatrudnienia i prawa pracownicze oraz wynagrodzenie pracowników MŚP;

91.  wzywa Komisję do przeprowadzenia oceny oddziaływania proponowanych umów TTIP i przyznania Chinom statusu gospodarki rynkowej na ilość i jakość nowoutworzonych miejsc pracy w sektorze MŚP we wszystkich państwach członkowskich; podkreśla, że taka ocena oddziaływania powinna zawierać szczegółową analizę rodzajów MŚP i sektorów, które mogą być dotknięte ich konsekwencjami;

92.  zauważa szanse, jakie stwarza jednolity rynek cyfrowy; jednak zwraca uwagę na potrzebę oceny z punktu widzenia MŚP korzyści i wyzwań w odniesieniu do ich wzrostu i potencjału tworzenia miejsc pracy w różnych państwach członkowskich, jak również w kwestii wpływu na pracowników i systemy zabezpieczeń społecznych; zaleca Komisji, by tworzyła warunki niezbędne do stopniowego wdrażania i przystosowywania MŚP do działania w obrębie jednolitego rynku cyfrowego;

93.   uważa, że wspieranie digitalizacji w sektorze publicznym (administracja elektroniczna) oraz zwiększenie dostępności usług szerokopasmowych na obszarach oddalonych zmniejszyłoby koszty zakładania i prowadzenia działalności w przypadku MŚP, umożliwiając im dalsze zwiększanie zdolności do tworzenia nowych miejsc pracy;

94.  zachęca MŚP do promowania telepracy i inteligentnej organizacji pracy, które stanowią skuteczne narzędzia pozwalające na obniżenie kosztów materialnych przedsiębiorstw, a jednocześnie umożliwiające pracownikom jak najlepsze godzenie życia zawodowego z życiem rodzinnym;

95.  z zadowoleniem przyjmuje istnienie portali informacyjnych skierowanych przede wszystkim do MŚP, takich jak portal Źródła Finansowania na stronie Twoja Europa, oraz wzywa Komisję do dalszej poprawy ich funkcjonalności, dostępności i przekształcania ich w bardziej interaktywne instrumenty; podkreśla w szczególności znaczenie zapewnienia w sposób skuteczny dostępu do nowego jednolitego portalu cyfrowego noszącego nazwę „Single Digital Getaway”, ogłoszonego w strategii jednolitego rynku jako punkt dostępu on-line do wszystkich informacji i usług związanych z jednolitym rynkiem;

96.  zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji Radzie i Komisji.

(1)

Dz.U. C 332 E z 15.11.2013, s. 18.

(2)

Teksty przyjęte, P7_TA(2013)0036.

(3)

Teksty przyjęte, P7_TA(2014)0394.

(4)

Teksty przyjęte, P7_TA(2014)0459.

(5)

Teksty przyjęte, P8_TA(2015)0321

(6)

Teksty przyjęte, P8_TA(2015)0264

(7)

Teksty przyjęte, P7_TA(2012)0387.

(8)

Sprawozdanie roczne na temat europejskich MŚP 2014/2015 (http://ec.europa.eu/growth/smes/business-friendly-environment/performance-review/index_en.htm).    

(9)

Dane z lutego 2016 r.(http://ec.europa.eu/eurostat/documents/2995521/7225076/3-04042016-BP-EN.pdf/e04dadf1-8c8b-4d9b-af51-bfc2d5ab8c4a).

(10)

Sprawozdanie Eurofoundu z 2011 r. pt. „Reprezentacja pracowników na poziomie zakładu pracy w Europie”.

(11)

Publikacja Europejskiej Konfederacji Spółdzielni Pracy, Spółdzielni Socjalnych i Przedsiębiorstw Partycypatywnych (CECOP) z 2013 r. pt. „Business Transfers to Employees under the Form of a Cooperative in Europe” („Przeniesienie własności przedsiębiorstw na pracowników w formie spółdzielni w Europie”).

(12)

Teksty przyjęte, P8_TA(2015)0264

(13)

Teksty przyjęte, P7_TA(2013)0049.


UZASADNIENIE

Bezrobocie i przepływy migracyjne stanowią największe wyzwania, przed którymi obecnie stoi Europa, i które będą miały wieloraki wpływ na przyszłość. Wysoki poziom bezrobocia jest groźny z perspektywy demografii, ponieważ wielu młodych ludzi bez pracy opóźnia moment założenia rodziny. W perspektywie długoterminowej ta sytuacja wywiera presję na systemy zabezpieczeń społecznych i systemy emerytalne, zagraża również przyszłości obecnych pokoleń. Wysoki poziom bezrobocia w Europie Wschodniej i Południowej powoduje gigantyczny napływ młodych ludzi z obszarów peryferyjnych do centrum oraz powoduje napięcia społeczne w krajach przyjmujących, tak jak ma to miejsce w przypadku Wielkiej Brytanii.

Liczba bezrobotnych w UE utrzymuje się na bezprecedensowo wysokim poziomie. To 23 mln osób w 2015 r., z czego 4,5 mln to ludzie młodzi (mężczyźni i kobiety), którzy nie skończyli 25 roku życia i pozostają bez pracy i bez edukacji. Ostatni napływ setek tysięcy imigrantów stanowi kolejne gigantyczne wyzwanie społeczne, ponieważ potrzeba coraz większej liczby miejsc pracy, aby prawdziwie zintegrować ludzi, którzy osiadają w Europie.

W związku z tymi wyzwaniami poprawa warunków tworzenia nowych miejsc pracy we wszystkich – peryferyjnych i centralnych – państwach członkowskich UE nabrała kluczowego znaczenia. Europejska struktura gospodarcza opiera się przede wszystkim na małych i średnich przedsiębiorstwach, które są źródłem nowych miejsc pracy i motorem europejskiej gospodarki. W ostatniej dekadzie MŚP utworzyły 85% miejsc pracy w Europie. W 2015 r. małe firmy przyczyniły się do 71% wzrostu zatrudnienia w branżach niezwiązanych z sektorem finansowym. Zatem MŚP powinny być punktem odniesienia, jeśli chodzi o kształtowanie polityki przedsiębiorstw w Unii Europejskiej, oraz należy poczynić wszelkie niezbędne kroki, by zwiększyć potencjał tworzenia miejsc pracy w tym sektorze. Jest to możliwe tylko w oparciu o dogłębną analizę istniejących ograniczeń. Sprawozdanie zawiera taką analizę problemu.

MŚP są zróżnicowaną grupą. Europę cechuje również różnorodność modeli małych przedsiębiorstw. Największe różnice zauważono w wielkości przedsiębiorstw i ich oddziaływaniu na gospodarkę. Na przykład największe MŚP w Europie Południowej i Środkowo-Wschodniej mogą być uznane za małe firmy w porównaniu z ich odpowiednikami w krajach Zachodu. Jednocześnie pomimo przepisów regulujących rynek wewnętrzny w Unii Europejskiej utrzymują się duże rozbieżności, jeśli chodzi o ramy regulacyjne dla MŚP, w szczególności jeśli chodzi o poziom stabilności i pewności tych przedsiębiorstw.

Sprawozdawca podkreśla, że aby stworzyć solidne otoczenie dla rozwoju przedsiębiorczości oraz by zwiększać potencjał tworzenia miejsc pracy, polityki krajowe i europejskie powinny przede wszystkim koncentrować się na kwestii umiejętności (brak umiejętności, niedopasowanie umiejętności, drenaż mózgów), braku pewności prawa i obciążeniach administracyjnych oraz na problemie pracy nierejestrowanej i de facto uprzywilejowanej pozycji koncernów wielonarodowych.

Podczas gdy w stabilnych gospodarkach wzrost jest generowany w oparciu o skuteczne interakcje między MŚP a dużymi firmami, w wielu krajach Europy Południowej i Wschodniej trudne warunki gospodarcze hamują właściwy rozwój MŚP. Ponadto w gospodarkach skoncentrowanych na przyciąganiu zagranicznego kapitału przedstawiciele przedsiębiorstw zgłaszają postawy dyskryminujące w stosunku do mikroprzedsiębiorstw i małych przedsiębiorstw ze strony organów publicznych, w szczególności na płaszczyźnie podatkowej i sądowej. Organizacje przedstawicielskie MŚP i sieci przedstawicieli MŚP są z reguły mniej rozwinięte w nowych państwach członkowskich, a ich pozycja w stosunku do administracji państwowej i instytucji finansowych jest słaba. W tym regionie MŚP borykają się również z problemem niskiej wartości giełdowej, co prowadzi do gorszej pozycji rynkowej i blokuje sprawiedliwą konkurencję.

Brak stabilności makroekonomicznej oraz przewidywalnych i przejrzystych uregulowań skutkuje tym, że MŚP w wielu krajach, które przystąpiły do Unii po 2004 r., oraz w krajach strefy euro przeżywających kryzys mają niekorzystne warunki rozwoju.

Dlatego kształtując ramy regulacyjne UE w analizie wpływu różnych polityk należy wprowadzić rozróżnienie między koncernami wielonarodowymi a MŚP. Jednocześnie przy ocenie i mierzeniu skutków polityki UE należy w większym stopniu uwzględnić silne zróżnicowanie regionalne wśród państw członkowskich. Z powodu wielorakich przeszkód dla tworzenia miejsc pracy zasada uniwersalnego modelu („one fits all”) okazała się dyskryminująca dla sektora MŚP.

Sprawozdawca kładzie nacisk na znaczenie stabilnego otoczenia regulacyjnego, lepszej jakości prawodawstwa i skuteczniejszego jego egzekwowania, jako właściwej metody zmniejszania obciążeń dla MŚP, w tym kosztów pracy. Jest to zasadniczy warunek wstępny dla trwałości miejsc pracy i dla potencjału tworzenia wysokiej jakości miejsc pracy przez MŚP.

W tym kontekście szczególną uwagę należy zwrócić na konkretne środki konieczne dla poprawy dostępu MŚP do umiejętności. Sprawozdawca przyjmuje z zadowoleniem w szczególności dalszy rozwój szkoleń zawodowych, które ułatwiają uczenie się oparte na pracy i odbywanie stażów.

Wreszcie sprawozdawca zwraca uwagę na konieczność zagwarantowania równych warunków konkurencji dla MŚP, jeśli chodzi o ich pozycję konkurencyjną w porównaniu z dużymi korporacjami. Małe i lokalne firmy mają szczególnie niekorzystną pozycję w obłożonych nadmiernie rozbudowanymi przepisami i biurokratycznych systemach administracyjnych, ponieważ takie systemy generują wyższe koszty stałe dla przedsiębiorstw. W niektórych przypadkach sama polityka konkurencji UE powoduje uprzywilejowanie dużych przedsiębiorstw charakteryzujących się wyższą wydajnością ekonomiczną od MŚP. Sprawozdawca podkreśla w związku z tym potrzebę przyjęcia specjalnych środków dla MŚP, aby zrekompensować negatywne konsekwencje rynkowe, umożliwiając tym samym ich internacjonalizację i zwiększając ich potencjał w zakresie tworzenia miejsc pracy.

Sprawozdawca zwraca również uwagę na „paradoks rynku pracy”, gdzie nie można w łatwy sposób obsadzić 2 mln miejsc pracy z powodu niedopasowania podaży do popytu na rynku pracy w Europie. Pewne inne stanowiska można by ocalić w MŚP, jeśli przedsiębiorcy mogliby uniknąć zamykania firm, w szczególności z powodu niskiej wartości giełdowej, późnych opłat od zleceniodawców, złożoności procesu dziedziczenia i przenoszenia własności przedsiębiorstwa, nierównych warunków konkurencji z szarą strefą gospodarki oraz z powodu nadużyć stosowanych przez korporacje wielonarodowe.

Przede wszystkim państwa członkowskie powinny wdrożyć zasadę „najpierw myśl na małą skalę” oraz stworzyć korzystne ramy prawne dla nowo utworzonych MŚP.


OPINIA Komisji Budżetowej (24.5.2016)

dla Komisji Zatrudnienia i Spraw Socjalnych

w sprawie jak najlepszego wykorzystania potencjału małych i średnich przedsiębiorstw (MŚP) w zakresie tworzenia miejsc pracy

(2015/2320(INI))

Sprawozdawczyni komisji opiniodawczej: Liadh Ní Riada

WSKAZÓWKI

Komisja Budżetowa zwraca się do Komisji Zatrudnienia i Spraw Socjalnych, jako komisji przedmiotowo właściwej, o uwzględnienie w końcowym tekście projektu rezolucji następujących wskazówek:

A.  mając na uwadze, że budżet UE powinien zostać wykorzystany do wsparcia tworzenia wysokiej jakości miejsc pracy zapewniających wykwalifikowanym pracownikom długoterminowe zatrudnienie, a także do pobudzenia potencjału MŚP do tworzenia godnych i trwałych miejsc pracy;

B.  mając na uwadze, że dostęp do finansowania stanowi wciąż jedną z głównych barier dla tworzenia i wzrostu MŚP, zwłaszcza w przypadku przedsiębiorstw społecznych, między innymi z uwagi na brak dostatecznie zróżnicowanego wachlarza instrumentów kapitałowych i kapitału wysokiego ryzyka w Unii, który jest potrzebny na ścieżce wzrostu przedsiębiorstwa;

C.  mając na uwadze, że MŚP odgrywają istotną rolę w umacnianiu spójności gospodarczej, społecznej i terytorialnej, a zarazem przyczyniają się do bardziej inteligentnego, zrównoważonego wzrostu sprzyjającego włączeniu społecznemu;

D.  mając na uwadze, że chociaż 90 % światowego wzrostu ma miejsce poza UE, zaledwie 13 % MŚP prowadzi działalność międzynarodową poza jej granicami;

1.  podkreśla potrzebę zwiększenia inwestycji na badania, innowacje, szkolenia specjalistyczne i rozwój, aby pobudzić jakościowy wzrost europejskich MŚP i wykorzystać ich potencjał w zakresie tworzenia miejsc pracy; podkreśla fakt, że przewidziano kwotę 75 mld EUR na wsparcie MŚP w ramach segmentu przeznaczonego dla MŚP w Europejskim Funduszu na rzecz Inwestycji Strategicznych (EFIS); wyraża zadowolenie z powodu pomyślnego wdrożenia finansowania MŚP w ramach EFIS w dotychczas zatwierdzonych projektach;

2.  z zadowoleniem przyjmuje tendencję do wykorzystywania instrumentów finansowych do wsparcia MŚP, jednak wyraża przekonanie, że finansowanie z dotacji należy utrzymać tam, gdzie odgrywa ono kluczową i niezbędną rolę w promowaniu innowacji, rozwoju i badań, które są niezbędne dla tworzenia miejsc pracy i przyszłego sukcesu gospodarczego Europy;

3.  przypomina, że Unia Europejska zobowiązała się do umocnienia swojej bazy przemysłowej przez ustalenie celu co najmniej 20 % udziału produkcji przemysłowej w PKB do roku 2020, który powinien wzrosnąć do 30 % w 2030 r.; uważa, że jest to kluczowym warunkiem wstępnym dla skutecznej poprawy sytuacji w zakresie zatrudnienia w Europie;

4.  zwraca uwagę, że MŚP w państwach członkowskich, które nie mają publicznych banków inwestycyjnych, mogą być w bardziej niekorzystnym położeniu niż ich odpowiedniki w krajach z publicznymi bankami inwestycyjnymi, jako że ocena interesu publicznego nie stanowi priorytetu dla prywatnych instytucji bankowych;

5.  z zadowoleniem przyjąłby inicjatywy z zakresu inteligentnych uproszczeń, mające na celu poprawę procedur składania wniosków i oceny ex-ante projektów, zwłaszcza w przypadku mikrofinansowania; z zadowoleniem przyjąłby również środki z zakresu rozliczalności ukierunkowane na pośredników finansowych, które nie będą nakładać na MŚP nadmiernych obciążeń ani w sposób nieracjonalny zwiększać kosztów;

6.  podkreśla, że należy wzmocnić zarówno publiczne, jak i prywatne wsparcie dla osób młodych, tak by ukierunkować inwestycje na edukację i umiejętności, pomóc młodym ludziom w nabywaniu umiejętności z zakresu przedsiębiorczości i finansów oraz umożliwić zaspokojenie popytu MŚP na wykwalifikowanych pracowników; podkreśla, że takie wsparcie powinno dotyczyć zarówno tworzenia przedsiębiorstw, jak i usprawnień w zakresie funkcjonowania i zarządzania w przedsiębiorstwach już istniejących, w szczególności w odniesieniu do przedsiębiorstw prowadzących lub zamierzających prowadzić działalność gospodarczą poza granicami UE; zwraca również uwagę, że kobiety-przedsiębiorcy często napotykają dodatkowe bariery, i podkreśla, że należy podjąć większe wysiłki w celu uwolnienia ich potencjału w zakresie tworzenia miejsc pracy i stymulowania wzrostu gospodarczego; podkreśla, że powinno to być dla Komisji miernikiem sukcesu lub porażki w przedstawianych Parlamentowi sprawozdaniach, oraz wzywa Komisję i państwa członkowskie do dalszego wsparcia przedsiębiorczości kobiet, które wciąż napotykają znaczne przeszkody związane z kwestią płci na drodze do rozpoczęcia i rozwinięcia działalności gospodarczej;

7.  podkreśla, że w ramach walki z kryzysem migracyjnym i azylowym należy poczynić dalsze wysiłki, aby zachęcić w szczególności kobiety i migrantów do zakładania działalności gospodarczej, a tym samym wesprzeć tworzenie większej liczby miejsc pracy; uważa w szczególności, że w ramach konkretnych środków podejmowanych w celu wsparcia państw członkowskich w wysiłkach związanych z przyjęciem i integracją społeczności migrantów zwiększenie możliwości tworzenia mikroprzedsiębiorstw, przedsiębiorstw społecznych i MŚP przez migrantów korzystających z ochrony międzynarodowej oraz ułatwienie im tworzenia tych przedsiębiorstw nie tylko zapewniłoby im dostęp do rynku pracy, ale także przyczyniłoby się do realizacji unijnego celu zwiększenia stopnia integracji lokalnej, regionalnej i krajowej, a także spójności terytorialnej w UE;

8.  wierzy w ogromny potencjał jednolitego rynku treści cyfrowych w tworzeniu miejsc pracy i jest zdania, że unijne strategie polityczne powinny odpowiadać na nowe potrzeby rynku pracy wynikające z cyfryzacji przemysłu;

9.  zwraca uwagę na regionalne różnice i nierówności, jeżeli chodzi o dostęp MŚP do środków finansowych udostępnianych przez krajowe banki prorozwojowe, programy finansowane przez UE oraz inne prywatne i publiczne instytucje finansujące; wzywa do zapewnienia wszystkim MŚP – zwłaszcza w regionach słabiej rozwiniętych, uboższych i bardziej oddalonych lub odizolowanych, które doświadczają poważnych problemów związanych z wyludnieniem i/lub rozproszeniem oraz w krajach przeżywających trudności finansowe i gospodarcze – równych warunków dostępu do finansowania pochodzącego ze wspieranych przez UE instrumentów finansowych w przypadku korzystania z pośredników;

10.  wzywa Komisję, by przed zainicjowaniem szeroko zakrojonej debaty z udziałem Parlamentu na temat przyszłych ram finansowych oraz polityki spójności w okresie po 2020 r. przeprowadziła niezbędne analizy ilościowe skutków strategii politycznych i instrumentów wsparcia dotyczących MŚP, co umożliwiłoby przeprowadzenie prac przygotowawczych dzięki monitorowaniu wyników i ocenie ich skuteczności w porównaniu z innymi formami pomocy, które nie dotyczą przedsiębiorstw poniżej określonej wielkości;

11.  wzywa EBI i Komisję do informowania Parlamentu na bieżąco o konkretnych środkach podjętych z myślą o zwiększeniu dostępu do finansowania spółdzielni i przedsiębiorstw społecznych, które wraz z MŚP mogą odegrać istotną rolę w tworzeniu trwałego i godnego zatrudnienia charakteryzującego się wysoką jakością;

12.  wzywa Komisję i państwa członkowskie do udoskonalenia kanałów informowania i ścieżek kształcenia skierowanych do drobnych przedsiębiorców i pracodawców w odniesieniu do rozmaitych dostępnych możliwości uzyskania unijnego finansowania, tak aby mogli oni zapoznać się ze wszystkimi instrumentami finansowymi udostępnianymi im w ramach budżetu europejskiego; wzywa również do jak największego uproszczenia zarówno dokumentów, jak i procedur, aby ułatwić dostęp do wspomnianych instrumentów finansowych, a także by zapewnić ich większą elastyczność.

WYNIK GŁOSOWANIA KOŃCOWEGOW KOMISJI OPINIODAWCZEJ

Data przyjęcia

23.5.2016

 

 

 

Wynik głosowania końcowego

+:

–:

0:

22

2

1

Posłowie obecni podczas głosowania końcowego

Jean Arthuis, Lefteris Christoforou, Jean-Paul Denanot, José Manuel Fernandes, Bernd Kölmel, Zbigniew Kuźmiuk, Vladimír Maňka, Ernest Maragall, Sophie Montel, Liadh Ní Riada, Jan Olbrycht, Younous Omarjee, Urmas Paet, Paul Rübig, Patricija Šulin, Eleftherios Synadinos, Paul Tang, Daniele Viotti

Zastępcy obecni podczas głosowania końcowego

Georgios Kyrtsos, Andrej Plenković, Ivan Štefanec, Nils Torvalds, Auke Zijlstra

Zastępcy (art. 200 ust. 2) obecni podczas głosowania końcowego

Laura Agea, Rainer Wieland


OPINIA Komisji Rozwoju Regionalnego (25.5.2016)

dla Komisji Zatrudnienia i Spraw Socjalnych

w sprawie jak najlepszego wykorzystania potencjału małych i średnich przedsiębiorstw (MŚP) w dziedzinie tworzenia miejsc pracy

(2015/2320(INI))

Sprawozdawca komisji opiniodawczej: Andrey Novakov

WSKAZÓWKI

Komisja Rozwoju Regionalnego zwraca się do Komisji Zatrudnienia i Spraw Socjalnych, jako komisji przedmiotowo właściwej, o uwzględnienie w końcowym tekście projektu rezolucji następujących wskazówek:

1.  wzywa państwa członkowskie do skoncentrowania się na ułatwianiu dostępu MŚP do odpowiednich różnych rodzajów finansowania UE (w tym w szczególności samozatrudnienia) – w postaci dotacji, pożyczek, gwarancji, kapitału własnego i mikrofinansowania, w zależności od lokalizacji, sektora i etapu rozwoju – w związku z coraz większą rolą instrumentów finansowych i synergii pomiędzy instrumentami finansowanymi z budżetu UE za pośrednictwem EFRR, Europejskiego Funduszu na rzecz Inwestycji Strategicznych (EFIS) oraz za pośrednictwem takich programów zarządzania bezpośredniego jak „Horyzont 2020”, w szczególności instrument MŚP w ramach programu „Horyzont 2020”, EaSI, COSME, LIFE i Erasmus+; zauważa, że należy przeanalizować sposoby poprawy wdrażania tych programów; sugeruje, że instrumenty finansowe, wykorzystywane zgodnie z celami spójności gospodarczej, społecznej i terytorialnej, mogłyby skorzystać na przekazywaniu lepszych informacji i empirycznych dowodów ich oddziaływania; zwraca się do Komisji o przedstawienie jasnych wytycznych precyzujących warunki, na jakich należy korzystać z dotacji, pożyczek lub gwarancji; wzywa Komisję, aby oceniła stosowanie instrumentu MŚP w państwach członkowskich oraz określiła powody, dla których państwa członkowskie korzystają lub nie korzystają z tego instrumentu;

2.  wzywa Komisję i państwa członkowskie do ukierunkowania działań na regiony o niskim poziomie wykorzystania instrumentów finansowych, w tym do zwiększenia środków przeznaczonych na przechodzenie od przedsiębiorstw typu start-up do MŚP, w związku z istotną rolą produktów finansowych w programach operacyjnych, EFIS i operacjach grupy EBI; wzywa Komisję i państwa członkowskie, aby stworzyły zachęty dla MŚP w regionach dotkniętych recesją, długotrwałym bezrobociem lub kryzysem uchodźczym;

3.  wzywa MŚP (w tym mikroprzedsiębiorstwa), jak również organy lokalne i regionalne do czerpania pełnych korzyści z dostępnych możliwości łączenia europejskich funduszy strukturalnych i inwestycyjnych oraz EFIS, biorąc pod uwagę, że są to dwa uzupełniające się instrumenty; zaleca łączenie europejskich funduszy strukturalnych i inwestycyjnych oraz EFIS w ramach tematycznych i międzynarodowych platform inwestycyjnych oraz zwraca się do Komisji i grupy EBI o zwiększenie wysiłków na rzecz stworzenia tych platform w celu propagowania produktów grupy EBI i poprawy dostępu MŚP do finansowania;

4.  wzywa państwa członkowskie i Komisję, w ramach całościowego podejścia do wspierania MŚP, do dalszego znacznego uproszczenia finansowania UE do 2017 r. w związku z wdrażaniem projektów, zarządzaniem nimi i ich monitorowaniem/kontrolą, w szczególności dzięki wprowadzeniu jednolitej ogólnounijnej elektronicznej procedury zamówień publicznych, pełnej e-spójności, jednorazowej kontroli opartej na ryzyku, ograniczeniu wymogów dotyczących danych i informacji oraz eliminacji nadmiernie rygorystycznego wdrażania w drodze szeroko zakrojonej optymalizacji regulacyjnej; podkreśla jednak potrzebę zapewnienia właściwej równowagi między uproszczeniem z jednej strony, a wykrywaniem nieprawidłowości, w tym oszustw, i zapobieganiem im z drugiej strony; zwraca się do Komisji, aby w toku śródokresowego przeglądu/rewizji przedstawiła wnioski dotyczące zmian legislacyjnych rozporządzeń dotyczących polityki spójności w celu ułatwienia dostępu do finansowania MŚP, a w szczególności przedsiębiorstwom typu start-up, które chcą się rozwijać; przypomina, że według szacunków Komisji europejskie elektroniczne zamówienia publiczne, przejrzystość i ograniczenie wydatków administracyjnych mogłyby umożliwić oszczędności rzędu 50 mld EUR rocznie;

5.  podkreśla, jak ważne jest spełnienie warunku wstępnego programu Small Business Act w celu poprawy otoczenia i procedur administracyjnych z myślą o rozwoju przedsiębiorstw i przedsiębiorczości, a także przyczynienia się do lepszego wykorzystania przez MŚP możliwości finansowania;

6.  podkreśla, że mikrokredyty skierowane głównie do mikroprzedsiębiorców i osób w niekorzystnej sytuacji, które pragną podjąć samozatrudnienie, mają zasadnicze znaczenie dla przezwyciężenia przeszkód w dostępie do tradycyjnych usług bankowych;

7.  podkreśla rolę przepisów prognostycznych i ułatwiania procesów w kontekście szybkiego rozwoju sektora opartych na wiedzy i wysoce innowacyjnych MŚP, w tym przedsiębiorstw społecznych i przedsiębiorczości spółdzielczej, podkreślając jego znaczenie dla inteligentnej specjalizacji, biorąc pod uwagę program UE dla miast oraz oczekując na pakt amsterdamski, a ponadto podkreśla rolę tworzenia takich sieci i struktur patronackich jak europejskie partnerstwo innowacyjne;

8.  podkreśla, że ułatwienie podejścia opartego na potrójnej helisie może pobudzić wzrost gospodarczy i sprzyjać tworzeniu miejsc pracy w sektorze MŚP;

9.  zwraca uwagę na znaczenie usunięcia niedoboru wykwalifikowanej kadry, z którym borykają się innowacyjne MŚP; uważa, że Komisja musi kłaść nacisk na ułatwianie odpowiednich szkoleń i kształcenia, które mogą przyczynić się do usunięcia tego niedoboru, jeśli chodzi o kwalifikacje z zakresu ICT niezbędne dla innowacyjnych MŚP;

10.  podkreśla znaczenie zachęcania i wspierania stowarzyszeń i przedsiębiorstw z sektora prywatnego zdolnych udzielać informacji na temat rynków i norm, porad dotyczących strategii oraz dostępu do technologii i innowacji w połączeniu z odpowiednimi pakietami finansowymi w celu wspierania takich narzędzi jak analiza łańcucha wartości, które umożliwiają przedsiębiorcom poznanie problemów i wyzwań, z jakimi muszą się zmierzyć we własnych granicach i poza nimi oraz jakich partnerów potrzebują do pomocy;

11.  zauważa, że cel tematyczny 3 „Zwiększanie konkurencyjności MŚP” sprawił, iż państwa członkowskie położyły w programach operacyjnych nacisk na zwiększenie potencjału wzrostu gospodarczego i tworzenia miejsc pracy w sektorze MŚP; podkreśla, że ani przyszły nieoczekiwany ogólnounijny kryzys, ani ważne inicjatywy nie powinny prowadzić do zmniejszenia zobowiązań bądź płatności związanych z celem tematycznym 3 i odpowiednimi instrumentami określonymi w dziale 1b budżetu ogólnego UE; uznaje, że MŚP mają słabą pozycję kapitałową i w związku z tym podkreśla, że aby ograniczyć ryzyko niewypłacalności, należy minimalizować opóźnienia płatności faktur w ramach polityki spójności; wzywa zatem Komisję i państwa członkowskie, by nadal usprawniały tempo regulowania płatności na rzecz MŚP;

12.  zachęca Komisję i Radę do dalszego wspierania w okresie po 2020 r. programów COSME, „Horyzont 2020” i Erasmus dla młodych przedsiębiorców w kontekście przeglądu/rewizji WRF, zważywszy na zasadnicze znaczenie tych programów dla MŚP na szczeblu lokalnym i regionalnym oraz istotny wpływ na innowacyjność i tworzenie klastrów;

13.  uważa, że finansowanie i szkolenia w zakresie przedsiębiorczości (które powinny być też włączane do programów nauczania) to dwa rodzaje działania, które powinny być uznawane za nierozłączne w celu zwiększenia dochodów i tworzenia większej liczby miejsc pracy lepszej jakości, w tym na przykład zielonych miejsc pracy, również w kontekście zasad gospodarki o obiegu zamkniętym; wzywa Komisję i państwa członkowskie do dalszego wspierania przedsiębiorczości kobiet i młodzieży; zwraca uwagę na kluczową rolę MŚP na obszarach wiejskich, zwłaszcza w regionach dotkniętych większym bezrobociem lub odpływem młodzieży;

14.  zachęca do dalszych wysiłków na rzecz wykorzystania potencjału MŚP w celu przekształcenia wyzwań ekologicznych w możliwości biznesowe (jak w przypadku planu działań ekologicznych dla MŚP) oraz wspierania przechodzenia na zieloną gospodarkę; popiera tworzenie możliwości biznesowych w drodze łączenia zielonych modeli biznesowych i zielonych technologii, a także zielone zamówienia publiczne na wszystkich szczeblach zarządzania;

15.  zachęca Komisję do przedstawienia już w 2016 r. planu szeroko zakrojonej debaty, która rozpoczęłaby się w tymże roku, z udziałem Parlamentu na temat przyszłości polityki spójności, oraz do uwzględnienia w nim scenariuszy i prac przygotowawczych w okresie po 2020 r., aby regiony i MŚP miały wystarczająco dużo czasu na przygotowanie się;

16.  apeluje do Komisji o zapewnienie szerzej zakrojonego i aktywniejszego włączania MŚP i organizacji MŚP na wszystkich szczeblach w opracowanie strategii dotyczącej europejskich funduszy strukturalnych i inwestycyjnych na okres po 2020 r.; w tym kontekście wzywa Komisję, by ułatwiała wymianę najlepszych praktyk pomiędzy państwami członkowskimi, jeśli chodzi o różne otoczenia regulacyjne dla MŚP;

17.  apeluje o szybsze i równiejsze wdrażanie zaleceń dla poszczególnych krajów i krajowych programów reform związanych z otoczeniem biznesowym i wymiarem MŚP w regionach UE, aby uniknąć schematycznego podejścia do problemów występujących lokalnie oraz nieoptymalnych inwestycji z budżetu UE w skali regionalnej;

18.  zauważa, że zarówno w sprawozdaniu rocznym dotyczącym europejskich MŚP w latach 2014–2015, jak i w rocznej analizie wzrostu gospodarczego na rok 2016 ujawniono różnice regionalne w otoczeniu MŚP oraz inne rozbieżności, którymi państwa członkowskie powinny zająć się skutecznie przed końcem okresu programowania, a działaniom tym powinny towarzyszyć wysiłki na rzecz poprawy umiędzynarodowienia MŚP w drodze usuwania barier pozataryfowych;

19.  wzywa państwa członkowskie o ograniczonej decentralizacji zarządzania funduszami UE do przechylenia szali zdolności administracyjnych w zakresie pomocy technicznej oraz lokalnych i regionalnych systemów wsparcia MŚP (w tym mikroprzedsiębiorstw), obejmujących większy dostęp do finansowania i rozwiązań informatycznych, w stronę władz lokalnych, ponieważ umożliwi to osiągnięcie bardziej zrównoważonych w skali regionalnej wyników i wskaźników wykorzystania funduszy, szczególnie w słabiej rozwiniętych regionach.

WYNIK GŁOSOWANIA KOŃCOWEGOW KOMISJI OPINIODAWCZEJ

Data przyjęcia

24.5.2016

 

 

 

Wynik głosowania końcowego

+:

–:

0:

37

3

1

Posłowie obecni podczas głosowania końcowego

Pascal Arimont, Franc Bogovič, Victor Boştinaru, Mercedes Bresso, Steeve Briois, Rosa D’Amato, Iratxe García Pérez, Michela Giuffrida, Krzysztof Hetman, Ivan Jakovčić, Constanze Krehl, Sławomir Kłosowski, Andrew Lewer, Louis-Joseph Manscour, Martina Michels, Iskra Mihaylova, Jens Nilsson, Andrey Novakov, Younous Omarjee, Stanislav Polčák, Julia Reid, Liliana Rodrigues, Fernando Ruas, Monika Smolková, Ruža Tomašić, Monika Vana, Matthijs van Miltenburg, Lambert van Nistelrooij, Derek Vaughan, Joachim Zeller

Zastępcy obecni podczas głosowania końcowego

Ivana Maletić, Miroslav Mikolášik, Sophie Montel, Dimitrios Papadimoulis, Tonino Picula, Maurice Ponga, Branislav Škripek, Davor Škrlec, Hannu Takkula, Damiano Zoffoli, Milan Zver


WYNIK GŁOSOWANIA KOŃCOWEGOW KOMISJI PRZEDMIOTOWO WŁAŚCIWEJ

Data przyjęcia

13.7.2016

 

 

 

Wynik głosowania końcowego

+:

–:

0:

46

6

0

Posłowie obecni podczas głosowania końcowego

Laura Agea, Guillaume Balas, Tiziana Beghin, Brando Benifei, Mara Bizzotto, Enrique Calvet Chambon, David Casa, Ole Christensen, Martina Dlabajová, Lampros Fountoulis, Elena Gentile, Arne Gericke, Marian Harkin, Czesław Hoc, Danuta Jazłowiecka, Agnes Jongerius, Jan Keller, Agnieszka Kozłowska-Rajewicz, Kostadinka Kuneva, Jean Lambert, Jérôme Lavrilleux, Patrick Le Hyaric, Javi López, Thomas Mann, Anthea McIntyre, Elisabeth Morin-Chartier, Emilian Pavel, Georgi Pirinski, Marek Plura, Terry Reintke, Sofia Ribeiro, Claude Rolin, Anne Sander, Sven Schulze, Siôn Simon, Jutta Steinruck, Romana Tomc, Yana Toom, Ulrike Trebesius, Marita Ulvskog, Renate Weber, Tatjana Ždanoka

Zastępcy obecni podczas głosowania końcowego

Daniela Aiuto, Deirdre Clune, Tania González Peñas, Dieter-Lebrecht Koch, Zdzisław Krasnodębski, Paloma López Bermejo, Edouard Martin, Csaba Sógor, Neoklis Sylikiotis

Zastępcy (art. 200 ust. 2) obecni podczas głosowania końcowego

Isabella De Monte


GŁOSOWANIE KOŃCOWE W KOMISJI PRZEDMIOTOWO WŁAŚCIWEJ W FORMIE GŁOSOWANIA IMIENNEGO

46

+

ALDE

ECR

EFDD

ENF

PPE

 

S&D

Verts/ALE

Enrique Calvet Chambon, Martina Dlabajová, Marian Harkin, Yana Toom, Renate Weber

Arne Gericke, Czesław Hoc, Zdzisław Krasnodębski, Anthea McIntyre, Ulrike Trebesius

Laura Agea, Daniela Aiuto, Tiziana Beghin

Mara Bizzotto

David Casa, Deirdre Clune, Danuta Jazłowiecka, Dieter-Lebrecht Koch, Agnieszka Kozłowska-Rajewicz, Jérôme Lavrilleux, Thomas Mann, Elisabeth Morin-Chartier, Marek Plura, Sofia Ribeiro, Claude Rolin, Anne Sander, Sven Schulze, Csaba Sógor, Romana Tomc

Guillaume Balas, Brando Benifei, Ole Christensen, Isabella De Monte, Elena Gentile, Agnes Jongerius, Jan Keller, Javi López, Edouard Martin, Emilian Pavel, Georgi Pirinski, Siôn Simon, Jutta Steinruck, Marita Ulvskog

Jean Lambert, Terry Reintke, Tatjana Zdanoka

6

-

GUE/NGL

NI

Tania González Peñas, Kostadinka Kuneva, Patrick Le Hyaric, Paloma López Bermejo, Neoklis Sylikiotis

Lampros Fountoulis

0

0

 

 

Objaśnienie używanych znaków:

+  :  za

-  :  przeciw

0  :  wstrzymali się

Ostatnia aktualizacja: 31 sierpnia 2016Informacja prawna