Ευρετήριο 
 Προηγούμενο 
 Επόμενο 
 Πλήρες κείμενο 
Κείμενα που εγκρίθηκαν
PDF 136kWORD 98k
Πέμπτη 19 Φεβρουαρίου 2009 - Βρυξέλλες Οριστική έκδοση
Ψυχική υγεία
P6_TA(2009)0063A6-0034/2009

Ψήφισμα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου της 19ης Φεβρουαρίου 2009 σχετικά με την ψυχική υγεία (2008/2209(INI))

Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ,

–   έχοντας υπόψη την υψηλού επιπέδου διάσκεψη της ΕΕ "Μαζί για την Ψυχική Υγεία και την Ευημερία" που διοργανώθηκε στις Βρυξέλλες στις 12-13 Ιουνίου 2008 και καθιέρωσε το "Ευρωπαϊκό Σύμφωνο για την Ψυχική Υγεία και την Ευημερία",

–   έχοντας υπόψη το Πράσινο Βιβλίο της Επιτροπής με θέμα "Βελτίωση της ψυχικής υγείας του πληθυσμού – Προς μια στρατηγική σχετικά με την ψυχική υγεία για την Ευρωπαϊκή Ένωση" (COM(2005)0484),

–   έχοντας υπόψη το ψήφισμά του της 6ης Σεπτεμβρίου 2006 σχετικά με τη βελτίωση της ψυχικής υγείας του πληθυσμού – Προς μια στρατηγική σχετικά με την ψυχική υγεία για την Ευρωπαϊκή Ένωση(1) ,

–   έχοντας υπόψη τη διακήρυξη της Ευρωπαϊκής Υπουργικής Διάσκεψης της Παγκόσμιας Οργάνωσης Υγείας (ΠΟΥ) της 15ης Ιανουαρίου 2005 σχετικά με την αντιμετώπιση των προκλήσεων της ψυχικής υγείας στην Ευρώπη και την εξεύρεση λύσεων,

–   έχοντας υπόψη τα συμπεράσματα του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου της 19ης-20ης Ιουνίου 2008, που υπογράμμισαν τη σημασία της γεφύρωσης του χάσματος όσον αφορά την υγεία και το προσδόκιμο ζωής μεταξύ των κρατών μελών και εντός αυτών και υπογράμμισαν τη σπουδαιότητα των δραστηριοτήτων πρόληψης των σοβαρότερων χρόνιων μη μεταδοτικών νοσημάτων,

–   έχοντας υπόψη το ψήφισμά του της 15ης Ιανουαρίου 2008 σχετικά με την κοινοτική στρατηγική 2007-2012 για την υγεία και την ασφάλεια στην εργασία(2) ,

–   έχοντας υπόψη τη Σύμβαση των Ηνωμένων Εθνών σχετικά με τα Δικαιώματα των Ατόμων με Αναπηρία,

–   έχοντας υπόψη τα άρθρα 2, 13 και 152 της Συνθήκης ΕΚ,

–   έχοντας υπόψη τον Χάρτη Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ένωσης,

–   έχοντας υπόψη το άρθρο 45 του Κανονισμού του,

–   έχοντας υπόψη την έκθεση της Επιτροπής Περιβάλλοντος, Δημόσιας Υγείας και Ασφάλειας των Τροφίμων (A6-0034/2009),

Α.   λαμβάνοντας υπόψη ότι η ψυχική υγεία και η ευημερία βρίσκονται στον πυρήνα της ποιότητας ζωής των ατόμων και της κοινωνίας και αποτελούν παράγοντα κλειδί για τους στόχους της ΕΕ στα πλαίσια της Στρατηγικής της Λισαβόνας και της ανανεωμένης στρατηγικής αειφόρου ανάπτυξης, και ότι η πρόληψη, η έγκαιρη αναγνώριση, η παρέμβαση και η αντιμετώπιση των ψυχικών διαταραχών περιορίζουν σημαντικά τις ατομικές, οικονομικές και κοινωνικές συνέπειες,

Β.   λαμβάνοντας υπόψη ότι διάφορα στρατηγικά έγγραφα της ΕΕ έχουν αναδείξει τη σημασία της ψυχικής υγείας για την πραγματοποίηση αυτών των στόχων και ζητούν εφαρμογή,

Γ.   λαμβάνοντας υπόψη ότι η προστιθέμενη αξία της κοινοτικής στρατηγικής σχετικά με την ψυχική υγεία έγκειται πρωτίστως στον τομέα της πρόληψης και της προαγωγής των ανθρωπίνων και ατομικών δικαιωμάτων των ανθρώπων με προβλήματα ψυχικής υγείας,

Δ.   λαμβάνοντας υπόψη ότι τα προβλήματα ψυχικής υγείας είναι διαδεδομένα στην Ευρώπη με ένα στα τέσσερα άτομα να εκδηλώνουν προβλήματα ψυχικής υγείας τουλάχιστον μία φορά κατά τη διάρκεια της ζωής τους, ενώ πολύ περισσότερα να επηρεάζονται έμμεσα, και λαμβάνοντας υπόψη ότι το επίπεδο της ψυχιατρικής περίθαλψης ποικίλλει σημαντικά μεταξύ των κρατών μελών, ιδίως μεταξύ των παλαιών και ορισμένων εκ των νεοτέρων κρατών μελών,

Ε.   λαμβάνοντας υπόψη ότι οι ιδιαιτερότητες των ανδρών και των γυναικών πρέπει να λαμβάνονται υπόψη κατά την αντιμετώπιση του θέματος της ψυχικής υγείας, και ότι περισσότερες γυναίκες απ' ό,τι άνδρες εμφανίζουν ψυχικές διαταραχές ενώ περισσότεροι άνδρες απ' ό,τι γυναίκες διαπράττουν αυτοκτονία,

ΣΤ.   λαμβάνοντας υπόψη ότι οι αυτοκτονίες παραμένουν σημαντική αιτία πρόωρου θανάτου στην Ευρώπη, με περισσότερους από 50 000 θανάτους το χρόνο στην ΕΕ, και ότι στις 9 από τις 10 περιπτώσεις προηγείται η εμφάνιση ψυχικών διαταραχών, συχνά κατάθλιψης, και λαμβάνοντας επίσης υπόψη ότι οι αυτοκτονίες και οι απόπειρες αυτοκτονίας μεταξύ των κρατουμένων ανέρχονται σε ποσοστό υψηλότερο από αυτό του γενικού πληθυσμού,

Ζ.   λαμβάνοντας υπόψη ότι η χάραξη πολιτικών για την πρόληψη της κατάθλιψης και της αυτοκτονίας συνδέεται στενά με την προστασία της ανθρώπινης αξιοπρέπειας,

Η.   λαμβάνοντας υπόψη ότι, αν και η κατάθλιψη αποτελεί μια από τις πιο συχνές και σοβαρές διαταραχές, η καταπολέμησή της συχνά παραμένει ανεπαρκής και λίγα μόνο κράτη μέλη έχουν εφαρμόσει προγράμματα πρόληψης,

Θ.   λαμβάνοντας υπόψη, ωστόσο, ότι υπάρχει ακόμα έλλειψη κατανόησης και επενδύσεων στην προαγωγή της ψυχικής υγείας και την πρόληψη των διαταραχών, καθώς και έλλειψη υποστήριξης για την ιατρική έρευνα και για τα άτομα με προβλήματα ψυχικής υγείας,

Ι.   λαμβάνοντας υπόψη ότι το οικονομικό κόστος της κακής ψυχικής υγείας για την κοινωνία εκτιμάται μεταξύ του 3% και του 4% του ΑΕγχΠ των κρατών µελών, και ότι το 2006 το κόστος των ψυχικών διαταραχών για την ΕΕ ανήλθε σε 436 δισεκατομμύρια EUR και ότι το μεγαλύτερο μέρος αυτών των δαπανών πραγματοποιήθηκαν εκτός του τομέα της υγείας, κυρίως λόγω συστηματικής απουσίας από την εργασία, ανικανότητας εργασίας και πρόωρης συνταξιοδότησης, και ότι τα εκτιμώμενα κόστη δεν αντικατοπτρίζουν σε πολλές περιπτώσεις την πρόσθετη οικονομική επιβάρυνση της συννοσηρότητας στην οποία τα άτομα με προβλήματα ψυχικής υγείας είναι πιο ευάλωτα,

ΙΑ.   λαμβάνοντας υπόψη ότι οι κοινωνικο-οικονομικές ανισότητες μπορούν να αυξάνουν τα προβλήματα ψυχικής υγείας και ότι τα ποσοστά κακής ψυχικής υγείας είναι υψηλότερα στις ευάλωτες και περιθωριοποιημένες ομάδες όπως άνεργοι, μετανάστες, φυλακισμένοι και πρώην φυλακισμένοι, χρήστες ψυχοτρόπων ουσιών, άτομα με αναπηρία και άτομα με μακροχρόνιες ασθένειες, και ότι απαιτούνται ειδικές δράσεις και κατάλληλες πολιτικές για να προωθηθεί η ενσωμάτωσή τους και η κοινωνική τους ένταξη,

ΙΒ.   λαμβάνοντας υπόψη ότι υπάρχουν σημαντικές ανισότητες μεταξύ και εντός των κρατών μελών στον τομέα της ψυχικής υγείας, περιλαμβανομένων των τομέων της θεραπείας καθώς και της κοινωνικής ένταξης,

ΙΓ.   λαμβάνοντας υπόψη ότι τα άτομα με προβλήματα ψυχικής υγείας εμφανίζουν μεγαλύτερο κίνδυνο σε σχέση με τον υπόλοιπο πληθυσμό να παρουσιάσουν κάποια σωματική ασθένεια και ότι έχουν μικρότερες πιθανότητες να λάβουν θεραπεία για αυτές τις σωματικές ασθένειες,

ΙΔ.   λαμβάνοντας υπόψη ότι ενώ η σωματική και ψυχική υγεία είναι ίσης σπουδαιότητας και υπάρχει αλληλεπίδραση μεταξύ τους, η ψυχική υγεία μένει συχνά αδιάγνωστη ή υποτιμάται και λαμβάνει ανεπαρκή θεραπεία,

ΙΕ.   λαμβάνοντας υπόψη ότι στα περισσότερα κράτη μέλη σημειώθηκε μετάβαση από τη μακροχρόνια ιδρυματική περίθαλψη προς την υποστηριζόμενη διαβίωση στην κοινότητα, χωρίς εν τούτοις αυτό να γίνεται μετά από κατάλληλο σχεδιασμό και διάθεση πόρων, χωρίς ελεγκτικούς μηχανισμούς και συχνά με περικοπές προϋπολογισμών, που απειλούν να οδηγήσουν χιλιάδες πολίτες με ψυχικές ασθένειες σε εκ νέου εγκλεισμό σε ίδρυμα,

ΙΣΤ.   λαμβάνοντας υπόψη ότι το 2008 δημιουργήθηκε το Ευρωπαϊκό Πρόγραμμα Ψυχικής και Σωματικής Υγείας με τη συμμετοχή υψηλού επιπέδου εκπροσώπων των κυριοτέρων οργανισμών του κλάδου,

ΙΖ.   λαμβάνοντας υπόψη ότι τα θεμέλια της διά βίου ψυχικής υγείας τίθενται κατά τα πρώτα έτη ζωής ενός ατόμου, και ότι οι ψυχικές ασθένειες είναι συχνές μεταξύ των ατόμων νεαρής ηλικίας, για τα οποία η έγκαιρη διάγνωση και θεραπεία είναι άκρως σημαντικές,

ΙΗ.   λαμβάνοντας υπόψη ότι η γήρανση του πληθυσμού της ΕΕ συνεπάγεται τη συχνότερη εμφάνιση νευροεκφυλιστικών διαταραχών,

ΙΘ.   λαμβάνοντας υπόψη ότι οι διακρίσεις και ο κοινωνικός αποκλεισμός που βιώνουν τα άτομα με προβλήματα ψυχικής υγείας και οι οικογένειές τους αποτελούν όχι μόνο συνέπειες ψυχικών διαταραχών αλλά και του στιγματισμού, της απόρριψης και της κοινωνικής περιθωριοποίησης των προσώπων αυτών και είναι παράγοντες κινδύνου που θέτουν εμπόδια στην αναζήτηση βοήθειας και τη θεραπεία,

Κ.   λαμβάνοντας υπόψη ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση όρισε το 2010 ως Ευρωπαϊκό Έτος για την καταπολέμηση της φτώχειας και του κοινωνικού αποκλεισμού,

ΚΑ.   λαμβάνοντας υπόψη ότι η έρευνα φέρνει νέα στοιχεία για τις ιατρικές και κοινωνικές διαστάσεις της ψυχικής υγείας, κι ότι υπάρχουν ωστόσο ακόμα σημαντικά κενά και συνεπώς πρέπει να λαμβάνεται μέριμνα ώστε να μην παρακωλύονται οι προσπάθειες της ιατρικής έρευνας, δημόσιας ή ιδιωτικής, με την επιβολή σειράς διοικητικών απαιτήσεων, συχνά άκρως επαχθών, ούτε με υπερβολικά μεγάλους περιορισμούς όσον αφορά τα σχετικά πρότυπα που χρησιμοποιούνται για την παρασκευή ασφαλών και αποτελεσματικών φαρμάκων,

ΚΒ.   λαμβάνοντας υπόψη ότι η μαθησιακή ανικανότητα (νοητική υστέρηση) εμφανίζει πολλά από τα χαρακτηριστικά των ψυχικών διαταραχών και έχει ως αποτέλεσμα τις ίδιες ανάγκες,

ΚΓ.   λαμβάνοντας υπόψη ότι απαιτείται μεγάλη βελτίωση στην εκπαίδευση των επαγγελματιών του ιατρικού κλάδου που έρχονται σε επαφή με ψυχικά ασθενείς, συμπεριλαμβανομένων των ιατρών και των δικαστικών,

ΚΔ.   λαμβάνοντας υπόψη ότι οι ψυχικές διαταραχές κατέχουν την πρώτη θέση από πλευράς ανθρώπινης νοσηρότητας,

1.   χαιρετίζει το Ευρωπαϊκό Σύμφωνο για την Ψυχική Υγεία και την Ευημερία και την αναγνώριση της ψυχικής υγείας και της ευημερίας ως βασικής προτεραιότητας για δράση·

2.   υποστηρίζει σθεναρά την πρόσκληση για συνεργασία και δράση μεταξύ των θεσμικών οργάνων της ΕΕ, των κρατών μελών, των περιφερειακών και τοπικών αρχών και των κοινωνικών εταίρων σε πέντε τομείς προτεραιότητας για την προώθηση της ψυχικής υγείας και της ευημερίας του πληθυσμού, συμπεριλαμβανομένων των ομάδων κάθε ηλικίας, κάθε φύλου, κάθε εθνοτικής προέλευσης και κάθε κοινωνικοοικονομικής κατηγορίας, για την καταπολέμηση του στίγματος και του κοινωνικού αποκλεισμού, για την ενίσχυση της προληπτικής δράσης και της αυτοβοήθειας και την παροχή υποστήριξης και επαρκούς θεραπείας στα άτομα με προβλήματα ψυχικής υγείας, τις οικογένειες και τους φροντιστές τους· τονίζει ότι η συνεργασία αυτή πρέπει να συμμορφώνεται πλήρως με την αρχή της επικουρικότητας·

3.   καλεί τα κράτη μέλη να αναπτύξουν τη συνειδητοποίηση της σπουδαιότητας της καλής ψυχικής υγείας, ειδικά μεταξύ των επαγγελματιών του τομέα της υγείας, αλλά και σε ομάδες-στόχους, όπως γονείς δάσκαλοι, εκπαιδευτές, φορείς παροχής κοινωνικών και δικαστικών υπηρεσιών, εργοδότες, φροντιστές και κυρίως το ευρύ κοινό·

4.   καλεί τα κράτη μέλη, σε συνεργασία με την Επιτροπή και την Eurostat, να βελτιώσουν τη γνώση σχετικά με την ψυχική υγεία, καθώς και σχετικά με τη συνάφεια αυτής με τα χρόνια υγιούς ζωής, μέσω της καθιέρωσης μηχανισμών ανταλλαγής και διάδοσης πληροφοριών κατά τρόπο σαφή, εύκολα προσβάσιμο και κατανοητό·

5.   καλεί την Επιτροπή να προτείνει κοινούς δείκτες για τη βελτίωση της συγκρισιμότητας των στοιχείων και να διευκολύνει την ανταλλαγή βέλτιστων πρακτικών και τη συνεργασία μεταξύ των κρατών μελών για την προώθηση της ψυχικής υγείας·

6.   θεωρεί ότι έμφαση θα πρέπει να δοθεί στην πρόληψη της κακής ψυχικής υγείας μέσω κοινωνικών παρεμβάσεων, με ιδιαίτερη έμφαση στις πιο ευάλωτες ομάδες· τονίζει ότι, σε περίπτωση που η πρόληψη δεν είναι επαρκής, θα πρέπει να ενθαρρύνεται και να διευκολύνεται η ισότιμη πρόσβαση σε θεραπευτική αγωγή και ότι τα άτομα με προβλήματα ψυχικής υγείας θα πρέπει να έχουν πλήρη πρόσβαση στις πληροφορίες σχετικά με καινοτόμους μορφές θεραπείας·

7.   καλεί την ΕΕ να χρησιμοποιήσει τις δυνατότητες χρηματοδότησης που διατίθενται στα πλαίσια του 7ου Προγράμματος Πλαισίου για περισσότερη έρευνα στον τομέα της ψυχικής υγείας και ευημερίας καθώς και στην αλληλεπίδραση μεταξύ των προβλημάτων ψυχικής και σωματικής υγείας· καλεί τα κράτη μέλη να διερευνήσουν τις χρηματοδοτικές δυνατότητες για πρωτοβουλίες ψυχικής υγείας στο πλαίσιο του Ευρωπαϊκού Κοινωνικού Ταμείου και του Ευρωπαϊκού Ταμείου Περιφερειακής Ανάπτυξης·

8.   καλεί τα κράτη μέλη να κάνουν βέλτιστη χρήση των διαθέσιμων κοινοτικών και εθνικών μέσων για την προαγωγή της ψυχικής υγείας και την οργάνωση προγραμμάτων ευαισθητοποίησης και κατάρτισης για όλα τα άτομα σε θέσεις – κλειδιά για την προώθηση της έγκαιρης διάγνωσης, της άμεσης παρέμβασης και της σωστής διαχείρισης των προβλημάτων ψυχικής υγείας·

9.   καλεί την Επιτροπή να διεξαγάγει και να δημοσιεύσει επισκόπηση των υπηρεσιών ψυχικής υγείας και των πολιτικών προώθησης της ψυχικής υγείας σε ολόκληρη την ΕΕ·

10.   καλεί τα κράτη μέλη να εγκρίνουν το ψήφισμα 46/119 του ΟΗΕ σχετικά με την προστασία των ατόμων με ψυχικές ασθένειες και τη βελτίωση της ψυχιατρικής περίθαλψης, που συνέταξε η Επιτροπή Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων των Ηνωμένων Εθνών και ενέκρινε η Γενική Συνέλευση των Ηνωμένων Εθνών το 1991·

11.   καλεί τα κράτη μέλη να παράσχουν στα άτομα που αντιμετωπίζουν προβλήματα ψυχικής υγείας το δικαίωμα σε ισότιμη, πλήρη και κατάλληλη πρόσβαση σε εκπαίδευση, κατάρτιση και απασχόληση, σύμφωνα με τις αρχές της διά βίου μάθησης, και να διασφαλίσουν ότι λαμβάνουν επαρκή υποστήριξη για τις ανάγκες τους·

12.   τονίζει ότι απαιτείται σαφής και μακροχρόνιος σχεδιασμός για την παροχή υψηλής ποιότητας, αποτελεσματικών, προσιτών και καθολικών υπηρεσιών ψυχικής υγείας, τόσο για τους εξωτερικούς όσο και για τους εντός ιδρύματος ασθενείς, καθώς και θέσπιση κριτηρίων ελέγχου από ανεξάρτητους φορείς· ζητεί την καλύτερη συνεργασία και επικοινωνία μεταξύ των επαγγελματιών πρωτοβάθμιας ιατρικής περίθαλψης και ψυχικής υγείας για την αποτελεσματική διαχείριση των προβλημάτων ψυχικής και σωματικής υγείας, ενθαρρύνοντας μιαν ολιστική προσέγγιση που λαμβάνει υπόψη το συνολικό προφίλ των ατόμων - από πλευράς σωματικής και ψυχικής υγείας

13.   καλεί τα κράτη μέλη να καθιερώσουν διαγνωστικές εξετάσεις για προβλήματα ψυχικής υγείας στις υπηρεσίες γενικής υγείας και για προβλήματα σωματικής υγείας στις υπηρεσίες ψυχικής υγείας· καλεί επίσης τα κράτη μέλη να θεσπίσουν ολοκληρωμένο μοντέλο περίθαλψης·

14.   ζητεί από την Επιτροπή να αναζητήσει και να καταγράψει τις εμπειρίες ασθενών σχετικά με τις παρενέργειες των φαρμάκων, σύμφωνα με κατευθυντήριες γραμμές του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Φαρμάκων·

15.   ζητεί από την Επιτροπή να επεκτείνει την εντολή του Ευρωπαϊκού Κέντρου για την πρόληψη και τον έλεγχο των νόσων (ECDC) ώστε να καλύπτει και την ψυχική υγεία·

16.   καλεί την Επιτροπή να δημοσιοποιήσει τα αποτελέσματα των θεματικών διασκέψεων που θα πραγματοποιηθούν για την υλοποίηση των στόχων του Ευρωπαϊκού Συμφώνου και να προτείνει ένα "Ευρωπαϊκό Σχέδιο Δράσης για την Ψυχική Υγεία και την Ευημερία των πολιτών και την Ιατρική Έρευνα'·

17.   ενθαρρύνει τη θέσπιση, σε επίπεδο ΕΕ, Πλατφόρμας σχετικά με την ψυχική υγεία και την ευημερία για την εφαρμογή του Ευρωπαϊκού Συμφώνου, αποτελούμενης από εκπροσώπους της Επιτροπής, της προεδρίας του Συμβουλίου, του Κοινοβουλίου, της ΠΟΥ καθώς και χρηστών υπηρεσιών, ατόμων με προβλήματα ψυχικής υγείας οικογενειών, φροντιστών, μη κυβερνητικών οργανώσεων, της φαρμακευτικής βιομηχανίας, ακαδημαϊκών·κύκλων και άλλων ενδιαφερομένων παραγόντων, ενώ λυπάται για τη μη έγκριση οδηγίας σε ευρωπαϊκό επίπεδο, όπως ζητούσε το προαναφερόμενο ψήφισμα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου σχετικά με το πράσινο βιβλίο της Επιτροπής για την ψυχική υγεία·

18.   καλεί την Επιτροπή να διατηρήσει την πρόταση σχετικά με την ευρωπαϊκή στρατηγική για την ψυχική υγεία και ευημερία ως τον μακροπρόθεσμο στόχο της·

19.   καλεί τα κράτη μέλη να αναπτύξουν σύγχρονη νομοθεσία για την ψυχική υγεία, η οποία θα είναι συνεπής με τις διεθνείς υποχρεώσεις για τα ανθρώπινα δικαιώματα - ισότητα και εξάλειψη των διακρίσεων, το απαραβίαστο της προσωπικής ζωής, αυτονομία, σωματική ακεραιότητα, το δικαίωμα πληροφόρησης και συμμετοχής - και θα κωδικοποιεί και θα παγιώνει τις βασικές αρχές, αξίες και σκοπούς της πολιτικής για την ψυχική υγεία·

20.   ζητεί τη θέσπιση κοινών ευρωπαϊκών κατευθυντήριων γραμμών για τον ορισμό της αναπηρίας σύμφωνα με τις διατάξεις της Σύμβασης των Ηνωμένων Εθνών για τα Δικαιώματα των Ατόμων με Αναπηρία·

Πρόληψη της κατάθλιψης και της αυτοκτονίας

21.   καλεί τα κράτη μέλη να εφαρμόσουν πολυτομεακά προγράμματα πρόληψης της αυτοκτονίας, ειδικά για νέους και εφήβους, προωθώντας έναν υγιή τρόπο ζωής, μειώνοντας τους παράγοντες κινδύνου, όπως η εύκολη πρόσβαση σε φάρμακα, ναρκωτικά, επιβλαβείς χημικές ουσίες και καταχρηστική χρήση οινοπνεύματος· ειδικότερα, είναι απαραίτητη η εξασφάλιση της παροχής θεραπείας για τα άτομα που έχουν προβεί σε απόπειρα αυτοκτονίας καθώς και ψυχοθεραπευτικής αγωγής για τις οικογένειες των ατόμων που αυτοκτόνησαν·

22.   καλεί τα κράτη μέλη να δημιουργήσουν περιφερειακά δίκτυα ενημέρωσης μεταξύ των επαγγελματιών του τομέα της υγείας, των χρηστών των υπηρεσιών και των ατόμων με προβλήματα ψυχικής υγείας, των οικογενειών τους, των εκπαιδευτικών ιδρυμάτων και των εργασιακών χώρων μαζί με τους τοπικούς φορείς και το κοινό για τη μείωση της κατάθλιψης και των αυτοκτονικών συμπεριφορών·

23.   ζητεί την ενίσχυση της ενημέρωσης σχετικά με τον Ενιαίο Ευρωπαϊκό Αριθμό Κλήσης 112 για περιπτώσεις έκτακτης ανάγκης, όπως περιπτώσεις απόπειρας αυτοκτονίας ή ψυχικής κρίσης, με σκοπό την έγκαιρη παρέμβαση και παροχή επείγουσας ιατρικής βοήθειας·

24.   καλεί τα κράτη μέλη να θεσπίσουν ειδικές σειρές μαθημάτων για παθολόγους και για το προσωπικό των ψυχιατρικών υπηρεσιών, συμπεριλαμβανομένων των ιατρών, ψυχολόγων και νοσηλευτών, σχετικά με την πρόληψη και αντιμετώπιση της κατάθλιψης και την αναγνώριση και διαχείριση του κινδύνου αυτοκτονίας·

Ψυχική Υγεία στους νέους και την εκπαίδευση

25.   καλεί τα κράτη μέλη να παράσχουν υποστήριξη στο σχολικό προσωπικό για την ανάπτυξη ενός υγιούς κλίματος, και την οικοδόμηση σχέσεων μεταξύ σχολείου, γονέων, φορέων παροχής υπηρεσιών υγείας και κοινότητας για την ενίσχυση της κοινωνικής ενσωμάτωσης των νέων·

26.   καλεί τα κράτη μέλη να οργανώσουν υποστηρικτικά προγράμματα για γονείς, ειδικά για τις μειονεκτούσες οικογένειες, και να προωθήσουν τη δημιουργία θέσεων συμβούλων σε κάθε δευτεροβάθμιο εκπαιδευτικό ίδρυμα για την αντιμετώπιση των κοινωνικο-συναισθηματικών αναγκών των νέων ατόμων, με επίκεντρο προγράμματα πρόληψης όπως αυτά που αποσκοπούν στην τόνωση της αυτοπεποίθησης και της ικανότητας για τη διαχείριση κρίσεων·

27.   τονίζει την ανάγκη για σχεδιασμό συστημάτων υγείας που ανταποκρίνονται στο αίτημα για παροχή ειδικευμένων υπηρεσιών ψυχικής υγείας για παιδιά και εφήβους, λαμβάνοντας υπόψη τη στροφή από τη μακροχρόνια ιδρυματική περίθαλψη προς την υποστηριζόμενη διαβίωση στην κοινότητα·

28.   τονίζει την ανάγκη έγκαιρης διάγνωσης και θεραπείας των προβλημάτων ψυχικής υγείας για ευπαθείς ομάδες, με ιδιαίτερη προσοχή στους ανηλίκους·

29.   προτείνει να συμπεριληφθεί η ψυχική υγεία στα προγράμματα σπουδών όλων των επαγγελματιών στον τομέα της υγείας και να υπάρξει πρόνοια για συνεχή εκπαίδευση και κατάρτιση σε αυτόν τον τομέα·

30.   καλεί τα κράτη μέλη και την Ευρωπαϊκή Ένωση να συνεργασθούν στην ευαισθητοποίηση σχετικά με την επιδεινούμενη κατάσταση της ψυχικής υγείας των παιδιών με μετανάστες γονείς, και να θεσπίσουν σχολικά προγράμματα με σκοπό την παροχή βοήθειας στα νεαρά άτομα ώστε να κατορθώσουν να αντιμετωπίσουν τα ψυχολογικά προβλήματα που συνδέονται με την απουσία των γονέων τους·

Ψυχική Υγεία στον εργασιακό χώρο

31.   δηλώνει ότι ο εργασιακός χώρος διαδραματίζει κεντρικό ρόλο στην κοινωνική ενσωμάτωση των ατόμων με προβλήματα ψυχικής υγείας και ζητεί την υποστήριξη της πρόσληψης, της διατήρησης στην εργασία, της αποκατάστασης και της επανένταξής τους με έμφαση στην ένταξη των πιο ευάλωτων ομάδων, συμπεριλαμβανομένων των εθνοτικών μειονοτικών κοινοτήτων·

32.   καλεί τα κράτη μέλη να ενθαρρύνουν τη μελέτη των συνθηκών εργασίας που ενδέχεται να αυξήσουν τη συχνότητα εμφάνισης ψυχικών διαταραχών, ιδίως μεταξύ των γυναικών·

33.   καλεί τα κράτη μέλη να προωθήσουν και να εφαρμόσουν ειδικά προγράμματα επαγγελματικής κατάρτισης για άτομα με προβλήματα ψυχικής υγείας, λαμβάνοντας υπόψη τις ικανότητες και τις δυνατότητές τους, προκειμένου να διευκολύνεται η ένταξή τους στην αγορά εργασίας, καθώς και να αναπτύξουν προγράμματα επανένταξης στο χώρο εργασίας· τονίζει επίσης την ανάγκη κατάλληλης εκπαίδευσης των εργοδοτών και των υπαλλήλων τους στην αντιμετώπιση των ειδικών αναγκών των ατόμων με προβλήματα ψυχικής υγείας·

34.   καλεί τους εργοδότες να προωθήσουν ένα υγιές κλίμα εργασίας, δίνοντας προσοχή στη μείωση του εργασιακού άγχους, στις αιτίες που βρίσκονται πίσω από την εκδήλωση ψυχικών διαταραχών στο χώρο εργασίας και στην αντιμετώπισή τους·

35.   καλεί την Επιτροπή να ζητήσει από τις επιχειρήσεις και τους δημόσιους φορείς να δημοσιεύουν ετησίως έκθεση σχετικά με την πολιτική και το έργο τους για την ψυχική υγεία των υπαλλήλων τους, όπως υποβάλλουν έκθεση για τη σωματική υγεία και την ασφάλεια στην εργασία·

36.   ενθαρρύνει τους εργοδότες να υιοθετήσουν, στα πλαίσια των στρατηγικών τους για υγεία και ασφάλεια στην εργασία, προγράμματα που προωθούν τη συναισθηματική και ψυχική υγεία των εργαζομένων, να παρέχουν υποστηρικτικές λύσεις που να είναι εμπιστευτικές και που δεν στιγματίζουν και να εισαγάγουν αντιεκφοβιστικές πολιτικές· καλεί την Επιτροπή να δημοσιεύει τα προγράμματα αυτά στο Διαδίκτυο ώστε να διαδίδονται θετικά πρότυπα στο κοινό·

37.   ζητεί από τα κράτη μέλη να διασφαλίσουν ότι τα άτομα που δικαιούνται επιδόματα ασθένειας ή αναπηρίας λόγω προβλημάτων ψυχικής υγείας δεν στερούνται του δικαιώματος για πρόσβαση στην απασχόληση και ότι δεν θα χάσουν τα οφέλη που σχετίζονται με την αναπηρία/ασθένειά τους μόλις βρουν μια νέα θέση·

38.   ζητεί την πλήρη και αποτελεσματική εφαρμογή από τα κράτη μέλη της οδηγίας 2000/78/ΕΚ του Συμβουλίου, της 27ης Νοεμβρίου 2000, για τη διαμόρφωση γενικού πλαισίου για την ίση μεταχείριση στην απασχόληση και την εργασία(3) ·

Ψυχική Υγεία στους ηλικιωμένους

39.   καλεί τα κράτη μέλη να υιοθετήσουν τα κατάλληλα μέσα για τη βελτίωση και διατήρηση υψηλής ποιότητας ζωής για τα ηλικιωμένα άτομα, και να προωθήσουν την υγιή και ενεργό γήρανση μέσω της συμμετοχής στην κοινωνική ζωή, συμπεριλαμβανομένης της ανάπτυξης ευέλικτων συνταξιοδοτικών συστημάτων·

40.   τονίζει την ανάγκη να προωθηθεί η έρευνα σχετικά με την πρόληψη και φροντίδα των νευροεκφυλιστικών διαταραχών και άλλων σχετικών με την ηλικία ψυχικών ασθενειών και, στην προοπτική μελλοντικής δράσης ή πρότασης της Επιτροπής, να γίνεται διάκριση ανάμεσα στη νόσο του Alzheimer ή στις συγγενείς νευροεκφυλιστικές διαταραχές και στις άλλες ψυχικές παθήσεις·

41.   ενθαρρύνει την ανάπτυξη διασύνδεσης μεταξύ έρευνας και πολιτικής στον τομέα της ψυχικής υγείας και ευημερίας·

42.   επισημαίνει την ανάγκη αξιολόγησης της συννοσηρότητας στα ηλικιωμένα άτομα και την ανάγκη κατάρτισης του προσωπικού υγείας για την αύξηση της γνώσης ως προς τις ανάγκες των ηλικιωμένων με προβλήματα ψυχικής υγείας·

43.   ζητεί από την Επιτροπή και τα κράτη μέλη, στο πλαίσιο της ανοικτής μεθόδου συντονισμού για την κοινωνική προστασία και ένταξη, να λάβουν μέτρα για την υποστήριξη όσων παρέχουν φροντίδα και να αναπτύξουν κατευθυντήριες γραμμές για την περίθαλψη και μακροχρόνια φροντίδα συμβάλλοντας στην πρόληψη της κακομεταχείρισης των ηλικιωμένων και στη δυνατότητά τους να ζήσουν με αξιοπρέπεια σε κατάλληλο περιβάλλον·

Καταπολέμηση του στίγματος και του κοινωνικού αποκλεισμού

44.   ζητεί τη διοργάνωση δράσεων δημόσιας ενημέρωσης και ευαισθητοποίησης μέσω των ΜΜΕ, του Διαδικτύου, των σχολείων και των εργασιακών χώρων, για την προαγωγή της ψυχικής υγείας, την αύξηση της γνώσης σχετικά με τα πιο συχνά συμπτώματα της κατάθλιψης και της τάσης για αυτοκτονία, τον αποστιγματισμό των ψυχικών διαταραχών, την ενθάρρυνση των ατόμων να αναζητούν την καλύτερη και αποτελεσματικότερη βοήθεια καθώς και για την ενεργό ένταξη των ατόμων που αντιμετωπίζουν προβλήματα ψυχικής υγείας·

45.   υπογραμμίζει τον καθοριστικό ρόλο των ΜΜΕ στην αλλαγή των αντιλήψεων σχετικά με την ψυχική ασθένεια και ζητεί την ανάπτυξη ευρωπαϊκών κατευθυντήριων γραμμών για την υπεύθυνη κάλυψη της ψυχικής υγείας από τα ΜΜΕ·

46.   καλεί τα κράτη μέλη να υποστηρίξουν και να ενθαρρύνουν την ενδυνάμωση των οργανισμών που εκπροσωπούν τα άτομα με προβλήματα ψυχικής υγείας και τους φροντιστές τους ώστε να διευκολύνουν τη συμμετοχή τους στις διαδικασίες χάραξης και εφαρμογής πολιτικής καθώς και σε όλες τις φάσεις της έρευνας για την ψυχική υγεία·

47.   θεωρεί ότι ο αποστιγματισμός της ψυχικής ασθένειας προϋποθέτει την εγκατάλειψη της χρήσης επιθετικών και απάνθρωπων πρακτικών καθώς και εκείνων των πρακτικών που βασίζονται στην προσέγγιση του εγκλεισμού·

48.   θεωρεί απαραίτητη την προώθηση και υποστήριξη των δραστηριοτήτων ψυχολογικής και κοινωνικής αποκατάστασης που πραγματοποιούνται από μικρά δημόσια, ιδιωτικά ή δημόσια-ιδιωτικά κέντρα διαμονής τα οποία παρέχουν υπηρεσίες σε ημερήσια βάση ή συνεχώς και προσομοιάζουν από πλευράς μεγέθους και χαρακτήρα με την οικογένεια, βρίσκονται δε σε αστικό περιβάλλον, ούτως ώστε να προωθείται η ενσωμάτωση των ενοίκων σε κάθε στάδιο της διαδικασίας θεραπευτικής αγωγής και αποκατάστασης·

49.   χαιρετίζει την πρόταση της Επιτροπής για μια νέα οδηγία κατά των διακρίσεων λόγω θρησκείας ή πεποιθήσεων, αναπηρίας, ηλικίας ή σεξουαλικού προσανατολισμού πέραν του τομέα της απασχόλησης και ζητεί την άμεση υιοθέτηση της εν λόγω οδηγίας για την αποτελεσματική προστασία από τις διακρίσεις των ατόμων με προβλήματα ψυχικής υγείας·

50.   καλεί όλα τα κράτη μέλη να κυρώσουν αμέσως τη σύμβαση της Χάγης της 13ης Ιανουαρίου 2000 για την διεθνή προστασία των ενηλίκων ατόμων·

o
o   o

51.   αναθέτει στον Πρόεδρό του να διαβιβάσει το παρόν ψήφισμα στο Συμβούλιο, την Επιτροπή, τις κυβερνήσεις και τα κοινοβούλια των κρατών μελών και στο ευρωπαϊκό γραφείο της ΠΟΥ.

(1) ΕΕ C 305 Ε, 14.12.2006, σ. 148.
(2) Κείμενα που εγκρίθηκαν, P6_TA(2008)0009.
(3) ΕΕ L 303, 2.12.2000, σ. 16.

Τελευταία ενημέρωση: 22 Δεκεμβρίου 2009Ανακοίνωση νομικού περιεχομένου