Ευρετήριο 
 Προηγούμενο 
 Επόμενο 
 Πλήρες κείμενο 
Κείμενα που εγκρίθηκαν
PDF 853k
Τετάρτη 14 Μάρτιος 2018 - Στρασβούργο Προσωρινή έκδοση
Μεταρρύθμιση του συστήματος των ιδίων πόρων της Ευρωπαϊκής Ένωσης
P8_TA-PROV(2018)0076A8-0041/2018

Ψήφισμα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου της 14ης Μαρτίου 2018 σχετικά με τη μεταρρύθμιση του συστήματος των ιδίων πόρων της Ευρωπαϊκής Ένωσης (2017/2053(INI))

Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο,

—  έχοντας υπόψη το άρθρο 311 και το άρθρο 332 παράγραφος 2 της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΣΛΕΕ),

—  έχοντας υπόψη τα άρθρα 106α και 171 της Συνθήκης περί ιδρύσεως της Ευρωπαϊκής Κοινότητος Ατομικής Ενεργείας,

—  έχοντας υπόψη την απόφαση 2014/335/ΕΕ, Ευρατόμ του Συμβουλίου, της 26ης Μαΐου 2014, για το σύστημα των ιδίων πόρων της Ευρωπαϊκής Ένωσης(1) ,

—  έχοντας υπόψη τον κανονισμό (EE, Ευρατόμ) αριθ. 608/2014 του Συμβουλίου, της 26ης Μαΐου 2014, σχετικά με τη θέσπιση εκτελεστικών μέτρων για το σύστημα των ιδίων πόρων της Ευρωπαϊκής Ένωσης(2) ,

—  έχοντας υπόψη τον κανονισμό (ΕΕ, Ευρατόμ) αριθ. 609/2014 του Συμβουλίου, της 26ης Μαΐου 2014, για τις μεθόδους και τη διαδικασία απόδοσης των παραδοσιακών ιδίων πόρων και των ιδίων πόρων που βασίζονται στον ΦΠΑ και το ΑΕΕ και για τα μέτρα αντιμετώπισης των ταμειακών αναγκών(3) ,

—  έχοντας υπόψη την ανακοίνωση της Επιτροπής της 21ης Σεπτεμβρίου 2017 προς το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο με θέμα «Δίκαιο και αποδοτικό φορολογικό σύστημα στην Ευρωπαϊκή Ένωση για την ψηφιακή ενιαία αγορά» (COM(2017)0547),

—  έχοντας υπόψη το ψήφισμά του της 29ης Μαρτίου 2007 σχετικά με το μέλλον των ιδίων πόρων της Ευρωπαϊκής Ένωσης(4) ,

—  έχοντας υπόψη το ψήφισμά του της 8ης Ιουνίου 2011 με τίτλο «Επένδυση στο μέλλον: ένα νέο Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο (ΠΔΠ) για μια ανταγωνιστική και βιώσιμη Ευρώπη χωρίς αποκλεισμούς»(5) ,

—  έχοντας υπόψη το ψήφισμά του της 15ης Απριλίου 2014 με τίτλο «Διαπραγματεύσεις για το ΠΔΠ 2014-2020: διδάγματα που πρέπει να αντληθούν και μελλοντικές προοπτικές»(6) ,

—  έχοντας υπόψη τη θέση του της 16ης Απριλίου 2014 σχετικά με το σχέδιο απόφασης του Συμβουλίου που αφορά το σύστημα των ιδίων πόρων της Ευρωπαϊκής Ένωσης(7) ,

—  έχοντας υπόψη τη θέση του της 17ης Δεκεμβρίου 2014(8) σχετικά με το σύστημα των ιδίων πόρων των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων,

—  έχοντας υπόψη το ψήφισμά του της 6ης Ιουλίου 2016(9) σχετικά με την προετοιμασία της μετεκλογικής αναθεώρησης του ΠΔΠ 2014-2020,

—  έχοντας υπόψη την έκθεση «Μελλοντική χρηματοδότηση της ΕΕ – τελική έκθεση και συστάσεις της Ομάδας Υψηλού Επιπέδου για τους Ιδίους Πόρους», του Δεκεμβρίου του 2016,

—  έχοντας υπόψη το άρθρο 1 της απόφασης της Διάσκεψης των Προέδρων, της 12ης Δεκεμβρίου 2002, σχετικά με τη διαδικασία εξουσιοδότησης για την εκπόνηση εκθέσεων πρωτοβουλίας,

—  έχοντας υπόψη το άρθρο 52 του Κανονισμού του,

—  έχοντας υπόψη την έκθεση της Επιτροπής Προϋπολογισμών και τις γνωμοδοτήσεις της Επιτροπής Διεθνούς Εμπορίου, της Επιτροπής Ελέγχου του Προϋπολογισμού, της Επιτροπής Οικονομικής και Νομισματικής Πολιτικής, της Επιτροπής Περιβάλλοντος, Δημόσιας Υγείας και Ασφάλειας των Τροφίμων, της Επιτροπής Γεωργίας και Ανάπτυξης της Υπαίθρου και της Επιτροπής Συνταγματικών Υποθέσεων (A8-0041/2018),

Α.  λαμβάνοντας υπόψη ότι, δυνάμει της Συνθήκης της Ρώμης της 25ης Μαρτίου 1957, η Ευρωπαϊκή Οικονομική Κοινότητα επρόκειτο να χρηματοδοτείται από εθνικές συνεισφορές μόνο για μια μεταβατική περίοδο, και στη συνέχεια από ένα σύστημα ιδίων πόρων·

Β.  λαμβάνοντας υπόψη ότι το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο του Λουξεμβούργου, του Απριλίου του 1970, καθόρισε ένα σύστημα ιδίων πόρων, θέτοντας τέλος στις εθνικές συνεισφορές και καθιερώνοντας δύο γνήσιους ίδιους πόρους, συγκεκριμένα τις γεωργικές εισφορές και τους τελωνειακούς δασμούς, που συμπληρώνονται από έναν τρίτο πόρο ο οποίος βασίζεται στον φόρο προστιθέμενης αξίας (ΦΠΑ)·

Γ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο του Ιουνίου του 1988 θέσπισε έναν ίδιο πόρο που βασίζεται στο ΑΕΕ των κρατών μελών, για τον λόγο ότι τα έσοδα που παρήγαν οι υφιστάμενοι ίδιοι πόροι δεν επαρκούσαν για την κάλυψη των συνολικών δαπανών στο πλαίσιο του προϋπολογισμού της ΕΕ·

Δ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι το μερίδιο του πόρου βάσει του ΑΕΕ έχει αυξηθεί σημαντικά, από περίπου 11 % το 1988 σε 69 % το 2014, με αποτέλεσμα ο εν λόγω «συμπληρωματικός» και «εξισορροπητικός» πόρος να έχει καταστεί σήμερα, εκ των πραγμάτων, η μεγαλύτερη πηγή εσόδων για τον προϋπολογισμό της ΕΕ· λαμβάνοντας υπόψη ότι ο πόρος ΦΠΑ σήμερα αντιπροσωπεύει το 12 % περίπου του προϋπολογισμού της ΕΕ, οι παραδοσιακοί ίδιοι πόροι (τελωνειακοί δασμοί, γεωργικά τέλη και εισφορές ζάχαρης και ισογλυκόζης) περίπου το 13 % και το υπόλοιπο ποσοστό καλύπτεται από άλλα έσοδα, όπως οι φόροι που καταβάλλονται από τους υπαλλήλους της ΕΕ ή τα πρόστιμα από εταιρείες που παραβιάζουν τη νομοθεσία για τον ανταγωνισμό·

Ε.  λαμβάνοντας υπόψη ότι, από τότε που τέθηκε σε εφαρμογή, το 1984, στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο του Φονταινεμπλώ, η διόρθωση υπέρ του Ηνωμένου Βασιλείου, σύμφωνα με την οποία το 66 % της καθαρής συνεισφοράς του Ηνωμένου Βασιλείου επιστρέφεται, έχουν καθιερωθεί σταδιακά διάφορες άλλες εκπτώσεις και διορθωτικοί μηχανισμοί προκειμένου να αντιμετωπιστούν οι ελλείψεις του λεγόμενου «λειτουργικού δημοσιονομικού υπολοίπου» ορισμένων κρατών μελών· λαμβάνοντας υπόψη ότι οι εν λόγω διορθώσεις επί του παρόντος αφορούν κυρίως είτε μείωση της χρηματοδότησης της διόρθωσης υπέρ του Ηνωμένου Βασιλείου είτε ακαθάριστη μείωση της συνεισφοράς βάσει του ΑΕΕ ή του ΦΠΑ·

ΣΤ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι την τελευταία δεκαετία το Κοινοβούλιο έχει επισημάνει σε πολλά ψηφίσματα τα προβλήματα και την πολυπλοκότητα του συστήματος ιδίων πόρων της ΕΕ και έχει ζητήσει επανειλημμένα μια μεταρρύθμιση σε βάθος για να καταστεί το σύστημα απλούστερο, πιο διαφανές και περισσότερο δημοκρατικό, μεταξύ άλλων με την εισαγωγή νέων και γνήσιων ιδίων πόρων οι οποίοι, σταδιακά και στο μέτρο του δυνατού, θα πρέπει να αντικαταστήσουν τις συνεισφορές που βασίζονται στο ΑΕΕ·

Ζ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι το 2011 η Επιτροπή παρουσίασε μια φιλόδοξη δέσμη νομοθετικών μέτρων σχετικά με τους ιδίους πόρους (COM(2011)0510), η οποία υποβλήθηκε μαζί με τις προτάσεις για το ΠΔΠ 2014-2020, με σκοπό την επίτευξη απλούστευσης όσον αφορά τις συνεισφορές των κρατών μελών, τη θέσπιση νέων ιδίων πόρων —ενός μεταρρυθμισμένου ΦΠΑ και ενός φόρου επί των χρηματοπιστωτικών συναλλαγών (ΦΧΣ)— και τη μεταρρύθμιση των διορθωτικών μηχανισμών· λαμβάνοντας υπόψη ότι οι προτάσεις αυτές αγνοήθηκαν από το Συμβούλιο·

Η.  λαμβάνοντας υπόψη ότι, ως αποτέλεσμα των διαπραγματεύσεων για το ΠΔΠ 2014-2020, συγκροτήθηκε η Ομάδα Υψηλού Επιπέδου για τους Ιδίους Πόρους, που περιλαμβάνει εκπροσώπους των τριών βασικών θεσμικών οργάνων της ΕΕ και της οποίας προεδρεύει ο Mario Monti· λαμβάνοντας υπόψη ότι τον Δεκέμβριο του 2016 η Ομάδα Υψηλού Επιπέδου για τους Ιδίους Πόρους παρουσίασε την τελική έκθεσή της και συστάσεις, οι οποίες αποτελούν τη βάση για τη διαμόρφωση της θέσης του Κοινοβουλίου όπως εκτίθεται στο παρόν ψήφισμα· επισημαίνει ότι η εν λόγω έκθεση εγκρίθηκε ομόφωνα από όλα τα μέλη της ομάδας, συμπεριλαμβανομένων των μελών που διορίστηκαν από το Συμβούλιο·

1.  σημειώνει ότι η Επιτροπή θα παρουσιάσει τις προτάσεις της για το ΠΔΠ μετά το 2020 έως τον Μάιο του 2018· ζητεί το μελλοντικό ΠΔΠ που θα προτείνει η Επιτροπή να περιλαμβάνει φιλόδοξες προτάσεις για την αναθεώρηση της απόφασης για τους ιδίους πόρους και όλων των σχετικών νομοθετικών πράξεων, καθώς και για την καθιέρωση νέων ιδίων πόρων· υπογραμμίζει ότι τόσο το σκέλος των δαπανών όσο και το σκέλος των εσόδων του επόμενου ΠΔΠ θα αντιμετωπιστούν ως ενιαία δέσμη στις επικείμενες διαπραγματεύσεις μεταξύ του Συμβουλίου και του Κοινοβουλίου· δηλώνει ότι δεν θα επιτευχθεί συμφωνία για το ΠΔΠ, χωρίς να υπάρχει αντίστοιχη πρόοδος στο θέμα των ιδίων πόρων·

2.  υποβάλλει το παρόν ψήφισμα προκειμένου να εκφράσει τη θέση του όσον αφορά τα κύρια στοιχεία της μεταρρύθμισης του συστήματος των ιδίων πόρων της ΕΕ, συμπεριλαμβανομένης της σύνθεσης της δέσμης των νέων ιδίων πόρων, καθώς και τα στοιχεία του σημερινού συστήματος που θα πρέπει να διατηρηθούν· καλεί την Επιτροπή να λάβει δεόντως υπόψη τη θέση του Κοινοβουλίου κατά την εκπόνηση των νομοθετικών προτάσεων για τους ιδίους πόρους της ΕΕ, οι οποίες θα πρέπει να έχουν μεγαλεπήβολους στόχους και να παρουσιαστούν μαζί με τις προτάσεις για το ΠΔΠ μετά το 2020· είναι πεπεισμένο ότι είναι απολύτως απαραίτητο να επιτευχθεί σημαντική πρόοδος στο σκέλος των εσόδων του προϋπολογισμού της ΕΕ, προκειμένου να διευκολυνθεί η επίτευξη συμφωνίας σχετικά με το προσεχές ΠΔΠ·

I.Νομικό πλαίσιο και διαδικασία λήψης αποφάσεων

3.  υπενθυμίζει ότι το άρθρο 311 ΣΛΕΕ έχει ως εξής: «Η Ένωση προικίζεται με επαρκή μέσα για την επίτευξη των στόχων της και την επιτυχή εφαρμογή των πολιτικών της. Ο προϋπολογισμός χρηματοδοτείται στο ακέραιο, υπό την επιφύλαξη των άλλων εσόδων, από ίδιους πόρους.»· τονίζει, ως εκ τούτου, ότι η νομική απαίτηση να προβλέπονται στον προϋπολογισμό της ΕΕ γνήσιοι ίδιοι πόροι απορρέει απευθείας από τη Συνθήκη·

4.  υπενθυμίζει ότι, σύμφωνα με το άρθρο 310 ΣΛΕΕ, «ο προϋπολογισμός πρέπει να είναι ισοσκελισμένος ως προς τα έσοδα και τα έξοδα»· σημειώνει, επομένως, ότι τα έσοδα θα πρέπει να καλύπτουν το σύνολο των δαπανών, όπως εγκρίνονται κατ’ έτος από την αρμόδια για τον προϋπολογισμό αρχή· τονίζει ότι ο προϋπολογισμός της ΕΕ δεν είναι δυνατόν να παρουσιάζει έλλειμμα σε ετήσια βάση ή να χρηματοδοτείται με δανεισμό χρημάτων από τις χρηματοπιστωτικές αγορές·

5.  επισημαίνει ότι η κύρια νομοθετική πράξη που καθορίζει τις διατάξεις που αφορούν το σύστημα των ιδίων πόρων, η λεγόμενη απόφαση περί ιδίων πόρων, εγκρίνεται από το Συμβούλιο, το οποίο αποφασίζει ομόφωνα μετά από διαβούλευση με το Κοινοβούλιο, και ότι η απόφαση αυτή υπόκειται στην κύρωση όλων των κρατών μελών· υπογραμμίζει ότι πρόκειται για μια από τις πλέον δυσκίνητες νομοθετικές διαδικασίες που προβλέπει η Συνθήκη·

6.  επισημαίνει ότι, στην εν λόγω νομοθετική πράξη, το Συμβούλιο καθορίζει, μεταξύ άλλων, το ανώτατο όριο των ιδίων πόρων και έχει τη δυνατότητα να καθιερώνει νέες κατηγορίες ιδίων πόρων ή να καταργεί υφιστάμενη κατηγορία· υπογραμμίζει ότι, παρόλο που η απόφαση περί ιδίων πόρων δεν έχει ημερομηνία λήξης, συνδέεται άμεσα με το αντίστοιχο ΠΔΠ που ορίζει το ανώτατο επίπεδο δαπανών για την περίοδο που καλύπτει·

7.  υπενθυμίζει ότι η Συνθήκη της Λισαβόνας εισήγαγε νέες διατάξεις όσον αφορά την εφαρμογή της νομοθεσίας για τους ιδίους πόρους και ότι προβλέπει τη δυνατότητα έγκρισης κανονισμού από το Συμβούλιο με ειδική πλειοψηφία, κατόπιν έγκρισης από το Κοινοβούλιο· θεωρεί, ωστόσο, λυπηρό το γεγονός ότι στην απόφαση περί ιδίων πόρων εξακολουθούν να υφίστανται ορισμένες εκτελεστικές διατάξεις, ιδίως οι διατάξεις που αφορούν τον υπολογισμό των πόρων βάσει του ΑΕΕ· ζητεί, ως εκ τούτου, μια ομαλότερη διαδικασία έγκρισης για την απόφαση περί ιδίων πόρων· καλεί το Συμβούλιο και την Επιτροπή, στο πλαίσιο μελλοντικής αναθεώρησης της Συνθήκης, να υποστηρίξουν το αίτημα του Κοινοβουλίου για την τροποποίηση του άρθρου 311 ΣΛΕΕ προκειμένου να ενισχυθεί ο ρόλος του Κοινοβουλίου στη διαδικασία έγκρισης των ιδίων πόρων·

8.  υπενθυμίζει ότι τα κράτη μέλη είναι υπεύθυνα για τις δημοσιονομικές πολιτικές τους και υπογραμμίζει ότι η εξουσία επιβολής φόρων βρίσκεται στον πυρήνα της κυριαρχίας των κρατών μελών· υπογραμμίζει ότι η μεταρρύθμιση των ιδίων πόρων της ΕΕ δεν συνεπάγεται μεταβίβαση της εθνικής κυριαρχίας στον εν λόγω τομέα, αλλά, μάλλον, ευθυγράμμιση του ισχύοντος συστήματος με το πνεύμα και το γράμμα των Συνθηκών της ΕΕ·

II.Λόγοι που υπαγορεύουν τη μεταρρύθμιση του ισχύοντος συστήματος ιδίων πόρων

i.Ανάγκη αντιμετώπισης των ανεπαρκειών του υφιστάμενου συστήματος

9.  τονίζει ότι το ισχύον σύστημα ιδίων πόρων είναι εξαιρετικά πολύπλοκο, άδικο, αδιαφανές και εντελώς ακατανόητο για τους πολίτες της ΕΕ· επισημαίνει, ειδικότερα, την αδιαφάνεια των υπολογισμών που αφορούν τις εθνικές εκπτώσεις και τους διορθωτικούς μηχανισμούς που εφαρμόζονται στο σύστημα των ιδίων πόρων ή τον πόρο βάσει του στατιστικού ΦΠΑ· τονίζει, ακόμη, ότι το σύστημα αυτό δεν υπόκειται σε ουσιαστικό κοινοβουλευτικό έλεγχο σε επίπεδο ΕΕ και κατ’ ουσίαν στερείται δημοκρατικής νομιμότητας και λογοδοσίας·

10.  τονίζει ότι ο τρόπος με τον οποίο εξελίχθηκε το σύστημα των ιδίων πόρων, με τη βαθμιαία αντικατάσταση των γνήσιων ιδίων πόρων από τις λεγόμενες «εθνικές συνεισφορές», δίνει δυσανάλογη έμφαση στα καθαρά υπόλοιπα μεταξύ των κρατών μελών, με αποτέλεσμα να παραβλέπεται σε μεγάλο βαθμό η συνεισφορά του προϋπολογισμού της ΕΕ στην επίτευξη κοινών ευρωπαϊκών στόχων προς όφελος όλων των πολιτών της ΕΕ· εκφράζει, κατά συνέπεια, τη λύπη του για το γεγονός ότι το συνολικό μερίδιο των εθνικών συνεισφορών στο πλαίσιο του προϋπολογισμού της ΕΕ, που υπολογίζεται είτε βάσει του ΑΕΕ είτε ως ποσοστό του πόρου βάσει του στατιστικού ΦΠΑ, αντιπροσωπεύει περίπου το 83 % των συνολικών εσόδων της ΕΕ·

11.  είναι πεπεισμένο ότι η κυριαρχία του πόρου βάσει του ΑΕΕ έχει ενισχύσει τη δημοσιονομική λογική της δίκαιης ανταπόδοσης («juste retour») που έχει μονοπωλήσει τις συζητήσεις στο πλαίσιο του Συμβουλίου, τόσο στο σκέλος των εσόδων όσο και στο σκέλος των δαπανών του προϋπολογισμού της ΕΕ· επισημαίνει, στο πλαίσιο αυτό, την εισαγωγή της διόρθωσης υπέρ του Ηνωμένου Βασιλείου και μιας σειράς συναφών εκπτώσεων και άλλων μηχανισμών διόρθωσης στο σκέλος των εσόδων, αφενός, και την αδυναμία επίτευξης συμφωνίας για ένα ικανοποιητικό επίπεδο πιστώσεων για τον προϋπολογισμό της ΕΕ στο πλαίσιο της ετήσιας διαδικασίας του προϋπολογισμού, αφετέρου· είναι της άποψης ότι η ΕΕ πρέπει να εγκαταλείψει την έννοια του καθαρού λειτουργικού υπολοίπου καθώς στην πράξη όλα τα κράτη μέλη επωφελούνται από τον προϋπολογισμό της ΕΕ·

12.  θεωρεί, ειδικότερα, ότι η απόφαση σχετικά με το μέγεθος του ετήσιου προϋπολογισμού της ΕΕ επηρεάζεται από πολιτικές και οικονομικές εκτιμήσεις σε εθνικό επίπεδο, κάτι που επιβάλλει περιορισμούς στις διαπραγματεύσεις για τον προϋπολογισμό, με αποτέλεσμα αυτές συχνά να καταλήγουν σε ένα παιχνίδι μηδενικού αθροίσματος μεταξύ καθαρών συνεισφερόντων και καθαρών αποδεκτών· θεωρεί ότι με τον τρόπο αυτό αγνοούνται οι δεσμεύσεις της Ένωσης, συμπεριλαμβανομένων των δεσμεύσεων που αναλαμβάνονται σε επίπεδο Συμβουλίου· εκτιμά ότι αυτό έχει ως αποτέλεσμα ορισμένες πολιτικές της ΕΕ που παρουσιάζουν την υψηλότερη ευρωπαϊκή προστιθέμενη αξία να είναι συχνά οι τομείς στους οποίους προτείνεται εξοικονόμηση κόστους και ότι έτσι αποδυναμώνεται το εγχείρημα της ΕΕ·

13.  επισημαίνει ότι οι εθνικές συνεισφορές στον προϋπολογισμό της ΕΕ προσδιορίζονται με σαφήνεια στο σκέλος των δαπανών των εθνικών προϋπολογισμών και συχνά αντιμετωπίζονται ως οικονομικό άχθος το οποίο υπερβαίνει τα οφέλη που πηγάζουν από τομείς δαπανών της ΕΕ στους οποίους συχνά τα οφέλη είναι λιγότερο ορατά· τονίζει, εν προκειμένω, την ανάγκη να αντιμετωπιστεί η έλλειψη ευαισθητοποίησης του κοινού σχετικά με τα οφέλη από τον προϋπολογισμό της ΕΕ·

14.  είναι, ως εκ τούτου, πεπεισμένο ότι το ισχύον σύστημα ιδίων πόρων παραβιάζει, κατ’ ουσίαν, το γράμμα και το πνεύμα της Συνθήκης· επαναλαμβάνει την πάγια θέση του ότι μια εις βάθος μεταρρύθμιση των πόρων της ΕΕ είναι επιβεβλημένη προκειμένου να επανευθυγραμμιστεί η χρηματοδότηση του προϋπολογισμού της ΕΕ με τις απαιτήσεις της Συνθήκης και τις ανάγκες της Ένωσης στο σύνολό της·

ii. Η αναγκαιότητα να είναι η Ένωση σε θέση να χρηματοδοτεί τις πολιτικές της και να αντιμετωπίζει τις νέες προκλήσεις

15.  υπογραμμίζει ότι το ΠΔΠ μετά το 2020 θα πρέπει, αφενός, να εξασφαλίζει την κατάλληλη χρηματοδότηση των πολιτικών και των προγραμμάτων της ΕΕ που έχουν σαφή ευρωπαϊκή προστιθέμενη αξία και να παρέχει, αφετέρου, πρόσθετα μέσα για την αντιμετώπιση των προκλήσεων που έχουν ήδη εντοπιστεί σε τομείς όπως η ανάπτυξη και η απασχόληση, η κλιματική αλλαγή, η προστασία του περιβάλλοντος, η ανταγωνιστικότητα, η συνοχή, η καινοτομία, η μετανάστευση, ο έλεγχος των εξωτερικών συνόρων της ΕΕ, η ασφάλεια και η άμυνα·

16.  υπογραμμίζει, επιπλέον, ότι πρέπει να αποφευχθούν οι ανεπάρκειες του τρέχοντος ΠΔΠ και να εξασφαλιστεί εξαρχής ένα επίπεδο πόρων που θα επιτρέπει στην Ένωση να υλοποιεί τις πολιτικές της με επαρκή χρηματοδότηση και να ανταποκρίνεται αποτελεσματικά σε απρόβλεπτες καταστάσεις ή κρίσεις που ενδέχεται να ανακύψουν κατά τη διάρκεια του επόμενου δημοσιονομικού πλαισίου· τονίζει την ανάγκη να επιλυθεί το επαναλαμβανόμενο πρόβλημα της έλλειψης επαρκών πιστώσεων πληρωμών στο πλαίσιο της ετήσιας διαδικασίας του προϋπολογισμού· υπενθυμίζει ότι μόνο για την αντιμετώπιση της μεταναστευτικής και προσφυγικής κρίσης χρειάστηκε σημαντική κινητοποίηση των διατάξεων ευελιξίας του ΠΔΠ·

17.  αναμένει ότι, ανεξάρτητα από τον οικονομικό διακανονισμό, οι συνέπειες της αποχώρησης του Ηνωμένου Βασιλείου από την ΕΕ θα αποτελέσουν σημαντική πρόκληση και για το επόμενο ΠΔΠ και όλες τις σχετικές δημοσιονομικές αποφάσεις· είναι πεπεισμένο ότι, ενόψει της απόφασης σχετικά με το ΠΔΠ μετά το 2020, θα πρέπει να γεφυρωθεί το έλλειμμα του Brexit και, παράλληλα, να εξασφαλιστεί ότι δεν θα μειωθούν οι πόροι της ΕΕ και δεν θα επηρεαστούν αρνητικά τα προγράμματα της ΕΕ·

18.  επικροτεί την πρόταση για τη δημιουργία ειδικής θέσης για τη ζώνη του ευρώ στο πλαίσιο του προϋπολογισμού της ΕΕ, που διατυπώθηκε από τον Πρόεδρο της Επιτροπής, Jean-Claude Juncker, στην ομιλία του στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο σχετικά με την «κατάσταση της Ένωσης», και αναπτύχθηκε περαιτέρω στην ανακοίνωση της Επιτροπής, της 6ης Δεκεμβρίου 2017, σχετικά με νέα δημοσιονομικά μέσα για μια σταθερή ζώνη του ευρώ στο πλαίσιο της Ένωσης (COM(2017)0822)· ζητεί, για τον σκοπό αυτό, μια δημοσιονομική ικανότητα στο πλαίσιο του προϋπολογισμού της ΕΕ, πέρα και πάνω από τα σημερινά ανώτατα όρια·

III.Προς ένα αποδεκτό και ισόρροπο σύστημα ιδίων πόρων

i. Αρχές και παραδοχές που διέπουν τη διαμόρφωση ενός νέου συστήματος ιδίων πόρων

19.  τάσσεται υπέρ της θέσπισης ενός διαφανούς, απλούστερου και δικαιότερου νέου συστήματος ίδιων πόρων που θα εδράζεται σε στοιχεία του ισχύοντος συστήματος, εφόσον έχουν αποδειχθεί αποτελεσματικά, προκειμένου να εξασφαλιστεί η σταθερότητα των οικονομικών σε επίπεδο ΕΕ· θεωρεί ότι η μεταρρύθμιση του συστήματος των ιδίων πόρων θα πρέπει να βασίζεται σε μια σειρά κατευθυντήριων αρχών·

20.  τονίζει ότι είναι απαραίτητη η σύνδεση των εσόδων με στόχους πολιτικής, ιδίως με την ενιαία αγορά, την ενεργειακή ένωση, και τις πολιτικές για το περιβάλλον, το κλίμα και τις μεταφορές· είναι πεπεισμένο, στο πλαίσιο αυτό, ότι ο προϋπολογισμός της ΕΕ θα πρέπει να επικεντρωθεί σε πολιτικές με ευρωπαϊκή προστιθέμενη αξία, όπως ορίζεται στο ψήφισμα του Κοινοβουλίου της 24ης Οκτωβρίου 2017 σχετικά με το έγγραφο προβληματισμού για το μέλλον των οικονομικών της ΕΕ(10) ·

21.  υπογραμμίζει ότι, από επιχειρησιακή άποψη, οι νέοι ίδιοι πόροι δεν μπορούν να εισαχθούν όλοι ταυτόχρονα, και επισημαίνει την ανάγκη σταδιακής εφαρμογής· θεωρεί, ως εκ τούτου, ότι η μεταρρύθμιση του συστήματος των ιδίων πόρων θα μπορούσε να επιτευχθεί με μια προσέγγιση δύο σταδίων: αρχικά με τη θέσπιση λιγότερο πολύπλοκων, από τεχνική άποψη, ίδιων πόρων που θα μπορούν να εισπράττονται εύκολα και με λογικό κόστος, και στη συνέχεια με τη σταδιακή εισαγωγή κάθε πρόσθετου νέου ιδίου πόρου, βάσει καθορισμένου χρονοδιαγράμματος, μέχρις ότου επιτευχθεί ο κανονικός ρυθμός εφαρμογής όλων των ιδίων πόρων·

22.  θεωρεί ότι η εισαγωγή νέων ιδίων πόρων θα πρέπει να έχει διττό σκοπό, δηλαδή, αφενός, να επιφέρει σημαντική μείωση (της τάξης του 40 %) του μεριδίου των συνεισφορών βάσει του ΑΕΕ, ούτως ώστε να προκύψουν εξοικονομήσεις για τους προϋπολογισμούς των κρατών μελών· και, αφετέρου, να διευκολύνει τη χρηματοδότηση ενός υψηλότερου επιπέδου δαπανών της ΕΕ στο πλαίσιο του ΠΔΠ μετά το 2020, καλύπτοντας επίσης το έλλειμμα που προκύπτει από την αποχώρηση του Ηνωμένου Βασιλείου· υπενθυμίζει, στο πλαίσιο αυτό, ότι οι νέοι ίδιοι πόροι δεν έχουν ως στόχο την αύξηση της συνολικής φορολογικής επιβάρυνσης για τους φορολογούμενους της ΕΕ, οι οποίοι δεν θα πρέπει να επηρεαστούν από τη θέσπιση νέων ιδίων πόρων·

23.  ζητεί να καταργηθούν όλες οι εκπτώσεις και διορθώσεις και, παράλληλα, να εξασφαλιστεί η δίκαιη μεταχείριση όλων των κρατών μελών· υπογραμμίζει, στο πλαίσιο αυτό, ότι το Brexit θα σημαίνει ότι η διόρθωση υπέρ του Ηνωμένου Βασιλείου και οι σχετικές «διορθώσεις επί της διόρθωσης» θα καταστούν άνευ αντικειμένου και θα παύσουν να υφίστανται, ενώ η μεταρρύθμιση του πόρου βάσει του στατιστικού ΦΠΑ θα καταστεί αναπόφευκτη·

24.  θεωρεί ότι οι παραδοσιακοί ίδιοι πόροι, συγκεκριμένα οι τελωνειακοί δασμοί, τα γεωργικά τέλη και οι εισφορές ζάχαρης και ισογλυκόζης, αποτελούν αξιόπιστη και ουσιαστική πηγή εσόδων της ΕΕ, δεδομένου ότι προκύπτουν απευθείας από το γεγονός ότι η ΕΕ αποτελεί τελωνειακή ένωση και από τις νομικές αρμοδιότητες και την κοινή εμπορική πολιτική που συνδέονται με το γεγονός αυτό· εκτιμά, ως εκ τούτου, ότι οι παραδοσιακοί ίδιοι πόροι θα πρέπει να εξακολουθήσουν να αποτελούν πηγή εσόδων για τον προϋπολογισμό της ΕΕ· θεωρεί ότι, εάν μειωθεί η αναλογία του κόστους είσπραξης που παρακρατούν τα κράτη μέλη, μπορεί να εξασφαλιστεί για τον προϋπολογισμό της ΕΕ ένα μεγαλύτερο ποσοστό από τα εν λόγω έσοδα·

25.  σημειώνει ότι η συνεισφορά βάσει του ΑΕΕ παρέχει μια αξιόπιστη, σταθερή και δίκαιη πηγή εσόδων για τον προϋπολογισμό της ΕΕ και έχει πολύ ισχυρή στήριξη από το μεγαλύτερο μέρος των κρατών μελών· εκτιμά, ως εκ τούτου, ότι θα πρέπει να διατηρηθεί, αλλά μόνο ως εξισορροπητικός και συμπληρωματικός πόρος για τον προϋπολογισμό της ΕΕ, γεγονός που θα έθετε τέλος στη δημοσιονομική λογική της «δίκαιης ανταπόδοσης»· τονίζει ότι είναι απαραίτητο, σε αυτό το πλαίσιο, να διασφαλιστεί ότι η συνεισφορά βάσει του ΑΕΕ θα ταξινομείται σε όλους τους εθνικούς προϋπολογισμούς με τον ίδιο τρόπο, δηλαδή ως έσοδο της ΕΕ και όχι ως δαπάνη των εθνικών κυβερνήσεων·

ii. Κριτήρια που χρησιμοποιούνται για τον εντοπισμό νέων ιδίων πόρων

26.  συμμερίζεται την άποψη που εκφράζεται στην έκθεση της Ομάδας Υψηλού Επιπέδου για τους Ιδίους Πόρους, σύμφωνα με την οποία, για τον προσδιορισμό πιθανών νέων ιδίων πόρων, πρέπει να λαμβάνονται υπόψη τα ακόλουθα κριτήρια: ισότητα/δικαιοσύνη· αποδοτικότητα· επάρκεια και σταθερότητα· διαφάνεια και απλότητα· δημοκρατική λογοδοσία και δημοσιονομική πειθαρχία· έμφαση στην ευρωπαϊκή προστιθέμενη αξία· αρχή της επικουρικότητας και δημοσιονομική κυριαρχία των κρατών μελών· και περιορισμός του κόστους των πολιτικών συναλλαγών·

27.  καλεί την Επιτροπή, με βάση τα ανωτέρω, να εξετάσει την εισαγωγή της ακόλουθης δέσμης νέων ιδίων πόρων·

iii. Δέσμη πιθανών νέων ιδίων πόρων

α.Στόχος: Εδραίωση της ενιαίας αγοράς, αύξηση της διαφάνειάς της και βελτίωση των συνθηκών ισότιμου ανταγωνισμού

Φόρος προστιθέμενης αξίας

28.  υπενθυμίζει ότι, από την καθιέρωσή του, σχεδόν πριν από 50 χρόνια, ο ΦΠΑ χρησιμοποιείται ως βάση για τον υπολογισμό ενός από τους ιδίους πόρους του προϋπολογισμού της ΕΕ, και ότι ο εν λόγω πόρος αντιπροσωπεύει επί του παρόντος περίπου το 12 % των εσόδων της ΕΕ·

29.  επισημαίνει, ωστόσο, ότι το σημερινό σύστημα παρουσιάζει σοβαρές αδυναμίες: ο πόρος υπολογίζεται σε στατιστική βάση· είναι αδικαιολόγητα πολύπλοκος και δεν συνδέεται άμεσα με τους πολίτες· αντιπροσωπεύει μια απλή μεταβίβαση μέρους των εσόδων που εισπράττονται από τα κράτη μέλη και, ως εκ τούτου, δεν έχει καμία προστιθέμενη αξία σε σύγκριση με τον πόρο που συνδέεται με το ΑΕΕ· και η βάση συνεισφοράς δεν είναι διαφανής και δεν υπάρχει ισότητα μεταξύ των φορολογουμένων·

30.  εκφράζει τη λύπη του για το γεγονός ότι η OLAF έχει επανειλημμένα εντοπίσει σοβαρές περιπτώσεις τελωνειακής απάτης στα κράτη μέλη, οι οποίες έχουν οδηγήσει σε σημαντική απώλεια εσόδων για τον προϋπολογισμό της Ένωσης· εφιστά την προσοχή στην ειδική έκθεση αριθ. 19/2017 του Ευρωπαϊκού Ελεγκτικού Συνεδρίου με τίτλο «Διαδικασίες εισαγωγής: οι αδυναμίες του νομικού πλαισίου και η αναποτελεσματική εφαρμογή έχουν αντίκτυπο στα οικονομικά συμφέροντα της ΕΕ», και εκφράζει την ανησυχία του ότι οι απατεώνες θα συνεχίσουν να ανακαλύπτουν τον «πιο αδύναμο κρίκο» ως σημείο εισόδου τους στην τελωνειακή ένωση, και ότι οι απώλειες για τον προϋπολογισμό της Ένωσης θα μπορούσαν να συνεχιστούν ακόμη και κατά τη διάρκεια του επόμενου ΠΔΠ· καλεί την Επιτροπή και τα κράτη μέλη να λάβουν τα απαραίτητα μέτρα για να σταματήσουν τις δραστηριότητες αυτές που είναι ζημιογόνες για τον προϋπολογισμό της Ένωσης·

31.  υπενθυμίζει τη νομοθετική πρόταση του 2011 για έναν νέο πόρο ΦΠΑ, που θα κατέληγε στην εφαρμογή ενός σταθερού ποσοστού σε επίπεδο ΕΕ που θα είχε ως βάση την καθαρή αξία της παροχής αγαθών και υπηρεσιών ή τις εισαγωγές αγαθών στις οποίες θα εφαρμοζόταν ένα σταθερό, κοινό ποσοστό ΦΠΑ· σημειώνει ότι, μολονότι η πρόταση αυτή δεν εγκρίθηκε, το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο του Φεβρουαρίου του 2013 παρότρυνε το Συμβούλιο να συνεχίσει τις εργασίες για το θέμα αυτό· εκτιμά ότι το σημερινό πλαίσιο προσφέρει ένα παράθυρο ευκαιρίας που θα επιτρέψει ενδεχομένως να σημειωθεί πρόοδος επί του θέματος·

32.  εκφράζει την ικανοποίησή του για το όραμα της Ομάδας Υψηλού Επιπέδου όσον αφορά τον ίδιο πόρο βάσει του ΦΠΑ, καθότι η σχετική πρότασή της αποσκοπεί στην απλούστευσή του, στη μείωση του διοικητικού του κόστους και στην ενίσχυση της σύνδεσης μεταξύ της πολιτικής της ΕΕ στον τομέα του ΦΠΑ και των πραγματικών εσόδων από τον ΦΠΑ·

33.  λαμβάνει υπό σημείωση το σχέδιο δράσης της Επιτροπής για τον ΦΠΑ («Προς έναν ενιαίο χώρο ΦΠΑ στην ΕΕ — Η ώρα των αποφάσεων»), που δημοσιεύτηκε στις 7 Απριλίου 2016 (COM(2016)0148), καθώς και τη συνακόλουθη πρόταση, της 4ης Οκτωβρίου 2017, για μια σειρά θεμελιωδών αρχών και βασικών μεταρρυθμίσεων για τον χώρο ΦΠΑ στην ΕΕ· υποστηρίζει μια εις βάθος μεταρρύθμιση του συστήματος ΦΠΑ στην ΕΕ, η οποία θα πρέπει να αποσκοπεί στη διεύρυνση της φορολογικής βάσης, στη μείωση των περιθωρίων απάτης και του κόστους συμμόρφωσης και στη δημιουργία νέων εσόδων· θεωρεί ότι ένα κλάσμα αυτών των νέων εσόδων θα πρέπει να διατεθεί στον προϋπολογισμό της ΕΕ·

34.  θεωρεί ότι ένας απλουστευμένος πόρος με βάση τον ΦΠΑ θα πρέπει να βασίζεται στον κοινό παρονομαστή των συστημάτων ΦΠΑ σε ολόκληρη την ΕΕ και σημειώνει ότι, κατά συνέπεια, δεν θα εξάλειφε όλες τις εθνικές ιδιαιτερότητες οι οποίες δικαιολογούνται για διάφορους λόγους·

35.  τάσσεται υπέρ της θέσπισης ενιαίου φορολογικού συντελεστή (1 % έως 2 %) επί των εσόδων από τον αναθεωρημένο ΦΠΑ που εισπράττονται εξ ολοκλήρου από τις διοικήσεις των κρατών μελών ως ίδιος πόρος της Ένωσης· εκτιμά ότι ένα τέτοιο σύστημα θα μπορούσε να εξασφαλίζει σημαντικά και σταθερά έσοδα για την ΕΕ με περιορισμένο διοικητικό κόστος·

36.  υπογραμμίζει ότι η Επιτροπή έχει ήδη υποβάλει νομοθετικές προτάσεις για μια σημαντική μεταρρύθμιση των κανόνων της ΕΕ για τον ΦΠΑ και ότι εντός του 2018 αναμένονται επιπλέον πρωτοβουλίες· εμμένει στην άποψη ότι απαιτείται να ολοκληρωθεί η μεταρρύθμιση του ΦΠΑ το συντομότερο δυνατό και το αργότερο πριν από την έναρξη του επόμενου ΠΔΠ·

37.  καλεί την Επιτροπή, εν αναμονή της θέσπισης της σχετικής νομοθεσίας για τον ΦΠΑ, να υποβάλει πρόταση για έναν αναθεωρημένο ίδιο πόρο με βάση τον ΦΠΑ, ως μέρος της επικείμενης δέσμης νομοθετικών μέτρων σχετικά με τους ιδίους πόρους της ΕΕ· φρονεί ότι η εν λόγω πρόταση θα πρέπει να λαμβάνει υπόψη τα κύρια αποτελέσματα της μεταρρύθμισης του ΦΠΑ που είναι επί του παρόντος υπό συζήτηση·

–Φόρος εισοδήματος εταιρειών

38.  υπενθυμίζει ότι, στο ψήφισμά του, της 6ης Ιουλίου 2016, σχετικά με τις φορολογικές αποφάσεις τύπου «tax ruling» και άλλα μέτρα παρόμοιου χαρακτήρα ή αποτελέσματος(11) , το Κοινοβούλιο κάλεσε την Επιτροπή να υποβάλει πρόταση για μια κοινή ενοποιημένη βάση φορολογίας εταιρειών (ΚΕΒΦΕ) «συνοδευόμενη από κατάλληλη και δίκαιη κλίμακα συνεισφοράς, η οποία θα προσφέρει μια συνολική λύση στο ζήτημα των επιζήμιων φορολογικών πρακτικών εντός της Ένωσης, θα επιφέρει σαφήνεια και απλούστευση για τις επιχειρήσεις, και θα διευκολύνει τις διασυνοριακές οικονομικές δραστηριότητες στο εσωτερικό της Ένωσης»·

39.  λαμβάνει υπό σημείωση τις προτάσεις της Επιτροπής για μια ΚΕΒΦΕ, ενώ υπενθυμίζει παράλληλα το αίτημά του για επέκταση της εν λόγω ενοποιημένης βάσης σε όλες τις επιχειρήσεις μετά από μια μεταβατική περίοδο· τονίζει ότι οι τρέχουσες προτάσεις για μια ΚΕΒΦΕ θα πρέπει επίσης να καλύπτουν την ψηφιακή οικονομία· προτείνει, βάσει των εν λόγω προτάσεων, να αντιμετωπίζεται η ψηφιακή παρουσία μιας εταιρείας με τον ίδιο τρόπο με τη φυσική εγκατάστασή της, με τον καθορισμό και τον προσδιορισμό μιας μόνιμης ψηφιακής εγκατάστασης·

40.  συμφωνεί με την εκτίμηση της Ομάδας Υψηλού Επιπέδου για τους Ιδίους Πόρους για μια ΚΕΒΦΕ που θα συνιστά τη βάση για έναν νέο ίδιο πόρο, δεδομένου ότι πληροί όλα τα κριτήρια που έχει θέσει η Ομάδα· τονίζει ότι η ΚΕΒΦΕ αποτελεί επίσης βασικό στοιχείο για την ανάπτυξη της ενιαίας αγοράς, η οποία αποτελεί, επιπλέον, ευρωπαϊκό δημόσιο αγαθό, δεδομένου ότι εμποδίζει τόσο τον αθέμιτο φορολογικό ανταγωνισμό μεταξύ των κρατών μελών όσο και τη δημοσιονομική βελτιστοποίηση που είναι επιζήμια για τον θεμιτό ανταγωνισμό·

41.  υπενθυμίζει ότι η φοροδιαφυγή, σε όλες τις μορφές της, προκαλεί απώλεια εσόδων για την ΕΕ ύψους 1 τρισεκατομμυρίου ευρώ ετησίως, σύμφωνα με τις εκτιμήσεις της Επιτροπής· τονίζει την ανάγκη ανάκτησης των μη εισπραχθέντων φορολογικών εσόδων μέσω μιας συντονισμένης πολιτικής για την καταπολέμηση της απάτης και της φοροδιαφυγής και ενός πλαισίου βασισμένου στη διαφάνεια, τη συνεργασία και τον συντονισμό·

42.  ζητεί από την Επιτροπή, με βάση τα συμπεράσματα της επανεξέτασης της οδηγίας για την ΚΕΒΦΕ, να προτείνει τη δημιουργία ενός νέου ιδίου πόρου για τον προϋπολογισμό της Ένωσης, ο οποίος θα υπολογίζεται με βάση τα έσοδα των κρατών μελών που προέρχονται από την ΚΕΒΦΕ· τάσσεται υπέρ της θέσπισης ενός ενιαίου συντελεστή εισφοράς επί των εσόδων που προκύπτουν από την ΚΕΒΦΕ, με σκοπό το αντίστοιχο ποσό να εισπράττεται ως ίδιος πόρος· εκτιμά ότι ένα τέτοιο σύστημα θα μπορούσε να εξασφαλίζει σημαντικά και σταθερά έσοδα για την ΕΕ με περιορισμένο διοικητικό κόστος·

– Έσοδα από τη νομισματοκοπή

43.  είναι της άποψης ότι τα έσοδα που προέρχονται από τα κέρδη της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας (έσοδα ΕΚΤ από την έκδοση νομίσματος) και, ως εκ τούτου, συνδέονται άμεσα με τη νομισματική ένωση της ΕΕ, θα πρέπει να αποτελέσουν τη βάση για έναν νέο ίδιο πόρο αντί να καταβάλλονται στα εθνικά δημόσια ταμεία· θεωρεί ότι ένας τέτοιος πόρος θα πρέπει να συνδέεται άμεσα με την ειδική γραμμή του προϋπολογισμού της ΕΕ που αφορά τη ζώνη του ευρώ·

β. Στόχος: Μείωση της χρηματοπιστωτικής κερδοσκοπίας και ενίσχυση της φορολογικής δικαιοσύνης σε τομείς που χρησιμοποιούν μέσα επιθετικού φορολογικού σχεδιασμού ή επιθετικής φορολογικής βελτιστοποίησης.

Ένας φόρος επί των χρηματοπιστωτικών συναλλαγών (ΦΧΣ) σε ευρωπαϊκό επίπεδο

44.  ενθαρρύνει τις προσπάθειες που έχουν αναληφθεί στο πλαίσιο της ενισχυμένης συνεργασίας από ομάδα 11 κρατών μελών με σκοπό τη θέσπιση ενός φόρου επί των χρηματοπιστωτικών συναλλαγών (ΦΧΣ), σύμφωνα με την πρόταση της Επιτροπής του 2011· προτρέπει όλα τα υπόλοιπα κράτη μέλη να συμμετάσχουν στην ανωτέρω ομάδα, ώστε να αποφευχθεί η διατάραξη της λειτουργίας των χρηματοπιστωτικών αγορών και να εξασφαλιστεί η ομαλή λειτουργία της ενιαίας αγοράς·

45.  συμμερίζεται την εκτίμηση της Ομάδας Υψηλού Επιπέδου για τους Ιδίους Πόρους υπέρ του φόρου επί των χρηματοπιστωτικών συναλλαγών ως πιθανής βάσης για έναν νέο ίδιο πόρο για τον προϋπολογισμό της Ένωσης, ενώ εκτιμά ταυτόχρονα ότι θα πρέπει να διερευνηθούν άλλα μέσα φορολόγησης των χρηματοπιστωτικών δραστηριοτήτων·

46.  ζητεί, ως εκ τούτου, τη δημιουργία ενός νέου ιδίου πόρου για τον προϋπολογισμό της Ένωσης που θα υπολογίζεται με βάση τη μέθοδο που θα επιλεγεί για τη φορολόγηση των χρηματοπιστωτικών δραστηριοτήτων·

– Φορολόγηση των εταιρειών στον ψηφιακό τομέα

47.  εκφράζει την ικανοποίησή του για τα συμπεράσματα του άτυπου Συμβουλίου των υπουργών Οικονομικών της 16ης Σεπτεμβρίου 2017, όπου ζητείται η ανάπτυξη νέων ψηφιακών φορολογικών κανόνων, ως απάντηση στην επιστολή των τεσσάρων υπουργών Οικονομικών με την οποία ζητείται από την Επιτροπή να εξετάσει «αποτελεσματικές λύσεις με βάση την ιδέα της θέσπισης ενός αποκαλούμενου συμψηφιστικού φόρου» επί του κύκλου εργασιών των ψηφιακών εταιρειών στην ΕΕ· τονίζει ότι, στην ανακοίνωσή της στις 21 Σεπτεμβρίου 2017 με τίτλο «Ένα δίκαιο και αποτελεσματικό σύστημα φορολογίας στην Ευρωπαϊκή Ένωση για την ενιαία ψηφιακή αγορά», η Επιτροπή επαναβεβαιώνει ότι η ΚΕΒΦΕ παρέχει ένα πλαίσιο που ευνοεί την αναθεώρηση των κανόνων προς όφελος της διαμόρφωσης ενός σύγχρονου και σταθερού καθεστώτος για τη φορολόγηση των ψηφιακών εταιρειών και της αντιμετώπισης των φορολογικών προκλήσεων που συνεπάγεται η ψηφιακή οικονομία· ζητεί μια συντονισμένη προσέγγιση σε επίπεδο ΕΕ, ακόμα και για βραχυπρόθεσμες λύσεις, ώστε να αποφεύγονται οι στρεβλώσεις της ενιαίας αγοράς που προκύπτουν από τη μονομερή δράση και να αποφεύγεται η δημιουργία φορολογικών παραδείσων για ψηφιακές εταιρείες·

48.  συμφωνεί ότι η ψηφιακή οικονομία θα πρέπει να έχει ένα σύγχρονο και σταθερό δημοσιονομικό πλαίσιο, προκειμένου να τονωθεί η καινοτομία, να αντιμετωπιστεί ο κατακερματισμός της αγοράς και ο αθέμιτος ανταγωνισμός, και να δοθεί σε όλους τους παράγοντες η δυνατότητα να αξιοποιήσουν τις νέες δίκαιες και ισόρροπες συνθήκες, διασφαλίζοντας παράλληλα ότι οι ψηφιακές πλατφόρμες και επιχειρήσεις θα καταβάλλουν το μερίδιο φόρων που τους αναλογεί εκεί όπου παράγουν κέρδη· επισημαίνει, ακόμη, ότι καίρια σημασία έχει η κατοχύρωση της φορολογικής ασφάλειας για τις επιχειρηματικές επενδύσεις, προκειμένου να καλυφθούν τα υφιστάμενα κενά και να προληφθεί η εμφάνιση νέων κενών στη φορολογική νομοθεσία στο πλαίσιο της ενιαίας αγοράς·

49.  θεωρεί ζωτικής σημασίας τη λήψη φορολογικών μέτρων για την ψηφιακή αγορά με στόχο τον περιορισμό της φοροδιαφυγής και των στρεβλώσεων, του επιθετικού φορολογικού σχεδιασμού ή σχεδίων δημοσιονομικής βελτιστοποίησης και της κατάχρησης ευρωπαϊκών μηχανισμών για την αποφυγή της φορολογίας· θεωρεί ότι οι πρακτικές αυτές στρεβλώνουν τον ανταγωνισμό στην ενιαία αγορά και στερούν από τα κράτη μέλη νόμιμα φορολογικά έσοδα·

50.  ζητεί, καταρχήν, τη δημιουργία ενός νέου ιδίου πόρου για τον προϋπολογισμό της Ένωσης που θα εισπράττεται από τις συναλλαγές στην ψηφιακή οικονομία· θεωρεί, ωστόσο, ότι, δεδομένων των σημαντικών διαπραγματεύσεων που βρίσκονται σε εξέλιξη στην ΕΕ και στον ΟΟΣΑ, είναι πολύ νωρίς για να αποφασιστούν τα ακριβή μέτρα για τη δημιουργία ενός τέτοιου πόρου·

51.  πιστεύει, ωστόσο, ότι οιαδήποτε μέτρα ληφθούν από τις αρχές της ΕΕ, όπως συστήματα εγγραφής ή παρακολούθησης ή ρυθμιστικοί μηχανισμοί, θα πρέπει να επιτρέπουν αμέσως την είσπραξη δασμών ή εισφορών προς όφελος του προϋπολογισμού της Ένωσης με βάση την ευρωπαϊκή προστιθέμενη αξία· θεωρεί ότι πρόκειται για δημόσια αγαθά της ΕΕ τα οποία, όπως δηλώνει η Ομάδα Υψηλού Επιπέδου για τους Ιδίους Πόρους, παρέχουν τη βάση για τη θέσπιση εισφοράς που συνιστά «άλλα έσοδα» τα οποία απορρέουν από τις πολιτικές της Ένωσης·

γ. Στόχος: Προώθηση της ενεργειακής μετάβασης και καταπολέμηση της υπερθέρμανσης του πλανήτη

Περιβαλλοντικός φόρος και περιβαλλοντικές εισφορές

52.  επιβεβαιώνει ότι η καταπολέμηση της κλιματικής αλλαγής, καθώς και η μετάβαση προς μια βιώσιμη, κυκλική οικονομία χαμηλών εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα και οι κοινώς συμφωνημένοι στόχοι της Ενεργειακής Ένωσης, είναι από τους κύριους στόχους των πολιτικών της ΕΕ·

53.  επαναλαμβάνει την πεποίθησή του ότι μόνο οι κοινοί σε επίπεδο ΕΕ φόροι στην κατανάλωση ενέργειας ή περιβαλλοντικοί φόροι μπορούν να διασφαλίσουν τον θεμιτό ανταγωνισμό μεταξύ των επιχειρήσεων και την ορθή λειτουργία της ενιαίας αγοράς και, κατά συνέπεια, να λειτουργήσουν ως κινητήρια δύναμη για τη μετάβαση σε ένα πιο προοδευτικό και βιώσιμο μοντέλο ανάπτυξης·

54.  τονίζει τη σημασία της πράσινης φορολογίας ως μηχανισμού ο οποίος είναι ιδιαίτερα κατάλληλος να συμβάλει στους ευρωπαϊκούς ιδίους πόρους· καλεί την Επιτροπή να ενσωματώσει περαιτέρω τις προτάσεις για πρόσθετους οικολογικούς ιδίους πόρους, όπως περιγράφονται στην έκθεση της Ομάδας Υψηλού Επιπέδου για τους Ιδίους Πόρους και από τον αρμόδιο για τον προϋπολογισμό της ΕΕ επίτροπο, οι οποίες συνάδουν με ορισμένες πολιτικές της Ένωσης, μεταξύ άλλων στους τομείς της ενέργειας (φόρος ενέργειας), του περιβάλλοντος και του κλίματος (μηχανισμός συνοριακής προσαρμογής άνθρακα, φόρος για το πλαστικό και σύστημα εμπορίας δικαιωμάτων εκπομπών (ΣΕΔΕ)) και των μεταφορών (φόροι οδικών καυσίμων και αεροπορικών εισιτηρίων) με σκοπό την προώθηση πρόσθετων μελλοντικών ιδίων πόρων της Ένωσης·

55.  ζητεί ένα σημαντικό μερίδιο των εσόδων από πλειστηριασμούς του ΣΕΔΕ να θεωρείται από τη φάση 4 (2021) και μετά ως νέος ίδιος πόρος της ΕΕ· υπενθυμίζει ότι η επιλογή αυτή συζητήθηκε στο πλαίσιο της Ομάδας Υψηλού Επιπέδου για τους Ιδίους Πόρους, και προτάθηκε ρητά από την Επιτροπή στην ανακοίνωσή της, της 14ης Φεβρουαρίου 2018, με τίτλο «Ένα νέο, σύγχρονο Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο για μια Ευρωπαϊκή Ένωση που υλοποιεί αποτελεσματικά τις προτεραιότητές της μετά το 2020» (COM(2018)0098)· ζητεί, παράλληλα, να θεσπιστεί ένας μηχανισμός συνοριακής προσαρμογής άνθρακα, ως νέος ίδιος πόρος για τον προϋπολογισμό της ΕΕ, ο οποίος θα πρέπει επίσης να έχει ως αποτέλεσμα την εξασφάλιση ισότιμων όρων ανταγωνισμού στο διεθνές εμπόριο και τον περιορισμό της μετεγκατάστασης της παραγωγής, με παράλληλη ενσωμάτωση του κόστους της κλιματικής αλλαγής στις τιμές των εισαγόμενων εμπορευμάτων·

56.  ζητεί από την Επιτροπή να εξετάσει το ενδεχόμενο θέσπισης σε ενωσιακό επίπεδο μιας εισφοράς για τα πλαστικά και τα είδη μιας χρήσης, με στόχο την ενθάρρυνση της χρήσης πιο βιώσιμων εναλλακτικών λύσεων·

57.  πιστεύει ότι η θέσπιση ιδίων πόρων που θα βασίζονταν σε φόρο ηλεκτρικής ενέργειας θα οδηγούσε σε επικάλυψη με το πεδίο εφαρμογής του ΣΕΔΕ και θα προκαλούσε ανησυχίες ως προς τη σταθερότητα των συνθηκών για τις επενδύσεις και την οικονομική επιβάρυνση των νοικοκυριών·

58.  θεωρεί ότι στην περίπτωση που κάποιος από τους ιδίους πόρους επιβαρύνει υπερβολικά κάποιο κράτος μέλος, η εν λόγω επιβάρυνση μπορεί να μετριάζεται με πρόσθετη στήριξη μέσω των προγραμμάτων της ΕΕ, περιορισμένης διάρκειας και ύψους, και στο πλαίσιο των σκοπών και των στόχων της Ένωσης· υπογραμμίζει ότι η εν λόγω στήριξη δεν μπορεί να χορηγείται με την καθιέρωση τυχόν νέων εκπτώσεων ή διορθώσεων στο σκέλος των εσόδων του προϋπολογισμού της ΕΕ·

59.  υπογραμμίζει ότι η εισαγωγή φόρων ή τελών που σχετίζονται με το περιβάλλον δεν θα πρέπει να επηρεάζει το δικαίωμα των κρατών μελών να καθορίζουν τους όρους εκμετάλλευσης των ενεργειακών τους πόρων, την επιλογή τους μεταξύ διαφόρων ενεργειακών πηγών και τη γενική διάρθρωση του ενεργειακού τους εφοδιασμού·

iv. Άλλες πηγές εσόδων

60.  υπενθυμίζει ότι, παρόλο που οι ίδιοι πόροι πρέπει να είναι η κύρια συνιστώσα εσόδων του προϋπολογισμού της ΕΕ, ωστόσο, συμπληρώνονται από αυτά που το άρθρο 311 ΣΛΕΕ αποκαλεί «άλλα έσοδα», στα οποία περιλαμβάνονται: ο φόρος επί των μισθών που καταβάλλει το προσωπικό της ΕΕ· έσοδα από τη διοικητική λειτουργία των θεσμικών οργάνων, όπως εισπράξεις από την πώληση αγαθών, την ενοικίαση και μίσθωση, την παροχή υπηρεσιών και τραπεζικοί τόκοι· εισφορές από τρίτες χώρες για ορισμένα προγράμματα της ΕΕ· τόκοι υπερημερίας· πρόστιμα από εταιρείες, κατά κανόνα όταν παραβιάζουν την ενωσιακή νομοθεσία για τον ανταγωνισμό· και έσοδα από δανειοδοτικές και δανειοληπτικές πράξεις στις οποίες προβαίνει η Ένωση·

61.  σημειώνει ότι το υπόλοιπο κάθε οικονομικού έτους εγγράφεται στον προϋπολογισμό του επομένου έτους ως έσοδο σε περίπτωση πλεονάσματος, και ότι τα άλλα έσοδα, τα υπόλοιπα και οι τεχνικές προσαρμογές, συμπεριλαμβανομένου του πλεονάσματος του προηγούμενου οικονομικού έτους, ανέρχονται στο 6 % περίπου των συνολικών εσόδων· τονίζει ότι, τα τελευταία χρόνια, τα «άλλα έσοδα» αποτελούνται κατά το μεγαλύτερο μέρος από πρόστιμα, τα οποία αντιπροσωπεύουν από μόνα τους το 2,5 % των συνολικών εσόδων (εξαιρουμένων των εσόδων ειδικού προορισμού)·

62.  εκφράζει τη λύπη του για το γεγονός ότι οι δυνατότητες των εν λόγω εσόδων έχουν παραμεληθεί μέχρι σήμερα στη συζήτηση σχετικά με τη χρηματοδότηση της ΕΕ· φρονεί ότι, ακόμη και αν τα έσοδα αυτά δεν αποτελούν εναλλακτική λύση σε σχέση με άλλους ιδίους πόρους λόγω του επιπέδου τους, του ασταθούς χαρακτήρα τους και της αδυναμίας να προβλεφθούν, δεν παύουν να συνιστούν ένα δυνητικό μέσο για την κάλυψη των αυξημένων χρηματοδοτικών αναγκών στο πλαίσιο του επόμενου ΠΔΠ·

63.  υπενθυμίζει ότι οι νομικές διαδικασίες που διέπουν τα έσοδα αυτά και τις ενδεχόμενες τροποποιήσεις διαθέτουν μεγαλύτερη ευελιξία από ό,τι οι διαδικασίες για τους ιδίους πόρους, δεδομένου ότι δεν καθορίζονται στην απόφαση για τους ιδίους πόρους, αλλά, αντίθετα, στο παράγωγο δίκαιο και, ως εκ τούτου, δεν υπόκεινται στην απαίτηση για ομοφωνία·

64.  επαναλαμβάνει την πάγια θέση του ότι οιαδήποτε έσοδα προέρχονται από πρόστιμα που επιβάλλονται σε επιχειρήσεις οι οποίες παραβιάζουν την ενωσιακή νομοθεσία περί ανταγωνισμού ή συνδέονται με καθυστερημένες πληρωμές των συνεισφορών των κρατών μελών στον προϋπολογισμό της ΕΕ, θα πρέπει να αποτελούν πρόσθετο έσοδο στον προϋπολογισμό της ΕΕ, χωρίς αυτό να συνεπάγεται αντίστοιχη μείωση των συνεισφορών με βάση το ΑΕΕ·

65.  ζητεί, προς τούτο, τη δημιουργία ειδικού αποθεματικού στον προϋπολογισμό της ΕΕ, το οποίο σταδιακά θα συμπληρώνεται από όλους τους τύπους απρόβλεπτων άλλων εσόδων και θα μεταφέρεται με τον δέοντα τρόπο προκειμένου να παρέχει πρόσθετες δυνατότητες κάλυψης δαπανών όταν προκύπτουν ανάγκες· θεωρεί ότι το αποθεματικό αυτό θα πρέπει να διατίθεται στα ειδικά μέσα του ΠΔΠ και θα πρέπει να παρέχει συμπληρωματικές ενισχύσεις, τόσο στις αναλήψεις υποχρεώσεων όσο και τις πληρωμές, κατόπιν απόφασης της αρμόδιας για τον προϋπολογισμό αρχής·

66.  υπογραμμίζει τις δυνατότητες που αντιπροσωπεύουν για τον προϋπολογισμό της ΕΕ τα τέλη που απαιτούνται για την υλοποίηση πολιτικών της ΕΕ, και συγκεκριμένα ευρωπαϊκών προγραμμάτων όπως το μελλοντικό σύστημα πληροφοριών και άδειας ταξιδίου της ΕΕ (ETIAS) για τους υπηκόους τρίτων χωρών· θεωρεί ότι, σε ορισμένες περιπτώσεις, τα εν λόγω έσοδα θα μπορούσαν να διατίθενται για την ίδια πολιτική ή σκοπό· θεωρεί ότι, για τη μετά το 2020 γενιά προγραμμάτων και πολιτικών της ΕΕ, το εν λόγω είδος πιθανού εισοδήματος θα πρέπει να αποτελέσει αντικείμενο συστηματικότερης εξέτασης, προκειμένου να εξασφαλιστεί μια πρόσθετη πηγή εσόδων στον προϋπολογισμό της ΕΕ·

67.  επισημαίνει ότι το 2016, τα έσοδα που προορίζονταν ειδικά για τους αποκεντρωμένους οργανισμούς της ΕΕ, όπως τέλη και επιβαρύνσεις από βιομηχανίες και συνεισφορές από εθνικούς προϋπολογισμούς, ανέρχονταν σε 1 δισεκατομμύριο ευρώ περίπου· ζητεί από την Επιτροπή να προτείνει μια συνεκτική προσέγγιση όσον αφορά τη χρηματοδότηση των οργανισμών από τέλη στο επόμενο ΠΔΠ·

o
o   o

68.  αναθέτει στον Πρόεδρό του να διαβιβάσει το παρόν ψήφισμα στο Συμβούλιο και στην Επιτροπή.

(1) ΕΕ L 168 της 7.6.2014, σ. 105.
(2) ΕΕ L 168 της 7.6.2014, σ. 29.
(3) ΕΕ  L 168 της 7.6.2014, σ. 39.
(4) ΕΕ C 27 E της 31.1.2008, σ. 214.
(5) ΕΕ C 380 E της 11.12.2012, σ. 89.
(6) ΕΕ C 443 της 22.12.2017, σ. 11.
(7) ΕΕ C 443 της 22.12.2017, σ. 994.
(8) ΕΕ C 294 της 12.8.2016, σ. 82.
(9) Κείμενα που εγκρίθηκαν, P8_TA(2016)0309.
(10) Κείμενα που εγκρίθηκαν, P8_TA(2017)0401.
(11) Κείμενα που εγκρίθηκαν, P8_TA(2016)0310.

Τελευταία ενημέρωση: 21 Μάρτιος 2018Ανακοίνωση νομικού περιεχομένου