Πρόεδρος. − Η ημερήσια διάταξη προβλέπει τη συζήτηση της έκθεσης (A6-0008/2008) του κ. Sakalas, εξ ονόματος της Επιτροπής Νομικών Θεμάτων, σχετικά με την αίτηση υπεράσπισης των προνομίων και ασυλιών που υπέβαλε ο κ. Witold Tomczak (2007/2130(IMM)).

  Aloyzas Sakalas, εισηγητής. − (EN) Κύριε Πρόεδρε, τον Απρίλιο του 2005 ο κ. Tomczak έκανε αίτηση στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο για υπεράσπιση της βουλευτικής του ασυλίας σε ποινικές διαδικασίες, αλλά το Κοινοβούλιο, έναν χρόνο αργότερα, αποφάσισε για τη μη υπεράσπιση της βουλευτικής του ασυλίας.

Στις 21 Μαΐου 2007, ο κ.Tomczak έκανε εκ νέου αίτηση στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο για υπεράσπιση της βουλευτικής του ασυλίας. Στη νέα αίτηση, ο κ. Tomczak παρουσίασε τρία νέα επιχειρήματα αναφορικά με την ίδια υπόθεση. Το πρώτο επιχείρημα: ο κ. Tomczak καταγγέλλει ότι το δικαστήριο του Ostrów δεν του παρείχε πρόσβαση στα αρχεία της υπόθεσης. Ωστόσο, κατόπιν εξέτασης της καταγγελίας του, διαπιστώθηκε ότι χορηγήθηκε στον κ. Tomczak πρόσβαση στα αρχεία, όταν επισκέφθηκε το δικαστήριο αυτοπροσώπως. Μάλιστα, φωτογράφησε τουλάχιστον ένα από τα έγγραφα.

Το δεύτερο επιχείρημα: ο κ. Tomczak ισχυρίζεται ότι οι διαδικασίες δεν είναι αντικειμενικές, γιατί ο επόπτης δικαστής ζήτησε από τον προεδρεύοντα δικαστή στην υπόθεση να εκδώσει απόφαση το συντομότερο δυνατό, ακόμη και ερήμην του κατηγορουμένου. Ωστόσο, το εν λόγω αίτημα εκδόθηκε αφού ο κ. Tomczak δεν παρέστη στην ακροαματική διαδικασία 12 φορές.

Το τρίτο επιχείρημα: ο κ. Tomczak ισχυρίζεται ότι το δικαστήριο του Ostrów είναι προκατειλημμένο εναντίον του. Ωστόσο, το γεγονός που δήλωσε ο κ. Tomczak, ότι ο προεδρεύων δικαστής στην υπόθεση ζει την ίδια πόλη με τον εισαγγελέα εναντίον του οποίου ο κ. Tomczak είχε κατά το παρελθόν απαγγείλει κατηγορίες, από μόνο του δεν εμποδίζει τον εν λόγω δικαστή από το να ενεργεί αντικειμενικά.

Επιπλέον, ο κ. Tomczak έχει την ευκαιρία να ασκήσει έφεση σε ανώτερο δικαστήριο και να ζητήσει ακύρωση από το πολωνικό Ανώτατο Δικαστήριο. Το επιχείρημα που χρησιμοποιεί ο κ. Tomczak, ο οποίος υπήρξε βουλευτής του πολωνικού κοινοβουλίου το 1999, ότι η εθνική του κοινοβουλευτική ασυλία παρέμεινε ως τυπικό κώλυμα στις ποινικές διαδικασίες, θα πρέπει να ληφθεί δεόντως υπόψη από τις πολωνικές δικαστικές αρχές.

Η προβληματική νομική συνέπεια ότι, σύμφωνα με τον πολωνικό νόμο, ο κ. Tomczak ενδέχεται να χάσει την έδρα του σε αυτό το Κοινοβούλιο έχει επισημανθεί από την Επιτροπή Νομικών Θεμάτων και ο πρόεδρός της έθεσε προφορική ερώτηση στην Επιτροπή. Απαντήθηκε στις 14 Ιανουαρίου 2008 από τον Επίτροπο Frattini, ο οποίος υποσχέθηκε να απευθυνθεί στις πολωνικές αρχές με στόχο να διασφαλίσει ότι ο πολωνικός νόμος δεν κάνει διακρίσεις μεταξύ των βουλευτών του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και των εθνικών βουλευτών.

Μετά τη συζήτηση με την Επιτροπή, η Επιτροπή Νομικών Θεμάτων έλαβε την απόφαση να μην συστήσει την υπεράσπιση της κοινοβουλευτικής ασυλίας του κ. Tomczak για τους ανωτέρω λόγους.

Είναι σαφές ότι τα άρθρα 8 και 9 του Πρωτοκόλλου περί των πρoνoμίων και ασυλιών των Ευρωπαϊκών Κoινoτήτων δεν ισχύουν στην περίπτωση του κ. Tomczak. Η αίτησή του πρέπει να αντιμετωπιστεί ως αίτηση για απόφαση από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο να ζητήσει την αναστολή των διαδικασιών εναντίον του, όπως είναι δυνατό, για παράδειγμα, υπό το άρθρο 105 του πολωνικού συντάγματος.

Ακολουθώντας την καθιερωμένη του πρακτική, το Κοινοβούλιο θα μπορούσε να αποφασίσει να υπερασπιστεί την βουλευτική ασυλία ενός από τους βουλευτές του αν υπήρχε υποψία ότι η ποινική δίωξη βασιζόταν σε πρόθεση να υπονομευθούν οι πολιτικές δραστηριότητες ενός βουλευτή (fumus persecutionis). Δεν υπάρχουν σαφή στοιχεία τέτοιου είδους στην περίπτωση του κ. Tomczak.

Υπό το πρίσμα των ανωτέρω, συστήνω τη μη υπεράσπιση της βουλευτικής ασυλίας του κ. Tomczak.

  Lidia Joanna Geringer de Oedenberg, εξ ονόματος της Ομάδας PSE. – (PL) Κύριε Πρόεδρε, ο κύριος στόχος της βουλευτικής ασυλίας είναι να προστατεύει το ίδιο το Κοινοβούλιο ως αντιπροσωπευτικό όργανο εκλεγμένο με δημοκρατικές διαδικασίες. Διασφαλίζει τη συλλογική ανεξαρτησία αυτού του θεσμικού οργάνου κατά εξωτερικών πιέσεων και εγγυάται την ελευθερία έκφρασης και δράσης των βουλευτών κατά την εκτέλεση των κοινοβουλευτικών τους καθηκόντων. Η νομική βάση της ασυλίας των βουλευτών του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου καθορίζεται στο Πρωτόκολλο του 1965 περί των προνομίων και ασυλιών των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων. Το άρθρο 8 του Πρωτοκόλλου αναφέρει ότι τα μέλη του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου δεν υπόκεινται σε έρευνα, κράτηση ή δίωξη για γνώμη ή ψήφο δοθείσα κατά την άσκηση των καθηκόντων τους. Ομοίως, το άρθρο 9 αναφέρει ότι κατά τη διάρκεια των συνόδων του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου τα μέλη του απολαύουν εντός της επικρατείας των κρατών τους, των ασυλιών που αναγνωρίζονται στα μέλη του κοινοβουλίου της χώρας τους και εντός της επικράτειας άλλων κρατών μελών από κάθε μέτρο κράτησης και κάθε δικαστική δίωξη. Η εν λόγω ασυλία καλύπτει, επίσης, τα μέλη του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου όταν μεταβαίνουν στον τόπο συνεδριάσεως του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου ή όταν επιστρέφουν από αυτόν.

Δυνάμει των ανωτέρω, θα πρέπει να σημειωθεί ότι η κατηγορία που απαγγέλθηκε κατά του κ. Tomczak δεν σχετίζεται με γνώμες ή ψήφους δοθείσες από αυτόν κατά τη διάρκεια των επίσημων καθηκόντων του, καθώς δεν ήταν μέλος του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου κατά τη χρονική στιγμή που έλαβαν χώρα τα εν λόγω γεγονότα. Δεδομένων, λοιπόν, των περιστάσεων, δεν υπάρχει νομική βάση για χορήγηση κοινοβουλευτικής ασυλίας στον κ. Tomczak. Η υπόθεση του κ. Tomczak επεσήμανε, ωστόσο, την έλλειψη συνοχής μεταξύ των κανόνων εκλογής στην πολωνική Δίαιτα και στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο στην Πολωνία ως προς τις προϋποθέσεις που πρέπει να πληρούνται από τους υποψηφίους για εκλογή και τις περιστάσεις υπό τις οποίες τα άτομα μπορούν στερηθούν την έδρα τους εφόσον εκλεγούν.

Το θέμα αυτό συζητήθηκε σε ειδική συνεδρίαση και κατά την ένταξη της στην Ένωση η Πολωνία ανέλαβε την υποχρέωση να συμμορφωθεί με την ισχύουσα νομοθεσία της ΕΕ, κυρίως σε ό,τι αφορά τις άμεσες επιπτώσεις της στην εσωτερική νομοθεσία ενός κράτους μέλους. Θα ήθελα να αδράξω την ευκαιρία και να ζητήσω νομοθεσία σχετική με την εναρμόνιση του καθεστώτος των βουλευτών της πολωνικής Δίαιτας και του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου το συντομότερο δυνατό. Βάσει της παρούσας κατάστασης, ένα μέλος του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου μπορεί να χάσει αυτόματα την έδρα του ως αποτέλεσμα ορισμένων ενεργειών, ενώ ένα μέλος της πολωνικής Δίαιτας ενδέχεται να μην τιμωρηθεί με οποιονδήποτε τρόπο για τις ίδιες ενέργειες.

  Marek Aleksander Czarnecki, εξ ονόματος της Ομάδας UEN. – (PL) Κύριε Πρόεδρε, η υπόθεση του κ. Tomczak αποτελεί παράδειγμα της αδυναμίας του πολωνικού δικαστικού συστήματος να αναγνωρίσει ότι όταν η Πολωνία έγινε μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης, ανέλαβε την υποχρέωση να συμμορφωθεί με το ισχύον νομικό σύστημα της τελευταίας. Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο δεν έχει λάβει ακόμη απόφαση σχετικά με την ασυλία του κ. Tomczak, αλλά το αρμόδιο δικαστήριο, παρόλα αυτά, όρισε, την προηγούμενη εβδομάδα, την 15η Φεβρουαρίου ως την ημερομηνία της συνεδρίασης.

Αυτή η ενέργεια του δικαστηρίου δεν ισοδυναμεί απλά με έλλειψη σεβασμού προς το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, αλλά ταυτόχρονα δεν συμμορφώνεται με τον Κανονισμό του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και με τον πολωνικό ποινικό κώδικα, δυνάμει του οποίου καμία ποινική δίωξη δεν μπορεί να γίνει σε βάρος βουλευτή αν το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο δεν αποφανθεί για το ζήτημα της ασυλίας. Η κατάσταση που περιέγραψα οδηγεί στο συμπέρασμα ότι στην περίπτωση του κ. Tomczak έχουμε να κάνουμε είτε με ένα εξαιρετικά ανίκανο δικαστήριο είτε, σε διαφορετική περίπτωση, με δικαστική πρόθεση καταδίκης του κ. Tomczak για ένα ασήμαντο περιστατικό, το οποίο στην περίπτωσή του σημαίνει ότι θα χάσει την έδρα του στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο.

  Jens-Peter Bonde (IND/DEM). – (EN) Κύριε Πρόεδρε, προτείνω σε όλα τα μέλη να ψηφίσουν κατά της άρσης της ασυλίας στην υπόθεση του κ. Tomczak. Είχαμε μια πολύ καλή συζήτηση στο Κοινοβούλιο. Όλοι συμφωνούν ότι δεν μπορούμε να επιτρέψουμε στην Πολωνία να χρησιμοποιεί δύο μέτρα και δύο σταθμά: ένα για τους βουλευτές του εθνικού κοινοβουλίου και άλλο, πολύ πιο αυστηρό, για τους βουλευτές εδώ. Ο αρμόδιος Επίτροπος, ο κ. Frattini, υποσχέθηκε να στείλει επιστολή στον πολωνό υπουργό Δικαιοσύνης για να εμμείνει στην εφαρμογή ίδιων κανόνων για άρση της ασυλίας.

Μίλησα με τον Επίτροπο Frattini μετά τη συνεδρίαση στις 14 Ιανουαρίου και τον συνάντησα ξανά πριν από δύο εβδομάδες, όταν είπε ότι είχε δώσει εντολή στις υπηρεσίες να στείλουν την επιστολή. Την περασμένη εβδομάδα επικοινώνησα με το γραφείο του. Μου επιβεβαίωσαν ότι η επιστολή είχε σταλεί και ότι θα λάμβανα αντίγραφο της επιστολής την ίδια ημέρα. Στη συνέχεια, δέχθηκα ξαφνικά τηλεφώνημα από το γραφείο του Επιτρόπου Frattini κατά το οποίο μου έδωσαν μια διαφορετική εκδοχή, λέγοντας ότι η επιστολή εκκρεμούσε ακόμη. Έτσι, δεν υπάρχει ούτε επιστολή ούτε και απάντηση από την πολωνική κυβέρνηση.

Οι κανόνες μας είναι σαφέστατοι: πρέπει να διενεργήσουμε ψηφοφορία. Γι’ αυτό, θα σας ζητούσα να ψηφίσετε κατά της άρσης της ασυλίας και να ζητήσετε την αναπομπή της υπόθεσης στην επιτροπή για ενδεχόμενη νέα απόφαση, αφού λάβουμε την επιστολή από τον Επίτροπο Frattini και την απάντηση από την Πολωνία.

  Aloyzas Sakalas, εισηγητής − (EN) Κύριε Πρόεδρε, πιστεύω ότι οι συνέπειες του ζητήματος της άρσης της ασυλίας δεν είναι οι ίδιες με την άρση της ασυλίας. Ο κ. Tomczak αναμενόταν και κλήθηκε να εμφανιστεί ενώπιον του δικαστηρίου 12 φορές, αλλά δεν το έκανε.

Όλα τα διαδικαστικά και ουσιαστικά ερωτήματα που εγείρονται σε σχέση με την υπόθεση του κ. Tomczak, και κυρίως το ερώτημα της εικαζόμενης χρήσης προσβλητικής γλώσσας εναντίον αστυνομικών, πρέπει να επιλυθούν αντικειμενικά από τις πολωνικές δικαστικές αρχές. Συνεπώς, θα ήθελα να επισημάνω δύο σημεία. Το ζήτημα του κατά πόσο η ασυλία του κ. Tomczak ήρθη ορθώς κατά την έναρξη των διαδικασιών, όταν ήταν μέλος του πολωνικού κοινοβουλίου, είναι ένα ζήτημα το οποίο μπορεί να εξακριβωθεί μόνο από την αρμόδια δικαστική αρχή στην Πολωνία, και στην προκειμένη περίπτωση το Περιφερειακό Δικαστήριο στο Ostrów Wielkopolski. Υπάρχει πάντοτε η δυνατότητα άσκησης έφεσης.

Δεύτερον, το ενδεχόμενο ο κ. Tomczak να χάσει την έδρα του σε αυτό το Κοινοβούλιο δεν μπορεί να θεωρηθεί ως κίνητρο από πλευράς ποινικής δίωξης, καθώς, κατά τη χρονική στιγμή του περιστατικού στις 19 Ιουνίου 2004, ο κ. Tomczak δεν ήταν μέλος του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, και ο νόμος που ισχύει για τους βουλευτές του εθνικού κοινοβουλίου δεν περιέχει διατάξεις για τέτοιες συνέπειες.

Βάσει των ανωτέρω, η Επιτροπή Νομικών Θεμάτων συστήνει στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο τη μη υπεράσπιση της κοινοβουλευτικής ασυλίας του κ. Tomczak.

  Πρόεδρος. − Η συζήτηση έληξε.

Η ψηφοφορία θα διεξαχθεί αύριο.