Jakie inicjatywy tworzy Unia Europejska w celu zwiększenia poziomu wywozu z 27 państw członkowskich UE towarów sprzedawanych na Bałkanach? I ogólnie rzecz biorąc, jakie programy umożliwiające polepszenie stosunków handlowych między Unią Europejską a państwami bałkańskimi są dostępne?
(EN) Bałkany Zachodnie, jako cały region, są dla UE kluczowym i wartościowym partnerem. Unia Europejska wielokrotnie podkreślała swoje zaangażowanie w kwestie związane z perspektywą rozwoju tego regionu w kierunku Europy, zakończonego w efekcie członkostwem w UE.
Unia Europejska jest głównym partnerem handlowym Bałkanów Zachodnich. Dlatego mocniejsze więzi gospodarcze między UE a regionem mają podstawowe znaczenie dla gospodarczego rozwoju regionu, co będzie korzystne zarówno dla państw regionu, jak i dla UE i unijnych firm zajmujących się wywozem. Liberalizacja i integracja handlu to kamień węgielny procesu stabilizacji i stowarzyszenia. Na Bałkanach Zachodnich UE dąży do realizacji wspomnianego celu na trzech płaszczyznach.
Po pierwsze Komisja wynegocjowała umowy o wolnym handlu, jako część umów o stabilizacji i stowarzyszeniu. W umowach przewidziano obustronny wolny dostęp towarów wywozowych do UE i danego kraju z Bałkanów Zachodnich. Umowy pozwalają na stworzenie warunków sprzyjających reformom politycznym i gospodarczym, a także tworzą podstawę integracji Bałkanów Zachodnich z UE poprzez dostosowanie do dorobku prawnego. Podpisanie umów o stabilizacji i stowarzyszeniu było poprzedzone przyznaniem Bałkanom Zachodnim przez UE jednostronnych preferencji w zakresie handlu.
Po drugie, na szczeblu regionalnym Komisja wystąpiła w roli podmiotu ułatwiającego proces negocjacji w sprawie środkowoeuropejskiej umowy o wolnym handlu (CEFTA). Komisja, w ramach pomocy w procesie wdrażania umowy, przekazała również finansowe wsparcie i pomoc techniczną dla sekretariatu CEFTA i dla stron umowy. Jednocześnie Komisja wysoko ceni regionalną odpowiedzialność umowy i uznaje fakt, że CEFTA ma podstawowe znaczenie dla silniejszej regionalnej integracji gospodarczej, w tym przygotowując grunt pod pełny udział Bałkanów Zachodnich w jednolitym rynku UE.
Po trzecie, na szczeblu wielostronnym poparliśmy przystąpienie państw z tego regionu do Światowej Organizacji Handlu, gdyż jest to istotny krok w kierunku ich efektywnego udziału w zglobalizowanej gospodarce.