Πρόεδρος. - Η ημερήσια διάταξη προβλέπει τη συζήτηση έξι προτάσεων ψηφίσματος σχετικά με τη Λευκορωσία και ειδικότερα τις περιπτώσεις των Ales Mikhalevich και Natalia Radinles(1).

  Raül Romeva i Rueda, συντάκτης. – (ES) Κύριε Πρόεδρε, θεωρώ σημαντικό να θυμόμαστε ότι αυτή δεν είναι η πρώτη φορά που μιλάμε για τη Λευκορωσία εδώ στο Κοινοβούλιο, και από την άποψη αυτή το παρόν ψήφισμα είναι σημαντικό εφόσον καταδικάζει σαφώς τις συλλήψεις και φυλακίσεις μελών της αντιπολίτευσης και την παραβίαση θεμελιωδών δικαιωμάτων την οποία υπέστησαν οι άνθρωποι αυτοί.

Η ελευθερία έκφρασης, η ελευθερία του συνέρχεσθαι και η ελευθερία κυκλοφορίας σε χώρες όπως η Λευκορωσία θα πρέπει να αποτελούν προτεραιότητα και για τον λόγο αυτόν είναι αναγκαίο να ζητήσουμε την άμεση και χωρίς όρους απελευθέρωση αυτών των ανθρώπων, οι οποίοι δεν μπορούν να χαρακτηριστούν παρά πολιτικοί κρατούμενοι.

Δεύτερον, θεωρώ επίσης σημαντικό το να καταδικαστεί –και αυτό κάνει το ψήφισμα– η χρήση βασανιστηρίων σε αυτές τις χώρες, όπως και σε άλλες, με τον πλέον αυστηρό, αποφασιστικό, σαφή και σθεναρό τρόπο, ακόμη και όταν αυτό σημειώνεται στην Ευρωπαϊκή Ένωση, πράγμα που δυστυχώς συμβαίνει κατά καιρούς. Ωστόσο, σε μια χώρα με την οποία οι γειτονικές μας σχέσεις εξακολουθούν να αναπτύσσονται και με την οποία ενισχύουμε τη σχέση μας, η χρήση βασανιστηρίων ως τρόπος μεταχείρισης σε φυλακές, ιδίως όταν έχει πολιτικά κίνητρα, είναι κάτι που απαιτείται να το απορρίψουμε και να το καταδικάσουμε απόλυτα.

Τέλος, θα ήθελα επίσης να καταδικάσω ρητά την ποινή που επιβλήθηκε στον νεαρό ακτιβιστή της αντιπολίτευσης απλώς επειδή έλαβε μέρος στις διαδηλώσεις της 19ης Σεπτεμβρίου 2010. Θεωρώ ότι το Κοινοβούλιο έχει δίκιο να ταχθεί σαφώς κατά αυτών των επιλογών και εμμένω στο ότι πρέπει να ακουστεί η φωνή του.

  Marietje Schaake, συντάκτρια. – (EN) Κύριε Πρόεδρε, μεγάλος αριθμός προσώπων της αντιπολίτευσης, στους οποίους συμπεριλαμβάνονται πρώην προεδρικοί υποψήφιοι, αλλά και δημοσιογράφοι και υπερασπιστές των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, συνελήφθησαν μετά τα γεγονότα της 19ης Δεκεμβρίου 2010 στο Minsk και έκτοτε κρατούνται σε κέντρα κράτησης της KGB. Υπήρξαν αναφορές για βασανιστήρια και εξαναγκασμό σε ομολογίες στα χέρια της KGB. Αυτές οι εξελίξεις εντάσσονται σε ένα ευρύτερο σχέδιο καταστολής και δικών με πολιτικά κίνητρα κατά ακτιβιστών της αντιπολίτευσης, της κοινωνίας των πολιτών, των μέσων ενημέρωσης και υπερασπιστών των ανθρωπίνων δικαιωμάτων που συνεχίζεται έως σήμερα.

Καλούμε επειγόντως τις αρχές της Λευκορωσίας να επιτρέψουν την αντιπολίτευση, την κοινωνία των πολιτών, την ελεύθερη έκφραση και την πολυφωνία των μέσων ενημέρωσης. Το κράτος δικαίου πρέπει να γίνεται σεβαστό. Οι αρχές της Λευκορωσίας θα αποκτούσαν αξιοπιστία αν άρχιζαν άμεσα έρευνες που θα διεξάγονταν σύμφωνα με τα διεθνή πρότυπα, με διεθνείς εμπειρογνώμονες. Θα πρέπει να εξετάσουμε περιοριστικά μέτρα που να συμπεριλαμβάνουν οικονομικές κυρώσεις σε επιχειρήσεις οι οποίες ανήκουν στην κυβέρνηση της Λευκορωσίας, ελπίζουμε όμως ότι κάτι τέτοιο δεν θα είναι αναγκαίο. Θα το επικροτούσαμε αν συμπαρατάσσονταν με την έκκληση για τέτοιες δράσεις περισσότερες χώρες στη διεθνή κοινότητα, διότι η παρούσα κατάσταση είναι απαράδεκτη.

  Kristian Vigenin, συντάκτης. – (EN) Κύριε Πρόεδρε, η Λευκορωσία βρίσκεται πολύ συχνά στην ημερήσια διάταξή μας, και ο λόγος είναι ότι ενδιαφερόμαστε γι’ αυτήν επειδή θέλουμε να δούμε μια δημοκρατική Λευκορωσία όπου θα γίνονται σεβαστά τα ανθρώπινα δικαιώματα. Έχω, ωστόσο, την εντύπωση ότι τα μηνύματα που τόσο συχνά στέλνουμε στις αρχές της Λευκορωσίας δεν βρίσκουν ανταπόκριση – ούτε εκείνα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου ούτε εκείνα του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου. Οι αποφάσεις του Συμβουλίου δεν είχαν μέχρι τώρα καμία επίδραση στην κατάσταση στη Λευκορωσία.

Μετά από έναν χρόνο πολύ μέτριας προόδου, η 19η Δεκεμβρίου 2010 έγινε σημείο καμπής για τη Λευκορωσία. Έκτοτε, η χώρα εισήλθε σε εκούσια απομόνωση: αυτό μπορεί να σώσει το καθεστώς για κάποιο διάστημα, είναι όμως σε βάρος του μέλλοντος του έθνους της Λευκορωσίας. Αυτό πρέπει να γίνει κατανοητό και δεν θα σταματήσουμε να το υπενθυμίζουμε στον Lukashenko και τους φίλους του. Ελπίζω ότι ο πρόεδρος Lukashenko θα λάβει σοβαρά υπόψη τα γεγονότα στις γειτονικές χώρες του Νότου και θα κατανοήσει ότι η μόνη υπεύθυνη συμπεριφορά είναι ο εκδημοκρατισμός και οι κοινωνικές και οικονομικές μεταρρυθμίσεις στη χώρα.

Εμείς στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο δεν θα παραιτηθούμε· ζητούμε την άμεση και χωρίς όρους απελευθέρωση όλων των κρατουμένων διαδηλωτών και την εγκατάλειψη όλων των πολιτικά υποκινούμενων κατηγοριών. Ταυτόχρονα, εξακολουθούμε να πιστεύουμε πως η Λευκορωσία έχει καιρό για να αλλάξει· συνεργαζόμαστε με τους άλλους πέντε ανατολικούς γείτονες για να βρούμε μια λύση που θα οδηγήσει σε εκδημοκρατισμό και στη δημιουργία μιας κατάστασης στη Λευκορωσία όπου θα μπορούν να γίνουν ελεύθερες και δίκαιες εκλογές στο τέλος αυτού του χρόνου ή στις αρχές του επόμενου.

  Jacek Protasiewicz, συντάκτης. – (PL) Κύριε Πρόεδρε, η ειλικρινής και συγκινητική δήλωση του Ales Mikhalevich πριν από σχεδόν δύο εβδομάδες, στην οποία αποκάλυψε τις μεθόδους βασανισμού που χρησιμοποιεί η KGB της Λευκορωσίας κατά των πολιτικών αντιπάλων του Alexander Lukashenko, προκάλεσε σοκ. Είναι συγκλονιστικό τον 21ο αιώνα μια ευρωπαϊκή χώρα που άρχισε να συνεργάζεται με την Ευρωπαϊκή Ένωση στο πλαίσιο της ανατολικής εταιρικής σχέσης να χρησιμοποιεί μεθόδους που χαρακτήριζαν τον ναζισμό και τον σταλινισμό.

Το ψήφισμά μας είναι έκφραση του σοκ και της οργής μας, καθώς και της αλληλεγγύης μας προς εκείνους που υφίστανται δίωξη. Σήμερα θα ήθελα να στείλω από εδώ τρία μηνύματα. Το πρώτο απευθύνεται στον Ales Mikhalevich, αλλά και στον Anatoli Labiedzka και τον Mikhail Statkievich, που βρίσκονται στη φυλακή: θαυμάζουμε το θάρρος σας, είμαστε μαζί σας και δεν θα σας εγκαταλείψουμε.

Το δεύτερο μήνυμα απευθύνεται στον Alexander Lukashenko: αρχίστε να δείχνετε σεβασμό για τις διεθνείς συμβάσεις που έχει επικυρώσει η χώρα σας, συμπεριλαμβανομένης της κοινής δήλωσης της Πράγας για την ανατολική εταιρική σχέση, και σταματήστε να διώκετε τους πολίτες σας.

Το τρίτο μήνυμα είναι για την κ. Ashton: είναι καιρός για οικονομικές κυρώσεις, διότι μόνο έτσι μπορούμε να αλλάξουμε τον τρόπο με τον οποίο διώκεται η αντιπολίτευση στη Λευκορωσία.

Σας ευχαριστώ.

  Ryszard Czarnecki, συντάκτης. – (PL) Κύριε Πρόεδρε, η Λευκορωσία είναι μια χώρα με κοινά σύνορα με την Ευρωπαϊκή Ένωση, η οποία όμως φαίνεται να απέχει 1.000 έτη φωτός από την Ένωση. Είναι σαν να κατοικείται η Λευκορωσία από ανθρώπους που ακολουθούν διαφορετικά πρότυπα. Ωστόσο, δεν είναι έτσι. Εκεί ζουν και Ευρωπαίοι – άνθρωποι που θέλουν να νιώθουν ότι ζουν σε μια κοινή Ευρώπη. Το πρόβλημα είναι ο πρόεδρος της χώρας που χρησιμοποιεί μεθόδους γνωστές από τη Σοβιετική Ένωση πριν από αρκετές δεκαετίες – αυτό που μας προσφέρει ο πρόεδρος Lukashenko είναι ένα παράξενο ταξίδι στο παρελθόν. Σε αντίθεση με τον κ. Vigenin που μίλησε πριν από λίγο, εγώ νομίζω ότι θα πρέπει να πιστεύουμε στην ευρωπαϊκή μας φωνή και ότι το Κοινοβούλιο και η Ευρωπαϊκή Ένωση μπορούν να ασκήσουν πίεση στις αρχές της Λευκορωσίας προκειμένου να σέβονται τα ανθρώπινα δικαιώματα. Αυτό δεν είναι τόσο θέμα πολιτικής όσο θέμα βασικής ηθικής και δεοντολογίας. Θα πρέπει να πούμε σήμερα στους λευκορώσους αδελφούς μας ότι δεν είναι μόνοι.

  Rui Tavares, συντάκτης. – (PT) Κύριε Πρόεδρε, κυρίες και κύριοι, ανέκαθεν υπήρχαν αναφορές για υποθέσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων εκτός της Ευρωπαϊκής Ένωσης και έτσι θα πάρω το θάρρος να αρχίσω σε αυτήν την επείγουσα συζήτηση με τη σημερινή μας ψηφοφορία για την ελευθερία του Τύπου στην Ουγγαρία, ή καλύτερα στην Ευρωπαϊκή Ένωση, διότι ο σεβασμός των θεμελιωδών δικαιωμάτων στο Σώμα μας και ο σεβασμός των ανθρωπίνων δικαιωμάτων εκτός της Ευρωπαϊκής Ένωσης είναι άρρηκτα συνδεδεμένοι.

Δεδομένου ότι καταφέραμε να συζητήσουμε τα προβλήματα που αντιμετωπίζουμε εντός της Ευρωπαϊκής Ένωσης σε μια ψηφοφορία που διαίρεσε το Σώμα και το δίχασε, και που είχε ως αποτέλεσμα πολλή δουλειά για μας τους τελευταίους δύο μήνες, μπορούμε τώρα να αντιμετωπίσουμε τον πρόεδρο της Λευκορωσίας κ. Lukashenko με το κεφάλι ψηλά. Μπορούμε να πούμε στον πρόεδρο Lukashenko ότι πρέπει να σταματήσει την καταστολή των διαδηλώσεων, την καταστολή των αντιπάλων του και την καταστολή του Τύπου στη χώρα του, διότι ο ίδιος εκπροσωπεί μια κυβέρνηση που θεωρεί ότι μονοπωλεί το δικαίωμα να αποφασίζει τι είναι σωστό και τι λάθος, τι είναι ισορροπημένο, τι είναι ουδέτερο και τι αντικειμενικό, όχι μόνο στους δικούς της ισχυρισμούς αλλά και σε εκείνους της αντιπολίτευσης και του ξένου Τύπου. Είδαμε μάλιστα τον πρόεδρο Lukashenko να αντιμετωπίζει τα διεθνή μέσα ενημέρωσης με έντονη υπεροψία μετά την καταστολή των διαδηλώσεων τον Δεκέμβριο.

Γι’ αυτόν τον λόγο θεωρώ ότι μπορούμε να ελπίζουμε πως η φωνή του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, η φωνή της Επιτροπής και η φωνή του Συμβουλίου θα ακουστούν στη Λευκορωσία και ότι θα αποκτήσουμε ηθικό κύρος, εκτός από αυτό που πρέπει επίσης να διατηρήσουμε με το παράδειγμα που δίνουμε εδώ στο Σώμα.

  Eduard Kukan, εξ ονόματος της Ομάδας PPE. – (SK) Κύριε Πρόεδρε, κατά τη συνάντηση της Ομάδας Βίσεγκραντ την περασμένη εβδομάδα στην Μπρατισλάβα, ο υπουργός Εξωτερικών Υποθέσεων της Σλοβακίας, που ασκεί επί του παρόντος την προεδρία της ομάδας, έστειλε ένα σαφές μήνυμα στον πρόεδρο της Λευκορωσίας κ. Lukashenko. Όσο υπάρχει έστω και ένας πολιτικός κρατούμενος στις φυλακές της Λευκορωσίας, η χώρα μπορεί να περιμένει πλήρη απομόνωση στην Ευρώπη.

Δυστυχώς, ακόμα και σήμερα, τρεις μήνες μετά τις προεδρικές εκλογές, η κατάσταση στη χώρα παραμένει κρίσιμη. Άνθρωποι δημοκρατικών πεποιθήσεων ανακρίνονται, συλλαμβάνονται, φυλακίζονται και κρατούνται υπό απάνθρωπες συνθήκες, ακριβώς όπως συζητήσαμε σήμερα, χωρίς δυνατότητα νομικής συνδρομής ούτε επισκέψεων από μέλη της οικογένειάς τους.

Επομένως, είναι επίσης σημαντικό να υιοθετήσει η ΕΕ μια σκληρότερη στάση απέναντι στον τελευταίο δικτάτορα στην Ευρώπη. Μπορεί επίσης να είναι αναγκαίο να διευρυνθεί το φάσμα των οικονομικών κυρώσεων που εφαρμόζουμε, καθώς κατά τα φαινόμενα τα λόγια δεν θα βελτιώσουν την κατάσταση για τους ανθρώπους στη Λευκορωσία, όσο σκληρά και αν είναι.

  Justas Vincas Paleckis, εξ ονόματος της Ομάδας S&D. – (LT) Κύριε Πρόεδρε, το ψήφισμα αυτό δείχνει σαφώς στις αρχές της Λευκορωσίας ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση δεν μπορεί και δεν πρόκειται να ανεχθεί περιορισμούς του δικαιώματος σε διαδηλώσεις, ούτε πρόκειται να ανεχθεί πολιτικούς κρατουμένους στη χώρα, και ιδίως βασανιστήρια σε εγκαταστάσεις κράτησης. Οι Βρυξέλλες εντείνουν τη συνδρομή τους προς την κοινωνία των πολιτών της Λευκορωσίας, τις μη κυβερνητικές οργανώσεις, τα ανεξάρτητα μέσα ενημέρωσης και τους φοιτητές. Επιπλέον, πρέπει επειγόντως να καταργήσουμε τις δαπανηρές θεωρήσεις που εμποδίζουν τους πολίτες της Λευκορωσίας να ταξιδεύουν στην Ευρωπαϊκή Ένωση, να μειώσουμε τα τέλη και να διαπραγματευθούμε μια χαλάρωση του καθεστώτος των θεωρήσεων. Πιστεύω ότι σε αυτήν την κατάσταση θα ήταν ακόμα χρήσιμο να ταξιδέψει στη Λευκορωσία μια αντιπροσωπεία του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, παρότι υπάρχουν εμπόδια, και αν δεν είναι δυνατό να μεταβεί μια ολόκληρη αντιπροσωπεία εκεί, τότε θα πρέπει να μεταβούν εκεί ατομικά βουλευτές του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου προκειμένου να κατανοήσουν καλύτερα την κατάσταση και να ασκήσουν κάποια επιρροή.

  Kristiina Ojuland, εξ ονόματος της Ομάδας ALDE. – (EN) Κύριε Πρόεδρε, τον Ιανουάριο εγκρίναμε ψήφισμα σχετικά με τη Λευκορωσία. Δεν είναι καθόλου καλό σημάδι το ότι είμαστε υποχρεωμένοι να εκφράζουμε ξανά και ξανά την ανησυχία μας για την κατάσταση στη χώρα χωρίς καμία θετική αντίδραση από τις αρχές της Λευκορωσίας.

Μολονότι η Ευρωπαϊκή Ένωση επανέφερε τις κυρώσεις και υιοθέτησε σκληρή γραμμή απέναντι στο καθεστώς Lukashenko, θεμελιώδη δικαιώματα όπως η ελευθερία του συνέρχεσθαι και η ελευθερία της έκφρασης εξακολουθούν να παραβιάζονται και να καταπατούνται. Επιπλέον, οι αναφορές για συνεχιζόμενα ψυχικά και σωματικά βασανιστήρια πολιτικών κρατουμένων και για απόπειρες στρατολόγησης πληροφοριοδοτών για την KGB δείχνουν σαφώς στην Ευρωπαϊκή Ένωση ότι το καθεστώς του Lukashenko δεν έλαβε το μήνυμα που του στείλαμε την προηγούμενη φορά.

Ίσως θα πρέπει να μιλήσουμε ξεκάθαρα και να καταστήσουμε ακόμα πιο σαφές ότι η κατάσταση στη Λευκορωσία είναι απαράδεκτη. Θα ήθελα να ζητήσω από την Επιτροπή να αναφέρει περαιτέρω μέτρα που μπορεί να ληφθούν κατά του καθεστώτος Lukashenko.

Θα ήθελα επίσης να ζητήσω από τις ευρωπαϊκές επιχειρήσεις και τους ευρωπαίους επενδυτές να εγκαταλείψουν τη Λευκορωσία αν δεν επιθυμούν να χρησιμοποιούν αιματοβαμμένα χρήματα και να στηρίξουν άμεσα ή έμμεσα το εγκληματικό καθεστώς του Lukashenko.

  Marek Henryk Migalski, εξ ονόματος της Ομάδας ECR. – (PL) Κύριε Πρόεδρε, η κ. Ojuland έχει δίκιο όταν λέει πως έχει την εντύπωση ότι μιλάμε διαρκώς για το ίδιο πράγμα και δεν βλέπουμε ποτέ τα αναμενόμενα αποτελέσματα. Ωστόσο, δυστυχώς κάνει λάθος όταν λέει ότι συμφωνούμε ως προς αυτό. Θα ήθελα να ζητήσω από όλους μας εδώ να μιλήσουμε με μία φωνή, και να μιλήσουμε τόσο έντονα όσο ο κ. Protasiewicz, ο οποίος έστειλε το σαφές μήνυμα σε όσους αγωνίζονται για την ελευθερία και τη δημοκρατία στη Λευκορωσία ότι είμαστε μαζί τους, και ο οποίος διατύπωσε σαφή προειδοποίηση προς το καθεστώς της Λευκορωσίας ότι αυτά που κάνει είναι απαράδεκτα. Λοιπόν, μαζί με αυτήν τη φωνή που πρέπει να την υποστηρίξουν όλοι, εκφράζονται και άλλες απόψεις, δυστυχώς μάλιστα από έναν από τους συντάκτες του ψηφίσματος, ότι δηλαδή περιστατικά βασανισμών σημειώνονται στη Λευκορωσία ακριβώς όπως σημειώνονται σε ορισμένες ευρωπαϊκές χώρες και σε ορισμένα από τα κράτη μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Αυτό είναι απαράδεκτο. Η κ. Ojuland έχει δίκιο όταν λέει ότι μας ακούνε και ότι δεν είμαστε μόνο εμείς που ακούμε ο ένας τον άλλον, αλλά υπάρχει και κάποιος άλλος που ακούει εμάς. Αν συνεχίσουν να υπάρχουν τόσο αποκλίνουσες απόψεις, τότε κατά τη γνώμη μου θα συνεχίσουμε να είμαστε αναποτελεσματικοί. Σας ευχαριστώ πολύ.

  Sari Essayah (PPE). – (FI) Κύριε Πρόεδρε, ο τελευταίος δικτάτορας της Ευρώπης, ο Lukashenko, κυβερνά τη Λευκορωσία με σιδερένια πυγμή για παραπάνσω από 16 χρόνια. Τα μέσα ενημέρωσης και η δικαιοσύνη της χώρας βρίσκονται υπό τον κυρίαρχο έλεγχό του, και εκείνος δεν διστάζει να τα χρησιμοποιεί για να συντρίψει την αντιπολίτευση, όπως είδαμε στις πρόσφατες νοθευμένες προεδρικές εκλογές του Δεκεμβρίου. Τότε, ειδικές ομάδες και η αστυνομία, φυσικά, διέλυσαν βίαια διαδηλώσεις και συνέλαβαν εκατοντάδες ανθρώπους, στους οποίους συμπεριλαμβάνονταν σχεδόν όλοι οι προεδρικοί υποψήφιοι της αντιπολίτευσης.

Η κυβέρνηση Lukashenko αγνόησε εντελώς τα αιτήματα της ΕΕ για απελευθέρωση των πολιτικών κρατουμένων και τερματισμό της βίας κατά πολιτών. Τώρα είναι απολύτως απαραίτητο να θεσπίσει η ΕΕ πιο αυστηρές οικονομικές κυρώσεις, εφόσον ο Lukashenko απλώς εκμεταλλεύθηκε το πρόγραμμα της ανατολικής εταιρικής σχέσης και όλα τα οφέλη της πολιτικής γειτονίας. Δεν μπορούμε να δεχθούμε τέτοιες βίαιες παραβιάσεις των ανθρωπίνων δικαιωμάτων πουθενά στον κόσμο, ιδίως όμως στην ενδοχώρα της Ευρώπης.

  Mitro Repo (S&D). – (FI) Κύριε Πρόεδρε, δεν είναι καθόλου ανάγκη να περάσουμε τα σύνορα της Ευρώπης για να βρούμε χώρες που παραβιάζουν τα θεμελιώδη δικαιώματα. Στη Λευκορωσία μπορεί κανείς να καταγγελθεί και να φυλακιστεί απλώς και μόνο επειδή συμμετείχε σε μια διαμαρτυρία, έβαλε υποψηφιότητα σε εκλογές ή διατύπωσε τη γνώμη του. Η πολιτική συνείδηση του λαού και ο ακτιβισμός των πολιτών δεν είναι βάρος για την κοινωνία: θα έπρεπε να είναι κάτι που την κάνει πιο πλούσια.

Είναι, ωστόσο, δύσκολο να πιστέψει κανείς πως η δημοκρατία θα μπορούσε να ενισχυθεί στη Λευκορωσία μόνο μέσω πίεσης από την ΕΕ. Υπάρχει επίσης ανάγκη για διάλογο στη βάση και συμμετοχή στην κοινωνία των πολιτών. Η ΕΕ θα πρέπει να στηρίξει τη δημοκρατική εξέλιξη στη Λευκορωσία και να εξακολουθήσει να διοργανώνει μαζί της πολιτιστικά και εκπαιδευτικά προγράμματα. Η Ευρωπαϊκή Υπηρεσία Εξωτερικής Δράσης θα πρέπει να παρακολουθεί ενεργά τις εξελίξεις στη Λευκορωσία και να στηρίξει τους Λευκορώσους, έτσι ώστε οι ευρωπαϊκές αξίες να μπορέσουν ίσως να αφομοιωθούν στη χώρα.

(Χειροκροτήματα)

  Cristian Dan Preda (PPE). – (RO) Κύριε Πρόεδρε, πριν από δύο ημέρες, στις 8 Μαρτίου, τη Διεθνή Ημέρα της Γυναίκας, η Natalia Radina δεν ήταν σε θέση να χαρεί αυτήν την γιορτή, επειδή βρισκόταν σε κατ’ οίκον περιορισμό. Την ίδια ημέρα, ο Ales Mikhalevich εόρτασε τα 53α του γενέθλια στη φυλακή. Ο απλός λόγος γι’ αυτό είναι ότι είναι ένας ελεύθερος άνθρωπος, ένας άνθρωπος που τόλμησε να συμμετάσχει στις προεδρικές εκλογές και, σε μια δικτατορία όπως της Λευκορωσίας, η τιμωρία για τέτοιες χειρονομίες ελευθερίας είναι ο περιορισμός κινήσεων και η φυλάκιση. Θα ήθελα να επισημάνω δύο σημεία του ψηφίσματός μας που θεωρώ ιδιαίτερα σημαντικά. Πιστεύω ότι πρέπει να στηρίξουμε την επέκταση των περιοριστικών μέτρων τα οποία επιβάλλονται από την Ευρωπαϊκή Ένωση καταρτίζοντας έναν κατάλογο που να περιλαμβάνει τους εισαγγελείς, τους δικαστές και τα μέλη της μυστικής αστυνομίας που ενεπλάκησαν στις πρόσφατες παραβιάσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων στη Λευκορωσία. Δεύτερον, πιστεύω επίσης ότι πρέπει να κάνουμε ό,τι μπορούμε για να στηρίξουμε την κοινωνία των πολιτών στη χώρα αυτή, πράγμα που μπορεί να μας δώσει κάποια ελπίδα.

(Χειροκροτήματα)

  Elena Basescu (PPE). – (RO) Κύριε Πρόεδρε, θα ήθελα να αρχίσω την ομιλία μου με μια έκκληση προς τις αρχές της Λευκορωσίας να σταματήσουν να λογοκρίνουν τις δημοκρατικές δυνάμεις και τον ανεξάρτητο Τύπο. Προτείνω επίσης να ανοίξει ξανά το γραφείο του ΟΑΣΕ στη Λευκορωσία.

Τα ανθρώπινα δικαιώματα δέχθηκαν βαρύ πλήγμα την περίοδο των προεδρικών εκλογών τον Δεκέμβριο του 2010. Οι διαδηλώσεις που διοργανώθηκαν από την αντιπολίτευση κατά της εκλογικής νοθείας κατεστάλησαν ανελέητα από τις δυνάμεις ασφαλείας. Μεταξύ των συλληφθέντων βρίσκεται ένας από τους προεδρικούς υποψηφίους, ο Ales Mikhalevich. Δημοσιοποίησε τα βασανιστήρια που υπέστη στη φυλακή, γεγονός όμως που αρνήθηκαν οι αρχές. Το ίδιο διάστημα στοχοποιήθηκαν και δημοσιογράφοι προσκείμενοι στην αντιπολίτευση. Παρά την απαγόρευση δηλώσεων, επιβεβαίωσαν τους ισχυρισμούς του Mikhalevich ελπίζοντας να επιστήσουν την προσοχή της ΕΕ στην κρίσιμη κατάσταση στη Λευκορωσία. Οι συνθήκες υπό τις οποίες έγιναν οι συλλήψεις είναι ασαφείς, όμως η μεταχείριση που δηλώνουν ότι υπέστησαν συνιστά σοβαρή παραβίαση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων.

  Krzysztof Lisek (PPE). – (PL) Κύριε Πρόεδρε, κύριε Επίτροπε, θα ήθελα να εκφράσω τις ειλικρινείς ευχαριστίες μου που μου δίνετε τη δυνατότητα να μιλήσω, επειδή πριν από λίγες ημέρες, όταν μίλησα με τον Ales Mikhalevich, τον οποίο έχω την τύχη και την τιμή να γνωρίζω και ο οποίος είναι φίλος μου εδώ και πάνω από μία δεκαετία, του υποσχέθηκα ότι θα έκανα τα πάντα για να μιλήσω σήμερα. Αν και γνωρίζω ότι εδώ δεν είναι χώρος για αποστολή προσωπικών μηνυμάτων, θα ήθελα να πω: «Ales, είμαστε μαζί σου, όπως είπε ο κ. Protasiewicz».

Θεωρώ σήμερα πολύ σημαντικό να πούμε στην αντιπολίτευση ότι θα την στηρίξουμε – και δεν θα πρέπει να το πούμε αυτό μόνο στην αντιπολίτευση. Είναι σημαντικό να το πούμε σε εκείνους που συμμετέχουν στη διεξαγωγή της δίωξης –τους εισαγγελείς που διεξάγουν ανακρίσεις όπως τους είπαν να κάνουν, στους δικαστές που επιβάλλουν άδικες ποινές, στους διευθυντές χώρων εργασίας που απολύουν εργαζομένους εξαιτίας της πολιτικής τους δραστηριότητας, τους πρυτάνεις πανεπιστημίων που εκδιώκουν φοιτητές επειδή συμμετείχαν σε διαδηλώσεις– σε όλους αυτούς πρέπει να πούμε: «Θα θυμόμαστε. Θα θυμόμαστε τι κάνετε και πώς ενεργείτε σήμερα, και θα έρθει η ώρα που όλοι θα λάβετε την τιμωρία που σας αξίζει».

  Corina Creţu (S&D). – (RO) Κύριε Πρόεδρε, θα ήθελα να συνταχθώ κι εγώ με όσους ζητούν από το Συμβούλιο, την Επιτροπή και τη διεθνή κοινότητα να αυξήσουν τη στήριξή τους προς την κοινωνία των πολιτών και τη δημοκρατική αντιπολίτευση στη Λευκορωσία ως αντίδραση στα γεγονότα που λαμβάνουν χώρα από τον Δεκέμβριο του 2010.

Η σύλληψη και η κράτηση περισσότερων από 600 ακτιβιστών της κοινωνίας των πολιτών, δημοσιογράφων, δασκάλων και φοιτητών, της πλειονότητας των προεδρικών υποψηφίων και των ηγετών της δημοκρατικής αντιπολίτευσης, σε συνδυασμό με τη δυσανάλογη χρήση βίας μετά τις διαδηλώσεις που διοργανώθηκαν ως διαμαρτυρία για την εκλογή του Lukashenko, είναι χαρακτηριστικά στοιχεία μιας δικτατορίας και δείχνουν βαθιά περιφρόνηση για τον σεβασμό των ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Οι περιπτώσεις του Ales Mikhalevich, ενός από τους αντιπάλους του Lukashenko, που υπέστη βασανιστήρια κατά την προφυλάκισή του πριν δικαστεί, και της δημοσιογράφου Natalia Radina είναι σημαντικές στη σημερινή κατάσταση στην οποία οφείλουμε να αντιδράσουμε στηρίζοντας τις προσπάθειες της κοινωνίας των πολιτών στη Λευκορωσία, του ανεξάρτητου Τύπου και της αντιπολίτευσης για την ενθάρρυνση της δημοκρατίας.

  Charles Tannock (ECR). – (EN) Κύριε Πρόεδρε, το γεγονός ότι στη Λευκορωσία η μυστική αστυνομία του προέδρου Lukashenko εξακολουθεί να αποκαλείται KGB μάς λέει όλα όσα πρέπει να γνωρίζουμε για τη νοοτροπία και τις μεθόδους του. Είκοσι χρόνια μετά την κατάρρευση της Σοβιετικής Ένωσης, παραμένει ο αρχετυπικός homo sovieticus, ένας ισχυρός άνδρας του οποίου ο εθισμός στην εξουσία είναι τόσο δυνατός όσο και το ένστικτό του να συντρίβει κάθε αντίθεση.

Ο Lukashenko χρησιμοποίησε την KGB, ή χρησιμοποιεί την KGB, ως πολιτικό εργαλείο για να κάνει να σιγήσει η λαϊκή αντίδραση, συμπεριλαμβανομένων των περιπτώσεων του Ales Mikhalevich και της Natalia Radina, που ακολούθησε άλλη μία απογοητευτική, στημένη εκλογή προέδρου τον Δεκέμβριο του περασμένου έτους. Περισσότεροι από 700 άνθρωποι συνελήφθησαν. Αφθονούν οι ιστορίες για ακτιβιστές της αντιπολίτευσης που απήχθησαν, κρατήθηκαν χωρίς δίκη και ύστερα υπέστησαν πνευματικά και ψυχικά βασανιστήρια από την KGB.

Η Λευκορωσία έχει για εμάς μεγάλη σημασία, διότι είναι μια ευρωπαϊκή χώρα και έχει γίνει μια Κούβα έξω από την πόρτα μας. Αν θέλουμε να έχει η ΕΕ οποιαδήποτε ηθική ισχύ στον κόσμο όσον αφορά την προώθηση της δημοκρατίας, των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και του κράτους δικαίου, πρέπει ασφαλώς να αρχίσει από την ίδια την Ευρώπη, στη δική μας ήπειρο. Δεν αμφισβητώ την ανάγκη να ασχοληθούμε με το καθεστώς Lukashenko. Μια πολιτική «κενών εδράνων» θα έφερνε για την ΕΕ τα αντίθετα από τα επιδιωκόμενα αποτελέσματα, χρειάζεται όμως να αυξήσουμε τη στήριξη προς την αντιπολίτευση στη Λευκορωσία και να καταστήσουμε αυστηρότερες τις έξυπνες κυρώσεις της ΕΕ κατά του Lukashenko και των φίλων του στην KGB.

  Eija-Riitta Korhola, συντάκτρια. – (FI) Κύριε Πρόεδρε, τα γεγονότα των περασμένων μηνών στη Λευκορωσία δείχνουν ξεκάθαρα πώς συνεχίζουν να παραβιάζονται συστηματικά από την κυβέρνηση τα ατομικά και πολιτικά δικαιώματα. Οι συλλήψεις των υποστηρικτών της αντιπολίτευσης τον Δεκέμβριο αντανακλούν τον τρόπο με τον οποίο επιχειρείται να σιγήσουν οι αντίπαλοι του Lukashenko με τη χρήση βίαιων μέσων.

Η φυλάκιση του Ales Mikhalevich και άλλων έξι προεδρικών υποψηφίων της αντιπολίτευσης με το αδικαιολόγητο πρόσχημα ότι είχαν προκαλέσει βίαιες διαδηλώσεις είναι αντίθετη προς τα πολιτικά δικαιώματα. Παρομοίως, η φυλάκιση της δημοσιογράφου Natalia Radina για πάνω από έναν μήνα καθιστά την πιθανότητα ελεύθερης έκφρασης γνώμης στη Λευκορωσία μια ακόμα πιο μακρινή πραγματικότητα.

Πρέπει να λάβουμε στα σοβαρά τις κατηγορίες των Mikhalevich, Radina και άλλων για απάνθρωπη μεταχείριση και βασανισμούς σε φυλακές της KGB, οι οποίες θα πρέπει να διερευνηθούν από ένα αμερόληπτο όργανο. Θέλω να υπενθυμίσω στη Λευκορωσία τις διεθνείς δεσμεύσεις που ανέλαβε επικυρώνοντας το σύμφωνο για τα ατομικά και πολιτικά δικαιώματα του ΟΗΕ και τη σύμβαση του ΟΗΕ κατά των βασανιστηρίων και την ευθύνη που έχει συνεπεία τούτου απέναντι στη διεθνή κοινότητα και ειδικά απέναντι στους πολίτες της.

  Johannes Hahn, μέλος της Επιτροπής. – (EN) Κύριε Πρόεδρε, ανησυχούμε για την επιδεινούμενη κατάσταση στη Λευκορωσία, η οποία δυστυχώς δεν προκαλεί έκπληξη. Η διαδεδομένη κράτηση και δίωξη ακτιβιστών της κοινωνίας των πολιτών, συμπεριλαμβανομένων προεδρικών υποψηφίων, κατά τη μετεκλογική περίοδο μάς έκανε να αναμένουμε πως θα ακολουθούσαν αυστηρές ποινές. Μέχρι σήμερα, γνωρίζουμε ήδη τέσσερις περιπτώσεις όπου πρόσωπα καταδικάστηκαν σε φυλάκιση αρκετών χρόνων. Φοβόμαστε ότι τους επόμενους μήνες θα ακολουθήσουν πολύ περισσότερες τέτοιες καταδίκες που αφορούν έως και 49 άτομα στα οποία έχει απαγγελθεί τώρα κατηγορία. Επιπλέον, μας προξένησαν φρίκη οι αναφορές για τα βασανιστήρια και την κακομεταχείριση ανθρώπων που κρατούνται για πολιτικούς λόγους, συμπεριλαμβανομένου του πρώην προεδρικού υποψηφίου κ. Mikhalevich.

Όλα αυτά τα επαίσχυντα γεγονότα μπορεί να απαιτούν επικαιροποίηση της ευρωπαϊκής μας απάντησης. Η σημερινή κατάσταση έχει ως εξής: όπως γνωρίζετε, η ΕΕ αντέδρασε στις νοθευμένες εκλογές της 19ης Δεκεμβρίου και στην επακόλουθη καταστολή τοποθετώντας σχεδόν 160 πρόσωπα σε έναν κατάλογο κυρώσεων. Αυτό ήταν ένα πολύ σαφές και ισχυρό μήνυμα καταδίκης προς τις αρχές. Ταυτόχρονα, η Επιτροπή και η Ευρωπαϊκή Υπηρεσία Εξωτερικής Δράσης όρισαν γρήγορα νέα εργαλεία ειδικής συνδρομής για την παροχή άμεσης στήριξης ύψους έως και 1,7 εκατ. ευρώ στα θύματα της καταστολής, τις οικογένειές τους και την κοινωνία των πολιτών. Η συνδρομή αυτή παρέχεται με αρχική εστίαση στην παροχή νομικής συνδρομής και συμβουλών στα θύματα καταστολής και στη στήριξη οργανώσεων της κοινωνίας των πολιτών και σε πολιτικές εκστρατείες.

Επίσης, ολοκληρώνουμε τον αναπροσανατολισμό της μεσοπρόθεσμης στήριξής μας στη Λευκορωσία για την αύξηση της στήριξης της κοινωνίας των πολιτών. Η Επιτροπή τετραπλασιάζει την ενίσχυσή της προς την κοινωνία των πολιτών της Λευκορωσίας για την περίοδο 2011-2013 σε συνολικά 15,6 εκατ. ευρώ, δίνοντας ιδιαίτερη προσοχή στην ενίσχυση των ανεξάρτητων μέσων ενημέρωσης και τη στήριξη φοιτητών, μεταξύ άλλων με τη διατήρηση της χρηματοδότησης του Ευρωπαϊκού Πανεπιστημίου Επιστημών του Ανθρώπου.

Τώρα είναι καιρός να εξετάσουμε αν χρειάζεται επιπλέον αντίδραση. Η Ύπατη Εκπρόσωπος προέβη σε άμεση καταδίκη μετά την πρώτη ποινή στις 18 Φεβρουαρίου και υπενθύμισε ότι τα πολιτικά κίνητρα δεν έχουν θέση σε μια νομική διαδικασία. Επίσης, η ΕΕ καταδίκασε σθεναρά τις υπερβολικά αυστηρές ποινές και τις κατηγορίες για βασανιστήρια στον ΟΑΣΕ και συζητεί το ζήτημα στο Συμβούλιο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων του ΟΗΕ.

Τέλος, η Ευρωπαϊκή Ένωση θα συζητήσει αν τα τελευταία γεγονότα απαιτούν περαιτέρω διεύρυνση του υπάρχοντος καταλόγου κυρώσεών μας με την προσθήκη νέων ονομάτων όπως εκείνων που είναι υπεύθυνοι για την επιβολή των πρόσφατων ποινών και ηγήθηκαν της πρόσφατης καταστολής. Η ΕΕ είναι διατεθειμένη να εξετάσει περαιτέρω στοχευμένα μέτρα σε όλους τους τομείς συνεργασίας εφόσον χρειαστεί.

Το ψήφισμα του Κοινοβουλίου ασφαλώς θα αποτελέσει χρήσιμη και επίκαιρη συνεισφορά στους προβληματισμούς και τις συζητήσεις μας. Ευχαριστώ τους βουλευτές για την προσοχή τους.

  Πρόεδρος. – Έλαβα έξι προτάσεις ψηφίσματος(2) που κατατέθηκαν σύμφωνα με το άρθρο 110, παράγραφος 2, του Κανονισμού.

Η συζήτηση έληξε.

Η ψηφοφορία θα διεξαχθεί στο τέλος της συζήτησης.