zamykającej debatę nad oświadczeniem Komisji
zgodnie z art. 103 ust. 2 Regulaminu
złożyli Hanna Foltyn-Kubicka, Ryszard Czarnecki, Brian Crowley, Inese Vaidere, Ģirts Valdis Kristovskis, Roberts Zīle i Ewa Tomaszewska
w imieniu grupy politycznej UEN
w sprawie dialogu na temat praw człowieka, prowadzonego między UE a Chinami
Rezolucja Parlamentu Europejskiego w sprawie dialogu na temat praw człowieka, prowadzonego między UE a Chinami
B6‑0545/2007
Parlament Europejski,
–
uwzględniając wspólne oświadczenie 10. szczytu Chiny–UE, który odbył się w Pekinie w dniu 28 listopada 2007 r.,
–
uwzględniając posiedzenie otwarte, które odbyło się 26 listopada 2007 r. w Podkomisji ds. praw człowieka PE, a dotyczyło praw człowieka w Chinach w przededniu igrzysk olimpijskich,
–
uwzględniając rundy dialogu prowadzonego między UE a Chinami i dotyczącego praw człowieka, które odbyły się w Pekinie w dniu 17 października 2007 r. oraz w Berlinie w dniach 15–16 maja 2007 r.,
–
uwzględniając swoją rezolucję z dnia 6 września 2007 r. w sprawie funkcjonowania prowadzonych z krajami trzecimi dialogów i konsultacji dotyczących praw człowieka,
–
uwzględniając swoją rezolucję z dnia 15 lutego 2007 r. w sprawie dialogu między rządem Chin a wysłannikami Dalajlamy,
–
uwzględniając swoją rezolucję z dnia 7 września 2006 r. w sprawie stosunków między Unią Europejską a Chinami oraz swoje wcześniejsze rezolucje w sprawie Chin,
–
uwzględniając wezwanie ONZ do zachowania rozejmu olimpijskiego, przyjęte przez Zgromadzenie Ogólne ONZ w dniu 31 października 2007 r. (GA/10650), zachęcające państwa członkowskie ONZ do przestrzegania rozejmu i propagowania pokoju w czasie igrzysk olimpijskich,
–
uwzględniając art. 103 ust. 2 Regulaminu,
A.
mając na uwadze, że wszelkie decyzje w sprawie podjęcia dialogu na temat praw człowieka podejmuje się w oparciu o pewne kryteria przyjęte przez Radę, która w pierwszej kolejności bierze pod uwagę najważniejsze obawy UE dotyczące sytuacji w zakresie praw człowieka w danym kraju, rzeczywiste zaangażowanie władz tego kraju w tego rodzaju dialog mający na celu poprawę lokalnej sytuacji w zakresie praw człowieka, a także wszelkiego rodzaju pozytywny wpływ, jaki dialog na temat praw człowieka może wywierać na sytuację w tym zakresie,
B.
mając na uwadze, że igrzyska olimpijskie w Pekinie w 2008 r. powinny stanowić historyczną okazję do poprawy sytuacji w zakresie praw człowieka w Chinach,
C.
uwzględniając decyzję Międzynarodowego Komitetu Olimpijskiego w sprawie przeprowadzenia igrzysk olimpijskich w Pekinie w 2008 r. oraz międzynarodowe zobowiązania rządu Chin, zawarte w dokumencie „Obietnice Pekinu”, który przedstawia główne sposoby poprawy sytuacji w zakresie praw człowieka w Chinach poprzez rozszerzenie przestrzeni wolności obywatelskiej i dostępu do informacji, wspieranie krajowych reform i działań oraz monitorowanie postępów w zakresie praw człowieka,
D.
ubolewając, że pomimo wielokrotnych zapewnień rządu Chin o zamiarze ratyfikowania Międzynarodowego paktu praw obywatelskich i politycznych ratyfikacja ta wciąż nie nastąpiła,
E.
mając na uwadze, że partnerstwo strategiczne między UE a Chinami ma ogromne znaczenie dla wzajemnych stosunków między obydwoma stronami oraz że rzeczywiste partnerstwo strategiczne musi się opierać na wspólnych wartościach, ale handel i stosunki gospodarcze między UE a Chinami przysłoniły kwestię demokratycznych reform, poszanowania praw człowieka i kwestię praworządności,
F.
mając na uwadze, że poza wartościami demokratycznymi podstawę stosunków między UE a Chinami powinna stanowić wiarygodność, stabilność i odpowiedzialność,
G.
mając na uwadze, że w marcu 2004 r. Chiny wprowadziły do swojej konstytucji zapis, zgodnie z którym prawa człowieka będą szanowane i gwarantowane przez państwo; mając na uwadze, że Chiny podpisały Międzynarodowy pakt praw obywatelskich i politycznych, lecz nie ratyfikowały go,
H.
mając na uwadze, że obietnica poprawy sytuacji w zakresie praw człowieka, a zwłaszcza wolności mediów w Chinach, miała kluczowe znaczenie dla decyzji Międzynarodowego Komitetu Olimpijskiego w sprawie organizacji igrzysk olimpijskich w 2008 r. w Pekinie,
I.
mając na uwadze, że nieustannie pojawiają się niepokojące doniesienia na temat aresztowań z przyczyn politycznych, zwłaszcza w przypadku dziennikarzy, działaczy na rzecz praw człowieka, członków mniejszości religijnych i etnicznych, a także zarzuty torturowania, powszechnego zmuszania do pracy, częstego orzekania kary śmierci i systematycznych represji przeciwko wolności religii, wolności słowa i wolności mediów, w tym treści internetowych,
J.
mając na uwadze, że portale internetowe „Google”, „Yahoo” i inne, których liczba rośnie, zastosowały się do ograniczeń nałożonych przez władze Chin i uniemożliwiły dostęp do stron internetowych zawierających krytyczne opinie oraz słowa takie jak „Tajwan”, „niepodległość”, „Tybet” czy „Tiananmen”,
K.
mając na uwadze, że kilku „dysydentów internetowych”, w tym również kandydatów do Nagrody im. Sacharowa, Zenga Jinyana oraz Hua Jia, nominowanych przez Parlament Europejski, skazano w ostatnich miesiącach na wyroki więzienia lub „areszt domowy”,
L.
mając na uwadze, że Chiny zajęły 163. spośród 168 miejsc w piątym rocznym światowym indeksie wolności prasy, przygotowywanym przez organizację Reporterzy bez Granic, spadając tym samym z miejsca 159., zajmowanego w 2005 r.; mając na uwadze, że Chiny są krajem, który więzi największą liczbę dziennikarzy na świecie już ósmy rok z kolei, przy czym w 2006 r. było tam uwięzionych 31 dziennikarzy,
M.
mając na uwadze, że ze względu na ścisłe kontrolowanie przez rząd Chin informacji na temat Tybetu oraz dostępu doń trudno jest dokładnie określić skalę łamania praw człowieka,
Szczyt UE–Chiny
1.
wyraża rozczarowanie z powodu nieumieszczenia kwestii praw człowieka na odpowiednio ważnym miejscu w ramach programu politycznego na szczyt UE–Chiny, co nadałoby większą wagę polityczną obawom dotyczącym przestrzegania praw człowieka, oraz że UE nie wykorzystała sposobności, jaką dają zbliżające się igrzyska olimpijskie, by zająć się poważnymi obawami dotyczącymi praw człowieka w Chinach;
2.
domaga się jednocześnie większej spójności i konsekwencji w kwestii praw człowieka, handlu i bezpieczeństwa; apeluje wobec tego do UE o uzależnienie stosunków handlowych z Chinami od reform w zakresie praw człowieka i w związku z tym wzywa Radę do przeprowadzenia kompleksowej oceny sytuacji w zakresie praw człowieka przed podpisaniem jakiejkolwiek nowej umowy ramowej o partnerstwie i współpracy;
3.
podkreśla z naciskiem, że embargo UE na sprzedaż broni do Chin powinno pozostać w mocy, dopóki nie zostaną poczynione większe postępy w kwestii przestrzegania praw człowieka; przypomina państwom członkowskim UE, że w kodeksie postępowania Unii Europejskiej w sprawie wywozu broni zapisano kryterium dotyczące poszanowania praw człowieka w kraju ostatecznego przeznaczenia tego rodzaju wywozu;
Prawa człowieka w Chinach w przededniu igrzysk olimpijskich w 2008 r. w Pekinie
4.
podkreśla, że rząd musi dotrzymać obietnic dotyczących poprawy sytuacji w zakresie praw człowieka w Chinach oraz że jest to niezbędny warunek udanych igrzysk olimpijskich będących okazją do świętowania pokoju, różnorodności kulturowej, rasowej i religijnej oraz sportu, jak również zagwarantować, że igrzyska staną się trwałą podstawą większej przejrzystości;
5.
uważa, że w przygotowaniach do igrzysk olimpijskich w Pekinie należy zwrócić większą uwagę na obawy dotyczące przestrzegania praw człowieka; przypomina o potrzebie przestrzegania podstawowych powszechnych zasad etycznych i wspierania pokojowego społeczeństwa dbającego o ochronę godności ludzkiej, zgodnie z zapisem w art. 1 i 2 karty olimpijskiej;
6.
podkreśla spoczywającą na UE odpowiedzialność za mówienie jednym głosem i współpracę z krajowymi komitetami olimpijskimi i sponsorami olimpijskimi mającymi siedzibę w UE w celu stworzenia podstaw dla odpowiedzialnego zachowania podczas przygotowań do igrzysk olimpijskich, w czasie ich trwania i po ich zakończeniu;
7.
jest poważnie zaniepokojony niedawnym nasileniem się politycznych prześladowań obrońców praw człowieka, związanych z igrzyskami olimpijskimi i skierowanych również przeciwko dziennikarzom, prawnikom, składającym petycje, działaczom społeczeństwa obywatelskiego i członkom ruchu Falun Gong, których zamyka się w obozach lub szpitalach psychiatrycznych bądź obejmuje aresztem domowym, oraz wzywa władze chińskie do zaprzestania łamania praw człowieka we wszystkich wymienionych formach;
8.
wzywa Chiny do podjęcia konkretnych działań w celu zapewnienia wolności słowa i poszanowania wolności prasy zarówno w odniesieniu do dziennikarzy chińskich, jak i zagranicznych; wyraża szczególne zaniepokojenie z powodu niewdrożenia nowych przepisów dotyczących międzynarodowych dziennikarzy działających w Chinach i wzywa władze chińskie do niezwłocznego zaprzestania cenzury i blokowania tysięcy zagranicznych stron internetowych prezentujących aktualności i informacje; wzywa do uwolnienia wszystkich dziennikarzy, użytkowników Internetu i „dysydentów internetowych” więzionych w Chinach za korzystanie z prawa do informacji;
9.
wzywa Międzynarodowy Komitet Olimpijski do zagwarantowania, że Chiny dotrzymają swoich obietnic dotyczących wolności mediów, jak również do wystosowania najszybciej jak to możliwe politycznego oświadczenia na temat sytuacji w Chinach;
10.
nalega, aby Chiny wywiązywały się ze swoich przyrzeczeń i zobowiązań jako gospodarz igrzysk olimpijskich, w tym również udostępniły opinii publicznej umowę gwarantującą Chinom status gospodarza igrzysk;
11.
wzywa władze chińskie do położenia kresu łamaniu gwarantowanych ustawowo praw pracowniczych około miliona migrantów pracujących na budowach w Pekinie, które bezpośrednio lub pośrednio są związane z przygotowaniami do igrzysk olimpijskich w 2008 r.;
12.
wzywa władze Chin do zaprzestania łamania podstawowego prawa do mieszkania poprzez rozbiórkę dzielnic mieszkaniowych w Pekinie i przymusowe przenoszenie ich mieszkańców w związku z budową obiektów i infrastruktury związanej z igrzyskami olimpijskimi w 2008 r.;
13.
potępia aresztowanie dwóch reporterów Agence France-Presse w dniu 12 września, o czym poinformowała organizacja Human Rights Watch i które to zdarzenie dowodzi, iż łagodniejsze przepisy dotyczące dziennikarzy zagranicznych, wprowadzone w styczniu 2007 r. oraz gwarantujące swobodę przemieszczania się i przeprowadzania wywiadów, stosuje się wybiórczo; zauważa, że reportera BBC World Service Dana Griffithsa oraz siedmiu zagranicznych dziennikarzy nie dopuszczono do pewnych miejsc i zarejestrowano ich w miejscowych komisariatach policji;
14.
domaga się takich samych warunków dostępu do informacji i wyrażania swoich poglądów dla dziennikarzy chińskich i ich zagranicznych kolegów;
15.
potępia utworzenie czarnej listy, na której znajdują się 42 kategorie osób, w tym Dalajlama i osoby towarzyszące oraz dziennikarze i działacze na rzecz praw człowieka, uniemożliwiającej im wjazd do Chin w trakcie igrzysk olimpijskich;
16.
wzywa Komisję, Radę i państwa członkowskie, aby podniosły w szczególności kwestię następujących obrońców praw człowieka: Hu Jia oraz Zenga Jinyana, nominowanych w 2007 r. do nagrody Parlamentu Europejskiego im. Sacharowa na rzecz wolności myśli; Niu Jinpinga, Zhang Lianying, Cao Donga, Chena Guangchenga, Li Hepinga, Guo Feixiong, Lu Gengsonga, Yanga Chunlina, Gao Zhishenga i Gonga Haominga;
17.
ubolewa, że nie poczyniono znaczącego postępu w sprawie uwolnienia więźniów politycznych przetrzymywanych w związku z udziałem w demonstracjach na placu Tiananmen; wyraża również ubolewanie, że chińskie władze w dalszym ciągu ignorują apele o kompletne i bezstronne zbadanie wydarzeń z 1989 r.; wzywa do ponownego dokonania oficjalnej oceny wydarzeń na placu Tiananmen przez władze;
18.
wzywa Chiny do przedstawienia gwarancji, że sprzęt służący zapewnianiu bezpieczeństwa nie zostanie użyty przeciwko działaczom i członkom społeczeństwa obywatelskiego;
19.
wzywa Komisję, Radę i wspólnotę międzynarodową do zwrócenia szczególnej uwagi na sytuację w zakresie praw człowieka oraz monitorowania jej na etapie przygotowań do igrzysk olimpijskich, w trakcie ich trwania i po ich zakończeniu;
20.
wzywa władze Chin do zreformowania nieprzejrzystego systemu tajemnic państwowych, który umożliwia łamanie prawa do wolności słowa i dostępu do informacji oraz podważa fundamenty dobrego rządzenia i państwa prawa;
21.
wzywa Chiny do ratyfikacji konwencji MOP nr 29 i 105 o zniesieniu pracy przymusowej lub obowiązkowej; wzywa Chiny do złożenia pisemnego oświadczenia w odniesieniu do wszelkich eksportowanych towarów, że żaden z nich nie został wyprodukowany przez robotników przymusowych w obozie Laogai, a w przypadku, gdy zapewnienie to nie może zostać udzielone, nalega, by Komisja zakazała przywozu danych produktów do UE;
22.
wyraża głębokie zaniepokojenie z powodu obecnych ograniczeń wolności słowa i swobody dostępu do Internetu w ChRL; ponownie wzywa Pekin do zaprzestania zastraszania, gnębienia lub więzienia orędowników wolności słowa bez względu na to, czy represje te są wymierzone przeciwko dziennikarzom i obrońcom praw człowieka, czy też uniemożliwiają dostęp do informacji poprzez blokowanie stron internetowych niepoddających się cenzurze państwa; dlatego też potępia ustawę o cenzurze Internetu przyjętą przez Ogólnochińskie Zgromadzenie Przedstawicieli Ludowych oraz istnienie systemów cenzury Internetu znanych łącznie pod nazwą „wielkiej chińskiej zapory sieciowej” (Great Firewall of China);
23.
zwraca się do największych firm internetowych „Yahoo” i „Google”, które ugięły się w sposób bezpośredni lub pośredni w obliczu żądań ze strony władz chińskich dotyczących cenzury, z prośbą o wycofanie ograniczeń w zakresie szerzenia informacji w Chinach;
24.
zwraca się do Międzynarodowego Komitetu Olimpijskiego z prośbą o wyrażenie opinii na temat sytuacji w zakresie praw człowieka w Chinach, gdyż była to kluczowa kwestia związana z podjętą przezeń decyzją o przeprowadzeniu igrzysk olimpijskich w 2008 r. w Pekinie;
25.
zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji Radzie, Komisji, rządom i parlamentom państw członkowskich, jak również krajów przystępujących i kandydujących, rządowi Chińskiej Republiki Ludowej, Ogólnochińskiemu Zgromadzeniu Przedstawicieli Ludowych oraz Międzynarodowemu Komitetowi Olimpijskiemu.