Procedura : 2008/2122(INL)
Przebieg prac nad dokumentem podczas sesji
Dokument w ramach procedury : A6-0041/2009

Teksty złożone :

A6-0041/2009

Debaty :

PV 24/03/2009 - 3
CRE 24/03/2009 - 3

Głosowanie :

PV 24/03/2009 - 4.21
Wyjaśnienia do głosowania
Wyjaśnienia do głosowania

Teksty przyjęte :

P6_TA(2009)0166

SPRAWOZDANIE     
PDF 263kDOC 208k
29 stycznia 2009
PE 414.375v02-00 A6-0041/2009

zawierającej zalecenia dla Komisji w sprawie „Europejskiej inicjatywy na rzecz rozwoju mikrokredytów dla wsparcia wzrostu gospodarczego i zatrudnienia”

(2008/2122 (INI))

Komisja Gospodarcza i Monetarna

Sprawozdawca: Zsolt László Becsey

(Inicjatywa – art. 39 Regulaminu)

PROJEKT REZOLUCJI PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO
 ZAŁĄCZNIK DO PROJEKTU REZOLUCJI: SZCZEGÓŁOWE ZALECENIA W SPRAWIE TREŚCI ŻĄDANEGO WNIOSKU
 UZASADNIENIE
 OPINIA Komisji Budżetowej
 OPINIA Komisji Przemysłu, Badań Naukowych i Energii
 OPINIA Komisji Prawnej
 OPINIA Komisji Praw Kobiet i Równouprawnienia
 WYNIK GŁOSOWANIA KOŃCOWEGO W KOMISJI

PROJEKT REZOLUCJI PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO

zawierającej zalecenia dla Komisji w sprawie „Europejskiej inicjatywy na rzecz rozwoju mikrokredytów dla wsparcia wzrostu gospodarczego i zatrudnienia”

(2008/2122 (INI))

Parlament Europejski,

–   uwzględniając komunikat Komisji z dnia 13 listopada 2007 r. w sprawie „Europejskiej inicjatywy na rzecz rozwoju mikrokredytów dla wsparcia wzrostu gospodarczego i zatrudnienia” (COM(2007)0708),

–   uwzględniając swoją rezolucję z dnia 11 lipca 2007 r. w sprawie białej księgi na temat polityki w dziedzinie usług finansowych na lata 2005-2010(1), w szczególności jej pkt 35,

–   uwzględniając zalecenie Komisji 2003/361/WE z dnia 6 maja 2003 r. dotyczące definicji mikroprzedsiębiorstw oraz małych i średnich przedsiębiorstw(2),

–   uwzględniając komunikat Komisji z dnia 20 lipca 2005 r. zatytułowany „Wspólne działania na rzecz wzrostu i zatrudnienia: wspólnotowy program lizboński” (COM(2005)0330),

–   uwzględniając komunikat Komisji z dnia 5 lipca 2005 r. zatytułowany „Polityka spójności wspierająca wzrost gospodarczy i zatrudnienie: Strategiczne wytyczne Wspólnoty na lata 2007-2013” (COM(2005)0299),

–   uwzględniając komunikat Komisji z dnia 11 grudnia 2007 r. w sprawie realizacji strategii lizbońskiej na rzecz wzrostu i zatrudnienia przez państwa członkowskie i regiony za pośrednictwem polityki spójności UE w latach 2007-2013 (COM(2007)0798),

–   uwzględniając komunikat Komisji z dnia 11 grudnia 2007 r. zatytułowany „Wniosek dotyczący wspólnotowego programu lizbońskiego 2008-2010” (COM(2007)0804),

–   uwzględniając decyzję nr 1639/2006/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 24 października 2006 r. ustanawiającą program ramowy na rzecz konkurencyjności i innowacji (2007-2013)(3),

–   uwzględniając komunikat Komisji z dnia 25 czerwca 2008 r. zatytułowany „Najpierw myśl na małą skalę” – Program „Small Business Act” dla Europy (COM(2008)0394),

–   uwzględniając dyrektywę 2006/48/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 14 czerwca 2006 r. w sprawie podejmowania i prowadzenia działalności przez instytucje kredytowe (wersja przeredagowana)(4) oraz wniosek Komisji z dnia 1 października 2008 r. dotyczący dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady zmieniającej dyrektywy 2006/48/WE i 2006/49/WE w odniesieniu do banków powiązanych z centralnymi instytucjami, niektórych pozycji funduszy własnych, dużych ekspozycji, uzgodnień w zakresie nadzoru i zarządzania kryzysowego (COM(2008)0602),

–   uwzględniając dyrektywę 2005/60/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 26 października 2005 r. w sprawie przeciwdziałania korzystaniu z systemu finansowego w celu prania pieniędzy oraz finansowania terroryzmu(5),

–   uwzględniając rozporządzenie Komisji (WE) nr 1998/2006 z dnia 15 grudnia 2006 r. w sprawie stosowania art. 87 i 88 Traktatu do pomocy de minimis(6),

–   uwzględniając rozporządzenie Komisji (WE) nr 1535/2007 z dnia 20 grudnia 2007 r. w sprawie zastosowania art. 87 i 88 Traktatu WE w odniesieniu do pomocy de minimis w sektorze produkcji rolnej(7),

–   uwzględniając dyrektywę 2004/17/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 31 marca 2004 r. koordynującą procedury udzielania zamówień przez podmioty działające w sektorach gospodarki wodnej, energetyki, transportu i usług pocztowych(8),

–   uwzględniając dyrektywę 2004/18/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 31 marca 2004 r. w sprawie koordynacji procedur udzielania zamówień publicznych na roboty budowlane, dostawy i usługi(9),

–   uwzględniając swoje oświadczenie z dnia 8 maja 2008 r. w sprawie mikrokredytów(10),

–   uwzględniając art. 192 akapit drugi Traktatu WE,

–   uwzględniając art. 39 oraz art. 45 Regulaminu,

–   uwzględniając sprawozdanie Komisji Gospodarczej i Monetarnej oraz opinie Komisji Budżetowej, Komisji Przemysłu, Badań Naukowych i Energii, Komisji Prawnej oraz Komisji Praw Kobiet i Równouprawnienia (A6-0041/2009),

A.   mając na uwadze aktualną definicję mikrokredytu, sformułowaną przez Komisję, zgodnie z którą mikrokredytem jest pożyczka do kwoty 25 000 EUR, oraz fakt, że zalecenie 2003/361/WE określa mikroprzedsiębiorstwo jako przedsiębiorstwo zatrudniające mniej niż 10 osób i którego obrót roczny lub całkowity bilans roczny nie przekracza 2 000 000 euro; mając na uwadze, że definicje te nie obejmują wszystkich rynków krajowych i nie umożliwiają dokonania wyraźnego rozróżnienia między mikrokredytami a mikropożyczkami udzielanymi mikroprzedsiębiorstwom czy między mikrokredytem dla kredytobiorców niekwalifikujących się do korzystania z usług bankowych a mikrokredytem dla mikroprzedsiębiorstw kwalifikujących się do korzystania z usług bankowych;

B.  mając na uwadze, że trudny dostęp do odpowiednich form finansowania jest często podawany jako bardzo istotna przeszkoda dla przedsiębiorczości, a w UE istnieje znaczny potencjalny popyt na mikrokredyty, który w chwili obecnej nie jest zaspokojony,

C. mając na uwadze, że Komisja nie zajęła się wnioskiem Parlamentu, zawartym w jego rezolucji z dnia 11 lipca 2007 r. w sprawie sporządzenia planu działania na rzecz mikrofinansowania, koordynacji różnych środków politycznych i optymalnego wykorzystania najlepszych praktyk stosowanych w Unii Europejskiej i poza nią,

D. mając na uwadze, że rok 2008 był drugim rokiem z rzędu, w którym Parlament zatwierdził środki na sfinansowanie projektu pilotażowego o nazwie „Działania na rzecz bardziej sprzyjających warunków udzielania mikrokredytów w UE”, a także mając na uwadze, że mimo iż Komisja nie wspomina o tych środkach w swoim komunikacie, można je z pożytkiem przeznaczyć na zgromadzenie kapitału własnego, który można wykorzystać jako kapitał na rozruch;

E.  mając na uwadze, że mikrokredyt różni się od zwykłego kredytu – w tym kredytu dla małych i średnich przedsiębiorstw – pod wieloma względami, a przedsiębiorstwa poszukujące zwykłych kredytów są zazwyczaj obsługiwane przez wszelkiego rodzaju instytucje finansowe, a także mając na uwadze, że nie wolno zapominać o znaczeniu, jakie ma docelowe umożliwienie wszystkim obywatelom korzystania z oficjalnego systemu finansowego,

F.   mając na uwadze, że mikrokredyt pociąga za sobą wyższe koszty operacyjne ze względu na niewielką kwotę pożyczki, brak (wystarczających) zabezpieczeń i wysokie koszty manipulacyjne,

G.  mając na uwadze, że mikrokredyty zawierają innowacyjne i subiektywne elementy, takie jak alternatywne zabezpieczenia lub ich brak oraz nietradycyjną ocenę zdolności kredytowej oraz że mikrokredyt jest często przyznawany nie tylko dla zysku, ale służy również celowi spójności poprzez próbę integracji lub ponownej integracji ze społeczeństwem osób znajdujących się w niekorzystnej sytuacji społecznej,

H. mając na uwadze, że mikrokredyty są z definicji małe, ale możliwość ich ponownego wykorzystania (ponownego przyznania po spłacie jako dalszej pożyczki tego typu) ze względu na ich zasadniczo krótki termin płatności zwielokrotnia ich wpływ, co nie jest sprzeczne z celem ponownej integracji podmiotów otrzymujących takie kredyty w ramach tradycyjnego systemu bankowego,

I.    mając na uwadze, że zaoferować mikrokredyty lub ułatwić dostęp do finansowania może wielu dostawców, takich jak na przykład nieformalni dostawcy usług finansowych (oficjalne udzielanie pożyczek podmiotom prywatnym przez podmioty prywatne – P2P), organizacje, których właścicielami są ich członkowie (np. spółdzielnie kredytowe), organizacje pozarządowe, kasy oszczędnościowo-pożyczkowe, instytucje finansowe rozwoju wspólnot lokalnych, banki gwarancyjne oraz fundusze gwarancyjne i banki oszczędnościowe, a także banki spółdzielcze i komercyjne oraz mając na uwadze, że współpraca pomiędzy tymi różnymi podmiotami może być bardzo korzystna,

J.   mając na uwadze, że istnieje potrzeba uznania jedynej w swoim rodzaju struktury usługodawców finansowych istniejącej w całej UE, na którą składają się spółdzielnie kredytowe będące pozabankowymi instytucjami finansowymi gromadzącymi wkłady członków w celu udzielania mikropożyczek, oraz mając na uwadze, że te jedyne w swoim rodzaju struktury nie powinny a priori wykluczać ich udziału w odpowiednich programach finansowania mikrokredytów,

K.  mając na uwadze, że obecny kryzys finansowy i jego ewentualne konsekwencje dla całej gospodarki pokazują wady skomplikowanych produktów finansowych oraz potrzebę rozważenia sposobów poprawienia skuteczności działania i dostępności wszelkich możliwych środków służących finansowaniu w przypadku ograniczonego dostępu przedsiębiorstw do kapitału ze względu na brak płynności finansowej, zwłaszcza w regionach o niekorzystnej sytuacji gospodarczej i społecznej, a jednocześnie podkreśla wagę instytucji, które skupiają swoją działalność na rozwoju lokalnym, mają silne więzi lokalne i świadczą kompleksowe usługi bankowe wszystkim podmiotom gospodarczym,

L.   mając na uwadze konieczność wspierania przedsiębiorczości,

M.  mając na uwadze potrzebę dołożenia wszelkich starań w celu zredukowania do niezbędnego minimum obciążenia regulacyjnego mikroprzedsiębiorstw, w związku z czym Komisję uprasza się o podjęcie odpowiednich działań,

N.  mając na uwadze, że górne limity stóp procentowych mogą zniechęcać kredytodawców do udzielania mikrokredytów, jeśli takie ograniczenia uniemożliwiają im pokrycie kosztów udzielenia kredytu,

O.  mając na uwadze, że wspieranie mikrokredytów powinno odgrywać znaczącą rolę w odnowionej strategii lizbońskiej,

P.  mając na uwadze, że w niemałej liczbie przypadków osoby ubiegające się o dostęp do funduszy w ramach polityki spójności UE w celu założenia małego przedsiębiorstwa rodzinnego mogą napotkać trudności z zapewnieniem wymaganego współfinansowania,

Q.  mając na uwadze, że osoby znajdujące się w niekorzystnej sytuacji, takie jak osoby bezrobotne (od dłuższego czasu), osoby na utrzymaniu opieki społecznej, imigranci, mniejszości etniczne jak na przykład Romowie, pracownicy szarej strefy lub osoby mieszkające na obszarach wiejskich o niekorzystnych warunkach gospodarowania oraz kobiety pragnące założyć mikroprzedsiębiorstwo powinny być w centrum zainteresowania inicjatywy UE na rzecz rozwoju mikrokredytów,

R.   mając na uwadze, że mimo iż należy zapewnić prywatne zaangażowanie w największym możliwym stopniu, konieczna jest interwencja publiczna w przedsięwzięcie mikrokredytów,

S.   mając na uwadze istnienie wielu inicjatyw UE zawierających elementy wsparcia dla mikrokredytów oraz fakt, że korzystne byłoby skonsolidowane i bardziej ukierunkowane podejście łączące, w celu utworzenia z nich jednolitego systemu,

T.   mając na uwadze, że dostęp założycieli mikroprzedsiębiorstw do wsparcia dla przedsiębiorstw (takiego jak szkolenia, doradztwo i rozwijanie potencjału) ma zasadnicze znaczenie, a osoby pragnące wziąć mikrokredyt powinny przechodzić obowiązkowe szkolenia, mając też na uwadze, że szkolenie konsumentów z zakresu finansów i odpowiedzialne udzielanie pożyczek to aspekty, które powinny stanowić istotny element polityki wszystkich instytucji mikrofinansowych,

U.  mając na uwadze, że potencjalnym beneficjentom mikrokredytów należy zapewnić odpowiednią poradę prawną dotyczącą zawierania umów o kredyt, rozpoczynania działalności, windykacji długów, nabywania i korzystania z praw własności przemysłowej i intelektualnej oraz innych kwestii, szczególnie wtedy, gdy dane mikroprzedsiębiorstwo ma zamiar bądź możliwość prowadzenia działalności w innym państwie członkowskim Unii Europejskiej;

V.  mając na uwadze, że dostęp do danych kredytowych potencjalnych kredytobiorców ułatwiłby przyznanie mikrokredytu,

W. mając na uwadze, że należy promować badania i wymianę najlepszych praktyk w dziedzinie mikrokredytów np. w odniesieniu do innowacyjnych technik przyznawania, zabezpieczania i ograniczania ryzyka mikrokredytów, zakresu oraz grup docelowych, w odniesieniu do których sprawdza się takie podejście w kontekście UE,

X. mając na uwadze potrzebę przeanalizowania roli pośredników pod kątem zapobiegania nadużyciom oraz rozważenia alternatywnych sposobów ustalania wiarygodności kredytobiorców (np. poprzez grupy wzajemnego wsparcia),

Y. mając na uwadze potrzebę ustanowienia ram unijnych dla pozabankowych instytucji mikrofinansowych oraz fakt, że Komisja powinna opracować mechanizm wspierający koncepcję mikrokredytu, który w opinii usługodawców udzielających takich kredytów byłby neutralny,

Z. mając na uwadze, że osoby nieposiadające stałego adresu lub dokumentów tożsamości nie powinny być wykluczone z możliwości otrzymania mikrokredytu przez przepisy dotyczące zapobiegania praniu pieniędzy oraz terroryzmowi,

AA.  mając na uwadze, że należy dostosować przepisy UE dotyczące konkurencji w celu ograniczenia przeszkód przy przyznawaniu mikrokredytów,

AB.  mając na uwadze, że unijne przepisy w sprawie zamówień publicznych powinny pomagać osobom biorącym mikrokredyt,

1.  zwraca się do Komisji o przedstawienie na podstawie art. 44, art. 47 ust. 2 lub art. 95 Traktatu WE wniosku legislacyjnego lub wniosków w sprawie zagadnień omówionych w szczegółowych zaleceniach przedstawionych w załączniku;

2.  stwierdza, że zalecenia te są zgodne z zasadą pomocniczości i z podstawowymi prawami obywateli;

3.  jest zdania, że w odpowiednich przypadkach skutki finansowe postulowanego(-ych) wniosku(-ów) powinny być pokryte ze środków przydzielonych z budżetu UE;

4.  zobowiązuje przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji, a także szczegółowych zaleceń przedstawionych w załączniku, Komisji i Radzie oraz rządom i parlamentom państw członkowskich.

(1)

      Dz.U. C 175 E z 10. 7.2008, s. 392.

(2)

      Dz.U. L 124 z 20.5.2003, s. 36.

(3)

      Dz.U. L 310 z 09.11.2006, s. 15.

(4)

      Dz.U. L 177 z 30.6.2006, s. 1.

(5)

      Dz.U. L 309 z 25.11.2005, s. 15.

(6)

      Dz.U. L 379 z 28.12.2006, s. 5.

(7)

      Dz.U. L 337 z 21.12.2007, s. 35.

(8)

      Dz.U. L 134 z 30.4.2004, s. 1.

(9)

      Dz.U. L 134 z 30.4.2004, s. 114.

(10)

    Teksty przyjęte, P6_TA(2008)0199.


ZAŁĄCZNIK DO PROJEKTU REZOLUCJI: SZCZEGÓŁOWE ZALECENIA W SPRAWIE TREŚCI ŻĄDANEGO WNIOSKU

1.      Zalecenie 1: w sprawie upowszechniania wiedzy o mikrokredytach

Parlament Europejski uważa, że akt prawny, który należy przyjąć, powinien regulować, co następuje:

a)  Komisja powinna zapewnić wprowadzenie pojęcia mikrokredytu do odpowiedniej statystyki i prawodawstwa dotyczącego instytucji finansowych. Statystyki dotyczące mikrokredytów powinny uwzględniać dane na temat PKB na mieszkańca w państwach członkowskich i rozróżniać pomiędzy pracą na własny rachunek lub przedsiębiorstwami rodzinnymi a przedsiębiorstwami zatrudniającymi pracowników spoza rodziny, aby umożliwić pozytywną dyskryminację tych pierwszych.

b)   Komisja powinna zachęcić państwa członkowskie do znormalizowania statystycznej prezentacji mikrokredytów, w tym gromadzenia i analizy danych podzielonych zgodnie z płcią, wiekiem i pochodzeniem etnicznym.

c)   Komisja powinna opracować strategię informacyjną w celu promowania samozatrudnienia jako alternatywy dla pracy na etacie, a zwłaszcza jako sposobu uniknięcia bezrobocia grup docelowych znajdujących się w niekorzystnej sytuacji.

d)   Komisja powinna zachęcać państwa członkowskie do stosowania zachęt podatkowych na rzecz zaangażowania prywatnych podmiotów w przedsięwzięcie mikrokredytów.

e)   Komisja powinna zachęcać państwa członkowskie do ograniczania stosowania limitów stóp procentowych pożyczek konsumenckich; państwa członkowskie powinny jednak mieć możliwość stosowania mechanizmu wykluczającego wyjątkowo wysokie stopy procentowe.

f)    W związku z niedawnym kryzysem na rynku kredytów hipotecznych o podwyższonym ryzyku Komisja powinna przeanalizować wady i zalety mikrokredytów bezpośrednich, porównując je z instrumentami kredytowymi w postaci zbywalnych papierów wartościowych.

g)   Komisja powinna zażądać od państw członkowskich szczegółowej analizy i sprawozdania na temat podjętych przez nie wysiłków i ich rezultatów w odniesieniu do mikrokredytów w sprawozdaniach rocznych na temat ich krajowych programów reform w powiązaniu ze zintegrowanymi wytycznymi na rzecz wzrostu i zatrudnienia odnowionej strategii lizbońskiej. Komisja powinna jednoznacznie odnieść się do zagadnienia mikrokredytów w swoim dorocznym sprawozdaniu z postępu prac.

2.      Zalecenie 2: w sprawie finansowania z UE

Parlament Europejski uważa, że akt prawny, który należy przyjąć, powinien regulować, co następuje:

a) (Współ)finansowanie następujących projektów objętych takim finansowaniem, szczególnie ukierunkowanych na promowanie dostępności mikrokredytów dla wszystkich osób i przedsiębiorstw niemających bezpośredniego dostępu do kredytów, określonych przez państwa członkowskie w ich ustawodawstwie jako grupy docelowe znajdujące się w niekorzystnej sytuacji (takie jak społeczność romska, imigranci, osoby mieszkające na obszarach wiejskich o niekorzystnych warunkach gospodarowania, osoby posiadające pracę dorywczą oraz kobiety):

(i)   udzielanie przez fundusze krajowe lub UE gwarancji podmiotom udzielającym mikrokredytów;

(ii)  świadczenie usług pomocniczych dla przedsiębiorstw jako dodatkowych usług dla podmiotów biorących mikrokredyty, przez podmioty udzielające mikrokredytów lub osoby trzecie, obejmujących obowiązkowe ukierunkowane szkolenia podlegające regularnej ocenie dla podmiotów biorących mikrokredyty; szkolenia te mogą być finansowane ze środków funduszy strukturalnych;

(iii) badania i wymiana najlepszych praktyk na polu operacyjnym, np. w odniesieniu do alternatywnych wymagań dotyczących zabezpieczeń, nietradycyjnych metod oceny zdolności kredytowej, systemów oceny i roli pośredników;

(iv) utworzenie strony internetowej, na której osoby zainteresowane otrzymaniem mikrokredytu mogą prezentować swoje projekty podmiotom wyrażającym chęć pożyczenia pieniędzy w celu wsparcia tych projektów; oraz

(v)  stworzenie unijnej bazy danych zawierającej pozytywne i negatywne dane kredytowe na temat osób biorących mikrokredyty.

b) Aby uniknąć powielania działań, Komisja powinna:

(i)   wyznaczyć jeden organ koordynujący zajmujący się wszystkimi działaniami UE dotyczącymi finansowania mikrokredytów; oraz

(ii)  (współ)finansować projekty, jeżeli mogą one być połączone z utrzymaniem świadczeń socjalnych, takich jak zasiłek dla bezrobotnych i wsparcie dochodu, w oparciu o analizę dostawcy usług dla przedsiębiorstw, który powinien uwzględnić osiągnięcia przedsiębiorstwa i minimalny krajowy standard życia.

3.      Zalecenie 3: w sprawie zharmonizowanych ram UE dla bankowych i pozabankowych instytucji mikrofinansowych

Parlament Europejski uważa, że akt prawny, który należy przyjąć, powinien regulować, co następuje:

Komisja powinna zaproponować prawodawstwo zapewniające ramy unijne dla bankowych i pozabankowych instytucji mikrofinansowych. W skład ram dotyczących pozabankowych instytucji mikrofinansowych powinny wchodzić następujące elementy:

a)   jasna definicja podmiotów udzielających mikrokredytów, zapewniająca, że nie biorą one depozytów, a co za tym idzie nie są instytucjami finansowymi zgodnie z dyrektywą w sprawie wymogów kapitałowych;

b)   zdolność do prowadzenia działalności związanej tylko z kredytami;

c)   zdolność do udzielania pożyczek; oraz

d)   zharmonizowane, oparte na ryzyku zasady dotyczące autoryzacji, rejestracji, sprawozdawczości i nadzoru ostrożnościowego.

4.      Zalecenie 4: w sprawie dyrektywy 2005/60/WE

Parlament Europejski uważa, że akt prawny, który należy przyjąć, powinien regulować, co następuje:

Dokonując przeglądu dyrektywy 2005/60/WE Komisja powinna zagwarantować, że poprzez zezwolenie na specjalne wyłączenie w przepisach dotyczących należytej staranności wobec klienta, przepisy w niej zawarte nie będą stanowiły przeszkód uniemożliwiających osobom nieposiadającym stałego adresu lub dokumentów tożsamości otrzymanie mikrokredytu.

5.      Zalecenie 5: w sprawie zasad konkurencji

Parlament Europejski uważa, że akt prawny, który należy przyjąć, powinien regulować, co następuje:

a)  Dokonując przeglądu przepisów de minimis Komisja powinna zagwarantować:

(i)   rozróżnienie ograniczeń de minimis między państwami członkowskimi w odniesieniu do wsparcia finansowego dla podmiotów udzielających mikrokredytów;

(ii)  zniesienie dyskryminacji pomocy de minimis przyznawanej przedsiębiorstwom w sektorze rolniczym, jeżeli wspomniana pomoc przyznawana jest w związku z mikrokredytem; oraz

(iii) zmniejszenie obciążeń administracyjnych, jeżeli pomoc przyznawana jest w związku z mikrokredytem.

b)   Komisja powinna szczegółowo określić w prawodawstwie, że funkcja podmiotów udzielających mikrokredytów i, w stosownych przypadkach, pomoc publiczna otrzymywana przez tego typu instytucje, jest zgodna z unijnymi regułami konkurencji.

c)   Komisja powinna wdrożyć przepisy pozwalające na preferencyjne traktowanie w procedurach zamówień publicznych towarów i usług wykonywanych przez osoby biorące mikrokredyt.


UZASADNIENIE

Przebieg procedury

Udzielanie mikrokredytów ma swoje korzenie w Azji Południowej i Ameryce Łacińskiej, gdzie uruchomiono pierwsze inicjatywy związane z mikrokredytami w połowie lat siedemdziesiątych ubiegłego wieku. Najbardziej znanym projektem dotyczącym mikrokredytów jest Grameen Bank w Bangladeszu, który został założony w 1976 r. przez profesora Muhammada Yunusa. Model działalności Grameen Bank, który w chwili obecnej jest największą instytucją mikrofinansową (MFI) z ponad 6 mln kredytobiorców, był powielany przez wiele innych MFI. W 2006 r. profesor Yunus i Grameen Bank zostali odznaczeni Pokojową Nagrodą Nobla.

Sukces przedsięwzięcia mikrokredytów w zmniejszaniu ubóstwa w krajach rozwijających się do tej chwili nie został przeniesiony na grunt UE. Mimo że istnieje wiele inicjatyw zarówno publicznych, jak i prywatnych, które próbują promować tego rodzaju przedsięwzięcia również w Europie, wciąż brakuje podejścia holistycznego do tego zagadnienia i mamy do czynienia z luką na rynku w tym sektorze: wszystko wskazuje na potencjalnie duże zapotrzebowanie na mikrokredyty ze strony osób, które nie mogą uzyskać pożyczek w tradycyjnym sektorze bankowym.

Sukces Europejskiej inicjatywy na rzecz rozwoju mikrokredytów mógłby istotnie przyczynić się do osiągnięcia celów odnowionej strategii lizbońskiej na rzecz wzrostu i zatrudnienia oraz do stworzenia innowacyjnej, twórczej i dynamicznej gospodarki europejskiej. Małe przedsiębiorstwa są istotnym źródłem wzrostu, zatrudnienia, umiejętności związanych z przedsiębiorczością, innowacji i spójności w UE. Mikrokredyty mogą przyczynić się zwłaszcza do realizacji jednego z czterech priorytetów strategii lizbońskiej, a mianowicie wyzwolenia potencjału gospodarczego poprzez wsparcie integracji lub ponownej integracji społecznej i gospodarczej osób za pomocą samozatrudnienia. Zasadniczo będzie można uznać, że strategia lizbońska odniosła sukces jedynie w sytuacji znacznego wzrostu poziomu zatrudnienia.

(Termin „mikrofinanse” obejmuje również inne usługi finansowe na małą skalę, takie jak mikroubezpieczenia, podstawowe rachunki bieżące i rachunki oszczędnościowe. Sprawozdanie dotyczące mikrokredytów nie będzie zajmowało się tymi pojęciami.)

Komunikat Komisji

Komisja definiuje mikrokredyt jako pożyczkę do 25 000 EUR mikroprzedsiębiorstwu (tj. przedsiębiorstwu zatrudniającemu mniej niż 10 osób i którego roczny obrót i/lub całkowity roczny bilans nie przekracza 2 mln EUR).

W swoim komunikacie „Europejska inicjatywa na rzecz rozwoju mikrokredytów dla wsparcia wzrostu gospodarczego i zatrudnienia” opublikowanym w listopadzie 2007 r. Komisja zachęca państwa członkowskie do przyjęcia odpowiednich krajowych ram instytucjonalnych, prawnych i handlowych koniecznych do promowania korzystniejszego otoczenia dla rozwoju mikrokredytu. Ponadto uruchomiono inicjatywę JASMINE, nowy instrument na poziomie europejskim, mający na celu wspieranie rozwoju pozabankowych instytucji mikrofinansowych (MFI) w państwach członkowskich. Jednak nawet jeśli elementy tej inicjatywy są obiecujące, ich wadą jest to, że zamiast ustanowienia prawdziwie europejskich ram pozostawiają to zadanie zasadniczo w gestii państw członkowskich.

Grupy docelowe

W opinii sprawozdawcy rezultat europejskiej inicjatywy w dziedzinie mikrokredytów powinien być innowacyjny i skupiać się na grupach docelowych, którym do tej pory nie poświęcono wystarczającej uwagi. W związku z tym, że istnieje wiele inicjatyw ukierunkowanych na MŚP zaliczające się do kategorii „małych” i „średnich” przedsiębiorstw, a te grupy docelowe są zasadniczo obsługiwane przez tradycyjne banki, Europejska inicjatywa na rzecz rozwoju mikrokredytów powinna raczej skupiać się na osobach znajdujących się w niekorzystnej sytuacji, które chcą założyć mikroprzedsiębiorstwo, takich jak osoby bezrobotne (od dłuższego czasu), osoby na utrzymaniu opieki społecznej, imigranci, mniejszości etniczne, pracownicy szarej strefy lub osoby mieszkające na obszarach wiejskich o niekorzystnych warunkach gospodarowania oraz kobiety. W związku z tym należy wziąć pod uwagę, że grupy docelowe w poszczególnych państwach członkowskich bardzo się między sobą różnią i są również bardzo zróżnicowane w obrębie tych grup.

Należy się zastanowić nad tym, kto powinien być pośrednikiem pomiędzy kredytobiorcą a kredytodawcą. Należy zastanowić się nad tym, czy można wybrać pośrednika z samej grupy docelowej. Z jednej strony takie rozwiązanie mogłoby być skuteczne, gdyż członkowie grupy docelowej mogliby bardziej ufać pośrednikowi pochodzącemu z tej grupy niż osobie z zewnątrz. Z drugiej strony wewnętrzny system kredytów nie byłby idealnym rozwiązaniem dla pewnych grup, gdyż mógłby dawać władzę już istniejącej wyższej klasie wewnątrz grupy.

Szczególne cechy mikrokredytu

Tradycyjny sektor bankowy uważa, że udzielanie pożyczek opisanym powyżej grupom docelowym dla mikrokredytów jest ryzykowne i kosztowne. Banki komercyjne uważają, że są narażone na zbyt wysokie ryzyko niedotrzymania zobowiązania i za niskie marże. Co za tym idzie – banki nie są zainteresowane pewnymi grupami klientów, którzy w rezultacie „nie kwalifikują się do korzystania z banku”.

Oznacza to, że przedsięwzięcie mikrokredytów różni się od tradycyjnej bankowości. Obejmuje ono innowacyjne i subiektywne elementy, takie jak alternatywne zabezpieczenia lub ich brak oraz nietradycyjną ocenę zdolności kredytowej. Mikrokredyt jest często przyznawany nie tylko z powodów ekonomicznych i nie tylko dla zysku, ale służy również celowi spójności poprzez próbę integracji lub ponownej integracji ze społeczeństwem osób znajdujących się w niekorzystnej sytuacji.

Przyznanie mikrokredytu pociąga za sobą wyższe koszty operacyjne ze względu na niewielki rozmiar pożyczki, brak (wystarczających) zabezpieczeń i wysokie koszty manipulacyjne, gdyż z klientami często trudno się fizycznie skontaktować, oraz potrzebę dużego zakresu usług pomocniczych i doradczych dla przedsiębiorstw – co wiąże się z koniecznością posiadania dużej i kosztownej sieci osób blisko związanych z grupą docelową.

Nawet jeśli udzielanie mikrokredytów nie przynosi zysków, to i tak wspieranie ich jest opłacalne z ekonomicznego punktu widzenia, gdyż zasadniczo koszty wsparcia finansowego dla samozatrudnienia są niższe niż świadczenia dla bezrobotnych, przynajmniej w perspektywie średnio- i długoterminowej.

Fakultatywne elementy europejskiej inicjatywy na rzecz rozwoju mikrokredytów

Wyeksponowanie roli mikrokredytów

Aby wyeksponować rolę mikrokredytów na poziomie UE, co jest konieczne aby wspierać ich rozwój, należy wprowadzić pojęcie mikrokredytu jako osobnej kategorii do istniejących przepisów statystycznych i bankowych. W tym względzie wątpliwe jest, czy właściwe jest stosowanie tej samej definicji mikrokredytu używanej przez Komisję we wszystkich państwach członkowskich. W związku z tym, że PKB jest bardzo różny w poszczególnych państwach członkowskich, pożyczka kwoty w tej samej nominalnej wysokości jest różnie postrzegana w różnych regionach.

Mikrokredyty powinny również być promowane za pomocą zachęt podatkowych oraz poprzez zniesienie limitów stóp procentowych. Powodem stosowania limitów stóp procentowych jest chęć ochrony pożyczkobiorców przed nadmiernie wysokimi kosztami brania pożyczki. Limity stóp procentowych mogą jednak uniemożliwiać pożyczkodawcom pokrywanie kosztów udzielania pożyczek i zmuszać ludzi do pożyczania od lichwiarzy, którzy będą pobierali jeszcze wyższy procent. Wiele osób zawodowo zajmujących się mikrokredytami twierdzi, że wąskie gardło w odniesieniu do mikrokredytów ze strony pożyczkobiorców spowodowane jest nie ich kosztami, ale dostępnością. W związku z tym, że mikrokredyty to małe kwoty z krótkim terminem płatności, raty płatności są niskie pomimo odsetek, które na pierwszy rzut oka mogą wydawać się niewspółmiernie wysokie. W związku z tym ograniczanie limitów stóp procentowych należy stosować jedynie do pożyczek konsumenckich.

Finansowanie UE

Z wyjątkiem JASMINE inicjatywy UE, które powinny wspierać mikrokredyty, mają zazwyczaj szerszy zakres stosowania niż mikrokredyt, co jest niezgodne z celem szczególnego skupienia się na udzielaniu wsparcia za pomocą mikrokredytu osobom znajdującym się w niekorzystnej sytuacji. Ponadto wielość inicjatyw i ich administracyjna złożoność utrudniają małym projektom korzystanie z nich. Korzystne byłoby ukierunkowanie inicjatyw UE i bardziej dokładne rozróżnienie między poszczególnymi grupami docelowymi.

W celu wspierania udzielania mikrokredytów grupom docelowym znajdującym się w niekorzystnej sytuacji, finansowanie z UE powinno być przyznawane pod warunkiem, że osoby należące do tych grup docelowych będą otrzymywały wsparcie w następujących obszarach:

-    Pośredniego wsparcia poprzez zapewnianie gwarancji, gdyż stwarza to zachęty dla dodatkowego prywatnego wsparcia.

-    Pokrywania kosztów świadczenia usług pomocniczych dla przedsiębiorstw, jeśli wykonywane są one przez same MFI lub inne organizacje. Dla założycieli mikroprzedsiębiorstw należących do grup docelowych znajdujących się w niekorzystnej sytuacji bardzo ważny jest dostęp do usług pomocniczych dla przedsiębiorstw (takich jak doradztwo, szkolenia, porady, szkolenia finansowe, gorące linie, koła mikroprzedsiębiorców).

-    Badań i wymiany najlepszych praktyk, np. w odniesieniu do innowacyjnych technik przyznawania, zabezpieczania i ograniczania ryzyka mikrokredytów (takich jak alternatywne wymagania dotyczące zabezpieczeń, nietradycyjne metody oceny zdolności kredytowej lub systemy oceny). Należy ocenić w jakim stopniu podejścia te są skuteczne na poziomie UE i w odniesieniu do których grup docelowych. Należy promować szeroko zakrojoną wymianę najlepszych praktyk i doświadczeń (krajów i regionów w Europie i poza nią).

Przepisy dotyczące podmiotów udzielających mikrokredytów

Nie wydaje się, aby dyrektywa w sprawie wymogów kapitałowych stwarzała bezpośrednie przeszkody dla udzielania mikrokredytów przez licencjonowane instytucje finansowe. Z zasady jednak tradycyjne banki nie są chętne do obsługiwania osób „niekwalifikujących się do korzystania z banku”, a zatem pozabankowe MFI wydają się bardziej odpowiednie do obsługi tej grupy docelowej. Należy jednak przewidzieć na mocy dyrektywy w sprawie wymogów kapitałowych bardziej przychylne traktowanie mikrokredytów, co do których dane historyczne wskazują, że są one mniej ryzykowne (doświadczenia wielu podmiotów udzielających mikrokredytów pokazują, że zazwyczaj współczynnik spłaty pożyczek jest niezwykle wysoki). Wprowadzenie terminu „mikrokredyt” do dyrektywy w sprawie wymogów kapitałowych powinno się również przyczynić do jego szerszego uznawania.

Ponadto niektóre aspekty dyrektywy w sprawie wymogów kapitałowych oraz fakt, że opiera się ona na zasadzie minimalnej harmonizacji stwarzają pośrednie przeszkody. Przede wszystkim zgodnie z dyrektywą w sprawie wymogów kapitałowych tylko instytucje finansowe mogą przyjmować od społeczeństwa depozyty lub inne fundusze zwrotne. Obciążenia administracyjne instytucji finansowych są wysokie, co zmusza pozabankowe podmioty oferujące mikrokredyty do przeanalizowania korzyści posiadania licencji bankowej (a co za tym idzie dostępu do stosunkowo tanich depozytów) i wad bycia podmiotem podlegającym regulacjom. Ponadto niektóre państwa członkowskie zaostrzyły przepisy dyrektywy w sprawie wymogów kapitałowych w swoim prawodawstwie krajowym zastrzegając niemal wszystkie rodzaje działalności związanej z udzielaniem pożyczek dla licencjonowanych banków. Bezpośrednie dalsze pożyczanie funduszy pożyczonych od banków osobom biorącym mikrokredyty jest również ograniczone w wielu państwach członkowskich. Takie wymagania stanowią przeszkodę dla udzielania mikrokredytów przez pozabankowe MFI.

Aby promować powstawanie pozabankowych MFI sprawozdawca popiera ustanowienie kompleksowych zharmonizowanych ram prawnych na poziomie UE dla pozabankowych MFI. Zharmonizowane ramy prawne dla pozabankowych MFI nie powinny jednak zmuszać istniejących podmiotów udzielających mikrokredytów do zmiany swojej tożsamości. W tym sektorze w poszczególnych państwach członkowskich powstały różne modele, które są dostosowane do odpowiedniego otoczenia prawnego, gospodarczego i społecznego. Ponadto należy zapobiec powstaniu nieuczciwej konkurencji z licencjonowanymi bankami.

Przepisy dotyczące zapobiegania praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu

Przepisy dyrektywy 2005/60/WE mogą uniemożliwiać osobom nieposiadającym stałego adresu lub dokumentów tożsamości dostęp do pożyczek. Te grupy osób nie powinny jednak być wyłączone z możliwości otrzymania mikrokredytu. Biorąc uwagę nieznaczną wysokość mikrokredytu cele dyrektywy nie zostaną naruszone poprzez szczególne wyłączenia.

Pomoc państwa / rozporządzenie de minimis

Pomoc państwa jest ważnym elementem wspierania mikrokredytów. Unijne rozporządzenie de minimis dotyczące obowiązku przekazywania informacji może być źródłem problemów w zakresie wsparcia finansowego dla mikrokredytów, gdyż zgodnie z rozporządzeniem pomoc finansowa państwa w kwocie poniżej 200 000 euro w trakcie trzech lat budżetowych na rzecz danego przedsiębiorstwa nie stanowi pomocy państwa. Zasada ta ma zastosowanie do wszystkich państw członkowskich bez żadnego rozróżnienia, mimo że warunki, zwłaszcza dla małych przedsiębiorstw i osób samozatrudnionych, bardzo się różnią w poszczególnych państwach. Należy zatem rozważyć wprowadzenie zróżnicowanych pułapów pomocy de minimis w poszczególnych państwach członkowskich.

Dla przedsiębiorstw działających w sektorze rolniczym całkowita kwota pomocy de minimis przyznana dla jednego przedsiębiorstwa nie powinna przekraczać 7 500 euro w ciągu trzech lat. Ten sektor ma jednak duży udział w potencjalnym rynku dla mikrokredytów i nie należy go dyskryminować. Ponadto wielu rolników prowadzących przedsiębiorstwa na małą skalę w sektorze rolniczym nie ma dostępu do dotacji, gdyż zazwyczaj do ich otrzymania konieczny jest minimalny rozmiar (areału itp.). Należy dokonać przeglądu tej dyskryminacji sektora rolniczego w rozporządzeniu de minimis.

Istnieją też dowody na to, że procedura dotycząca przyjmowania przez Komisję metodologii w celu skorzystania z wyłączenia dla systemów gwarantowania jest długa i skomplikowana. Należy przeanalizować, czy istnieje możliwość jej uproszczenia w odniesieniu do przyjmowania pomocy jako „przejrzystej”, jeżeli jest ona świadczona w ramach systemu gwarantowania.


OPINIA Komisji Budżetowej (11.12.2008)

dla Komisji Gospodarczej i Monetarnej

w sprawie „Europejskiej inicjatywy na rzecz rozwoju mikrokredytów dla wsparcia wzrostu gospodarczego i zatrudnienia”

(2008/2122 (INI))

Sprawozdawca: Gary Titley

(Inicjatywa – art. 39 Regulaminu)

WSKAZÓWKI

Komisja Budżetowa zwraca się do Komisji Gospodarczej i Monetarnej, właściwej dla tej sprawy, o uwzględnienie w końcowym tekście projektu rezolucji następujących wskazówek:

A.  mając na uwadze, że dostępność mikrokredytów dla ludzi, którzy bez tej możliwości znaleźliby się poza systemem finansowym, może realizować istotne cele społeczne,

B.   mając na uwadze, że cel dotacji z budżetu unijnego polega na tym, że uruchamia się je tylko wówczas, gdy rynki kapitałowe i Europejski Bank Inwestycyjny nie mogą finansować projektów z uwagi na ich niską rentowność lub wysokie ryzyko, przy czym projekty te wiążą się z wyraźną korzyścią społeczną,

C.  mając na uwadze, że istotne jest zapewnienie, żeby przepisy dotyczące przeciwdziałania praniu pieniędzy i terroryzmowi nie utrudniały dostępu do mikrokredytów,

D.  mając na uwadze, że Parlament podjął działania przygotowawcze dotyczące propagowania bardziej przyjaznego środowiska dla mikrokredytów w Europie,

1.  zwraca się do Komisji, żeby sprawdziła, czy korzyści społeczne, jakie przynoszą mikrokredyty, uzasadniają zwiększenie znaczenia instrumentów unijnych, które łączą pożyczki i dotacje;

2.  podkreśla, że wszelka inicjatywa unijna w sprawie mikrokredytów, która korzysta ze środków publicznych, powinna mieć również na celu zachęcanie do prywatnego finansowania instytucji działających w dziedzinie mikrofinansów (MFI);

3.  zwraca się do Komisji, żeby rozważyła, czy wskazane lub osiągalne są unijne ramy dla MFI niebędących bankami, oraz żeby zbadała ich możliwy wpływ na budżet UE, przy uwzględnieniu możliwych korzyści społecznych i gospodarczych;

4.  z zadowoleniem przyjmuje inicjatywę w sprawie wspólnego działania Komisji na rzecz wsparcia instytucji mikrofinansowych w Europie (JASMINE) oraz wzywa Parlament i Komisję, żeby stale dokonywały oceny skuteczności JASMINE i jego wartości dodanej;

5.  wzywa Komisję do zapewnienia, że mikrokredyty będą tak samo dostępne na obszarach niekorzystających z funduszy strukturalnych, jako że ubóstwo i gorsza sytuacja materialna istnieją nawet na najbogatszych obszarach;

6.  wzywa Komisję, żeby oceniła, czy górne limity stóp procentowych stanowią przeszkodę w dostępności mikrokredytów, a jeżeli tak jest w rzeczywistości, zwraca się do Komisji, żeby oceniła, czy możliwe jest wprowadzenie wyjątków od górnych limitów stóp procentowych dla MFI i MFI niebędących bankami;

7.  wzywa Komisję do podjęcia badań nad innowacyjnymi technikami udzielania, zabezpieczania i zmniejszenia ryzyka mikrokredytów;

8.  dostrzega wartość systemów regionalnych, jako że warunki dostępu do mikrokredytów i popyt na mikrokredyty znacznie się różnią na przestrzeni UE;

9.  z zadowoleniem przyjmuje podejmowane przez Komisję wysiłki na rzecz ułatwienia wymiany sprawdzonych wzorców, która ma na celu wspieranie i wzmocnienie środków polityki w dziedzinie mikrokredytów w Europie.

WYNIK GŁOSOWANIA KOŃCOWEGO W KOMISJI

Data przyjęcia

11.12.2008

 

 

 

Wynik głosowania końcowego

+:

–:

0:

15

0

0

Posłowie obecni podczas głosowania końcowego

Richard James Ashworth, Reimer Böge, Simon Busuttil, Valdis Dombrovskis, Brigitte Douay, Vicente Miguel Garcés Ramón, Catherine Guy-Quint, Jutta Haug, Vladimír Maňka, Jan Mulder, Margaritis Schinas, László Surján, Kyösti Virrankoski, Ralf Walter

Zastępca(y) obecny(i) podczas głosowania końcowego

Peter Šťastný


OPINIA Komisji Przemysłu, Badań Naukowych i Energii (4.12.2008)

dla Komisji Gospodarczej i Monetarnej

w sprawie europejskiej inicjatywy na rzecz rozwoju mikrokredytów dla wsparcia wzrostu gospodarczego i zatrudnienia

(2008/2122(INI))

Sprawozdawca: Miloslav Ransdorf

(Inicjatywa – art. 39 Regulaminu)

WSKAZÓWKI

Komisja Przemysłu, Badań Naukowych i Energii zwraca się do Komisji Gospodarczej i Monetarnej, właściwej dla tej sprawy, o uwzględnienie w końcowym tekście projektu rezolucji następujących wskazówek:

1.  z zadowoleniem przyjmuje komunikat Komisji, którego celem jest wsparcie rozwoju mikrokredytów w UE poprzez poprawę otoczenia prawnego, stymulowanie przedsiębiorczości, wymianę najlepszych wzorców oraz dostarczanie kapitału finansowego, zwłaszcza osobom niekwalifikującym się do korzystania z usług bankowych;

2.  pragnie zauważyć, że koncepcja mikrokredytu, opracowana przez laureata nagrody Nobla Muhammada Yunusa, z ogromnym powodzeniem przyczynia się do awansu społecznego i gospodarczego w krajach rozwijających się; uważa, że inicjatywa w zakresie mikrokredytów mogłaby również znaleźć istotne zastosowanie w UE w celu zwiększenia integracji społecznej i wspierania tworzenia miejsc pracy oraz pracy na własny rachunek, zwłaszcza wśród kobiet, młodych ludzi, bezrobotnych i mniejszości; przewiduje w związku z tym, że mikrokredyty odegrają ważną rolę w realizacji celów strategii lizbońskiej na rzecz wzrostu i zatrudnienia;

3.  podkreśla jednak, że mikrokredyty powinny być środkiem uzupełniającym, nie zastępczym, publicznego systemu zabezpieczenia społecznego, a programy dotyczące mikrokredytów nie powinny być używane jako pretekst do redukowania publicznych programów pomocy socjalnej;

4.  zauważa, że użytkownikami mikrokredytów są w dużym zakresie kobiety, które stają się lojalnymi i solidnymi klientami z wysokim wskaźnikiem spłat;

5.  podkreśla, że 91,5% przedsiębiorstw unijnych to mikroprzedsiębiorstwa (przedsiębiorstwa zatrudniające mniej niż dziesięciu pracowników) oraz że największą barierę dla zwiększenia innowacyjności tych przedsiębiorstw stanowi ograniczony dostęp do kredytów, a w szczególności niewielkich pożyczek (poniżej 25 000 EUR); wyraża zatem przekonanie, że propozycja Komisji dotycząca inicjatywy w zakresie mikrokredytów okaże się użytecznym narzędziem poprawy zatrudnienia w mikroprzedsiębiorstwach oraz pobudzenia innowacyjności w UE, umożliwiającym podmiotom wyłączonym z konwencjonalnego systemu kredytowania podjęcie nowej działalności;

6.  jest zdania, że w kontekście proponowanej przez Komisję definicji mikrokredytów jako kredytów na kwotę nieprzekraczającą 25000 euro, należałoby poświęcić uwagę innym zmiennym, szczególnie, że taka sama kwota nominalna nie ma takiej samej wartości we wszystkich państwach członkowskich;

7.  wobec faktu, że potencjalni klienci mikrokredytów zazwyczaj nie są w stanie zapewnić żadnych gwarancji, więc banki na ogół nie chcą pożyczać im pieniędzy, wzywa Komisję, aby powołała „europejską gwarancję” dla mikrokredytów, udostępniając niezbędne środki zapewniające bankom wymagane zabezpieczenie, oraz wykorzystując „europejską gwarancję” tylko jeżeli spełnione zostaną odpowiednie kryteria społeczne i przestrzegane zasady równouprawnienia;

8.  wzywa Komisję i państwa członkowskie do stymulowania rozwoju stałych lokalnych instytucji udzielających mikrokredytów, takich jak unie kredytowe, zwłaszcza w biednych i marginalnych dzielnicach i na obszarach wiejskich; wzywa Komisję i państwa członkowskie do skoncentrowania wysiłków na szkoleniu personelu na tych obszarach w zakresie umiejętności związanych z udzielaniem mikrokredytów;

9.  wzywa Komisję - z myślą o upowszechnianiu mikrokredytu jako metody pobudzania działalności gospodarczej - do rozważenia możliwości wspierania tej idei za pomocą innowacyjnych rozwiązań, takich jak ruchome punkty świadczące usługi bankowe; wzywa również Komisję do promowania metod pomocy gospodarczej i socjalnej, takich jak kredyty dla grup solidarności lub solidarne karty kredytowe;

10. pochwala propozycję utworzenia specjalnych struktur przeznaczonych do wspierania mikrokredytów w ramach Europejskiego Funduszu Inwestycyjnego; ponagla jednak Komisję i Europejski Bank Inwestycyjny do podwyższenia środków dostępnych na taką strukturę wsparcia, z korzyścią dla większej liczby pomiotów rynkowych oraz celem dalszego wzmocnienia jej widoczności;

11. uważa, że aktualne zamieszanie na rynkach finansowych i jego ewentualne konsekwencje dla całej gospodarki czynią tym pilniejszą potrzebę wprowadzenia mikrokredytów w UE, zwłaszcza w regionach o niekorzystnej sytuacji gospodarczej i społecznej;

12. wzywa państwa członkowskie do lepszego wykorzystania pomocy finansowej z funduszy strukturalnych, takich jak Europejski Fundusz Rozwoju Regionalnego i Europejski Fundusz Społeczny, w celu poprawy dostępu poszczególnych grup docelowych do systemów mikrokredytów;

13. z wielkim zadowoleniem przyjmuje niedawne rozpoczęcie wspólnego działania na rzecz wsparcia instytucji mikrofinansowych w Europie (JASMINE) mającego na celu zapewnienie operacyjnego wsparcia technicznego, a także znaków jakości świadczących o rzetelności instytucji mikrofinansowych; podkreśla, że elastyczne podejście jest kluczowe dla umożliwienia instytucjom mikrofinansowym w poszczególnych państwach członkowskich sprostania indywidualnym wyzwaniom i wymogom;

14. wzywa Komisję do sprecyzowania wielowymiarowych wskaźników, które zamierza wykorzystać do oceny wpływu społeczno-ekonomicznego projektów pilotażowych powołanych w celu identyfikacji wzorcowych praktyk i właściwych metod udzielania mikrokredytów, oraz do sprecyzowania ekonomicznych i społecznych wskaźników wydajności wykorzystywanych do oceny rozwoju mikrokredytów oraz jej nowego projektu wsparcia technicznego, JASMINE;

15. wyraża silne przekonanie, że ze względu na wzajemne powiązanie systemu finansowego, systemu zatrudnienia oraz systemu opieki społecznej, inicjatywę w zakresie mikrokredytów na szczeblu UE uzupełnić musi odpowiednia polityka na szczeblu krajowym, jeżeli chodzi o szkolenia, indywidualne wsparcie oraz rozwijanie potencjału; wzywa Komisję i państwa członkowskie do kontynuowania dalszych badań w zakresie innowacyjnych technik zabezpieczania i zmniejszania ryzyka mikrokredytów; uważa, że konieczna jest szeroko zakrojona wymiana wzorcowych praktyk;

16. wzywa Komisję i państwa członkowskie do udzielenia pomocy w rozwoju przedsiębiorstw, które korzystają z mikrokredytów poprzez promowanie zewnętrznych sieci wsparcia i poradnictwa;

17. wyraża obawy w związku z propozycją likwidacji górnych limitów stóp procentowych mikrokredytów, ponieważ z powodu nadmiernie wysokich stóp procentowych klienci mikrokredytów mogą wpaść w błędne koło zadłużenia, co byłoby sprzeczne z celem, jaki przyświeca wprowadzeniu mikrokredytów; wzywa Komisję i państwa członkowskie do bardzo ostrożnego postępowania w zakresie polityki stóp procentowych;

18. podkreśla ważną rolę szkoleń i rozwijania potencjału w pozabankowych instytucjach mikrofinansowych, zwłaszcza aby rozszerzyć wiedzę o różnych formach zdobywania i dostarczania kapitału, takich jak inwestycje w udziały kapitałowe, darowizny, emisja obligacji, finansowanie wierzycielskie, wkład w fundusze ryzyka kapitałowego i dotacje na rozpoczęcie działalności; uważa, że wymiana wzorcowych praktyk może także odegrać ważną rolę w tym zakresie; w związku z tym wzywa Komisję do pełnego wykorzystania istniejących sieci, takich jak Europejska Sieć Mikrofinansowania, Centrum Organizacji Pożyczkowych i Europejska Platforma Mikrofinansowania;

19. wzywa Komisję i państwa członkowskie do promowania mikrokredytów w spółdzielniach i wśród osób nieposiadających bezpieczeństwa zatrudnienia i zatrudnionych na podstawie nietypowych umów.

WYNIK GŁOSOWANIA KOŃCOWEGO W KOMISJI

Data przyjęcia

2.12.2008

 

 

 

Wynik głosowania końcowego

+:

–:

0:

38

0

0

Posłowie obecni podczas głosowania końcowego

Šarūnas Birutis, Jan Březina, Jerzy Buzek, Jorgo Chatzimarkakis, Giles Chichester, Dragoş Florin David, Den Dover, Nicole Fontaine, Adam Gierek, Norbert Glante, David Hammerstein, Erna Hennicot-Schoepges, Mary Honeyball, Ján Hudacký, Werner Langen, Anne Laperrouze, Pia Elda Locatelli, Eluned Morgan, Antonio Mussa, Angelika Niebler, Reino Paasilinna, Aldo Patriciello, Miloslav Ransdorf, Vladimír Remek, Teresa Riera Madurell, Mechtild Rothe, Paul Rübig, Britta Thomsen, Patrizia Toia, Claude Turmes, Nikolaos Vakalis, Adina-Ioana Vălean

Zastępca(y) obecny(i) podczas głosowania końcowego

Gabriele Albertini, Alexander Alvaro, Pierre Pribetich, John Purvis, Silvia-Adriana Ţicău, Vladimir Urutchev


OPINIA Komisji Prawnej (16.12.2008)

dla Komisji Gospodarczej i Monetarnej

w sprawie europejskiej inicjatywy na rzecz rozwoju mikrokredytów dla wsparcia wzrostu gospodarczego i zatrudnienia

(2008/2122 (INI))

Sprawozdawca: Neena Gill

(Inicjatywa – art. 39 Regulaminu)

WSKAZÓWKI

Komisja Prawna zwraca się do Komisji Gospodarczej i Monetarnej, właściwej dla tej sprawy, o uwzględnienie w tekście projektu rezolucji następujących wskazówek:

1.   zauważa, że potencjalnym beneficjentom mikrokredytów należy zapewnić odpowiednią poradę prawną dotyczącą zawierania umów o kredyt, rozpoczynania działalności, windykacji długów, nabywania i korzystania z praw własności przemysłowej i intelektualnej oraz innych kwestii, szczególnie wtedy kiedy dane mikroprzedsiębiorstwo ma zamiar bądź możliwość prowadzenia działalności w innym państwie członkowskim Unii Europejskiej;

2.   wzywa w związku z tym do dołożenia wszelkich starań na poziomie europejskim w celu utworzenia sieci prawników przygotowanych do udzielania, początkowo bezpłatnych, porad mikroprzedsiębiorstwom rozpoczynającym działalność;

3.   z zadowoleniem przyjmuje propozycję dotyczącą zachęcania państw członkowskich do finansowania przede wszystkim rozwoju pozabankowych instytucji mikrokredytowych; uważa, że takie instytucje jak spółdzielnie kredytowe, kasy oszczędnościowo-pożyczkowe, instytucje finansowe rozwoju wspólnot lokalnych czy banki gwarancyjne mogą być źródłami finansowania i samopomocy dla mikroprzedsiębiorstw i zwraca się o dokładne rozpatrzenie tych możliwości przy przygotowywaniu wniosków legislacyjnych w tej dziedzinie;

4.   wzywa do dołożenia wszelkich starań w celu zredukowania do niezbędnego minimum obciążenia regulacyjnego mikroprzedsiębiorstw oraz występuje do Komisji o podjęcie odpowiednich działań;

5.   wzywa Komisję do dołożenia starań w celu zapewnienia wspólnotom lokalnym dostępu do instytucji mikrofinansowych.

WYNIK GŁOSOWANIA KOŃCOWEGO W KOMISJI

Data przyjęcia

15.12.2008

 

 

 

Wynik głosowania końcowego

+:

–:

0:

13

0

0

Posłowie obecni podczas głosowania końcowego

Bert Doorn, Monica Frassoni, Giuseppe Gargani, Othmar Karas, Klaus-Heiner Lehne, Manuel Medina Ortega, Francesco Enrico Speroni, Diana Wallis

Zastępca(y) obecny(i) podczas głosowania końcowego

Costas Botopoulos, Jean-Paul Gauzès, Eva Lichtenberger, Georgios Papastamkos, Ieke van den Burg


OPINIA Komisji Praw Kobiet i Równouprawnienia (3.12.2008)

dla Komisji Gospodarczej i Monetarnej

w sprawie europejskiej inicjatywy na rzecz rozwoju mikrokredytów dla wsparcia wzrostu gospodarczego i zatrudnienia

(2008/2122(INI))

Sprawozdawczyni: Corien Wortmann-Kool

(Inicjatywa – art. 39 Regulaminu)

WSKAZÓWKI

Komisja Praw Kobiet i Równouprawnienia zwraca się do Komisji Gospodarczej i Monetarnej, właściwej dla tej sprawy, o uwzględnienie w końcowym tekście projektu rezolucji następujących wskazówek:

A. mając na uwadze, że samozatrudnienie w mikroprzedsiębiorstwach, oraz małych, indywidualnych lub rodzinnych przedsiębiorstwach daje kobietom szansę na poprawę ich statusu pod względem ekonomicznym oraz społecznym i możliwość pogodzenia życia zawodowego i rodzinnego,

B.  mając na uwadze, że niedostateczna podaż mikrokredytów jest główną przeszkodą dla kobiet uruchamiających własne przedsiębiorstwa,

C. mając na uwadze, że dostępność mikrokredytów jest ważnym narzędziem, które umożliwia poprawę statusu kobiet, zwłaszcza tych wykluczonych z oficjalnego rynku, daje kobietom możliwość rozpoczęcia działalności gospodarczej, zachęca je do przedsiębiorczości, umożliwia dostęp do rynku pracy, aktywne uczestnictwo w nim i stałą na nim obecność, pomaga kobietom na drodze do niezależności ekonomicznej, a zatem dostęp do mikrokredytów jest nie tylko kwestią dotyczącą przedsiębiorczości i wzrostu gospodarczego, ale także samorealizacji, integracji społecznej oraz środkiem walki z ubóstwem,

D. mając na uwadze, że mikrokredyty umożliwiają kobietom rozwój społeczny, zmieniając tym samym relacje między płciami,

E.  mając na uwadze, że jedną z konsekwencji przyznawania mikrokredytów ubogim kobietom jest inwestycja w edukację ich dzieci, co stwarza przyszłym pokoleniom możliwość lepszych warunków życiowych,

1.  wzywa Komisję i państwa członkowskie do traktowania kobiet jako grupy docelowej i do przyznania kobietom specjalnego i adekwatnego miejsca w programach i inicjatywach związanych z mikrokredytami, np. w inicjatywie JASMINE;

2.  wzywa Komisję i państwa członkowskie do zwrócenia szczególnej uwagi na sytuację kobiet w świetle obecnego kryzysu finansowego i ekonomicznego gdyż są one szczególnie narażone na utratę zatrudnienia i dochodów;

3.  wzywa państwa członkowskie do utworzenia punktów obsługi typu „helpdesk”, ze szczególnym naciskiem na promowanie przedsiębiorczości kobiet; podkreśla fakt, że programy w zakresie wsparcia i doradztwa przyczyniają się do rozwoju przedsiębiorczości jako alternatywa do stanu bezrobocia lub zatrudnienia u pracodawcy;

4.  wzywa Komisję i państwa członkowskie do połączenia programów mikrokredytów i programów na rzecz poprawy konkurencyjności, zwłaszcza dla przedsiębiorstw kierowanych przez kobiety i młode osoby, kładąc nacisk na ich wyposażenie i wykorzystanie nowych technologii informacyjnych i komunikacyjnych;

5.  wzywa Komisję do podniesienia świadomości na temat potencjału mikrokredytów za pośrednictwem kampanii społecznych i programów podnoszących świadomość ukierunkowanych, między innymi, na młode kobiety, kobiety dotknięte społecznym i ekonomicznym wykluczeniem, bez dyskryminacji ze względu na pochodzenie, podkreślając zwłaszcza wagę prowadzenia tych programów w szkołach i ośrodkach szkolenia zawodowego;

6.  podkreśla szczególnie potrzebę informowania o możliwościach mikrokredytów poprzez proces edukacyjny oraz ich użycie przez pozarządowe organizacje kobiece i inne instytucje pomagające absolwentom szkół na wszystkich poziomach włączyć się w rynek pracy;

7.  wzywa Komisję i państwa członkowskie do znormalizowania statystycznej prezentacji mikrokredytów, w tym w gromadzeniu i analizie danych podzielonych zgodnie z płcią, wiekiem i pochodzeniem etnicznym;

8.  wzywa do wprowadzenia programów oferujących gwarancje w przypadku gdy zabezpieczenie dostarczane przez kredytobiorcę jest uznawane za niewystarczające, zwłaszcza gdy beneficjentem jest kobieta dotknięta wykluczeniem społecznym lub ubóstwem bądź narażona na nie;

9.  wzywa Komisję i państwa członkowskie do wspierania kobiet, które już uzyskały mikrokredyt, w tworzeniu finansowych spółdzielni mających na celu proponowanie mikrokredytów innym kobietom.

WYNIK GŁOSOWANIA KOŃCOWEGO W KOMISJI

Data przyjęcia

2.12.2008

 

 

 

Wynik głosowania końcowego

+:

–:

0:

15

0

0

Posłowie obecni podczas głosowania końcowego

Edit Bauer, Ilda Figueiredo, Věra Flasarová, Lissy Gröner, Urszula Krupa, Astrid Lulling, Siiri Oviir, Zita Pleštinská, Anni Podimata, Teresa Riera Madurell, Raül Romeva i Rueda, Anne Van Lancker, Corien Wortmann-Kool, Anna Záborská

Zastępca(y) obecny(i) podczas głosowania końcowego

Donata Gottardi


WYNIK GŁOSOWANIA KOŃCOWEGO W KOMISJI

Data przyjęcia

20.1.2009

 

 

 

Wynik głosowania końcowego

+:

–:

0:

40

0

1

Posłowie obecni podczas głosowania końcowego

Mariela Velichkova Baeva, Paolo Bartolozzi, Zsolt László Becsey, Pervenche Berès, Slavi Binev, Sebastian Valentin Bodu, Sharon Bowles, Udo Bullmann, Manuel António dos Santos, Jonathan Evans, Elisa Ferreira, José Manuel García-Margallo y Marfil, Jean-Paul Gauzès, Louis Grech, Karsten Friedrich Hoppenstedt, Sophia in ‘t Veld, Othmar Karas, Wolf Klinz, Christoph Konrad, Kurt Joachim Lauk, Astrid Lulling, Sirpa Pietikäinen, John Purvis, Bernhard Rapkay, Heide Rühle, Antolín Sánchez Presedo, Salvador Domingo Sanz Palacio, Peter Skinner, Margarita Starkevičiūtė, Ieke van den Burg, Cornelis Visser, Sahra Wagenknecht

Zastępca(y) obecny(i) podczas głosowania końcowego

Daniel Dăianu, Mia De Vits, Valdis Dombrovskis, Harald Ettl, Werner Langen, Klaus-Heiner Lehne, Bilyana Ilieva Raeva, Margaritis Schinas, Theodor Dumitru Stolojan

Ostatnia aktualizacja: 26 lutego 2009Informacja prawna