w sprawie wniosku dotyczącego decyzji Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie uruchomienia Europejskiego Funduszu Dostosowania do Globalizacji, zgodnie z pkt 28 Porozumienia międzyinstytucjonalnego z dnia 17 maja 2006 r. pomiędzy Parlamentem Europejskim, Radą i Komisją w sprawie dyscypliny budżetowej i należytego zarządzania finansami

(COM(2010)0009 – C7-0013/2010 – 2010/0002(BUD))

Parlament Europejski,

–   uwzględniając wniosek Komisji przedłożony Parlamentowi Europejskiemu i Radzie (COM(2010)0009 – C7-0013/2010),

–   uwzględniając Porozumienie międzyinstytucjonalne z dnia 17 maja 2006 r. między Parlamentem Europejskim, Radą oraz Komisją w sprawie dyscypliny budżetowej i należytego zarządzania finansami(1) (Porozumienie międzyinstytucjonalne z dnia 17 maja 2006 r.), w szczególności jego pkt 28,

–   uwzględniając rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1927/2006 z dnia 20 grudnia 2006 r. ustanawiające Europejski Fundusz Dostosowania do Globalizacji(2) (rozporządzenie w sprawie EFG),

–   uwzględniając sprawozdanie Komisji Budżetowej oraz opinię Komisji Zatrudnienia i Spraw Socjalnych (A7-0019/2010),

A. mając na uwadze, że Unia Europejska opracowała odpowiednie instrumenty legislacyjne i budżetowe w celu udzielenia dodatkowego wsparcia pracownikom dotkniętym konsekwencjami wynikającymi z poważnych zmian strukturalnych w handlu światowym oraz z myślą o ułatwieniu im ponownej integracji na rynku pracy,

B.  mając na uwadze, że pomoc finansowa Unii dla zwalnianych pracowników powinna być dynamiczna i powinno się jej udzielać jak najszybciej i jak najskuteczniej zgodnie ze wspólną deklaracją Parlamentu Europejskiego, Rady i Komisji, przyjętą na posiedzeniu pojednawczym w dniu 17 lipca 2008 r., a także przy uwzględnieniu porozumienia międzyinstytucjonalnego z dnia 17 maja 2006 r. w sprawie przyjęcia decyzji o uruchomieniu Funduszu,

C. mając na uwadze, że Litwa zwróciła się o wsparcie ze środków EFG w odniesieniu do spraw zwolnień w 128 przedsiębiorstwach działających w sektorze budowlanym(3);

D.  mając na uwadze, że złożony wniosek spełnia kryteria kwalifikowalności przewidziane w rozporządzeniu ustanawiającym EFG,

1.  zwraca się do zainteresowanych instytucji o podjęcie niezbędnych kroków mających na celu przyspieszenie uruchomienia EFG;

2.  przypomina zobowiązanie instytucji do zagwarantowania sprawnego i szybkiego procesu przyjęcia decyzji w sprawie uruchomienia EFG zapewniając jednorazowe, ograniczone w czasie wsparcie mające na celu pomoc dla pracowników zwolnionych w wyniku globalizacji;

3.  podkreśla, że Unia Europejska powinna wykorzystać wszystkie dostępne jej środki, aby stawić czoła konsekwencjom światowego kryzysu gospodarczego i finansowego; podkreśla rolę, jaką może odgrywać EFG w powrocie zwolnionych pracowników na rynek pracy;

4.  podkreśla, że zgodnie z art. 6 rozporządzenia ustanawiającego EFG, należy zapewnić, że EFG wspiera powrót na rynek pracy zwolnionych indywidualnych pracowników; przypomina, że wsparcie ze strony EFG nie zastępuje działań, za podjęcie których na mocy prawa krajowego lub układów zbiorowych odpowiedzialne są przedsiębiorstwa, ani środków restrukturyzacji przedsiębiorstw lub sektorów;

5.  wzywa Komisję do uwzględnienia we wnioskach dotyczących uruchomienia EFG, jak również w jej sprawozdaniach rocznych, szczegółowych informacji na temat finansowania uzupełniającego pochodzącego z Europejskiego Funduszu Społecznego (EFS) oraz pozostałych Funduszy Strukturalnych;

6.  przypomina Komisji, w kontekście uruchomienia EFG, aby nie dokonywała systematycznych przesunięć środków na płatności z EFS, ponieważ EFG został utworzony jako samodzielny konkretny instrument z własnymi celami i terminami;

7.  uważa, iż należy dokonać oceny funkcjonowania i finansowania EFG w kontekście ogólnej oceny programów i innych instrumentów utworzonych na mocy PMI z dnia 17 maja 2006 r. w ramach procedury śródokresowego przeglądu wieloletnich ram finansowych na lata 2007–2013;

8.  zauważa, że nowe wnioski Komisji w sprawie decyzji dotyczącej uruchomienia EFG odnoszą się do wniosku jednego państwa członkowskiego, zgodnie z wnioskami Parlamentu Europejskiego;

9.  zatwierdza decyzję załączoną do niniejszej rezolucji;

10. zobowiązuje przewodniczącego do podpisania wraz z przewodniczącym Rady niniejszej decyzji i zapewnienia jej publikacji w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej;

11. zobowiązuje przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji, wraz z załącznikiem, Radzie i Komisji.

(1) Dz.U. C 139 z 14.6.2006, s. 1. (2) Dz.U. L 406 z 30.12.2006, s. 1. (3) EGF/2009/017 LT/Budownictwo.

z dnia xx lutego 2010 r.

w sprawie uruchomienia Europejskiego Funduszu Dostosowania do Globalizacji zgodnie z pkt 28 Porozumienia międzyinstytucjonalnego z dnia 17 maja 2006 r. pomiędzy Parlamentem Europejskim, Radą i Komisją w sprawie dyscypliny budżetowej i należytego zarządzania finansami

PARLAMENT EUROPEJSKI I RADA UNII EUROPEJSKIEJ,

uwzględniając Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej,

uwzględniając zawarte pomiędzy Parlamentem Europejskim, Radą i Komisją Porozumienie międzyinstytucjonalne z dnia 17 maja 2006 r. w sprawie dyscypliny budżetowej i należytego zarządzania finansami(1), a w szczególności jego pkt 28,

uwzględniając rozporządzenie (WE) nr 1927/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 20 grudnia 2006 r. ustanawiające Europejski Fundusz Dostosowania do Globalizacji(2), a w szczególności jego art. 12 ust. 3,

uwzględniając wniosek Komisji Europejskiej,

a także mając na uwadze, co następuje:

(1)      Europejski Fundusz Dostosowania do Globalizacji (EFG) ustanowiono w celu zapewnienia dodatkowego wsparcia zwolnionym pracownikom ponoszącym konsekwencje istotnych zmian w strukturze światowego handlu oraz udzielenia im pomocy umożliwiającej powrót na rynek pracy.

(2)      Zakres zastosowania EFG został rozszerzony w odniesieniu do wniosków przedłożonych po dniu 1 maja 2009 r. i obejmuje również pomoc dla pracowników zwolnionych na skutek globalnego kryzysu finansowego i gospodarczego.

(3)      Porozumienie międzyinstytucjonalne z dnia 17 maja 2006 r. pozwala uruchomić EFG w ramach rocznego pułapu 500 mln EUR.

(4)      W dniu 23 września 2009 r. Litwa złożyła wniosek o uruchomienie EFG w odniesieniu do zwolnień w sektorze budowlanym. Wniosek ten spełnia wymogi art. 10 rozporządzenia (WE) nr 1927/2006 dotyczące określenia wkładu finansowego, a zatem Komisja wnosi o uruchomienie kwoty 1 118 893 EUR.

(5)      Należy zatem uruchomić EFG, aby zapewnić wkład finansowy dla wniosku złożonego przez Litwę.

PRZYJMUJĄ NINIEJSZĄ DECYZJĘ:

Artykuł 1

W ogólnym budżecie Unii Europejskiej na rok budżetowy 2010 uruchamia się środki Europejskiego Funduszu Dostosowania do Globalizacji (EFG), aby udostępnić kwotę 1 118 893 EUR w formie środków na zobowiązania i na płatności.

Artykuł 2

Niniejsza decyzja wchodzi w życie […] dnia po jego opublikowaniu w Dzienniku Urzędowym Wspólnot Europejskich.

Sporządzono w Brukseli dnia

W imieniu Parlamentu Europejskiego          W imieniu Rady

Przewodniczący                                            Przewodniczący

(1)               Dz.U. C 139 z 14.6.2006, s. 1. (2)               Dz.U. L 406 z 30.12.2006, s. 1.

I. Kontekst

Europejski Fundusz Dostosowania do Globalizacji utworzono w celu udzielenia dodatkowego wsparcia pracownikom dotkniętym konsekwencjami wynikającymi z poważnych zmian strukturalnych w handlu światowym.

Zgodnie z postanowieniami pkt 28 porozumienia międzyinstytucjonalnego z dnia 17 maja 2006 r. w sprawie dyscypliny budżetowej i należytego zarządzania finansami(1) oraz art. 12 rozporządzenia (WE) nr 1927/2006(2) fundusz nie może przekroczyć maksymalnej kwoty 500 mln EUR, która pochodzi z marginesu w ramach ogólnego pułapu wydatków z poprzedniego roku i/lub z anulowanych środków na zobowiązania z poprzednich dwóch lat, z wyłączeniem środków powiązanych z działem 1b. Odpowiednie kwoty są ujmowane w budżecie jako rezerwa natychmiast po określeniu dostatecznych marginesów lub anulowanych zobowiązań.

Jeżeli chodzi o procedurę, w celu sięgnięcia po środki Funduszu Komisja – w przypadku pozytywnej oceny wniosku – przedstawia władzy budżetowej wniosek w sprawie uruchomienia Funduszu, składając jednocześnie odpowiedni wniosek o przesunięcie środków. Równolegle mogą odbywać się rozmowy trójstronne w celu osiągnięcia porozumienia w sprawie wykorzystania Funduszu i wnioskowanych kwot. Rozmowy trójstronne mogą odbywać się w trybie uproszczonym.

II. Stan środków: wniosek Komisji

W dniu 22 stycznia 2010 r. Komisja przyjęła trzy nowe wnioski w sprawie decyzji dotyczącej uruchomienia EFG. W następstwie wniosku Parlamentu Europejskiego każdy wniosek w sprawie decyzji będzie odtąd przedstawiany w oddzielnych dokumentach. Nowe przypadki dotyczą zwolnień, które nastąpiły na Litwie (sektory produkcji chłodziarko-zamrażarek oraz budowlany) oraz w Niemczech (przemysł samochodowy). Są to pierwsze wnioski, które zostaną przeanalizowane w ramach budżetu na rok 2010.

Niniejszy wniosek dotyczy uruchomienia ogólnej kwoty 1 118 893 EUR z Europejskiego Funduszu Dostosowania do Globalizacji (EFG) na rzecz Litwy w celu sfinansowania pomocy dla pracowników zwolnionych w 128 przedsiębiorstwach działających w sektorze budowlanym.

Drugi wniosek (sprawa EGF/2009/017/LT/Budownictwo), złożony przez Litwę w dniu 23 września 2009 r. do Komisji, dotyczy 1 612 zwolnień w 128 przedsiębiorstwach (przemysł budowlany), przy czym w 806 przypadkach ma być udzielone wsparcie.

Wniosek ten oparty jest na kryteriach interwencji ustanowionych w art. 2 lit. b) rozporządzenia EFG:

„co najmniej 500 zwolnień w okresie 9 miesięcy, szczególnie w małych i średnich przedsiębiorstwach w sektorze według klasyfikacji NACE 2, w jednym regionie lub dwóch sąsiadujących regionach na poziomie NUTS II”.

Zgodnie z oceną Komisji, wniosek spełnia wymogi kwalifikowalności określone w rozporządzeniu ustanawiającym EFG i zaleca ona zatwierdzenie wniosków przez władzę budżetową.

Podstawą oceny Komisji było określenie powiązania pomiędzy zwolnieniami a głównymi zmianami strukturalnymi w światowych tendencjach handlowych bądź kryzysem finansowym, nieprzewidziany charakter przedmiotowych zwolnień, przedstawienie liczby zwolnień, identyfikacja dokonujących tych zwolnień przedsiębiorstw, dostawców bądź producentów znajdujących się poniżej w łańcuchu dostaw, sektorów i kategorii pracowników, którym należy się wsparcie, obszarów, których dotyczy kwestia oraz ich władz i zainteresowanych stron, wpływ zwolnień na zatrudnienie na szczeblu lokalnym, regionalnym lub krajowym, skoordynowany pakiet spersonalizowanych usług, które mają być finansowane, łącznie z jego spójnością z działaniami finansowymi z Funduszy Strukturalnych, terminy, w których rozpoczęto, lub na które planowano rozpoczęcie spersonalizowanych usług, procedury konsultacji z partnerami społecznymi, systemy zarządzania i kontroli.

Komisja EMPL powinna przyjąć swoje opinie oceniające zgodność z kryteriami kwalifikowalności podczas kolejnego posiedzenia komisji w dniu 22 lutego (do ustalenia).

W celu uruchomienia funduszu Komisja przedłożyła władzy budżetowej wniosek o przeniesienie (DEC 05/2010) na łączną kwotę 1 118 893 EUR – z rezerwy EFG (40 02 43) w zobowiązaniach oraz z linii budżetowych EFS (04 02 17 – konwergencja EFS) w płatnościach – do linii budżetowych EFG (04 05 01) na zobowiązania i płatności.

Porozumienie międzyinstytucjonalne przewiduje możliwość uruchomienia funduszu w granicach rocznego pułapu wynoszącego 500 mln euro. Jest to pierwszy wniosek o uruchomienie funduszu w 2010 r.

Na mocy art. 12 ust. 6 rozporządzenia EFG wymaga się, by w dniu 1 września co najmniej 25% rocznej maksymalnej kwoty w ramach EFG pozostawało dostępne w celu pokrycia potrzeb powstających do końca roku. Jeżeli władza budżetowa przyjmie wniosek dotyczący decyzji z dnia 22 stycznia 2010 r., to dla Litwy (dwie sprawy) będzie należało uruchomić całkowitą kwotę wynoszącą 7 576 397 EUR, a dla Niemiec (jedna sprawa) sumę 492 423 603 EUR dostępną na rok 2010 (98,4%).

III. Procedura

Komisja przedstawiła również wniosek o przesunięcie środków(3) w celu ujęcia w budżecie na 2010 r. konkretnych środków na zobowiązania i płatności zgodnie z postanowieniami pkt 28 porozumienia międzyinstytucjonalnego z dnia 17 maja 2006 r.

Zgodnie z art. 12 ust. 5 podstawy prawnej rozmowy trójstronne dotyczące wniosku Komisji w sprawie decyzji o uruchomieniu EFG mogą odbywać się w trybie uproszczonym (wymiana pism), chyba że nie dojdzie do porozumienia między Parlamentem a Radą.

Zgodnie z porozumieniem wewnętrznym zawartym z Komisją Zatrudnienia i Spraw Socjalnych (EMPL), komisja ta powinna zostać włączona w cały proces w celu zapewnienia konstruktywnego wsparcia i pomocy w ocenie wniosków funduszu.

W następstwie oceny wniosków komisja EMPL Parlamentu Europejskiego wyraziła swoje zdanie w sprawie uruchomienia funduszu i zawarła je w opinii załączonej do niniejszego sprawozdania.

We wspólnej deklaracji Parlamentu Europejskiego, Rady i Komisji, przyjętej na posiedzeniu pojednawczym w dniu 17 lipca 2008 r., potwierdzono znaczenie zapewnienia szybkiego procesu podejmowania decyzji w sprawie uruchomienia Funduszu przy poszanowaniu porozumienia międzyinstytucjonalnego.

(1) Dz.U. C 139 z 14.6.2006, s. 1. (2) Dz.U. L 406 z 30.12.2006, s. 1. (3) DEC 05/2010 z dnia 22 stycznia 2010 r.

ES/sg

D(2010)9777

M. Alain Lamassoure

Przewodniczący Komisji Budżetowej

ASP 13E158

Przedmiot: Opinia w sprawie uruchomienia Europejskiego Funduszu Dostosowania do Globalizacji (EGF) w związku ze sprawą EGF/2009/017 LT/Budownictwo (COM(2010)9 wersja ostateczna)

Szanowny Panie!

Komisja Zatrudnienia i Spraw Socjalnych (EMPL) oraz grupa robocza ds. EGF przeanalizowały uruchomienie EGF w związku ze sprawą EGF/2009/017 LT/Budownictwo i przyjęły następującą opinię:

Komisja EMPL i grupa robocza ds. EGF opowiadają się za uruchomieniem EFG w związku z ww. wnioskiem. W tym kontekście komisja EMPL zgłasza klika uwag, nie podważając jednak decyzji o przesunięciu płatności.

Rozważania komisji EMPL opierają się na następujących uwagach:

a)  mając na uwadze, że 1 612 zwolnień wiąże się z jedną i tą samą sytuacją – kryzysem finansowym i gospodarczym, którego skutkiem jest gwałtowny spadek zapotrzebowania na budownictwo i działalności z nim związanej oraz poważne ograniczenie dostępu tego sektora do środków finansowych;

b)  mając na uwadze, że zwolnieniami dotknięci są przede wszystkim mężczyźni w wieku 25-54 lata należący do kategorii „pracowników manualnych i powiązanych zawodów”;

c)  mając na uwadze, że zwolnienia te mają miejsce w tym samym czasie, w którym zgodnie z danymi Eurostatu poziom bezrobocia na Litwie wzrósł z 6,4% do 14,6% między trzecim kwartałem 2008 i 2009 r(1).;

d)  mając na uwadze, że kryzys finansowy i gospodarczy dotknął kilku sektorów litewskiej gospodarki (cztery sprawy EGF w czterech różnych sektorach w 2009 r.(2)) oraz spowodował, że Komisja Europejska przedłużyła termin korekty nadmiernego deficytu Litwy do 2012 r.

e)  mając na uwadze, że nie ma informacji dotyczących możliwych środków uzupełniających współfinansowanych z EFS w celu przyspieszenia koniecznej naprawy litewskiego rynku pracy;

f)  mając na uwadze, że komisja EMPL nadal jest niezadowolona z metod stosowania się do art. 12.4 rozporządzenia EGF, co podkreśliła już w poprzednich opiniach;

g)  mając na uwadze, że niezależnie od aspektów finansowych, komisja EMPL musi być w pełni informowana o tym, jak państwa członkowskie wykorzystują EGF w celu przyszłego rozwoju funduszy, a zatem potrzebuje szczegółowych informacji na temat komplementarności EGF i EFS w szczególności oraz ogólnie innych funduszy strukturalnych;

Komisja Zatrudnienia i Spraw Socjalnych zwraca się zatem do Komisji Budżetowej, właściwej dla tej sprawy, o uwzględnienie w projekcie rezolucji dotyczącej wniosku litewskiego następujących wskazówek:

1.  Zauważa, że środki finansowe EGF na rok 2009 wynoszą już 446 960 953 euro po odliczeniu kwot już zaakceptowanych i zaproponowanych na zobowiązania.

2.  Przypomina, że EGF ustanowiono jako instrument „poprzez który Wspólnota mogłaby wykazać swoją solidarność z pracownikami objętymi zwolnieniami wynikającymi ze zmian w światowych kierunkach handlu”(3), a od 1 maja 2009 r. również z kryzysu finansowego i gospodarczego.

3.  Wzywa zatem ponownie państwa członkowskie do wykorzystania okresu bezrobocia na szkolenia i przekwalifikowanie pracowników zwolnionych ze względu na kryzys finansowy i gospodarczy, na co EGF przeznacza rocznie dostateczne środki, w celu sprostania wyzwaniom globalizacji oraz mniej zanieczyszczającej CO2 i opartej na wiedzy europejskiej gospodarki.

4.  Żałuje zatem, że środki na rzecz zwolnionych pracowników były dostępne dopiero od 1 października 2009 r., chociaż niektórzy pracownicy stracili pracę już w październiku 2008 r. Obawia się, że może być to jedna z przyczyn, dla której tylko 50% zwolnionych pracowników można było ująć w pakiecie spersonalizowanych usług.

5.  Żałuje również, że istnieją pewne dowody na to, że rząd Litwy nie wykorzystał pełnego potencjału EGF, aby złagodzić skutki kryzysu finansowego i gospodarczego.

6.  Z zadowoleniem przyjmuje środki przeznaczone na lepsze godzenie życia zawodowego z rodzinnym oraz systematyczne włączanie tej kwestii również tam, gdzie większość pracowników to mężczyźni.

7.  Zachęca litewskie władze i partnerów społecznych do dalszego wykorzystania tego okresu przejściowego w gospodarcze do wdrożenia dodatkowych strategii mających na celu wyeliminowanie braku równości między kobietami i mężczyznami na rynku pracy.

8.  Ponownie wzywa Komisję Europejską do zawarcia w jej sprawozdaniu rocznym nie tylko szczegółowych informacji na temat zgodności wdrażania przez państwa członkowskie EFG z art. 7 rozporządzenia w sprawie EGF, lecz również zbadania, które środki w największym stopniu promowały równość kobiet i mężczyzn, jeśli chodzi o integrację na rynku pracy.

9.  Wzywa państwa członkowskie i Komisję do sporządzenia listy środków wdrożonych z pomocą EGF, które były najskuteczniejsze w ponownej integracji pracowników w czasach wysokiego i rosnącego bezrobocia.

10.  Podkreśla, że zachęty w zakresie zatrudnienia i pomoc w reorientacji zawodowej to w dużym stopniu kwestie sporne; wzywa zatem Komisję do zwrócenia szczególnej uwagi na doświadczenie nabyte w związku z tymi środkami w ramach pomocy z EGF oraz do jak najszybszego zdania Parlamentowi sprawozdania.

11.  Zwraca się do Komisji o poinformowanie PE, czy wydatki w ramach EGF będą przedmiotem szczególnej uwagi Komisji jeśli chodzi o specjalną procedurę oraz domaga się sprawozdania w sprawie wyników kontroli stosowania EGF za 2007 i 2008 r.

12.  Wzywa Komisję do włączenia do jej sprawozdania rocznego szczegółowych informacji dotyczących kompelemntarności EGF ze środkami z innych funduszy strukturalnych, z uwzględnieniem informacji o strukturze administracyjnej w państwach członkowskich mającej zapewnić zgodność z art. 6 EGF.

Z poważaniem,

Pervenche Berès

(1) eurostat, newsrelease, euroindicators, 5/2010 - 8 stycznia 2010 (2) EGF/2009/010 i EGF/2009/016-018 (3) Rozporządzenie w sprawie EGF 1927/2006, punkt 1 preambuły i art. 1 zmienionego rozporządzenia w sprawie EGF 546/2009