Ευρετήριο 
 Προηγούμενο 
 Επόμενο 
 Πλήρες κείμενο 
Διαδικασία : 2008/2202(INI)
Διαδρομή στην ολομέλεια
Διαδρομή του εγγράφου : A6-0032/2009

Κείμενα που κατατέθηκαν :

A6-0032/2009

Συζήτηση :

PV 18/02/2009 - 19
CRE 18/02/2009 - 19

Ψηφοφορία :

PV 19/02/2009 - 9.1
Αιτιολογήσεις ψήφου
Αιτιολογήσεις ψήφου

Κείμενα που εγκρίθηκαν :

P6_TA(2009)0075

Κείμενα που εγκρίθηκαν
PDF 155kDOC 110k
Πέμπτη 19 Φεβρουαρίου 2009 - Βρυξέλλες Οριστική έκδοση
Ευρωπαϊκή Στρατηγική Ασφάλειας και ΕΠΑΑ
P6_TA(2009)0075A6-0032/2009

Ψήφισμα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου της 19ης Φεβρουαρίου 2009 σχετικά με την Ευρωπαϊκή Στρατηγική Ασφάλειας και την ΕΠΑΑ (2008/2202(INI))

Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ,

–   έχοντας υπόψη τον τίτλο V της Συνθήκης για την Ευρωπαϊκή Ένωση,

–   έχοντας υπόψη τη Συνθήκη της Λισαβόνας,

–   έχοντας υπόψη την Ευρωπαϊκή Στρατηγική Ασφάλειας (ΕΣΑ) με τίτλο "Ασφαλής Ευρώπη σε έναν καλύτερο κόσμο", η οποία εγκρίθηκε από το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο στις 12 Δεκεμβρίου 2003,

–   έχοντας υπόψη τη στρατηγική της ΕΕ κατά της διάδοσης των όπλων μαζικής καταστροφής, που εγκρίθηκε από το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο στις 12 Δεκεμβρίου 2003,

–   έχοντας υπόψη τα συμπεράσματα της Προεδρίας του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου της 11ης και 12ης Δεκεμβρίου 2008 για την έγκριση της από 11 Δεκεμβρίου 2008 έκθεσης του Γενικού Γραμματέα του Συμβουλίου/Ύπατου Εκπροσώπου της ΕΕ για την Κοινή Εξωτερική Πολιτική και Πολιτική Ασφάλειας (ΚΕΠΠΑ) για την εφαρμογή της Ευρωπαϊκής Στρατηγικής Ασφαλείας – Μεριμνώντας για την ασφάλεια σ" έναν κόσμο που αλλάζει(1) ,

–   έχοντας υπόψη τα συμπεράσματα του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου σχετικά με την Ευρωπαϊκή Πολιτική Ασφάλειας και Άμυνας (ΕΠΑΑ) που εγκρίθηκαν στις 12 Δεκεμβρίου 2008,

–   έχοντας υπόψη το έγγραφο του Ύπατου Εκπροσώπου και της Ευρωπαϊκής Επιτροπής προς το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο, της 14ης Μαρτίου 2008, με τίτλο "Κλιματική αλλαγή και διεθνής ασφάλεια"(2) ,

–   έχοντας υπόψη την κοινή δράση 2008/851/ΚΕΠΠΑ του Συμβουλίου, της 10ης Νοεμβρίου 2008, για τη στρατιωτική επιχείρηση της Ευρωπαϊκής Ένωσης που θα συμβάλει στην αποτροπή, στην πρόληψη και στην καταστολή των πειρατικών επιθέσεων και των ένοπλων ληστειών στα ανοικτά των ακτών της Σομαλίας(3) (αποκαλούμενη "επιχείρηση Αταλάντη"),

–   έχοντας υπόψη το ψήφισμά του, της 14ης Απριλίου 2005, σχετικά με την Ευρωπαϊκή Στρατηγική Ασφάλειας(4) ,

–   έχοντας υπόψη το ψήφισμά του, της 16ης Νοεμβρίου 2006, σχετικά με την εφαρμογή της Ευρωπαϊκής Στρατηγικής Ασφάλειας στο πλαίσιο της ΕΠΑΑ(5) ,

–   έχοντας υπόψη το ψήφισμά του, της 5ης Ιουνίου 2008, σχετικά με την υλοποίηση της Ευρωπαϊκής Στρατηγικής Ασφάλειας και της ΕΠΑΑ(6) ,

–   έχοντας υπόψη το ψήφισμά του, της 10ης Ιουλίου 2008, σχετικά με το διάστημα και την ασφάλεια(7) ,

–   έχοντας υπόψη το άρθρο 45 του Κανονισμού του,

–   έχοντας υπόψη την έκθεση της Επιτροπής Εξωτερικών Υποθέσεων (A6-0032/2009),

Γενικές σκέψεις

1.   επισημαίνει ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση χρειάζεται να αναπτύξει τη στρατηγική της αυτονομία μέσω μιας ισχυρής και αποτελεσματικής εξωτερικής πολιτικής και πολιτικής ασφάλειας και άμυνας έτσι ώστε να προωθεί την ειρήνη και τη διεθνή ασφάλεια, να υπερασπίζεται τα συμφέροντά της στον κόσμο, να προστατεύει την ασφάλεια των ίδιων των πολιτών της, να συμβάλλει στην αποτελεσματική πολυμερή προσέγγιση, να προωθεί τον σεβασμό των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και των δημοκρατικών αξιών σε ολόκληρο τον κόσμο και να διασφαλίζει την παγκόσμια ειρήνη·

2.   αναγνωρίζει ότι η ΕΕ πρέπει να επιδιώξει αυτούς τους στόχους μέσω της πολυμερούς συνεργασίας σε διεθνείς οργανισμούς, προπαντός στα Ηνωμένα Έθνη, και μέσω εταιρικών σχέσεων με άλλους βασικούς παράγοντες σύμφωνα με τον Χάρτη των Ηνωμένων Εθών, τις αρχές της Τελικής Πράξης του Ελσίνκι και τους στόχους της Χάρτας των Παρισίων·

3.   επαναλαμβάνει την ανάγκη μεταρρύθμισης του Οργανισμού Ηνωμένων Εθνών, προκειμένου να καταστεί ικανός να ανταποκρίνεται πλήρως στις αρμοδιότητές του και να ενεργεί αποτελεσματικά προσφέροντας λύσεις στις παγκόσμιες προκλήσεις και απαντήσεις σε βασικές απειλές·

4.   επαναλαμβάνει τη σημασία της διατλαντικής σχέσης και αναγνωρίζει την ανάγκη για συντονισμό των δράσεων μεταξύ της ΕΠΑΑ και του ΝΑΤΟ αλλά συγχρόνως τονίζει ότι χρειάζεται μια περισσότερο ισορροπημένη εταιρική σχέση, χωρίς ανταγωνισμούς και με σεβασμό της αυτονομίας αμφοτέρων των μερών και της αμοιβαίας κατανόησης εκεί όπου υπάρχουν διαφορετικοί στρατηγικοί προβληματισμοί·

5.   σημειώνει ότι πολλές από τις νέες απειλές δεν είναι μόνο στρατιωτικές, ούτε μπορούν να αντιμετωπιστούν αποκλειστικά με στρατιωτικά μέσα·

6.   παρατηρεί ότι η πολιτική αυτή πρέπει να συνδυάζει τη χρήση τόσο μη στρατιωτικών όσο και στρατιωτικών πόρων και δυνατοτήτων και ότι απαιτεί στενή και απρόσκοπτη συνεργασία μεταξύ όλων των συμμετεχόντων·

7.   υποστηρίζει την έννοια της "ευθύνης για προστασία", που εγκρίθηκε από τον ΟΗΕ το 2005, και την έννοια της "ανθρώπινης ασφάλειας", που βασίζεται στην πρωτοκαθεδρία του ατόμου και όχι του κράτους· υπογραμμίζει ότι αυτές οι έννοιες συνεπάγονται τόσο πρακτικές συνέπειες όσο και ισχυρές πολιτικές κατευθυντήριες γραμμές για τον στρατηγικό προσανατολισμό της ευρωπαϊκής πολιτικής ασφάλειας προκειμένου να είναι σε θέση να ενεργεί αποτελεσματικά σε περιόδους κρίσεως· υπογραμμίζει, ωστόσο ότι δεν υπάρχουν ούτε αυτόματες υποχρεώσεις ούτε τα διαθέσιμα μέσα εκ μέρους της ΕΕ να αναπτύσσει αποστολές στο πλαίσιο της ΕΠΑΑ σε όλες τις καταστάσεις κρίσεων, είτε αυτές οι αποστολές είναι πολιτικού είτε στρατιωτικού χαρακτήρα·

8.   τονίζει ότι η συγκέντρωση προσπαθειών και δυνατοτήτων σε επίπεδο ΕΕ έχει καίρια σημασία προκειμένου να αντιμετωπιστούν οι συνδυασμένες επιπτώσεις των αυξανόμενων δαπανών αμυντικού εξοπλισμού και οι υφιστάμενοι περιορισμοί στις αμυντικές δαπάνες·

9.   σημειώνει ότι μια κοινή αμυντική πολιτική στην Ευρώπη απαιτεί μια ολοκληρωμένη ευρωπαϊκή ένοπλη δύναμη η οποία πρέπει, κατά συνέπεια, να είναι εξοπλισμένη με κοινά οπλικά συστήματα, ούτως ώστε να διασφαλίζεται η ομοιομορφία και η διαλειτουργικότητα·

10.   υπογραμμίζει ότι η διαφάνεια και η οικονομική αποδοτικότητα, καθώς και ο κοινοβουλευτικός έλεγχος και η τήρηση του διεθνούς δικαίου για τα δικαιώματα του ανθρώπου και του διεθνούς ανθρωπιστικού δικαίου έχουν καίρια σημασία προκειμένου να εξασφαλιστεί η στήριξη της ευρωπαϊκής άμυνας από την κοινή γνώμη· υπογραμμίζει, ως προς αυτό, την ιδιαίτερη σημασία του αποτελεσματικού κοινοβουλευτικού ελέγχου της ΕΠΑΑ υπό τη μορφή στενής συνεργασίας μεταξύ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και των κοινοβουλίων των κρατών μελών της ΕΕ·

11.   θεωρεί ότι η προσαρμοσμένη στα πρόσφατα δεδομένα ΕΣΑ και η μελλοντική νέα στρατηγική αντίληψη του ΝΑΤΟ πρέπει να χαρακτηρίζονται από αμοιβαία συνοχή και ότι αυτό πρέπει να αντανακλάται στη δήλωση η οποία θα εγκριθεί κατά τη σύνοδο κορυφής επ" ευκαιρία της 60ής επετείου του ΝΑΤΟ στο Στρασβούργο/Kehl στις 3 και 4 Απριλίου 2009·

12.   τονίζει ότι η πλήρης και έγκαιρη υλοποίηση της ΕΣΑ έχει καίρια σημασία·

13.   χαιρετίζει την έκθεση του Συμβουλίου σχετικά με την εφαρμογή της ΕΣΑ· σημειώνει, ωστόσο, ότι, επειδή πολλοί από τους στόχους της ΕΣΑ το 2003 παραμένουν σε μεγάλο βαθμό ανεκπλήρωτοι, η Ευρωπαϊκή Ένωση - ενισχυμένη από τη Συνθήκη της Λισαβόνας - πρέπει να διαδραματίσει αποφασιστικότερο ρόλο στην ενίσχυση της νομιμότητας, της διαφάνειας και της αποτελεσματικότητας των θεσμικών οργάνων της παγκόσμιας διακυβέρνησης·

14.   χαιρετίζει τη δρομολόγηση της διεξαγόμενης στο πλαίσιο της ΕΠΑΑ προαναφερθείσας επιχείρησης Αταλάντη για την αντιμετώπιση της πειρατείας ανοικτά των ακτών της Σομαλίας· υπενθυμίζει, ωστόσο, στο Συμβούλιο, στην Επιτροπή και στα κράτη μέλη της ΕΕ ότι τα αίτια του προβλήματος της πειρατείας στην εν λόγω περιοχή έχουν βαθύτερες ρίζες, όπως η φτώχεια σε ένα χρεοκοπημένο κράτος, και ζητεί ουσιαστικότερες ευρωπαϊκές ενέργειες για την αντιμετώπιση αυτών των προβλημάτων·

15.   υπογραμμίζει, σε ό,τι αφορά την απαγωγή και τη δολοφονία ομήρων από ισλαμιστές τρομοκράτες, ότι θα πρέπει να ενισχυθεί η συνεργασία και ο συντονισμός μεταξύ των κρατών μελών της ΕΕ, των ΗΠΑ και του ΝΑΤΟ στον τομέα της πολιτικής κατά της τρομοκρατίας, στοχεύοντας ιδιαίτερα στο να βελτιωθεί η αποτελεσματικότητα των επιχειρήσεων διάσωσης που πραγματοποιούνται για τη διάσωση της ζωής των ομήρων·

16.   επαναλαμβάνει σθεναρά την έκκλησή του να παρασχεθούν όλες οι εγγυήσεις μέσω της ΕΣΑ και της ΕΠΑΑ, ώστε να διασφαλισθεί η επιτυχημένη εφαρμογή των ψηφισμάτων του Συμβουλίου Ασφαλείας των Ηνωμένων Εθνών για τις γυναίκες, την ειρήνη και την ασφάλεια, συγκεκριμένα τα ψηφίσματα 1325 της 31ης Οκτωβρίου 2000 (S/RES/1325) και 1820 της 19ης Ιουνίου 2008 (S/RES/1820) στην προώθηση της ίσης συμμετοχής των γυναικών σε όλα τα ζητήματα και τις αποφάσεις που αφορούν την ειρήνη και την ασφάλεια και για τον χαρακτηρισμό της συστηματικής χρήσης σεξουαλικής βίας εις βάρος γυναικών σε καταστάσεις συγκρούσεων ως έγκλημα πολέμου και έγκλημα κατά της ανθρωπότητας· εκφράζει τη λύπη του διότι η πρόοδος σε θέματα ισότητας των φύλων στις επιχειρήσεις ΕΠΑΑ σημειώνεται με υπερβολικά αργό ρυθμό·

Ευρωπαϊκά συμφέροντα στον τομέα της ασφάλειας

17.   επισημαίνει ότι πολύ συχνά το πλαίσιο σκέψης στα κράτη μέλη παραμένει περιορισμένο στο πλαίσιο των συμφερόντων εθνικής ασφάλειας και ότι παραμελείται η κοινή ευθύνη για την προστασία των κοινών ευρωπαϊκών συμφερόντων· θεωρεί ότι η προσέγγιση αυτή είναι αντιπαραγωγική και προτρέπει τα κράτη μέλη να διευρύνουν τον τρόπο σκέψεώς τους, προκειμένου να καταστήσουν την ΕΕ σημαντικότερο παράγοντα στη διεθνή σκηνή, προβλέποντας αποτελεσματικότερες ευρωπαϊκές ρυθμίσεις ασφάλειας·

18.   θεωρεί, κατά συνέπεια, απαραίτητο να ορισθούν τα κοινά συμφέροντα ασφαλείας της ΕΕ· τονίζει ότι η ΕΕ μπορεί να καταστήσει την κοινή της πολιτική συνεκτικότερη και αποτελεσματικότερη μόνον εάν έχει σαφή ιδέα των κοινών της συμφερόντων·

19.   είναι της γνώμης ότι, εκτός από τις προκλήσεις που αναγνωρίζονται στην ΕΣΑ, όπως αυτή εγκρίθηκε το 2003, τα συμφέροντα ασφαλείας της Ένωσης περιλαμβάνουν την προστασία των πολιτών της και των συμφερόντων της εντός της ΕΕ και εκτός αυτής, την ασφάλεια της γειτονίας της και την προστασία των εξωτερικών συνόρων της και των κρίσιμων υποδομών της, καθώς και τη βελτίωση της ασφάλειας στον κυβερνοχώρο, την ασφάλεια του ενεργειακού εφοδιασμού της και των θαλάσσιων οδών της, την προστασία των διαστημικών πόρων της και την προστασία από τις συνέπειες της αλλαγής του κλίματος·

Ευρωπαϊκές φιλοδοξίες στον τομέα της ασφάλειας

20.   σημειώνει ότι η ΕΕ αναγνωρίζει μια διεθνή τάξη που στηρίζεται σε μια αποτελεσματική πολυμερή προσέγγιση με βάση το Διεθνές Δίκαιο και ότι με τον τρόπο αυτό εκφράζεται η πεποίθηση των Ευρωπαίων ότι κανένα έθνος δεν μπορεί να αντιμετωπίσει μόνο του τις νέες απειλές·

21.   θεωρεί ότι η ΕΕ πρέπει να ορίσει σαφέστερα τις φιλοδοξίες της σχετικά με το ρόλο της στον κόσμο· είναι της γνώμης ότι η ΕΕ δεν πρέπει να προσπαθήσει να γίνει υπερδύναμη όπως οι Ηνωμένες Πολιτείες, αλλά ότι, αντιθέτως, πρέπει να εγγυηθεί τη δική της ασφάλεια, να καταβάλει προσπάθειες για σταθερότητα στην γειτονία της και να συμβάλει σε ένα πολυμερές παγκόσμιο σύστημα ασφάλειας στο πλαίσιο των Ηνωμένων Εθνών, διασφαλίζοντας τον σεβασμό της διεθνούς νομοθεσίας και την αποτελεσματική πρόληψη κρίσεων και συγκρούσεων, καθώς και τη διαχείριση της κατάστασης στην περίοδο μετά το πέρας της σύγκρουσης·

22.   υπογραμμίζει ότι η ΕΕ, στο πλαίσιο της ΕΠΑΑ, δίνει προτεραιότητα στην πρόληψη των κρίσεων· επισημαίνει ότι η ασφάλεια και το κράτος δικαίου αποτελούν απαραίτητες προϋποθέσεις για την ανάπτυξη και τη μακροπρόθεσμη σταθερότητα·

Χάραξη Ευρωπαϊκής Στρατηγικής Ασφάλειας

23.   σημειώνει ότι η ΕΣΑ του 2003 αναδεικνύει τις βασικές απειλές που αντιμετωπίζει η Ευρωπαϊκή Ένωση (τρομοκρατία, διάδοση όπλων μαζικής καταστροφής, περιφερειακές συγκρούσεις, αποτυχία των κρατών και οργανωμένη εγκληματικότητα) και προσδιορίζει στρατηγικούς στόχους, οι οποίοι αποτέλεσαν τη βάση για επιμέρους στρατηγικές·

24.   συγχαίρει την πρόσφατη Γαλλική Προεδρία της ΕΕ για τις πρωτοβουλίες της όσον αφορά την ΕΠΑΑ· λαμβάνει υπό σημείωση την προαναφερθείσα έκθεση του Ύπατου Εκπροσώπου, της 11ης Δεκεμβρίου 2008, για την εφαρμογή της ΕΣΑ, όπως εγκρίθηκε από το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο, και χαιρετίζει το γεγονός ότι πολλές συστάσεις προηγούμενων εκθέσεων του Κοινοβουλίου σχετικά με την ΕΣΑ και την ΕΠΑΑ λήφθηκαν υπόψη, συγκεκριμένα:

   - η ασφάλεια στον κυβερνοχώρο·
   - η ενεργειακή ασφάλεια συμπεριλαμβανομένου του ευρωπαϊκού ενεργειακού εφοδιασμού·
   - οι ανεπίλυτες περιφερειακές διαφορές στη γειτονία της ΕΕ·
   - οι προκλήσεις της αφρικανικής ηπείρου·
   - οι συνέπειες της αλλαγής του κλίματος·
   - ο ανταγωνισμός για φυσικούς πόρους·
   - σχέδια για την ενίσχυση μη στρατιωτικών και στρατιωτικών δυνατοτήτων·
   - η σημασία του διαστήματος για την κοινή μας ασφάλεια·
   - η θαλάσσια ασφάλεια·

25.   χαιρετίζει τη δέσμευση του Συμβουλίου στη θέση ότι η ΕΕ πρέπει να είναι πράγματι ικανή, κατά τα επόμενα έτη και στο πλαίσιο του καθοριζόμενου επιπέδου φιλοδοξίας, μεταξύ άλλων, να αναπτύσσει 60.000 άνδρες εντός 60 ημερών για μείζονα επιχείρηση, εντός του φάσματος επιχειρήσεων που προβλέπονται στον πρωταρχικό στόχο 2010 και στον μη στρατιωτικό πρωταρχικό στόχο 2010, να προγραμματίζει και να διεξάγει ταυτόχρονα:

   - δύο σημαντικές επιχειρήσεις σταθεροποίησης και ανασυγκρότησης, με την αρμόζουσα μη στρατιωτική παρουσία, υποστηριζόμενη από 10.000 άνδρες το πολύ επί μία διετία τουλάχιστον·
   - δύο επιχειρήσεις ταχείας αντίδρασης περιορισμένης διάρκειας με την αξιοποίηση, μεταξύ άλλων, των μάχιμων ομάδων της ΕΕ·
   - μία επιχείρηση επείγουσας εκκένωσης ευρωπαίων πολιτών (σε λιγότερο από 10 ημέρες) λαμβάνοντας υπόψη τον πρωταρχικό ρόλο κάθε κράτους μέλους όσον αφορά τους πολίτες του και βάσει της εννοίας του προξενικού πιλοτικού κράτους·
   - μία αποστολή θαλάσσιας ή εναέριας επιτήρησης/απαγόρευσης·
   - μία πολιτικοστρατιωτική επιχείρηση ανθρωπιστικής βοήθειας διαρκείας μέχρι 90 ημερών·
   - περί τις δώδεκα μη στρατιωτικές αποστολές ΕΠΑΑ (συμπεριλαμβανομένων, μεταξύ άλλων, αστυνομικών αποστολών, αποστολών για την επιβολή του κράτους δικαίου, αποστολών πολιτικής διοίκησης, αποστολών πολιτικής προστασίας, αποστολών μεταρρύθμισης του τομέα της ασφάλειας ή αποστολών παρακολούθησης) διαφόρων συνθέσεων, μεταξύ άλλων σε κατάσταση ταχείας αντίδρασης, συμπεριλαμβανομένης μιας μείζονος αποστολής (με τη συμμετοχή ενδεχομένως έως 3.000 εμπειρογνωμόνων) που θα μπορούσε να είναι πολυετής·

26.   εκφράζει, ωστόσο, τη βαθιά του λύπη για την ασάφεια με την οποία παρουσιάζονται τα συμπεράσματα σχετικά με την ΕΣΑ και την ΕΠΑΑ (σε τέσσερα έγγραφα αντί ενός)· εκφράζει τη λύπη του για τη συχνά ασαφή διατύπωση που χρησιμοποιείται η οποία αδυνατεί να περιγράψει μια πραγματική στρατηγική· επικρίνει το γεγονός ότι το Συμβούλιο δεν αποδέχθηκε το αίτημα του Κοινοβουλίου για Λευκή Βίβλο και ότι, συνεπώς, δεν είναι πιθανόν να δρομολογηθεί γόνιμη ευρεία δημόσια συζήτηση·

27.   εκφράζει, επιπλέον, τη βαθιά του λύπη για το γεγονός ότι αιτήματα που έχουν διατυπωθεί σε προηγούμενες εκθέσεις του Κοινοβουλίου σχετικά με την ΕΣΑ και την ΕΠΑΑ δεν έχουν ληφθεί υπόψη από το Συμβούλιο, κυρίως:

   - ορισμός των κοινών ευρωπαϊκών συμφερόντων στον τομέα της ασφάλειας·
   - ορισμός των κριτηρίων για τη δρομολόγηση των επιχειρήσεων ΕΠΑΑ·
   - προτάσεις για μια νέα εταιρική σχέση ΕΕ-ΝΑΤΟ·
   - αντιμετώπιση του ζητήματος των εθνικών "περιοριστικών όρων'·

28.   θεωρεί ότι η ΕΣΑ πρέπει να επανεξετάζεται κάθε πέντε χρόνια, κατά την έναρξη μιας νέας κοινοβουλευτικής περιόδου της Ευρωπαϊκής Ένωσης·

29.   εκφράζει τη λύπη του για τη σχετική έλλειψη προόδου από το 2003 στην ενίσχυση της συνεργασίας εντός της ΕΕ στον τομέα της άμυνας· ζητεί εκ νέου την εκπόνηση Λευκής Βίβλου για την Ευρωπαϊκή Ασφάλεια και Άμυνα, η οποία θα χρησιμεύσει ως εργαλείο για να αρχίσει ευρεία δημόσια συζήτηση και να εξασφαλιστεί η αποτελεσματική υλοποίηση της ΕΣΑ·

30.   εκφράζει τη λύπη του διότι η αναθεώρηση της ΕΣΑ -παρά τη μεγάλη προετοιμασία, αλλά ως αποτέλεσμα της απώλειας δυναμισμού λόγω του αδιεξόδου με τη Συνθήκη της Λισαβόνας - δεν οδήγησε σε έναν νέο στρατηγικό προσανατολισμό, αλλά απλώς σε μια έκθεση που εκφράζει καθημερινές ανησυχίες όπως προκύπτουν· σημειώνει ότι το φάσμα των απειλών επεκτάθηκε και καλύπτει, μεταξύ άλλων, την ασφάλεια και πειρατεία στον κυβερνοχώρο· χαιρετίζει καινοτόμες πτυχές της αναθεώρησης όπως εκείνες που επικεντρώνονται στην αλλαγή του κλίματος, την ενεργειακή ασφάλεια (συμπεριλαμβανομένης στον τομέα των πυρηνικών της στήριξης για έναν πολυμερή κύκλο πυρηνικού καυσίμου και την πολυμερή συνθήκη που απαγορεύει την παραγωγή σχάσιμου υλικού για πυρηνικά όπλα) και τη διεθνή συνθήκη για το εμπόριο όπλων, καθώς και άλλες συνθήκες περί αφοπλισμού, όπως η νέα Σύμβαση του Όσλο για τα Πυρομαχικά Διασποράς·

31.   θεωρεί απαράδεκτο το γεγονός ότι διεξήχθη περιορισμένη κοινοβουλευτική συζήτηση και καθόλου δημόσια συζήτηση πριν από την έγκριση της έκθεσης που προτείνει την αναθεώρηση της ΕΣΑ·

Σχέσεις με τη Ρωσία

32.   θεωρεί ότι η βίαιη κλιμάκωση των έως τώρα παγωμένων συγκρούσεων στη Νότια Οσετία και την Αμπχαζία, και η μετέπειτα αναγνώριση της ανεξαρτησίας αυτών των επαρχιών από τη Ρωσία, υπογραμμίζει την επείγουσα ανάγκη επένδυσης σε βιώσιμες πολιτικές λύσεις για τέτοιου είδους συγκρούσεις στη γειτονία μας· επαναλαμβάνει την άποψή του ότι οι συγκρούσεις στον Καύκασο δεν μπορούν να επιλυθούν με στρατιωτικά μέσα και καταδικάζει σθεναρά όσους κατέφυγαν στη βία κατά τη διάρκεια της σύγκρουσης· επισημαίνει ότι η περαιτέρω ανάπτυξη της στρατηγικής εταιρικής σχέσης της ΕΕ με τη Ρωσία πρέπει να συμπεριλαμβάνει ουσιαστικό διάλογο για την ασφάλεια, με βάση τη δεδηλωμένη προσήλωση αμφότερων των μερών στις κοινές αξίες τους, στο σεβασμό του διεθνούς δικαίου και της εδαφικής ακεραιότητας, καθώς και στις δεσμεύσεις και στην εκπλήρωση των υποχρεώσεων που απορρέουν από την Τελική Πράξη του Ελσίνκι·

33.   τονίζει ότι η διάσταση της ασφάλειας των σχέσεων ΕΕ-Ρωσίας και ο ρόλος της ΚΕΠΠΑ και της ΕΠΑΑ δεν μπορούν να διαχωρίζονται από το ευρύτερο ευρωπαϊκό οικοδόμημα για την ασφάλεια, το οποίο περιλαμβάνει το ΝΑΤΟ, τον Οργανισμό για την Ασφάλεια και τη Συνεργασία στην Ευρώπη (ΟΑΣΕ) και διεθνείς συμφωνίες, όπως η Συνθήκη για τον περιορισμό των συστημάτων αντιβαλλιστικών πυραύλων και η Συνθήκη για τις Συμβατικές Δυνάμεις στην Ευρώπη· θεωρεί ότι οι σχετικές εξελίξεις σε αυτό το ευρύτερο οικοδόμημα για την ασφάλεια πρέπει να τεθούν σε διάλογο τόσο με τη Ρωσία όσο και με τις Ηνωμένες Πολιτείες, και ζητεί από το Συμβούλιο να υιοθετήσει μια ανοικτή και εποικοδομητική στάση έναντι πιθανών συνομιλιών μεταξύ της ΕΕ, των Ηνωμένων Πολιτειών, της Ρωσίας και των κρατών μελών του ΟΑΣΕ που δεν είναι μέλη της ΕΕ, προκειμένου να ανανεωθεί η διατλαντική συναίνεση σχετικά με την ασφάλεια με βάση την Τελική Πράξη του Ελσίνκι·

34.   επιδοκιμάζει την κοινή δράση που ανέλαβε η ΕΕ για να μεσολαβήσει μεταξύ Ρωσίας και Γεωργίας απαντώντας με τον τρόπο αυτό στην πρόκληση που δημιουργήθηκε από τον πόλεμο στον Καύκασο· επισημαίνει ότι η ταχεία αντίδραση και η ενότητα της Ευρωπαϊκής Ένωσης, η οποία οδήγησε στην υπογραφή συμφωνίας κατάπαυσης του πυρός και στην ταχεία ανάπτυξη μιας αποστολής παρακολούθησης στο πλαίσιο της ΕΠΑΑ, απέδειξε τη δυνατότητά της να διαχειρίζεται κρίσεις και να δρα από κοινού· επικροτεί την πρόσφατη Γαλλική Προεδρία της ΕΕ για τον θετικό της ρόλο στη διατήρηση κοινής ευρωπαϊκής προσέγγισης·

35.   επιδοκιμάζει την απόφαση του Συμβουλίου, της 2ας Δεκεμβρίου 2008, για τη σύσταση ανεξάρτητης επιτροπής υπό την αιγίδα της ΕΕ, η οποία θα διερευνήσει τα αίτια της σύγκρουσης στη Γεωργία·

36.   επισημαίνει τις ανησυχίες που εκφράστηκαν από τις χώρες της Βαλτικής και σημειώνει τη σταθερή διαβεβαίωση του ΝΑΤΟ και των κρατών μελών του ότι εξακολουθούν να ισχύουν οι δεσμεύσεις τους που απορρέουν από το άρθρο 5 του Βορειοατλαντικού Συμφώνου·

37.   χαιρετίζει το γεγονός ότι το ΝΑΤΟ αποφάσισε να χρησιμοποιήσει και πάλι τους συνήθεις δίαυλους επικοινωνίας και ότι πρέπει να επανενεργοποιηθεί το Συμβούλιο ΝΑΤΟ-Ρωσίας·

38.   θεωρεί ότι τόσο η ΕΕ όσο και το ΝΑΤΟ πρέπει να επιδιώξουν έναν ειλικρινή και ρεαλιστικό διάλογο με τη Ρωσία που θα καλύπτει θέματα όπως περιφερειακή ασφάλεια, ενέργεια, πυραυλική άμυνα, μη διάδοση των όπλων μαζικής καταστροφής, περιορισμός των ενόπλων δυνάμεων και διαστημική πολιτική·

39.   θεωρεί σημαντικό να ενισχυθεί ένας πολυμερής διάλογος για θέματα ασφάλειας στο πλαίσιο του Ευρωατλαντικού Συμβουλίου Εταιρικής Σχέσης·

40.   επισημαίνει ότι η Ρωσία, λόγω της γεωπολιτικής της θέσης της, της στρατιωτικής ισχύος και της πολιτικής της βαρύτητας, του ενεργειακού της πλούτου και του οικονομικού της δυναμικού, έχει στρατηγική σημασία για την Ευρώπη·

Οικοδόμηση των δυνατοτήτων της Ευρώπης

41.   υπογραμμίζει ότι η ΕΕ πρέπει να διαθέτει τα μέσα για να υλοποιήσει τις πολιτικές της και ότι, για το λόγο αυτό, εκτός από την ενίσχυση των διπλωματικών της δυνατοτήτων, χρειάζεται τόσο μη στρατιωτικές όσο και στρατιωτικές δυνατότητες για να ενισχύσει την ΕΠΑΑ και να εκπληρώσει τις ευθύνες της στον κόσμο·

42.   επισημαίνει ότι, στο πλαίσιο της ΕΠΑΑ, από της θεσπίσεώς της, έχουν διεξαχθεί 22 επιχειρήσεις, από τις οποίες οι 16 είχαν μη στρατιωτικό χαρακτήρα· υπογραμμίζει τη σημασία του μη στρατιωτικού σκέλους της ΕΠΑΑ· χαιρετίζει, ως προς αυτό, τη δημιουργία της Μη Στρατιωτικής Δυνατότητας Σχεδιασμού και Διεξαγωγής Επιχειρήσεων από το Συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης· ζητεί από τα κράτη μέλη να καταβάλουν μεγαλύτερες προσπάθειες, προκειμένου να διαθέσουν ειδικευμένο προσωπικό για τις μη στρατιωτικές επιχειρήσεις στο πλαίσιο της ΕΠΑΑ· υπογραμμίζει, ως προς αυτό, τη σημασία του μη στρατιωτικού πρωταρχικού στόχου 2010·

43.   τονίζει, επίσης, ότι - επειδή δίνεται μεγαλύτερη έμφαση στη στρατιωτική διάσταση της ΕΠΑΑ - η πρόοδος στον τομέα των μη στρατιωτικών δυνατοτήτων και της πρόληψης των συγκρούσεων σημειώνεται με υπερβολικά αργό ρυθμό και ότι στον τομέα αυτόν τόσο το Συμβούλιο όσο και η Επιτροπή πρέπει να προτείνουν επειγόντως μια νέα δυναμική·

44.   ζητεί να αναπτυχθεί περαιτέρω η ειρηνευτική εταιρική σχέση σε ένα Ευρωπαϊκό Πολιτική Ειρηνευτικό Σώμα·

45.   είναι της γνώμης ότι η ΕΕ πρέπει να συνεχίσει να οικοδομεί τις δυνατότητές της με βάση τους μη στρατιωτικούς και τους στρατιωτικούς πρωταρχικούς στόχους· σημειώνει ότι πρέπει να καταβληθεί προσπάθεια για τη δημιουργία μόνιμα διαθέσιμης δύναμης 60.000 στρατιωτών· επαναβεβαιώνει την πρότασή του ότι πυρήνας της δύναμης αυτής πρέπει να είναι το Eurocorps, εν ανάγκη ενισχυμένο με επιπλέον θαλάσσιες και εναέριες δυνάμεις· χαιρετίζει τη συμφωνία που συνήφθη μεταξύ Γερμανίας και Γαλλίας σχετικά με τη διατήρηση της γαλλογερμανικής ταξιαρχίας σε κοινά στρατόπεδα· θεωρεί επίσης ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση πρέπει να μεριμνήσει ώστε να υπάρχει μόνιμα διαθέσιμος επαρκής αριθμός αστυνομικών, δικαστών και εισαγγελέων· θεωρεί ότι προκαλεί σύγχυση το γεγονός ότι η ιδέα των Σχηματισμών Μάχης της ΕΕ (EU Battlegroups) και τα συγκεκριμένα σενάρια για πιθανές αποστολές δεν φαίνεται να οδηγούν στην αξιοποίηση των σχηματισμών αυτών στις εξωτερικές επιχειρήσεις της ΕΕ·

46.   υπογραμμίζει ότι τα κράτη μέλη της ΕΕ δαπανούν όλα μαζί περισσότερο από 200 000 000 000 ευρώ ετησίως για τον τομέα της άμυνας, που είναι ποσό περισσότερο από το μισό των αμυντικών δαπανών των Ηνωμένων Πολιτειών· εκφράζει τη βαθιά ανησυχία του για την έλλειψη αποτελεσματικότητας και συντονισμού στη χρησιμοποίηση αυτών των χρημάτων· για το λόγο αυτό ζητεί να καταβληθούν μεγαλύτερες προσπάθειες για την αποφυγή περιττών επικαλύψεων μεταξύ των κρατών μελών, δηλαδή μέσω της εξειδίκευσης, της συγκέντρωσης και ανταλλαγής υφιστάμενων δυνατοτήτων και της κοινής ανάπτυξης νέων· επικροτεί τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Άμυνας (ΕΟΑ) για το εξαιρετικό έργο που έχει πραγματοποιήσει έως τώρα και καλεί τα κράτη μέλη της ΕΕ να αξιοποιήσουν πλήρως τις δυνατότητες του ΕΟΑ·

47.   επισημαίνει ότι οι ανάγκες από πλευράς δυνατοτήτων συχνά είναι τεχνολογικά παρεμφερείς ή ακόμη και ίδιες όσον αφορά τις επιχειρήσεις των ενόπλων δυνάμεων, την επιτήρηση των συνόρων, την προστασία κρίσιμων υποδομών και τη διαχείριση καταστροφών· υπογραμμίζει ότι αυτό δημιουργεί νέες ευκαιρίες για την εκμετάλλευση συνεργιών και την ενίσχυση της διαλειτουργικότητας μεταξύ των ενόπλων δυνάμεων και των δυνάμεων ασφαλείας·

48.   ζητεί σθεναρά από την ΕΕ και τα κράτη μέλη της να εστιάσουν τις προσπάθειές τους στις κοινές δυνατότητες οι οποίες μπορούν να χρησιμοποιηθούν για σκοπούς τόσο άμυνας όσο και ασφαλείας· θεωρεί στο πλαίσιο αυτό ότι καίρια σημασία έχουν η συλλογή πληροφοριών μέσω δορυφόρων, ο εξοπλισμός παρακολούθησης και προειδοποίησης, τα μη επανδρωμένα εναέρια οχήματα, ελικόπτερα και ο τηλεπικοινωνιακός εξοπλισμός, καθώς και οι αεροπορικές και θαλάσσιες μεταφορές· ζητεί κοινό τεχνικό πρότυπο για τις προστατευόμενες τηλεπικοινωνίες και μέσα για την προστασία κρίσιμων υποδομών·

49.   χαιρετίζει την απόφαση που έλαβε το διοικητικό συμβούλιο του ΕΟΑ στις 10 Νοεμβρίου 2008 για τη δημιουργία ευρωπαϊκού στόλου αερομεταφορών και λαμβάνει υπό σημείωση τη δήλωση πρόθεσης για συμμετοχή σε αυτήν την πρωτοβουλία που υπεγράφη από τους Υπουργούς Άμυνας δώδεκα κρατών μελών της ΕΕ·

50.   θεωρεί αναγκαίο να καταστεί δυνατή η χρήση των συστημάτων Galileo και GMES (Global Monitoring for Environment and Security) για σκοπούς ασφάλειας και άμυνας·

51.   υποστηρίζει τη δυναμική περαιτέρω ανάπτυξη της συνεργασίας μεταξύ των εθνικών ενόπλων δυνάμεων προς έναν ολοένα μεγαλύτερο συγχρονισμό· προτείνει αυτή η διαδικασία και οι ένοπλες δυνάμεις να ονομαστούν "SAFE" – Synchronised Armed Forces Europe (Συγχρονισμένες Ένοπλες Δυνάμεις της Ευρώπης)·

52.   θεωρεί ότι οι SAFE πρέπει να παρέχουν αρκετό περιθώριο ευελιξίας για ουδέτερα κράτη μέλη της ΕΕ καθώς και για μέλη που συνδέονται με στρατιωτικούς συνασπισμούς, για εκείνα που ήδη σήμερα συνεργάζονται στενά και για εκείνα που ακόμη διστάζουν να το πράξουν· προτείνει για την οργάνωση των SAFE το πρότυπο προαιρετικής συμμετοχής, που θα βασίζεται στον ισχυρότερο εκούσιο συγχρονισμό·

53.   υποστηρίζει την ιδέα της δημιουργίας ευρωπαϊκού στρατιωτικού καταστατικού στο πλαίσιο των SAFE, το οποίο θα ρυθμίζει τα πρότυπα εκπαίδευσης, το επιχειρησιακό δόγμα και την ελευθερία δράσης στις επιχειρήσεις, θέματα υποχρεώσεων και δικαιωμάτων, καθώς και το επίπεδο ποιότητας του εξοπλισμού, της ιατροφαρμακευτικής περίθαλψης και της κοινωνικής κάλυψης σε περίπτωση θανάτου, τραυματισμού ή αναπηρίας·

54.   υποστηρίζει ότι σε σχέση με τις SAFE πρέπει να εφαρμόζεται η αρχή του καταμερισμού της εργασίας σε ευρωπαϊκό επίπεδο στις στρατιωτικές δυνατότητες·

55.   τάσσεται υπέρ της στενότερης ευρωπαϊκής συνεργασίας στον τομέα της εκπαίδευσης, της συντήρησης και της εφοδιαστικής, πράγμα το οποίο αποτελεί απαραίτητη προϋπόθεση για μεγαλύτερη αποτελεσματικότητα στις αμυντικές δαπάνες·

Η ανάγκη για νέες δομές

56.   είναι της γνώμης ότι η δυνατότητα αυτόνομης δράσης της Ευρωπαϊκής Ένωσης στον τομέα της εξωτερικής πολιτικής και πολιτικής ασφάλειας πρέπει να βελτιωθεί με προσηλωμένη στους στόχους ενίσχυση των δυνατοτήτων ανάλυσης, προγραμματισμού, διοίκησης και συλλογής πληροφοριών· στο πλαίσιο αυτό, χαιρετίζει την απόφαση του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου να καταβάλει προσπάθειες για τη δημιουργία μιας ολοκληρωμένης μη στρατιωτικής και στρατιωτικής δομής στρατηγικού σχεδιασμού για τις επιχειρήσεις και τις αποστολές ΕΠΑΑ·

57.   χαιρετίζει, ομοίως, την απόφαση του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου για τη σύσταση άτυπης ομάδας υψηλού επιπέδου ΕΕ-ΝΑΤΟ, επιφορτισμένης με την ενίσχυση της συνεργασίας μεταξύ των δύο οργανισμών με πρακτικό τρόπο·

58.   ζητεί τη δημιουργία αυτόνομου και μόνιμου επιχειρησιακού επιτελείου της ΕΕ με την δυνατότητα πραγματοποίησης στρατηγικού σχεδιασμού και διεξαγωγής επιχειρήσεων και αποστολών ΕΠΑΑ·

59.   υποστηρίζει την ιδέα να δημιουργηθεί Συμβούλιο Υπουργών Άμυνας έτσι ώστε να υπάρξει μεγαλύτερη συνοχή ανάμεσα στις διάφορες εθνικές αμυντικές πολιτικές και να ενισχυθούν οι αντίστοιχες εθνικές συνεισφορές στην ΕΠΑΑ· υπογραμμίζει τον στόχο του πλήρους κοινοβουλευτικού ελέγχου των αποστολών και επιχειρήσεων ΕΠΑΑ, συμπεριλαμβανομένου και του ελέγχου από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο·

60.   υποστηρίζει ένθερμα την ενίσχυση της Ευρωπαϊκής Αγοράς Ασφάλειας και Άμυνας μέσω της έγκρισης των νομοθετικών προτάσεων της Επιτροπής για τις δημόσιες προμήθειες και τις ενδοκοινοτικές μεταφορές και συνιστά περαιτέρω πρωτοβουλίες για την επίτευξη αυτού του στόχου, ιδίως στους τομείς της ασφάλειας του εφοδιασμού και της ασφάλειας των πληροφοριών·

61.   χαιρετίζει, εν προκειμένω, την έγκριση της κοινής θέσης 2008/944/ΚΕΠΠΑ του Συμβουλίου, της 8ης Δεκεμβρίου 2008, για τον καθορισμό κοινών κανόνων που διέπουν τον έλεγχο των εξαγωγών στρατιωτικής τεχνολογίας και εξοπλισμού(8) , η οποία μετατρέπει τον κώδικα συμπεριφοράς για τις εξαγωγές όπλων σε ένα νομικά δεσμευτικό μέσο· χαιρετίζει, επιπλέον, το γεγονός ότι επαφίεται στα κράτη μέλη της ΕΕ η έκδοση ακόμη αυστηρότερων μέτρων·

62.   υπενθυμίζει ότι τα κοινά οπλικά συστήματα πρέπει να παρέχονται από ισχυρή βιομηχανία ευρωπαϊκής άμυνας που θα μπορεί να ικανοποιεί τις σημερινές και τις μελλοντικές απαιτήσεις της ευρωπαϊκής ένοπλης δύναμης και θα καταστήσει την Ευρώπη αυτάρκη και ανεξάρτητη·

63.   ζητεί αύξηση της κοινοτικής χρηματοδότησης για την έρευνα στον τομέα της ασφάλειας και τη δημιουργία κοινών ερευνητικών προγραμμάτων μεταξύ Επιτροπής και Ευρωπαϊκού Οργανισμού Άμυνας·

Η ανάγκη για νέο πνεύμα

64.   θεωρεί ιδιαίτερα σημαντικό να ενισχυθεί η Ευρωπαϊκή Ακαδημία Ασφάλειας και Άμυνας και να μετατραπεί σε μόνιμη δομή η οποία θα ενισχύσει περαιτέρω την ανάπτυξη μιας ειδικά ευρωπαϊκής κουλτούρας ασφάλειας· προτρέπει την Ευρωπαϊκή Επιτροπή να συνεχίσει να χρηματοδοτεί εκπαιδευτικές δραστηριότητες σε επίπεδο ΕΕ στον τομέα της μη στρατιωτικής διαχείρισης κρίσεων και μετά το 2009·

65.   ζητεί την ανάληψη περαιτέρω πρωτοβουλιών για κοινή εκπαίδευση και κοινά πρότυπα για το προσωπικό που θα αναπτύσσεται από κοινού και θα συνεργάζεται στις μη στρατιωτικές και στρατιωτικές επιχειρήσεις, αυξημένη συνεργασία μεταξύ των ενόπλων δυνάμεων και του μη στρατιωτικού προσωπικού των κρατών μελών της ΕΕ, συντονισμό της εκπαίδευσης σχετικά με τις κρίσεις, προγράμματα ανταλλαγής μεταξύ των ενόπλων δυνάμεων στην Ευρώπη και άνοιγμα των ενόπλων δυνάμεων σε πολίτες άλλων κρατών μελών της ΕΕ·

66.   στηρίζει σθεναρά επιτυχημένα ευρωπαϊκά προγράμματα όπως το Eurofighter, το οποίο θα λειτουργήσει ως ο κύριος κορμός της μαχητικής ικανότητας πέντε ευρωπαϊκών εναέριων δυνάμεων κατά τις επόμενες δεκαετίες· θεωρεί για το λόγο αυτό ότι τα κράτη μέλη της ΕΕ πρέπει να ενθαρρύνουν και να στηρίζουν τέτοιου είδους πρωτοβουλίες·

o
o   o

67.   αναθέτει στον Πρόεδρό του να διαβιβάσει το παρόν ψήφισμα στο Συμβούλιο, στην Επιτροπή, στα κοινοβούλια των κρατών μελών και στους Γενικούς Γραμματείς των Ηνωμένων Εθνών, στον Οργανισμό του Βορειοατλαντικού Συμφώνου, στον Οργανισμό Ασφάλειας και Συνεργασίας στην Ευρώπη και στο Συμβούλιο της Ευρώπης.

(1) S407/08.
(2) S113/08.
(3) ΕΕ L 301, 12.11.2008, σ. 33.
(4) ΕΕ C 33 E, 9.2.2006, σ. 580.
(5) ΕΕ C 314 Ε, 21.12.2006, σ. 334.
(6) Κείμενα που εγκρίθηκαν, P6_TA(2008)0255.
(7) Κείμενα που εγκρίθηκαν, P6_TA(2008)0365.
(8) ΕΕ L 335, 13.12.2008, σ. 99.

Τελευταία ενημέρωση: 22 Δεκεμβρίου 2009Ανακοίνωση νομικού περιεχομένου