Dom Historii Europejskiej

Bruksela, planowane otwarcie: jesień 2015 r

Źródło ilustracji: Atelier d'architecture Chaix & Morel et associés © Eddie Young / AACMA-JSWD 
Źródło ilustracji: Atelier d'architecture Chaix & Morel et associés © Eddie Young / AACMA-JSWD

Tworzenie instytucji kulturalnej służącej debacie nad historią europejską

Parlament Europejski otwiera Dom Historii Europejskiej w Brukseli, by zwiedzający mogli dowiedzieć się więcej o historii Europy, a także zaangażować się w krytyczną refleksję nad jej znaczeniem dla współczesności.
Ekspozycja stała dotyczyć będzie przede wszystkim historii Europy XX wieku oraz dziejów integracji europejskiej, prezentowanych w szerszym kontekście historycznym; będzie również zestawiać i konfrontować różne doświadczenia historyczne Europejczyków.  
Celem Domu Historii Europejskiej jest ukazanie historii Europy z szerszej, ponadnarodowej perspektywy, z uwzględnieniem jej heterogeniczności, jej różnych interpretacji i sposobów percepcji.
Dom Historii Europejskiej ma się przyczynić do zrozumienia historii Europy w szerszym, globalnym kontekście oraz pobudzić debatę na temat Europy i procesu integracji europejskiej.

Ekspozycje, obiekty i kolekcje

Trzon Domu Historii Europejskiej stanowić będzie stała ekspozycja skupiająca się głównie na historii XX wieku i retrospektywnie naświetlająca procesy i wydarzenia wcześniejszych stuleci. Narracja oparta na nowoutworzonej kolekcji obiektów, wyposażona zostanie w multimedialną i interaktywną technologię.

Źródło ilustracji: Arnaud Dechelle, Studio Diem UK 
Źródło ilustracji: Arnaud Dechelle, Studio Diem UK

Wartości i zasady

Spojrzenia na historię pod różnym kątem

Skupiając się na najistotniejszych zjawiskach w historii Europy, ekspozycja stała prezentować będzie różne punkty widzenia i różne interpretacje historyczne. Dzięki temu Dom Historii Europejskiej zamierza stać się forum debaty i refleksji.

Zwiedzający - w centrum uwagi

Ekspozycja będzie pomyślana w taki sposób, by wyjść naprzeciw oczekiwaniom wszystkich zwiedzających, niezależnie od ich poziomu wiedzy historycznej. Każdy będzie mógł zwiedzić ekspozycję we własnym tempie i w różnym stopniu się w nią zaangażować. W planie jest również organizowanie różnego rodzaju programów edukacyjnych i kulturalnych.

Wielojęzyczność

Z dniem otwarcia, Dom Historii Europejskiej ma zamiar udostępnić najważniejsze treści we wszystkich, wtedy już 24 oficjalnych językach Unii Europejskiej. Wielojęzyczność postrzegana jest jako wyraz kulturowej różnorodności Europy; intencją Domu jest, by zwiedzający doświadczyli jego wielojęzycznego charakteru jako jednego z jego istotnych atutów.

Współpraca

Współpraca Domu Historii Europejskiej z instytucjami z Europy i spoza będzie odgrywać kluczową rolę w budowaniu sieci kontaktów z różnymi organizacjami kulturowymi szczebla międzynarodowego, krajowego oraz lokalnego. Dom będzie dążył do tego, by stać się integralną częścią brukselskiego pejzażu kulturalnego i rozwijać twórczą współpracę z partnerskimi instytucjami.

Lokalizacja - budynek Eastmana w Parku Leopolda

Dom Historii Europejskiej będzie usytuowany w Parku Leopolda, w ścisłym centrum dzielnicy europejskiej w Brukseli. Budynek Eastmana, wzniesiony w 1935 roku jako siedziba kliniki stomatologicznej dla najuboższych dzieci, ufundowany został przez wynalazcę aparatu fotograficznego Kodak. Plan jego przebudowy obejmuje odnowienie fasady, przy zachowaniu historycznej estetyki budynku, oraz dobudowanie nowoczesnych partii w podwórzu i na dachu.

Źródło ilustracji: Atelier d'architecture Chaix & Morel et associés / AACMA-JSWD 
Źródło ilustracji: Atelier d'architecture Chaix & Morel et associés / AACMA-JSWD

Realizacja i zarządzanie projektem

Nad procesem tworzenia Domu Historii Europejskiej - projektu powstałego z inicjatywy Parlamentu Europejskiego - czuwa kilka struktur instytucjonalnych:

Rada Nadzorcza, której przewodniczy były przewodniczący Parlamentu Europejskiego Hans-Gert Pöttering składa się z polityków wysokiego szczebla i łączy instytucje europejskie oraz władze miasta Brukseli. Reprezentowane są w niej właściwe organy Parlamentu. Rada sprawuje ogólny nadzór nad zarządzaniem projektem.

Komitet Akademicki pod przewodnictwem historyka Włodzimierza Borodzieja, złożony z historyków i pracowników renomowanych na całym świecie muzeów, sprawuje nadzór i doradza w kwestiach dotyczących historii i koncepcji muzealniczej.
Zespół Naukowy Projektu pod przewodnictwem historyka i kurator Taji Vovk van Gaal odpowiedzialny jest za opracowanie ekspozycji oraz zbudowanie struktury przyszłego muzeum.

Zespół Budowlany przeprowadził konkurs architektoniczny i sprawuje nadzór nad pracami remontowymi i rozbudową budynku Eastmana.

FAQ
 
Po co nam Dom Historii Europejskiej?

Trwający wiele dziesięcioleci proces, w wyniku którego powstała Unia Europejska miał głęboki wpływ na organizację i sposób rządzenia się państw europejskich. Jednak, jak dotąd, brakowało przestrzeni publicznej, która pozwoliłaby na usytuowanie tego procesu i związanych z nim wydarzeń w szerszym historycznym kontekście oraz zestawienie i skonfrontowanie ze sobą doświadczeń różnych europejskich krajów.

Odchodzi pokolenie, które doświadczyło tragedii XX wieku i uczestniczyło w budowie Wspólnot Europejskich. Nadszedł więc czas, by utrwalić relacje i wspomnienia tych ludzi, aby przyszłe pokolenia mogły zrozumieć, dlaczego Unia Europejska rozwijała się w taki, a nie inny sposób i jak osiągnęła obecny kształt. W czasach kryzysu tym bardziej należy podkreślić kluczowe znaczenie dziedzictwa i kultury i pamiętać, że pokojowa współpraca nie stanowi oczywistości.

Parlament Europejski planuje zatem zbudować Dom Historii Europejskiej, w którym obywatele będą mogli dowiedzieć się więcej na temat tego procesu historycznego oraz zastanowić nad jego aktualnym znaczeniem.

 
Jakimi zasadami rządzi się projekt?

Od początku projekt motywowany był chęcią popularyzacji w otwarty i niedogmatyczny sposób wiedzy o historii Europy oraz zwrócenia uwagi na istnienie rożnych sposobów postrzegania przeszłości. Zachowanie niezależności naukowej i sumienność w prezentowaniu historii stanowią przy tym priorytet. By sprostać temu zadaniu, specjalnie wyłoniono zespół historyków i muzealników z całej Europy, który zajmuje się opracowaniem ekspozycji, starając się oddać różnorodność historii Europy oraz wielość jej interpretacji.

Ciało doradcze (Komitet Akademicki) złożony z historyków i muzealników o światowej renomie czuwać będzie nad naukową poprawnością i układem narracji.

 
Jakie są główne cele Domu?

Reasumując, Dom Historii Europejskiej ma na celu:

  • podniesienie wiedzy,
  • rozbudzenie ciekawości,
  • stworzenie platformy do refleksji i dyskusji nad Europą i jej historią,
  • stać się z czasem tezaurusem historii Europy,
  • stworzenie sieci instytucji zajmujących się historią Europy.

 
Gdzie się będzie mieścił?

Dom Historii Europejskiej będzie nowym atrakcyjnym punktem na mapie Brukseli, zwłaszcza dla turystów, którzy przy okazji zwiedzania miasta będącego siedzibą większości instytucji UE będą chcieli dowiedzieć się czegoś więcej na temat historii Europy. Wizyta w Domu Historii Europejskiej będzie dopełnieniem zwiedzania instytucji europejskich i Centrum dla Zwiedzających Parlamentu Europejskiego (Parlamentarium). Podczas gdy Parlamentarium skupia się na prezentacji funkcji i sposobu działania Parlamentu, celem Domu Historii Europejskiej jest przedstawienie politycznej, gospodarczej, społecznej i kulturowej historii Europy w całej jej złożoności.

Siedzibą Domu Historii Europejskiej będzie budynek Eastmana położony w Parku Leopolda w pobliżu instytucji europejskich. Aby dostosować budynek do potrzeb wystawienniczych w 2009 roku ogłoszono, a na początku 2011 rozstrzygnięto konkurs architektoniczny. Zwyciężył zespół składający się z architektów z Chaix & Morel et associés z Francji, JSWD Architekten z Niemiec oraz TPF z Belgii. Rozpoczęcie prac budowlanych planowane jest na koniec 2012 r.

 
Kiedy zainicjowano projekt?

Projekt stworzenia Domu Historii Europejskiej został zainicjowany w 2007 r. przez ówczesnego przewodniczącego Parlamentu Europejskiego Hansa-Gerta Pötteringa, który w przemówieniu inauguracyjnym powiedział: "Pragnę zainicjować powstanie miejsca pamięci i miejsca poświęconego przyszłości, w którym idea europejska będzie się mogła dalej rozwijać. Chciałbym zaproponować utworzenie Domu Historii Europejskiej". Prezydium Parlamentu poparło i zatwierdziło ten projekt.

Pierwszą koncepcję, zwaną "Założeniami koncepcyjnymi Domu Historii Europejskiej", opracowała w 2008 r. komisja złożona z renomowanych historyków i ekspertów z różnych krajów Europy. Eksperci zaplanowali Dom Historii Europejskiej jako nowoczesne centrum wystawowe, dokumentacyjne i informacyjne, odzwierciedlające najnowsze trendy muzeologiczne.

 
Jakie są koszty projektu?

Szacowane koszty: faza rozwoju 2011-2015: 31 mln EUR na renowację i rozbudowę budynku, 21,4 mln EUR na ekspozycję stałą i pierwszą wystawę czasową (15,4 mln EUR na wyposażenie wystawy i innych przestrzeni, 6 mln EUR na wielojęzyczność) i 3,75 mln EUR na utworzenie kolekcji.

 
 
Tools

Kluczowe dokumenty

Jednym spojrzeniem

  • ekspozycja stała
  • ekspozycje czasowe i objazdowe
  • programy kulturalne i edukacyjne
  • czytelnia i sala konferencyjna
  • szeroka oferta online
  • kawiarnia i sklep

Miejsce debaty nad europejską historią

  • Historia Europy w całym swym bogactwie i złożoności
    • Ujęcie historii Europy - politycznej, społecznej, gospodarczej i kultury - w ponadnarodowej perspektywie
    • Wystawa we wszystkich językach Unii Europejskiej
    • Wyjątkowe doświadczenie: edukacyjne i interaktywne
    • Bezpłatne wejście do otwartej dla wszystkich instytucji kultury
    • Miejsce refleksji i debaty nad historią Europy
    • Zaangażowana i twórcza instytucja, mająca swoje miejsce w życiu kulturalnym Brukseli

Rys historyczny  

Luty 2007 r.
Przewodniczący Parlamentu Europejskiego Hans-Gert Pöttering wysuwa propozycję stworzenia Domu Historii Europejskiej – „miejsca pamięci i miejsca poświęconego przyszłości, w którym idea europejska będzie się mogła dalej rozwijać”.

Październik 2008 r.
Założenia koncepcyjne, opracowane przez Międzynarodowy Komitet Ekspertów pod kierownictwem prof. Hansa-Waltera Hüttera, stają się podstawą ustalenia zasad Domu Historii Europejskiej.

Luty 2009 r.
Powołane zostają: Rada Nadzorcza pod przewodnictwem byłego Przewodniczącego Parlamentu Europejskiego Hansa-Gerta Pötteringa i Komitet Naukowy wysokiego szczebla pod przewodnictwem historyka prof. Włodzimierza Borodzieja.

Czerwiec 2009 r.
Prezydium Parlamentu podejmuje decyzję o przeznaczeniu dawnego budynku kliniki stomatologicznej Eastman na siedzibę przyszłego muzeum.

Styczeń 2011 r.
Zbiera się zespół ekspertów z różnych dziedzin pod kierownictwem historyk i kurator Taji Vovk Van Gaal.

Marzec 2011 r.
Wyłoniony zostaje zwycięski projekt rozbudowy i renowacji budynku Eastman: dzieła biur projektowych Chaix & Morel (FR), JSWD Architekten (DE) i TPF (BE).

Rok 2012
Rozpoczynają się prace remontowe w budynku Eastman w Brukseli.

Kontakt

Dom Historii Europejskiej
Parlament Europejski
Rue Wiertz 60/ Wiertzstraat 60
B-1047 Bruksela
Belgium
heh-info@ep.europa.eu