Διαδικασία : 2010/2052(INI)
Διαδρομή στην ολομέλεια
Διαδρομή του εγγράφου : A7-0338/2010

Κείμενα που κατατέθηκαν :

A7-0338/2010

Συζήτηση :

PV 13/12/2010 - 21
CRE 13/12/2010 - 21

Ψηφοφορία :

PV 15/12/2010 - 9.9
Αιτιολογήσεις ψήφου
Αιτιολογήσεις ψήφου

Κείμενα που εγκρίθηκαν :

P7_TA(2010)0484

ΕΚΘΕΣΗ     
PDF 233kWORD 173k
23.11.2010
PE 445.847v03-00 A7-0338/2010

σχετικά με τον αντίκτυπο της διαφήμισης στη συμπεριφορά των καταναλωτών

(2010/2052(INI))

Επιτροπή Εσωτερικής Αγοράς και Προστασίας των Καταναλωτών

Εισηγητής: Philippe Juvin

ΠΡΟΤΑΣΗ ΨΗΦΙΣΜΑΤΟΣ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ
 ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ
 ΓΝΩΜΟΔΟΤΗΣΗ της Επιτροπής Δικαιωμάτων των Γυναικών και Ισότητας των Φύλων
 ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑ ΤΗΣ ΤΕΛΙΚΗΣ ΨΗΦΟΦΟΡΙΑΣ ΣΤΗΝ ΕΠΙΤΡΟΠΗ

ΠΡΟΤΑΣΗ ΨΗΦΙΣΜΑΤΟΣ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ

σχετικά με τον αντίκτυπο της διαφήμισης στη συμπεριφορά των καταναλωτών

(2010/2052(INI))

Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο,

–   έχοντας υπόψη την οδηγία 2005/29/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 11ης Μαΐου 2005 για τις αθέμιτες εμπορικές πρακτικές των επιχειρήσεων προς τους καταναλωτές στην εσωτερική αγορά(1) ("οδηγία για τις αθέμιτες εμπορικές πρακτικές"),

–   έχοντας υπόψη την οδηγία 2006/114/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 12ης Δεκεμβρίου 2006 για την παραπλανητική και τη συγκριτική διαφήμιση(2) ("οδηγία για την παραπλανητική και συγκριτική διαφήμιση")

–   έχοντας υπόψη την οδηγία 2010/13/ΕΕ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 10ης Μαρτίου 2010 για τον συντονισμό ορισμένων νομοθετικών, κανονιστικών και διοικητικών διατάξεων των κρατών μελών σχετικά με την παροχή υπηρεσιών οπτικοακουστικών μέσων (οδηγία για τις υπηρεσίες οπτικοακουστικών μέσων)(3),

–   έχοντας υπόψη τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 2006/2004 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 27ης Οκτωβρίου 2004 σχετικά με τη συνεργασία μεταξύ των εθνικών αρχών που είναι αρμόδιες για την επιβολή της νομοθεσίας για την προστασία των καταναλωτών (κανονισμός για τη συνεργασία όσον αφορά την προστασία των καταναλωτών)(4),

–   έχοντας υπόψη το Χάρτη των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης(5) και, ιδίως, το άρθρο 7 (σεβασμός της ιδιωτικής και οικογενειακής ζωής) και το άρθρο 8 (προστασία των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα),

–   έχοντας υπόψη την οδηγία 95/46/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 24ης Οκτωβρίου 1995 για την προστασία των φυσικών προσώπων έναντι της επεξεργασίας δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα και για την ελεύθερη κυκλοφορία των δεδομένων αυτών(6),

–   έχοντας υπόψη την οδηγία 2002/58/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 12ης Ιουλίου 2002 σχετικά με την επεξεργασία των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα και την προστασία της ιδιωτικής ζωής στον τομέα των ηλεκτρονικών επικοινωνιών(7),

–   έχοντας υπόψη την οδηγία 2000/31/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 8ης Ιουνίου 2000 για ορισμένες νομικές πτυχές των υπηρεσιών της κοινωνίας της πληροφορίας, ιδίως του ηλεκτρονικού εμπορίου, στην εσωτερική αγορά(8),

–   έχοντας υπόψη το ψήφισμά του της 9ης Μαρτίου 2010 σχετικά με την προστασία των καταναλωτών(9),

–   έχοντας υπόψη το ψήφισμά του της 9ης Μαρτίου 2010 σχετικά με τον πίνακα αποτελεσμάτων της εσωτερικής αγοράς(10),

–   έχοντας υπόψη το ψήφισμά του της 13ης Ιανουαρίου 2009 σχετικά με τη μεταφορά, την εφαρμογή και την επιβολή της οδηγίας 2005/29/ΕΚ για τις αθέμιτες εμπορικές πρακτικές των επιχειρήσεων προς τους καταναλωτές στην εσωτερική αγορά και την οδηγία 2006/114/ΕΚ για την παραπλανητική και τη συγκριτική διαφήμιση(11),

–   έχοντας υπόψη το ψήφισμά του της 18ης Νοεμβρίου 2008 σχετικά με τον πίνακα αποτελεσμάτων για τους καταναλωτές(12),

–   έχοντας υπόψη το ψήφισμά του της 3ης Σεπτεμβρίου 2008 σχετικά με τον αντίκτυπο του μάρκετινγκ και της διαφήμισης στην ισότητα μεταξύ γυναικών και ανδρών(13),

–   έχοντας υπόψη την ανακοίνωση της Επιτροπής της 28ης Ιανουαρίου 2009 με τίτλο "Παρακολούθηση των αποτελεσμάτων για τους καταναλωτές στην ενιαία αγορά: Δεύτερη έκδοση του πίνακα αποτελεσμάτων για τους καταναλωτές" (COM(2009)0025) και το συνοδευτικό έγγραφο εργασίας των υπηρεσιών της Επιτροπής με τίτλο" Δεύτερος πίνακας αποτελεσμάτων για τους καταναλωτές" (SEC(2009)0076),

–   έχοντας υπόψη το έγγραφο εργασίας των υπηρεσιών της Επιτροπής της 29ης Μαρτίου 2010 με τίτλο "Πίνακας αποτελεσμάτων για τους καταναλωτές – Οι καταναλωτές στην εσωτερική αγορά νιώθουν σαν το σπίτι τους - Παρακολούθηση της ολοκλήρωσης της λιανικής εσωτερικής αγοράς και συγκριτική αξιολόγηση του περιβάλλοντος των καταναλωτών στα κράτη μέλη "(SEC(2010)0385),

–   έχοντας υπόψη την έκθεση σχετικά με την προστασία των καταναλωτών στην εσωτερική αγορά, την οποία δημοσίευσε η Επιτροπή τον Οκτώβριο του 2008 (Ειδικό Ευρωβαρόμετρο αριθ. 298),

–   έχοντας υπόψη την αναλυτική έκθεση σχετικά με τις συμπεριφορές ως προς τις διασυνοριακές πωλήσεις και την προστασία των καταναλωτών, την οποία δημοσίευσε η Επιτροπή το Μάρτιο του 2010 (Ευρωβαρόμετρο Flash αριθ. 282),

–   έχοντας υπόψη την ευρωπαϊκή προσέγγιση σχετικά με τον γραμματισμό στα μέσα επικοινωνίας σε ψηφιακό περιβάλλον (COM(2007)0833),

–   έχοντας υπόψη τις κατευθυντήριες γραμμές της Επιτροπής σχετικά με την εφαρμογή της οδηγίας για τις αθέμιτες εμπορικές πρακτικές (SEC(2009)1666),

–   έχοντας υπόψη τη γνωμοδότηση 2/2010 σχετικά με την επιγραμμική συμπεριφορική διαφήμιση, η οποία εγκρίθηκε στις 22 Ιουνίου 2010 από την ομάδα εργασίας του άρθρου 29 σχετικά με την προστασία των δεδομένων,

–   έχοντας υπόψη τη γνωμοδότηση 5/2009 σχετικά με τα επιγραμμικά κοινωνικά δίκτυα, η οποία εγκρίθηκε στις 12 Ιουνίου 2009 από την ομάδα εργασίας του άρθρου 29 σχετικά με την προστασία των δεδομένων,

–   έχοντας υπόψη την ανακοίνωση της γαλλικής εθνικής επιτροπής για την πληροφορική και τις ελευθερίες, της 5ης Φεβρουαρίου 2009, με τίτλο "Η επιγραμμική στοχευμένη διαφήμιση",

–   έχοντας υπόψη το άρθρο 48 του Κανονισμού του,

–   έχοντας υπόψη την έκθεση της Επιτροπής Εσωτερικής Αγοράς και Προστασίας των Καταναλωτών και τη γνωμοδότηση της Επιτροπής Δικαιωμάτων των Γυναικών και Ισότητας των Φύλων (A7-0338/2010),

A. λαμβάνοντας υπόψη ότι η διαφήμιση τονώνει τον ανταγωνισμό και την ανταγωνιστικότητα, είναι σε θέση να καταπολεμά τις καταχρήσεις δεσπόζουσας θέσης και ενθαρρύνει την καινοτομία στην εσωτερική αγορά και, κατά συνέπεια, έχει θετικό αντίκτυπο στους καταναλωτές, ιδίως όσον αφορά την ποικιλία επιλογών, τη μείωση των τιμών και την ενημέρωση σχετικά με νέα προϊόντα,

B.  λαμβάνοντας υπόψη ότι η διαφήμιση συνιστά σημαντική και συχνά ζωτικής σπουδαιότητας πηγή χρηματοδότησης για ένα δυναμικό και ανταγωνιστικό τοπίο των μέσων ενημέρωσης και συμβάλλει ενεργά στην πολυμορφία και την ανεξαρτησία του Τύπου στην Ευρώπη,

Γ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι ορισμένες διαφημιστικές πρακτικές μπορεί να έχουν αρνητικό αντίκτυπο στην εσωτερική αγορά και στους καταναλωτές (λόγω αθέμιτων πρακτικών, εισβολής στο δημόσιο/ιδιωτικό χώρο, στόχευσης ατόμων, φραγμών για την είσοδο στην εσωτερική αγορά και στρέβλωσης της εσωτερικής αγοράς),

Δ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι εξακολουθεί να είναι αναγκαία η καταπολέμηση των αθέμιτων εμπορικών πρακτικών στον τομέα της διαφήμισης, δεδομένου ότι, όπως καταδεικνύει το Ειδικό Ευρωβαρόμετρο 29, εφαρμόζονται ευρέως,

Ε.  λαμβάνοντας υπόψη το σημαντικό αντίκτυπο που έχουν στον τομέα της διαφήμισης η εξέλιξη των μέσων επικοινωνίας, ιδίως μέσω της ανάπτυξης του Διαδικτύου, των κοινωνικών δικτύων, των φόρουμ και των μπλογκ, η αυξανόμενη κινητικότητα των χρηστών και η ραγδαία ανάπτυξη ψηφιακών προϊόντων,

ΣΤ. λαμβάνοντας υπόψη ότι λόγω της σχετικής κόπωσης των καταναλωτών που οφείλεται στο πλήθος των διαφημιστικών μηνυμάτων, δημιουργείται σήμερα ο πειρασμός της χρησιμοποίησης νέων τεχνικών επικοινωνίας για τη διάδοση μηνυμάτων με εμπορικούς σκοπούς, ενώ ο σχεδιασμός τους δεν ήταν ακριβώς γι' αυτό το σκοπό και, ως εκ τούτου, υπάρχει κίνδυνος παραπλάνησης του καταναλωτή,

Ζ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι η ανάπτυξη νέων διαφημιστικών πρακτικών ηλεκτρονικής σύνδεσης και μέσω κινητών συσκευών δημιουργεί ένα πλέγμα προβλημάτων που πρέπει να αντιμετωπιστούν προκειμένου να διασφαλιστεί υψηλό επίπεδο προστασίας των χρηστών,

Η. λαμβάνοντας υπόψη ότι η ηλεκτρονική διαφήμιση παίζει σημαντικό οικονομικό ρόλο, κυρίως μέσω της χρηματοδότησης δωρεάν υπηρεσιών, και ότι αυξάνεται με εκθετικούς ρυθμούς,

Θ. λαμβάνοντας ότι η στοχευμένη διαφήμιση (συγκειμενική, προσωποποιημένη και συμπεριφορική) που υποτίθεται ότι είναι προσαρμοσμένη στα ενδιαφέροντα των χρηστών του διαδικτύου, συνιστά σοβαρή επίθεση κατά της προστασίας της προσωπικής ζωής όταν βασίζεται στον εντοπισμό επιμέρους ατόμων (cookies, διαμόρφωση μιας γενικής εικόνας ενός προσώπου, γεωεντοπισμός), χωρίς να υπάρχει η εκ των προτέρων ελεύθερη και ρητή συναίνεση του καταναλωτή,

Ι.   λαμβάνοντας υπόψη ότι η προσωποποίηση των διαφημιστικών μηνυμάτων δεν πρέπει να οδηγεί στην ανάπτυξη οχληρής διαφήμισης που παραβιάζει τη νομοθεσία για την προστασία των προσωπικών δεδομένων και της ιδιωτικής ζωής,

ΙΑ. λαμβάνοντας υπόψη ότι κατηγορίες ιδιαίτερα ευάλωτων ατόμων, λόγω πνευματικής, σωματικής ή ψυχικής ασθένειας, ηλικίας ή ευπιστίας - όπως τα παιδιά, οι έφηβοι, οι ηλικιωμένοι, ή ορισμένα ευάλωτα άτομα λόγω κοινωνικοοικονομικής κατάστασης (π.χ. υπερχρεωμένα άτομα) - χρήζουν ιδιαίτερης προστασίας,

ΙΒ. αναγνωρίζοντας ότι εξακολουθεί να υπάρχει έλλειψη στοιχείων σχετικά με τις ακριβείς κοινωνικές και ψυχολογικές επιπτώσεις των νέων, πιο διεισδυτικών και ευρύτερα διαδεδομένων μορφών διαφήμισης, ιδίως όσον αφορά την κατάσταση όσων δεν έχουν την οικονομική δυνατότητα να αγοράσουν τα αγαθά και τις υπηρεσίες που προωθούνται από αυτές διαφημίσεις·

ΙΓ. επισημαίνοντας ότι για ορισμένα προϊόντα, όπως ο καπνός, το οινόπνευμα, τα φάρμακα και τα τυχερά παιχνίδια στο διαδίκτυο, δεδομένων των ιδιαιτεροτήτων τους, απαιτούνται κατάλληλες ρυθμίσεις όσον αφορά τη διαφήμισή τους μέσω διαδικτύου, ώστε να αποφεύγονται οι καταχρήσεις, η εξάρτηση και η απομίμηση,

ΙΔ. λαμβάνοντας υπόψη ότι η διαφήμιση μπορεί να αποτελέσει ισχυρό καταλύτη για την καταπολέμηση στερεοτύπων και την αντιμετώπιση προκαταλήψεων λόγω ρατσισμού, σεξισμού και ξενοφοβίας,

ΙΕ. λαμβάνοντας υπόψη ότι συχνά η διαφήμιση μεταδίδει μεροληπτικά και/ή προσβλητικά μηνύματα που διαιωνίζουν στερεότυπες προκαταλήψεις αναφορικά με το φύλο, υπονομεύοντας τις στρατηγικές ισότητας για την εξάλειψη των ανισοτήτων,

Αξιολόγηση του υφιστάμενου νομοθετικού/μη νομοθετικού πλαισίου

1. θεωρεί ότι η οδηγία για τις αθέμιτες εμπορικές πρακτικές παρέχει ένα ουσιώδες νομικό πλαίσιο για την καταπολέμηση της παραπλανητικής και επιθετικής διαφήμισης, στο πλαίσιο των σχέσεων μεταξύ επιχειρήσεων και καταναλωτών· αναγνωρίζει ότι μολονότι δεν είναι ακόμη δυνατή μια πλήρης αξιολόγηση, έχουν πλέον καταστεί προφανείς οι διάφορες δυσκολίες εφαρμογής και ερμηνείας (ειδικά όσον αφορά τις νέες, πιο διεισδυτικές μορφές διαφήμισης), όπως καταδεικνύουν αποφάσεις του Δικαστηρίου κατά υφιστάμενων εθνικών μέτρων που υπερβαίνουν τις διατάξεις της οδηγίας για τις αθέμιτες εμπορικές πρακτικές, με αποτέλεσμα να αμφισβητείται η αποτελεσματικότητα της·

2.  υπογραμμίζει ότι οι διαφορές ερμηνείας και εφαρμογής σε εθνικό επίπεδο δεν οδήγησαν στο επιθυμητό επίπεδο εναρμόνισης, γεγονός που δημιουργεί ανασφάλεια δικαίου και υπονομεύει τις διασυνοριακές συναλλαγές στο πλαίσιο της ενιαίας αγοράς·

3.  ζητεί από την Επιτροπή να επικαιροποιεί, να διευκρινίζει και να ενισχύει τακτικά τις κατευθυντήριες γραμμές της σχετικά με την εφαρμογή της οδηγίας για τις αθέμιτες εμπορικές πρακτικές και να διασφαλίσει τη μετάφρασή τους σε όλες τις επίσημες γλώσσες της ΕΕ και καλεί τα κράτη μέλη να τις λαμβάνουν υπόψη όσο το δυνατόν περισσότερο·

4.  χαιρετίζει την πρόθεση της Επιτροπής να ολοκληρώσει και να δημοσιοποιήσει, εντός του Νοεμβρίου του 2010, βάση δεδομένων για τα εγκεκριμένα εθνικά μέτρα στο πλαίσιο της μεταφοράς της οδηγίας για τις αθέμιτες εμπορικές πρακτικές στις εθνικές νομοθεσίες, τη σχετική νομολογία και τα άλλα συναφή έγγραφα·

5.  υπενθυμίζει ότι το πεδίο εφαρμογής της οδηγίας για τις αθέμιτες εμπορικές πρακτικές περιορίζεται στις σχέσεις μεταξύ επιχειρήσεων και καταναλωτών, ενώ η οδηγία για την παραπλανητική και συγκριτική διαφήμιση αφορά τις σχέσεις μεταξύ επιχειρήσεων· υπογραμμίζει ότι ορισμένοι φορείς, όπως οι ΜΚΟ ή οι ομάδες συμφερόντων, δεν εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής ούτε της οδηγίας για τις αθέμιτες εμπορικές πρακτικές ούτε της οδηγίας για την παραπλανητική και συγκριτική διαφήμιση· ζητεί, ως εκ τούτου, από την Επιτροπή να προβεί σε χωριστή ανάλυση σχετικά με τις επιπτώσεις των παραπλανητικών πρακτικών διαφήμισης που θα αφορά κατηγορίες οι οποίες προφανώς δεν καλύπτονται από καμία από τις δύο οδηγίες· ζητεί από τα κράτη μέλη να βελτιώσουν το συντονισμό μεταξύ τους και να παράσχουν τις κατάλληλες λύσεις για τις κατηγορίες εκείνες που αποτελούν στόχο ενδοκοινοτικών διασυνοριακών παραπλανητικών διαφημιστικών πρακτικών·

6.  επικροτεί τις συντονισμένες ενέργειες ελέγχου που πραγματοποιούνται από τα κράτη μέλη ("EU Sweep")· ζητεί την επανάληψη αυτού του είδους δράσεων και τη διεύρυνση του πεδίου εφαρμογής τους· ζητεί από την Επιτροπή να υποβάλει έκθεση στο Κοινοβούλιο σχετικά με τα αποτελέσματα των "Sweep" και να προετοιμάσει, εάν χρειαστεί, περαιτέρω μέτρα για τη βελτίωση της εσωτερικής αγοράς για τους καταναλωτές·

7.  καλεί τα κράτη μέλη να παράσχουν στις αρμόδιες αρχές τους τα μέσα και τους δημοσιονομικούς, ανθρώπινους και τεχνολογικούς πόρους που είναι αναγκαίοι για τη δράση τους· ζητεί από την Επιτροπή, με βάση την εμπειρία από το δίκτυο συνεργασίας για την προστασία των καταναλωτών, να διευκολύνει περαιτέρω τη συνεργασία ανάμεσα στις εθνικές αρχές και να καταστήσει αποτελεσματικότερο τον έλεγχό τους·

8.  ζητεί από την Επιτροπή να εκπονήσει ανάλυση σχετικά με τις υποχρεώσεις και τα καθήκοντα ελέγχου των εθνικών αρχών των καταναλωτών και να ανταλλάσσει βέλτιστες πρακτικές, έτσι ώστε να αυξηθεί η αποτελεσματικότητα του έργου τους·

9.  ζητεί από την Επιτροπή να διευρύνει το πεδίο εφαρμογής του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 2006/2004 στα παραποιημένα και παράνομα προϊόντα και να διευκολύνει τη ροή ανταλλαγής πληροφοριών μεταξύ των κρατών μελών στο πλαίσιο του κανονισμού αυτού, προκειμένου να βελτιωθεί η καταπολέμηση των μορφών απάτης που συνδέονται με την παράνομη διαφήμιση·

10. θεωρεί την πρακτική της αυτορρύθμισης ως ένα δυναμικό, ευέλικτο και υπεύθυνο συμπλήρωμα στο υφιστάμενο νομοθετικό πλαίσιο· συνιστά στα κράτη μέλη τα οποία δεν διαθέτουν ακόμη οργανισμούς αυτορρύθμισης να διευκολύνουν τη δημιουργία τους, βάσει βέλτιστων πρακτικών άλλων κρατών μελών, και/ή να τους αναγνωρίσουν επίσημα·

11. υπογραμμίζει, ωστόσο, τα όρια της αυτορρύθμισης, η οποία σε καμία περίπτωση δεν μπορεί να υποκαταστήσει τη νομοθεσία, ιδίως όσον αφορά την εκπόνηση κανόνων για την προστασία των προσωπικών δεδομένων των καταναλωτών και την επιβολή κυρώσεων σε περίπτωση μη τήρησης των κανόνων αυτών·

12. καλεί την Επιτροπή και τα κράτη μέλη να αξιολογήσουν την εφαρμογή των εθνικών κωδίκων δεοντολογίας που αφορούν τα μέσα ενημέρωσης και τις νέες τεχνολογίες πληροφορίας και επικοινωνίας· καλεί τα κράτη μέλη να αξιολογήσουν την αποτελεσματικότητα των εθνικών φορέων αυτορρύθμισης·

13. υπογραμμίζει την κοινωνική ευθύνη που συνοδεύει τον αντίκτυπο και την ικανότητα επηρεασμού της διαδεδομένης και διεισδυτικής διαφήμισης και επισημαίνει το ρόλο των διαφημιστικών εταιρειών στην καλλιέργεια πνεύματος ευαισθητοποίησης και υπευθυνότητας των εταιρειών·

14. ενθαρρύνει τη διαβούλευση με τα διάφορα ενδιαφερόμενα μέρη στις νομοθετικές εξελίξεις·

15. καλεί την Επιτροπή και τα κράτη μέλη να διασφαλίσουν με τη βοήθεια κατάλληλων μέσων ότι οι επαγγελματίες των μέσων ενημέρωσης και της διαφήμισης εγγυώνται το σεβασμό της ανθρώπινης αξιοπρέπειας και ότι αντιτίθενται σε άμεσα ή έμμεσα μεροληπτικές ή στερεότυπες εικόνες και σε τυχόν υποκίνηση μίσους λόγω φύλου, φυλετικής ή εθνοτικής καταγωγής, ηλικίας, θρησκευτικών ή άλλων πεποιθήσεων, γενετήσιου προσανατολισμού, αναπηρίας και κοινωνικής θέσης·

16. καλεί τα κράτη μέλη που δεν έχουν θέση σε εφαρμογή την οδηγία για τις υπηρεσίες οπτικοακουστικών μέσων να το πράξουν πάραυτα· αναμένει με ενδιαφέρον τη δημοσίευση από την Επιτροπή της έκθεσης σχετικά με την εφαρμογή της οδηγίας για τις υπηρεσίες οπτικοακουστικών μέσων και υπογραμμίζει την ανάγκη να ληφθεί υπόψη η χρησιμοποίηση νέων τεχνολογιών (π.χ. η IPTV)·

Προβληματισμοί που προκύπτουν από την ανάπτυξη του Διαδικτύου/των νέων τεχνολογιών

17. καταγγέλλει την ανάπτυξη μιας "κρυφής" διαφήμισης στο διαδίκτυο που δεν καλύπτεται από την οδηγία για τις αθέμιτες εμπορικές πρακτικές (σχέσεις μεταξύ καταναλωτών), υπό τη μορφή μετάδοσης σχολίων στα κοινωνικά δίκτυα, τα φόρουμ ή τα μπλογκ, το περιεχόμενο των οποίων είναι δύσκολο να διαφοροποιήσει κανείς από μια απλή γνώμη· υπάρχει πράγματι ο κίνδυνος να οδηγηθεί ο καταναλωτής σε λανθασμένες αποφάσεις πιστεύοντας ότι η πληροφόρηση στην οποία βασίζεται προέρχεται από αντικειμενική πηγή· καταγγέλλει περιπτώσεις στις οποίες ορισμένες επιχειρήσεις χρηματοδοτούν άμεσα ή έμμεσα κάποια δράση για να προωθήσουν τη διάδοση μηνυμάτων ή σχολίων που μοιάζουν να προέρχονται από τους ίδιους τους καταναλωτές ενώ πρόκειται στην πραγματικότητα για μηνύματα διαφημιστικού ή εμπορικού χαρακτήρα, και καλεί την Επιτροπή και τα κράτη μέλη να διασφαλίσουν την ορθή εφαρμογή της οδηγίας για τις αθέμιτες εμπορικές πρακτικές στο θέμα αυτό·

18. προτείνει στα κράτη μέλη να ενθαρρύνουν την ανάδυση φόρουμ παρατηρητών/διαμεσολαβητών που θα είναι καταρτισμένοι όσον αφορά τους κινδύνους της κρυφής διαφήμισης, καθώς και την ανάπτυξη ενημερωτικών εκστρατειών που θα προειδοποιούν τους καταναλωτές για αυτές τις μορφές κρυφής διαφήμισης·

19. υπενθυμίζει ότι η καταπολέμηση σε ευρωπαϊκό επίπεδο της εν λόγω κρυφής διαφήμισης έχει μεγάλη σημασία από πλευράς εξυγίανσης της αγοράς και ενίσχυσης της εμπιστοσύνης των καταναλωτών, καθόσον, για ορισμένους επαγγελματίες, μπορεί να λειτουργήσει ως μέσο παράκαμψης των κανόνων ανταγωνισμού, μέσω της τεχνητής και χωρίς κόστος υπερτίμησης της επιχείρησής τους ή ακόμη και μέσω της αθέμιτης δυσφήμισης κάποιου ανταγωνιστή τους·

20. εκφράζει την ανησυχία του για την τακτική χρήση της συμπεριφορικής διαφήμισης και την ανάπτυξη παρεισφρητικών διαφημιστικών πρακτικών (ανάγνωση του περιεχομένου των ηλεκτρονικών μηνυμάτων, χρησιμοποίηση των κοινωνικών δικτύων και του γεωεντοπισμού, διαφημιστική επαναστόχευση) που συνιστούν επιθέσεις κατά της ιδιωτικής ζωής των καταναλωτών·

21. υπογραμμίζει τον κίνδυνο που αποτελούν εταιρείες οι οποίες είναι ταυτόχρονα πάροχοι περιεχομένου και διαφημιστικής διαχείρισης (πιθανή διασταύρωση δεδομένων που συλλέγονται μέσα από αυτές τις δύο δραστηριότητες)· ζητεί από την Επιτροπή και τα κράτη μέλη να εξασφαλίσουν την πλήρη στεγανότητα μεταξύ των διαφόρων επιπέδων συλλογής δεδομένων·

22. υπογραμμίζει ότι οι καταναλωτές πρέπει να ενημερώνονται με τρόπο σαφή, προσιτό και κατανοητό για τη συλλογή, την επεξεργασία και τη χρησιμοποίηση των δεδομένων τους και προτρέπει τους διαφημιστές να επιδιώξουν την πάγια χρήση του φιλικού προς τον καταναλωτή μορφότυπου προαιρετικής συμμετοχής (opt-in)· επισημαίνει ότι τα προσωπικά δεδομένα θα πρέπει να διατηρούνται και να χρησιμοποιούνται μόνο μετά από τη ρητή συμφωνία του καταναλωτή·

23. υπογραμμίζει την ανάγκη πλήρους ενημέρωσης του καταναλωτή όταν αποδέχεται διαφημίσεις ως αντάλλαγμα εκπτώσεων που βασίζονται σε συμπεριφορικές τεχνικές μάρκετινγκ·

24. υπογραμμίζει την ανάγκη για πάγια ενσωμάτωση των θεμάτων προστασίας της ιδιωτικής ζωής στις μελλοντικές τεχνολογικές λύσεις που περιλαμβάνουν δεδομένα προσωπικού χαρακτήρα· θεωρεί ότι οι φορείς ανάπτυξης νέας τεχνολογίας πρέπει να ενσωματώνουν, ήδη από την αρχή της διαδικασίας ανάπτυξης, την ασφάλεια και προστασία των δεδομένων σύμφωνα με τις υψηλότερες προδιαγραφές και λαμβάνοντας υπόψη την αρχή "privacy by design" (συνεκτίμηση της ιδιωτική ζωής κατά το σχεδιασμό)·

25. ζητεί από την Επιτροπή να διερευνήσει τα διάφορα μέσα (νομοθετικά ή μη) και να επαληθεύσει τις τεχνικές δυνατότητες που θα της επιτρέψουν να εφαρμόσει αποτελεσματικά σε επίπεδο Ευρωπαϊκής Ένωσης τα εξής μέτρα:

–   να πραγματοποιήσει μια εμπεριστατωμένη μελέτη σχετικά με τις νέες διαφημιστικές πρακτικές που χρησιμοποιούνται επιγραμμικά ή μέσω φορητών διατάξεων· να υποβάλει έκθεση στο Κοινοβούλιο σχετικά με τα αποτελέσματα της μελέτης·

–   να απαγορεύσει το συντομότερο δυνατό τη συστηματική και άνευ διακρίσεων αποστολή διαφημιστικών μηνυμάτων στα κινητά τηλέφωνα όλων των χρηστών που βρίσκονται εντός της ζώνης κάλυψης μιας διαφημιστικής αφίσας που χρησιμοποιεί την τεχνολογία Bluetooth χωρίς την προηγούμενη συγκατάθεσή τους·

–   να διασφαλίσει ότι οι διαφημιστικές πρακτικές σέβονται το απόρρητο της ιδιωτικής αλληλογραφίας και τη νομοθεσία που εφαρμόζεται σε αυτό τον τομέα· να απαγορεύσει το συντομότερο δυνατό την ανάγνωση από τρίτους, ιδίως για διαφημιστικούς ή εμπορικούς σκοπούς, του περιεχομένου ιδιωτικών ηλεκτρονικών μηνυμάτων·

–   να απαιτήσει το συντομότερο οι διαφημίσεις που μεταδίδονται με το ηλεκτρονικό ταχυδρομείο να περιλαμβάνουν σύνδεση που θα επιτρέπει αυτόματα στον αποδέκτη τη μη αποδοχή οιασδήποτε περαιτέρω διαφήμισης·

–   να διασφαλίσει το συντομότερο την εφαρμογή τεχνικών που θα επιτρέπουν τη διάκριση μεταξύ cookies διαφημιστικού εντοπισμού, τα οποία θα υπόκεινται υποχρεωτικά σε προηγούμενη, ελεύθερη και ρητή συγκατάθεση, και άλλων cookies·

–   να επιβάλει το συστηματικό εξ ορισμού καθορισμό παραμέτρων στα συστήματα πληροφορικής που πωλούνται στο κοινό και στις υπηρεσίες κοινωνικής δικτύωσης σύμφωνα με τα πλέον αυστηρά κριτήρια προστασίας των δεδομένων ("privacy by design")·

–   να θεσπίσει ένα σύστημα της ΕΕ για τη σήμανση των ιστοτόπων, σύμφωνα με το πρότυπο του σχεδίου European Privacy Seal, το οποίο θα πιστοποιεί τη συμμόρφωσή τους με τη νομοθεσία που αφορά την προστασία δεδομένων· θεωρεί ότι σε αυτό πρέπει να περιλαμβάνεται διεξοδική αξιολόγηση των επιπτώσεων και ότι θα πρέπει να αποφεύγεται η επικάλυψη με υφιστάμενα συστήματα σήμανσης·

–   να δώσει ιδιαίτερη προσοχή, σε συνεργασία με τις εθνικές αρχές διαφήμισης ή/και φορείς αυτορρύθμισης, στην παραπλανητική διαφήμιση, συμπεριλαμβανομένης της επιγραμμικής διαφήμισης, σε συγκεκριμένους τομείς, όπως τα τρόφιμα, τα φάρμακα και η ιατρική περίθαλψη, όπου αυτή μπορεί να έχει σοβαρές συνέπειες όχι μόνο για τα οικονομικά συμφέροντα των καταναλωτών, αλλά και για την υγεία τους·

–   να επανεξετάσει το καθεστώς περιορισμένης ευθύνης των υπηρεσιών της κοινωνίας της πληροφορίας προκειμένου να εξασφαλιστεί ότι η πώληση του ονόματος ενός κατατεθέντος σήματος ως λέξη κλειδί από μια μηχανή αναζήτησης για διαφημιστικούς σκοπούς θα υπόκειται στην εκ των προτέρων έγκριση του ιδιοκτήτη του σήματος·

Προστασία των ευάλωτων ομάδων

26. ζητεί από την Επιτροπή να εκπονήσει, έως το 2012, λεπτομερή ανάλυση του αντίκτυπου της παραπλανητικής και επιθετικής διαφήμισης στους ευάλωτους καταναλωτές, κυρίως τα παιδιά και τους εφήβους, και να διασφαλίζει την ορθή εφαρμογή της σχετικής νομοθεσίας για την προστασία των παιδιών και των εφήβων·

27. ζητεί από την Επιτροπή να δώσει προτεραιότητα στην εκπόνηση εις βάθος μελέτης σχετικά με τις ακριβείς κοινωνικές και ψυχολογικές επιπτώσεις της διαφήμισης, δεδομένων των νέων εκλεπτυσμένων τεχνικών που χρησιμοποιούνται·

28. τονίζει ότι τα παιδιά και οι έφηβοι είναι ιδιαίτερα ευάλωτες κατηγορίες ατόμων λόγω της μεγάλης δεκτικότητας και περιέργειάς τους, της έλλειψης ωριμότητας, της περιορισμένης ελεύθερης βούλησης και της έντονης ροπής τους στον επηρεασμό, ιδίως μέσω της χρήσης νέων μέσων επικοινωνίας και τεχνολογιών·

29. προτρέπει τα κράτη μέλη προκειμένου να προωθήσουν μεγαλύτερη προστασία των ευάλωτων καταναλωτών, όπως τα παιδιά, να ενθαρρύνουν τα μέσα ενημέρωσης να προβούν στον περιορισμό των τηλεοπτικών διαφημίσεων που απευθύνονται σε παιδιά κατά την προβολή τηλεοπτικών προγραμμάτων που παρακολουθούνται κυρίως από μικρές ηλικίες (όπως παιδικά εκπαιδευτικά προγράμματα, κινούμενα σχέδια κ.α.), δεδομένου ότι αντίστοιχα μέτρα εφαρμόζονται ήδη σε κάποια κράτη μέλη·

30. ζητεί να μην αποτελεί κανένα από τα κέντρα ειδικών ενδιαφερόντων για παιδιά αντικείμενο διαφημιστικής στόχευσης·

31.  τονίζει ότι οι καταναλωτές είναι ευάλωτοι στο μιμητισμό, που μπορεί να οδηγήσει σε προβληματικές συμπεριφορές, βία, ένταση, απογοήτευση, άγχος, επιβλαβείς συνήθειες (κάπνισμα, ναρκωτικά), διατροφικές διαταραχές όπως νευρική ανορεξία και βουλιμία, και σε ψυχικές διαταραχές· καλεί όλες τις διαφημιστικές εταιρείες και τους επαγγελματίες των μέσων ενημέρωσης να αναθεωρήσουν τη στάση τους να προβάλλουν εξαιρετικά αδύνατα μοντέλα (άνδρες και γυναίκες), ώστε να αποφευχθούν τα επικίνδυνα μηνύματα σχετικά με την εμφάνιση, τις σωματικές ατέλειες, την ηλικία και το βάρος, δεδομένης της επιρροής και του αντίκτυπου που έχει η διαφήμιση στα παιδιά και τη νεολαία·

Διασφάλιση της ισότητας των φύλων και της ανθρώπινης αξιοπρέπειας στη διαφήμιση

32. καλεί την Επιτροπή και τα κράτη μέλη να διασφαλίσουν με κατάλληλα μέσα ότι το μάρκετινγκ και η διαφήμιση εγγυώνται το σεβασμό της ανθρώπινης αξιοπρέπειας, χωρίς να προβαίνουν σε διακρίσεις φύλου, θρησκείας ή πεποιθήσεων, αναπηρίας, ηλικίας ή γενετήσιου προσανατολισμού·

33. εκτιμά ότι η διαφήμιση μπορεί να αποτελέσει αποτελεσματικό εργαλείο για την αμφισβήτηση και την αντιμετώπιση στερεοτύπων καθώς και μοχλό κατά του ρατσισμού, του σεξισμού και των διακρίσεων, γεγονός που έχει ζωτική σημασία στις σημερινές πολυπολιτισμικές κοινωνίες· καλεί την Επιτροπή, τα κράτη μέλη και τους επαγγελματίες της διαφήμισης να αυξήσουν τις δράσεις κατάρτισης και εκπαίδευσης, με στόχο την καταπολέμηση των στερεοτύπων και των διακρίσεων και την προώθηση της ισότητας των φύλων, ιδίως από τη νεαρή ηλικία· παροτρύνει ειδικότερα τα κράτη μέλη να καθιερώσουν και να αναπτύξουν στενή συνεργασία με τις υφιστάμενες σχολές μάρκετινγκ, επικοινωνίας και διαφήμισης, προκειμένου αυτές να συμβάλουν στην παροχή υγιούς εκπαίδευσης στο μελλοντικό εργασιακό δυναμικό του τομέα·

34. καλεί την Επιτροπή να προωθήσει τη συγκριτική έρευνα και τεκμηρίωση μεταξύ των κρατών μελών σχετικά με τον τρόπο παρουσίασης της εικόνας των γυναικών στις διαφημίσεις και στα εμπορικά μηνύματα και να εντοπίσει τις σωστές πρακτικές για μια ουσιαστική και φιλική προς τα δυο φύλα διαφήμιση·

35. καλεί την Επιτροπή και τα κράτη μέλη να προωθήσουν το ρόλο και να ενθαρρύνουν τη διαβούλευση μεταξύ ενώσεων χρηστών και/ή καταναλωτών που είναι αρμόδιες για την αξιολόγηση του αντίκτυπου της διαφήμισης μεταξύ άλλων από πλευράς φύλου·

36. υπογραμμίζει ότι συχνά η διαφήμιση μεταδίδει μεροληπτικά και/ή απαξιωτικά μηνύματα που βασίζονται σε κάθε είδους στερεότυπα σχετικά με το φύλο, αποτελώντας εμπόδιο στις στρατηγικές για στην ισότητα των φύλων· καλεί την Επιτροπή, τα κράτη μέλη, την κοινωνία των πολιτών και τους φορείς αυτορρύθμισης στον τομέα της διαφήμισης να συνεργαστούν στενά για την καταπολέμηση των πρακτικών αυτού του είδους, συγκεκριμένα με τη χρήση αποτελεσματικών εργαλείων που θα διασφαλίζουν το σεβασμό της ανθρώπινης αξιοπρέπειας και την εντιμότητα στο μάρκετινγκ και τη διαφήμιση·

37. τονίζει ότι, δεδομένου ότι η διαφήμιση καταναλωτικών αγαθών συνδέεται άμεσα με τον Τύπο και τα ραδιοτηλεοπτικά προγράμματα, των οποίων αποτελεί αναπόσπαστο μέρος, αλλά και έμμεσα με τη κινηματογραφική βιομηχανία και τις τηλεοπτικές σειρές ως γκρίζα διαφήμιση, η υπεύθυνη διαφήμιση και η προβολή υγιών προτύπων μπορεί να ασκήσει θετική επιρροή στις αντιλήψεις της κοινωνίας σε θέματα όπως είναι οι ρόλοι των φύλων, η εικόνα του σώματος και η "φυσιολογικότητα"· προτρέπει τους διαφημιστές να δημιουργούν πιο εποικοδομητικές διαφημίσεις, που θα προωθούν το θετικό ρόλο των γυναικών και των ανδρών στην κοινωνία, την εργασία, την οικογένεια και το δημόσιο βίο·

Κατάρτιση και ενημέρωση των διαφόρων φορέων

38. τονίζει τη ζωτική σημασία της διαφάνειας και της ενημέρωσης των καταναλωτών στο θέμα της διαφήμισης και την ανάγκη να αναπτυχθεί μια κριτική προσέγγιση των καταναλωτών έναντι των μέσων μαζικής ενημέρωσης όσον αφορά την ποιότητα του περιεχομένου·

39. ζητεί από την Επιτροπή:

–   να περιλάβει στον πίνακα αποτελεσμάτων για τους καταναλωτές μερικούς επί πλέον δείκτες σχετικούς με τη διαφήμιση (πέραν των δεδομένων που ήδη περιλαμβάνονται, κυρίως σχετικά με τη δόλια και ψευδή διαφήμιση)· υπενθυμίζει πάντως επ' αυτού το ψήφισμά του της 9ης Μαρτίου 2010(14) που υποδεικνύει ότι η προσθήκη νέων δεικτών είναι προτιμότερο να γίνει μόλις οι πέντε θεμελιώδεις δείκτες και η σχετική μεθοδολογία αναπτυχθούν σε επαρκώς υψηλό επίπεδο·

–   να εκπονήσει ενημερωτικές εκστρατείες σχετικά με τα δικαιώματα των καταναλωτών στο θέμα της διαφήμισης, κυρίως όσον αφορά τη χρησιμοποίηση των δεδομένων τους προσωπικού χαρακτήρα, και να αναπτύξει παιδαγωγικά εργαλεία που θα τους ενημερώνουν σχετικά με τις τεχνικές προστασίας της ιδιωτικής τους ζωής στο διαδίκτυο·

–   να καταρτίσει ένα πρόγραμμα της ΕΕ προοριζόμενο να διδάξει στα παιδιά να αντιλαμβάνονται το διαφημιστικό εργαλείο, σύμφωνα με το πρότυπο της βρετανικής πρωτοβουλίας Media Smart·

–   να απαιτήσει το συντομότερο να εισαχθεί η πλήρως ευανάγνωστη ένδειξη "συμπεριφορική διαφήμιση" στις σχετικές επιγραμμικές διαφημίσεις, καθώς και ένα ενημερωτικό παράθυρο στο οποίο θα συγκεντρώνονται τα στοιχεία που είναι αναγκαία για την κατανόηση αυτής της πρακτικής·

40. ζητεί από την Επιτροπή να εκπονήσει κοινές κατευθυντήριες γραμμές για τις ΜΜΕ και από τα κράτη μέλη να ενθαρρύνουν τις εθνικές αρχές και/ή τους οργανισμούς αυτορρύθμισης να παρέχουν συμβουλευτικές υπηρεσίες και να διεξαγάγουν ενημερωτικές εκστρατείες για την ευαισθητοποίηση των ΜΜΕ ως προς τις νομικές υποχρεώσεις τους στο θέμα της διαφήμισης·

41. αναθέτει στον Πρόεδρό του να διαβιβάσει το παρόν ψήφισμα στο Συμβούλιο, στην Επιτροπή και στις κυβερνήσεις και στα κοινοβούλια των κρατών μελών.

(1)

ΕΕ L 149, 11.6.2005, σ. 22.

(2)

ΕΕ L 376, 27.12.2006, σ. 21.

(3)

ΕΕ L 95, 15.4.2010, σ. 1.

(4)

ΕΕ L 364, 9.12.2004, σ. 1.

(5)

ΕΕ C 83, 30.3.2010, σ. 389.

(6)

ΕΕ L 281, 23.11.1995, σ. 31.

(7)

ΕΕ L 201, 31.7.2002, σ. 37.

(8)

ΕΕ L 178,17.7.2000, σ. 1.

(9)

Εγκριθέντα κείμενα P7_TA(2010)0046.

(10)

Εγκριθέντα κείμενα P7_TA(2010)0051.

(11)

ΕΕ C 46 E, 24.2.2010, σ. 26..

(12)

ΕΕ C 16 Ε, 22.2.2010, σ. 5.

(13)

ΕΕ C 255 Ε, 4.12.2009, σ. 43.

(14)

P7_TA-PROV(2010)0051.


ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ

Η παρούσα έκθεση αφορά τις αθέμιτες εμπορικές πρακτικές στον τομέα της διαφήμισης όπως καθορίζονται από την οδηγία για τις αθέμιτες εμπορικές πρακτικές, και επικεντρώνεται στους προβληματισμούς που συνδέονται με την ανάπτυξη νέων διαφημιστικών πρακτικών και τεχνολογιών. Δεν αναφέρεται στις σχέσεις Β2Β, που καλύπτονται κυρίως από την οδηγία 2006/114/ΕΚ.

Επιθυμώντας να αποφύγει μια κοινωνικο-φιλοσοφική προσέγγιση του θέματος, ο εισηγητής προτίμησε μια συγκεκριμένη και στοχευμένη προσέγγιση.

Η διαφήμιση είναι ένα μέσον προς όφελος τόσο της εσωτερικής αγοράς ως "λιπαντικό" της οικονομικής δραστηριότητας (τόνωση του ανταγωνισμού, της ανταγωνιστικότητας, της καινοτομίας και της δημιουργικότητας), όσο και των καταναλωτών (ποικιλία επιλογής, μείωση τιμών). Η διαφήμιση αποτελεί ένα σημαντικό οικονομικό τομέα, μόνο η επιγραμμική διαφήμιση ανέρχεται σε 14 δισεκατομμύρια ευρώ στην ευρωπαϊκή αγορά.

Παρόλα αυτά δεν πρέπει να εξιδανικεύεται: αθέμιτες πρακτικές, εισβολή στο δημόσιο χώρο (π.χ. διαφημιστικά πανό) αλλά και στον ιδιωτικό χώρο (π.χ. αποστολή ηλεκτρονικών μηνυμάτων που κανείς δεν ζήτησε), στόχευση ευάλωτων ατόμων (π.χ. παιδιά, υπερχρεωμένα άτομα), δημιουργία πιθανών φραγμών για την είσοδο στην εσωτερική αγορά (όταν η αναγκαία δαπάνη για διαφήμιση είναι ιδιαίτερα υψηλή), στρέβλωση της εσωτερικής αγοράς (αγορά αγαθών/υπηρεσιών που κανονικά οι καταναλωτές δεν θα αγόραζαν).

Αξιολόγηση της υφιστάμενης νομοθεσίας

Ο εισηγητής υπογραμμίζει τα προβλήματα εφαρμογής της οδηγίας για τις αθέμιτες εμπορικές πρακτικές και ζητεί:

- από τα κράτη μέλη να θέσουν στη διάθεση των εθνικών αρχών τους αναγκαίους ανθρώπινους, οικονομικούς και τεχνολογικούς πόρους·

- από την Επιτροπή να επικαιροποιεί τακτικά τις κατευθυντήριες γραμμές της για την εφαρμογή της οδηγίας για τις αθέμιτες εμπορικές πρακτικές.

Είναι σημαντικό να ενισχυθεί η ευρωπαϊκή συνεργασία στην καταπολέμηση των αθέμιτων πρακτικών στον τομέα της επιγραμμικής διαφήμισης, όπως καταδεικνύει η επιτυχία των "Sweep" (συστηματικοί και ταυτόχρονοι έλεγχοι ιστοτόπων από τα κράτη μέλη) που περιορίζονται επί του παρόντος σε τρεις τομείς (αεροπορικά εισιτήρια, συστήματα ήχου κινητών τηλεφώνων και ηλεκτρονικές συσκευές). Ο εισηγητής προτείνει να διευρυνθεί το πεδίο δράσης τους και η νομιμότητά τους.

Ο εισηγητής ενθαρρύνει επίσης τη συρρύθμιση στην οποία τα διάφορα ενδιαφερόμενα μέρη συμμετέχουν στις νομοθετικές εξελίξεις, βελτιώνοντας κατ’ αυτό τον τρόπο την αποτελεσματικότητα και την εφαρμοσιμότητα των μέτρων.

Στον οπτικοακουστικό τομέα, ο εισηγητής υπογραμμίζει ότι μέχρι σήμερα 12 κράτη μέλη δεν έχουν ακόμη θέσει σε εφαρμογή την οδηγία για τις υπηρεσίες οπτικοακουστικών μέσων. Θα θεωρούσε σκόπιμο η μελλοντική έκθεση σχετικά με την εφαρμογή της εν λόγω οδηγίας να περιλαμβάνει ανάλυση του αντίκτυπου των νέων τεχνολογιών (π.χ. τηλεόραση μέσω διεύθυνσης IP).

Χρησιμοποίηση της αυτορρύθμισης

Η αυτορρύθμιση είναι ιδιαίτερα παρούσα στο διαφημιστικό τομέα, αν και η σπουδαιότητά της ποικίλλει ανάλογα με τις εθνικές παραδόσεις. Αποτελεί μια δυναμική και ευέλικτη προσέγγιση που ανταποκρίνεται στις ταχείες εξελίξεις στον τομέα της διαφήμισης, επικεντρωμένη στην υπευθυνότητα των φορέων και στη διάδοση των ορθών πρακτικών. Υπάρχει ένας διεθνής κώδικας ορθής συμπεριφοράς ο οποίος έχει εκδοθεί από το International Chamber of Commerce ο οποίος θεσπίζει βασικές αρχές (π.χ. ευπρέπεια), έχει συμπληρωθεί με συγκεκριμένους κώδικες (π.χ. αλκοόλ) και έχει μεταφερθεί εντός των κρατών μελών από τους εθνικούς οργανισμούς αυτορρύθμισης.

Ο εισηγητής επιθυμεί να ενθαρρυνθεί η αυτορρύθμιση προκειμένου να εδραιωθεί μια παράδοση αυτοπειθαρχίας και υπεύθυνης επικοινωνίας, έχοντας παράλληλα επίγνωση των πραγματικών ορίων της (π.χ. ικανότητα επιβολής κυρώσεων). Η αυτορρύθμιση συμπληρώνει τη νομοθεσία χωρίς να την υποκαθιστά.

Προβληματισμοί που προκύπτουν από τη χρησιμοποίηση των νέων τεχνολογιών

Η ανάπτυξη των νέων διαφημιστικών τεχνολογιών και πρακτικών προκάλεσε βαθιές αλλαγές (διαδίκτυο, κοινωνικά δίκτυα, φόρουμ, μπλογκ, αυξανόμενη κινητικότητα των χρηστών, άνθηση των ψηφιακών προϊόντων.

Το διαδίκτυο ξεχωρίζει ριζικά από τα άλλα μέσα επικοινωνίας (ανωνυμία, ταχύτητα ανταλλαγών, ιδιαίτερα ευρύ πεδίο μετάδοσης, συνδυασμός κειμένου, βίντεο, μουσικής κλπ., δυσκολία ελέγχου εκ μέρους των εθνικών αρχών) και έχει γίνει μείζονος σημασίας διαφημιστική δίαυλος.

Ο εισηγητής θεωρεί ότι η διαφήμιση στο διαδίκτυο και στις συσκευές κινητών τηλεφώνων πρέπει να αποτελέσει αντικείμενο ενός σε βάθος προβληματισμού και ζητεί από την Επιτροπή την εκπόνηση μελέτης σχετικά με αυτές τις νέες πρακτικές.

Ο εισηγητής υπογραμμίζει την περίπτωση της στοχευμένης διαφήμισης η οποία μπορεί να λάβει διάφορες μορφές:

- συγκειμενική διαφήμιση, που συνδέεται με το άμεσο περιεχόμενο που τίθεται στη διάθεση του χρήστη του Διαδικτύου και των χρησιμοποιούμενων λέξεων κλειδιών·

- προσωποποιημένη διαφήμιση, που συνδέεται με τα γνωστά χαρακτηριστικά του χρήστη του Διαδικτύου όπως η ηλικία, το φύλο, ο εντοπισμός, κλπ.·

- συμπεριφορική διαφήμιση, που συνδέεται με την ανάλυση της συμπεριφοράς του χρήστη του Διαδικτύου εντός χρονικού διαστήματος (επισκεφθέντες ιστότοποι, αγορές που πραγματοποιήθηκαν επιγραμμικά, κλπ.).

Αν και η προσωποποίηση της διαφήμισης δεν είναι αυτή καθ’ αυτή ένα πρόβλημα (προτάσεις προϊόντων/υπηρεσιών σύμφωνα με τις προτιμήσεις του καταναλωτή, κλπ), δεν πρέπει να οδηγήσει στην ανάπτυξη μιας παρεισφρητικής διαφήμισης που βασίζεται στον εντοπισμό των καταναλωτών, παραβαίνοντας τις αρχές προστασίας των δεδομένων και της ιδιωτικής ζωής.

Ο εισηγητής προτείνει λοιπόν μέτρα προκειμένου να προστατευθούν οι καταναλωτές:

- να απαγορευθεί η αποστολή άνευ διακρίσεων διαφημίσεων οι οποίες δεν ζητήθηκαν στα κινητά τηλέφωνα μέσω της τεχνολογία Bluetooth χωρίς προηγούμενη συγκατάθεση·

- να ενημερώνονται οι καταναλωτές με τρόπο σαφή, ευανάγνωστο και συνθετικό σχετικά με τη συλλογή, την επεξεργασία και τη χρησιμοποίηση των δεδομένων τους·

- να διευκολυνθεί, στην περίπτωση διαφημίσεων που αποστέλλονται με ηλεκτρονικό μήνυμα η άρνηση οιασδήποτε μεταγενέστερης διαφήμισης από μια άμεση και αποτελεσματική διαδικτυακή σύνδεση·

- να απαγορευθεί η ανάγνωση του περιεχομένου των ιδιωτικών ηλεκτρονικών μηνυμάτων για διαφημιστικούς σκοπούς (αυτή η πρακτική, που βασίζεται σε μια τεχνική παρεμφερή με εκείνη των φίλτρων anti-spam, ξεχωρίζει ωστόσο ως προς τη σκοπιμότητά της)·

- να εξασφαλιστεί η στεγανότητα μεταξύ των δεδομένων που συλλέγονται στο πλαίσιο της παροχής μιας υπηρεσίας (π.χ. ηλεκτρονικό ταχυδρομείο) και στο πλαίσιο διαφημιστικών δραστηριοτήτων·

- να εξασφαλιστεί η ενημέρωση των καταναλωτών σχετικά με τις πρακτικές που συνιστούν διακρίσεις οι οποίες ενίοτε απορρέουν από την συμπεριφορική διαφήμιση (π.χ. τροποποίηση των τιμών σε συνάρτηση με το προφίλ του χρήστη του Διαδικτύου): διαφάνεια της πρακτικής, ακριβής προσδιορισμός της πραγματικής τιμής πριν την τροποποίηση, κ.λπ.·

- να γίνεται διάκριση των διαφημιστικών cookies από τα άλλα, που θα υπόκεινται στην προηγούμενη συγκατάθεση του καταναλωτή·

- να ενθαρρυνθεί ο εξ ορισμού καθορισμός παραμέτρων των συστημάτων προστασίας της ιδιωτικής ζωής στο διαδίκτυο σύμφωνα με τα πλέον υψηλά πρότυπα ("privacy by design"

- να θεσπιστεί ένα κοινοτικό σήμα των διαδικτυακών τόπων που σέβονται τη νομοθεσία της ΕΕ σχετικά με την προστασία των δεδομένων, σύμφωνα με το πρότυπο του προγράμματος European Privacy Seal (εκούσιο διευρωπαϊκό σήμα που πιστοποιεί τη συμμόρφωση των προϊόντων ή των υπηρεσιών πληροφορικής με τη νομοθεσία της ΕΕ σχετικά με την προστασία των δεδομένων, το οποίο υποστηρίζεται από διάφορους εθνικούς και περιφερειακούς οργανισμούς στα διάφορα κράτη μέλη)·

- να περιοριστεί η επιγραμμική διαφήμιση για τα οινοπνευματώδη ποτά·

- να επανεξεταστεί το καθεστώς περιορισμένης ευθύνης των υπηρεσιών της κοινωνίας της πληροφορίας στο πλαίσιο της πώλησης του ονόματος ενός κατατεθέντος σήματος ως λέξη κλειδί από μια μηχανή αναζήτησης για διαφημιστικούς σκοπούς συμπεριλαμβάνοντας την προηγούμενη έγκριση του ιδιοκτήτη του σήματος (π.χ. περίπτωση ιστοτόπων που περιλαμβάνουν μια λέξη κλειδί η οποία κατευθύνει τους καταναλωτές σε ιστότοπους απομιμήσεων προϊόντων).

Μια άλλη πτυχή της επιγραμμικής διαφήμισης περιλαμβάνει τις "κρυμμένες" μορφές διαφήμισης όπου εμπλέκονται μόνον οι καταναλωτές, μέσω της μετάδοσης σχολίων σε φόρουμ όσον αφορά ένα προϊόν ή μια υπηρεσία (π.χ. Trip Advisor). Αυτά τα σχόλια μπορούν με ένα μόνο κλικ να καταστρέψουν τη φήμη μιας επιχείρησης και να παραπλανήσουν τους καταναλωτές.

Η οδηγία για τις αθέμιτες εμπορικές πρακτικές καλύπτει την επιγραμμική διαφήμιση στο πλαίσιο των σχέσεων μεταξύ επιχειρήσεων (που είναι δηλωμένες ως επιχειρήσεις ή που εμφανίζονται ως καταναλωτές) και καταναλωτών, και αποκλείει τις σχέσεις μεταξύ καταναλωτών. Αν και είναι δύσκολο να διακρίνει κανείς ένα σχόλιο που προέρχεται από μια προσωπική εμπειρία της διαφήμισης, και η ανωνυμία των ανταλλαγών καθιστά δύσκολους τους ελέγχους, αυτή η μορφή ψευδούς διαφήμισης θίγει αφενός τους καταναλωτές και αφετέρου τις σχετικές επιχειρήσεις. Επιπλέον, η ανάπτυξη ιστοτόπων πλειστηριασμών στο διαδίκτυο δημιούργησε μια νέα μορφή διαφήμισης μεταξύ καταναλωτών η οποία δεν καλύπτεται από την οδηγία για τις αθέμιτες εμπορικές πρακτικές ούτε από το συνήθη ορισμό της διαφήμισης.

Ο εισηγητής προτείνει λοιπόν να ευνοηθεί στα φόρουμ η παρουσία παρατηρητών/διαμεσολαβητών οι οποίοι θα είναι ευαισθητοποιημένοι στους κινδύνους της κρυφής διαφήμισης και οι οποίοι θα μπορούν να αντιδράσουν ταχύτατα εάν ένα σχόλιο τους φαίνεται ύποπτο. Είναι ωστόσο σημαντικό να θεσπιστεί μια ισορροπία μεταξύ της προστασίας των καταναλωτών επιγραμμικά και της ελευθερίας έκφρασης.

Τέλος, ο εισηγητής θίγει το ζήτημα των διαφημιστικών τεχνικών μέσω των κοινωνικών δικτύων. Τα εν λόγω δίκτυα καταλαμβάνουν μια αυξανόμενη θέση στο πλαίσιο της κοινωνίας, κυρίως μεταξύ των νεώτερων ατόμων: ένδειξη κοινωνικότητας (Facebook), αναζήτηση εργασίας (LinkedIn). Ο σημαντικός αριθμός πληροφοριών που ανταλλάσσονται μεταξύ "φίλων" σε αυτούς τους ιστότοπους συχνά γίνεται αντικείμενο εκμετάλλευσης για διαφημιστικούς σκοπούς (π.χ. "Like" του Facebook: διάθεση στον κατάλογο "φίλων" της επιλογής ενός προϊόντος, μιας μάρκας, κλπ. κάνοντας κλικ στην ένδειξη "Like" που έχει τοποθετηθεί σε έναν εμπορικό ιστότοπο εταίρο του Facebook).

Προστασία των ευάλωτων κατηγοριών

Τα πλέον ευάλωτα άτομα (παιδιά, έφηβοι, ηλικιωμένοι, κλπ.) πρέπει να αποτελέσουν αντικείμενο ιδιαίτερης προστασίας. Ο εισηγητής ζητεί κατά συνέπεια από την Επιτροπή μια μελέτη σχετικά με τον αντίκτυπο της παραπλανητικής και επιθετικής διαφήμισης στους ευάλωτους καταναλωτές και υπενθυμίζει ότι τα παιδιά δεν πρέπει να αποτελούν αντικείμενο συγκεκριμένης διαφημιστικής στόχευσης, λόγω της μεγάλης τους δεκτικότητας και περιέργειας, της λιγοστής ελευθερίας βούλησης που διαθέτουν και των δυνατοτήτων τους ως προς τον εύκολο επηρεασμό.

Εκπαίδευση, ενημέρωση και κατάρτιση των διαφόρων φορέων

Ο εισηγητής επισημαίνει ότι υπάρχει ένα έλλειμμα ενημέρωσης σχετικά με τα δικαιώματα των καταναλωτών στον τομέα της διαφήμισης, και προτείνει συνεπώς να διευκολυνθεί η πρόσβαση στην ενημέρωση και να αυξηθεί η διαφάνεια (π.χ. ένδειξη "συμπεριφορική διαφήμιση" στις σχετικές διαφημιστικές αγγελίες· διασαφήνιση των ενδείξεων των νομικών όρων).

Επειδή το ευρύ κοινό δεν έχει συχνά επίγνωση των προβλημάτων που συνδέονται με τη χρησιμοποίηση των προσωπικών δεδομένων του, ούτε των εργαλείων που είναι στη διάθεσή του για να αντιμετωπίσει αυτά τα προβλήματα, ο εισηγητής προτείνει να ξεκινήσουν ενημερωτικές εκστρατείες σχετικά με τα δικαιώματα των καταναλωτών στον τομέα της διαφήμισης, κυρίως όσον αφορά τη χρησιμοποίηση των προσωπικών δεδομένων, και αυτά είτε θα παρέχονται εκουσίως είτε θα συλλέγονται αυτόματα. Προτείνει επίσης να τεθούν σε εφαρμογή παιδαγωγικά εργαλεία για τους χρήστες του Διαδικτύου που θα τους ενημερώνουν σχετικά με τις τεχνολογίες διαχείρισης των "ιχνών" που αφήνουν στο διαδίκτυο και σχετικά με τα μέσα προστασίας της ιδιωτικής τους ζωής.

Επιπλέον, είναι αναγκαίο να αναπτυχθεί μια κριτική προσέγγιση έναντι των μέσων μαζικής ενημέρωσης όσον αφορά την ποιότητα περιεχομένου. Ένας καλά ενημερωμένος καταναλωτής είναι ένας πιο δυνατός καταναλωτής. Μπροστά στην έλλειψη γνώσης ως προς τις διαφημιστικές τεχνικές, ο εισηγητής προτείνει να αναπτυχθεί ένα παιδαγωγικό πρόγραμμα της ΕΕ σύμφωνα με το πρότυπο της βρετανικής πρωτοβουλίας Media Smart το οποίο ξεκίνησε το 2002 και στη συνέχεια εφαρμόστηκε σε ορισμένα κράτη μέλη. Πρόκειται για ένα εκπαιδευτικό πρόγραμμα μη κερδοσκοπικού χαρακτήρα, που προορίζεται για παιδιά από 6-11 ετών, το οποίο αναπτύχθηκε στο σχολικό πλαίσιο σε συνεργασία με τις οικογένειες και αποσκοπεί στο να βοηθηθούν τα παιδιά να κατανοήσουν, να ερμηνεύσουν και συνεπώς να μάθουν καλύτερα τι είναι η διαφήμιση.

Ο εισηγητής επισημαίνει ότι η ανάπτυξη του Διαδικτύου και των ψηφιακών τεχνολογιών διευκόλυνε και εκδημοκράτισε την πρόσβαση στις διαφημιστικές τεχνικές (π.χ. AdSense), αλλά ότι η χρησιμοποίηση αυτών των τεχνικών πραγματοποιείται συχνά με άγνοια των ισχυόντων κανόνων στον εν λόγω τομέα. Ο εισηγητής επιμένει λοιπόν στην ανάγκη να εξασφαλιστεί η κατάρτιση των ΜΜΕ όσον αφορά τα μέσα μαζικής ενημέρωσης, αφού διαρκώς και περισσότερες πραγματοποιούν επιγραμμική διαφήμιση και προτείνει στα κράτη μέλη να ενθαρρύνουν τις εθνικές αρχές και/ή τους οργανισμούς αυτορρύθμισης να πραγματοποιήσουν ενημερωτικές εκστρατείες προκειμένου να ευαισθητοποιηθούν οι ΜΜΕ σε αυτές τις θεματικές.


ΓΝΩΜΟΔΟΤΗΣΗ της Επιτροπής Δικαιωμάτων των Γυναικών και Ισότητας των Φύλων (1.10.2010)

προς την Επιτροπή Εσωτερικής Αγοράς και Προστασίας των Καταναλωτών

σχετικά με τον αντίκτυπο της διαφήμισης στη συμπεριφορά των καταναλωτών

(2010/2052(INI))

Συντάκτρια γνωμοδότησης: Αντιγόνη Παπαδοπούλου

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Η Επιτροπή Δικαιωμάτων των Γυναικών και Ισότητας των Φύλων καλεί την Επιτροπή Εσωτερικής Αγοράς και Προστασίας των Καταναλωτών, που είναι αρμόδια επί της ουσίας, να συμπεριλάβει στην πρόταση ψηφίσματός της τις ακόλουθες προτάσεις:

–   έχοντας υπόψη το ψήφισμά του της 3ης Σεπτεμβρίου 2008 σχετικά με τον αντίκτυπο του μάρκετινγκ και της διαφήμισης στην ισότητα μεταξύ γυναικών και ανδρών,

1.  υπογραμμίζει ότι συχνά η διαφήμιση μεταδίδει μεροληπτικά και/ή απαξιωτικά μηνύματα που βασίζονται σε κάθε είδους στερεότυπα σχετικά με το φύλο, αποτελώντας εμπόδιο στις στρατηγικές για στην ισότητα των φύλων· καλεί την Επιτροπή, τα κράτη μέλη, την κοινωνία των πολιτών και τους φορείς αυτορρύθμισης στον τομέα της διαφήμισης να συνεργαστούν στενά για την καταπολέμηση των πρακτικών αυτού του είδους, συγκεκριμένα με τη χρήση αποτελεσματικών εργαλείων που θα διασφαλίζουν το σεβασμό της ανθρώπινης αξιοπρέπειας και την εντιμότητα στο μάρκετινγκ και τη διαφήμιση· κρίνει αναγκαίο για όλα τα κράτη μέλη που δεν το έχουν ήδη πράξει, να συστήσουν ένα φορέα εποπτείας για τη διαφήμισης προκειμένου να εξασφαλισθεί υπεύθυνη και σύμφωνη προς τις αρχές της ΕΕ επικοινωνία·

2.  επισημαίνει την ύπαρξη ορισμένων διαφημίσεων που προωθούν είτε διάφορους τύπους βίας είτε στερεότυπες απεικονίσεις των γυναικών ως αντικειμένων, μετατρέπουν τη θηλυκότητα σε καταναλωτικό είδος, ταπεινώνουν τις γυναίκες και θίγουν την αξιοπρέπεια τους και απαξιώνουν τους θεμελιώδεις ρόλους που διαδραματίζουν στην κοινωνία· προτρέπει την Επιτροπή και τα κράτη μέλη να δρομολογήσουν εκστρατείες για την ευαισθητοποίηση των ευρωπαίων πολιτών, ιδίως των εφήβων και των νέων, στο θέμα της εκμετάλλευσης του γυναικείου και του ανδρικού σώματος και της διάδοσης σεξιστικών μηνυμάτων, εξασφαλίζοντας τη μη διάδοση περιεχομένου που να δικαιολογεί, να θεωρεί άνευ σημασίας ή να υποδαυλίζει τη βία σε βάρος των γυναικών· καλεί, για το σκοπό αυτό, τα κράτη μέλη να επιβραβεύουν τις διαφημιστικές εταιρίες και τους διαφημιστές που συμμορφώνονται πλήρως προς αυτές τις κατευθυντήριες γραμμές, για παράδειγμα με το να τους αναθέτουν τη διεξαγωγή εθνικών ή ευρωπαϊκών εκστρατειών ευαισθητοποίησης της κοινής γνώμης·

3.  καλεί την Επιτροπή και τα κράτη μέλη να διασφαλίσουν με τη βοήθεια κατάλληλων μέσων ότι οι επαγγελματίες των μέσων ενημέρωσης και της διαφήμισης εγγυώνται το σεβασμό της ανθρώπινης αξιοπρέπειας και ότι αντιτίθενται σε άμεσα ή έμμεσα μεροληπτικές ή στερεότυπες εικόνες και σε τυχόν υποκίνηση μίσους λόγω φύλου, φυλετικής ή εθνοτικής καταγωγής, ηλικίας, θρησκευτικών ή άλλων ή πεποιθήσεων, γενετήσιου προσανατολισμού, αναπηρίας και κοινωνικής θέσης·

4.  σημειώνει και καταδικάζει το γεγονός ότι η διαφήμιση και το μάρκετινγκ συχνά στέλνουν παραπειστικά μηνύματα μέσω πλαστών και δελεαστικών εικόνων οι οποίες καλλιεργούν την ιδέα της τελειότητας, επιβάλλοντας την ομοιομορφία και καλλιεργούν το πνεύμα του ανταγωνισμού στο γυναικείο πληθυσμό, προβάλλουν πρότυπα που δεν ανταποκρίνονται στην πραγματικότητα και έχουν αρνητικές συνέπειες στην αυτοεκτίμηση και τον αυτοσεβασμό των γυναικών, των ανδρών και των νέων· τονίζει ότι οι καταναλωτές είναι ευάλωτοι στο μιμητισμό, που μπορεί να οδηγήσει σε προβληματικές συμπεριφορές, βία, ένταση, απογοήτευση, άγχος, επιβλαβείς συνήθειες (κάπνισμα, ναρκωτικά), διατροφικές διαταραχές όπως νευρική ανορεξία και βουλιμία, και σε ψυχικές διαταραχές· καλεί όλες τις διαφημιστικές εταιρείες και τους επαγγελματίες των μέσων ενημέρωσης να αναθεωρήσουν τη στάση τους να προβάλλουν εξαιρετικά αδύνατα μοντέλα (άνδρες και γυναίκες), ώστε να αποφευχθούν τα επικίνδυνα μηνύματα σχετικά με την εμφάνιση, τις σωματικές ατέλειες, την ηλικία και το βάρος, δεδομένης της επιρροής και του αντίκτυπου που έχει η διαφήμιση στα παιδιά και τη νεολαία·

5.  ζητεί από τα μέσα μαζικής ενημέρωσης, κατά την παραγωγή των προγραμμάτων τους, να μη χρησιμοποιούν τη γλώσσα με σεξιστικό τρόπο, να εξασφαλίζουν την ενεργό συμμετοχή και την ισόρροπη εκπροσώπηση των γυναικών και ποικιλομορφία εικόνων και των δύο φύλων, πέρα από γενικευμένες ιδέες περί ομορφιάς και σεξιστικά στερεότυπα για τους ρόλους τους σε διάφορους τομείς της ζωής, ιδιαίτερα όταν το περιεχόμενο απευθύνεται σε παιδιά και νέους·

6.  τονίζει ότι, δεδομένου ότι η διαφήμιση καταναλωτικών αγαθών συνδέεται άμεσα με τον Τύπο και τα ραδιοτηλεοπτικά προγράμματα, των οποίων αποτελεί αναπόσπαστο μέρος, αλλά και έμμεσα με τη κινηματογραφική βιομηχανία και τις τηλεοπτικές σειρές ως γκρίζα διαφήμιση, η υπεύθυνη διαφήμιση και η προβολή υγιών προτύπων μπορεί να ασκήσει θετική επιρροή στις αντιλήψεις της κοινωνίας σε θέματα όπως είναι οι ρόλοι των φύλων, η εικόνα του σώματος και η «φυσιολογικότητα»· προτρέπει τους διαφημιστές να δημιουργούν πιο εποικοδομητικές διαφημίσεις, που θα προωθούν το θετικό ρόλο των γυναικών και των ανδρών στην κοινωνία, την εργασία, την οικογένεια και το δημόσιο βίο·

7.  υπογραμμίζει επίσης ότι πρέπει να διαδίδονται ισότιμα οι πολιτικές, κοινωνικές και πολιτιστικές δραστηριότητες που προωθούν τις γυναίκες ή απευθύνονται σε αυτές, καθώς και εκείνες που ευνοούν την ενίσχυση της θέσης τους·

8.  εκτιμά ότι η διαφήμιση μπορεί να αποτελέσει αποτελεσματικό εργαλείο για την αμφισβήτηση και την αντιμετώπιση στερεοτύπων καθώς και μοχλό κατά του ρατσισμού, του σεξισμού και των διακρίσεων, γεγονός που έχει ζωτική σημασία στις σημερινές πολυπολιτισμικές κοινωνίες· καλεί την Επιτροπή, τα κράτη μέλη και τους επαγγελματίες της διαφήμισης να αυξήσουν τις δράσεις κατάρτισης και εκπαίδευσης, με στόχο την καταπολέμηση των στερεοτύπων και των διακρίσεων και την προώθηση της ισότητας των φύλων, ιδίως από τη νεαρή ηλικία· παροτρύνει ειδικότερα τα κράτη μέλη να καθιερώσουν και να αναπτύξουν στενή συνεργασία με τις υφιστάμενες σχολές μάρκετινγκ, επικοινωνίας και διαφήμισης, προκειμένου αυτές να συμβάλουν στην παροχή υγιούς εκπαίδευσης στο μελλοντικό εργασιακό δυναμικό του τομέα·

9.  καλεί τα κράτη μέλη να καθιερώσουν ποσοστώσεις ή άλλα θετικά μέτρα στα κρατικά μέσα μαζικής ενημέρωσης, μαζί με στόχους για τη βελτίωση της συμμετοχής και της εκπροσώπησης των γυναικών·

10. υπογραμμίζει ότι είναι σημαντικό να ενθαρρυνθεί ο συνεχής διάλογος ανάμεσα στην Επιτροπή, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, τα εθνικά κοινοβούλια, την κοινωνία των πολιτών, τις ρυθμιστικές αρχές και τους ειδικούς της διαφήμισης·

11. καλεί την Επιτροπή να προωθήσει τη συγκριτική έρευνα και τεκμηρίωση μεταξύ των κρατών μελών σχετικά με τον τρόπο παρουσίασης της εικόνας των γυναικών στις διαφημίσεις και στα εμπορικά μηνύματα και να εντοπίσει τις σωστές πρακτικές για μια ουσιαστική και φιλική προς τα δυο φύλα διαφήμιση·

12. καλεί την Επιτροπή και τα κράτη μέλη να προωθήσουν το ρόλο και να ενθαρρύνουν τη διαβούλευση μεταξύ ενώσεων χρηστών και/ή καταναλωτών που είναι αρμόδιες για την αξιολόγηση του αντίκτυπου της διαφήμισης μεταξύ άλλων από πλευράς φύλου·

13. καλεί την Επιτροπή να καθιερώσει ετήσιο βραβείο ποιότητας για τις διαφημίσεις οι οποίες προωθούν με τον πιο αποτελεσματικό τρόπο το σεβασμό για την αξιοπρέπεια, το ρόλο και την εικόνα της γυναίκας·

14. καλεί την Επιτροπή και τα κράτη μέλη να αξιολογήσουν την εφαρμογή των εθνικών κωδίκων δεοντολογίας που αφορούν τα μέσα ενημέρωσης και τις νέες τεχνολογίες πληροφορίας και επικοινωνίας· καλεί τα κράτη μέλη να αξιολογήσουν την αποτελεσματικότητα των εθνικών φορέων αυτορρύθμισης.

ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑ ΤΗΣ ΤΕΛΙΚΗΣ ΨΗΦΟΦΟΡΙΑΣ ΣΤΗΝ ΕΠΙΤΡΟΠΗ

Ημερομηνία έγκρισης

29.9.2010

 

 

 

Αποτέλεσμα της τελικής ψηφοφορίας

+:

–:

0:

20

3

0

Βουλευτές παρόντες κατά την τελική ψηφοφορία

Edit Bauer, Emine Bozkurt, Andrea Češková, Marije Cornelissen, Silvia Costa, Edite Estrela, Ilda Figueiredo, Iratxe García Pérez, Jolanta Emilia Hibner, Mary Honeyball, Sophia in ‘t Veld, Lívia Járóka, Teresa Jiménez-Becerril Barrio, Philippe Juvin, Nicole Kiil-Nielsen, Barbara Matera, Frédérique Ries, Raül Romeva i Rueda, Joanna Katarzyna Skrzydlewska, Eva-Britt Svensson, Marc Tarabella, Britta Thomsen, Anna Záborská, Ρόδη Κράτσα-Τσαγκαροπούλου, Антония Първанова

Αναπληρωτές παρόντες κατά την τελική ψηφοφορία

Christa Klaß, Elisabeth Morin-Chartier, Χρυσούλα Παλιαδέλη, Мария Неделчева

Αναπληρωτές (άρθρο 187, παρ. 2) παρόντες κατά την τελική ψηφοφορία

Julie Girling, Gesine Meissner


ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑ ΤΗΣ ΤΕΛΙΚΗΣ ΨΗΦΟΦΟΡΙΑΣ ΣΤΗΝ ΕΠΙΤΡΟΠΗ

Ημερομηνία έγκρισης

8.11.2010

 

 

 

Αποτέλεσμα της τελικής ψηφοφορίας

+:

–:

0:

30

1

2

Βουλευτές παρόντες κατά την τελική ψηφοφορία

Anna Maria Corazza Bildt, António Fernando Correia De Campos, Jürgen Creutzmann, Christian Engström, Evelyne Gebhardt, Malcolm Harbour, Philippe Juvin, Hans-Peter Mayer, Robert Rochefort, Heide Rühle, Christel Schaldemose, Andreas Schwab, Laurence J.A.J. Stassen, Catherine Stihler, Róża Gräfin von Thun und Hohenstein, Bernadette Vergnaud, Barbara Weiler, Κυριάκος Τριανταφυλλίδης, Илиaна Ивaнова

Αναπληρωτές παρόντες κατά την τελική ψηφοφορία

Simon Busuttil, Cornelis de Jong, Frank Engel, Constance Le Grip, Claude Moraes, Pier Antonio Panzeri, Olle Schmidt, Marc Tarabella, Anja Weisgerber, Συλβάνα Ράπτη

Αναπληρωτές (άρθρο 187, παρ. 2) παρόντες κατά την τελική ψηφοφορία

Margrete Auken, Jan Březina, Мария Неделчева, Norica Nicolai

Ανακοίνωση νομικού περιεχομένου - Πολιτική απορρήτου