SPRAWOZDANIE w sprawie projektu zalecenia Rady dotyczącego mianowania członka Zarządu Europejskiego Banku Centralnego

18.3.2011 - (00003/2011 – C7‑0058/2011 – 2011/0802(NLE))

Komisja Gospodarcza i Monetarna
Sprawozdawczyni: Sharon Bowles
PR_NLE_art109

Procedura : 2011/0802(NLE)
Przebieg prac nad dokumentem podczas sesji
Dokument w ramach procedury :  
A7-0064/2011
Teksty złożone :
A7-0064/2011
Debaty :
Teksty przyjęte :

WNIOSEK DOTYCZĄCY DECYZJI PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO

w sprawie zalecenia Rady dotyczącego mianowania członka Zarządu Europejskiego Banku Centralnego

(00003/2011 – C7‑0058/2011 – 2011/0802(NLE))

Parlament Europejski,

–   uwzględniając zalecenie Rady z dnia 15 lutego 2011 r. (00003/2011)[1],

–   uwzględniając art. 283 ust. 2 akapit drugi Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, zgodnie z którym Rada Europejska skonsultowała się z Parlamentem (C7‑0058/2011),

–   uwzględniając art. 109 Regulaminu,

–   uwzględniając sprawozdanie Komisji Gospodarczej i Monetarnej (A7–0064/2011),

A. mając na uwadze, że pismem z dnia 18 lutego 2011 r. Rada Europejska skonsultowała się z Parlamentem Europejskim w sprawie mianowania Petera Praeta na członka Zarządu Europejskiego Banku Centralnego na okres ośmiu lat ze skutkiem od dnia 1 czerwca 2011 r.,

B.  mając na uwadze, że Komisja Gospodarcza i Monetarna Parlamentu Europejskiego przystąpiła następnie do oceny kwalifikacji kandydata, zwłaszcza pod kątem wymogów określonych w art. 283 ust. 2 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej oraz w świetle potrzeby zapewnienia pełnej niezależności EBC zgodnie z art. 130 tego Traktatu, a także mając na uwadze, że w procesie oceny komisja otrzymała życiorys kandydata oraz jego odpowiedzi na przesłane mu pytania pisemne,

C. mając na uwadze, że komisja odbyła następnie półtoragodzinne przesłuchanie kandydata w dniu 16 marca 2011 r., podczas którego wygłosił on oświadczenie wstępne, a następnie udzielił odpowiedzi na pytania członków komisji,

1.  przedstawia Radzie Europejskiej pozytywną opinię w sprawie zalecenia Rady dotyczącego powołania Petera Praeta na członka Zarządu Europejskiego Banku Centralnego;

2.  zobowiązuje przewodniczącego do przekazania niniejszej decyzji Radzie Europejskiej i Radzie.

  • [1]  Dotychczas nieopublikowane w Dzienniku Urzędowym.

ZAŁĄCZNIK (1): ŻYCIORYS Petera Praeta

Peter Praet został powołany na stanowisko dyrektora wykonawczego Narodowego Banku Belgii w 2000 r. i jest odpowiedzialny za stabilność finansową i nadzór nad infrastrukturami finansowymi oraz systemami płatniczymi. W 2002 r. został również powołany na stanowisko dyrektora wykonawczego Belgijskiej Komisji Bankowej, Finansów i Ubezpieczeń (CBFA), w której jest odpowiedzialny za politykę ostrożnościową w dziedzinie bankowości i ubezpieczeń.

Przed przejściem do Narodowego Banku Belgii, w latach 1999–2000 Peter Praet pełnił funkcję szefa gabinetu belgijskiego ministra finansów, w latach 1988–1999 głównego ekonomisty Générale de Banque oraz banku Fortis, w latach 1980–1987 był profesorem ekonomii na Université Libre de Bruxelles, a w latach 1978–1980 ekonomistą Międzynarodowego Funduszu Walutowego.

W 1980 r. Peter Praet otrzymał tytuł doktora ekonomii na Université Libre de Bruxelles (ULB). Od roku 1980 jest profesorem na wydziale ekonomii Université Libre de Bruxelles. Obecnie prowadzi na tym uniwersytecie wykłady na temat pieniądza i bankowości, a w latach 2001–2004 kierował katedrą etyki w biznesie w Faculté Polytechnique oraz w szkole biznesu Solvay Business School Université Libre de Bruxelles.

Peter Praet jest członkiem międzynarodowych komitetów wysokiego szczebla, między innymi Bazylejskiego Komitetu Nadzoru Bankowego, Komitetu ds. Systemów Płatności i Rozrachunku, Komitetu Globalnego Systemu Finansowego oraz Europejskiego Urzędu Nadzoru Bankowego. Jest pierwszym zastępcą w zarządzie Banku Rozrachunków Międzynarodowych. Sprawował również funkcję przewodniczącego Komitetu Nadzoru Bankowego Europejskiego Systemu Banków Centralnych.

Podczas pełnienia tych rozmaitych funkcji przewodniczył licznym grupom zadaniowym i grupom roboczym. Obecnie jest przewodniczącym grupy roboczej ds. strategii wobec instrumentów o stałym dochodzie firm ubezpieczeniowych i funduszy emerytalnych Komitetu Globalnego Systemu Finansowego a także współprzewodniczącym grupy zadaniowej ds. badań Bazylejskiego Komitetu Nadzoru Bankowego.

Peter Praet jest od 2004 r. członkiem zarządu europejskiego ośrodka analitycznego BRUEGEL (Brukselskie Laboratorium Gospodarki Europejskiej i Globalnej) oraz członkiem Międzynarodowej Rady Doradczej Międzynarodowego Ośrodka Regulacji Finansowej (ICFR).

PETER PRAET

Dyrektor wykonawczy

Urodzony w Herchen (Niemcy), 20 stycznia 1949 r.

Obywatelstwo: belgijskie

Sprawowane funkcje

· Dyrektor wykonawczy Narodowego Banku Belgii, odpowiedzialny za stabilność finansową i nadzór nad infrastrukturami finansowymi oraz systemami płatniczymi

· Dyrektor wykonawczy Belgijskiej Komisji Bankowej, Finansów i Ubezpieczeń (CBFA), odpowiedzialny za politykę ostrożnościową w dziedzinie bankowości i ubezpieczeń

· Pierwszy zastępca w zarządzie Banku Rozrachunków Międzynarodowych (BIS)

· Zastępca członka podczas posiedzeń BIS na temat globalnej gospodarki

· Zastępca członka Ekonomicznego Komitetu Konsultacyjnego BIS

· Przewodniczący Komitetu Nadzoru Bankowego Europejskiego Systemu Banków Centralnych

Członek

Bazylejski Komitet Nadzoru Bankowego

Bazylejski Komitet Globalnego Systemu Finansowego

Przewodniczący grupy roboczej ds. strategii wobec instrumentów o stałym dochodzie firm inwestycyjnych i funduszy emerytalnych Komitetu Globalnego Systemu Finansowego

Współprzewodniczący grupy zadaniowej ds. badań Bazylejskiego Komitetu Nadzoru Bankowego

Bazylejski Komitet ds. Systemów Płatności i Rozrachunku

Komitet Europejskich Organów Nadzoru Bankowego (CEBS), od stycznia 2011 r. Europejski Urząd Nadzoru Bankowego (EBA)

Zarząd Brukselskiego Laboratorium Gospodarki Europejskiej i Globalnej BRUEGEL (2004–2011)

Zarząd XBRL (Extensible Business Reporting Language)

Wysoka Rada ds. Finansów Królestwa Belgii

2008 grupa zadaniowa Lamfalussy’ego na rzecz nowej architektury finansowej w Belgii

Akademicka Rada Doradcza Brukselskiego Instytutu Finansowego (BFI)

Międzynarodowa Rada Doradcza Międzynarodowego Ośrodka Regulacji Finansowej

Comité des risques et établissements financiers systémiques (CREFS)

Działalność akademicka

Pieniądz i bankowość, szkoła biznesu Solvay Business School i Wydział Ekonomii Université Libre de Bruxelles (ULB)

Koordynacja makroekonomiczna – Instytut Studiów Europejskich

Uzyskane stopnie naukowe

Licencjat z ekonomii – ULB (1971)

Magister ekonomii – ULB (1972)

Doktor ekonomii – ULB (1980)

Najważniejsze doświadczenie zawodowe

1973 – 1975

Asystent na Wydziale Ekonomii Stosowanej oraz w Instytucie Studiów Europejskich Université Libre de Bruxelles (ULB)

1976

Służba wojskowa

1977 – 1978

Asystent w Instytucie Studiów Europejskich ULB

1978 – 1980

Ekonomista w Międzynarodowym Funduszu Walutowym, Waszyngton D.C.

1980 – 1987

Profesor ekonomii ULB

Nauczanie:

· Pieniądz i bankowość

· Unia gospodarcza i walutowa

· Koordynacja polityki makroekonomicznej

1987 – 1999

Główny ekonomista Générale de Banque, następnie banku Fortis

1999 – 2000

Szef personelu w belgijskim Ministerstwie Finansów

List. 2000 – obecnie

Dyrektor wykonawczy Narodowego Banku Belgii

List. 2002 – obecnie

Członek zarządu Belgijskiej Komisji Bankowej, Finansów i Ubezpieczeń (CBFA)

ZAŁĄCZNIK (2) ODPOWIEDZI PETERA PRAETA NA PYTANIA PISEMNE

A. Życie osobiste i doświadczenie zawodowe

1.        Proszę wymienić główne aspekty Pana doświadczenia zawodowego w sprawach pieniężnych, finansowych i biznesowych.

W mojej karierze zawodowej koncentrowałem się na kwestiach pieniężnych i finansowych, na niwie akademickiej i bankowej, zarówno podczas pracy w służbie cywilnej, jak i w bankach.

Po uzyskaniu doktoratu z ekonomii na Université Libre de Bruxelles (ULB) oraz dwuletniej pracy na stanowisku ekonomisty Międzynarodowego Funduszu Walutowego, w latach 1980–1987 byłem profesorem ekonomii na ULB.

W latach 1987–1999 byłem głównym ekonomistą w największych bankach w Belgii. Pozwoliło mi to na zdobycie solidnej wiedzy związanej z różnymi wymiarami działalności bankowej.

W latach 1999–2000 byłem szefem personelu w belgijskim Ministerstwie Finansów. Od 2000 r. pełnię funkcję dyrektora wykonawczego Narodowego Banku Belgii (NBB) i odpowiadam za stabilność finansową, nadzór nad infrastrukturami finansowymi oraz systemami płatniczymi. W 2002 r. zostałem również powołany do Belgijskiej Komisji Bankowej, Finansów i Ubezpieczeń (CBFA), w której jestem odpowiedzialny za politykę ostrożnościową w dziedzinie bankowości i ubezpieczeń. W ramach funkcji pełnionych w NBB i CBFA brałem udział w kilku międzynarodowych komitetach wysokiego szczebla (zob. pytanie 2).

2.        Proszę wymienić główne aspekty doświadczenia zawodowego na skalę europejską i międzynarodową.

Od 2000 r. byłem członkiem kilku europejskich i międzynarodowych komitetów wysokiego szczebla, między innymi Bazylejskiego Komitetu Nadzoru Bankowego, Komitetu ds. Systemów Płatności i Rozrachunku, Komitetu Globalnego Systemu Finansowego oraz Komitetu Europejskich Organów Nadzoru Bankowego, który niedawno przekształcił się w Europejski Urząd Nadzoru Bankowego. W latach 2007–2011 byłem również powołany przez Radę Prezesów EBC do przewodniczenia Komitetowi Nadzoru Bankowego Europejskiego Systemu Banków Centralnych.

Podczas pełnienia tych rozmaitych funkcji poproszono mnie o przewodniczenie licznym grupom zadaniowym i grupom roboczym. Obecnie jestem przewodniczącym grupy roboczej ds. strategii wobec instrumentów o stałym dochodzie firm ubezpieczeniowych i funduszy emerytalnych Komitetu Globalnego Systemu Finansowego oraz współprzewodniczącym grupy zadaniowej ds. badań Bazylejskiego Komitetu Nadzoru Bankowego. Jestem również członkiem grupy roboczej ad hoc Komitetu Ekonomiczno-Finansowego ds. Zarządzania Kryzysowego.

W latach 2000–2005 byłem odpowiedzialny w Narodowym Banku Belgii za politykę międzynarodową, a zatem za kwestie związane z MFW, BIS, OECD i UE.

Byłem członkiem zarządu europejskiego ośrodka analitycznego BRUEGEL (Brukselskiego Laboratorium Gospodarki Europejskiej i Globalnej) od momentu jego utworzenia w 2004 r. oraz członkiem Międzynarodowej Rady Doradczej Międzynarodowego Ośrodka Regulacji Finansowej (ICFR).

3.        Proszę wymienić najważniejsze decyzje zawodowe, w podjęciu których pan uczestniczył.

Uczestniczyłem w podejmowaniu wielu decyzji gospodarczych i finansowych na szczeblu krajowym, europejskim i międzynarodowym.

Na szczeblu krajowym, jako szef personelu w belgijskim Ministerstwie Finansów, byłem zaangażowany w najważniejsze reformy podatkowe i regulacyjne. Pragnę również wspomnieć utworzenie w 2002 r. nowego Departamentu Stabilności Finansowej w Narodowym Banku Belgii, co oznaczało koncentrację na analizie i badaniach w tym obszarze. Ostatnio aktywnie uczestniczyłem w zarządzaniu kryzysem finansowym w Belgii i byłem członkiem grupy wysokiego szczebla Lamfalussy’ego, która przedstawiła zarys nowej architektury nadzoru w Belgii.

Brałem również niedawno udział w działaniach najważniejszych grup strategicznych powołanych w odpowiedzi na kryzys. Na szczeblu europejskim byłem aktywnie zaangażowany w inicjatywy zmierzające do umocnienia transgranicznego zarządzania kryzysowego w sektorze finansowym. Jako członek Komitetu Bazylejskiego podejmowałem wszelkie wysiłki na rzecz wzmocnienia systemu finansowego na mocy tzw. pakietu Bazylea III.

B. Polityka pieniężna i gospodarcza

4.        Jakie główne cele chciałby pan osiągnąć podczas sprawowania ośmioletniej kadencji jako członek Zarządu Europejskiego Banku Centralnego?

Przede wszystkim pragnę się całkowicie poświęcić realizacji uprawnień nadanych EBC na mocy Traktatu.

Zgodnie z kompetencjami EBC będę prowadził niezależne działania w ogólnym interesie strefy euro oraz całej UE i jej obywateli.

Wartości, które wysoko cenię, to integralność, przejrzystość i odpowiedzialność. Uważam także, że najważniejsze atuty EBC to kolegialne podejmowanie decyzji oraz profesjonalizm jego pracowników.

5.        Jak ocenia pan politykę pieniężną prowadzoną przez ESBC od dwunastu lat? Jakie ewentualne zmiany zaproponowałby pan jako członek Zarządu EBC?

Ogólny rozwój polityki pieniężnej w strefie euro oceniam jako satysfakcjonujący. Wyniki badań i wskaźniki rynków giełdowych w odniesieniu do oczekiwań inflacyjnych rynków finansowych były ogólnie zgodne z przyjętą przez EBC definicją stabilności cen. Takie ugruntowanie oczekiwań inflacyjnych oznacza, że przyjęte przez EBC zobowiązanie do zgodnego z oczekiwaniami zapewnienia stabilności cen rynki i obywatele odbierają z dużą dozą zaufania. EBC udało się zrealizować ten cel, pomimo licznych nadzwyczajnych problemów, z którymi EBC musiał się uporać podczas ostatnich 12 lat. EBC zareagował natychmiast na zawirowania finansowe w 2007 r., które następnie przerodziły się w kryzys finansowy. Nawet w tym okresie, kiedy przez kilka miesięcy stopa inflacji była ujemna, średnio- i długookresowe oczekiwania inflacyjne pozostały dobrze ugruntowane.

Zwracam na to uwagę, albowiem kryzys finansowy wyzwolił szereg pytań dotyczących stosunku między polityką pieniężną a stabilizacją finansową. Lepsze zrozumienie roli sektora finansowego w mechanizmach transmisji polityki pieniężnej ma zasadnicze znaczenie. Jak wspomniałem w odpowiedzi 6, monitorowanie zmian cen aktywów jest jednym z kluczowych elementów solidnej strategii polityki pieniężnej.

6.        Często można spotkać się z opinią, że ze względu na zmiany strukturalne, które zaszły w gospodarce światowej, inflacja przekształciła się z inflacji cen konsumenckich w inflację cen aktywów. Jakie jest pana zdanie na ten temat i jakie konsekwencje widzi pan dla polityki pieniężnej?

W ostatnich 30 latach poziom inflacji i jej zmienność zmniejszyły się, najpierw w gospodarkach rozwiniętych, a następnie w gospodarkach rozwijających się. Przed wybuchem kryzysu finansowego przedmiotem debaty przez długi czas były możliwości interpretacji okresu zwanego Great Moderation wobec zmian strukturalnych, w tym globalizacji i bardziej skutecznej polityki pieniężnej. Najbardziej prawdopodobna odpowiedź jest taka, że obydwa te czynniki znacząco przyczyniły się do zmniejszenia inflacji i jej zmienności.

Niemniej jednak nie można powiedzieć, że walka z inflacją zakończyła się powodzeniem i że weszliśmy w nową erę, w której inflacja dotyka raczej aktywów niż cen konsumenckich. Jednocześnie faktem jest, że zmiany dynamiki inflacyjnej kontrolowane dzięki zmniejszeniu premii z tytułu ryzyka wymaganej przez rynki finansowe mogły sprowokować nietrwałe zmiany niektórych cen aktywów. Patrząc w przyszłość banki centralne muszą zachować swoją ciężko zdobytą w ostatnich 30 latach wiarygodność, a ich działania muszą w dalszym ciągu koncentrować się na utrzymaniu stabilności cen, przy należytym uwzględnieniu implikacji dla zmian cen aktywów w średniej i długiej perspektywie.

Monitorowanie zmian cen rynkowych stanowi ważny element solidnej polityki pieniężnej. Nietrwałe zmiany cen aktywów mogą stanowić zapowiedź bolesnych dostosowań – nawet w odległej przyszłości – które mogą stanowić utrudnienie w utrzymywaniu trwałej stabilności cen przez bank centralny. Na przykład polityka pieniężna EBC jest tak pomyślana, aby należycie uwzględniać długookresowe ryzyko dla stabilności cen wynikające z nietrwałej dynamiki cen aktywów ze względu na politykę pieniężną. W analizie monetarnej, która odgrywa ważną rolę w kształtowaniu średnio- i długookresowej prognozy zmiany cen, ocena zmian pieniężnych i kredytowych umożliwia śledzenie interakcji między kształtowaniem się cen na rynkach aktywów i na rynkach kredytowych oraz tworzenie płynności w sektorze finansowym. To sprzyja przyjęciu przez politykę pieniężną postawy antycyklicznego łagodzenia rodzącej się nierównowagi cen aktywów, której odzwierciedleniem jest dynamika agregatów monetarnych i kredytowych. Pomaga to polityce pieniężnej w przeciwdziałaniu bańkom cen aktywów podczas cyklów finansowych i umożliwia trwałe utrzymanie stabilności cen.

Niemniej jednak polityka pieniężna niekoniecznie stanowi najbardziej odpowiedni instrument reagowania na nagły wzrost cen kredytów lub aktywów. Bardziej odpowiednie byłoby tutaj wykorzystanie instrumentów makroostrożnościowych. Jednocześnie posiadamy jedynie niewielkie doświadczenie w korzystaniu z tych instrumentów.

7.        Jak ocenia pan wpływ wzrostu cen towarów na politykę pieniężną? Czy w polityce pieniężnej występuje konflikt pomiędzy walką z recesją a zachowywaniem czujności wobec inflacji (oczekiwań inflacyjnych)?

Polityka pieniężna EBC jest zorientowana na zmiany cen w średnim okresie. Wpływ zmiany nastawienia polityki pieniężnej na gospodarkę, a ostatecznie również na ceny, ujawnia się po pewnym czasie. Dlatego obserwowany obecnie wzrost cen towarów spowoduje skutki dla polityki pieniężnej jedynie w stopniu w jakim powoduje ryzyko dla stabilności cen w postaci ich wzrostu w średnim okresie. Krótkoterminowy wpływ na ogólną inflację wynikający z bezpośrednich skutków wyższych cen towarów dla inflacji oraz pośrednie konsekwencje wykorzystania towarów jako wsadu w procesie produkcyjnym, zasadniczo nie powodują reakcji EBC, gdyż wpływ na ceny konsumpcyjne ma jedynie charakter tymczasowy.

Sprawa wygląda inaczej, jeżeli taka krótkoterminowa presja na wzrost cen zostałaby umocniona przez zachowanie konsumentów, producentów i uczestników rynków finansowych powodując wystąpienie efektów drugiej rundy. Również utrzymująca się tendencja wzrostu cen towarów może spowodować konieczność interwencji banku centralnego, jeżeli utrzymujące się odstępstwo od realizacji celu stabilności cen powoduje zagrożenie dla trwałej stabilności oczekiwań inflacyjnych. W takim przypadku niezbędne byłoby zacieśnienie polityki pieniężnej, aby wrócić do sytuacji stabilności cen i trwałej stabilności oczekiwań inflacyjnych. W obecnej sytuacji musimy uważnie monitorować ceny towarów oraz ich wpływ na gospodarkę i inflację.

Najważniejszym zadaniem EBC jest utrzymanie stabilności cen w perspektywie średniookresowej. W tym celu EBC określa stopy procentowe, a obecnie także stosuje środki nadzwyczajne, które mają spowodować transfer wpływu niskich stóp na gospodarkę, tak jak ma to miejsce w normalnych okolicznościach. Zapewnienie stabilności cen to najlepsze co EBC może zrobić dla poprawy perspektyw trwałego ożywienia gospodarczego (zob. również odpowiedź na pytanie 8).

8.        Bez uszczerbku dla celu stabilności cen, jak EBC powinien według Pana wypełniać swoje dodatkowe zobowiązania określone w Traktacie o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (celem wsparcia wzrostu gospodarczego i pełnego zatrudnienia) i jakimi instrumentami mógłby się w tym celu posłużyć?

Zgodnie z postanowieniami Traktatu EBC przyjął konkretne liczbowe wartości referencyjne w odniesieniu do stabilności cen. W perspektywie średniookresowej EBC pragnie utrzymać inflację nieznacznie poniżej 2% i od początku udawało mu się w pełni realizować ten cel. Istnieje powszechne porozumienie co do tego, że bank centralny nie może wywierać trwałego wpływu na wzrost gospodarczy poprzez zmianę podaży pieniądza. Jednak stabilność cen jest najważniejszym sposobem, w jaki polityka pieniężna może się przyczynić do utworzenia korzystnego środowiska gospodarczego i wysokiego poziomu zatrudnienia. EBC uczestniczy w realizacji innych celów Unii Europejskiej poprzez działania strukturalne polegające na zwiększeniu potencjału wzrostu gospodarczego w strefie euro.

Bez uszczerbku dla podstawowego celu stabilności cen Traktat przewiduje również wspieranie przez ESBC ogólnej polityki gospodarczej w Unii, aby między innymi przyczynić się do zrównoważonego rozwoju w Europie w oparciu o zrównoważony wzrost gospodarczy zmierzający do pełnego zatrudnienia. Podczas kryzysu finansowego polityka pieniężna reagowała na wstrząsy gospodarcze i finansowe odpowiednim ukierunkowaniem, aby zapewnić solidne utrzymanie trwałej stabilności oczekiwań inflacyjnych oraz stabilizację makroekonomiczną. Bez narażania stabilności cen EBC wspierał w należytym stopniu gospodarkę dzięki wykorzystaniu stóp procentowych. Ponadto, poza konwencjonalnym obniżaniem stóp procentowych do rekordowo niskich poziomów, reakcja EBC była odpowiednio elastyczna do okoliczności. Bank podjął działania nadzwyczajne, aby zapewnić płynne stosowanie polityki pieniężnej w kontekście nadzwyczajnego braku pewności i braku stabilności rynków finansowych.

9.        Jak ocenia pan stosunki międzyinstytucjonalne pomiędzy EBC, Radą lub Eurogrupą? Czy uważa pan, że należałoby poprawić koordynację działań i nadzór gospodarczy w ramach Eurogrupy?

EBC uczestniczy regularnie w posiedzeniach komitetów przygotowawczych Rady ECOFIN i Eurogrupy. Również prezes EBC regularnie bierze udział w odpowiednich częściach posiedzeń Rady Europejskiej. Taka ścisła współpraca umożliwia EBC informowanie ministrów o podejmowanych decyzjach w dziedzinie polityki pieniężnej oraz informowania o swojej ocenie rozwoju sytuacji gospodarczej i finansowej. I odwrotnie, dzięki uczestnictwu w tych forach EBC jest zaangażowany w dyskusje na temat polityki fiskalnej oraz innych strategii makroekonomicznych i strukturalnych (objętych europejskim okresem oceny), międzynarodowe sprawy finansowe i politykę sektora finansowego.

Tym niemniej należy nadać większą moc wnioskom ustawodawczym Komisji w sprawie zarządzania gospodarczego w UE, koordynacji i nadzoru gospodarczego. Eurogrupa ma do odegrania kluczową rolę gdyż jest uosobieniem „gospodarczego” filara UGW. Celem zacieśnionej współpracy powinno być unikanie narastania braku stabilności i równowagi, który może stanowić zagrożenie dla płynnego działania unii gospodarczej i walutowej, przy zapewnieniu zrównoważonego stanowiska i stymulowaniu potencjalnego wzrostu w strefie euro.

10.      Co sądzi Pan o omawianych obecnie w Parlamencie Europejskim projektach wniosków ustawodawczych dotyczących reformy zarządzania gospodarczego? Czy uważa Pan, że zintegrowany nadzór stanowi krok naprzód, czy Pana zdaniem należy się raczej skupić na nadzorze budżetowym?

Wnioski Komisji znacząco przyczyniają się do poszerzenia i wzmocnienia dotychczasowych struktur nadzoru fiskalnego i makroekonomicznego w UE, jednak nie są one na tyle dalekosiężne, aby stanowić „skok jakościowy” w strukturach zarządzania gospodarczego UGW umożliwiający pogłębienie unii gospodarczej, do którego wzywa EBC. Z tego względu z zadowoleniem odnoszę się do wysiłków podejmowanych przez Parlament Europejski i mam nadzieję, że podczas zbliżających się rozmów trójstronnych z Radą i Komisją wykorzysta on w pełni pozostawione przez Traktat pole manewru do maksymalnego umocnienia zarządzania gospodarczego.

Główna nauka, którą powinniśmy wyciągnąć ze sposobu prowadzenia nadzoru w przeszłości, to konieczność rygorystycznego przestrzegania zasad oraz że wszelkie odstępstwa wyzwalają zasadniczo automatyczne środki korygujące. Można to osiągnąć dzięki jasnym procedurom z wyraźnie określonymi terminami realizacji, które łatwo interpretować i stosować.

Ostatni kryzys pokazał, że zaburzenia równowagi makroekonomicznej stanowią znaczne ryzyko dla finansów publicznych, które w szybkim tempie może nabrać realnych kształtów. Jasne stało się również, że w ramach obecnych struktur zarządzania ryzyko to nie jest należycie monitorowane i łagodzone. Konieczne jest zatem bardziej zintegrowane podejście do kwestii nadzoru. Dobrze, że w celu zapewnienia spójności w ramach europejskiego okresu oceny nastąpi synchronizacja terminów przeprowadzania różnych procesów nadzoru, które pozostaną oddzielone pod względem prawnym i proceduralnym.

11.      Jaką rolę, stosunki i wyzwania dla EBC widzi Pan w ramach europejskiego mechanizmu stabilizacyjnego, który ma wkrótce wejść w życie?

W oświadczeniu Eurogrupy w sprawie europejskiego mechanizmu stabilizacyjnego (EMS) z dnia 28 listopada 2010 r. zatwierdzonego przez Radę Europejską w dniach 16–17 grudnia 2010 r. dla EBC przewidziano szereg zadań.

Po pierwsze Komisja i MFW wraz z EBC będą negocjować i monitorować programy pomocy gospodarczej i finansowej dla krajów strefy euro, które ubiegają się o wsparcie w ramach europejskiego mechanizmu stabilizacyjnego, jak dzieje się w praktyce w przypadku instrumentu kredytowego dla Grecji, wsparcia w ramach Europejskiego Instrumentu Stabilności Finansowej oraz europejskiego mechanizmu stabilizacji finansowej. Tymczasem EBC nie powinien odgrywać wiodącej roli w tej dziedzinie, gdyż zbyt mocne zaangażowanie w monitorowanie programów mogłoby osłabić jego niezależność.

Po drugie udzielenie pomocy w ramach europejskiego mechanizmu stabilizacyjnego powinno poprzedzać przeprowadzenie wnikliwej analizy stabilizacji przez Komisję i MFW, na podstawie której Eurogrupa podejmuje jednogłośną decyzję w sprawie udzielenia wsparcia.

Po trzecie ogólna skuteczność przewidzianych ram europejskiego mechanizmu stabilizacyjnego zostanie oceniona w 2016 roku przez Komisję we współpracy z EBC.

12.      Jakie znaczenie dla zarządzania gospodarczego w strefie euro będzie miała emisja euroobligacji?

„Euroobligacje”, czyli wspólnie gwarantowane obligacje, proponowane były przez różne podmioty jako instrument poprawy płynności na rynkach długu państwowego strefy euro oraz jako ewentualny mechanizm wsparcia w rozwiązaniu trwającego kryzysu w dziedzinie długu państwowego.

Najpierw jednak rozwiązać trzeba problemy w kilku kluczowych obszarach. Przede wszystkim wspólnie gwarantowane obligacje objęte jednolitą stopą procentową dla całego obszaru tworzą znaczący problem związany z bodźcami wspólnej puli. Mogą one niekorzystnie wpływać na ostrożność fiskalną na szczeblu krajowym i spowodować, że podejmowanie kosztownych politycznie środków zapobiegania kryzysowi i walki z nim przez same państwa będzie mniej atrakcyjne. Zniechęcający wpływ może dotyczyć nie tylko państw korzystających z niższego oprocentowania takich obligacji, ale również państw które do nich dopłacają, gdyż oznacza to rezygnację ze stosowanej przez nie w przeszłości ostrożności fiskalnej.

Wspólne euroobligacje byłyby bardziej użyteczne w przypadku znacznego transferu uprawnień fiskalnych ze szczebla krajowego na szczebel unijny oraz tam, gdzie Unia dysponuje instrumentami umożliwiającymi zniwelowanie bodźców zniechęcających do wspólnych obligacji. Chodzi o rozwiązania podobne do rozwiązań stosowanych obecnie przez rządy centralne i władze regionalne w państwach federalnych.

13.      Jakie cele uważa pan za najważniejsze w kontekście strategii na rzecz wzrostu gospodarczego i zatrudnienia do roku 2020? W jaki sposób EBC i instrumenty w zakresie koordynacji gospodarczej i politycznej mogą przyczynić się do sukcesu przedmiotowej strategii? Proszę wymienić reformy strukturalne, które pana zdaniem są dla UE najważniejsze, w kolejności ich znaczenia.

Zasadnicze znaczenie dla Europy ma zwiększenie potencjału wzrostu. Najlepszym sposobem jest stworzenie w tym celu klimatu innowacyjności, który powinien rozprzestrzeniać się dzięki sprzyjającym warunkom. Główną wartością Europy jest kapitał ludzki. Innowacyjność powinna być pomocna przy walce z wyzwaniami w dziedzinie ochrony środowiska, a wyższa produktywność jest niezbędna do podniesienia poziomu życia oraz naprowadzenia finansów publicznych na ścieżkę równowagi, pomimo kosztów związanych ze starzeniem się społeczeństwa.

Lepszy i wzmożony nadzór nad polityką państw członkowskich, obejmujący proponowane przez Komisję nowe mechanizmy nadzoru makroekonomicznego, ma zasadnicze znaczenie dla powodzenia strategii UE 2020. Poza zapewnieniem stabilności cen EBC powinien również przyczyniać się do stabilności finansowej w celu stworzenia otoczenia sprzyjającego wzrostowi.

Pod względem priorytetów reform strukturalnych kluczowe znaczenie ma pilne wdrożenie zasadniczych i dalekosiężnych reform stanowiących uzupełnienie konsolidacji fiskalnej, tak aby przywrócić konkurencyjność oraz osiągnąć wyższy potencjał wzrostu gospodarczego i zatrudnienia. Obniżenie bezrobocia strukturalnego w nadchodzących latach wymaga stosowania umiarkowanych wynagrodzeń, skutecznych zachęt do pracy, a także podjęcia wzmożonych wysiłków w dziedzinie kształcenia i szkolenia oraz zlikwidowania nominalnego i realnego braku elastyczności na rynku pracy. W przypadku rynków towarowych należy dalej rozwijać strategie poprawy konkurencyjności krajowej i transgranicznej, a także strategie wspierania innowacyjności w celu przyspieszenia restrukturyzacji i inwestycji oraz ułatwienia postępu pod względem wzrostu produkcji. Odnosi się to przede wszystkim do wdrożenia dyrektywy o usługach, aby poprawić konkurencyjność usług transgranicznych. Reformy strukturalne powinny być wspierane przez odpowiednią reorganizację i konsolidację sektora bankowego. Zrównoważony bilans, skuteczne zarządzanie ryzykiem oraz przejrzyste, solidne modele biznesowe są kluczem do wzmocnienia odporności banków na wstrząsy i zapewnienia odpowiedniego dostępu do finansowania oraz tworzą podstawy dla zrównoważonego wzrostu i stabilności finansowej.

14.      Jakie Pana zdaniem powinno być tempo przystępowania nowych państw członkowskich do unii walutowej i przyjmowania euro, z uwzględnieniem wszystkich kryteriów konwergencji i udziału w mechanizmie kursowym (ERM II)? Jak ocenia pan przyszłość europejskiej unii walutowej w perspektywie długoterminowej i z jakimi wyzwaniami musi się ona zmierzyć?

Zgodnie z postanowieniami określonymi w Traktacie i w Protokole wszystkie nowe państwa członkowskie powinny wprowadzić euro po osiągnięciu wysokiego stopnia trwałej konwergencji. Nie ma żadnych wstępnie ustalonych ram czasowych przyjmowania euro. Pierwszy krok w kierunku przyjęcia euro stanowi udział w mechanizmie ERM II. W tym okresie państwa członkowskie muszą udowodnić, że potrafią utrzymać stabilność cen, dyscyplinę budżetową, a także konkurencyjność bez znaczących zmian kursu walutowego. Ocena kryteriów konwergencji opiera się na kluczowym znaczeniu równowagi. Bez trwałej konwergencji istnieje znaczne prawdopodobieństwo przyjęcia przez EBC nieodpowiedniej polityki pieniężnej wobec danego państwa, co powoduje ryzyko wystąpienia serii skrajnych wahań cyklu koniunkturalnego spowodowanych brakiem ważnych instrumentów umożliwiających stabilizację warunków gospodarczych w kraju.

Unia gospodarcza i walutowa ma przyszłość, ale konieczna jest poprawa potencjału wzrostu gospodarki europejskiej (zob. pytanie 13) i wzmocnienie filara gospodarczego UGW. W tym względzie zgadzam się z EBC, który opowiada się za „skokiem jakościowym” w strukturach zarządzania gospodarczego UGW w celu pogłębienia unii gospodarczej. Konkretnie istnieje pilna potrzeba rozszerzenia i wzmocnienia nadzoru makroekonomicznego i budżetowego w strefie euro. Po pierwsze oznacza to przede wszystkim utworzenie mocniejszych i w większym stopniu wiążących przepisów budżetowych, wspieranych przez bardziej rygorystyczne sankcje lub mechanizmy, które zapewnią ich stosowanie. Po drugie potrzebne są nowe struktury monitorowania konkurencyjności i upewnienia się, że podjęto środki zapobiegające wystąpieniu zaburzeń równowagi w sektorze prywatnym (np. nadmierny wzrost akcji kredytowej). Ponieważ wzmocnienie nadzoru budżetowego i makroekonomicznego nie ogranicza w pełni ryzyka występowania kryzysów w dziedzinie długu państwowego, należy utworzyć trwałe struktury zarządzania kryzysowego, które stanowić będą ostateczny sposób utrzymania stabilności w całej strefie euro.

15.      Jakie jest Pana zdanie na temat opodatkowania krótkoterminowych transakcji finansowych? Czy uważa Pan, że podatek od transakcji walutowych jest zgodny z Traktatami UE, które gwarantują swobodny przepływ kapitału? Czy uważa Pan, że podatek od transakcji walutowych w euro może mieć korzystne skutki – na przykład w postaci stabilizacji kursu walut państw, które pragną w przyszłości przystąpić do strefy euro?

Kryzys finansowy uwydatnił problemy związane z przekroczeniem cen aktywów oraz nadmierną destabilizacją. Konieczne jest rozwiązanie tych problemów. Nie jestem jednak przekonany, że opodatkowanie krótkoterminowych transakcji finansowych stanowi skuteczny sposób uregulowania tych kwestii. W każdym razie musimy rozwiązać te problemy w ramach nowych struktur makroostrożnościowych.

Na przeszkodzie wprowadzeniu podatku od transakcji finansowych stoją kwestie techniczne. Aby podatek ten był skuteczny, należy zminimalizować możliwości unikania zobowiązań podatkowych (np. w drodze geograficznego przeniesienia działalności handlowej na tereny, gdzie taki podatek nie jest stosowany oraz elastycznego wykorzystywania różnych produktów finansowych). W tym celu podatek powinien mieć wymiar globalny i obejmować szeroki zakres produktów. To spowoduje liczne problemy związane z koordynacją wobec określenia ram prawnych i ich rygorystycznego wdrożenia.

Istnieje również niebezpieczeństwo, że podatek od transakcji finansowych spowoduje skutki odwrotne do skutków głoszonych przez jego zwolenników w postaci zmniejszenia zmienności i powstrzymania spekulacji. Zgadzam się, że są to istotne cele, jednak uważam, że istnieją zawsze inne sposoby, takie jak bardziej zdecydowane regulacje, które byłyby w tym przypadku bardziej skuteczne.

Szczególnie w przypadku transakcji walutowych, podatek mający zastosowanie do wszystkich transakcji walutowych mógłby spowodować przewrotne skutki, gdyż niemożliwe byłoby rozróżnienie osób potrzebujących walut na zakup zagranicznych towarów lub usług od spekulantów. Znaczna część rynku walutowego jest zdominowana przez dealerów rynku pieniężnego, między którymi odbywa się redystrybucja braku równowagi w zleceniach. Jedno zamówienie złożone przez klienta może spowodować zawarcie szeregu transakcji przez dealerów. W takim przypadku podatek od nominalnej kwoty transakcji zastosowany na każdym etapie spowodowałby zwielokrotnienie łącznej sumy podatku, którego koszty zostałyby przypuszczalnie w całości przerzucone na klienta.

Nie jestem ekspertem prawnym, ale zauważyłem, że EBC w oficjalnym stanowisku poruszył kwestie prawne związane z opodatkowaniem transakcji walutowych w państwach członkowskich UE, między innymi pod względem zgodności z Traktatem.

16.      Jak pan ocenia odpowiednio rolę Rady i EBC w kontekście reprezentowania strefy euro na zewnątrz?

Człon walutowy unii gospodarczej i walutowej jest reprezentowany w sposób zunifikowany i spójny. EBC reprezentuje jednolitą politykę walutową we wszystkich odpowiednich międzynarodowych instytucjach i na forach. Polityka walutowa stanowi wyłączną kompetencję UE, co oznacza, że Unia ponosi całkowitą odpowiedzialność za reprezentację zewnętrzną. Podobnie wygląda kwestia spraw walutowych, które również stanowią wyłączną kompetencję Unii. Reprezentowanie w kwestiach związanych z tą kompetencją zapewnia EBC i Rada ECOFIN (w składzie dla strefy euro).

Reprezentowanie na zewnątrz polityki gospodarczej strefy euro jest zgodne z wewnętrznym podziałem odpowiedzialności między Unią a państwami członkowskimi, które zachowały odpowiedzialność za prowadzoną politykę gospodarczą w ramach struktur europejskich. Państwa członkowskie są członkami międzynarodowych forów ekonomicznych, takich jak MFW, w ramach których ponoszą odpowiedzialność finansową, jednak zobowiązane są do działania w ścisłej współpracy z właściwą instytucją unijną, bez względu na to czy cała kwestia czy tylko jej część wchodzi w zakres kompetencji Unii.

Obecnie podejmowane są wysiłki zmierzające do poprawy koordynacji. Art. 138 Traktatu stanowi, że Rada (w składzie dla strefy euro) może przyjmować „wspólne stanowiska w kwestiach szczególnego zainteresowania dla unii gospodarczej i walutowej” oraz powinna „zapewnić jednolitą reprezentację w międzynarodowych instytucjach i konferencjach finansowych”. W perspektywie długookresowej popieram wzmocnienie zarządzania gospodarczego i lepszą koordynację zajmowanych stanowisk, jedną reprezentację strefy euro lub UE na forum międzynarodowym, pod warunkiem zapewnienia skutecznych wewnętrznych mechanizmów decyzyjnych w UE.

17.      Jak ocenia pan kształtowanie się w ostatnim czasie kursu walutowego USD/EUR? Jak ocenia pan kształtowanie się w ostatnim czasie kursu walutowego RMB/EUR? Czy uważa pan, że banki centralne są w stanie skutecznie walczyć z nadmierną niestabilnością? Czy uważa Pan, że należy wspierać euro jako międzynarodową walutę?

Zmiany kursu walut w ostatnich 14 miesiącach w znacznym stopniu uzależnione były od przywracania ożywienia gospodarczego, warunków budżetowych oraz polityki pieniężnej na świecie. W pierwszej połowie 2010 r. kurs euro do dolara amerykańskiego spadł, co stanowiło odzwierciedlenie zaniepokojenia stanem długu państwowego w niektórych państwach strefy euro oraz większym ożywieniem makroekonomicznym w Stanach Zjednoczonych niż w strefie euro. W drugiej połowie roku kurs euro wzrósł przy pewnej niestabilności związanej przede wszystkim ze złagodzeniem obaw o dług państwowy oraz z dodatkowymi bodźcami gospodarczymi w Stanach Zjednoczonych. W styczniu i lutym 2011 r. kurs walutowy odzwierciedlał głównie brak pewności w odniesieniu do rozwoju sytuacji w niektórych państwach będących producentami ropy naftowej.

Po zlikwidowaniu faktycznego powiązania kursu renminbi z dolarem amerykańskim w czerwcu 2010 r. kurs renminbi do dolara wzrósł o około 4%, ale stracił 7% w stosunku do euro i nominalnie spadł o 3%. Uważam, że chińskie władze powinny skorzystać z elastyczności wynikającej z nowych ram polityki, aby umożliwić stopniowy realny wzrost wartości renminbi. Przywódcy zgromadzeni na szczycie G20 w zeszłym roku w Seulu po raz kolejny potwierdzili, że społeczność międzynarodowa zgodnie dąży do systemu, w którym kursy walut są określane przez rynek, co prowadzi do wzmocnienia stabilności kursu walutowego odzwierciedlającego podstawy gospodarcze oraz nie pozwala na konkurencyjną dewaluację walut. Taka postawa leży w interesie gospodarek wschodzących, między innymi Chin, oraz w interesie społeczności międzynarodowej.

Jasne jest, że nadmierna niestabilność oraz chaotyczne zmiany kursu walut wywierają negatywny wpływ na stabilność gospodarczą i finansową. Jeśli chodzi o zdolność banków centralnych do uporania się z nadmierną zmiennością kursu walut, strefa euro przyjęła elastyczny system wymiany walut, co oznacza, że zewnętrzną wartość euro wobec walut państw trzecich określa rynek. W ten sposób EBC może skoncentrować się na realizacji celu, jakim jest utrzymanie stabilności cen, co powinno spowodować zmniejszenie niestabilności wymiany walutowej.

Zgadzam się z polityką prowadzoną przez EBC od powstania unii monetarnej, tj. od 1999 r., zgodnie z którą nie należy promować ani zniechęcać do korzystania z euro w obrocie międzynarodowym. Na rolę euro w obrocie zagranicznym wpływają przede wszystkim siły rynkowe i decyzje podejmowane w ramach sektora prywatnego. Wiarygodność polityki pieniężnej EBC spowoduje wzrost wykorzystania euro w transakcjach międzynarodowych.

18.      Jak Pan ocenia osiągnięcia G20? Jak Pan ocenia aktualny poziom koordynacji?

Szczyt G20 walnie przyczynił się do zapewnienia politycznego impulsu wysokiego szczebla na rzecz powstrzymania kryzysu, zarządzania w sytuacji kryzysu finansowego oraz zapobiegania kryzysowi w przyszłości. Po zakończeniu kryzysu trzeba zapewnić spójność G20. W związku z tym z dużym zadowoleniem przyjmuje się zapewnienia przywódców G20, ostatnio wyrażone podczas szczytu w Seulu w listopadzie 2010 r., co do dużego znaczenia nieustannej międzynarodowej współpracy strategicznej zmierzającej do zlikwidowania przyczyn leżących u podstaw kryzysu finansowego oraz utworzenia podwalin dla solidnego światowego wzrostu gospodarczego. Muszę przyznać, że jestem zbudowany wysokim poziomem odpowiedzialności zbiorowej członków G20. Jednocześnie zauważam, że z powodu różnorodności członków G20 znacznie trudniej jest się porozumieć i przyjąć wspólne stanowisko. Ważne jest również, aby proces ten odbywał się przy szerszym udziale innych państw.

Wśród innych kwestii, którymi zajmuje się G20, pragnę podkreślić następujące:

Po pierwsze, mechanizm G20 na rzecz silnego, trwałego i zrównoważonego wzrostu jest przydatny we współpracy wielostronnej. Obecnie istotne jest, aby wszyscy członkowie G20, wraz z MFW, wypełnili całkowicie zobowiązania przyjęte w tych ramach. Kluczowe w tym celu są śmiałe środki nadzorowania stabilności budżetowej i ambitne reformy strukturalne. Europa powinna dawać przykład.

Po drugie, przywódcy G20 zatwierdzili najważniejsze elementy składowe transformacji systemu finansowego, w tym istotne osiągnięcia Komitetu Bazylejskiego oraz Rady Stabilności Finansowej. Obecnie dla członków G20 ważne są dalsze postępy we wdrażaniu osiągniętych porozumień.

C. Stabilność finansowa i nadzór finansowy

19.      Jakie środki zalecałby Pan wdrożyć w celu wzmocnienia powiązań między nadzorem makro- i mikroostrożnościowym? Czy uważa Pan, że ERRS i ESA uzyskają skuteczne uprawnienia?

Nowo utworzony Europejski System Nadzoru Finansowego stanowi pierwszy krok w kierunku rozwinięcia współpracy między nadzorem mikro- i makroostrożnościowym. System ten należy rozwijać w oparciu o wspólną dla władz kulturę nadzoru, aby poprawić wzajemne uzupełnianie się nadzoru mikro- i makroostrożnościowego oraz wzmocnić nadzór transgraniczny. Trzy Europejskie Organy Nadzoru nad Giełdami i Papierami Wartościowymi (ESA) i Europejska Rada ds. Ryzyka Systemowego (ERRS) powinny podejmować działania w oparciu o należytą i skuteczną wymianę informacji, analizę danych i metodologii.

Aby być skuteczne, ESA i ERRS powinny w pełni wykorzystywać kompetencje i instrumenty nadane im w przepisach. Ramy prawne przewidują przede wszystkim pewne wiążące uprawnienia dla ESA, w tym normy techniczne stosowane przy przenoszeniu do prawa UE, uprawnienia do badania przypadków naruszenia prawa UE oraz możliwości stosowania instrumentów prawnych wiążących firmy lub uczestników rynku. Prawodawca nadał tymczasem ERRS rolę „działaj lub wyjaśniaj”. Nadane uprawnienia mogą być skuteczne, jeżeli opierają się na wiarygodności, dobrej reputacji instytucjonalnej i doskonałości. Taka władza intelektualna opiera się, między innymi na niezależności ERRS i ESA, zapewnieniu odpowiedniego personelu i budżetu.

20.      Czy w odniesieniu do ERRS widzi Pan możliwość potencjalnego konfliktu interesów z mandatem EBC w odniesieniu do polityki pieniężnej?

Nie widzę żadnego konfliktu interesów. Istnieje wyraźne oddzielenie odpowiedzialności politycznej EBC i ERRS. Najważniejszym celem EBC jest utrzymanie stabilności cen w strefie euro. Ponadto EBC przyczynia się „do należytego wykonywania polityk prowadzonych przez właściwe władze w odniesieniu do stabilności systemu finansowego” i wspiera należyte działanie infrastruktury rynkowej. ERRS natomiast jest odpowiedzialna za nadzór makroostrożnościowy nad całym systemem finansowym w UE, identyfikuje obszary ryzyka dla stabilności finansowej, a w razie konieczności wydaje ostrzeżenia przed stwierdzonym ryzykiem i zalecenia w sprawie przeciwdziałania mu. Wyraźne i efektywne zadanie polityki pieniężnej polega na utrzymaniu stabilności cen oraz na przeciwdziałaniu zagrożeniom dla systemu finansowego z wykorzystaniem zestawu instrumentów nadzoru makroostrożnościowego (który ma być nadal rozwijany).

Przy czym trzeba podkreślić, że stabilności cen i stabilności finansowej nie można analizować osobno. W długiej perspektywie stabilność cen przyczynia się do stabilności finansowej, podczas gdy stabilność finansowa jest warunkiem umożliwiającym bankowi centralnemu utrzymanie stabilnych cen. W ten sposób cele EBC i ERRS wzajemnie się wzmacniają.

Niemniej jednak istnieją sytuacje, w których wykorzystanie instrumentów polityki pieniężnej wywiera wpływ na stabilność finansową, i w których – odwrotnie – instrumenty polityki makroostrożnościowej wywierają wpływ na inflację. Jestem pewien, że niezależność EBC i ERRS zapewni dostosowanie odpowiednich instrumentów polityki do celów, do których realizacji zostały przeznaczone. Ponadto, ze względu na to, że w ERRS zasiadają prezesi banków centralnych, co zapewnia z definicji należyty przepływ informacji zarówno na temat sytuacji makroekonomicznej, jak i na temat zagrożeń dla stabilności finansowej.

Nawet gdyby polityka makroostrożnościowa zawiodła (tj. gdyby była nieskuteczna lub nieodpowiednio wdrażana przez właściwe organy) w długiej perspektywie nie występuje konflikt dla banku centralnego ze względu na dostosowanie cen i długoterminowej stabilności finansowej (zob. pytanie 6). W krótkiej lub średniej perspektywie bank centralny mógłby w tym przypadku zastosować podejście antycykliczne łagodzenia rosnącej nierównowagi i zgodzić się na czasowe odejście od przyjętej ilościowej definicji stabilności cen (tj. nieznacznie niższej inflacji cen konsumenckich podczas ogólnego wzrostu cen aktywów). Taka polityka zapewniłaby stabilność cen i finansów w długiej perspektywie, co pomogłoby w ograniczeniu nierównowagi finansowej zapobiegając w ten sposób dezinflacji, a nawet deflacji w początkowej fazie takiej nierównowagi. Zasada antycyklicznego łagodzenia niekorzystnych tendencji zawsze stanowiła element zawarty w strategii stosowanej wobec drugiego filara poprzez filar pieniężny, zwłaszcza powiązanie między wydarzeniami pieniężnymi i kredytowymi oraz kosztownymi cyklami koniunkturalnymi. Dzięki powołaniu ERRS takie trudne dla polityki pieniężnej sytuacje będą występować coraz rzadziej i będą coraz mniej dotkliwe.

21       Jak postrzega Pan rolę EBC w nadzorze bankowym w przyszłości?

Utworzenie ERRS jako nowego organu odpowiedzialnego za nadzór makroostrożnościowy w systemie finansowym UE, przy jednoczesnym wzmocnieniu ram koordynacji UE wobec władz krajowych w celu prowadzenia nadzoru mikroostrożnościowego poprzez powołanie Europejskich Organów Nadzoru nad Giełdami i Papierami Wartościowymi, stanowi istotny krok w kierunku walki z wyzwaniami i lukami, które uwidoczniły się w wyniku kryzysu finansowego.

EBC odegra ważną rolę w tych nowych strukturach, gdyż udzieli ERRS oraz jej sekretariatowi wsparcia analitycznego, statystycznego, administracyjnego i logistycznego. EBC powinno również zapewnić, z udziałem wszystkich członków Rady Ogólnej EBC, że ERRS odniesie korzyści z fachowej wiedzy banków centralnych UE w dziedzinie makroekonomii, finansów i polityki pieniężnej. Takiemu udziałowi towarzyszyć będą działania podejmowane przez EBC i ESBC w różnych dziedzinach bankowości centralnej (analiza stabilności finansowej, analiza makroekonomiczna, gromadzenie informacji statystycznych) oraz ogólna synergia pod względem wiedzy fachowej, zasobów oraz infrastruktury narodowych banków centralnych UE. Komitet Nadzoru Bankowego EBC, któremu przewodniczyłem w latach 2007 i 2011, podejmował już takie działania. Jego doświadczenia i prace przygotowawcze będą przydatne dla nowego Doradczego Komitetu Technicznego ERRS.

Wreszcie EBC uczestniczy w posiedzeniach Europejskiego Organu Nadzoru Bankowego, a także w posiedzeniach Europejskiego Komitetu Bankowego drugiego szczebla i wniesie swój wkład w dyskusje techniczne na tych forach. Ponadto, jak Państwo wiedzą, EBC sporządza opinie prawne dotyczące wszystkich inicjatyw UE (i krajowych), które mogą wywrzeć wpływ na stabilność finansową, takich jak dyrektywa w sprawie wymogów kapitałowych (CRD IV).

22       Jakie kwestie postrzega Pan jako najbardziej naglące w legislacji dotyczącej usług finansowych?

Po pierwsze: nowe postanowienia porozumienia Bazylea III, które obejmują nowe środki w odniesieniu do współczynnika lewarowania, norm płynności oraz buforów antycyklicznych. Wdrażanie tych nowych zasad w Europie jest już w toku i odbywa się poprzez wprowadzanie zmian do dyrektywy w sprawie wymogów kapitałowych (CRD IV), nad którym pracuje obecnie Komisja Europejska. Pragnę tutaj podkreślić, że niektóre elementy regulacji ostrożnościowych, takie jak bufory antycykliczne, są ściśle powiązane z nadzorem makroostrożnościowym, w którym ERRS ma odgrywać ważną rolę we współpracy z Europejskim Organem Nadzoru Bankowego.

Po drugie: prace nad instytucjami finansowymi o znaczeniu systemowym. Prace te powinny się zakończyć w 2011 r.

Po trzecie: zarządzanie w sytuacji kryzysu finansowego i wychodzenie z niego. Komisja Europejska rozpoczęła w styczniu konsultacje społeczne w UE. Proponowane ramy obejmowałyby przepisy zmierzające do lepszego przygotowania zarówno władz, jak i instytucji na wypadek kryzysu. Nowe ramy UE powinny zharmonizować systemy krajowe oraz zapewnić mechanizmy współpracy w celu skutecznego radzenia sobie z transgraniczną upadłością banków. Potrzebne są również wiarygodne rozwiązania w dziedzinie finansowania, w którym to celu mogłyby zostać wykorzystane opłaty bankowe do zgromadzenia środków na rzecz funduszy naprawczych.

Po czwarte: tzw. system bankowego cienia (ang. shadow banking system). Przywódcy G20 zwrócili się do Rady Stabilności Finansowej podczas posiedzenia na szczycie, które odbyło się w listopadzie 2010 r. w Seulu, aby do połowy 2011 r. sporządziła zalecenia dotyczące wzmocnienia regulacji i nadzoru nad systemem bankowego cienia.

Po piąte: nadzór makroostrożnościowy. Bank Rozrachunków Międzynarodowych, Międzynarodowy Fundusz Walutowy i Rada Stabilności Finansowej prowadziły prace na szczeblu krajowym, regionalnym i międzynarodowym w celu: (i) zlikwidowania luk w danych oraz ulepszenia narzędzi analitycznych w celu zidentyfikowania i oceny ryzyka systemowego, (ii) opracowania odpowiedzi politycznych skierowanych do instytucji finansowych, rynków i infrastruktury, oraz (iii) opracowania spójnej struktury nadzoru makroostrożnościowego i polityki makroostrożnościowej dzięki ogólnym wysiłkom.

Po szóste: ochrona konsumentów. Szczyt G20 uprawnił Radę Stabilności Finansowej, OECD i inne organizacje międzynarodowe do zbadania możliwości poprawy ochrony konsumentów. Dzięki temu możliwe będzie uwzględnienie obowiązujących przepisów lub zasad ochrony konsumentów, które zostały już wdrożone na szczeblu europejskim, takich jak MiFID lub dyrektywa w sprawie kredytu konsumenckiego, które zapewniają konsumentom wysoki poziom ochrony.

Na koniec standardy rachunkowości. Z zadowoleniem przyjmowane są ostatnie wysiłki podejmowane przez Radę Standardów Rachunkowości Finansowej (FASB) oraz dwie rady RMSR w odpowiedzi na wezwanie G20 do konwergencji między amerykańskimi ogólnie przyjętymi zasadami rachunkowości a międzynarodowymi standardami sprawozdawczości finansowej. Jednak w dalszym ciągu utrzymują się znaczne różnice koncepcyjne w kluczowych obszarach, takich jak klasyfikacja i pomiar instrumentów finansowych, które trzeba rozwiązać w odpowiedzi na wyrażone przez G20 żądanie utworzenia jednego wykazu standardów rachunkowości wysokiej jakości.

D. Funkcjonowanie EBC a demokratyczna odpowiedzialność i przejrzystość

23.      Czy zakres odpowiedzialności członków Zarządu nie powinien się zmieniać z biegiem czasu, zgodnie ze zmianami pojawiającymi się w zadaniach i priorytetach EBC?

Pragnę podkreślić, że Zarząd EBC jest kolegialnym organem decyzyjnym. Rozumiem, że w ramach takiej kolegialnej odpowiedzialności za ogólne działanie EBC Zarząd ze względów operacyjnych lub praktycznych uzgadnia sposób sprawozdawczości dla każdego obszaru działania EBC. Konkretnie oznacza to, że każdy obszar działalności objęty jest obowiązkiem sprawozdawczości przed poszczególnymi członkami Zarządu, podczas gdy cały Zarząd ponosi kolektywną odpowiedzialność za decyzje podejmowane przez EBC. W związku z tym rozumiem również, że Zarząd dokonuje przeglądu podziału sprawozdawczości w czasie, co uznaję za bardzo dobrą praktykę, gdyż z jednej strony umożliwia to uwzględnienie konkretnej wiedzy fachowej oraz, stosownie do przypadku, uwzględnienie wydarzeń zewnętrznych (takich jak utworzenie nowych działów zajmujących się np. programem T2S), a wreszcie wzmacnia również kolegialny charakter Zarządu.

24.      Jaki system Pana zdaniem jest odpowiedni do zapewnienia sprawiedliwej rotacji członków Zarządu EBC również pod względem ich narodowości?

Kryteria powoływania członków Zarządu są jasno określone w Traktacie o funkcjonowaniu Unii Europejskiej oraz w statutach ESBC i EBC, zgodnie z którymi członkowie zarządu są wybierani „spośród osób o uznanym autorytecie i doświadczeniu zawodowym w dziedzinie pieniądza lub bankowości” i „członkami Zarządu mogą być tylko obywatele państw członkowskich [strefy euro]”.

Moim zdaniem taka procedura mianowania po rekomendacji przez Radę i po konsultacji z Parlamentem Europejskim i EBC gwarantuje, że powyższe zasady wyboru członków Zarządu EBC są w pełni przestrzegane.

Pragnę ponadto podkreślić ponadnarodowy charakter EBC, który implikuje, że decyzje jego organów decyzyjnych podejmowane są wyłącznie w kontekście strefy euro, a nie w perspektywie partykularnych interesów narodowych. Właśnie dlatego członkowie organów decyzyjnych EBC nie reprezentują swoich państw członkowskich, ale biorą udział w podejmowaniu decyzji we własnym imieniu. Uważam, że wymóg wyboru „osób o uznanym autorytecie i doświadczeniu zawodowym w dziedzinie pieniądza lub bankowości” stanowi wystarczającą gwarancję, że w skład Zarządu EBC wchodzą osoby kompetentne i zaangażowane na rzecz strefy euro.

25.      Jaki jest Pana pogląd na potrzebę większej różnorodności środowisk reprezentowanych w Zarządzie EBC, zamiast polegania wyłącznie na osobach z banków centralnych?

Zgodnie z wymogami traktatowymi członkowie Zarządu są wybierani „spośród osób o uznanym autorytecie i doświadczeniu zawodowym w dziedzinie pieniądza lub bankowości”. Nie ma wymogu wyboru wyłącznie przedstawicieli banków centralnych. Oczywiście przedstawiciele banków centralnych spełniają te wymogi, co oczywiście nie wyklucza osób z innym wykształceniem i doświadczeniem zawodowym. Moje własne doświadczenie zawodowe jest faktycznie dość zróżnicowane i nie ogranicza się do bankowości centralnej. Przyglądając się życiorysom obecnych członków Zarządu, mogę stwierdzić ogromną różnorodność reprezentowanych środowisk, co wnosi do procesu decyzyjnego cenną wiedzę fachową.

26.      Czy mógłby Pan szerzej przedstawić swoje poglądy na temat koncepcji demokratycznej odpowiedzialności w odniesieniu do EBC i ogólnie bankowości centralnej?

Uważam, że niezależność banku centralnego musi równoważyć odpowiedzialność wobec społeczeństwa i jego pochodzących z wyborów przedstawicieli. Ogólnie rzecz biorąc rozliczenie z odpowiedzialności stanowi warunek wstępny i główny element legitymacji demokratycznej. Można to rozumieć jako zobowiązanie niezależnego banku centralnego do odpowiedniego wyjaśnienia swoim obywatelom i przedstawicielom pochodzącym z wyborów oraz do uzasadniania podejmowanych decyzji, a zatem do odpowiedzialności za pełnienie swojego mandatu. Rozliczenie z odpowiedzialności gwarantuje również wysoki profesjonalizm pełnienia zadań przez bank centralny.

Jako organ powołany przez Traktat i działający w ramach powierzonych mu uprawnień, EBC pełni statutowe zadanie polegające na utrzymaniu stabilności cen oraz pełnieniu innych funkcji banku centralnego całej strefy euro. Z tego względu EBC jest przede wszystkim odpowiedzialny przed obywatelami UE, a z formalnego punktu widzenia przed Parlamentem Europejskim, który jest jedyną instytucją wybieraną bezpośrednio przez obywateli UE.

EBC posiada szereg środków stosowanych do rozliczania ze spoczywającej na nim odpowiedzialności. Poza co miesięcznymi konferencjami prezesa i wiceprezesa (zob. również odpowiedź na pytanie 28) EBC publikuje „Biuletyn miesięczny”, a jego „Raport roczny” jest przedkładany Parlamentowi Europejskiemu (i Radzie). Prezes EBC raz na kwartał stawia się przed Komisją Gospodarczą i Monetarną, podczas gdy inni członkowie Zarządu często są zapraszani przez komisję ECON lub Parlament, aby wypowiedzieć się na konkretne tematy. Osobiście jestem zwolennikiem regularnego dialogu między członkami Zarządu EBC a posłami do Parlamentu Europejskiego. Ponadto członkowie Rady Prezesów przyjmują liczne zobowiązania publiczne i udzielają wywiadów dla mediów lokalnych, krajowych i międzynarodowych.

27.      EBC długo ociągał się z przyjęciem zalecenia Parlamentu Europejskiego odnośnie do publikowania protokołów posiedzeń Rady Prezesów. Jakie utrudnienia i niedogodności wynikają z publikowania tych protokołów? Czy opowiada się Pan za publikowaniem przez EBC protokołów posiedzeń Rady Prezesów w najbliższej przyszłości?

Publikowanie przez EBC protokołów posiedzeń Rady Prezesów można uznać za jeden ze sposobów wywiązywania się przez EBC z obowiązku rozliczenia z odpowiedzialności. Trzeba jednak podkreślić, że Rada Prezesów EBC jest organem kolegialnym, a także ponadnarodowym. Oznacza to, że członkowie Rady Prezesów EBC, którzy pochodzą z różnych państw członkowskich, ponoszą wspólną odpowiedzialność za decyzje Rady i w ten sposób są objęci zbiorowym obowiązkiem rozliczalności.

Istnieją obawy, że publikowanie protokołów może ograniczyć niezależność członków Rady Prezesów, ponieważ wystawia ich na niepożądane próby ograniczenia ich bezstronności i zmusza do odpowiedzialności indywidualnej. Osobiście obawiam się również, że może to doprowadzić do kategoryzacji członków Rady Prezesów według kraju pochodzenia, do których reprezentowania Rada Prezesów nie jest powołana.

W związku z tym uważam obecną praktykę organizowania konferencji prasowych bezpośrednio po każdym posiedzeniu dotyczącym polityki pieniężnej oraz publikowanie oświadczenia wprowadzającego, które zawiera wszechstronne podsumowanie wydarzeń gospodarczych istotnych dla prowadzonej polityki, za skuteczny sposób prezentowania społeczeństwu stanowiska Rady Prezesów, pozwalający jednocześnie chronić stanowiska poszczególnych członków Rady. Takie podejście zapewnia społeczeństwu wszechstronne informacje i niezbędne wyjaśnienia w czasie rzeczywistym i nie widzę istotnych powodów do zmiany stosowanej obecnie praktyki. Ponadto bank centralny musi wyjaśnić analityczne podstawy na których opierało się wewnętrzne podjęcie decyzji oraz ocenę stanu gospodarki, a także często uzasadnić przyczyny ekonomiczne podjętych decyzji politycznych oraz sposób osiągnięcia równowagi.

28.      Jakie wnioski wynikają Pana zdaniem z porównania polityki przejrzystości prowadzonej przez Bank Rezerw Federalnych i EBC? Co Pan sądzi o publikowaniu protokołów posiedzeń przez Fed lub Bank Anglii? Czy uważa Pan, że EBC powinien przyjąć taką strategię?

Obecny system przejrzystości wymaga od banków centralnych jasnego przedstawienia sposobu interpretacji posiadanego mandatu oraz otwartego przedstawienia przyjętych założeń politycznych. Pomaga to społeczeństwu w monitorowaniu i ocenie wyników osiąganych przez bank centralny.

Pod względem polityki pieniężnej nadrzędny cel banku w odniesieniu do przejrzystości musi stanowić skuteczność polityki pieniężnej w realizacji celów statutowych. Stosowanie przyjętej strategii formalnej pozwala EBC na komunikowanie prowadzonej polityki pieniężnej i wyjaśnianie decyzji podejmowanych w dziedzinie tej polityki de facto w czasie realnym.

Obecnie większość banków centralnych uznaje przejrzystość za zasadniczy element swojej polityki pieniężnej. Wysiłki zmierzające do wzmocnienia przejrzystości są przyjmowane z zadowoleniem, jeżeli przyczyniają się do zapewnienia lepszego zrozumienia polityki pieniężnej przez społeczeństwo i jeżeli dzięki nim staje się ona bardziej wiarygodna i skuteczna. Pod tym względem większość banków centralnych, w tym Fed i EBC, podkreślały znaczenie skutecznej komunikacji i odpowiedniej interakcji ze społeczeństwem. Ponieważ bank centralny ma kilka możliwości poprawy stosowanej komunikacji, nie zawsze wiadomo, jaki rodzaj przejrzystości jest najlepszy w danych warunkach.

Jeśli chodzi o publikowanie protokołów obrad organów decyzyjnych, jest to jedna z możliwości spośród szeregu sposobów komunikowania podjętych decyzji. W pewnych warunkach taka publikacja dostarczać może dodatkowych informacji na temat rozmaitych poglądów wyrażanych w ramach organu decyzyjnego i powodów podjęcia decyzji. Jednak, jak wyjaśniłem w odpowiedzi na pytanie 27, mogą się z nim wiązać znaczne niedogodności, które nie wpływają na poprawę komunikacji. W tym kontekście rozwiązanie przyjęte przez Fed i Bank Anglii, które polega na publikowaniu protokołów jest jednym z możliwych rozwiązań.

Fakt, że EBC nie publikuje protokołów należy rozpatrywać w świetle szczególnych potrzeb i okoliczności, w jakich działa EBC, a także szerzej Eurosystem. Pozwala on Radzie Prezesów na podejmowanie w pełni niezależnych decyzji monetarnych, z podkreśleniem zbiorowej odpowiedzialności członków. Ponadto poufność obrad Rady Prezesów jest zgodna z wymogami traktatowymi.

29.      Jakie jest Pana zdanie na temat dialogu monetarnego? Czy członkowie Zarządu EBC mogą omawiać politykę pieniężną i podejmowane decyzje z innymi aktorami politycznymi, czy stanowiłoby to naruszenie niezależności banku?

Kwartalne spotkania Prezesa EBC z Komisją Gospodarczą i Monetarną stanowią doskonałą sposobność pozwalającą EBC wyjaśnić prowadzoną politykę przedstawicielom obywateli europejskich oraz otrzymać informacje zwrotne na jej temat. Towarzyszą temu dalsze wystąpienia członków Zarządu podczas posiedzeń komisji ECON oraz podczas posiedzeń plenarnych, jak również oficjalne wizyty posłów do Parlamentu Europejskiego w EBC, w szczególności doroczna wizyta w komisji ECON. Wszystkie powyższe wydarzenia stanowią element rozliczania EBC z odpowiedzialności przed Parlamentem Europejskim i powinny przyczyniać się do skutecznego i konstruktywnego dialogu pomiędzy instytucjami.

Poza tym utrzymywane są regularne stosunki z instytucjami europejskimi i organami, takimi jak Eurogrupa i Rada ECOFIN. Odbywa się również wymiana informacji technicznych z Komisją i rządami krajowymi, m.in. w ramach różnych komitetów UE, zgodnie z postanowieniami Traktatu i z poszanowaniem niezależności banku.

30.      Wobec jakich głównych zagrożenia i wyzwań stoi Pana zdaniem EBC?

W obecnych czasach nie brakuje wyzwań, jednak pozwolę sobie skoncentrować się na trzech najważniejszych.

Pierwsze wzywanie to normalizacja polityki pieniężnej. Stopniowo strefa euro wychodzi z głębokiego kryzysu gospodarczego i finansowego, chociaż postępy osiągane przez kraje, rynki i sektory są nierówne. W pewnym momencie EBC przywróci wcześniejszy poziom stóp procentowych, podczas gdy środki nadzwyczajne zostaną stopniowo wyeliminowane w takim stopniu, aby nie były dłużej potrzebne do zapewnienia skutków polityki pieniężnej dla gospodarki, a ostatecznie dla cen. Wybranie stosowanego momentu na podjęcie tych działań stanowi wyzwanie, szczególnie w obecnym otoczeniu, które w dalszym ciągu cechuje niepewność i słabość.

O drugim wyzwaniu już wspominałem: kryzys finansowy wywołał szereg pytań na temat stosunku między polityką pieniężną a stabilnością finansową. Lepsze zrozumienie roli sektora finansowego w mechanizmach transmisji ma zasadnicze znaczenie. Bardzo ważne są również dobre stosunki robocze między ERRS a ESA.

Trzecie wyzwanie, które pragnę wspomnieć, związane jest z przyszłością Europy i UGW. Polityka przyjęta przez państwa przed obecnym kryzysem nie pozwoliła na zapewnienie stabilnej unii gospodarczej i walutowej, ani jej należytego działania. Konsolidacja budżetu, reformy strukturalne oraz korekta nierównowagi w wielu przypadkach były niewystarczające, a przepisy europejskie były czasem ignorowane, a nawet zmieniane, jeżeli nie pasowały do krajowych programów politycznych. Konieczne są zatem nowe europejskie struktury zarządzania, przy jednoczesnym przypomnieniu państwom członkowskim, że korzyści wynikające z członkostwa w UE, a szczególnie w UGW, łączą się ze zobowiązaniami. Jak to wyraził EBC – potrzebny jest nam „skok jakościowy”. Samo opanowanie sytuacji nie jest wystarczającym rozwiązaniem dla Europy, która znajduje się obecnie na rozdrożu. Te wydarzenia są dla mnie ważne nie tylko jako dla oddanego Europejczyka, ale również jako dla decydenta w dziedzinie polityki pieniężnej, gdyż wywierają one wpływ na warunki prowadzenia polityki pieniężnej przez EBC zmierzającej do osiągnięcia podstawowego celu w postaci stabilnych cen.

WYNIK GŁOSOWANIA KOŃCOWEGO W KOMISJI

Data przyjęcia

16.3.2011

 

 

 

Wynik głosowania końcowego

+:

–:

0:

42

0

0

Posłowie obecni podczas głosowania końcowego

Burkhard Balz, Sharon Bowles, Udo Bullmann, Pascal Canfin, Nikolaos Chountis, George Sabin Cutaş, Rachida Dati, Leonardo Domenici, Derk Jan Eppink, Diogo Feio, Vicky Ford, Ildikó Gáll-Pelcz, José Manuel García-Margallo y Marfil, Jean-Paul Gauzès, Sven Giegold, Sylvie Goulard, Liem Hoang Ngoc, Wolf Klinz, Philippe Lamberts, Astrid Lulling, Hans-Peter Martin, Íñigo Méndez de Vigo, Ivari Padar, Antolín Sánchez Presedo, Olle Schmidt, Edward Scicluna, Peter Simon, Peter Skinner, Theodor Dumitru Stolojan, Ivo Strejček, Marianne Thyssen, Corien Wortmann-Kool

Zastępca(y) obecny(i) podczas głosowania końcowego

Sophie Auconie, Elena Băsescu, David Campbell Bannerman, Saïd El Khadraoui, Ashley Fox, Danuta Jazłowiecka, Olle Ludvigsson, Thomas Mann, Sirpa Pietikäinen, Catherine Stihler