SPRAWOZDANIE w sprawie wyjścia poza PKB – pomiar postępu w zmieniającym się świecie

PROJEKT REZOLUCJI PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO

OPINIA KOMISJI GOSPODARCZEJ I MONETARNEJ (*) (2.12.2010)

OPINIA KOMISJI ROZWOJU (27.10.2010)

OPINIA KOMISJI ZATRUDNIENIA I SPRAW SOCJALNYCH (11.11.2010)

OPINIA KOMISJI PRZEMYSŁU, BADAŃ NAUKOWYCH I ENERGII (12.11.2010)

OPINIA KOMISJI ROZWOJU REGIONALNEGO (3.12.2010)

WYNIK GŁOSOWANIA KOŃCOWEGO W KOMISJI

20.4.2011 - (2010/2088 (INI))

Komisja Ochrony Środowiska Naturalnego, Zdrowia Publicznego i Bezpieczeństwa Żywności
Sprawozdawczyni: Anna Rosbach
Sprawozdawca komisji opiniodawczej (*): Nikolaos Chountis, Komisja Gospodarcza i Monetarna
(*) Procedura obejmująca zaangażowane komisje – art. 50 Regulaminu

Procedura : 2010/2088(INI)

Przebieg prac nad dokumentem podczas sesji

Dokument w ramach procedury :

A7-0175/2011

Teksty złożone :

A7-0175/2011

Debaty :

Głosowanie :

PV 08/06/2011 - 6.11
Wyjaśnienia do głosowania

Teksty przyjęte :

P7_TA(2011)0264

PROJEKT REZOLUCJI PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO
OPINIA KOMISJI GOSPODARCZEJ I MONETARNEJ (*)
OPINIA KOMISJI ROZWOJU
OPINIA KOMISJI ZATRUDNIENIA I SPRAW SOCJALNYCH
OPINIA KOMISJI PRZEMYSŁU, BADAŃ NAUKOWYCH I ENERGII
OPINIA KOMISJI ROZWOJU REGIONALNEGO
WYNIK GŁOSOWANIA KOŃCOWEGO W KOMISJI

w sprawie wyjścia poza PKB – pomiar postępu w zmieniającym się świecie

(2010/2088 (INI))

Parlament Europejski,

– uwzględniając komunikat Komisji z dnia 20 sierpnia 2009 r. w sprawie wyjścia poza PKB – pomiar postępu w zmieniającym się świecie (COM(2009)0433),

– uwzględniając konferencję „Wyjść poza PKB” zorganizowaną przez Parlament, Komisję, Klub Rzymski, WWF i OECD w listopadzie 2007 r. w Brukseli,

– uwzględniając sprawozdanie Komisji dotyczące mierzenia wyników gospodarczych i postępu społecznego (sprawozdanie Stiglitza), przedstawione w dniu 14 września 2009 r.,

– uwzględniając globalną inicjatywę dotyczącą ekonomii ekosystemów i różnorodności biologicznej (TEEB), popartą przez przywódców G8+5 w czerwcu 2007 r. oraz jej wyniki opublikowane w 2009 i 2010 r.,

– uwzględniając sprawozdanie Sir Nicholasa Sterna w sprawie gospodarczego wymiaru zmian klimatycznych przedstawione w dniu 30 października 2006 r.,

– uwzględniając Deklarację ze Stambułu podpisaną podczas II światowego forum OECD na temat danych statystycznych, wiedzy i polityki w dniu 30 czerwca 2007 r.,

– uwzględniając konkluzje z posiedzeń Rady Europejskiej z dnia 10 i 11 grudnia 2009 r., z dnia 25 i 26 marca 2010 r. i z dnia 17 czerwca 2010 r.,

– uwzględniając konkluzje Rady z dnia 10 listopada 2009 r. (sprawy gospodarcze i finansowe) w sprawie danych statystycznych,

– uwzględniając konkluzje Rady z dnia 23 października 2009 r. (środowisko) nt. „Ekologicznie wydajna gospodarka w kontekście agendy lizbońskiej na okres po roku 2010 a strategia UE dotycząca zrównoważonego rozwoju”,

– uwzględniając wniosek Komisji dotyczący rozporządzenia w sprawie europejskich rachunków ekonomicznych środowiska (COM(2010)0132),

– uwzględniając zintegrowane wytyczne UE 2020 dla europejskiej polityki gospodarczej oraz zatrudnienia, zaproponowane przez Komisję w dniu 27 kwietnia 2010 r.,

– uwzględniając komunikaty pod tytułem: „Sprawowanie rządów w Europie – lepsze stanowienie prawa” (COM(2002)0275), „Strategiczny przegląd procesu lepszego stanowienia prawa w Unii Europejskiej (COM(2006)0689), „Drugi strategiczny przegląd procesu lepszego stanowienia prawa w Unii Europejskiej (COM(2008)0032), „Trzeci strategiczny przegląd procesu lepszego stanowienia prawa w Unii Europejskiej” (COM(2009)0015),

– uwzględniając unijny plan działania na rzecz zrównoważonej konsumpcji i produkcji (COM(2008)0397),

– uwzględniając istniejące narzędzia statystyczne, takie jak EU-SILC, badanie aktywności ekonomicznej ludności (BAEL), Eurobarometr, europejski sondaż wartości (EVS) i europejski sondaż społeczny (ESS),

– uwzględniając koordynowany przez Eurofound europejski przegląd jakości życia (EQLS), który dostarcza kompleksowego obrazu jakości i warunków życia w krajach europejskich (czyli we wszystkich państwach członkowskich UE i krajach kandydujących), a zawiera ponad 120 wskaźników przedstawiających dane porównawcze dla poszczególnych krajów[1],

– uwzględniając swoje rezolucje: z dnia 10 marca[2] oraz z dnia 16 czerwca 2010 r.[3] w sprawie strategii UE 2020, z dnia 8 października 2009 r.[4] w sprawie szczytu G20 w Pittsburghu w dniach 24-25 września 2009 r., z dnia 15 czerwca 2006 r.[5] w sprawie zmienionej strategii zrównoważonego rozwoju i z dnia 24 kwietnia 2008 r.[6] w sprawie zielonej księgi na temat instrumentów rynkowych na potrzeby polityki w zakresie ochrony środowiska i w dziedzinach pokrewnych,

– uwzględniając art. 48 Regulaminu,

– uwzględniając sprawozdanie Komisji Ochrony Środowiska Naturalnego, Zdrowia Publicznego i Bezpieczeństwa Żywności oraz opinie Komisji Gospodarczej i Monetarnej, Komisji Rozwoju, Komisji Zatrudnienia i Spraw Socjalnych, Komisji Przemysłu, Badań Naukowych i Energii oraz Komisji Rozwoju Regionalnego (A7-0175/2011),

A. mając na uwadze, że konieczność udoskonalenia danych i wskaźników, które stanowiłyby uzupełnienie PKB w dziedzinie ogólnego rozwoju społecznego, jest coraz szerzej uznana przez ogół instytucji międzynarodowych,

1. z zadowoleniem przyjmuje komunikat Komisji pt. „Wyjść poza PKB – pomiar postępu w zmieniającym się świecie”, który może stanowić dodatkowe narzędzie przyczyniające się do usprawnienia analiz i debat politycznych;

2. podkreśla, że PKB jest wskaźnikiem aktywności rynku gospodarczego, który stał się standardową wartością odniesienia wykorzystywaną przez decydentów na całym świecie; podkreśla, że PKB służy do pomiaru produkcji, a nie stopnia równowagi środowiskowej, efektywności gospodarowania zasobami, włączenia społecznego czy ogólnie postępu społecznego; podkreśla ponadto, że może on dawać fałszywy obraz, gdyż działania naprawcze w następstwie określonych zdarzeń, takich jak wypadki czy klęski żywiołowe, są traktowane jako korzyści, a nie koszty;

3. zauważa, że poza pomiarem rozwoju gospodarczego i wydajności można wskazać inne parametry, które przekładają się na standardy życia w danym kraju i tłumaczą je, a które dotychczas nie były mierzone, mimo że istnieją odpowiednie wskaźniki;

4. podkreśla konieczność opracowania dodatkowych wskaźników do pomiaru średnio- i długoterminowego postępu gospodarczego i społecznego; apeluje o opracowanie klarownych i wymiernych wskaźników, które uwzględniają zmiany klimatu, różnorodność biologiczną, efektywność gospodarowania zasobami i włączenie społeczne; apeluje ponadto o opracowanie wskaźników, które w większym stopniu skupiają się na perspektywie gospodarstwa domowego i odzwierciedlają jego dochód, poziom konsumpcji i zasobność;

5. z zadowoleniem przyjmuje inicjatywę Komisji polegającą na przedstawieniu, obok PKB, indeksu obciążenia dla środowiska, który początkowo będzie obejmował następujące główne obszary polityki ochrony środowiska: „zmianę klimatu i zużycie energii”, „przyrodę i różnorodność biologiczną”, „zanieczyszczenie powietrza i wpływ na zdrowie”, „zużycie i zanieczyszczenie wody” oraz „wytwarzanie odpadów i wykorzystanie zasobów”;

6. oczekuje, że skierowanie uwagi na ogólniejsze i bardziej zrównoważone wskaźniki będzie również prowadziło do bardziej systematycznego uwzględniania czynników społecznych i środowiskowych w krajach rozwijających się, takich jak zmiany klimatu, różnorodność biologiczna, zdrowie, edukacja i sposób sprawowania rządów, co umożliwi ukierunkowanie działań w zakresie polityki na rzecz rozwoju na społeczności najbardziej potrzebujące i znajdujące się w najtrudniejszej sytuacji; podkreśla, że wskaźniki takie powinny być zgodne i spójne z podjętymi inicjatywami ogólnoświatowymi, takimi jak wskaźnik rozwoju społecznego ONZ;

7. podkreśla potrzebę pomiaru jakości życia w społeczeństwach; uważa, że osiągnięcie oraz utrzymanie odpowiedniej jakości życia obejmuje istotne i uzgodnione czynniki, takie jak zdrowie, edukacja, kultura, zatrudnienie oraz warunki mieszkaniowe, środowiskowe itd.; stoi zatem na stanowisku, że powinno się przypisać większą rolę wskaźnikom mierzącym takie czynniki; sugeruje wykorzystywanie – przy dalszym opracowywaniu zarówno mierników jakościowych, jak i ilościowych – wskaźników EQLS, które obejmują podstawowe dziedziny jakości życia;

8. zauważa przyjęcie na szczeblu europejskim środków i narzędzi służących do pomiaru i analizy ewentualnego oddziaływania inicjatyw ustawodawczych na postęp, do których to środków należą oceny oddziaływania, w tym analizy kosztów i korzyści, analizy opłacalności i analizy wielokryteriowe, oceny ryzyka, gromadzenie danych, statystyka, rachunki ekonomiczne środowiska, analizy polityczne na różnych szczeblach polityki, sprawozdania z nadzoru nad wdrażaniem i egzekwowaniem oraz przeglądy prowadzone w różnych dziedzinach prawodawstwa UE; w pełni popiera ustanowienie solidnych ram prawnych dla europejskich rachunków ekonomicznych środowiska, będących pozytywnym krokiem w procesie „wychodzenia poza PKB”;

9. odnotowuje coraz większe uznanie na szczeblu międzynarodowym ograniczeń, jakie wykazuje PKB w zakresie mierzenia postępu społecznego, zasobów naturalnych i funkcji ekosystemu oraz podstawowych transformacji, jak te, których przyczyną są zmiany klimatu, i zrównoważonego wzrostu; uznaje postęp osiągnięty na różnych forach, takich jak między innymi Program Narodów Zjednoczonych ds. Rozwoju (UNDP), Bank Światowy, OECD i Komisja, w zakresie opracowania wskaźników służących do pomiaru i analizy zmian;

10. podkreśla znaczenie osiągnięcia porozumienia w sprawie systemowego podejścia do ustanowienia spójnego systemu „wyjścia poza PKB”, aby przyczynić się do udoskonalenia analiz i debat politycznych;

11. podkreśla, że wyzwaniem jest kształtowanie jasnego i zrozumiałego zestawu wskaźników, które byłyby jednocześnie spójne na płaszczyźnie teoretycznej, właściwe politycznie i wymierne empirycznie, a ponadto umożliwiałyby porównywanie krajów i regionów; podkreśla potrzebę wykonania tej pracy w ścisłej współpracy z innymi właściwymi instytucjami i organizacjami;

12. podkreśla konieczność opracowywania wiarygodnych, ujednoliconych i dostarczanych na czas danych statystycznych oraz uzyskiwania serii danych i wskaźników obejmujących długi przedział czasowy, które mogą być wykorzystywane do przewidywania przyszłego rozwoju sytuacji i tworzenia polityki; zaleca, by różnego rodzaju bazy danych tworzone przez władze publiczne były lepiej wykorzystywane i wzajemne między sobą wiązane oraz by w poszczególnych państwach członkowskich stosowano podobną metodologię, wspólne normy, definicje, klasyfikacje i zasady rachunkowości, by zagwarantować jakość i porównywalność danych; apeluje, by gromadzenie i przetwarzanie danych odbywało się zgodnie z zasadami niezależności zawodowej, bezstronności, obiektywności, poufności informacji statystycznych oraz opłacalności, przy odpowiednim uwzględnieniu kwestii ochrony danych osobowych; uważa, że Eurostat powinien odgrywać kluczową rolę w tym procesie;

13. zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji Radzie oraz Komisji.

UZASADNIENIE

Produkt krajowy brutto (PKB) stanowi sumę wartości dodanej całej działalności gospodarczej opartej na pieniądzu. PKB jest najlepiej znanym wskaźnikiem aktywności makroekonomicznej. Został on opracowany w latach trzydziestych dwudziestego wieku i jest stosowany przez decydentów politycznych na całym świecie oraz powszechnie wykorzystywany w debatach publicznych.

PKB uznano za wszechstronny wskaźnik ogólnego rozwoju społecznego i postępu. Jednak nie w każdej dziedzinie stanowi on wiarygodny punkt odniesienia dla debaty politycznej. W szczególności PKB nie mierzy równowagi środowiskowej ani integracji społecznej.

Coraz szerzej uznaje się konieczność zapewnienia doskonalszych danych i wskaźników w celu uzupełnienia PKB. To spostrzeżenie stało się podstawą dla szeregu inicjatyw międzynarodowych. W listopadzie 2007 r. Parlament Europejski (wraz z Komisją Europejską, Klubem Rzymskim, WWF i OECD) zorganizował konferencję zatytułowaną „Wyjść poza PKB”. Podczas tej konferencji decydenci, eksperci ds. gospodarki i ochrony środowiska oraz przedstawiciele społeczeństwa obywatelskiego wyrazili szerokie poparcie dla opracowania wskaźników, które uzupełniłyby PKB i pozwoliły na uzyskanie bardziej wyczerpujących informacji służących do uzasadniania decyzji politycznych.

W komunikacie Komisji pt. „Wyjść poza PKB – pomiar postępu w zmieniającym się świecie” zaproponowano różne środki w celu uzupełnienia PKB w odpowiedni sposób. W szczególności skupiono się na opracowaniu wskaźników o szerszym zakresie, które dostarczyłyby bardziej wiarygodnego zasobu wiedzy.

Sprawozdawczyni pragnie zasadniczo poprzeć zamiar Komisji dotyczący przyjęcia szczegółowo zdefiniowanego systemu pomiaru, który wykraczałby poza PKB, a konkretnie stanowiłby uzupełnienie PKB w procesie podejmowania decyzji i oceny. W odczuciu sprawozdawczyni wyznaczenie takiego celu nie budzi kontrowersji w prowadzonej od lat debacie politycznej i naukowej. Problem stanowi raczej to, jak zrealizować to podejście z zastosowaniem wyraźnie zdefiniowanych i wymiernych wskaźników. Nie ulega wątpliwości, że przedsięwzięcie to może odnieść sukces, jedynie jeśli z należytą wagą zostanie w nim potraktowane zastosowanie wiarygodnych danych.

Często brakuje jasnych informacji, danych i wskaźników. Na szczeblu unijnym i na szczeblu państw członkowskich podjęto wiele inicjatyw, żeby zaradzić brakom w tych dziedzinach. Niestety tylko częściowo da się zauważyć spójne działanie. Na przykład z powodu znacznej liczby działań w zakresie wskaźników, podejmowanych na szczeblu krajowym i międzynarodowym, sytuacja stała się trudna do ogarnięcia i niejasna. Poza tym w ogólnej debacie na temat wskaźników nie powinno się zapominać, że same wskaźniki nie są w stanie wnieść wystarczającego wkładu do debaty politycznej, procesu podejmowania decyzji i oceny. Potrzebna jest raczej kompleksowa koncepcja uwzględniająca istniejące środki, która może znaleźć zastosowanie w praktyce.

Powinniśmy opracować narzędzie, które będzie mogło stanowić uzupełnienie PKB, przy uwzględnieniu, że proces ten należy przeprowadzić tak, aby zagwarantować zastosowanie praktyczne, a ponadto należy wykorzystać wyraźnie zdefiniowane wskaźniki i powołać się na dane o wysokiej jakości.

W komunikacie Komisji zaproponowano szereg poszczególnych środków, które trudno poddać ocenie. Inicjatyw tych nie włączono do bardziej kompleksowej, wielopoziomowej strategii, która wyraźnie pokazałaby, w jaki sposób można wykorzystać nowe podejście „wychodzenia poza PKB”.

W niniejszym sprawozdaniu wzywa się Komisję do przedstawienia wielopoziomowej strategii „wychodzenia poza PKB”, która powinna wskazywać możliwości pragmatycznego zastosowania nowego podejścia w codziennej pracy politycznej. Sprawozdawczyni jest zdania, że dopóki ta kwestia nie będzie wyjaśniona, w tej debacie nie zostaną osiągnięte duże postępy.

[1] EQLS obejmuje następujące podstawowe dziedziny składające się na pojęcie jakości życia: zasoby gospodarcze lub ich pozbawienie, zdrowie i dostęp do opieki zdrowotnej, zatrudnienie i jakość miejsca pracy, godzenie życia zawodowego z prywatnym, rodzinne relacje i wsparcie, włączenie/wykluczenie społeczne (życie w społeczności lokalnej i uczestnictwo w życiu społecznym), edukacja i szkolenia, jakość budownictwa mieszkaniowego i środowiska lokalnego, kapitał społeczny i jakość społeczeństwa, jakość usług publicznych, subiektywne poczucie zadowolenia (w tym szczęścia, zadowolenia z życia i optymizmu co do przyszłości).
[2] Teksty przyjęte, P7_TA(2010)0053.
[3] Teksty przyjęte, P7_TA(2010)0223.
[4] Teksty przyjęte, P7_TA(2009)0028.
[5] Teksty przyjęte, P6_TA(2006)0272.
[6] Teksty przyjęte, P6_TA(2008)0182.

dla Komisji Ochrony Środowiska Naturalnego, Zdrowia Publicznego i Bezpieczeństwa Żywności

w sprawie wyjścia poza PKB – pomiar postępu w zmieniającym się świecie
(2010/2088 (INI))

Sprawozdawca(*): Nikolaos Chountis(*) Procedura obejmująca zaangażowane komisje – art. 50 Regulaminu

WSKAZÓWKI

Komisja Gospodarcza i Monetarna zwraca się do Komisji Ochrony Środowiska Naturalnego, Zdrowia Publicznego i Bezpieczeństwa Żywności, właściwej dla tej sprawy, o uwzględnienie w końcowym tekście projektu rezolucji następujących wskazówek:

– uwzględniając deklarację OECD zatytułowaną „Pomiary i promowanie postępu społeczeństw”, przyjętą w Stambule w dniu 30 czerwca 2007 r.,

– uwzględniając wniosek Komisji dotyczący rozporządzenia w sprawie europejskich rachunków ekonomicznych środowiska (COM(2010)0132),

– uwzględniając sprawozdanie Komisji dotyczące mierzenia wyników gospodarczych i postępu społecznego (sprawozdanie Stiglitza, Sena i Fitoussiego, 2008),

1. z zadowoleniem przyjmuje inicjatywę Komisji dotyczącą rozpoczęcia poważnego, kompleksowego i wybiegającego w przyszłość planu obejmującego pięć działań na rzecz udoskonalenia wskaźnika oceny wyników gospodarczych i postępu, jakim jest produkt krajowy brutto (PKB), przez uzupełnienie go innymi wskaźnikami, które uwzględniają zasadnicze aspekty dobrobytu ludzi i postępu, np. kwestie gospodarcze, środowiskowe i społeczne;

2. sugeruje, by dążyć do opracowania zestawu ograniczonej liczby wskaźników, który następnie łatwo będzie uzupełnić o inne wskaźniki, oraz zestawu wskaźników zbiorczych, które mogą obejmować dwa uzupełniające się podejścia do środowiska, za pomocą wskaźnika wyrażonego w wartościach pieniężnych, takiego jak skorygowane oszczędności netto (Adjusted Net Savings), oraz wskaźnika fizycznego, takiego jak poziom wpływu na środowisko (ecological footprint), poziom emisji CO2 (carbon footprint) lub inne wskaźniki oddzielające zagadnienia czysto ekonomiczne od środowiskowych, a także kilka szerszych wskaźników dotyczących integracji społecznej i dobrobytu ludzi, takich jak wskaźnik Giniego i wskaźnik ubóstwa społecznego (Human Poverty Index) lub wskaźnik zdrowia społecznego (Index of Social Health); sugeruje, by ulepszyć sam wskaźnik PKB; za przykład może posłużyć wskaźnik trwałego dobrobytu gospodarczego (Index for Sustainable Economic Welfare), wskaźniki rzeczywistego rozwoju (Genuine Progress Indicators) czy też wskaźnik dobrobytu krajowego (National Welfare Index); zaleca, żeby Eurostat ściśle współpracował z innymi ośrodkami badawczymi i organizacjami, które stworzyły te wskaźniki, w celu zwiększenia ich dokładności i ułatwienia ich stosowania;

3. uważa, że polityka krajowa i polityka UE będzie oceniana pod względem jej skuteczności w zapewnianiu postępów w realizacji celów społecznych, gospodarczych i środowiskowych oraz w zwiększaniu dobrobytu Europejczyków, oraz że PKB nie wystarcza do opisania złożonych społeczno-gospodarczych realiów wyzwań krajowych i regionalnych; podkreśla, że korzystanie z nowych i uzupełniających wskaźników społecznych i środowiskowych jest w pełni zgodne z celami strategii Europa 2020 i innymi ważnymi inicjatywami, czego nie można uzyskać przy użyciu PKB jako jedynego wyznacznika;

4. uważa, że chociaż PKB jest solidną miarą działalności makroekonomicznej, to ma wiele słabych stron jako wskaźnik ogólnego rozwoju społecznego; nie odzwierciedla on w szczególności ważnych czynników społecznych, np. bezrobocia, niepełnego zatrudnienia, średniej długości życia czy też jakości systemu edukacji i służby zdrowia, nie uwzględnia też nierówności w podziale dochodów, działalności nierynkowej, która przyczynia się do tworzenia wartości gospodarczej (np. praca wolontariuszy, prace domowe czy działalność nielegalna), ani negatywnych środowiskowych efektów zewnętrznych, a przy tym wzrasta w sytuacji inwestowania zasobów w przeciwdziałanie negatywnym zjawiskom, np. wzrostowi problemów społecznych, w związku z czym niszczenie (we wszelkich formach) zaliczane jest w PKB do zysków gospodarczych;

5. zauważa, że rozważając kwestie jakości życia, ludzie doceniają np. bezpieczne środowisko społeczne, gdzie łatwo jest znaleźć wygodne mieszkanie i pracę, gdzie przyjemnie jest wychowywać dzieci, gdzie odpowiednio uwzględnia się integrację cudzoziemców, gdzie świadczone są usługi socjalne i można cieszyć się przyrodą bez pokonywania dużych odległości, i wyraża ubolewanie, że trudno jest uzyskać porównywalne dane na ten temat;

6. w świetle coraz ściślejszej współzależności obszarów gospodarki, społeczeństwa i środowiska naturalnego uważa, że PKB to główny wskaźnik umożliwiający wzięcie pod uwagę różnorodnych charakterystycznych cech społeczno-ekonomicznych na szczeblu europejskim, w związku z czym musi on pozostać głównym kryterium decydowania o wysokości środków finansowych przydzielanych w przyszłej polityce spójności, podkreśla jednak potrzebę uwzględniania w większym stopniu czynników środowiskowych i społecznych na szczeblu krajowym i regionalnym, jak również potrzebę określenia dla nich odpowiednich kryteriów;

7. zauważa, że solidne dowody doświadczalne wskazują, iż powyżej pewnego poziomu wzrostowi PKB stopniowo przestaje towarzyszyć równoległa poprawa warunków życia i zrównoważonego rozwoju;

8. z zadowoleniem przyjmuje oraz uznaje za pozytywny i ważny krok naprzód pięć działań mających na celu lepsze mierzenie postępów w zmieniającym się świecie, które zaproponowała Komisja, i przypomina o zamiarze korzystania z tych wskaźników jak z nowych wytycznych i punktów odniesienia w ocenie procesu tworzenia polityki i jej wdrażania; podkreśla znaczenie rozwoju tych działań we współpracy międzynarodowej;

9. podkreśla, że PKB to główny wskaźnik mogący łączyć kryteria środowiskowe, społeczne, gospodarcze i transportowe, by mierzyć dobrobyt na wszystkich szczeblach w UE; obawia się, że zbyt silne akcentowanie innych wskaźników doprowadzi do arbitralnego, przypadkowego podejmowania decyzji i do nadmiernej biurokracji, która może utrudniać osiągacie celów dotyczących polityki niwelowania różnic między regionami, ze szkodą dla regionów najuboższych i mających najbardziej niekorzystne położenie w Europie;

10. uważa, że doskonalenie i uzupełnianie PKB jako kluczowego wskaźnika statystycznego kierującego procesem podejmowania decyzji w oparciu o pomiar produkcji rynkowej w danej gospodarce wymaga kompleksowych i daleko idących zmian w systemie, by odpowiednio uwzględnić parametry gospodarcze, środowiskowe i społeczne w planowaniu, wdrażaniu i ocenie polityki gospodarczej, środowiskowej i społecznej; w szczególności wymaga to bardziej terminowego gromadzenia i przetwarzania danych;

11. w pełni popiera ustanowienie solidnych ram prawnych dla europejskich rachunków ekonomicznych środowiska, będących pozytywnym krokiem w procesie „Wyjść poza PKB”; uważa za niezwykle ważne, by niezwłocznie po osiągnięciu przez ten system pełnej operacyjności europejskie rachunki ekonomiczne środowiska były czynnie i odpowiednio wykorzystywane we wszystkich stosownych obszarach kształtowania polityki UE jako zasadniczy wkład w ocenę wpływu, plany działania, wnioski legislacyjne i inne ważne produktów procesu politycznego; bardzo ważne jest również, by system był ściśle skoordynowany i oceniony, by wytyczyć drogę dalszego rozwoju w tej dziedzinie;

12. w związku z tym wzywa Komisję do utrzymania PKB jako decydującego wskaźnika służącego do planowania działań na rzecz zwiększenia dobrobytu i poprawy wyników gospodarczych oraz do wskazywania na szczeblu europejskim regionów kwalifikujących się do otrzymania wsparcia; należy przy tym zezwolić organom krajowym na korzystanie z innych wskaźników społecznych, środowiskowych i infrastrukturalnych na odpowiednich szczeblach, by uwzględnić specyfikę regionów i miast oraz na realizację celów strategii EU 2020;

13. podkreśla konieczność opracowywania wiarygodnych, ujednoliconych i dostarczanych na czas danych statystycznych oraz uzyskiwania długoterminowych serii danych i wskaźników, które mogą być wykorzystywane do przewidywania przyszłego rozwoju sytuacji i tworzenia polityki; zaleca, by różnego rodzaju bazy danych tworzone przez władze publiczne były lepiej wykorzystywane i wzajemne między sobą wiązane oraz by w poszczególnych państwach członkowskich stosowano podobną metodologię, wspólne normy, definicje, klasyfikacje i zasady rachunkowości, by zapewnić jakość i porównywalność danych; apeluje, by zbieranie i przetwarzanie danych odbywało się zgodnie z zasadami niezależności zawodowej, bezstronności, obiektywności, rzetelności, poufności informacji statystycznych oraz opłacalności, przy odpowiednim uwzględnieniu kwestii ochrony danych osobowych; uważa, że Eurostat powinien odgrywać kluczową rolę w tym procesie;

14. z zadowoleniem przyjmuje wykazywaną przez Komisję wolę współpracy z innymi organizacjami rządowymi, ze społeczeństwem obywatelskim i z ośrodkami badawczymi; przypomina o znaczeniu zaangażowania obywateli w tę kluczową debatę oraz zapewnienia nieodpłatnych źródeł informacji, łatwo dostępnych dla wszystkich obywateli, by mogli oni zrozumieć rzeczywistą treść poszczególnych wskaźników, sposób ich uzyskiwania, ich wzajemne połączenia i to, co rzeczywiście mierzą, a także by mogli oni śledzić ewolucję tych wskaźników w czasie; wzywa do ścisłego zaangażowania Parlamentu w przyszły rozwój sytuacji w tej dziedzinie;

15. podkreśla konieczność opracowania zbioru wskaźników mierzących pozapodatkowy zewnętrzny i wewnętrzny rozwój makroekonomiczny, który w pewnych okolicznościach może mieć wpływ na finanse publiczne, i zauważa, że w zbiorze tym mogłyby znaleźć się: bilans obrotów bieżących, wartość aktywów zagranicznych netto, wydajność i jednostkowy koszt pracy, efektywny realny kurs wymiany walut, koszty kredytu i cen aktywów w sektorze prywatnym;

16. zauważa jednak, że kwestionowanie PKB jako jedynego wskaźnika statystycznego i wprowadzenie wskaźników uzupełniających nada polityce gospodarczej na szczeblu krajowym i europejskim nowy kierunek i wymiar związany z jakością rozwoju i dobrobytem obywateli.

WYNIK GŁOSOWANIA KOŃCOWEGO W KOMISJI

dla Komisji Ochrony Środowiska Naturalnego, Zdrowia Publicznego i Bezpieczeństwa Żywności

w sprawie wyjścia poza PKB – pomiar postępu w zmieniającym się świecie
(2010/2088 (INI))

Sprawozdawca: Nirj Deva

WSKAZÓWKI

Komisja Rozwoju zwraca się do Komisji Ochrony Środowiska Naturalnego, Zdrowia Publicznego i Bezpieczeństwa Żywności, właściwej dla tej sprawy, o uwzględnienie w końcowym tekście projektu rezolucji następujących wskazówek:

1. podkreśla, że koncepcji „wzrostu” odnoszącej się do ilościowych rozwiązań gospodarczych, nie powinno się mylić z „rozwojem”, który odnosi się do kryteriów jakościowych, obejmujących jakość życia i poprawę warunków życia (jakość środowiska naturalnego, zdrowie, edukacja, sprawiedliwy podział dochodu, więzi społeczne itp.); zwraca się wobec tego do UE o powstrzymanie się od prowadzenia zwykłej polityki rozwoju zorientowanej na wzrost gospodarczy;

2. podkreśla, że współzależność między dobrobytem a PKB nie jest automatyczna, ale warunkowa, gdyż PKB nie uwzględnia szeregu działań pozarynkowych (jak opieka nad dziećmi, troska o osoby starsze i chore, itp.), które wpływają na dobrobyt; zwraca również uwagę, że tak jak w krajach rozwijających się dobrobyt i PKB mogą iść w parze, istnieją też przypadki, w których strategie polityczne mogą przyczyniać się do dobrobytu, spowalniając wzrost gospodarczy, jak w przypadku ochrony ekosystemu lasów; jest przekonany zatem, że dla dobra spójności polityki rozwoju należy rozwijać alternatywne dla PKB wskaźniki, które dałyby reprezentatywny obraz warunków gospodarczych, społecznych i środowiskowych;

3. ma nadzieję, że wniosek Komisji dotyczący pomiaru wyników stosowania wskaźników zarówno środowiskowych, jak i czysto ekonomicznych będzie zgodny i spójny z podjętymi ogólnoświatowymi inicjatywami, takimi jak wskaźnik rozwoju społecznego ONZ;

4. przypomina, że PKB nie jest dobrym wskaźnikiem pomiaru dobrobytu; oczekuje, że skierowanie uwagi na ogólniejsze i bardziej zrównoważone wskaźniki będzie również prowadziło do bardziej systematycznego uwzględniania czynników społecznych i środowiskowych w krajach rozwijających się, takich jak zmiany klimatu, zdrowie, edukacja i sposób sprawowania rządów, co umożliwi ukierunkowanie działań w zakresie polityki na rzecz rozwoju na społeczności najbardziej potrzebujące i znajdujące się w najtrudniejszej sytuacji; podkreśla potrzebę poszerzenia rachunków narodowych o zagadnienia środowiskowe i społeczne, aby umożliwić właściwe działanie tego zestawu wskaźników;

5. przychylnie odnosi się do inicjatywy dotyczącej nie tylko PKB, podjętej przez instytucje europejskie, by zaprzestać ograniczania pomiaru bogactwa narodów i dobrobytu obywateli;

6. zamierza uważnie monitorować wszelkie nowe instrumenty, aby dopilnować, by nie prowadziły one do ograniczenia pomocy rozwojowej, zwłaszcza w kontekście zobowiązania UE do przeznaczenia 0,7% PKB na rozwój do 2015 r.

WYNIK GŁOSOWANIA KOŃCOWEGO W KOMISJI

dla Komisji Ochrony Środowiska Naturalnego, Zdrowia Publicznego i Bezpieczeństwa Żywności

w sprawie wyjścia poza PKB – pomiar postępu w zmieniającym się świecie
(2010/2088 (INI))

Sprawozdawczyni: Marian Harkin

WSKAZÓWKI

Komisja Zatrudnienia i Spraw Socjalnych zwraca się do Komisji Ochrony Środowiska Naturalnego, Zdrowia Publicznego i Bezpieczeństwa Żywności, właściwej dla tej sprawy, o uwzględnienie w końcowym tekście projektu rezolucji następujących wskazówek:

– uwzględniając istniejące narzędzia statystyczne, dotyczące niektórych aspektów postępu społecznego, dobrostanu i zrównoważonego rozwoju w Europie, takie jak EU-SILC, badanie aktywności ekonomicznej ludności (BAEL), Eurobarometr, europejski sondaż wartości (EVS) i europejski sondaż społeczny (ESS),

– uwzględniając sprawozdanie J. Stiglitza (sprawozdanie Komisji w sprawie mierzenia wyników gospodarczych i postępu społecznego[2]), które zawiera przegląd siedmiu aspektów branych pod uwagę przy opracowywaniu nowych wskaźników,

A. mając na uwadze, że mimo iż PKB stanowi istotny wskaźnik wzrostu gospodarczego, nie jest on jednak wystarczający jako jedyne narzędzie do wytyczania kierunku polityki, tak by sprostać wyzwaniom XXI wieku, i wymaga dodatkowych wskaźników, w tym wskaźników stosowanych do pomiaru spójności społeczno-gospodarczej i wskaźników środowiskowych,

B. mając na uwadze, że kryzys finansowy, gospodarczy i społeczny wykazuje, iż strategia gospodarcza oparta wyłącznie na PKB nie pozwala na opracowanie możliwego do zaakceptowania modelu, pociąga za sobą w związku z tym szczególną konieczność dysponowania rzetelnymi i pełnymi informacjami o kształtowaniu się realnych dochodów gospodarstw domowych,

C. mając na uwadze, że zważywszy iż ubóstwo i wykluczenie społeczne naruszają godność ludzką, przy obecnym poziomie rozwoju społecznego w Unii Europejskiej postęp oznacza przede wszystkim umożliwienie wszystkim obywatelom indywidualnego i zbiorowego uczestnictwa w życiu politycznym, społecznym i demokratycznym dzięki likwidacji podziałów społecznych i ubóstwa,

D. mając na uwadze, że dobrobyt gospodarczy oraz rozwój społeczny nie zawsze idą w parze i że w związku z tym spójne kształtowanie polityki wymaga ramowych danych obejmujących wskaźniki o szerszym zakresie, które uwzględnią społeczne i środowiskowe korzyści i straty, obok wskaźników stosowanych do pomiaru trwałego rozwoju i jakości życia,

1. zauważa, że ponieważ pionowy podział dóbr czasami nie jest realizowany, występuje coraz większa różnica między tym, co pokazują oficjalne dane statystyczne na temat wyników gospodarczych, a tym, jak ludzie postrzegają własne warunki życia i jakość życia, oraz że sytuacja ta powoduje brak zaufania do rządów i procesu demokratycznego; zauważa też, że na subiektywne poczucie dobrostanu w Europie wpływ mają nie tylko dochody, ale także postrzegana jakość społeczeństwa[3], i w związku z tym wzywa do opracowania wskaźników, które odpowiednio odzwierciedlą jakość życia obywateli;

2. podkreśla, że społeczeństwo, w tym partnerów społecznych i organizacje przedstawicielskie, należy zaangażować w wybór wskaźników, a także dzięki równoczesnemu zastosowaniu wskaźników alternatywnych dotyczących stanu i trwałego charakteru środowiska naturalnego, poziomu włączenia społecznego, dobrobytu społecznego, integracji społecznej i sprawiedliwości, aby pomagać w osiąganiu porozumienia, które jest niezbędne do wypracowania wspólnej wizji celów społecznych;

3. wyraża zaniepokojenie znacznym opóźnieniem w gromadzeniu i przekazywaniu danych na temat społecznych skutków niedawnego kryzysu finansowego i gospodarczego oraz dotyczącego rynku pracy; wzywa zatem do terminowego publikowania wskaźników jakościowych i ilościowych, w tym w razie potrzeby w rozbiciu na rodzaje gospodarstw domowych, aby umożliwić sprawne kształtowanie polityki i bardziej ukierunkowane reagowanie oraz monitorowanie tendencji w czasie celem uzyskania jak najlepszej równowagi między uzdrowieniem finansów publicznych, rozwojem a spójnością społeczną;

4. podkreśla konieczność oparcia wskaźników na informacjach statystycznych, które są istotne, aktualne, dokładne, dostępne, porównywalne i spójne we wszystkich państwach członkowskich;

5. wzywa Komisję, aby – z myślą o nakreśleniu bardziej kompleksowego obrazu dobrostanu i spójności – jako kwestię priorytetową i pilną wprowadziła oprócz PKB wskaźniki dotyczące spraw społecznych i środowiskowych, ponieważ PKB odnosi się jedynie do gospodarczych aspektów rozwoju;

6. wzywa do nowego partnerstwa między wszystkimi zainteresowanymi podmiotami (Eurostat, krajowe urzędy statystyczne, instytucje badawcze, rządy krajowe, agencje UE itp.) w celu opracowania wskaźników dobrostanu i zrównoważonego rozwoju, które zapewnią decydentom politycznym dodatkowy zestaw mierników dotyczących wielowymiarowych zjawisk dobrostanu i jakości życia;

7. uważa, że Komisja powinna dodać wskaźniki alternatywne do tradycyjnych narzędzi, by oceniać postępy w realizacji celów określonych w strategii UE 2020;

8. uważa, że celu innowacyjności nie można osiągnąć, jeżeli nie będzie mu towarzyszyć ustanowienie wskaźników pozwalających na określenie i ocenę środowiska sprzyjającego innowacyjności;

9. podkreśla potrzebę pomiaru jakości życia w społeczeństwach, ze zwróceniem szczególnej uwagi na grupy zagrożone wykluczeniem społecznym, i zauważa, że do takiego pomiaru niezbędne będą systematyczne badania społeczne, oceny wpływu i wskaźniki w takich kategoriach jak: zdrowie i średnia długość życia, ubóstwo, edukacja, zatrudnienie, transport, rodzina, przestępczość, mieszkalnictwo, czas wolny, udział w życiu politycznym i kulturalnym, poziom zaufania publicznego, współzależność, sytuacja materialna, samopoczucie psychiczne i dobrobyt społeczny, środowisko naturalne, ochrona społeczna i kapitał społeczny;

10. sugeruje wykorzystywanie – przy dalszym opracowywaniu zarówno mierników jakościowych, jak i ilościowych – wskaźników EQLS, które obejmują podstawowe dziedziny jakości życia;

11. zauważa, że pomiar rozwoju gospodarczego i wydajności obejmuje inne wskaźniki, które mają wpływ na dobrostan danego kraju i ten dobrostan tłumaczą, a które do tej pory nie zostały zmierzone (skwantyfikowane);

12. podkreśla potrzebę pomiaru wystarczalności dochodów i poziomu zadowolenia społeczeństwa pod względem zasobów finansowych i materialnych, w tym dochodów minimalnych i zakresu, w jakim chronią one przed ubóstwem, oraz sprawiedliwości systemów zabezpieczenia społecznego; ponadto podkreśla, że konieczne są wskaźniki w różnych kategoriach, takich jak zadłużenie, jakość i dostępność budownictwa mieszkaniowego, zaopatrzenie w energię po przystępnej cenie i dostęp do usług publicznych, szkoleń, kultury, technologii informacyjno-komunikacyjnych, opieki nad dziećmi i opieki zdrowotnej;

13. zauważa, że istnieją właściwe wskaźniki w tej dziedzinie, oraz wzywa Komisję i państwa członkowskie do uwzględniania – oprócz PKB – pomiarów i wartości tych wskaźników przy opracowywaniu, planowaniu i ocenie polityki społecznej;

14. zauważa, że spójność społeczna i spójność gospodarcza stanowią nadrzędne cele UE, a cele te wymagają wskaźników odzwierciedlających poziomy i pionowy podział dóbr w społeczeństwie, wśród różnych grup społecznych i w różnych regionach, a także że wskaźniki takie ułatwiają analizę podziału bogactw oraz monitorowanie procesu integracji społecznej i uczestnictwa w życiu społecznym w UE;

15. podkreśla, że konieczne są wskaźniki zarówno pracy płatnej, jak i niepłatnej, pracy w domu i pracy wolontariuszy, podkreśla także potrzebę uwzględniania stopy bezrobocia jako wskaźnika;

16. wzywa do przyjęcia i promowania we wszystkich państwach członkowskich podręcznika MOP dotyczącego mierzalnej oceny pracy wolontariuszy, do obrazowania działań społeczeństwa obywatelskiego z wykorzystaniem wymiernych wskaźników, a także do usilniejszego zachęcania do takich działań;

17. przyjmuje do wiadomości decyzję Rady z dnia 17 czerwca 2010 r., która pozostawia w gestii państw członkowskich kwestię określenia krajowych celów w zakresie obniżenia liczby osób zagrożonych ubóstwem i wykluczeniem społecznym na podstawie co najmniej jednego z trzech wskaźników zatwierdzonych przez Radę; uważa, że stosując jedynie wskaźnik gospodarstw domowych dotkniętych bezrobociem, państwa członkowskie mogą systematycznie zaniedbywać takie kwestie jak ubóstwo mimo zatrudnienia, ubóstwo energetyczne, ubóstwo wśród dzieci i wykluczenie społeczne.

WYNIK GŁOSOWANIA KOŃCOWEGO W KOMISJI

[1] EQLS obejmuje następujące podstawowe dziedziny składające się na pojęcie jakości życia: zasoby gospodarcze lub ich pozbawienie, zdrowie i dostęp do opieki zdrowotnej, zatrudnienie i jakość miejsca pracy, godzenie życia zawodowego z prywatnym, rodzinne relacje i wsparcie, włączenie/wykluczenie społeczne (życie w społeczności lokalnej i uczestnictwo w życiu społecznym), edukacja i szkolenia, jakość budownictwa mieszkaniowego i środowiska lokalnego, kapitał społeczny i jakość społeczeństwa, jakość usług publicznych, subiektywne poczucie zadowolenia (w tym szczęścia, zadowolenia z życia i optymizmu co do przyszłości).
[2] http://www.stiglitz-sen-fitoussi.fr/documents/rapport_anglais.pdf
[3] Zgodnie z ustaleniami Eurofoundu od ostatniego kwartału 2007 r. do września 2009 r. średni poziom zadowolenia z życia w ogólności w całej UE spadł o około 4%. Tendencje zmian zadowolenia z życia odzwierciedlają zmiany PKB w krajach takich jak państwa bałtyckie, ale nie odpowiadają stosunkowo niewielkim spadkom PKB w krajach takich jak Malta czy Francja (źródło: Tendencje w zakresie jakości życia w UE lata 2003-2009, Eurofound, 2010).
W poszczególnych krajach znaczny wpływ na zaufanie do instytucji politycznych mają różnice dochodów, jak również postrzegana korupcja (źródło: drugi europejski przegląd jakości życia (EQLS) koordynowany przez Eurofound).

dla Komisji Ochrony Środowiska Naturalnego, Zdrowia Publicznego i Bezpieczeństwa Żywności

w sprawie wyjścia poza PKB – pomiar postępu w zmieniającym się świecie
(2010/2088 (INI))

Sprawozdawczyni: Marisa Matias

WSKAZÓWKI

Komisja Przemysłu, Badań Naukowych i Energii zwraca się do Komisji Ochrony Środowiska Naturalnego, Zdrowia Publicznego i Bezpieczeństwa Żywności, właściwej dla tej sprawy, o uwzględnienie w końcowym tekście projektu rezolucji następujących wskazówek:

– uwzględniając deklarację OECD z dnia 30 czerwca 2007 r. zatytułowaną „Pomiary i promowanie postępu społeczeństw”,

– uwzględniając zintegrowane wytyczne UE 2020 dla europejskiej polityki gospodarczej oraz zatrudnienia, zaproponowane przez Komisję Europejską w dniu 27 kwietnia 2010 r.,

– uwzględniając wniosek Komisji z dnia 9 kwietnia 2010 r. dotyczący rozporządzenia w sprawie europejskich rachunków ekonomicznych środowiska (COM(2010)0132),

– uwzględniając sprawozdanie Komisji dotyczące mierzenia wyników gospodarczych i postępu społecznego (sprawozdanie Stiglitza, Sena i Fitoussiego z 2008 r.), przedstawione w dniu 14 września 2009 r.,

– uwzględniając globalną inicjatywę dotyczącą ekonomii ekosystemów i różnorodności biologicznej (TEEB), popartą przez przywódców G8+5 w czerwcu 2007 r., oraz jej wyniki opublikowane w latach 2009 i 2010,

– uwzględniając komunikat Komisji z dnia 25 czerwca 2008 r. dotyczący planu działania na rzecz zrównoważonej konsumpcji i produkcji oraz zrównoważonej polityki przemysłowej (COM(2008)0397),

– uwzględniając projekt konsultacji publicznych Wspólnego Centrum Badawczego Instytutu Środowiska i Zrównoważonego Rozwoju (IES) z dnia 16 sierpnia 2010 r., zatytułowany „Wskaźniki wydajności zasobów, wskaźniki dotyczące koszyków produktów, wskaźniki dotyczące gospodarowania odpadami. Ramy, metodologia, bazy danych i procedury aktualizacji”,

A. mając na uwadze, że istnieje pilna potrzeba przełożenia na wytyczne debaty na temat korzyści i ograniczeń PKB jako punktu odniesienia przy pomiarze i ocenie wyników społeczno-gospodarczych, a co za tym idzie, postępu społecznego,

B. mając na uwadze, że PKB pozostaje podstawowym miernikiem aktywności makroekonomicznej, jednak nie uwzględnia w wystarczającym stopniu aspektów pozarynkowych, a zatem musi być uzupełniony o zwięzły i funkcjonalny zestaw innych wskaźników bardziej nadających się do pomiaru celów związanych na przykład z integracją społeczną czy ochroną środowiska,

C. mając na uwadze, że wskaźniki oparte na średnich statystycznych nie są w stanie odzwierciedlić zwiększonych nierówności społeczno-gospodarczych,

D. mając na uwadze, że należy dokonać rozróżnienia między obecnym a przyszłym dobrostanem; mając na uwadze, że należy podkreślić konieczność oceniania zrównoważenia zarówno w wymiarze gospodarczym, jak i środowiskowym,

1. przyjmuje do wiadomości wniosek Komisji dotyczący opracowania wskaźników, które w uzupełnieniu do PKB pomogą w ocenie postępu społecznego w zakresie trzech filarów w wymiarze gospodarczym, społecznym i środowiskowym i będą miały za cel dostarczanie bardziej wyczerpujących i aktualnych informacji wspierających decyzje polityczne na szczeblu lokalnym, krajowym i regionalnym;

2. z zadowoleniem przyjmuje komunikat Komisji z dnia 20 sierpnia 2009 r. zatytułowany „Wyjść poza PKB – pomiar postępu w zmieniającym się świecie” (COM(2009)433 wersja ostateczna), który podkreśla konieczność poprawy i uzupełnienia wskaźnika PKB; wspiera w szczególności prace prowadzone w celu dodatkowego ujęcia w sprawozdaniach krajowych czynników środowiskowych i społecznych;

3. uznaje cele Unii w zakresie zmiany klimatu i uważa, że cele te wymagają zwiększenia wydajności energetycznej i zasobów wykraczającego poza wzrost PKB, co doprowadzi do powstania nowych modeli ekonomicznych; w związku z tym uważa, że choć wzrost gospodarczy ma podstawowe znaczenie dla dobrostanu społeczeństwa, istotne jest też opracowanie wskaźników uzupełniających, używanych do pomiaru poszczególnych aspektów jakości życia, oraz nadanie im odpowiedniej wagi;

4. uważa, że osiągnięcie oraz utrzymanie odpowiedniej jakości życia obejmuje istotne i uzgodnione czynniki, takie jak zdrowie, edukacja, kultura, zatrudnienie oraz warunki mieszkaniowe i środowiskowe; stoi zatem na stanowisku, że wskaźniki mierzące takie czynniki są również istotne i należy nadać im większą rangę;

5. przypomina o przewodniej inicjatywie pt. „Europa efektywnie korzystająca z zasobów” zawartej w strategii UE 2020 i wskazuje na potrzebę opracowania i stosowania odpowiednich wskaźników do pomiaru stopnia osiągnięcia założonych w niej celów;

6. podkreśla znaczenie podejmowania decyzji w oparciu o fakty i zwraca uwagę, że dodatkowe wskaźniki społeczno-środowiskowe stanowią obiektywne narzędzie podejmowania dobrych decyzji biznesowych, co prowadzi do innowacji, lepszego wykorzystania zasobów i efektywności energetycznej oraz redukcji kosztów;

7. wzywa do opracowania wskaźników skupiających się bardziej na perspektywie gospodarstwa domowego oraz odzwierciedlających dochód, konsumpcję i zasobność jako lepiej oddające obawy obywateli o dobrobyt materialny;

8. uważa, że należy mieć pewność, iż korzystanie z dodatkowych wskaźników, które mogłyby co najwyżej stanowić uzupełnienie dla PKB, daje lepszy obraz działalności makroekonomicznej; zaznacza, że PKB jest jedynym wskaźnikiem umożliwiającym właściwe uwzględnienie różnych parametrów społeczno-gospodarczych na szczeblu europejskim, podkreśla jednak potrzebę uwzględnienia czynników środowiskowych i socjalnych na szczeblu krajowym i regionalnym oraz określenia w tym celu odpowiednich kryteriów, przy czym warto pomyśleć o włączeniu czynników pozarynkowych, takich jak praca w domu i wolontariat, a także zarówno o pozytywnych, jak i o negatywnych skutkach zewnętrznych związanych z działalnością gospodarczą oraz o zrównoważonym przebiegu działalności;

9. wzywa Komisję do utrzymania PKB jako decydującego kryterium kwalifikowalności w zakresie polityki regionalnej; obawia się, że stosowanie wszelkich innych wskaźników zagrozi głównym celom polityki spójności ze szkodą dla regionów najuboższych i znajdujących się w najgorszym położeniu geograficznym; uważa jednak, że na odpowiednim poziomie podejmowania decyzji organy krajowe mogą nadal stosować inne wskaźniki społeczne oraz związane ze środowiskiem i infrastrukturą, które uwzględniają specyficzne cechy regionów i miast w ramach strategii UE 2020;

10. podkreśla konieczność opracowania dodatkowych wskaźników używanych do pomiaru średnio- i długoterminowego postępu gospodarczego i społecznego, uwzględniających zmianę klimatu, wydajność zasobów i integrację społeczną;

11. wzywa do opracowania wybranych wskaźników, które uzupełnią pomiary wykorzystywane do obliczania średniej statystycznej, gdyż uwidaczniają rozkład grup społecznych i występujące między nimi nierówności;

12. wzywa Komisję do nasilenia prac nad opracowaniem tabeli wyników trwałego rozwoju, oceniającej z perspektywy środowiskowej i gospodarczej zachowanie zasobów oraz inwestowanie w zasoby konieczne do zapewnienia przyszłego dobrostanu (obejmujące zasoby naturalne oraz kapitał fizyczny i ludzki);

13. wzywa do opracowania wspólnej porównywalnej metodologii dotyczącej wskaźników uzupełniających oraz do rozszerzenia współpracy w tej dziedzinie między Eurostatem i istniejącymi urzędami krajowymi, jak i między UE i jej partnerami z grupy G20; popiera zatem starania Komisji Europejskiej na rzecz rozwoju metodologii oceny postępów w głównych obszarach polityki ochrony środowiska oraz informowania o tych postępach, podkreślając znaczenie przyjęcia wskaźników, które będą akceptowane i porównywalne poza terytorium UE;

14. popiera zalecenie Rady, aby rozszerzyć sprawozdania krajowe na kwestie środowiskowe i społeczne poprzez opracowanie metod akceptowanych w skali międzynarodowej;

15. zauważa, że – aby poprawić dotychczasowe osiągnięcia, zidentyfikować braki w dostępnych informacjach i w razie potrzeby sporządzić nowe wskaźniki – potrzebne jest kontynuowanie badań i inwestycji w zakresie potencjału urzędów statystycznych;

16. zauważa, że nie są potrzebne żadne dodatkowe urzędy statystyczne ani organy; wzywa do poszerzenia współpracy między urzędami krajowymi i Eurostatem.

WYNIK GŁOSOWANIA KOŃCOWEGO W KOMISJI

dla Komisji Ochrony Środowiska Naturalnego, Zdrowia Publicznego i Bezpieczeństwa Żywności

w sprawie wyjścia poza PKB – pomiar postępu w zmieniającym się świecie
(2010/2088 (INI))

Sprawozdawczyni: Danuta Maria Hübner

PA_NonLeg

WSKAZÓWKI

Komisja Rozwoju Regionalnego zwraca się do Komisji Ochrony Środowiska Naturalnego, Zdrowia Publicznego i Bezpieczeństwa Żywności, jako do komisji przedmiotowo właściwej, o wprowadzenie do projektu rezolucji, którą przyjmie, następujących elementów:

1. podkreśla, że pomiar regionalnej siły gospodarczej i poziomu dobrobytu bez wątpienia wchodzi w zakres polityki spójności i polityki strukturalnej, a więc w zakres kompetencji Komisji Rozwoju Regionalnego;

2. z zadowoleniem przyjmuje wniosek Komisji, aby przedyskutować zalety szeregu społecznych i środowiskowych wskaźników uzupełniających PKB (przy czym PKB należy uznać za główne kryterium), którymi powinny dysponować strategie polityczne UE w przyszłości, w celu poprawy warunków, w których podejmowane są decyzje, zwłaszcza w odniesieniu do polityki spójności, oraz lepszego reagowania na troski obywateli europejskich; popiera w tym względzie działania Eurostatu i wzywa Komisję do sporządzenia nowego komunikatu na temat wszystkich dostępnych wskaźników, uwzględniającego strategię UE 2020;

3. przypomina, że załącznik II do rozporządzenia Rady nr 1083/2006 ustanawiającego przepisy ogólne dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego oraz Funduszu Spójności[1] przewiduje stosowanie kryterium stopy bezrobocia, poziomu zatrudnienia, poziomu wykształcenia pracowników i gęstości zaludnienia przy podziale funduszy w ramach celu Konkurencyjność regionalna i zatrudnienie; podkreśla znaczenie określenia odpowiednich kryteriów i uwzględnienia innych wskaźników uzupełniających PKB na szczeblu krajowym i regionalnym w odniesieniu do ukierunkowanego wdrażania programów w regionach i miastach;

4. uważa, że PKB jest zasadniczym wskaźnikiem i skutecznym sposobem pomiaru wzrostu gospodarczego regionów; jest zdania, że w rezolucji PE z dnia 7 października 2010 r. w sprawie polityki regionalnej i polityki spójności UE po roku 2013[2] określono właściwe ramy debaty na temat kwalifikowania się do pomocy z funduszy regionalnych; uważa ponadto, że podczas opracowywania i wdrażania strategii politycznych UE można by wprowadzić na odpowiednim szczeblu decyzyjnym dodatkowe instrumenty obejmujące kryteria środowiskowe i społeczne oraz inne czynniki, aby ułatwić dokonywanie ogólnej oceny rozwoju regionalnego i wytyczać kierunek polityki spójności, której głównym celem jest zrównoważony rozwój każdego regionu UE, z uwzględnieniem ich szczególnych cech np. regionów peryferyjnych i przygranicznych;

5. podkreśla, że połączone środki na fundusze strukturalne, Fundusz Spójności, fundusze na rzecz rozwoju obszarów wiejskich i rybołówstwa na lata 2007-2013 opierają się ściśle na PKB państw członkowskich; przypomina, że koncepcja ta jest zgodna z zasadą solidarności w Unii Europejskiej, ponieważ celem polityki spójności jest zmniejszenie różnic w poziomach rozwoju regionów europejskich;

6. uważa, że gospodarcza struktura regionalna z zasady charakteryzuje się złożonością oraz że istnieje pewien stopień zależności między kwestiami gospodarczymi, społecznymi i środowiskowymi; jest zdania, że mimo iż PKB nadal stanowi istotny i dokładny sposób pomiaru poziomu rozwoju w przypadku realizacji programów w regionach i miastach, może on dawać czasami częściowy i zniekształcony obraz rzeczywistej sytuacji w regionach; uważa zatem, że należy przeprowadzić obszerną, uczciwą, otwartą i opartą na naukowych podstawach debatę na temat zalet innych wskaźników uzupełniających PKB; podkreśla, że o ile PKB powinien pozostać głównym kryterium w odniesieniu do celu 1, zgodnie z rozporządzeniem Rady (WE) nr 1083/2006 w przypadku regionów objętych celem 2 należy stosować również inne kryteria w celu określenia kategorii i priorytetów wsparcia, odnoszące się do wyzwań społecznych, gospodarczych, środowiskowych, demograficznych i geograficznych, przed którymi stoją regiony; zaznacza, że państwa członkowskie mogłyby rozważyć zbadanie innych wskaźników, np. środowiskowych i społecznych, oferujących pełniejszy obraz dobrobytu społeczeństwa, szczególnych cech regionów i miast objętych celem 1 i 2 oraz dodatkowych korzyści strategii UE dla szczebla krajowego, tak aby rozległe i słabo rozwinięte obszary nie były pozbawione możliwości rozwoju, jakie daje wspólna europejska polityka spójności;

7. przypomina, że oprócz kwestii gospodarczych integralną część modelu europejskiego rozwoju stanowią: zdrowie, edukacja, ochrona obywateli, środki transportu, infrastruktura, zrównoważony charakter środowiska, sprawiedliwość i integracja społeczna; dodaje, że jakość życia oraz podatność regionów na problemy gospodarcze, społeczne, geograficzne, demograficzne i środowiskowe należy uwzględniać podczas oceny projektów, które otrzymują fundusze w ramach polityki spójności, w celu osiągnięcia celów strategii UE 2020 i stworzenia zrównoważonej społecznej gospodarki rynkowej;

8. apeluje do Komisji, aby okresie programowania na lata 2014-2020 utrzymała PKB i nadal wykorzystywała go jako główne kryterium służące określeniu kwalifikowalności do otrzymywania pomocy w ramach polityki regionalnej na szczeblu europejskim; zwraca uwagę, że w związku z tym oraz w celu stworzenia bardziej zintegrowanej wizji regionalnej polityki spójności władze krajowe powinny dysponować podczas opracowywania i wdrażania strategii politycznych UE swobodą stosowania na odpowiednim szczeblu decyzyjnym innych wskaźników; uważa, że w odniesieniu do realizacji programów regionalnych, zgodnie z zasadą pomocniczości, debata w sprawie wskaźników uzupełniających PKB dających się łatwo i precyzyjnie zmierzyć oraz ich rozpatrzenie mogłyby dać pełniejszy obraz skuteczności polityki spójności regionalnej, tak aby gromadzona na szczeblu krajowym wiedza specjalistyczna mogła przyczyniać się do realizacji celów określonych centralnie na szczeblu UE;

9. jest zdania, że jeżeli państwa członkowskie dysponują dowodami potwierdzającymi skuteczne i długotrwałe doświadczenie w stosowaniu w krajowej polityce rozdzielania środków w ramach absorpcji funduszy strukturalnych i Funduszu Spójności wyczerpujących wskaźników gospodarczych, środowiskowych i społecznych, które uwzględniają cechy specyficzne dla każdego regionu, wymagane będą dalsze badania pod kątem wiarygodności, użyteczności i ewentualnego zastosowania tych wskaźników celem sprostania wspólnym europejskim wyzwaniom;

10. przypomina, że wszelkie działania integrujące muszą przestrzegać zasady koncentracji pomocy przyznawanej w ramach polityki spójności w regionach opóźnionych;

11. stwierdza, że ścisłe stosowanie kryterium PKB w celu ustalenia kwalifikowalności regionów do celu Konwergencja powoduje znaczny efekt progowy ze szkodą dla regionów niekwalifikujących się do tego celu; w związku z tym zachęca Komisję, by oceniła możliwość utworzenia celu pośredniego między Konwergencją a Konkurencyjnością regionalną i zatrudnieniem, by złagodzić wspomniany efekt progowy;

12. jest zdania, że spójność finansowana dzięki UE nie powinna prowadzić do inwestycji, które nie uwzględniają realnych problemów obywateli Europy.

WYNIK GŁOSOWANIA KOŃCOWEGO W KOMISJI

[1] Dz.U. L 210 z 31.7.2006, s. 25.
[2] P7_TA(2010)0356.

Data przyjęcia

Wynik głosowania końcowego

+:

–:

0:

Posłowie obecni podczas głosowania końcowego

Burkhard Balz, Udo Bullmann, Pascal Canfin, Nikolaos Chountis, George Sabin Cutaş, Leonardo Domenici, Derk Jan Eppink, Diogo Feio, Elisa Ferreira, Vicky Ford, Ildikó Gáll-Pelcz, José Manuel García-Margallo y Marfil, Jean-Paul Gauzès, Sven Giegold, Sylvie Goulard, Liem Hoang Ngoc, Gunnar Hökmark, Wolf Klinz, Rodi Kratsa-Tsagaropoulou, Philippe Lamberts, Werner Langen, Astrid Lulling, Hans-Peter Martin, Arlene McCarthy, Alfredo Pallone, Anni Podimata, Antolín Sánchez Presedo, Peter Simon, Peter Skinner, Theodor Dumitru Stolojan, Ramon Tremosa i Balcells, Corien Wortmann-Kool

Zastępca(y) obecny(i) podczas głosowania końcowego

Sophie Auconie, Sari Essayah, Robert Goebbels, Carl Haglund, Thomas Händel, Danuta Maria Hübner, Sophia in ‘t Veld, Thomas Mann

Zastępca(y) (art. 187 ust. 2) obecny(i) podczas głosowania końcowego

Edvard Kožušník

Informacja prawna - Polityka ochrony prywatności