ΕΚΘΕΣΗ σχετικά με την ετήσια έκθεση για τις δραστηριότητες του Ευρωπαίου Διαμεσολαβητή το 2010

20.7.2011 - (2011/2106(INI))

Επιτροπή Αναφορών
Εισηγήτρια: Iliana Malinova Iotova
PR_INI_AnnOmbud

Διαδικασία : 2011/2106(INI)
Διαδρομή στην ολομέλεια
Διαδρομή του εγγράφου :  
A7-0285/2011
Κείμενα που κατατέθηκαν :
A7-0285/2011
Κείμενα που εγκρίθηκαν :

ΠΡΟΤΑΣΗ ΨΗΦΙΣΜΑΤΟΣ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ

σχετικά με την ετήσια έκθεση για τις δραστηριότητες του Ευρωπαίου Διαμεσολαβητή το 2010

(2011/2106(INI))

Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο,

–   έχοντας υπόψη την ετήσια έκθεση για τις δραστηριότητες του Ευρωπαίου Διαμεσολαβητή το 2010,

–   έχοντας υπόψη τα άρθρα 24, παράγραφος 3, 228 και 298 της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΣΛΕΕ),

–   έχοντας υπόψη τα άρθρα 41 και 43 του Χάρτη των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης,

–   έχοντας υπόψη το ψήφισμά του της 18ης Ιουνίου 2008[1] σχετικά με τη λήψη απόφασης του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου που τροποποιεί την απόφασή του 94/262/ΕΚΑΧ, ΕΚ, Ευρατόμ της 9ης Μαρτίου 1994 σχετικά με το καθεστώς του Διαμεσολαβητή και τους γενικούς όρους άσκησης των καθηκόντων του[2],

–   έχοντας υπόψη τη συμφωνία πλαίσιο συνεργασίας που συνήφθη μεταξύ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Διαμεσολαβητή την 15η Μαρτίου 2006 και τέθηκε σε ισχύ την 1η Απριλίου 2006,

–   έχοντας υπόψη τις εκτελεστικές διατάξεις του Καθεστώτος του Διαμεσολαβητή της 1ης Ιανουαρίου 2009[3],

–   έχοντας υπόψη τα προηγούμενα ψηφίσματά του σχετικά με τις δραστηριότητες του Ευρωπαίου Διαμεσολαβητή,

–   έχοντας υπόψη το άρθρο 205, παράγραφος 2, δεύτερη και τρίτη πρόταση, του Κανονισμού του,

–   έχοντας υπόψη την έκθεση της Επιτροπής Αναφορών (A7-0285/2011),

A. λαμβάνοντας υπόψη ότι η ετήσια έκθεση για τις δραστηριότητες του Ευρωπαίου Διαμεσολαβητή το 2010 υποβλήθηκε επισήμως στον Πρόεδρο του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου στις 10 Μαΐου 2011, και ότι ο Διαμεσολαβητής, κ. Νικηφόρος Διαμαντούρος, παρουσίασε την έκθεση στην Επιτροπή Αναφορών στις Βρυξέλλες στις 23 Μαΐου 2011,

B.  λαμβάνοντας υπόψη ότι, σύμφωνα με το άρθρο 24 της ΣΛΕΕ, «κάθε πολίτης της Ένωσης δύναται να απευθύνεται στον Διαμεσολαβητή που θεσμοθετείται σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 228»,

Γ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι το άρθρο 41 του Χάρτη των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων ορίζει ότι «κάθε πρόσωπο έχει δικαίωμα στην αμερόληπτη, δίκαιη και εντός ευλόγου προθεσμίας εξέταση των υποθέσεών του από τα θεσμικά και λοιπά όργανα και τους οργανισμούς της Ένωσης»,

Δ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι η κοινή εξωτερική πολιτική, η πολιτική ασφάλειας και οι αρμοδιότητες του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου εμπίπτουν στην αρμοδιότητα του Ευρωπαίου Διαμεσολαβητή,

E.  λαμβάνοντας υπόψη ότι το άρθρο 43 του Χάρτη ορίζει ότι «κάθε πολίτης της Ένωσης καθώς και κάθε φυσικό ή νομικό πρόσωπο που κατοικεί ή έχει την καταστατική έδρα του σε κράτος μέλος, έχει δικαίωμα να προσφεύγει στον Ευρωπαίο Διαμεσολαβητή σχετικά με περιπτώσεις κακοδιοίκησης στο πλαίσιο της δράσης των θεσμικών οργάνων και οργανισμών, με εξαίρεση το Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης κατά την άσκηση των δικαιοδοτικών καθηκόντων του»,

ΣΤ. λαμβάνοντας υπόψη ότι ο Χάρτης των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης κατέστη νομικά δεσμευτικός στα περισσότερα κράτη μέλη της ΕΕ μετά τη θέση σε ισχύ της Συνθήκης της Λισαβόνας, γεγονός το οποίο νομιμοποιεί περαιτέρω τις αποφάσεις του Ευρωπαίου Διαμεσολαβητή,

Ζ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι η έναρξη ισχύος της Συνθήκης της Λισαβόνας θέσπισε μια νομική βάση για κοινές διατάξεις σχετικά με τις διοικητικές διαδικασίες στα θεσμικά και λοιπά όργανα και τους οργανισμούς της ΕΕ, τα οποία, σύμφωνα με το άρθρο 298 ΣΛΕΕ, «στηρίζονται σε ευρωπαϊκή διοίκηση, ανοιχτή , αποτελεσματική και ανεξάρτητη» και επίσης επηρέασε τις εργασίες του Ευρωπαίου Διαμεσολαβητή, μεταξύ άλλων ως αποτέλεσμα της σύστασης της Ευρωπαϊκής Υπηρεσίας Εξωτερικής Δράσης και του γεγονότος ότι το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο έχει καταστεί θεσμικό όργανο της ΕΕ,

Η. λαμβάνοντας υπόψη ότι περίπτωση κακοδιοίκησης σημειώνεται όταν ένα δημόσιο όργανο παραλείπει να ενεργήσει σύμφωνα με κανόνα ή αρχή που το δεσμεύει,

Θ. λαμβάνοντας υπόψη ότι ο κ. Διαμαντούρος επανεξελέγη Ευρωπαίος Διαμεσολαβητής από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο κατά τη σύνοδο Ολομέλειας του Στρασβούργου στις 20 Ιανουαρίου 2010 και ορκίστηκε ενώπιον του Δικαστηρίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης στις 25 Οκτωβρίου 2010 στο Λουξεμβούργο,

Ι.   λαμβάνοντας υπόψη ότι ο θεσμός του Ευρωπαίου Διαμεσολαβητή γιόρτασε στις 27 Σεπτεμβρίου 2011 την 15η επέτειο από την σύστασή του και ότι τα δεκαπέντε αυτά έτη, ο Διαμεσολαβητής έχει απαντήσει σε πάνω από 36.000 αναφορές και έχει ολοκληρώσει πάνω από 3.800 έρευνες για πιθανή κακοδιοίκηση,

ΙΑ. λαμβάνοντας υπόψη ότι ο Διαμεσολαβητής αξιοποίησε την 15η επέτειο του θεσμού για την εκκίνηση μίας νέας στρατηγικής για τη θητεία του την περίοδο 2009-2014· λαμβάνοντας υπόψη ότι η στρατηγική αυτή επικεντρώνεται στην ακρόαση των ενδιαφερόμενων μερών, στην ταχύτερη παραγωγή αποτελεσμάτων, στη θετική επίδραση στο διοικητικό πνεύμα της Ένωσης, στην έγκαιρη παροχή χρήσιμης ενημέρωσης στα ενδιαφερόμενα μέρη και στο κοινό και στη διαρκή επανεξέταση της χρήσης των διαθέσιμων πόρων,

ΙΒ. λαμβάνοντας υπόψη ότι ο Διαμεσολαβητής έλαβε 2.667 αναφορές το 2010, και ότι αυτό σημαίνει μείωση άνω των 400 αναφορών σε σύγκριση με το 2009,

ΙΓ. λαμβάνοντας υπόψη ότι το 2010 ο Διαμεσολαβητής ολοκλήρωσε 326 έρευνες (έναντι 318 το 2009), εκ των οποίων οι 323 βασίζονταν σε αναφορές, ότι ο μέσος απαιτούμενος χρόνος για την περάτωση των ερευνών μειώθηκε από 13 μήνες το 2008 σε 9 μήνες το 2009 και το 2010   και ότι οι περισσότερες έρευνες ολοκληρώθηκαν σε διάστημα ενός έτους (66%) και πάνω από τις μισές (52%) σε διάστημα τριών μηνών,

ΙΔ. λαμβάνοντας υπόψη ότι ο Διαμεσολαβητής μπορεί να διενεργήσει αυτεπάγγελτη έρευνα σε περίπτωση που επιθυμεί να διερευνήσει υπόθεση πιθανής κακοδιοίκησης βάσει αναφοράς από μη εξουσιοδοτημένο πρόσωπο ή όταν φαίνεται ότι υπάρχει συστημικό πρόβλημα στα θεσμικά όργανα, και ότι το 2010 ο Διαμεσολαβητής περάτωσε 3 αυτεπάγγελτες έρευνες και κίνησε άλλες 6,

ΙΕ. έχοντας υπόψη ότι το 65% των ερευνών οι οποίες κινήθηκαν το 2010 αφορούσαν την Ευρωπαϊκή Επιτροπή (έναντι 56% το 2009), το 10% αφορούσαν την Ευρωπαϊκή Υπηρεσία Επιλογής Προσωπικού (EPSO), το 7% το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, το 2% το Συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης και το 1% το Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης,

ΙΣΤ.έχοντας υπόψη ότι για τις περισσότερες από τις μισές υποθέσεις (55%) που περατώθηκαν το 2010, το οικείο θεσμικό όργανο απεδέχθη φιλικό διακανονισμό ή επέλυσε το ζήτημα,

ΙΖ. έχοντας υπόψη ότι ο Διαμεσολαβητής δύναται να διατυπώσει συμπληρωματική παρατήρηση εάν διαπιστώνει ότι η υπό εξέταση υπόθεση αποτελεί ευκαιρία ενίσχυσης της ποιότητας της διοίκησης, και ότι ο Διαμεσολαβητής διατύπωσε συμπληρωματικές παρατηρήσεις σε 14 υποθέσεις το 2010 (μείωση από τις 28 το 2009) με στόχο την ενίσχυση της ποιότητας των υπηρεσιών που παρέχονται στους πολίτες,

ΙΗ. έχοντας υπόψη ότι επικριτική παρατήρηση διατυπώνεται σε υποθέσεις όπου (i) το θεσμικό όργανο αδυνατεί πλέον να εξαλείψει την κακοδιοίκηση, (ii) η κακοδιοίκηση δεν έχει γενικές επιπτώσεις ή (iii) δεν κρίνονται απαραίτητες περαιτέρω ενέργειες από το Διαμεσολαβητή,

ΙΘ. έχοντας υπόψη ότι η επικριτική παρατήρηση επιβεβαιώνει ότι η αναφορά του αναφέροντος ήταν αιτιολογημένη και επισημαίνει στο οικείο θεσμικό όργανο το σημείο στο οποίο έσφαλε, ούτως ώστε να μπορεί να αποφύγει περίπτωση κακοδιοίκησης στο μέλλον· εκτιμώντας ότι τα τελευταία χρόνια ο αριθμός των επικριτικών παρατηρήσεων παρουσιάζει συνεχή πτώση, με μείωση από 44 το 2008 και 35 το 2009 σε 33 το 2010,

Κ. έχοντας υπόψη ότι σχέδιο σύστασης υποβάλλεται σε υποθέσεις όπου απαιτούνται περαιτέρω ενέργειες από το Διαμεσολαβητή, όπου η κακοδιοίκηση μπορεί να εξαλειφθεί ή όπου η κακοδιοίκηση είναι ιδιαίτερα σοβαρή ή έχει γενικές επιπτώσεις,

ΚΑ.έχοντας υπόψη ότι ο Διαμεσολαβητής διαπίστωσε κρούσματα κακοδιοίκησης στο 12% των υποθέσεων (40 υποθέσεις) για το 2010, και ότι η έκβαση ήταν θετική σε 7 από αυτές τις υποθέσεις χάρη στην υποβολή σχεδίων σύστασης,

ΚΒ.έχοντας υπόψη ότι σε περίπτωση που ένα θεσμικό όργανο ή οργανισμός δεν ανταποκριθεί ικανοποιητικά στο σχέδιο σύστασης, ο Διαμεσολαβητής μπορεί να αποστείλει ειδική έκθεση προς το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο,

ΚΓ.έχοντας υπόψη ότι η ειδική έκθεση αποτελεί το ύστατο μέσο του Διαμεσολαβητή και το τελευταίο ουσιαστικό μέτρο που λαμβάνει για το χειρισμό μιας υπόθεσης, καθόσον η έγκριση ψηφίσματος και η άσκηση των εξουσιών του Κοινοβουλίου είναι θέματα πολιτικής αξιολόγησης από το Κοινοβούλιο,

ΚΔ.έχοντας υπόψη ότι ο Διαμεσολαβητής υπέβαλε μία ειδική έκθεση στο Κοινοβούλιο το 2010,

1.  εγκρίνει την ετήσια έκθεση για το 2010 που παρουσίασε ο Ευρωπαίος Διαμεσολαβητής και τον συγχαίρει για την επανεκλογή του τον Ιανουάριο του 2010·

2.  λαμβάνει γνώση της νέας στρατηγικής την οποία ανέπτυξε ο Διαμεσολαβητής για την τρέχουσα θητεία του και η οποία αποτελεί τη βάση των πρωτοβουλιών και δράσεών του· επισημαίνει ότι η στρατηγική αυτή περιλαμβάνει μεταξύ άλλων τον συνεχή διάλογο με τους αναφέροντες, την κοινωνία των πολιτών και άλλα ενδιαφερόμενα μέρη, τον εντοπισμό βέλτιστων πρακτικών σε συνεργασία και κατόπιν διαβούλευσης με συναδέλφους από το Ευρωπαϊκό Δίκτυο Διαμεσολαβητών, την προώθηση της δικαιοσύνης και της μεγαλύτερης διαφάνειας στο πλαίσιο διαδικασιών της ΕΕ και την προώθηση ενός πνεύματος παροχής υπηρεσίας στις διοικήσεις των θεσμικών οργάνων της ΕΕ·

3.  τονίζει ότι η διαφάνεια, η πρόσβαση στις πληροφορίες και ο σεβασμός των δικαιωμάτων των Ευρωπαίων πολιτών αποτελούν απαραίτητες προϋποθέσεις για τη διατήρηση εμπιστοσύνης μεταξύ των πολιτών και των θεσμικών οργάνων·

4.  θεωρεί ότι ο ρόλος του Διαμεσολαβητή για την ενίσχυση της διαφάνειας και της υποχρέωσης λογοδοσίας κατά τις διαδικασίες λήψης αποφάσεων και τη διοίκηση της Ευρωπαϊκής Ένωσης αποτελεί ουσιαστική συμβολή προς μια Ένωση όπου οι αποφάσεις λαμβάνονται «όσο το δυνατόν πιο ανοικτά και όσο το δυνατόν εγγύτερα στους πολίτες», όπως προβλέπεται στο άρθρο 1, παράγραφος 2, της Συνθήκης για την Ευρωπαϊκή Ένωση·

5.  υπενθυμίζει ότι στις 27 Σεπτεμβρίου 2010 ο θεσμός του Ευρωπαίου Διαμεσολαβητή γιόρτασε την 15η επέτειο από την σύστασή του· επισημαίνει ότι σε αυτά τα 15 έτη ο Διαμεσολαβητής απάντησε σε περισσότερες από 36.000 αναφορές και διαδραμάτισε καίριο ρόλο βοηθώντας τα ευρωπαϊκά θεσμικά όργανα να λάβουν διορθωτικά μέτρα και να ενισχύσουν την ποιότητα της διοίκησής τους·

6.  επισημαίνει ότι η εμπειρία των 15 αυτών ετών δράσης παρείχε στο θεσμό του Διαμεσολαβητή μια πραγματική εικόνα των τάσεων στην κακοδιοίκηση, στα συστημικά προβλήματα και στις δομικές αδυναμίες των διοικήσεων, γεγονός που επέτρεψε στο θεσμό να παρέχει στις διοικήσεις καθοδήγηση για την αποφυγή της επανάληψης των λαθών και τη βελτίωση της ποιότητας και της διαφάνειας των εργασιών τους·

7.  χαιρετίζει την πρωτοβουλία του Διαμεσολαβητή να δημοσιοποιεί τακτικά μελέτες όπου εξετάζεται η συνέχεια που δίνουν τα θεσμικά όργανα της ΕΕ στις επικριτικές και συμπληρωματικές παρατηρήσεις του· επισημαίνει ότι το συνολικό ποσοστό ικανοποιητικής ανταπόκρισης των θεσμικών οργάνων το 2009 διαμορφώθηκε στο 81% (94% στις συμπληρωματικές παρατηρήσεις και 70% στις επικριτικές παρατηρήσεις)· θεωρεί ότι αυτό αποτελεί ενθαρρυντική εξέλιξη· εντούτοις θεωρεί ότι υπάρχει περιθώριο βελτίωσης, ιδιαίτερα όσον αφορά το ποσοστό των επικριτικών παρατηρήσεων· καλεί τα θεσμικά όργανα να συνεργαστούν με το Διαμεσολαβητή για τη βελτίωση του ποσοστού της συνέχειας που δίνουν στις παρατηρήσεις·

8.  επικροτεί την γενικά εποικοδομητική συνεργασία μεταξύ του Διαμεσολαβητή και των θεσμικών οργάνων και οργανισμών της ΕΕ και υποστηρίζει το Διαμεσολαβητή στον ρόλο του ως εξωτερικός μηχανισμός ελέγχου, καθώς και ως πολύτιμη πηγή συνεχούς βελτίωσης της ευρωπαϊκής διοίκησης·

9.  συγχαίρει το Διαμεσολαβητή για το νέο λογότυπο και τη νέα οπτική ταυτότητα του θεσμού καθώς και για τη νέα εμφάνιση της ετήσιας έκθεσής του· συγχαίρει επίσης το Διαμεσολαβητή για τη βελτίωση της διαφάνειας του θεσμού μέσω της δημοσιοποίησης στην ιστοσελίδα του πληροφοριών για όλες τις νέες έρευνες που κινεί κατόπιν αναφορών·

10. τονίζει την ανάγκη καλύτερης ενημέρωσης των πολιτών όσον αφορά τον τρόπο λειτουργίας του θεσμού καθώς και της ιστοσελίδας των πληροφοριών που επιβεβαιώνει τη διαφάνεια του Διαμεσολαβητή·

11. προτείνει να είναι παρόντες κατά την παρουσίαση της ετήσιας έκθεσης του Διαμεσολαβητή σε συνεδρίαση της Επιτροπής Αναφορών όχι μόνο εκπρόσωποι της Ευρωπαϊκής Επιτροπής αλλά και της διοίκησης του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, του Συμβουλίου και άλλων θεσμικών και λοιπών οργάνων, οργανισμών ή υπηρεσιών της ΕΕ που αποτέλεσαν αντικείμενο έρευνας, ειδικής έκθεσης, επικριτικών παρατηρήσεων ή άλλων μέτρων που ελήφθησαν από τον Διαμεσολαβητή, για να συμμετέχουν στο σχολιασμό της έκθεσης και στη συζήτηση· καλεί συνεπώς τις διοικήσεις του Κοινοβουλίου, του Συμβουλίου και των άλλων ενεχόμενων θεσμικών και λοιπών οργάνων, και οργανισμών της ΕΕ, να εκπροσωπηθούν σε μελλοντικές συνεδριάσεις στις οποίες παρουσιάζεται και συζητείται η ετήσια έκθεση του Διαμεσολαβητή· φρονεί ότι η συμμετοχή τους στη συζήτηση και η μεταξύ τους ανταλλαγή απόψεων σχετικά με τη χρηστή διοίκηση και τις δυσκολίες που υπερπηδήθηκαν κατόπιν των συστάσεων και των παρατηρήσεων του Ευρωπαίου Διαμεσολαβητή θα μπορούσαν να συμβάλουν στη βελτίωση των υπηρεσιών που παρέχονται στους πολίτες της ΕΕ, του διοργανικού διαλόγου και στη δημιουργία ενός αληθινού πνεύματος εξυπηρέτησης του πολίτη·

12. ζητεί από τον Διαμεσολαβητή να τηρεί το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ενήμερο σχετικά με την εξέλιξη των σχέσεών του με τη νεοσύστατη Ευρωπαϊκή Υπηρεσία Εξωτερικής Δράσης και το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο·

13. επισημαίνει ότι το 2010 ο Διαμεσολαβητής έλαβε 2.667 αναφορές από πολίτες, εταιρείες, ενώσεις, ΜΚΟ και περιφερειακούς φορείς· σημειώνει ότι αυτό συνιστά μείωση σε άνω των 400 του αριθμού των αναφορών σε σύγκριση με το προηγούμενο έτος·

14. συμφωνεί με την άποψη ότι η αυτή μείωση των μη παραδεκτών αναφορών μπορεί να αποδοθεί εν μέρει στον διαδραστικό οδηγό, ο οποίος προστέθηκε στη ιστοσελίδα του Διαμεσολαβητή το 2009 και ο οποίος συμβάλλει αποτελεσματικά στο να κατευθύνει τους αναφέροντες προς τον φορέα που είναι ο καταλληλότερος για να τους βοηθήσει·

15. ενθαρρύνει τον Ευρωπαίο Διαμεσολαβητή να συνεχίσει να προωθεί το δίκτυο των ευρωπαίων διαμεσολαβητών προκειμένου να δημιουργηθεί μια εκτεταμένη βάση δεδομένων καθώς και να ενημερώνει καλύτερα τους πολίτες της ΕΕ σχετικά με την κατανομή αρμοδιοτήτων μεταξύ του Ευρωπαίου Διαμεσολαβητή, των εθνικών διαμεσολαβητών και της Επιτροπής Αναφορών του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου·

16. τονίζει ότι το Κοινοβούλιο πρέπει να αποδεσμεύσει πόρους για τη δημιουργία παρόμοιας δικτυακής πύλης για τη δική του Επιτροπή Αναφορών με στόχο τη βελτίωση της προβολής και της διαφάνειας του θεσμού, κάτι που θα μπορούσε επίσης να συμβάλει στη μείωση του αριθμού μη παραδεκτών αναφορών, παρέχοντας παράλληλα καθοδήγηση και συμβουλές στους αναφέροντες και βελτιώνοντας την αποδοτικότητα και την αποτελεσματικότητα της διαδικασίας αναφορών·

17. εκφράζει ικανοποίηση για τη συνεχή μείωση των επικριτικών παρατηρήσεων που εξέδωσε ο Διαμεσολαβητής (33 το 2010, 35 το 2009, 44 το 2008 και 55 το 2007)· συμφωνεί με την άποψη ότι αυτό αποδεικνύει ότι τα θεσμικά όργανα της ΕΕ διαδραματίζουν έναν πιο προορατικό ρόλο στη διευθέτηση των αναφορών, και ότι ο Διαμεσολαβητής με την αποτελεσματικότητά του νομιμοποιήθηκε έναντι αυτών των θεσμικών οργάνων·

18. συγχαίρει το Διαμεσολαβητή για το γεγονός ότι ο μέσος χρόνος που απαιτείται για την ολοκλήρωση των ερευνών καθίσταται όλο και πιο βραχύς (περίπου εννέα μήνες το 2009 και 2010)· ζητεί να χρησιμοποιηθούν τα απαραίτητα μέσα με στόχο μια περαιτέρω μείωση προκειμένου να καταστεί δυνατή η καλύτερη εκπλήρωση των προσδοκιών των πολιτών της ΕΕ·

19. επισημαίνει ότι το 65% των ερευνών που κίνησε ο Διαμεσολαβητής το 2010 αφορούσαν την Ευρωπαϊκή Επιτροπή (219 έρευνες)· εκφράζει την ανησυχία του για τη μεγάλη αύξηση απο 56% το 2009 (191 έρευνες) και καλεί εκ νέου τον αρμόδιο Επίτροπο για τις διοργανικές σχέσεις και τη διοίκηση να λάβει μέτρα για μια σημαντική και όσο το δυνατόν ταχύτερη βελτίωση της παρούσας κατάστασης·

20. σημειώνει τις ανησυχίες του Διαμεσολαβητή για το σχετικά υψηλό αριθμό μη ικανοποιητικών απαντήσεων που έχει δώσει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή στις επικριτικές παρατηρήσεις του (10 εκ των 32 απαντήσεων)· συμμερίζεται την άποψη του Διαμεσολαβητή ότι πρέπει να καταβληθούν περαιτέρω σημαντικές προσπάθειες ώστε να πεισθούν οι αρμόδιοι υπάλληλοι ότι η τήρηση αμυντικής στάσης έναντι του Διαμεσολαβητή συνιστά χαμένη ευκαιρία για τα οικεία θεσμικά όργανα και μπορεί να βλάψει συνολικά την εικόνα της Ένωσης· ζητεί μια εκ βάθρων βελτίωση της διαδικασίας απαντήσεων, συμπεριλαμβανομένης της μείωσης του χρόνου που απαιτείται για την υποβολή των απαντήσεων (κυρίως σε χρονικά πιεστικές περιπτώσεις) καθώς και απαντήσεις με ρυθμιστικό και όχι αμυντικό χαρακτήρα· τονίζει ότι οι ευρωπαίοι πολίτες έχουν δικαίωμα στη χρηστή διοίκηση σύμφωνα με το Χάρτη των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων·

21. υπογραμμίζει ότι ο πλέον συνήθης ισχυρισμός που εξετάσθηκε από το Διαμεσολαβητή το 2010 ήταν η έλλειψη διαφάνειας στη διοίκηση της ΕΕ· επισημαίνει ότι ο ισχυρισμός αυτός αφορά το 33% των διεξαχθεισών ερευνών συνολικά και περιλαμβάνει άρνηση ενημέρωσης και πρόσβασης σε έγγραφα· συμμερίζεται την απογοήτευση του Διαμεσολαβητή για το γεγονός ότι ο αριθμός των υποθέσεων διαφάνειας παρέμεινε συνεχώς υψηλός κατά τα τελευταία έτη·

22. επισημαίνει ότι το 2010 ο Διαμεσολαβητής υπέβαλε ειδική έκθεση σχετικά με την άρνηση της Επιτροπής να δημοσιοποιήσει έγγραφα και να συνεργασθεί με πνεύμα πλήρους διαφάνειας με το Διαμεσολαβητή· υπενθυμίζει ότι η έκθεση της Επιτροπής Αναφορών σχετικά με την ειδική έκθεση εγκρίθηκε από το Κοινοβούλιο στις 27 Οκτωβρίου 2010· υπενθυμίζει ότι στο εγκριθέν ψήφισμα η Επιτροπή καλείται να δεσμευθεί έναντι του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου ότι θα τηρεί την υποχρέωσή της για καλόπιστη συνεργασία με τον Ευρωπαίο Διαμεσολαβητή·

23. ζητεί να διεξαχθεί εκστρατεία ενημέρωσης των υπαλλήλων των θεσμικών οργάνων της ΕΕ προκειμένου να διαβεβαιωθούν για τη βούληση του Διαμεσολαβητή να προβαίνει σε ανταλλαγή απόψεων και να ακούει τους συνομιλητές του, καθώς και να προβληθούν τα πλεονεκτήματα των παρεμβάσεων του Διαμεσολαβητή για την προσέγγιση μεταξύ πολιτών και διοικήσεων των θεσμικών οργάνων της ΕΕ·

24. υπενθυμίζει ότι ο κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 1049/2001 σχετικά με την πρόσβαση στα έγγραφα των θεσμικών οργάνων της ΕΕ βρίσκεται σε ισχύ επί 10 έτη· υπενθυμίζει ότι η βασική ιδέα που διαπνέει τον κανονισμό αυτόν, είναι ότι η διαφάνεια πρέπει να αποτελεί τον κανόνα και η μυστικότητα την εξαίρεση· επισημαίνει ότι τα θεσμικά όργανα εξακολουθούν να μάχονται την ιδέα αυτή· θεωρεί ότι κατά τη σύνταξη εγγράφων τα θεσμικά και λοιπά όργανα, οι οργανισμοί και οι υπηρεσίες της ΕΕ οφείλουν να έχουν κατά νου την εν λόγω αρχή και να προσπαθούν να επιτύχουν μια σωστή ισορροπία μεταξύ της απαραίτητης και ενδεδειγμένης διαφάνειας και της πραγματικής ανάγκης εμπιστευτικότητας·

25. υπενθυμίζει ότι η αναδιατύπωση του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1049/2001 βρίσκεται σε εξέλιξη· εκφράζει τη λύπη του για την έλλειψη προόδου στη διαδικασία αναδιατύπωσης· καλεί το Συμβούλιο και την Επιτροπή να είναι περισσότερο ανοικτά έναντι των πολιτών και του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου όσον αφορά την παροχή πρόσβασης σε έγγραφα και πληροφορίες·

26. καλεί το Διαμεσολαβητή να συνεχίσει να εμμένει στο θεμελιώδες δικαίωμα της πρόσβασης σε έγγραφα, στην κατάλληλη εφαρμογή της αρχής της διαφάνειας στη διαδικασία λήψης αποφάσεων, σε ένα φιλικό προς τον πολίτη πνεύμα παροχής υπηρεσίας και στην προορατική στάση των θεσμικών και λοιπών οργάνων και των υπηρεσιών της ΕΕ όσον αφορά τη δημοσιοποίηση των εγγράφων, που αποτελεί βασική αρχή για τη διαφάνεια και τη λογοδοσία των θεσμικών οργάνων της ΕΕ· προτείνει να δοθούν στους πολίτες της ΕΕ παραδείγματα βέλτιστων πρακτικών προκειμένου να αντιστραφεί η αρνητική εικόνα που έχουν για τη διοίκηση της ΕΕ καθώς και να προωθηθεί ο διάλογος μεταξύ των διαφόρων θεσμικών οργάνων σχετικά με προβλήματα που πλήττουν την ποιότητα των διοικήσεών τους·

27. συμφωνεί με την άποψη του Διαμεσολαβητή ότι η συνοπτική διατύπωση των αρχών που διέπουν τις δημόσιες υπηρεσίες θα συμβάλει στο πνεύμα παροχής υπηρεσίας και θα προαγάγει την εμπιστοσύνη των πολιτών της ΕΕ στη δημόσια διοίκηση και στα θεσμικά όργανα της ΕΕ· προσβλέπει στη δήλωση του Διαμεσολαβητή σχετικά με τις αρχές που διέπουν τις δημόσιες υπηρεσίες, για την οποία επί του παρόντος ανταλλάσσει απόψεις με τους συναδέλφους του από τα κράτη μέλη και με άλλους ενδιαφερόμενους φορείς·

28. προτείνει όπως η εν λόγω δήλωση αρχών για τις δημόσιες υπηρεσίες μεταδοθεί στο μεγαλύτερο δυνατό αριθμό πολιτών και καταστεί εύκολα προσβάσιμη για τους πολίτες της ΕΕ προκειμένου να διαβεβαιωθούν για τη βούληση της Ευρωπαϊκής Ένωσης να υπερασπίζεται τις δημόσιες υπηρεσίες, που είναι παρούσες στη καθημερινή τους ζωή·

29. θεωρεί, εντούτοις, ότι η υιοθέτηση κοινών δεσμευτικών κανόνων και αρχών σχετικά με τη διοικητική διαδικασία στο πλαίσιο της ίδιας της διοίκησης της ΕΕ, όπως έχει ήδη ζητήσει ο πρώτος Ευρωπαίος Διαμεσολαβητής, και η θέσπιση, στο πλαίσιο αυτό, της αρχής της παροχής υπηρεσίας θα αποτελούσαν το βέλτιστο μέσο διασφάλισης των αλλαγών διαρκείας στη διοικητική κουλτούρα της ΕΕ· αναμένει, συνεπώς, από την Επιτροπή να καταστήσει ζήτημα προτεραιότητας την υποβολή σχεδίου κανονισμού προς αυτήν την κατεύθυνση, στη βάση του άρθρου 298 της ΣΛΕΕ·

30. αναθέτει στον Πρόεδρό του να διαβιβάσει το παρόν ψήφισμα και την έκθεση της Επιτροπής Αναφορών στο Συμβούλιο, την Επιτροπή, τον Ευρωπαίο Διαμεσολαβητή, τις κυβερνήσεις και τα κοινοβούλια των κρατών μελών, καθώς και στους διαμεσολαβητές ή τα αντίστοιχα αρμόδια όργανα των κρατών μελών.

  • [1]  EE C 286E, 27.11.1009, σ. 172.
  • [2]  ΕΕ L 189 της 17.7.2008, σ. 25.
  • [3]  Εγκριθείσες την 8η Ιουλίου 2002 και τροποποιηθείσες με τις αποφάσεις του Διαμεσολαβητή της 5ης Απριλίου 2004 και 3ης Δεκεμβρίου 2008.

ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ

Στις 10 Μαΐου 2011 ο Ευρωπαίος Διαμεσολαβητής υπέβαλε στον Πρόεδρο του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, κ. Jerzy Buzek, την ετήσια έκθεσή του για το 2010. Στις 23 Μαΐου 2011 παρουσίασε την έκθεσή του κατά τη συνεδρίαση της Επιτροπής Αναφορών του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, της αρμόδιας επιτροπής για τις θεσμικές σχέσεις με το Διαμεσολαβητή.

Ο κ. Νικηφόρος Διαμαντούρος, ο Ευρωπαίος Διαμεσολαβητής, επανεξελέγη από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο κατά τη σύνοδο Ολομέλειας του Στρασβούργου στις 20 Ιανουαρίου 2010 και ορκίστηκε επίσημα ενώπιον του Δικαστηρίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης στις 25 Οκτωβρίου 2010 στο Λουξεμβούργο.

Τη νομική βάση για την εντολή του Ευρωπαίου Διαμεσολαβητή παρέχει το άρθρο 228 της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΣΛΕΕ), καθιστώντας τον αρμόδιο να δέχεται αναφορές σχετικά με περιπτώσεις κακοδιοίκησης στο πλαίσιο των δραστηριοτήτων των θεσμικών οργάνων της Ευρωπαϊκής Ένωσης[1]. Το δικαίωμα κάθε πολίτη να απευθύνεται στον Ευρωπαίο Διαμεσολαβητή προβλέπεται στο άρθρο 24 της ΣΛΕΕ και στο άρθρο 43 του Χάρτη των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Με την έναρξη ισχύος της Συνθήκης της Λισαβόνας, το πεδίο αρμοδιοτήτων του Διαμεσολαβητή διευρύνθηκε για να καλύψει τυχόν περιπτώσεις κακοδιοίκησης στο πλαίσιο της Κοινής Εξωτερικής Πολιτικής και Πολιτικής Ασφάλειας (ΚΕΠΠΑ), συμπεριλαμβανομένης της Κοινής Πολιτικής Ασφάλειας και Άμυνας (ΚΠΑΑ).

Σύμφωνα με τον ορισμό της «κακοδιοίκησης» από το Διαμεσολαβητή, τον οποίο αποδέχονται το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και η Ευρωπαϊκή Επιτροπή: «Περίπτωση κακοδιοίκησης σημειώνεται όταν ένα δημόσιο όργανο παραλείπει να ενεργήσει σύμφωνα με κανόνα ή αρχή που το δεσμεύει.» Για τα θεσμικά όργανα αυτό συνεπάγεται το σεβασμό του κράτους δικαίου, των αρχών της χρηστής διοίκησης και των θεμελιωδών δικαιωμάτων. Το δικαίωμα στη χρηστή διοίκηση αναφέρεται στο Χάρτη των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων ως θεμελιώδες δικαίωμα των πολιτών της ΕΕ (άρθρο 41) και ο Χάρτης δεσμεύει τις διοικήσεις των θεσμικών οργάνων της ΕΕ.

Στις 27 Σεπτεμβρίου 2010 ο θεσμός του Ευρωπαίου Διαμεσολαβητή γιόρτασε τη 15η επέτειο από την ίδρυσή του. Στα δεκαπέντε έτη λειτουργίας του ο θεσμός έχει χειριστεί περισσότερες από 36.000 αναφορές και έχει ολοκληρώσει περισσότερες από 3.800 έρευνες για πιθανή κακοδιοίκηση. Χάρη στον όγκο των αναφορών που έχει κληθεί να χειριστεί, ο θεσμός έχει αποκτήσει εκτενή πείρα που επιτρέπει στο Διαμεσολαβητή να διαβλέπει ξεκάθαρα τάσεις κακοδιοίκησης, συστημικά προβλήματα και δομικές αδυναμίες στις διοικήσεις των θεσμικών οργάνων της ΕΕ. Αυτό του επιτρέπει να λαμβάνει διορθωτικά μέσα και να συμβάλλει στη βελτίωση της ποιότητας της διοίκησης στην ΕΕ, στη διάδοση και στην εφαρμογή των ορθών πρακτικών.

Η ετήσια έκθεση του Διαμεσολαβητή για το 2010 έχει νέα εμφάνιση, ενώ το 2010 τόσο ο Διαμεσολαβητής όσο και το Ευρωπαϊκό Δίκτυο Διαμεσολαβητών υιοθέτησαν ένα νέο λογότυπο. Με αφορμή τα σχόλια των αναγνωστών και με στόχο την προβολή της νέας οπτικής ταυτότητας του θεσμού, επιδιώκοντας παράλληλα τη βέλτιστη δυνατή αξιοποίηση των πόρων, η ανανεωμένη ετήσια έκθεση του Διαμεσολαβητή δεν περιλαμβάνει πλέον τις παραδοσιακές ενότητες «Εισαγωγή» και «Συνοπτική παρουσίαση», αλλά συνοδεύεται από χωριστή Επισκόπηση, στην οποία ο Διαμεσολαβητής συνοψίζει τα σημαντικότερα στοιχεία για το έτος αναφοράς.

Το 2010 ο Διαμεσολαβητής έλαβε 2.667 αναφορές από πολίτες, εταιρείες, ενώσεις, ΜΚΟ και περιφερειακούς φορείς (έναντι 3.098 το 2009), και χειρίστηκε συνολικά 2.727 υποθέσεις. Από τις αναφορές αυτές, οι 744 (27%) ενέπιπταν στις αρμοδιότητές του. Το 58% περίπου των αναφορών που ελήφθησαν το 2010 υποβλήθηκαν μέσω διαδικτύου. Ο Διαμεσολαβητής ολοκλήρωσε 326 έρευνες βάσει υποβεβλημένων αναφορών και κίνησε 12 αυτεπάγγελτες έρευνες.

Ο Διαμεσολαβητής επιδιώκει, ει δυνατόν, θετικά αποτελέσματα μέσω φιλικών διακανονισμών που ικανοποιούν τόσο τον αναφέροντα όσο και το οικείο θεσμικό όργανο. Το 2010 διευθετήθηκαν με φιλικό διακανονισμό 179 υποθέσεις. Εάν, πάλι, δεν είναι δυνατή η επίτευξη φιλικού διακανονισμού, ο Διαμεσολαβητής είτε περατώνει την εξέταση της υπόθεσης διατυπώνοντας επικριτική παρατήρηση είτε υποβάλλει σχέδιο σύστασης.

Επικριτική παρατήρηση διατυπώνεται όταν το θεσμικό όργανο αδυνατεί πλέον να εξαλείψει το κρούσμα κακοδιοίκησης, όταν η κακοδιοίκηση δεν έχει γενικές επιπτώσεις ή όταν δεν απαιτούνται περαιτέρω ενέργειες από το Διαμεσολαβητή. Ο Διαμεσολαβητής μπορεί επίσης να διατυπώσει επικριτική παρατήρηση όταν θεωρεί ότι το σχέδιο σύστασης δεν θα έχει το επιθυμητό αποτέλεσμα ή όταν το οικείο θεσμικό όργανο δεν αποδέχεται το σχέδιο σύστασης, αλλά το κρούσμα κακοδιοίκησης δεν αιτιολογεί την εκπόνηση ειδικής έκθεσης για το Κοινοβούλιο. Η επικριτική παρατήρηση λειτουργεί, παρ' όλα αυτά, υπέρ του αναφέροντος επιβεβαιώνοντας το βάσιμο της αναφοράς του και υποδεικνύει ρητά στο οικείο θεσμικό όργανο πού έχει ενεργήσει εσφαλμένα, ώστε να αποφύγει στο μέλλον παρόμοια ενέργεια. Το 2010 ο Διαμεσολαβητής προέβη σε επικριτικές παρατηρήσεις προς τα θεσμικά όργανα σε 33 περιπτώσεις μόνο, λιγότερες σε σύγκριση με το 2009 (35) και το 2008 (44). Παρ' όλη τη μείωση, θεωρεί ότι υπάρχει ακόμη περιθώριο βελτίωσης.

Σε 14 περιπτώσεις (έναντι 28 το 2009) διατυπώθηκαν συμπληρωματικές παρατηρήσεις, οι οποίες αποτελούν μέσο που επιστρατεύει ο Διαμεσολαβητής κατά την εξέταση μιας υπόθεσης όταν διαβλέπει ευκαιρίες βελτίωσης της ποιότητας της διοίκησης. Οι συμπληρωματικές παρατηρήσεις του Διαμεσολαβητή δεν αποσκοπούν στην άσκηση κριτικής στο οικείο θεσμικό όργανο, αλλά λειτουργούν καθοδηγητικά και συμβουλευτικά υποδεικνύοντας τρόπους για τη βελτίωση των υπηρεσιών του.

Για την ενημέρωση του κοινού και για να διασφαλίσει ότι τα θεσμικά όργανα διδάσκονται από τα λάθη τους, ο Διαμεσολαβητής δημοσιοποιεί κάθε χρόνο στην ιστοσελίδα του μια μελέτη για την ανταπόκριση των θεσμικών οργάνων στις επικριτικές και συμπληρωματικές παρατηρήσεις του, και τα καλεί να λάβουν θέση σχετικά. Σύμφωνα με την πιο πρόσφατη μελέτη που καλύπτει το 2009, το συνολικό ποσοστό ικανοποιητικής ανταπόκρισης των θεσμικών οργάνων διαμορφώθηκε στο 81% (94% στις συμπληρωματικές παρατηρήσεις και 70% στις επικριτικές παρατηρήσεις). Μολονότι το συνολικό ποσοστό είναι ενθαρρυντικό, το ποσοστό που αντιστοιχεί ειδικότερα στις επικριτικές παρατηρήσεις επιδέχεται βελτίωσης.

Ο Διαμεσολαβητής διαπίστωσε κρούσματα κακοδιοίκησης στο 12% των περατωμένων υποθέσεων (40) για το 2010. Σε 7 υποθέσεις η έκβαση ήταν θετική για τον αναφέροντα χάρη στην υποβολή σχεδίων σύστασης τα οποία έγιναν αποδεκτά από τα αντίστοιχα θεσμικά όργανα. Το 2010 ο Διαμεσολαβητής εξέδωσε 16 νέα σχέδια σύστασης.

Σχέδιο σύστασης υποβάλλεται όταν το οικείο θεσμικό όργανο είναι σε θέση να εξαλείψει το κρούσμα κακοδιοίκησης, όταν το κρούσμα κακοδιοίκησης είναι σοβαρό ή έχει γενικές επιπτώσεις. Σε περίπτωση υποβολής σχεδίου σύστασης, το οικείο θεσμικό όργανο υποχρεούται βάσει της Συνθήκης να εκθέσει λεπτομερώς τη γνώμη του στο Διαμεσολαβητή εντός προθεσμίας τριών μηνών.

Σε περίπτωση που το θεσμικό όργανο δεν ανταποκριθεί ικανοποιητικά στο σχέδιο σύστασης, ο Διαμεσολαβητής μπορεί να εκπονήσει και να διαβιβάσει ειδική έκθεση στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο. Η ειδική έκθεση αποτελεί το ύστατο μέσο του Διαμεσολαβητή και το τελευταίο μέτρο που λαμβάνει κατά το χειρισμό υπόθεσης αναφοράς. Από το σημείο εκείνο κι έπειτα, εναπόκειται στο Κοινοβούλιο να αποφασίσει τυχόν περαιτέρω μέτρα, όπως την κατάρτιση ψηφίσματος. Οι ειδικές εκθέσεις υποβάλλονται στην Επιτροπή Αναφορών, η οποία είναι η αρμόδια επιτροπή για τις σχέσεις με το Διαμεσολαβητή.

Το 2010 ο Διαμεσολαβητής υπέβαλε μία ειδική έκθεση στο Κοινοβούλιο κατόπιν έρευνας επί αναφοράς για την πρόσβαση σε έγγραφα σχετικά με τις εκπομπές διοξειδίου του άνθρακα από αυτοκίνητα. Η ειδική έκθεση κατεδείκνυε ότι η Επιτροπή είχε παραλείψει να απαντήσει σε σχέδιο σύστασης για 15 μήνες σχεδόν, κατά παράβαση της προθεσμίας τριών μηνών που ορίζεται στη Συνθήκη. Η Επιτροπή παρέλειψε επίσης να υλοποιήσει δέσμευση που είχε αναλάβει απέναντι στο Διαμεσολαβητή. Οι παραλείψεις αυτές συνιστούσαν παράβαση του καθήκοντος καλόπιστης συνεργασίας της Επιτροπής με το Διαμεσολαβητή. Η Επιτροπή Αναφορών συνέταξε έκθεση[2] επί της ειδικής έκθεσης του Διαμεσολαβητή (εισηγήτρια: Χρυσούλα Παλιαδέλη, Αντιπρόεδρος), την οποία ενέκρινε το Κοινοβούλιο στις 27 Οκτωβρίου 2010.

Σε ό,τι αφορά τη θεματολογία των αναφορών, η ετήσια έκθεση του Διαμεσολαβητή υποδεικνύει ότι η δημόσια πρόσβαση στα έγγραφα των θεσμικών οργάνων της ΕΕ αποτελεί το δημοφιλέστερο ζήτημα και αντικείμενο πολυάριθμων αναφορών. Στο σύνολο των ερευνών που περατώθηκαν το 2010, το 33% αφορούσε την πρόσβαση σε έγγραφα.

Τα θεσμικά όργανα δεσμεύονται από τη Συνθήκη να επιτελούν το έργο τους με τη μεγαλύτερη δυνατή διαφάνεια ώστε να προάγουν τη χρηστή διαχείριση και να διασφαλίζουν τη συμμετοχή της κοινωνίας των πολιτών. Το δικαίωμα πρόσβασης σε έγγραφα των θεσμικών οργάνων προβλέπεται στο άρθρο 15, παράγραφος 3 της ΣΛΕΕ και στο άρθρο 42 του Χάρτη των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων. Η εφαρμογή του δικαιώματος αυτού ρυθμίζεται από τον κανονισμό 1049/2001.

Ο Διαμεσολαβητής ήταν ανέκαθεν θερμός υποστηρικτής του δικαιώματος της πρόσβασης στα έγγραφα της ΕΕ και είναι σημαντική η συνεισφορά του σε διάφορες περιστάσεις στη συζήτηση σχετικά με την αναθεώρηση του κανονισμού 1049/2001. Το 2010 ο Διαμεσολαβητής περάτωσε 22 έρευνες αναφορών σχετικά με την εφαρμογή του κανονισμού 1049/2001. Μάλιστα, η ειδική έκθεση που εστάλη στο Κοινοβούλιο το 2010 αφορά υπόθεση η οποία ξεκίνησε από αναφορά σχετικά με άρνηση πρόσβασης σε έγγραφα.

Ο Διαμεσολαβητής έχει επίσης το δικαίωμα να αναθεωρεί ως προς την ουσία τους τις αναλύσεις και τα συμπεράσματα που εξάγει η Επιτροπή κατά τη διερεύνηση καταγγελιών επί παραβάσει. Μπορεί, για παράδειγμα, να διερευνήσει κατά πόσον διέπονται από λογική, τεκμηριώνονται επαρκώς και εκτίθενται στους καταγγέλοντες με σαφή και κατανοητό τρόπο.

Επί του συνόλου των υποθέσεων που χειρίστηκε ο Διαμεσολαβητής το 2010, στο 70% των περιπτώσεων κατάφερε να βοηθήσει του αναφέροντες κινώντας αυτεπάγγελτη έρευνα, διαβιβάζοντας την αναφορά στην αρμόδια ευρωπαϊκή ή εθνική αρχή, ή συμβουλεύοντας τον αναφέροντα σε ποιούς φορείς μπορεί να αποταθεί. Οι αναφορές που δεν εμπίπτουν στο πεδίο αρμοδιοτήτων του Διαμεσολαβητή μπορούν πολλές φορές να διεκπεραιωθούν καλύτερα από τον εθνικό ή περιφερειακό διαμεσολαβητή. Το 2010 ενέπεσαν 1.435 αναφορές στις αρμοδιότητες μέλους του Ευρωπαϊκού Δικτύου Διαμεσολαβητών, στο οποίο συμμετέχει η Επιτροπή Αναφορών ως πλήρες μέλος. Το ίδιο έτος ο Διαμεσολαβητής διαβίβασε 145 αναφορές στην Επιτροπή Αναφορών, και άλλες αναφορές (601) διαβιβάστηκαν στην Επιτροπή (176) και σε άλλα θεσμικά όργανα και οργανισμούς, μεταξύ αυτών και στο δίκτυο SOLVIT.

Στην ετήσια έκθεση του 2010 γίνεται ιδιαίτερη αναφορά στη νέα στρατηγική που χάραξαν ο Διαμεσολαβητής και το επιτελείο του για τη θητεία 2009-2014. Σύμφωνα με τους στόχους, ο Διαμεσολαβητής:

•  Ακούει τα ενδιαφερόμενα μέρη λαμβάνοντας υπόψη τις αντιδράσεις των αναφερόντων, διευρύνοντας και εμβαθύνοντας τις σχέσεις με τα θεσμικά όργανα της ΕΕ και την κοινωνία των πολιτών, και προσδιορίζοντας βέλτιστες πρακτικές.

•  Αποδίδει ταχύτερα αποτελέσματα μειώνοντας τον απαιτούμενο χρόνο για την περάτωση των ερευνών και αναπτύσσοντας απλοποιημένες μεθόδους για την ταχύτερη διευθέτηση των αναφορών.

•  Επηρεάζει θετικά τη διοικητική κουλτούρα των θεσμικών οργάνων της ΕΕ συνεισφέροντας στη βελτίωση των διοικητικών πρακτικών τους και εστιάζοντας την προσοχή του στα συστημικά τους προβλήματα.

•  Παρέχει έγκαιρη και χρήσιμη ενημέρωση στα ενδιαφερόμενα μέρη και στο κοινό βελτιώνοντας την επικοινωνία.

•  Επαναξιολογεί τον τρόπο αξιοποίησης των πόρων και εφαρμόζει τα βέλτιστα πρότυπα διοίκησης στο πλαίσιο του θεσμού.

Ο θεσμός του Διαμεσολαβητή, με οργανόγραμμα 64 θέσεων (20 μόνιμοι και 44 έκτακτοι υπάλληλοι) και προϋπολογισμό 9 εκατομμυρίων ευρώ περίπου, θα αξιοποιήσει τη νέα αυτή στρατηγική για τη στήριξη και προώθηση των δράσεών του, οι οποίες έχουν ως στόχο αφενός μεν να διασφαλίσουν ότι οι πολίτες της ΕΕ απολαμβάνουν πλήρως τα δικαιώματά τους, αφετέρου δε να βελτιώσουν την ποιότητα της διοίκησης στην ΕΕ.

  • [1]  Για τους σκοπούς της παρούσας έκθεσης ως «θεσμικά όργανα» νοούνται τα όργανα, οι οργανισμοί και οι υπηρεσίες της Ένωσης.
  • [2]  Έκθεση σχετικά με την ειδική έκθεση του Ευρωπαίου Διαμεσολαβητή κατόπιν του σχεδίου σύστασής του προς την Ευρωπαϊκή Επιτροπή όσον αφορά την καταγγελία 676/2008RT(2010/2086(INI)). Εγκριθέν κείμενο: A7-0293/2010

ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑ ΤΗΣ ΤΕΛΙΚΗΣ ΨΗΦΟΦΟΡΙΑΣ ΣΤΗΝ ΕΠΙΤΡΟΠΗ

Ημερομηνία έγκρισης

13.7.2011

 

 

 

Αποτέλεσμα της τελικής ψηφοφορίας

+:

–:

0:

18

0

0

Βουλευτές παρόντες κατά την τελική ψηφοφορία

Margrete Auken, Elena Băsescu, Heinz K. Becker, Victor Boştinaru, Peter Jahr, Lena Kolarska-Bobińska, Erminia Mazzoni, Edward McMillan-Scott, Jarosław Leszek Wałęsa, Angelika Werthmann, Rainer Wieland, Tatjana Ždanoka, Χρυσούλα Παλιαδέλη, Νικόλαος Σαλαβράκος, Мария Неделчева

Αναπληρωτές παρόντες κατά την τελική ψηφοφορία

Kinga Göncz, Cristian Dan Preda, Phil Prendergast