Διαδικασία : 2013/2117(INI)
Διαδρομή στην ολομέλεια
Διαδρομή του εγγράφου : A7-0442/2013

Κείμενα που κατατέθηκαν :

A7-0442/2013

Συζήτηση :

PV 03/02/2014 - 19
CRE 03/02/2014 - 19

Ψηφοφορία :

PV 04/02/2014 - 8.3
CRE 04/02/2014 - 8.3
Αιτιολογήσεις ψήφου

Κείμενα που εγκρίθηκαν :

P7_TA(2014)0064

ΕΚΘΕΣΗ     
PDF 157kWORD 94k
5.12.2013
PE 521.455v02-00 A7-0442/2013

σχετικά με τον πίνακα αποτελεσμάτων της ΕΕ στον τομέα της δικαιοσύνης – η αστική και διοικητική δικαιοσύνη στα κράτη μέλη

(2013/2117(INI))

Επιτροπή Νομικών Θεμάτων

Εισηγητής: Tadeusz Zwiefka

ΤΡΟΠΟΛΟΓΙΕΣ
ΠΡΟΤΑΣΗ ΨΗΦΙΣΜΑΤΟΣ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ
 ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ
 ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑ ΤΗΣ ΤΕΛΙΚΗΣ ΨΗΦΟΦΟΡΙΑΣ ΣΤΗΝ ΕΠΙΤΡΟΠΗ

ΠΡΟΤΑΣΗ ΨΗΦΙΣΜΑΤΟΣ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ

σχετικά με τον πίνακα αποτελεσμάτων της ΕΕ στον τομέα της δικαιοσύνης – η αστική και διοικητική δικαιοσύνη στα κράτη μέλη

(2013/2117(INI))

Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο,

–   έχοντας υπόψη την ανακοίνωση της Επιτροπής της 27ης Μαρτίου 2013 προς το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, το Συμβούλιο, την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα, την Ευρωπαϊκή Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή και την Επιτροπή των Περιφερειών με τίτλο «Πίνακας αποτελεσμάτων της ΕΕ στον τομέα της δικαιοσύνης – Ένα εργαλείο για την προώθηση αποτελεσματικής δικαιοσύνης και ανάπτυξης» (COM(2013)0160),

–   έχοντας υπόψη τις εξαμηνιαίες εκθέσεις αξιολόγησης σχετικά με τα ευρωπαϊκά δικαστικά συστήματα που καταρτίζει η Επιτροπή για την Αποτελεσματικότητα της Δικαιοσύνης του Συμβουλίου της Ευρώπης (CEPEJ)·

–   έχοντας υπόψη τα άρθρα 48 και 119 παράγραφος 2 του Κανονισμού του,

–   έχοντας υπόψη την έκθεση της Επιτροπής Νομικών Θεμάτων (Α7-0442/2013),

Α. λαμβάνοντας υπόψη ότι η Επιτροπή δημοσίευσε τον πίνακα αποτελεσμάτων της ΕΕ στον τομέα της δικαιοσύνης, ο οποίος αποτελεί ένα συγκριτικό μη δεσμευτικό εργαλείο για την αξιολόγηση της αποτελεσματικότητας των εθνικών συστημάτων δικαιοσύνης, με στόχο να καθοριστούν καλύτερα οι πολιτικές στον τομέα της δικαιοσύνης, και το οποίο επικεντρώνεται στις παραμέτρους των δικαστικών συστημάτων που συμβάλλουν στη βελτίωση του επιχειρηματικού και επενδυτικού κλίματος στην Ένωση·

Β.  λαμβάνοντας υπόψη ότι ο πίνακας αποτελεσμάτων της ΕΕ στον τομέα της δικαιοσύνης συγκρίνει εθνικά συστήματα δικαιοσύνης βάσει συγκεκριμένων δεικτών αλλά δεν περιλαμβάνει μια συνολική κατάταξη των εθνικών συστημάτων δικαιοσύνης·

Γ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι ο πίνακας αποτελεσμάτων για το 2013 αφορά αποκλειστικά στην αστική, εμπορική και διοικητική δικαιοσύνη·

Δ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι μια μη δεσμευτική συγκριτική μελέτη παρουσιάζει το πλεονέκτημα ότι εντοπίζει τις βελτιώσεις και τις οπισθοδρομήσεις και προωθεί την ανταλλαγή βέλτιστων πρακτικών σε όλη την Ένωση, χωρίς να θίγει την αυτονομία των εθνικών νομικών και δικαστικών συστημάτων·

1.  λαμβάνει υπόψη τον πίνακα αποτελεσμάτων της ΕΕ στον τομέα της δικαιοσύνης με μεγάλο ενδιαφέρον· καλεί την Επιτροπή να προωθήσει το εγχείρημα αυτό σύμφωνα με τις Συνθήκες και σε διαβούλευση με τα κράτη μέλη, λαμβάνοντας παράλληλα υπόψη ότι πρέπει να αποφευχθεί η περιττή αλληλοεπικάλυψη εργασιών με άλλους φορείς·

2.  υποστηρίζει το στόχο της ανταλλαγής βέλτιστων πρακτικών στο πλαίσιο της διασφάλισης ενός αποτελεσματικού και ανεξάρτητου συστήματος δικαιοσύνης, το οποίο μπορεί να συμβάλει στην οικονομική ανάπτυξη στην Ευρώπη και στην τόνωση της ανταγωνιστικότητας· υπογραμμίζει ότι ένα αποτελεσματικό και αξιόπιστο σύστημα δικαιοσύνης παρέχει στις επιχειρήσεις κίνητρα για να αναπτυχθούν και να επενδύσουν σε εθνικό και διασυνοριακό επίπεδο·

3.  τονίζει τη σημασία μιας συγκριτικής δικαστικής αξιολόγησης για την αμοιβαία διασυνοριακή εμπιστοσύνη και την αποτελεσματική συνεργασία μεταξύ των δικαστικών αρχών καθώς και για την εγκαθίδρυση ενός ενιαίου δικαστικού χώρου και την ανάπτυξη ενός ευρωπαϊκού δικαστικού πολιτισμού·

4.  θεωρεί πως οποιαδήποτε σύγκριση των εθνικών συστημάτων δικαιοσύνης, ιδίως σε σχέση με την προηγούμενη κατάστασή τους, πρέπει να εδράζεται σε αντικειμενικά κριτήρια και σε δεδομένα, τα οποία συλλέγονται, συγκρίνονται και αναλύονται με αντικειμενικότητα· επισημαίνει ότι είναι σημαντικό να αξιολογείται η λειτουργία των συστημάτων δικαιοσύνης στο σύνολό τους, χωρίς αυτά να απομακρύνονται από την κοινωνική, ιστορική και οικονομική κατάσταση των κρατών μελών ή τις συνταγματικές παραδόσεις από τις οποίες απορρέουν· υπογραμμίζει τη σημασία της αμερόληπτης μεταχείρισης των κρατών μελών, ούτως ώστε να διασφαλίζεται με αυτόν τον τρόπο η ισότιμη αντιμετώπισή τους κατά την αξιολόγηση των δικαστικών τους συστημάτων·

5.  ζητεί από την Επιτροπή να εξετάσει εγκαίρως την προτεινόμενη μέθοδο στο πλαίσιο μιας διαφανούς διαδικασίας και με τη συμμετοχή των κρατών μελών·

6.  επισημαίνει ότι πρέπει να καθοριστούν δείκτες αναφοράς πριν από την συλλογή πληροφοριών σχετικά με τα εθνικά συστήματα δικαιοσύνης, ώστε να διαμορφωθεί μια κοινή αντίληψη σχετικά με τη μεθοδολογία και τους δείκτες·

7.  εξαίρει τις προσπάθειες της Επιτροπής να παράσχει μετρήσιμα δεδομένα· επισημαίνει, ωστόσο, ότι είναι δύσκολο να μετρηθούν αντικειμενικά ορισμένοι στόχοι, όπως η ποιότητα και η αμεροληψία της δικαιοσύνης·

8.  σημειώνει ότι η αποτελεσματικότητα του συστήματος δικαιοσύνης δεν μπορεί να υπολογίζεται αποκλειστικά με τη χρήση στατιστικά μετρήσιμων παραμέτρων, αλλά πρέπει να λαμβάνονται επίσης υπόψη οι διαρθρωτικές ιδιαιτερότητες και οι διαφορετικές κοινωνικές παραδόσεις των κρατών μελών· καλεί, εν προκειμένω, την Επιτροπή να λαμβάνει περισσότερο υπόψη στο μέλλον τις διαφορές μεταξύ των εθνικών δικαστικών συστημάτων κατά τη συλλογή δεδομένων και να καθορίζει δείκτες αναφοράς·

9.  καλεί την Επιτροπή να αντιμετωπίσει σε ισότιμη βάση, στον τομέα του εταιρικού δικαίου, τα μονιστικά και τα δυαδικά συστήματα·

10. καλεί τα κράτη μέλη να εξετάσουν προσεκτικά τα αποτελέσματα του πίνακα της ΕΕ στον τομέα της δικαιοσύνης για το 2013 και να διαπιστώσουν κατά πόσο είναι εφικτό να αντληθούν από αυτά συμπεράσματα για την οργάνωση και τη βελτίωση των αντιστοίχων συστημάτων τους στους τομείς της αστικής, εμπορικής και διοικητικής δικαιοσύνης·

11. παροτρύνει τα κράτη μέλη να συλλέξουν δεδομένα που σχετίζονται με ζητήματα, όπως τα δικαστικά έξοδα, η διαμεσολάβηση και η διαδικασία της αναγκαστικής εκτέλεσης· εκφράζει τη λύπη του για το γεγονός ότι ορισμένα κράτη μέλη δεν προσκόμισαν στοιχεία για συγκεκριμένες κατηγορίες που αναφέρονται στον πίνακα πιστεύει, ωστόσο, ότι η Επιτροπή θα έπρεπε να έχει προβεί σε διάκριση μεταξύ των περιπτώσεων στις οποίες δεν υπήρχαν διαθέσιμα στοιχεία και εκείνων στις οποίες οι δείκτες δεν αφορούσαν ορισμένα κράτη μέλη ή δεν εφαρμόζονταν σε αυτά·

12. καλεί την Επιτροπή και τα κράτη μέλη να προωθήσουν την αμοιβαία κατανόηση και συνεργασία μεταξύ των εθνικών δικαστικών συστημάτων, μεταξύ άλλων και μέσω δικτύων δικαστών επικοινωνίας·

13. ζητεί να δοθεί μεγαλύτερη σημασία σε προγράμματα επιμόρφωσης των δικαστών, του προσωπικού των δικαστηρίων και των άλλων ασκούντων νομικά επαγγέλματα, ιδίως στους τομείς του ευρωπαϊκού και συγκριτικού δικαίου· υπογραμμίζει την ανάγκη να καταστεί η γλωσσική κατάρτιση βασικό συστατικό στοιχείο των νομικών σπουδών·

14. δηλώνει το ενδιαφέρον του σχετικά με τη λήψη πληροφοριών για τις διασυνοριακές υποθέσεις, οι οποίες συχνά συνεπάγονται μεγαλύτερο βαθμό πολυπλοκότητας από τις αμιγώς εγχώριες υποθέσεις και οι οποίες αναδεικνύουν τα προβλήματα που αντιμετωπίζουν οι πολίτες της ΕΕ κατά την άσκηση των δικαιωμάτων τους, τα οποία απορρέουν από την ενιαία αγορά της Ένωσης, ιδίως στο πλαίσιο της εφαρμογής του δικαίου της ΕΕ·

15. επισημαίνει τη σημασία που έχουν οι εναλλακτικές μορφές επίλυσης διαφορών για τη μείωση του φόρτου εργασίας των δικαστηριακών συστημάτων και την εξοικονόμηση χρημάτων για όλα τα ενδιαφερόμενα μέρη·

16. ζητεί από την Επιτροπή να εξετάσει στην επόμενη αξιολόγηση αυτού του είδους το ενδεχόμενο διασυνοριακών διαδικασιών διαμεσολάβησης· προτρέπει τα κράτη μέλη να προωθήσουν ενεργά τις διαδικασίες διαμεσολάβησης, ιδίως όσον αφορά στις εμπορικές και οικογενειακές υποθέσεις οι οποίες ρυθμίζονται σε ενωσιακό επίπεδο (όπως στην περίπτωση των κανονισμών Ρώμη ΙΙΙ και Βρυξέλλες ΙΙ)·

17. υπογραμμίζει ότι υφίστανται σημαντικές διαφορές μεταξύ των κρατών μελών στον τομέα της ανάπτυξης των συστημάτων πληροφοριών και επικοινωνιών· επισημαίνει ότι η χρήση των νέων τεχνολογιών, και ιδίως η χρήση μηχανογραφημένων εφαρμογών, συστημάτων διαχείρισης υποθέσεων και εργαλείων επικοινωνίας, μπορεί να συμβάλει αποτελεσματικά στη μείωση του κόστους και την επιτάχυνση των δικαστικών διαδικασιών·

18. τονίζει ότι οι διαδικασίες για τις μικροδιαφορές και τις μη αμφισβητούμενες αξιώσεις μπορούν να διευθετηθούν ταχύτερα με τη χρήση των μέσων που παρέχουν οι τεχνολογίες των πληροφοριών και επικοινωνιών·

19. υπογραμμίζει το ρόλο της CEPEJ όσον αφορά τη συλλογή και την παρουσίαση των σχετικών στοιχείων τόσο σε εθνικό όσο και σε περιφερειακό επίπεδο· θεωρεί ότι τα θεσμικά όργανα της ΕΕ πρέπει να επιδιώκουν τη συνεργασία με τη CEPEJ, δεδομένου ότι αυτό αποτελεί μια εξαιρετική βάση για την ανταλλαγή βέλτιστων πρακτικών, και τονίζει ότι πρέπει να αποφεύγεται η αλληλοεπικάλυψη·

20. υπενθυμίζει τον ιθύνοντα ρόλο του Ευρωπαϊκού Δικαστικού Δικτύου σε αστικές και εμπορικές υποθέσεις, καθώς και της Διαδικτυακής Πύλης Ηλεκτρονικής Δικαιοσύνης, όσον αφορά τη διευκόλυνση της πρόσβασης των πολιτών της ΕΕ στη γνώση της ευρωπαϊκής και εθνικής νομοθεσίας στους τομείς του αστικού και του εμπορικού δικαίου·

21. αναθέτει στον Πρόεδρό του να διαβιβάσει το παρόν ψήφισμα στο Συμβούλιο, στην Επιτροπή και στα κράτη μέλη.


ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ

Η παρούσα έκθεση πρωτοβουλίας αποτελεί απάντηση στον πίνακα αποτελεσμάτων της ΕΕ στον τομέα της δικαιοσύνης που δημοσίευσε η Ευρωπαϊκή Επιτροπή. Πρέπει να σημειωθεί ότι η έκθεση αυτή επικεντρώνεται αποκλειστικά σε ζητήματα αστικού, εμπορικού και διοικητικού δίκαιου, στο πλαίσιο των οποίων το δικαστικό σύστημα αποκτά εξέχουσα σημασία για την οικονομική ανάκαμψη.

Η βελτίωση της ποιότητας, της ανεξαρτησίας και της αποτελεσματικότητας των δικαστικών συστημάτων αποτελεί βασικό στόχο της ευρωπαϊκής και εθνικής δημόσιας τάξης. Τα εθνικά συστήματα δικαιοσύνης διαδραματίζουν καίριο ρόλο στην αποκατάσταση της εμπιστοσύνης και την επάνοδο στην ανάπτυξη.

Στην ετήσια επισκόπηση της ανάπτυξης 2013 (AGS), η Επιτροπή τόνισε ότι είναι σημαντικό να βελτιωθεί η ποιότητα, η ανεξαρτησία και η αποτελεσματικότητα των εθνικών δικαστικών συστημάτων και να ληφθεί μέριμνα για τη διευθέτηση των διαφορών μέσα σε εύλογο χρονικό διάστημα με παράλληλη προώθηση των μηχανισμών εναλλακτικής επίλυσης διαφορών. Κατ' αυτό τον τρόπο θα μειωθεί το κόστος για τις επιχειρήσεις και τα κράτη μέλη θα καταστούν πιο ελκυστικά για ξένους επενδυτές. Η AGS κατέδειξε την ανάγκη για ενδελεχή αξιολόγηση και συστηματικό έλεγχο της λειτουργίας των δικαστικών συστημάτων σε όλα τα κράτη μέλη, υπό συνθήκες πλήρους σεβασμού των επιμέρους εθνικών νομικών παραδόσεων.

Η ύπαρξη ενός αποτελεσματικού και ανεξάρτητου δικαστικού συστήματος συμβάλλει επιπροσθέτως στη διατήρηση της εμπιστοσύνης και της σταθερότητας. Οι προβλέψιμες, έγκαιρες και εκτελεστές δικαστικές αποφάσεις αποτελούν απαραίτητα συστατικά στοιχεία ενός ελκυστικού επιχειρηματικού περιβάλλοντος. Οι δυσλειτουργίες του συστήματος απονομής δικαιοσύνης υπονομεύουν την εμπιστοσύνη των πολιτών και των επιχειρήσεων στις δικαστικές αρχές, ιδίως σε αυτή την περίοδο της οικονομικής, κοινωνικής και χρηματοπιστωτικής κρίσης.

Το 2012, η έρευνα που διεξήχθη σχετικά με την απονομή της δικαιοσύνης στα κράτη μέλη, ώθησε την Επιτροπή να διατυπώσει συστάσεις αναφορικά με το δικαστικό σύστημα ορισμένων κρατών μελών. Διαπιστώθηκε ότι τα εν λόγω κράτη μέλη αντιμετωπίζουν ιδιαίτερες δυσκολίες κυρίως στον τομέα της διαχείρισης των διαδικασιών ενώπιον των δικαστηρίων και στην οργάνωση των δικαστικών υπηρεσιών.

Η πρόσβαση σε ένα αποτελεσματικό σύστημα δικαιοσύνης είναι επίσης ζωτικής σημασίας για την αποτελεσματικότητα της ευρωπαϊκής νομοθεσίας : κάθε φορά που ένα εθνικό δικαστήριο εφαρμόζει το δίκαιο της ΕΕ, δρα ως «δικαστήριο της Ένωσης». Η διασφάλιση κοινών προτύπων είναι επομένως υψίστης σημασίας, καθώς τα δικαστήρια οφείλουν να παρέχουν αποτελεσματικά μέσα έννομης προστασίας σε κάθε πρόσωπο, του οποίου τα δικαιώματα βάσει του δικαίου της ΕΕ τίθενται υπό αμφισβήτηση.

Ανεξάρτητα από τη νομική παράδοση των επιμέρους εθνικών δικαστικών συστημάτων, η αμεσότητα των ενεργειών, η ανεξαρτησία, το αποδεκτό κόστος και η εύκολη πρόσβαση πρέπει να αποτελούν τις βασικές παραμέτρους ενός αποδοτικού δικαστικού συστήματος. Αυτό είναι το πνεύμα του πίνακα αποτελεσμάτων της ΕΕ στον τομέα της δικαιοσύνης.

Ο εισηγητής επικροτεί το στόχο των αποτελεσματικών και ανεξάρτητων δικαστικών συστημάτων στα κράτη μέλη που μπορούν να συμβάλουν στην οικονομική ανάπτυξη και την τόνωση της ανταγωνιστικότητας. Η Επιτροπή είναι, επομένως, άξια συγχαρητηρίων για αυτή την πρωτοβουλία.

Ωστόσο, πρέπει να διατυπωθούν ορισμένες ακόμη παρατηρήσεις. Ορισμένες αξίες, όπως η δικαστική ανεξαρτησία, είναι δύσκολο να μετρηθούν. Παρ ' όλα αυτά, χρειάζεται να καταβληθεί προσπάθεια για να εκτιμηθεί αν και κατά πόσον τηρούνται οι εν λόγω αρχές στα κράτη μέλη.

Επιπλέον, είναι σημαντικό να δοθεί έμφαση στο γεγονός ότι τα αποτελέσματα του πίνακα πρέπει να πληρούν ορισμένα θεμελιώδη κριτήρια, όπως η ισότιμη μεταχείριση των κρατών μελών, η αντικειμενικότητα και η συγκρισιμότητα των δεδομένων. Προκειμένου να διασφαλιστεί η ισότιμη μεταχείριση, θα πρέπει να θεσπιστούν σε επίπεδο ΕΕ κοινά πρότυπα για την παροχή πληροφοριών. Επιπρόσθετα, τα όργανα και οι οργανισμοί της ΕΕ πρέπει να συμμετέχουν στην προετοιμασία της αξιολόγησης των εθνικών δικαστικών συστημάτων.

Πρέπει εξάλλου να δοθεί ιδιαίτερη προσοχή στην αποτελεσματική διευθέτηση των υποθέσεων που έχουν διασυνοριακή διάσταση. Οι εν λόγω υποθέσεις είναι κατά κανόνα πιο σύνθετες από τις αμιγώς εγχώριες υποθέσεις, ωστόσο παρατηρείται έλλειψη στοιχείων σχετικά με αυτό το ζήτημα. Η εξασφάλιση της νομικής κατάρτισης στο αντικείμενο του ενωσιακού και του συγκριτικού δικαίου είναι εν προκειμένω ιδιαίτερα σημαντική, καθώς συμβάλλει στην ενίσχυση της αμοιβαίας κατανόησης και, ως εκ τούτου, της αμοιβαίας εμπιστοσύνης.

Τέλος, ο εισηγητής επιθυμεί για τους λόγους αυτούς να χαιρετίσει την επιτυχία αυτού του εγχειρήματος και να ζητήσει την περαιτέρω προώθησή του σύμφωνα με τις Συνθήκες.


ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑ ΤΗΣ ΤΕΛΙΚΗΣ ΨΗΦΟΦΟΡΙΑΣ ΣΤΗΝ ΕΠΙΤΡΟΠΗ

Ημερομηνία έγκρισης

26.11.2013

 

 

 

Αποτέλεσμα της τελικής ψηφοφορίας

+:

–:

0:

15

6

0

Βουλευτές παρόντες κατά την τελική ψηφοφορία

Raffaele Baldassarre, Sebastian Valentin Bodu, Françoise Castex, Christian Engström, Marielle Gallo, Giuseppe Gargani, Lidia Joanna Geringer de Oedenberg, Klaus-Heiner Lehne, Antonio López-Istúriz White, Antonio Masip Hidalgo, Jiří Maštálka, Evelyn Regner, Francesco Enrico Speroni, Alexandra Thein, Cecilia Wikström, Tadeusz Zwiefka, Димитър Стоянов

Αναπληρωτές παρόντες κατά την τελική ψηφοφορία

Eduard-Raul Hellvig, Eva Lichtenberger, Dagmar Roth-Behrendt, József Szájer, Axel Voss

Ανακοίνωση νομικού περιεχομένου - Πολιτική απορρήτου