Διαδικασία : 2014/0197(COD)
Διαδρομή στην ολομέλεια
Διαδρομή του εγγράφου : A8-0060/2015

Κείμενα που κατατέθηκαν :

A8-0060/2015

Συζήτηση :

PV 29/04/2015 - 22
CRE 29/04/2015 - 22

Ψηφοφορία :

PV 30/04/2015 - 10.1
CRE 30/04/2015 - 10.1
Αιτιολογήσεις ψήφου
PV 15/12/2015 - 4.19
Αιτιολογήσεις ψήφου

Κείμενα που εγκρίθηκαν :

P8_TA(2015)0177
P8_TA(2015)0442

ΕΚΘΕΣΗ     ***I
PDF 853kWORD 349k
24.3.2015
PE 546.867v03-00 A8-0060/2015

σχετικά με την πρόταση κανονισμού του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου για την τροποποίηση του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1215/2009 του Συμβουλίου για την εισαγωγή εκτάκτων εμπορικών μέτρων για χώρες και εδάφη που συμμετέχουν ή συνδέονται με τη διαδικασία σταθεροποίησης και σύνδεσης της Ευρωπαϊκής Ένωσης και για την αναστολή της εφαρμογής του όσον αφορά τη Βοσνία-Ερζεγοβίνη

(COM(2014)0386 – C8‑0039/2014 – 2014/0197(COD))

Επιτροπή Διεθνούς Εμπορίου

Εισηγητής: Goffredo Maria Bettini

ΤΡΟΠΟΛΟΓΙΕΣ
ΣΧΕΔΙΟ ΝΟΜΟΘΕΤΙΚΟΥ ΨΗΦΙΣΜΑΤΟΣ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ
 ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ
 ΓΝΩΜΟΔΟΤΗΣΗ της Επιτροπής Εξωτερικών Υποθέσεων
 ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ

ΣΧΕΔΙΟ ΝΟΜΟΘΕΤΙΚΟΥ ΨΗΦΙΣΜΑΤΟΣ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ

σχετικά με την πρόταση κανονισμού του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου για την τροποποίηση του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1215/2009 του Συμβουλίου για την εισαγωγή εκτάκτων εμπορικών μέτρων για χώρες και εδάφη που συμμετέχουν ή συνδέονται με τη διαδικασία σταθεροποίησης και σύνδεσης της Ευρωπαϊκής Ένωσης και για την αναστολή της εφαρμογής του όσον αφορά τη Βοσνία-Ερζεγοβίνη

(COM(2014)0386 – C8‑0039/2014 – 2014/0197(COD))

(Συνήθης νομοθετική διαδικασία: πρώτη ανάγνωση)

Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο,

–    έχοντας υπόψη την πρόταση της Επιτροπής προς το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο (COM(2014)0386),

–    έχοντας υπόψη το άρθρο 294 παράγραφος 2 και το άρθρο 207 παράγραφος 2 της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, σύμφωνα με τα οποία του υποβλήθηκε η πρόταση από την Επιτροπή (C8-0039/2014),

–    έχοντας υπόψη το άρθρο 294 παράγραφος της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης,

–    έχοντας υπόψη το άρθρο 59 του Κανονισμού του,

–    έχοντας υπόψη την έκθεση της Επιτροπής Διεθνούς Εμπορίου και τη γνωμοδότηση της Επιτροπής Εξωτερικών Υποθέσεων (A8-0060/2015),

1.   εγκρίνει τη θέση κατά την πρώτη ανάγνωση όπως παρατίθεται κατωτέρω·

2.   ζητεί από την Επιτροπή να του υποβάλει εκ νέου την πρόταση, αν προτίθεται να της επιφέρει σημαντικές τροποποιήσεις ή να την αντικαταστήσει με νέο κείμενο·

3.   αναθέτει στον Πρόεδρό του να διαβιβάσει τη θέση του Κοινοβουλίου στο Συμβούλιο, στην Επιτροπή και στα εθνικά κοινοβούλια.

Τροπολογία  1

Πρόταση κανονισμού

Αιτιολογική σκέψη 2

Κείμενο που προτείνει η Επιτροπή

Τροπολογία

(2) Ο κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 1215/2009 δεν προβλέπει τη δυνατότητα προσωρινής αναστολής της χορήγησης έκτακτων εμπορικών μέτρων σε περίπτωση σοβαρών και συστηματικών παραβιάσεων των θεμελιωδών αρχών των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, της δημοκρατίας και του κράτους δικαίου από τους δικαιούχους. Είναι σκόπιμο να καθιερωθεί σχετική δυνατότητα, έτσι ώστε να εξασφαλιστεί η ταχεία ανάληψη δράσης σε περίπτωση που σε κάποια από τις χώρες και εδάφη που συμμετέχουν ή συνδέονται με τη διαδικασία σταθεροποίησης και σύνδεσης της Ευρωπαϊκής Ένωσης σημειωθούν σοβαρές και συστηματικές παραβιάσεις των θεμελιωδών αρχών των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, της δημοκρατίας και του κράτους δικαίου.

(2) Ο κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 1215/2009 δεν προβλέπει τη δυνατότητα προσωρινής αναστολής της χορήγησης έκτακτων εμπορικών μέτρων σε περίπτωση σοβαρών και συστηματικών παραβιάσεων των θεμελιωδών αρχών των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, της δημοκρατίας και του κράτους δικαίου από τους δικαιούχους. Είναι σκόπιμο να καθιερωθεί σχετική δυνατότητα, έτσι ώστε να εξασφαλιστεί η ταχεία ανάληψη δράσης σε περίπτωση που σε κάποια από τις χώρες και εδάφη που συμμετέχουν ή συνδέονται με τη διαδικασία σταθεροποίησης και σύνδεσης της Ευρωπαϊκής Ένωσης σημειωθούν σοβαρές και συστηματικές παραβιάσεις των θεμελιωδών αρχών των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, της δημοκρατίας και του κράτους δικαίου. Για να σημειωθεί πρόοδος στη διαδικασία προσχώρησης, απαιτείται σεβασμός των δημοκρατικών αρχών, του κράτους δικαίου, των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και της προστασίας των μειονοτήτων.

Τροπολογία  2

Πρόταση κανονισμού

Αιτιολογική σκέψη 5

 

Κείμενο που προτείνει η Επιτροπή

Τροπολογία

(5) Από τη δρομολόγηση της διαδικασίας σταθεροποίησης και σύνδεσης και μετά, συνάφθηκαν συμφωνίες σταθεροποίησης και σύνδεσης με όλες τις οικείες χώρες των δυτικών Βαλκανίων, με εξαίρεση τη Βοσνία-Ερζεγοβίνη και το Κοσσυφοπέδιο3. Τον Ιούνιο του 2013, το Συμβούλιο εξουσιοδότησε την Επιτροπή να αρχίσει διαπραγματεύσεις για σύναψη συμφωνίας σταθεροποίησης και σύνδεσης με το Κοσσυφοπέδιο.

(5) Από τη δρομολόγηση της διαδικασίας σταθεροποίησης και σύνδεσης και μετά, συνάφθηκαν συμφωνίες σταθεροποίησης και σύνδεσης με όλες τις οικείες χώρες των δυτικών Βαλκανίων, με εξαίρεση τη Βοσνία-Ερζεγοβίνη και το Κοσσυφοπέδιο3. Τον Μάιο του 2014, οι διαπραγματεύσεις για σύναψη συμφωνίας σταθεροποίησης και σύνδεσης με το Κοσσυφοπέδιο ολοκληρώθηκαν και η Συμφωνία μονογραφήθηκε τον Ιούλιο του 2015.

______________

_______________

3Ο χαρακτηρισμός αυτός δεν θίγει τις θέσεις ως προς το καθεστώς, είναι δε σύμφωνος με την απόφαση 1244/1999 του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ και τη γνωμοδότηση του Διεθνούς Δικαστηρίου για τη διακήρυξη της ανεξαρτησίας του Κοσσυφοπεδίου.

3Ο χαρακτηρισμός αυτός δεν θίγει τις θέσεις ως προς το καθεστώς, είναι δε σύμφωνος με την απόφαση 1244/1999 του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ και τη γνωμοδότηση του Διεθνούς Δικαστηρίου για τη διακήρυξη της ανεξαρτησίας του Κοσσυφοπεδίου.

Τροπολογία   3

Πρόταση κανονισμού

Αιτιολογική σκέψη 7

 

Κείμενο που προτείνει η Επιτροπή

Τροπολογία

(7) Ωστόσο, η Βοσνία-Ερζεγοβίνη δεν έχει δεχτεί μέχρι στιγμής να προσαρμόσει τις εμπορικές παραχωρήσεις που χορηγήθηκαν δυνάμει της ενδιάμεσης συμφωνίας ώστε να λάβει υπόψη τις προτιμησιακές παραδοσιακές συναλλαγές μεταξύ της Κροατίας και της Βοσνίας-Ερζεγοβίνης στο πλαίσιο της Συμφωνίας Ελεύθερου Εμπορίου Κεντρικής Ευρώπης (CEFTA). Σε περίπτωση που, κατά τη χρονική στιγμή της έκδοσης του παρόντος κανονισμού, δεν έχει υπογραφεί και δεν εφαρμόζεται προσωρινά από την Ευρωπαϊκή Ένωση και τη Βοσνία-Ερζεγοβίνη συμφωνία σχετικά με την προσαρμογή των εμπορικών παραχωρήσεων που προβλέπονται στη συμφωνία σταθεροποίησης και σύνδεσης και στην ενδιάμεση συμφωνία, οι προτιμήσεις που παραχωρούνται στη Βοσνία- Ερζεγοβίνη θα πρέπει να ανασταλούν από την 1η Ιανουαρίου 2016. Από τη στιγμή που η Βοσνία-Ερζεγοβίνη και η Ευρωπαϊκή Ένωση υπογράψουν και εφαρμόσουν προσωρινά συμφωνία σχετικά με την προσαρμογή των εμπορικών παραχωρήσεων στο πλαίσιο της ενδιάμεσης συμφωνίας, οι προτιμήσεις αυτές θα πρέπει να αποκατασταθούν.

(7) Ωστόσο, η Βοσνία-Ερζεγοβίνη δεν έχει δεχτεί μέχρι στιγμής να προσαρμόσει τις εμπορικές παραχωρήσεις που χορηγήθηκαν δυνάμει της ενδιάμεσης συμφωνίας ώστε να λάβει υπόψη τις προτιμησιακές παραδοσιακές συναλλαγές μεταξύ της Κροατίας και της Βοσνίας-Ερζεγοβίνης στο πλαίσιο της Συμφωνίας Ελεύθερου Εμπορίου Κεντρικής Ευρώπης (CEFTA). Σε περίπτωση που, κατά τη χρονική στιγμή της έκδοσης του παρόντος κανονισμού, δεν έχει υπογραφεί και δεν εφαρμόζεται προσωρινά από την Ευρωπαϊκή Ένωση και τη Βοσνία-Ερζεγοβίνη συμφωνία σχετικά με την προσαρμογή των εμπορικών παραχωρήσεων που προβλέπονται στη συμφωνία σταθεροποίησης και σύνδεσης και στην ενδιάμεση συμφωνία, οι προτιμήσεις που παραχωρούνται στη Βοσνία- Ερζεγοβίνη θα πρέπει να ανασταλούν από την 1η Ιανουαρίου 2016. Από τη στιγμή που η Βοσνία-Ερζεγοβίνη και η Ευρωπαϊκή Ένωση υπογράψουν και εφαρμόσουν προσωρινά συμφωνία σχετικά με την προσαρμογή των εμπορικών παραχωρήσεων στο πλαίσιο της ενδιάμεσης συμφωνίας, οι προτιμήσεις αυτές θα πρέπει να αποκατασταθούν. Οι αρχές της Βοσνίας-Ερζεγοβίνης και η Επιτροπή πρέπει να εντείνουν τις προσπάθειες για την εξεύρεση, πριν από την 1η Ιανουαρίου 2016 και σύμφωνα με την Ενδιάμεση Συμφωνία, αμοιβαία αποδεκτής λύσης, ιδίως ως προς το διασυνοριακό εμπόριο,

Τροπολογία  4

Πρόταση κανονισμού

Αιτιολογική σκέψη 7 α (νέα)

 

Κείμενο που προτείνει η Επιτροπή

Τροπολογία

 

(7α) Είναι αναγκαίο να ληφθεί υπόψη η διαρκής πρόοδος στην πορεία της ένταξης στην Ευρωπαϊκή Ένωση των ενδιαφερομένων χωρών και εδαφών των Δυτικών Βαλκανίων, καθώς επίσης και η προσχώρηση της Κροατίας στην Ένωση και η ανάγκη που προκύπτει για προσαρμογή της Ενδιάμεσης Συμφωνίας με την Βοσνία-Ερζεγοβίνη. Στο πλαίσιο αυτό, είναι επίσης αναγκαίο να ληφθεί υπόψη η αδιαμφισβήτητη δέσμευση της Ένωσης σε σχέση με την ενωσιακή προοπτική της Βοσνίας-Ερζεγοβίνης, όπως ορίζεται στα συμπεράσματα του Συμβουλίου Υπουργών Εξωτερικών της 15ης Δεκεμβρίου 2014. Στα συμπεράσματα αυτά, επαναλαμβάνεται η ανάγκη για την πολιτική ηγεσία της Βοσνίας-Ερζεγοβίνης να βασίσει τις μεταρρυθμίσεις που απαιτούνται για την ένταξη στην ΕΕ στο έργο όλων των σχετικών θεσμών, καθώς επίσης η ανάγκη να αποκατασταθεί η λειτουργική ικανότητα και αποτελεσματικότητα σε όλα τα επίπεδα διακυβέρνησης προκειμένου να επιτραπεί στην Βοσνία-Ερζεγοβίνη να προετοιμάσει την μελλοντική ένταξη στην ΕΕ.

Τροπολογία  5

Πρόταση κανονισμού

Αιτιολογική σκέψη 7 β (νέα)

Κείμενο που προτείνει η Επιτροπή

Τροπολογία

 

(7β) Η Ευρωπαϊκή Ένωση εξακολουθεί να υποστηρίζει την ευρωπαϊκή προοπτική της Βοσνίας-Ερζεγοβίνης και αναμένει από την πολιτική ηγεσία της χώρας να εφαρμόσει μεταρρυθμίσεις με σκοπό την προώθηση λειτουργικών θεσμικών οργάνων και τη διασφάλιση ίσων δικαιωμάτων σε όλους τους πολίτες και στους τρεις λαούς που απαρτίζουν τη Βοσνία-Ερζεγοβίνη.

Τροπολογία 6

Πρόταση κανονισμού

Άρθρο 1 – παράγραφος -1 (νέα)

Κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 1215/2009

Αιτιολογική σκέψη 14 α (νέα)

 

Κείμενο που προτείνει η Επιτροπή

Τροπολογία

 

-1. Παρεμβάλλεται η ακόλουθη αιτιολογική σκέψη:

 

«(14 α) Προκειμένου να επιτραπεί η δέουσα δημοκρατική εποπτεία της εφαρμογής του παρόντος κανονισμού, ανατίθεται στην Επιτροπή η εξουσία να εκδίδει πράξεις σύμφωνα με το άρθρο 290 ΣΛΕΕ, όσον αφορά τις απαραίτητες τροποποιήσεις και τεχνικές προσαρμογές στα παραρτήματα Ι και ΙΙ λόγω τροποποιήσεων των κωδικών ΣΟ και των υποδιαιρέσεων TARIC, καθώς και τις προσαρμογές που είναι αναγκαίες λόγω της εκχώρησης εμπορικών προτιμήσεων στο πλαίσιο άλλων συμφωνιών μεταξύ της Ένωσης και των χωρών και εδαφών σε μνεία των οποίων προβαίνει ο παρών κανονισμός, και όσον αφορά την αναστολή πλεονεκτημάτων βάσει του παρόντος κανονισμού σε περίπτωση μη συμμόρφωσης με τον όρο της αποτελεσματικής διοικητικής συνεργασίας για την πρόληψη της απάτης, τον όρο του σεβασμού των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και των αρχών του κράτους δικαίου καθώς και τον όρο της δέσμευσης για την υλοποίηση αποτελεσματικών οικονομικών μεταρρυθμίσεων και περιφερειακής συνεργασίας. Είναι ιδιαίτερα σημαντικό να διεξάγει η Επιτροπή τις κατάλληλες διαβουλεύσεις κατά τις προπαρασκευαστικές εργασίες, ακόμα και σε επίπεδο εμπειρογνωμόνων. Η Επιτροπή, όταν ετοιμάζει και συντάσσει κατ' εξουσιοδότηση πράξεις, θα πρέπει να εξασφαλίζει την ταυτόχρονη, έγκαιρη και κατάλληλη διαβίβαση των σχετικών εγγράφων στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και στο Συμβούλιο.

Η Επιτροπή πρέπει να παρέχει πλήρη ενημέρωση και τεκμηρίωση για τις συνεδριάσεις της με τους εθνικούς εμπειρογνώμονες στο πλαίσιο των εργασιών της για την προετοιμασία και εφαρμογή κατ’ εξουσιοδότηση πράξεων. Προς το σκοπό αυτό, η Επιτροπή πρέπει να διασφαλίζει ότι το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο μετέχει δεόντως, με βάση τις βέλτιστες πρακτικές από προηγούμενες εμπειρίες σε άλλους τομείς πολιτικής προκειμένου να δημιουργούνται οι καλύτερες δυνατές συνθήκες για το μελλοντικό έλεγχο των κατ’ εξουσιοδότηση πράξεων εκ μέρους του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου».

Αιτιολόγηση

Από την έκδοσή του, ο κανονισμός (ΕΕ) αριθ. 1215/2009 έχει υποβληθεί σε αρκετές τροποποιήσεις. Η χρήση κατ' εξουσιοδότηση πράξεων εισήχθη με τον κανονισμό 1336/2011 ο οποίος ωστόσο δεν περιέλαβε αιτιολογική σκέψη που να επεξηγεί την χρήση των κατ' εξουσιοδότηση πράξεων. Ο εισηγητής προτείνει τη χρήση κατ' εξουσιοδότηση πράξεων και σε άλλες περιπτώσεις, προκειμένου να εξασφαλιστεί η δέουσα εποπτεία της εφαρμογής του βασικού κανονισμού από την Επιτροπή. Τούτο θα πρέπει να οριστεί σαφώς σε σχετική αιτιολογική σκέψη, η οποία θα συνάδει με την κοινή αντίληψη σχετικά με τη χρήση των κατ' εξουσιοδότηση πράξεων, όπως αυτή έχει συμφωνηθεί μεταξύ του Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου.

Τροπολογία  7

Πρόταση κανονισμού

Άρθρο 1 – σημείο 1 α (νέο)

Κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 1215/2009

Άρθρο 2 – παράγραφος 3

 

Ισχύον κείμενο

Τροπολογία

 

(1a) Στο άρθρο 2, η παράγραφος 3 τροποποιείται ως εξής:

3. Στην περίπτωση μη συμμόρφωσης χώρας ή εδάφους με την παράγραφο 1 ή 2, η Επιτροπή μπορεί, μέσω εκτελεστικών πράξεων, να αναστείλει, εν όλω ή εν μέρει, τα ευεργετήματα του παρόντος κανονισμού για τη σχετική χώρα ή έδαφος. Οι εν λόγω εκτελεστικές πράξεις εγκρίνονται σύμφωνα με τη διαδικασία εξέτασης που αναφέρεται στο άρθρο 8 παράγραφος 4.

3. Στην περίπτωση μη συμμόρφωσης χώρας ή εδάφους με την παράγραφο 1 στοιχεία α) ή β), η Επιτροπή μπορεί, μέσω εκτελεστικών πράξεων, να αναστείλει, εν όλω ή εν μέρει, τα ευεργετήματα του παρόντος κανονισμού για τη σχετική χώρα ή έδαφος. Οι εν λόγω εκτελεστικές πράξεις εγκρίνονται σύμφωνα με τη διαδικασία εξέτασης που αναφέρεται στο άρθρο 8 παράγραφος 4.

Αιτιολόγηση

Στην τροπολογία 6, ο εισηγητής προτείνει να εφαρμοσθεί η διαδικασία με κατ' εξουσιοδότηση πράξεις για την αναστολή προτιμήσεων σε περίπτωση μη συμμόρφωσης με τον όρο της αποτελεσματικής διοικητικής συνεργασίας για την πρόληψη της απάτης, τον όρο του σεβασμού των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και του κράτους δικαίου καθώς και τον όρο της δέσμευσης για την υλοποίηση αποτελεσματικών οικονομικών μεταρρυθμίσεων και περιφερειακής συνεργασίας. Ως εκ τούτου, το Άρθρο 2 παράγραφος 3 πρέπει να τροποποιηθεί για να αποκλειστεί η χρήση εκτελεστικών πράξεων στις τρεις αυτές περιπτώσεις.

Τροπολογία  8

Πρόταση κανονισμού

Άρθρο 1 – σημείο 1 β (νέο)

Κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 1215/2009

Άρθρο 7 – στοιχείο γ (νέο)

 

Κείμενο που προτείνει η Επιτροπή

Τροπολογία

 

(1β) Στο άρθρο 7 προστίθεται το ακόλουθο στοιχείο:

 

γ) αναστολή, εν όλω ή εν μέρει, του δικαιώματος μιας χώρας ή εδάφους σε ευεργετήματα βάσει του παρόντος κανονισμού, σε περίπτωση μη συμμόρφωσης της εν λόγω χώρας ή εδάφους με τους όρους που τίθενται στην παράγραφο 1 στοιχεία γ) και δ) και στην παράγραφο 2 του άρθρου 2.

Αιτιολόγηση

Ο εισηγητής προτείνει να εφαρμοσθεί η διαδικασία με κατ' εξουσιοδότηση πράξεις για την αναστολή προτιμήσεων σε περίπτωση μη συμμόρφωσης με τον όρο της αποτελεσματικής διοικητικής συνεργασίας για την πρόληψη της απάτης, τον όρο του σεβασμού των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και του κράτους δικαίου καθώς και τον όρο της δέσμευσης για την υλοποίηση αποτελεσματικών οικονομικών μεταρρυθμίσεων και περιφερειακής συνεργασίας. Ο εισηγητής είναι της άποψης ότι το περιθώριο διακριτικής ευχέρειας της Επιτροπής στις τρεις αυτές περιπτώσεις είναι υπερβολικά ευρύ και ότι είναι αναγκαία η συμμετοχή του συννομοθέτη. (Βλέπε επίσης αιτιολογική έκθεση).

Τροπολογία  9

Πρόταση κανονισμού

Άρθρο 1 – σημείο 1 γ (νέο)

Κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 1215/2009

Άρθρο 10 – παράγραφος 1 – εισαγωγικό μέρος

 

Ισχύον κείμενο

Τροπολογία

 

(1γ) Στο άρθρο 10 παράγραφος 1 η εισαγωγική διατύπωση τροποποιείται ως εξής:

1. Στην περίπτωση που η Επιτροπή διαπιστώσει ότι υπάρχουν επαρκή αποδεικτικά στοιχεία απάτης ή αδυναμίας παροχής διοικητικής συνεργασίας, όπως απαιτείται για την επαλήθευση των αποδεικτικών στοιχείων καταγωγής, ή σε περίπτωση μαζικής αύξησης των εξαγωγών μέσα στην Κοινότητα άνω του επιπέδου της συνήθους παραγωγής και της εξαγωγικής ικανότητας, ή παραβίασης του άρθρου 2, παράγραφος 1, από τις χώρες και εδάφη που αναφέρονται στο άρθρο 1, μπορεί να αναστείλει το σύνολο ή μέρος των καθεστώτων που προβλέπονται στον παρόντα κανονισμό για περίοδο τριών μηνών, υπό τον όρο ότι έχει προηγουμένως:

1. Στην περίπτωση που η Επιτροπή διαπιστώσει ότι υπάρχουν επαρκή αποδεικτικά στοιχεία απάτης ή αδυναμίας παροχής διοικητικής συνεργασίας, όπως απαιτείται για την επαλήθευση των αποδεικτικών στοιχείων καταγωγής, ή σε περίπτωση μαζικής αύξησης των εξαγωγών μέσα στην Κοινότητα άνω του επιπέδου της συνήθους παραγωγής και της εξαγωγικής ικανότητας, ή παραβίασης του άρθρου 2, παράγραφος 1, στοιχεία α) και β), από τις χώρες και εδάφη που αναφέρονται στο άρθρο 1, μπορεί να αναστείλει το σύνολο ή μέρος των καθεστώτων που προβλέπονται στον παρόντα κανονισμό για περίοδο τριών μηνών, υπό τον όρο ότι έχει προηγουμένως:

Αιτιολόγηση

Λόγω της προτεινόμενης χρήσης κατ' εξουσιοδότηση πράξεων για την αναστολή προτιμήσεων σε περίπτωση μη συμμόρφωσης με τους όρους της αποτελεσματικής διοικητικής συνεργασίας για την πρόληψη της απάτης καθώς και τον όρο του σεβασμού των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και των αρχών του κράτους δικαίου από την συμμετέχουσα χώρα ή το συμμετέχον έδαφος, θα πρέπει να τροποποιηθεί αναλόγως η ρήτρα διασφάλισης σχετικά με την προσωρινή αναστολή των προτιμήσεων μέσω εκτελεστικών πράξεων.


ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ

Ιστορικό της πρότασης της Επιτροπής

Το εμπόριο μεταξύ της ΕΕ και των χωρών των δυτικών Βαλκανίων απελευθερώνεται μέσω μιας σειράς συμφωνιών σταθεροποίησης και σύνδεσης (ΣΣΣ) καθώς και μέσω μιας ενδιάμεσης συμφωνίας, στην περίπτωση της Βοσνίας- Ερζεγοβίνης. Επιπλέον, το Κοσσυφοπέδιο (με το οποίο δεν έχει ακόμη συναφθεί συμφωνία σταθεροποίησης και σύνδεσης) καθώς και ολόκληρη η περιοχή επωφελούνται από αυτόνομα εμπορικά μέτρα (ATMs), τα οποία η ΕΕ χορηγεί από το 2000. Οι μονομερείς αυτές προτιμήσεις επιτρέπουν απεριόριστη αδασμολόγητη πρόσβαση στην αγορά της ΕΕ για τα περισσότερα προϊόντα. Αντιθέτως προς τις συμφωνίες σταθεροποίησης και σύνδεσης – οι οποίες προβλέπουν αμοιβαία χορήγηση προτιμήσεων –, τα αυτόνομα εμπορικά μέτρα συνιστούν μη αμοιβαίο προτιμησιακό καθεστώς προς όφελος των δυτικών Βαλκανίων. Το πεδίο εφαρμογής της δασμολογικής απελευθέρωσης δυνάμει των συμφωνιών σταθεροποίησης και σύνδεσης, και οι προτιμήσεις που χορηγούνται με βάση τον καν ονισμό (ΕΕ) αριθ. 1215/2009 εμφανίζουν διαφορές, ιδίως όσον αφορά τα γεωργικά προϊόντα. Ο βαθμός απελευθέρωσης των γεωργικών προϊόντων που υπάγονται στο καθεστώς των αυτόνομων εμπορικών μέτρων είναι μεγαλύτερος σε σχέση με εκείνον στο πλαίσιο των ΣΣΣ/ΕΣ.

Η υπό εξέταση πρόταση της Επιτροπής προβλέπει τρεις κύριες τροποποιήσεις στον βασικό κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 1215/2009:

1. Παράταση των τρεχουσών προτιμήσεων έως το τέλος του 2020:

Σκοπός της παράτασης είναι να δοθεί πίστωση χρόνου στις δικαιούχους χώρες, προκειμένου να εναρμονίσουν τις προτιμήσεις που προβλέπει ο βασικός κανονισμός με εκείνες που χορηγούνται στο πλαίσιο των ΣΣΣ/ΕΣ.

2. Εισαγωγή της αποκαλούμενης «ρήτρας ανθρωπίνων δικαιωμάτων» στον κανονισμό για τα αυτόνομα εμπορικά μέτρα

Η εν λόγω ρήτρα επιτρέπει την αναστολή προτιμήσεων στην περίπτωση σοβαρών και συστηματικών παραβιάσεων θεμελιωδών αρχών των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, της δημοκρατίας και του κράτους δικαίου από οποιαδήποτε από τις δικαιούχες χώρες.

3. Πιθανή αναστολή των αυτόνομων εμπορικών μέτρων για τη Βοσνία-Ερζεγοβίνη από την 1η Ιανουαρίου του 2016

Μετά την προσχώρηση της Κροατίας στην ΕΕ την 1η Ιουλίου του 2013, η Βοσνία-Ερζεγοβίνη δεν έχει, μέχρι στιγμής, δεχθεί να προσαρμόσει την ενδιάμεση συμφωνία ώστε να λάβει υπόψη τις προτιμησιακές παραδοσιακές συναλλαγές μεταξύ της Κροατίας και της Βοσνίας-Ερζεγοβίνης στο πλαίσιο της Συμφωνίας Ελεύθερου Εμπορίου Κεντρικής Ευρώπης (CEFTA), η οποία συνέδεε τις δύο χώρες πριν από την 1η Ιουλίου 2013. Κατά συνέπεια, οι προτιμησιακές ποσοστώσεις που είχαν συμφωνηθεί το 2008 στο πλαίσιο της ενδιάμεσης συμφωνίας για τα 27 κράτη μέλη της ΕΕ χρησιμοποιούνται πλέον από 28 κράτη μέλη (με βάση την αρχή της κατά προτεραιότητα εξυπηρέτησης του προηγηθέντος). Η μεθοδολογία της ΕΕ να τροποποιεί τις εμπορικές της συμφωνίες μετά από την πραγματοποίηση διεύρυνσης, βασίζεται στο σκεπτικό των παραδοσιακών εμπορικών συναλλαγών μεταξύ του νέου μέλους της ΕΕ και της χώρας η οποία έχει συνάψει εμπορική συμφωνία με την ΕΕ. Όλες οι χώρες των δυτικών Βαλκανίων που είναι μέλη της CEFTA, με εξαίρεση τη Βοσνία-Ερζεγοβίνη, έχουν συναινέσει σε αυτή τη μεθοδολογία και έχουν ολοκληρώσει τις διαπραγματεύσεις για την τροποποίηση των συμφωνιών τους με την ΕΕ.

Έπειτα από τρεις γύρους διαπραγματεύσεων με τη Βοσνία-Ερζεγοβίνη δεν κατέστη δυνατή η επίτευξη συμφωνίας. Αντιθέτως προς τη μεθοδολογία της ΕΕ, η Βοσνία-Ερζεγοβίνη θεωρεί ότι δεν θα μπορούσε να αυξήσει τις προτιμήσεις της κατά τον όγκο των παραδοσιακών εμπορικών συναλλαγών. Σύμφωνα με τη Βοσνία-Ερζεγοβίνη, αυτό θα ήταν εφικτό εάν η ΕΕ προέβαινε σε περαιτέρω παραχωρήσεις.

Συνεπεία του αδιεξόδου αυτού και της συνεπαγόμενης ζημίας για τα εμπορικά συμφέροντα της ΕΕ, η Επιτροπή προτείνει η παράταση των αυτόνομων εμπορικών μέτρων να μην είναι αυτόματη, αλλά να εξαρτηθεί από το αν η Βοσνία-Ερζεγοβίνη θα αποδεχθεί τη μεθοδολογία της ΕΕ όσον αφορά την προσαρμογή της Ενδιάμεσης Συμφωνίας. Μόλις η Βοσνία-Ερζεγοβίνη και η ΕΕ συμφωνήσουν, υπογράψουν και εφαρμόσουν προσωρινά συμφωνία για την προσαρμογή των εμπορικών παραχωρήσεων, οι προτιμήσεις για τη Βοσνία-Ερζεγοβίνη θα αποκατασταθούν.

Προϋποθέσεις για το ευεργέτημα των προτιμήσεων

Ο βασικός κανονισμός, και συγκεκριμένα στο άρθρο 2 παράγραφος 1, ορίζει μια σειρά από προϋποθέσεις για τις προτιμησιακές ρυθμίσεις:

α) συμμόρφωση με τον ορισμό των «προϊόντων καταγωγής» όπως ορίζονται στον κανονισμό (ΕΟΚ) αριθ. 2454/93·

β) μη εισαγωγή εκ μέρους των δικαιούχων χωρών νέων δασμών ή επιβαρύνσεων ισοδύναμου αποτελέσματος όσον αφορά προϊόντα καταγωγής ΕΕ·

γ) αποτελεσματική διοικητική συνεργασία των ευεργετούμενων με την Κοινότητα, ώστε να αποτραπεί κάθε κίνδυνος απάτης.

Η υπό εξέταση πρόταση της Επιτροπής εισάγει και μία τέταρτη προϋπόθεση, την αποκαλούμενη «ρήτρα ανθρωπίνων δικαιωμάτων». Το ευεργέτημα των προτιμησιακών ρυθμίσεων υπόκειται, ως εκ τούτου, και:

δ) στη μη εμπλοκή των δικαιούχων χωρών σε σοβαρές και συστηματικές παραβιάσεις των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, συμπεριλαμβανομένων των βασικών εργατικών δικαιωμάτων, των θεμελιωδών αρχών της δημοκρατίας και του κράτους δικαίου.

Επιπλέον, το άρθρο 2 παράγραφος 2 του βασικού κανονισμού περιλαμβάνει μια ακόμη προϋπόθεση για το ευεργέτημα των προτιμήσεων – την ετοιμότητα των δικαιούχων χωρών να προωθήσουν ουσιαστικές οικονομικές μεταρρυθμίσεις και την περιφερειακή συνεργασία με άλλες χώρες των δυτικών Βαλκανίων, ειδικότερα μέσω της καθιέρωσης ζωνών ελεύθερου εμπορίου.

Σύμφωνα με το άρθρο 2 παράγραφος 3 του βασικού κανονισμού, στην περίπτωση μη συμμόρφωσης με οποιαδήποτε από τις ανωτέρω προϋποθέσεις, η Επιτροπή μπορεί, μέσω των εκτελεστικών πράξεων που έχουν εγκριθεί σύμφωνα με τη διαδικασία εξέτασης, να αναστείλει (πλήρως ή εν μέρει) τα ευεργετήματα των προτιμησιακών ρυθμίσεων.

Προτεινόμενες τροπολογίες:

Κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις:

Ένας από τους βασικούς στόχους των τροπολογιών που προτείνει ο εισηγητής είναι η αντικατάσταση της χρήσης εκτελεστικών πράξεων από τη χρήση κατ' εξουσιοδότηση πράξεων κατά τη λήψη απόφασης σχετικά με την αναστολή των προτιμήσεων, σε περιπτώσεις μη συμμόρφωσης με τις προϋποθέσεις που προβλέπει το άρθρο 2 παράγραφος 1, στοιχεία γ και δ, καθώς και το άρθρο 2 παράγραφος 2, συγκεκριμένα:

Άρθρο 2 παράγραφος 1:

γ) αποτελεσματική διοικητική συνεργασία των ευεργετούμενων με την Κοινότητα, ώστε να αποτραπεί κάθε κίνδυνος απάτης

δ) μη εμπλοκή των χωρών και των εδαφών που αναφέρονται στο άρθρο 1 σε σοβαρές και συστηματικές παραβιάσεις των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, συμπεριλαμβανομένων των βασικών εργατικών δικαιωμάτων, των θεμελιωδών αρχών της δημοκρατίας και του κράτους δικαίου (προτεινόμενη προϋπόθεση στο πλαίσιο της υπό εξέταση πρότασης της Επιτροπής)

Άρθρο 2 παράγραφος 2:

«την ετοιμότητα των δικαιούχων χωρών να προωθήσουν ουσιαστικές οικονομικές μεταρρυθμίσεις και την περιφερειακή συνεργασία με άλλες χώρες των δυτικών Βαλκανίων, ειδικότερα μέσω της καθιέρωσης ζωνών ελεύθερου εμπορίου».

Όταν καλούνται να επιλέξουν μεταξύ κατ' εξουσιοδότηση πράξεων (άρθρο 290 ΣΛΕΕ) και εκτελεστικών πράξεων (άρθρο 291 ΣΛΕΕ), οι συννομοθέτες θα πρέπει να λαμβάνουν υπόψη, ως κύριο κριτήριο, το περιθώριο διακριτικής ευχέρειας που εκχωρείται στην Επιτροπή, ειδικότερα συνεκτιμώντας το πεδίο εφαρμογής της σχετικής πολιτικής αξιολόγησης.

Ο εισηγητής θεωρεί ότι η Επιτροπή, κατά τη λήψη απόφασης για την αναστολή προτιμήσεων λόγω των ανωτέρω, διαθέτει σημαντικό περιθώριο διακριτικής ευχέρειας, το οποίο υπερβαίνει κατά πολύ την απλή εφαρμογή των διατάξεων της βασικής πράξης βάσει αντικειμενικής εκτίμησης, ειδικότερα για τους εξής λόγους:

•       τα ακριβή κριτήρια για να εκτιμηθεί, εάν οι ανωτέρω προϋποθέσεις έχουν τηρηθεί ή όχι, δεν ορίζονται στη βασική πράξη, γεγονός που συνεπάγεται αναπόφευκτα υποκειμενική εκτίμηση, η οποία υπερβαίνει την απλή εφαρμογή·

•       σύμφωνα με το άρθρο 2 παράγραφος 3, το πεδίο εφαρμογής της αναστολής δεν είναι σαφώς ορισμένο (οι προτιμήσεις μπορούν να ανασταλούν πλήρως ή εν μέρει), και δεν υπάρχουν ακριβή κριτήρια σχετικά με τον τρόπο καθορισμού του πεδίου εφαρμογής της αναστολής·

•       το δε άρθρο 2 παράγραφος 3 προβλέπει ότι η Επιτροπή μπορεί να αναστείλει τις προτιμησιακές ρυθμίσεις - συνεπώς, η Επιτροπή μπορεί επίσης να αποφασίσει να μην προβεί σε καμία αναστολή προτιμήσεων.

Ο εισηγητής θεωρεί ότι ο συνδυασμός των τριών ανωτέρω αιτιολογικών σκέψεων καθιστά ιδιαιτέρως σημαντικό το περιθώριο διακριτικής ευχέρειας που διαθέτει η Επιτροπή, όταν αποφασίζει σχετικά με την αναστολή των προτιμήσεων. Αυτό συνεπάγεται υποκειμενική εκτίμηση και υπερβαίνει τα όρια της εφαρμογής. Μια τέτοια απόφαση θα έπρεπε, επομένως, να ληφθεί μέσω κατ' εξουσιοδότηση πράξεων οι οποίες εξασφαλίζουν τη δέουσα εποπτεία από τους συννομοθέτες.

Το περιθώριο διακριτικής ευχέρειας όσον αφορά τις προϋποθέσεις που ορίζονται σε άλλες διατάξεις του β ασικού κανονισμού είναι πιο περιορισμένο, τα κριτήρια για την αξιολόγηση της συμμόρφωσης με τις εν λόγω προϋποθέσεις είναι πολύ πιο αντικειμενικά από ό,τι στην περίπτωση των προϋποθέσεων που ορίζονται στο άρθρο 2 παράγραφος 1, στοιχεία γ και δ, καθώς και στο άρθρο 2 παράγραφος 2. Ο εισηγητής, ως εκ τούτου, εκτιμά ότι η χρήση των εκτελεστικών πράξεων είναι αποδεκτή σε αυτές τις περιπτώσεις.

Επιπλέον, ο εισηγητής εισάγει στον βασικό κανονισμό μια αιτιολογική σκέψη που αποσαφηνίζει τη χρήση των κατ' εξουσιοδότηση πράξεων. Από την έκδοσή του, ο κανονισμός (ΕΕ) αριθ. 1215/2009 έχει υποβληθεί σε αρκετές τροποποιήσεις. Η χρήση των κατ' εξουσιοδότηση πράξεων είχε θεσπιστεί με τον κανονισμό 1336/2011, ο οποίος, ωστόσο, δεν περιελάμβανε αιτιολογική σκέψη για την αποσαφήνιση της χρήσης των κατ' εξουσιοδότηση πράξεων. Ο εισηγητής προτείνει τη χρήση κατ' εξουσιοδότηση πράξεων και σε άλλες περιπτώσεις, προκειμένου να εξασφαλιστεί η δέουσα εποπτεία της εφαρμογής του βασικού κανονισμού από την Επιτροπή. Τούτο θα πρέπει να οριστεί σαφώς σε σχετική αιτιολογική σκέψη, η οποία θα συνάδει με την κοινή αντίληψη σχετικά με τη χρήση των κατ' εξουσιοδότηση πράξεων, όπως αυτή έχει συμφωνηθεί μεταξύ του Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου.

Λοιπές τροποποιήσεις:

Η ΕΕ και η Βοσνία-Ερζεγοβίνη καλούνται να επιδιώξουν τη σύναψη συμφωνίας όσον αφορά την προσαρμογή της Ενδιάμεσης Συμφωνίας με την ΕΕ μετά από την προσχώρηση της Κροατίας, προκειμένου να αποφευχθεί η αναστολή των προτιμήσεων για τη Βοσνία-Ερζεγοβίνη από την 1η Ιανουαρίου του 2016.

Ο εισηγητής θεωρεί επίσης απαρίτητο να επαναλάβει την πρόοδο που έχουν σημειώσει οι χώρες των δυτικών Βαλκανίων όσον αφορά την εμβάθυνση της ενοποίησης με την ΕΕ, καθώς και τα πρόσφατα συμπεράσματα του Συμβουλίου σχετικά με τη Βοσνία-Ερζεγοβίνη.

.

Συμπεράσματα:

Ο απώτερος στόχος των τροπολογιών που υπέβαλε ο εισηγητής είναι να επιβεβαιωθεί η πραγματική και ισχυρή προσήλωση της ΕΕ στη μελλοντική ένταξη στην ΕΕ των χωρών και των εδαφών που εμπίπτουν στον εν λόγω κανονισμό, μέσω της χορήγησης μονομερών εμπορικών προτιμήσεων. Η διαδικασία ένταξης στην ΕΕ ήταν αναμφίβολα απαιτητική για τις χώρες που την έχουν ακολουθήσει, ωστόσο, έχει αποδειχθεί ως το πλέον αποτελεσματικό μέσο για τη επίτευξη σταθερότητας στην περιοχή. Υπό αυτό το πρίσμα, οι εν λόγω παραχωρήσεις ή η πιθανή αναστολή αυτών πρέπει να αναγνωριστούν ως καταλύτης για τις πολιτικές και κοινωνικοοικονομικές μεταρρυθμίσεις που επισημαίνονται στο «σύμφωνο ανάπτυξης», και οι οποίες είναι απαραίτητες ώστε οι χώρες των δυτικών Βαλκανίων να εναρμονιστούν με τις απαιτήσεις των κριτηρίων της Κοπεγχάγης και το κοινοτικό κεκτημένο. Προς τον σκοπό αυτό, ο εισηγητής καλεί τη Βοσνία-Ερζεγοβίνη να προσαρμόσει την Ενδιάμεση Συμφωνία σε προτιμησιακό εμπορικό καθεστώς με την Κροατία, μετά από την προσχώρηση της τελευταίας στην Ευρωπαϊκή Ένωση την 1η Ιουλίου 2013, ενώ, ταυτόχρονα, ζητεί από τα ενδιαφερόμενα μέρη να λάβουν υπόψη τα αμοιβαία συμφέροντα προκειμένου να συνάψουν μια συμφωνία που θα ικανοποιεί τόσο τα κράτη μέλη της ΕΕ όσο και τα μέλη της CEFTA.


ΓΝΩΜΟΔΟΤΗΣΗ της Επιτροπής Εξωτερικών Υποθέσεων (11.3.2015)

προς την Επιτροπή Διεθνούς Εμπορίου

σχετικά με την πρόταση κανονισμού του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου για την τροποποίηση του κανονισμού του Συμβουλίου (ΕΚ) αριθ. 1215/2009 για την εισαγωγή εκτάκτων εμπορικών μέτρων για χώρες και εδάφη που συμμετέχουν ή συνδέονται με τη διαδικασία σταθεροποίησης και σύνδεσης της Ευρωπαϊκής Ένωσης και για την αναστολή της εφαρμογής του όσον αφορά τη Βοσνία-Ερζεγοβίνη

(COM(2014)0386 – C8‑0039/2014 – 2014/0197(COD))

Συντάκτης γνωμοδότησης: Cristian Dan Preda

ΣΥΝΤΟΜΗ ΑΙΤΙΟΛΟΓΗΣΗ

Η πρόταση της Επιτροπής σχετικά με την παράταση ισχύος των αυτόνομων εμπορικών μέτρων για τις χώρες και τα εδάφη των Δυτικών Βαλκανίων που συμμετέχουν στη διαδικασία σταθεροποίησης και σύνδεσης (ΔΣΣ), για πέντε επιπλέον χρόνια, έως τις 31 Δεκεμβρίου 2020, είναι ευπρόσδεκτη. Το εν λόγω προτιμησιακό εμπορικό καθεστώς συνέβαλε στην αύξηση των εξαγωγών από τα Δυτικά Βαλκάνια στην ΕΕ. Το 2013, η ΕΕ ήταν ο μεγαλύτερος εμπορικός εταίρος της περιοχής, από την άποψη τόσο των εισαγωγών (72,7%) όσο και των εξαγωγών (81,8%). Από κοινού με τις υφιστάμενες διμερείς συμφωνίες, τα εν λόγω προτιμησιακά καθεστώτα υποστηρίζουν την οικονομική ενοποίηση με την ΕΕ και προωθούν, κατά συνέπεια, την πολιτική σταθερότητα και την οικονομική πρόοδο στο σύνολο της περιοχής. Τα εν λόγω μέτρα πρέπει να εξεταστούν επίσης στο ευρύτερο πλαίσιο των πολιτικών μας ως προς τις χώρες των Δυτικών Βαλκανίων – καθότι ο απώτερος στόχος μας είναι να συγκλίνουν περισσότερο με την ΕΕ.

Η πρόταση της Επιτροπής αποβλέπει επίσης στην κάλυψη του κενού που παρουσιάζει ο κανονισμός 1215/2009, και πιο συγκριμένα την απουσία ρήτρας σχετικής με τα ανθρώπινα δικαιώματα, επιτρέποντας την αναστολή των εμπορικών προτιμήσεων σε περίπτωση παραβιάσεων των θεμελιωδών αρχών των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, της δημοκρατίας και του κράτους δικαίου σε μια από τις χώρες ή τα εδάφη που συμμετέχουν στη ΔΣΣ. Η ιδέα αυτή είναι μεν ευπρόσδεκτη, ως έμπρακτη εφαρμογή του άρθρου 21 παράγραφος 1 της ΣΕΕ και ως υλοποίηση της υποχρέωσης να λαμβάνονται υπόψη τα ανθρώπινα δικαιώματα στην εξωτερική δράση της ΕΕ, αλλά ο συντάκτης γνωμοδότησης είναι της άποψης ότι η διατύπωση των προτάσεων της Επιτροπής δεν είναι απολύτως ικανοποιητική. Μια θετική διατύπωση της ρήτρας αυτής, σύμφωνα με τα κριτήρια της Κοπεγχάγης, θα ήταν προτιμότερη. Επιπλέον, εάν το όριο για την ενεργοποίηση της ρήτρας αυτής είναι υπερβολικά υψηλό, τότε παύει ενδεχομένως να είναι λειτουργική. Ο συντάκτης γνωμοδότησης επιθυμεί να τονίσει ότι το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, ως συννομοθέτης και ως ένα από τα σκέλη της αρμόδιας για τον προϋπολογισμό αρχής και έχοντας διαδραματίσει πολύ σημαντικό ρόλο ως προς τη διεύρυνση με νέες χώρες, έχει το δικαίωμα να κάνει πλήρη χρήση των προνομίων του σε περίπτωση που πρέπει να ληφθεί απόφαση για την αναστολή των εμπορικών προτιμήσεων. Υπό ευρύτερο πρίσμα, κατά την άποψη του συντάκτη γνωμοδότησης, πρέπει να επιτευχθεί μεγαλύτερη σαφήνεια και συνέπεια στον τρόπο με τον οποίο συντάσσονται οι ρήτρες περί ανθρωπίνων δικαιωμάτων στο πλαίσιο αυτόνομων εμπορικών προτιμησιακών καθεστώτων.

Τέλος, η πρόταση της Επιτροπής λαμβάνει υπόψη το γεγονός ότι η Βοσνία-Ερζεγοβίνη δεν έχει δεχθεί ακόμα να προσαρμόσει τις εμπορικές παραχωρήσεις που χορηγήθηκαν σύμφωνα με την ενδιάμεση συμφωνία για το εμπόριο και τα εμπορικά θέματα με την ΕΕ ύστερα από την προσχώρηση της Κροατίας. Εάν δεν επιτευχθεί συμφωνία επί του ζητήματος αυτού έως το τέλος του τρέχοντος έτους, οι προτιμήσεις που χορηγούνται στη Βοσνία-Ερζεγοβίνη βάσει του παρόντος κανονισμού ενδέχεται να ανασταλούν από 1ης Ιανουαρίου 2016.

Ο συντάκτης γνωμοδότησης επιθυμεί, εντούτοις, να υπογραμμίσει ότι η αναστολή των εμπορικών προτιμήσεων για τη Βοσνία-Ερζεγοβίνη πρέπει να θεωρηθεί κίνητρο για να επιλυθεί η σημερινή διαφωνία με την ΕΕ όσον αφορά την αναπροσαρμογή της ενδιάμεσης συμφωνίας. Ο συντάκτης γνωμοδότησης εκφράζει την ελπίδα ότι οι νέες αρχές της Βοσνίας-Ερζεγοβίνης θα αξιοποιήσουν τη θετική ώθηση που δόθηκε με την έγκριση της νέας προσέγγισης της ΕΕ όσον αφορά την χώρα αυτή από το Συμβούλιο Εξωτερικών, στις 15 Δεκεμβρίου 2014, για να επιλυθεί επίσης το εκκρεμές αυτό θέμα.

ΤΡΟΠΟΛΟΓΙΕΣ

Η Επιτροπή Εξωτερικών Υποθέσεων καλεί την Επιτροπή Διεθνούς Εμπορίου, που είναι αρμόδια επί της ουσίας, να λάβει υπόψη τις ακόλουθες τροπολογίες:

Τροπολογία  1

Πρόταση κανονισμού

Αιτιολογική σκέψη 2

 

Κείμενο που προτείνει η Επιτροπή

Τροπολογία

(2) Ο κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 1215/2009 δεν προβλέπει τη δυνατότητα προσωρινής αναστολής της χορήγησης έκτακτων εμπορικών μέτρων σε περίπτωση σοβαρών και συστηματικών παραβιάσεων των θεμελιωδών αρχών των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, της δημοκρατίας και του κράτους δικαίου από τους δικαιούχους. Είναι σκόπιμο να καθιερωθεί σχετική δυνατότητα, έτσι ώστε να εξασφαλιστεί η ταχεία ανάληψη δράσης σε περίπτωση που σε κάποια από τις χώρες και εδάφη που συμμετέχουν ή συνδέονται με τη διαδικασία σταθεροποίησης και σύνδεσης της Ευρωπαϊκής Ένωσης σημειωθούν σοβαρές και συστηματικές παραβιάσεις των θεμελιωδών αρχών των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, της δημοκρατίας και του κράτους δικαίου.

(2) Ο κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 1215/2009 δεν προβλέπει τη δυνατότητα προσωρινής αναστολής της χορήγησης έκτακτων εμπορικών μέτρων σε περίπτωση παραβιάσεων των θεμελιωδών αρχών των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, της δημοκρατίας και του κράτους δικαίου από τους δικαιούχους. Είναι σκόπιμο να καθιερωθεί σχετική δυνατότητα, έτσι ώστε να εξασφαλιστεί η ταχεία ανάληψη δράσης σε περίπτωση που σε κάποια από τις χώρες και εδάφη που συμμετέχουν ή συνδέονται με τη διαδικασία σταθεροποίησης και σύνδεσης της Ευρωπαϊκής Ένωσης σημειωθούν παραβιάσεις των θεμελιωδών αρχών των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, της δημοκρατίας και του κράτους δικαίου. Για να σημειωθεί πρόοδος στη διαδικασία προσχώρησης, απαιτείται σεβασμός των δημοκρατικών αρχών, του κράτους δικαίου, των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και της προστασίας των μειονοτήτων.

Αιτιολόγηση

Καθώς οι χώρες που επιθυμούν την προσχώρηση στην ΕΕ πρέπει να πληρούν τα κριτήρια της Κοπεγχάγης, είναι σημαντικό να εισαχθεί μια ρήτρα που θα διασφαλίζει ότι θα είναι δυνατή η ανάληψη δράσης σε περίπτωση σοβαρών και συστηματικών παραβιάσεων των θεμελιωδών αρχών των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, της δημοκρατίας και του κράτους δικαίου. Η ρήτρα αυτή θα πρέπει να επεκταθεί ώστε να συμπεριλαμβάνει τα βασικά εργασιακά και περιβαλλοντικά πρότυπα, έτσι ώστε να προωθεί και να προστατεύει τα ανθρώπινα δικαιώματα και τις αρχές της βιώσιμης ανάπτυξης, καθώς και να βοηθά τις χώρες να ευθυγραμμίζονται με το κοινοτικό κεκτημένο.

Τροπολογία  2

Πρόταση κανονισμού

Αιτιολογική σκέψη 5

 

Κείμενο που προτείνει η Επιτροπή

Τροπολογία

(5) Από τη δρομολόγηση της διαδικασίας σταθεροποίησης και σύνδεσης και μετά, συνάφθηκαν συμφωνίες σταθεροποίησης και σύνδεσης με όλες τις οικείες χώρες των δυτικών Βαλκανίων, με εξαίρεση τη Βοσνία-Ερζεγοβίνη και το Κοσσυφοπέδιο3. Τον Ιούνιο του 2013, το Συμβούλιο εξουσιοδότησε την Επιτροπή να αρχίσει διαπραγματεύσεις για σύναψη συμφωνίας σταθεροποίησης και σύνδεσης με το Κοσσυφοπέδιο.

(5) Από τη δρομολόγηση της διαδικασίας σταθεροποίησης και σύνδεσης και μετά, συνάφθηκαν συμφωνίες σταθεροποίησης και σύνδεσης με όλες τις οικείες χώρες των δυτικών Βαλκανίων, με εξαίρεση τη Βοσνία-Ερζεγοβίνη και το Κοσσυφοπέδιο3. Τον Μάιο του 2014, οι διαπραγματεύσεις για σύναψη συμφωνίας σταθεροποίησης και σύνδεσης με το Κοσσυφοπέδιο ολοκληρώθηκαν και η συμφωνία μονογραφήθηκε τον Ιούλιο του 2015.

______________

_______________

3 Ο χαρακτηρισμός αυτός δεν θίγει τις θέσεις ως προς το καθεστώς, είναι δε σύμφωνος με την απόφαση 1244/1999 του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ και τη γνωμοδότηση του Διεθνούς Δικαστηρίου για τη διακήρυξη της ανεξαρτησίας του Κοσσυφοπεδίου.

3 Ο χαρακτηρισμός αυτός δεν θίγει τις θέσεις ως προς το καθεστώς, είναι δε σύμφωνος με την απόφαση 1244/1999 του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ και τη γνωμοδότηση του Διεθνούς Δικαστηρίου για τη διακήρυξη της ανεξαρτησίας του Κοσσυφοπεδίου.

Τροπολογία  3

Πρόταση κανονισμού

Αιτιολογική σκέψη 7 α (νέα)

Κείμενο που προτείνει η Επιτροπή

Τροπολογία

 

(7α) Τα νεοεκλεγέντα θεσμικά όργανα της Βοσνίας-Ερζεγοβίνης πρέπει να αξιοποιήσουν την ευκαιρία της ανανεωμένης πολιτικής προσέγγισης της ΕΕ προς τη Βοσνία-Ερζεγοβίνη και να συνάψουν τη συμφωνία για την προσαρμογή της συμφωνίας σταθεροποίησης και σύνδεσης και της ενδιάμεσης συμφωνίας, λαμβάνοντας υπόψη την προσχώρηση της Κροατίας στην ΕΕ και διατηρώντας τις προτιμησιακές παραδοσιακές εμπορικές συναλλαγές.

Τροπολογία  4

Πρόταση κανονισμού

Άρθρο 1 – παράγραφος 1 – σημείο 1

Κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 1215/2009

Άρθρο 2 – παράγραφος 1 στοιχείο δ

 

Κείμενο που προτείνει η Επιτροπή

Τροπολογία

«δ) στη μη εμπλοκή των χωρών και των εδαφών που αναφέρονται στο άρθρο 1 σε σοβαρές και συστηματικές παραβιάσεις των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, συμπεριλαμβανομένων των βασικών εργατικών δικαιωμάτων, των θεμελιωδών αρχών της δημοκρατίας και του κράτους δικαίου

«δ) στον σεβασμό των δημοκρατικών αρχών, των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και των θεμελιωδών ελευθεριών και στον σεβασμό της αρχής του κράτους δικαίου από τις χώρες και τα εδάφη που αναφέρονται στο άρθρο 1.»

ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ

Τίτλος

Έκτακτα εμπορικά μέτρα για χώρες και εδάφη που συμμετέχουν ή συνδέονται με τη διαδικασία σταθεροποίησης και σύνδεσης της Ευρωπαϊκής Ένωσης και αναστολή της εφαρμογής τους όσον αφορά τη Βοσνία-Ερζεγοβίνη

Έγγραφα αναφοράς

COM(2014)0386 – C8-0039/2014 – 2014/0197(COD)

Επιτροπή αρμόδια επί της ουσίας

 Ημερομ. αναγγελίας στην ολομέλεια

INTA

3.7.2014

 

 

 

Γνωμοδότηση της

 Ημερομ. αναγγελίας στην ολομέλεια

AFET

3.7.2014

Συντάκτης(τρια) γνωμοδότησης

 Ημερομηνία ορισμού

Cristian Dan Preda

22.9.2014

Εξέταση στην επιτροπή

24.2.2015

 

 

 

Ημερομηνία έγκρισης

9.3.2015

 

 

 

Αποτέλεσμα της τελικής ψηφοφορίας

+:

–:

0:

29

15

21

Βουλευτές παρόντες κατά την τελική ψηφοφορία

Lars Adaktusson, Michèle Alliot-Marie, Petras Auštrevičius, Amjad Bashir, Bas Belder, Goffredo Maria Bettini, Elmar Brok, Klaus Buchner, James Carver, Fabio Massimo Castaldo, Lorenzo Cesa, Aymeric Chauprade, Andi Cristea, Arnaud Danjean, Mark Demesmaeker, Eugen Freund, Michael Gahler, Richard Howitt, Sandra Kalniete, Tunne Kelam, Afzal Khan, Janusz Korwin-Mikke, Eduard Kukan, Arne Lietz, Barbara Lochbihler, Sabine Lösing, Andrejs Mamikins, Ramona Nicole Mănescu, David McAllister, Jean-Luc Mélenchon, Tamás Meszerics, Francisco José Millán Mon, Javier Nart, Pier Antonio Panzeri, Kati Piri, Andrej Plenković, Cristian Dan Preda, Jozo Radoš, Alyn Smith, Charles Tannock, László Tőkés, Ivo Vajgl, Johannes Cornelis van Baalen, Geoffrey Van Orden, Hilde Vautmans, Boris Zala, Νίκος Ανδρουλάκης, Γεώργιος Επιτήδειος, Ελένη Θεοχάρους, Μανώλης Κεφαλογιάννης, Δημήτρης Παπαδάκης, Σοφία Σακοράφα, Илхан Кючюк

Αναπληρωτές παρόντες κατά την τελική ψηφοφορία

Nicolas Bay, Reinhard Bütikofer, Ana Gomes, Andrzej Grzyb, Gabrielius Landsbergis, Juan Fernando López Aguilar, Antonio López-Istúriz White, David Martin, Helmut Scholz, Traian Ungureanu, Janusz Zemke

Αναπληρωτές (άρθρο 200, παρ. 2) παρόντες κατά την τελική ψηφοφορία

Eric Andrieu


ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ

Τίτλος

Έκτακτα εμπορικά μέτρα για χώρες και εδάφη που συμμετέχουν ή συνδέονται με τη διαδικασία σταθεροποίησης και σύνδεσης της Ευρωπαϊκής Ένωσης και αναστολή της εφαρμογής τους όσον αφορά τη Βοσνία-Ερζεγοβίνη

Έγγραφα αναφοράς

COM(2014)0386 – C8-0039/2014 – 2014/0197(COD)

Ημερομηνία υποβολής στο ΕΚ

26.6.2014

 

 

 

Επιτροπή αρμόδια επί της ουσίας

       Ημερομ. αναγγελίας στην ολομέλεια

INTA

3.7.2014

 

 

 

Γνωμοδοτικές επιτροπές

       Ημερομ. αναγγελίας στην ολομέλεια

AFET

3.7.2014

 

 

 

Εισηγητές

       Ημερομηνία ορισμού

Goffredo Maria Bettini

3.9.2014

 

 

 

Εξέταση στην επιτροπή

5.11.2014

24.2.2015

19.3.2015

 

Ημερομηνία έγκρισης

19.3.2015

 

 

 

Αποτέλεσμα της τελικής ψηφοφορίας

+:

–:

0:

31

6

0

Βουλευτές παρόντες κατά την τελική ψηφοφορία

William (The Earl of) Dartmouth, Maria Arena, Tiziana Beghin, David Campbell Bannerman, Daniel Caspary, Santiago Fisas Ayxelà, Yannick Jadot, Ska Keller, Alexander Graf Lambsdorff, Gabrielius Landsbergis, Bernd Lange, Emmanuel Maurel, Emma McClarkin, Alessia Maria Mosca, Franck Proust, Viviane Reding, Matteo Salvini, Helmut Scholz, Joachim Schuster, Joachim Starbatty, Adam Szejnfeld, Iuliu Winkler

Αναπληρωτές παρόντες κατά την τελική ψηφοφορία

Clara Eugenia Aguilera García, Eric Andrieu, Bendt Bendtsen, Goffredo Maria Bettini, Victor Boștinaru, Dita Charanzová, Aymeric Chauprade, Danuta Maria Hübner, Pedro Silva Pereira, Davor Ivo Stier, Jarosław Wałęsa, Pablo Zalba Bidegain

Αναπληρωτές (άρθρο 200, παρ. 2) παρόντες κατά την τελική ψηφοφορία

Seb Dance, Jean-Luc Schaffhauser, Marco Valli

Ημερομηνία κατάθεσης

24.3.2015

Ανακοίνωση νομικού περιεχομένου - Πολιτική απορρήτου