Procedura : 2014/2150(INI)
Przebieg prac nad dokumentem podczas sesji
Dokument w ramach procedury : A8-0208/2015

Teksty złożone :

A8-0208/2015

Debaty :

PV 11/04/2016 - 18
CRE 11/04/2016 - 18

Głosowanie :

PV 12/04/2016 - 5.11
CRE 12/04/2016 - 5.11
Wyjaśnienia do głosowania

Teksty przyjęte :

P8_TA(2016)0104

SPRAWOZDANIE     
PDF 265kWORD 245k
24.6.2015
PE 551.792v03-00 A8-0208/2015

w sprawie Programu sprawności i wydajności regulacyjnej (REFIT): aktualna sytuacja i perspektywa

(2014/2150(INI))

Komisja Prawna

Sprawozdawczyni: Sylvia-Yvonne Kaufmann

PROJEKT REZOLUCJI PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO
 OPINIA Komisji Zatrudnienia i Spraw Socjalnych
 OPINIA Komisji Ochrony Środowiska Naturalnego, Zdrowia Publicznego i Bezpieczeństwa Żywności
 OPINIA Komisji Rynku Wewnętrznego i Ochrony Konsumentów
 WYNIK GŁOSOWANIA KOŃCOWEGO W KOMISJI

PROJEKT REZOLUCJI PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO

w sprawie Programu sprawności i wydajności regulacyjnej (REFIT): aktualna sytuacja i perspektywa

(2014/2150(INI))

Parlament Europejski,

–       uwzględniając Porozumienie międzyinstytucjonalne w sprawie lepszego stanowienia prawa(1),

–       uwzględniając praktyczne zasady uzgodnione w dniu 22 lipca 2011 r. między właściwymi służbami Parlamentu Europejskiego i Rady dotyczące stosowania art. 294 ust. 4 TFUE w przypadku porozumień w pierwszym czytaniu,

–       uwzględniając swoją rezolucję z dnia 4 lutego 2014 r. w sprawie sprawności regulacyjnej UE oraz pomocniczości i proporcjonalności – 19. sprawozdanie w sprawie lepszego stanowienia prawa za 2011 r.(2),

–       uwzględniając swoją rezolucję z dnia 27 listopada 2014 r. w sprawie zmiany wytycznych Komisji dotyczących oceny skutków oraz w sprawie roli testu MŚP(3),

–       uwzględniając sprawozdanie z dnia 25 lutego 2012 r. w sprawie dalszych działań związanych z przekazaniem uprawnień ustawodawczych i kontrolą przez państwa członkowskie wykonywania uprawnień wykonawczych przez Komisję(4),

–       uwzględniając swoją rezolucję z dnia 13 września 2012 r. w sprawie 18. sprawozdania w sprawie lepszego stanowienia prawa – stosowanie zasad pomocniczości i proporcjonalności (2010 r.)(5),

–       uwzględniając swoją rezolucję z dnia 14 września 2011 r. w sprawie lepszego stanowienia prawa, pomocniczości, proporcjonalności i inteligentnych regulacji(6),

–       uwzględniając swoją rezolucję z dnia 8 czerwca 2011 r. w sprawie zapewnienia niezależnych ocen skutków regulacji(7),

–       uwzględniając konkluzje Rady w sprawie inteligentnych regulacji z dnia 4 grudnia 2014 r.,

–       uwzględniając komunikat Komisji w sprawie programu sprawności i wydajności regulacyjnej (REFIT): aktualna sytuacja i perspektywa (COM(2014) 368),

–       uwzględniając wcześniejsze komunikaty Komisji w sprawie sprawności regulacyjnej UE (COM(2012)0746COM(2013)0685),

–       uwzględniając sprawozdanie Komisji w sprawie pomocniczości i proporcjonalności (19. sprawozdanie w sprawie lepszego stanowienia prawa za 2011 r.) (COM(2012)0373),

–       uwzględniając komunikat Komisji zatytułowany „Inteligentne regulacje – odpowiedź na potrzeby małych i średnich przedsiębiorstw” (COM(2013)0122),

–       uwzględniając dokument roboczy służb Komisji w sprawie monitorowania inteligentnych regulacji dla MŚP i konsultacji w tej sprawie (SWD(2013)0060),

–       uwzględniając komunikat Komisji zatytułowany „Inteligentne regulacje w Unii Europejskiej” (COM(2010)0543),

–       uwzględniając wytyczne Komisji z 2014 r. dotyczące konsultacji z zainteresowanymi stronami,

–       uwzględniając końcowe sprawozdanie Grupy Wysokiego Szczebla Niezależnych Partnerów ds. Obciążeń Administracyjnych z dnia 24 lipca 2014 r. zatytułowane „Zmniejszenie biurokracji w Europie – spuścizna i perspektywy”, w szczególności zamieszczone w załączniku 12 zdanie odrębne czworga członków tej grupy mających doświadczenie w działalności na rzecz pracowników, zdrowia publicznego, środowiska i konsumentów,

–       uwzględniając opinię Europejskiego Komitetu Ekonomiczno-Społecznego z dnia 26 listopada 2014 r.(8),

–       uwzględniając komunikat Komisji do Parlamentu Europejskiego, Rady, Europejskiego Komitetu Ekonomiczno-Społecznego i Komitetu Regionów zatytułowany „Program UE – Lepsze wyniki dzięki lepszemu stanowieniu prawa” (COM(2015)0215),

–       uwzględniając wspólny komunikat skierowany do Parlamentu Europejskiego i Rady dotyczący porozumienia międzyinstytucjonalnego w sprawie lepszego stanowienia prawa (COM(2015)0216),

–       uwzględniając decyzję Komisji w sprawie utworzenia Platformy REFIT (C(2015)3261) oraz komunikat Komisji zatytułowany „Platforma REFIT — struktura i funkcjonowanie” (C(2015)3260);

–       uwzględniając decyzję przewodniczącego Komisji Europejskiej o ustanowieniu niezależnej Rady ds. Kontroli Regulacyjnej (C(2015)3263) oraz komunikat Komisji zatytułowany „Rada ds. Kontroli Regulacyjnej — zakres obowiązków, zadania i skład” (C(2015)3262), jak również komunikat Komisji zatytułowany „Standardowe uzasadnienie” (C(2015)3264/2);

–       uwzględniając dokument roboczy służb Komisji „Wytyczne dotyczące lepszego stanowienia prawa” (SWD(2015)111),

–       uwzględniając art. 52 Regulaminu,

–       uwzględniając sprawozdanie Komisji Prawnej oraz opinie Komisji Zatrudnienia i Spraw Socjalnych, Komisji Ochrony Środowiska Naturalnego, Zdrowia Publicznego i Bezpieczeństwa Żywności, a także Komisji Rynku Wewnętrznego i Ochrony Konsumentów (A8-0208/2015),

A.     mając na uwadze, że program REFIT jest kluczowym elementem strategii Komisji na rzecz lepszego stanowienia prawa;

B.     mając na uwadze, że program REFIT ma na celu konsolidację procedur lepszego stanowienia prawa, uproszczenia prawa UE oraz ograniczenia obciążeń administracyjnych i/lub regulacyjnych, a także podjęcia działań na rzecz dobrego sprawowania rządów, w którym podstawę stanowi polityka oparta na faktach, a oceny skutków i kontrole ex post odgrywają istotną rolę, nie zastępując jednakże decyzji politycznych;

C.     mając na uwadze, że aby wspierać swoje działania w ramach programu REFIT, Komisja powołała platformę REFIT, w skład której wchodzą dwie grupy: „grupa przedstawicieli rządów”, która składa się z ekspertów wysokiego szczebla ze służb publicznych każdego państwa członkowskiego oraz „grupa zainteresowanych stron”, w której pracach bierze udział do 20 ekspertów, przy czym dwaj z nich to przedstawiciele Komitetu Ekonomiczno-Społecznego i Komitetu Regionów, a pozostali reprezentują przedsiębiorstwa, w tym również MŚP, partnerów społecznych i organizacje społeczeństwa obywatelskiego;

D.     mając na uwadze coroczną tablicę wyników programu REFIT umożliwiającą ocenę postępów poczynionych we wszystkich obszarach polityki i w realizacji każdej z inicjatyw wskazanych przez Komisję, również działań podejmowanych przez Parlament i Radę;

E.     mając na uwadze, że Porozumienie międzyinstytucjonalne w sprawie lepszego stanowienia prawa z 2003 r. zdezaktualizowało się w obecnym otoczeniu regulacyjnym wprowadzonym Traktatem z Lizbony,

F.     mając na uwadze, że program lepszego stanowienia prawa przyczynił się jednak w minionych latach do poprawy praktyk legislacyjnych; mając na uwadze, że duża liczba różnorodnych nazw i programów wprowadzonych w tym obszarze przez Komisję, takich jak „lepsze stanowienie prawa”, „lepsze uregulowania prawne”, „inteligentne regulacje”, „sprawność regulacyjna”, „najpierw myśl na małą skalę”, „kontrole sprawności” czy program „ABR+” nie daje, szczególnie obywatelom, wystarczającej jasności i przejrzystości co do celu, w jakim podejmuje się dane środki, a co za tym idzie, należałoby je lepiej połączyć;

G.     mając na uwadze, że w komunikacie z dnia 19 maja 2015 r. zatytułowanym „Program UE — Lepsze wyniki dzięki lepszemu stanowieniu prawa” Komisja przedstawiła spójne, całościowe podejście do lepszego stanowienia prawa, w którym uwzględniono cały polityczny cykl ustawodawczy i które wymaga kierunkowego współdziałania wszystkich instytucji, oraz mając na uwadze, że w związku z tym zostanie ono dogłębnie przeanalizowane przez Parlament, by doprowadzić do osiągnięcia jak najlepszych wyników w interesie obywateli Unii;

H.     mając na uwadze, że wszystkie cele i założenia Unii, o których mowa w art. 3 TUE, są równie istotne; mając na uwadze, że Komisja podkreśla, iż w programie REFIT nie kwestionuje się dotychczasowych celów polityki ani nie powinien on mieć negatywnego wpływu na zdrowie i bezpieczeństwo obywateli, konsumentów i pracowników ani na środowisko;

I.      mając na uwadze, że w drugiej połowie 2014 r. Komisja przeprowadziła konsultacje publiczne w sprawie przeglądu wytycznych Komisji dotyczących oceny skutków oraz w sprawie konsultacji z zainteresowanymi stronami,

J.      mając na uwadze, że opracowując program prac na 2015 r., Komisja po raz pierwszy zastosowała tzw. zasadę braku kontynuacji politycznej jako uzasadnienie wycofania ogromnej liczby wniosków ustawodawczych oczekujących na rozpatrzenie,

K.     mając na uwadze, że w programie prac na 2015 r. Komisja planuje skupić swoje działania na głównych wyzwaniach gospodarczych i społecznych, a jej nowa struktura ma na celu zagwarantowanie bardziej spójnego podejścia politycznego, co zwiększy przejrzystość w UE, a tym samym akceptację wśród obywateli;

Lepsze stanowienie prawa

1.      z zadowoleniem przyjmuje decyzję przewodniczącego Komisji J.-C. Junckera w sprawie powierzenia obowiązków w zakresie lepszego stanowienia prawa pierwszemu wiceprzewodniczącemu Komisji, co jest odpowiedzią na apele Parlamentu Europejskiego i podkreśla dużą wagę polityczną tego zagadnienia; oczekuje, że ta nominacja doprowadzi do powstania europejskich przepisów prawa o najwyższej możliwej jakości, spełniających oczekiwania obywateli i innych zainteresowanych stron oraz gwarantujących, że cele polityki publicznej, łącznie z normami konsumenckimi, środowiskowymi, społecznymi, a także normami w zakresie zdrowia i bezpieczeństwa nie będą zagrożone;

2.      zwraca uwagę, że lepsze stanowienie prawa powinno obejmować kulturę administracji publicznej na wszystkich szczeblach Unii Europejskiej, biorąc pod uwagę nadmierny poziom biurokracji w wymiarze ogólnounijnym oraz konieczność uproszczenia prawodawstwa, a także wdrażanie i stosowanie aktów unijnych na szczeblu europejskim, ale też krajowym, regionalnym i lokalnym, aby w ten sposób zapewnić na wszystkich szczeblach dobrą administrację i postawę proeuropejską;

3.      podkreśla, że Komisja powinna uszeregować według ważności opracowanie niektórych środków oraz skoncentrować się na jakości prawa i na lepszym egzekwowaniu obowiązującego prawa, a nie na liczbie aktów ustawodawczych; podkreśla w związku z tym, że koszty nie powinny stanowić czynnika decydującego, lecz to jakość prawa jest jedynym punktem odniesienia oraz że programu REFIT nie można wykorzystywać do podważania zrównoważonego charakteru lub standardów społecznych, praw pracowniczych, norm środowiskowych i praw konsumentów;

4.      sugeruje, aby Komisja uwzględniła wprowadzenie klauzul wygaśnięcia do ograniczonych w czasie inicjatyw ustawodawczych, pod warunkiem że nie spowoduje to niepewności prawa, a także umieszczała w stosowanych przypadkach klauzule przeglądowe w środkach ustawodawczych, aby regularnie oceniać ciągłą stosowność tych środków na szczeblu europejskim;

5.      podkreśla, że europejskie przepisy zastępują zazwyczaj 28 norm krajowych, co umacnia rynek wewnętrzny i prowadzi do ograniczenia biurokracji;

6.      z zadowoleniem przyjmuje pakiet środków z dnia 19 maja 2015 r. ukierunkowanych na lepsze uregulowania; popiera stałe zaangażowanie Komisji na rzecz lepszego stanowienia prawa; podkreśla, że prace przewidziane w komunikacie dotyczącym REFIT powinny być postrzegane jako nieprzerwany proces, zapewniając odpowiadanie obowiązującego ustawodawstwa na szczeblu europejskim zakładanym celom i realizując wspólny cel ustawodawców oraz spełniając oczekiwania obywateli, zwłaszcza pracowników, przedsiębiorstw i innych zainteresowanych stron;

7.      przyjmuje do wiadomości zobowiązanie Komisji dotyczące wynegocjowania nowego porozumienia międzyinstytucjonalnego w sprawie lepszego stanowienia prawa, w którym uwzględnione zostaną zmiany wprowadzone Traktatem z Lizbony oraz Porozumieniem ramowym w sprawie stosunków między Parlamentem Europejskim a Komisją i w którego ramach skonsolidowane zostaną procedury w takich obszarach, jak planowanie ustawodawcze, ocena skutków, systematyczne kontrole ex post w odniesieniu do ustawodawstwa UE, a także wdrażanie aktów delegowanych i wykonawczych oraz postępowanie z nimi, jak również podkreśla chęć zakończenia negocjacji do końca roku;

8.      z zadowoleniem przyjmuje zapewnienia Komisji, że celem jej strategii na rzecz lepszego stanowienia prawa nie jest deregulacja konkretnych obszarów polityki czy kwestionowanie ważnych dla nas wartości, takich jak ochrona socjalna, ochrona środowiska oraz prawa podstawowe, w tym prawo do ochrony zdrowia;

9.      uznaje długoterminową intensywną pracę Grupy Wysokiego Szczebla Niezależnych Partnerów ds. Obciążeń Administracyjnych, która przestawiła Komisji Europejskiej propozycje ograniczania obciążeń administracyjnych i wskazała sprawdzone sposoby możliwie jak najmniej biurokratycznego wdrażania przepisów prawnych UE w państwach członkowskich; przyjmuje do wiadomości, że czworo członków Grupy Wysokiego Szczebla Niezależnych Partnerów ds. Obciążeń Administracyjnych opowiedziało się przeciwko kilku wnioskom zawartym w końcowym sprawozdaniu tej grupy w sprawie obciążeń administracyjnych i przedstawiło zdanie odrębne; oczekuje, że Komisja uwzględni obawy wszystkich zainteresowanych stron zaangażowanych w ten proces;

10.    podkreśla znaczenie dialogu społecznego i poszanowania niezależności partnerów społecznych; podkreśla w szczególności w związku z art. 9 TFUE, że zgodnie z art. 155 TFUE partnerzy społeczni mogą zawierać umowy, które mogą prowadzić do stanowienia prawa UE na wspólny wniosek sygnatariuszy; oczekuje, że Komisja będzie szanować niezależność stron i wynegocjowanych przez nie umów oraz będzie poważnie traktowała ich obawy, a także podkreśla, że program lepszego stanowienia prawa nie powinien być pretekstem do lekceważenia lub pomijania porozumień osiągniętych między partnerami społecznymi i dlatego chciałby odrzucić jakiekolwiek oceny wpływu umów między partnerami społecznymi;

11.    przypomina, że w trakcie poprzedniej kadencji wybór pomiędzy aktami wykonawczymi a delegowanymi spowodował powstanie wielu sporów na poziomie międzyinstytucjonalnym; uważa zatem, że należy zdefiniować precyzyjne wytyczne, o które Parlament Europejski wnioskował w sprawozdaniu przyjętym w dniu 25 lutego 2012 r.;

12.    z zadowoleniem przyjmuje ogłoszony przez Komisję zamiar uproszczenia systemu zarządzania dopłatami w ramach wspólnej polityki rolnej (WPR), europejskimi funduszami strukturalnymi i inwestycyjnymi oraz programem Horyzont 2020;

Przejrzystość i zasięganie opinii zainteresowanych stron

13.    z zadowoleniem przyjmuje uznanie przez Komisję ważnej roli, jaką w programie REFIT odgrywa proces konsultacji; zwraca uwagę, że zgodnie z art. 11 ust. 2 TUE od wszystkich instytucji UE wymaga się utrzymywania otwartego, przejrzystego i regularnego dialogu ze stowarzyszeniami przedstawicielskimi i społeczeństwem obywatelskim; wzywa instytucje, by w czasie negocjacji dotyczących nowego porozumienia międzyinstytucjonalnego zwróciły szczególną uwagę na obowiązkowy i regularny dialog ze stowarzyszeniami przedstawicielskimi oraz ze społeczeństwem obywatelskim;

14.    wskazuje, że jedynie dzięki większej przejrzystości funkcjonowanie UE może być skuteczniejsze, a zaufanie społeczeństwa obywatelskiego do UE większe;

15.    z zadowoleniem przyjmuje w związku z tym zapewnienie Komisji, że dialog z obywatelami, partnerami społecznymi i innymi zainteresowanymi stronami reprezentującymi środowisko przedsiębiorstw i społeczeństwo obywatelskie przyczynia się do zagwarantowania przejrzystości, skuteczności i spójności procesu stanowienia prawa UE, i popiera zamiar Komisji dotyczący dokładniejszego przedstawiania, w jaki sposób powstają jej wnioski, np. w formie tekstów ustawodawczych czy komunikatów Komisji;

16.    stwierdza, że Komisja w ramach strategii na rzecz lepszego stanowienia prawa znacząco zwiększa rolę konsultacji społecznych; przyjmuje do wiadomości, że w przyszłości Komisja będzie przeprowadzać dwunastotygodniowe konsultacje społeczne a) przed opracowaniem nowych wniosków ustawodawczych, b) przy przeglądzie obowiązujących przepisów prawnych i kontroli ich celowości lub c) w zakresie strategii działania i ocen skutków ex-ante; ponadto przyjmuje do wiadomości, że poza tym Komisja również po przyjęciu danego wniosku ustawodawczego umożliwi obywatelom oraz zainteresowanym podmiotom wypowiedzenie się w ciągu ośmiu tygodni na temat wniosków Komisji oraz przekaże te opinie Radzie i Parlamentowi;

17.    w tym kontekście wzywa Komisję do zadbania o wyważoną i przejrzystą ocenę opinii i reakcji wszystkich zainteresowanych stron w procesie konsultacyjnym, a w szczególności do zadbania o to, żeby konsultacje społeczne nie były wykorzystywane dla własnych celów przez dobrze zorganizowane i finansowane grupy zainteresowanych; wzywa Komisję do publikacji jej wniosków wynikających z konsultacji społecznych;

18.    stwierdza, że wyniki ocen skutków powinny być publikowane dopiero wówczas, gdy Komisja przyjmie daną inicjatywę polityczną; w interesie przejrzystości decyzji Komisji uważa, że należy publikować wyniki ocen skutków również wówczas, gdy Komisja podjęła decyzję o nieprzedstawianiu wniosku ustawodawczego;

19.    stwierdza, że Europejski Komitet Ekonomiczno-Społeczny, który ma status organu doradczego, odgrywa ważną rolę jako przedstawiciel społeczeństwa obywatelskiego; stwierdza, że Komitet Regionów, który również ma status organu doradczego, odgrywa ważną rolę jako przedstawiciel organów regionalnych i lokalnych w UE oraz w ocenie wdrażania unijnego ustawodawstwa; wskazuje, że zgodnie z obowiązującym prawem Parlament, Rada i Komisja mogą z wyprzedzeniem zasięgać opinii obu organów doradczych, gdy Parlament i Rada uznają to za stosowne; jest zdania, że jeżeli zasięga się opinii Komitetów na temat konkretnych kwestii i odpowiednio wcześnie, a także korzysta z ich szczególnej wiedzy fachowej, może to przyczynić się do lepszego stanowienia prawa;

20.    jest zdania, że organom regionalnym i lokalnym należy zapewnić większy udział w kształtowaniu polityki unijnej, szczególnie poprzez wykorzystanie – na wczesnym etapie przygotowywania prawodawstwa – wiedzy fachowej i doświadczenia państw członkowskich na szczeblu regionalnym i lokalnym; zauważa, że wszystkie instytucje muszą przestrzegać zasad pomocniczości i proporcjonalności w pracy ustawodawczej;

21.    z zadowoleniem przyjmuje zamiar Komisji uczynienia procesu stanowienia prawa bardziej przejrzystym, a także większego angażowania obywateli w cały proces ustawodawczy;

22.    z zadowoleniem przyjmuje decyzję Komisji, by w przyszłości również przeprowadzać czterotygodniowe konsultacje publiczne dotyczące projektów aktów delegowanych i ważniejszych aktów wykonawczych, zanim państwa członkowskie określą swoje stanowisko na posiedzeniu właściwej komisji;

23.    wzywa Komisję do przeglądu wytycznych dotyczących oceny skutków pod kątem zwiększenia udziału zainteresowanych stron i liczby konsultacji przeprowadzanych z nimi, przy użyciu jak najbardziej bezpośredniego sposobu w celu umożliwienia obywatelom europejskim udziału w procesach decyzyjnych;

24.    przyjmuje do wiadomości, że Komisja na swojej stronie internetowej poświęconej lepszemu stanowieniu prawa stworzyła nową zakładkę „Lighten the Load – Have your Say !” [Zmniejszyć obciążenia – Wypowiedz się!] i wzywa Komisję, jak i nową platformę REFIT do wyważonego i przejrzystego rozpatrywania zamieszczonych tam komentarzy; uważa jednakże, że panel REFIT nie powinien być zbyt uciążliwy z punktu widzenia procesów i obrad, lecz powinien być organem zdolnym do szybkiego reagowania, a także do prowadzenia bardziej szczegółowych prac w europejskim procesie ustawodawczym; jest zdania, że konsultacje za pośrednictwem strony internetowej Komisji nie mogą zastąpić publicznych konsultacji z zainteresowanymi stronami;

Ocena skutków i europejska wartość dodana

25.    zauważa, że oceny skutków stanowią ważne narzędzie wsparcia procesu decyzyjnego we wszystkich instytucjach UE i odgrywają istotną rolę w lepszym stanowieniu prawa; wzywa w związku z tym Komisję i państwa członkowskie do skrupulatniejszego wypełniania ich zobowiązań oraz do bardziej rygorystycznej oceny skutków przyszłych i obowiązujących regulacji; podkreśla jednak, że oceny te nie zastępują politycznych ocen i decyzji oraz że w żaden sposób nie można ograniczać swobody posłów do Parlamentu Europejskiego w ich działalności politycznej;

26.    uważa, że istotnym elementem procesu oceny skutków powinna być ocena konkurencyjności; jest zdania, że projekt zmienionych wytycznych powinien zawierać wskazówki dotyczące sposobu przeprowadzania oceny wpływu na konkurencyjność i określania wagi tego wpływu w analizie końcowej; popiera obowiązujące założenie, iż wnioski mające negatywny wpływ na konkurencyjność nie powinny być przyjmowane przez Komisję, chyba że zostaną przedstawione dowody na wynikające z nich znaczne, niemożliwe do oszacowania korzyści;

27.    uważa, że zasady lepszego stanowienia prawa powinny mieć zastosowanie do decyzji zarówno w sprawie prawa wtórnego, jak i pierwotnego; apeluje do Komisji, aby w razie potrzeby aktom delegowanym i wykonawczym towarzyszyła ocena skutków, obejmująca konsultacje z zainteresowanymi stronami;

28.    uważa, że oceny skutków muszą być kompleksowe, że w szczególności należy w zrównoważony sposób ocenić skutki gospodarcze, społeczne i środowiskowe oraz że trzeba oceniać wpływ na prawa podstawowe obywateli oraz równouprawnienie mężczyzn i kobiet; podkreśla, że analiza kosztów i korzyści to tylko jedno spośród wielu kryteriów;

29.    wskazuje, że w wielu państwach członkowskich, takich jak Szwecja, Republika Czeska, Holandia, Wielka Brytania i Niemcy, niezależne organy konstruktywnie wspierają rządy w procesie stanowienia prawa z myślą o ograniczeniu obciążeń administracyjnych nakładanych na przedsiębiorstwa i obywateli, jak również o zmierzalnym i sprawdzalnym obniżeniu kosztów związanych z obowiązkiem informowania; zauważa, że można by uwzględnić najlepsze praktyki i doświadczenia istniejących organów ds. lepszego stanowienia prawa; odnotowuje przekształcenie działającej w ramach Komisji Rady ds. Oceny Skutków w niezależną Radę ds. Kontroli Regulacyjnej i oczekuje, że włączenie do niej niezależnych ekspertów będzie miało korzystny wpływ na prowadzony w Komisji proces oceny skutków; jednak nalega, by Rada ds. Kontroli Regulacyjnej miała wyłącznie rolę doradczą, a jej opinie nie były wiążące; nalega, żeby oceny skutków były spójne i uwzględniały wszelkie zmiany wprowadzone na etapie konsultacji między służbami oraz opierały się między innymi na szacunkach dotyczących dodatkowych kosztów, jakie ponosiłyby państwa członkowskie w razie braku rozwiązania na szczeblu unijnym; uważa, że opinia Rady ds. Kontroli Regulacyjnej powinna towarzyszyć ostatecznemu wnioskowi ustawodawczemu; proponuje przedyskutowanie podczas nadchodzących negocjacji w sprawie porozumienia międzyinstytucjonalnego kwestii, czy Rada ds. Kontroli Regulacyjnej może być organem interesującym wszystkie instytucje jako organ czysto doradczy;

30.    z zadowoleniem przyjmuje fakt, że na wczesnym etapie rozpatrywania konkretnych wniosków ustawodawczych grupy robocze Rady mają obecnie analizować właściwe oceny skutków Komisji w oparciu o orientacyjne listy kontrolne; wyraża jednak ubolewanie, że w Sekretariacie Rady nie istnieje jeszcze dział ds. oceny skutków i uważa, że powyższe rozwiązanie mogłoby się przyczynić do wypełnienia zobowiązań Rady w zakresie oceny wszelkich istotnych poprawek zgłaszanych do wniosków Komisji;

31.    wskazuje, że Parlament Europejski utworzył własną Dyrekcję ds. Oceny Skutków Regulacji i Europejskiej Wartości Dodanej, która oferuje komisjom parlamentarnym sporządzanie ocen skutków ex ante i ex, ocenia wartość dodaną przyszłych lub bieżących strategii politycznych UE, jak również naukowe i technologiczne możliwości polityczne; zauważa, że zgodnie z informacjami od Komisji Parlament przeprowadził około dwudziestu wewnętrznych ocen skutków w związku ze zmianami do wniosków Komisji; przypomina komisjom w Parlamencie, aby z większą konsekwencją korzystały z dostępnego już instrumentu umożliwiającego Parlamentowi sporządzanie własnych ocen skutków, szczególnie w razie planowania wprowadzenia istotnych zmian do pierwotnego wniosku Komisji; podkreśla jednakże, że nie może to prowadzić do ograniczenia swobody działania posłów do Parlamentu Europejskiego;

32.    podkreśla konieczność uwzględnienia każdej z zasad, na których opiera się Unia, w tym zasad pomocniczości i proporcjonalności; wzywa wszystkie instytucje UE, aby zawsze rozpatrywały zarówno krótko-, jak i długoterminowe skutki ustawodawstwa;

33.    zwraca uwagę, że okres, w którym można odstąpić od umowy po zakończeniu negocjacji, ale przed ostatecznym głosowaniem – który to okres obecnie wykorzystuje się na korektę przez prawników-lingwistów – można dodatkowo wykorzystać na przeprowadzenie oceny skutków i sprawdzenie zgodności z zasadą pomocniczości;

34.    wyraża przekonanie, że wszystkie instytucje UE powinny wypracować wspólne podejście metodologiczne do ocen skutków, i wzywa instytucje unijne do uwzględnienia tej kwestii jako priorytetu w nadchodzących negocjacjach dotyczących nowego porozumienia międzyinstytucjonalnego; podkreśla, że uprawnienia ustawodawcze Parlamentu i Rady do wprowadzania zmian do wniosku Komisji muszą pozostać niezmienione;

35.    wzywa Komisję do rozszerzenia procedury konsultacji, zarówno publicznych, jak i prywatnych, ze wszystkimi zainteresowanymi stronami, w tym z konsumentami, podczas przygotowywania aktów delegowanych i wykonawczych, z myślą o tym, jak skuteczniej zwiększać znajomość wniosków na etapie wstępnym;

MŚP i zasada „najpierw myśl na małą skalę”

36.    z zadowoleniem przyjmuje wyraźne zobowiązanie Komisji do dalszego doskonalenia testu MŚP, zwłaszcza że ponad 20 milionów małych i średnich przedsiębiorstw stanowi 99% wszystkich przedsiębiorstw w UE, a MŚP stanowią w istocie trzon gospodarki, wzrostu i zatrudnienia; popiera rozważenie dostosowań i łagodniejszych przepisów dla MŚP w ocenie skutków, jeżeli można udowodnić, że nie podważają one skuteczności prawodawstwa, a wyłączenia lub łagodniejsze przepisy nie sprzyjają fragmentaryzacji rynku wewnętrznego ani nie utrudniają MŚP dostępu do niego; w związku z tym z zadowoleniem przyjmuje zobowiązanie Komisji do rozważenia bardziej elastycznych przepisów dla MŚP, w tym bezwarunkowe wyłączenie mikroprzedsiębiorstw, pod warunkiem że jest to zasadne i możliwe oraz nie zagraża rzeczywistej realizacji społecznych, środowiskowych i gospodarczych celów proponowanego aktu prawnego;

37.    wzywa Komisję do nieobniżania poziomu ambicji, jeśli chodzi o zapewnianie podstaw do tworzenia wysokiej jakości miejsc pracy poprzez ograniczanie obciążeń administracyjnych dla MŚP, oraz apeluje o nieutrudnianie realizacji celów polityki publicznej, obejmujących normy ochrony konsumentów, normy środowiskowe i socjalne, normy dotyczące zdrowia i bezpieczeństwa, a także normy w zakresie równości płci; podkreśla, że zmniejszenie obciążenia administracyjnego nie może prowadzić do obniżenia standardów zatrudnienia lub zwiększenia liczby umów w zakresie niepewnych form zatrudnienia oraz że pracownicy w MŚP i mikroprzedsiębiorstwach muszą być traktowani tak samo i chronieni według takiego samego wysokiego standardu, jak pracownicy w większych spółkach;

38.    podkreśla, że ocena wpływu nowych przepisów na MŚP nie może jednak być ze szkodą dla praw pracowników;

39.    podkreśla potrzebę jaśniej sformułowanych przepisów, które można łatwo wdrożyć i które mogą pomóc wszystkim podmiotom w działaniu w ramach państwa prawa; podkreśla, że prostsze i inteligentniejsze regulacje mogą ułatwić spójną transpozycję oraz bardziej efektywne i jednolite egzekwowanie przez państwa członkowskie;

Oceny ex post

40.    przyjmuje z zadowoleniem fakt, że Komisja uznaje ocenę ex post za integralną część lepszego stanowienia prawa; podkreśla, że w celu zapewnienia obywatelom i przedsiębiorstwom pewności prawa oceny takie należy przeprowadzać w odpowiednim czasie, najlepiej kilka lat po terminie wyznaczonym na transpozycję danych przepisów do prawa krajowego; przypomina jednak, że ocena ex post nie powinna w żadnym wypadku zastępować obowiązku Komisji jako strażnika traktatów dotyczącego skutecznego i terminowego monitorowania stosowania prawa unijnego przez państwa członkowskie i podejmowania wszelkich niezbędnych kroków w celu zapewnienia prawidłowego stosowania tego prawa;

41. podkreśla znaczenie kontroli ex-post i oceny skutków strategii politycznych dla oceny wdrażania i skuteczności prawodawstwa UE i strategii politycznych UE w świetle zamierzonych przez prawodawcę rezultatów;

42.    uważa, że w ocenie ex post nowego prawodawstwa powinny uczestniczyć parlamenty narodowe, ponieważ byłoby to również z korzyścią dla sprawozdań Komisji i pomogłoby w analizie różnych krajowych problemów spowodowanych poszczególnymi prawami i przepisami;

Wdrażanie ustawodawstwa UE w państwach członkowskich

43.    zwraca uwagę, że według Komisji jedna trzecia obciążeń regulacyjnych i administracyjnych związanych z przepisami unijnymi wynika ze środków transpozycji wprowadzanych przez państwa członkowskie;

44.    uznaje, że w przypadku dyrektyw państwa członkowskie są uprawnione do podejmowania decyzji o tym, czy na szczeblu krajowym wprowadzić bardziej rygorystyczne normy socjalne, środowiskowe i dotyczące ochrony konsumentów niż minimalne normy ochrony uzgodnione na szczeblu unijnym, i z zadowoleniem przyjmuje wszelkie takie decyzje; podkreśla, że tego rodzaju wyższych norm nie należy uznawać za nadmiernie rygorystyczne stanowienie prawa; apeluje jednak do właściwych organów krajowych, aby były świadome możliwych konsekwencji nadmiernie rygorystycznego wdrażania, przez które do przepisów unijnych wprowadza się zbędne obciążenia biurokratyczne, praktyka ta może bowiem przyczyniać się do błędnego postrzegania działalności ustawodawczej UE, co z kolei może wzmacniać sceptyczne nastawienie do UE; apeluje, aby z myślą o przyjazności dla użytkownika państwa członkowskie usunęły zbędne przepisy administracyjne opracowane przy wdrażaniu dyrektyw i rozporządzeń;

45.    wzywa Komisję i państwa członkowskie do intensywniejszej wymiany najlepszych praktyk w zakresie wdrażania i stosowania dyrektyw unijnych; jest zdania, że zachęci to zainteresowane strony oraz władze lokalne i regionalne do udziału w procesie określania trudności, jakie napotyka się podczas realizacji polityki UE na szczeblu lokalnym, regionalnym i krajowym;

46.    podkreśla, że Parlament Europejski jako współprawodawca jest zainteresowany informacjami na temat tego, jakie skutki wywiera prawodawstwo UE po jego wdrożeniu; w związku z tym wzywa Komisję Europejską do zapewnienie Parlamentowi pełnego dostępu do wszelkich ocen w tym zakresie, w tym do zebranych danych źródłowych i dokumentów przygotowujących;

47.    wzywa Komisję, aby – w związku z poważnymi, długotrwałymi i zakłócającymi konkurencję problemami z wdrażaniem rozporządzenia (WE) nr 1924/2006 w sprawie oświadczeń żywieniowych i zdrowotnych dotyczących żywności – dokonała przeglądu tego rozporządzenia pod kątem jego podstaw naukowych, celowości i realistycznego charakteru oraz aby ewentualnie usunęła z niego koncepcję profili składników odżywczych; uważa, że cele rozporządzenia (WE) nr 1924/2006, takie jak zapewnienie prawdziwości oświadczeń dotyczących żywności oraz podawanie szczegółowych informacji dotyczących zawartości tłuszczu, cukru i soli, zostały w międzyczasie osiągnięte dzięki rozporządzeniu (UE) nr 1169/2011 w sprawie przekazywania konsumentom informacji na temat żywności;

48.    zwraca uwagę na wspólną deklarację polityczną państw członkowskich i Komisji z dnia 28 września 2011 r. dotycząca dokumentów wyjaśniających, jak również na wspólną deklarację polityczną Parlamentu Europejskiego, Rady i Komisji z dnia 27 października 2011 r. w sprawie dokumentów wyjaśniających i wzywa Komisję do zapewnienia Parlamentowi dostępu do tych dokumentów;

Wycofanie przez Komisję wniosków ustawodawczych oczekujących na rozpatrzenie

49.    przyjmuje do wiadomości, że nowo wybrana Komisja w swoim programie prac na 2015 r. zdecydowała się po raz pierwszy przeanalizować wszystkie inicjatywy ustawodawcze pozostające w oczekiwaniu pod kątem zasady braku kontynuacji politycznej;

50.    zwraca uwagę, że zgodnie z tym, co podkreślił Trybunał Sprawiedliwości w wyroku z dnia 14 kwietnia 2015 r.(9), Komisja może w dowolnym momencie procedury przyjmowania aktu UE w ramach zwykłej procedury ustawodawczej wycofać dany wniosek, o ile Rada nie podjęła żadnych działań; apeluje zatem do Komisji, aby ze względu na równowagę międzyinstytucjonalną w przypadku wycofania zasięgała ona najpierw opinii Parlamentu Europejskiego, zwłaszcza po pierwszym czytaniu, oraz należycie uwzględniała jego stanowisko; w tym kontekście powołuje się w szczególności na swoją rezolucję z dnia 15 stycznia 2015 r.;

51.    podkreśla ponadto, że Trybunał Sprawiedliwości w tym samym wyroku podnosi argumenty Rady, że Komisja w przypadku wycofania wniosku ustawodawczego, ma obowiązek poszanowania zasady powierzonych kompetencji, zasady równowagi instytucjonalnej oraz zasady lojalnej współpracy przewidzianych w art. 13 ust. 2 TUE, oraz zasady demokracji przewidzianej w art. 10 ust. 1 i 2 TUE;

52.    podkreśla znaczenie unikania powielania przepisów;

o

o       o

53.    zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji Radzie i Komisji, a także parlamentom narodowym.

(1)

Dz.U. C 321 E, z 31.12.2003, s. 1.

(2)

Teksty przyjęte, P7_TA(2014)0061.

(3)

Teksty przyjęte, P8_TA(2014)0069.

(4)

Teksty przyjęte, P7_TA(2014)0127.

(5)

Dz.U. C 353 E z 3.12.2013, s. 117.

(6)

Dz.U. C 51 E z 22.2.2013, s. 87.

(7)

Dz.U. C 380 E z 11.12.2012, s. 31.

(8)

Dokument EKES INT/750.

(9)

Wyrok Trybunału Sprawiedliwości z dnia 14 kwietnia 2015 r. w sprawie C-409/13 Rada przeciwko Komisji Europejskiej, [ECLI: EU:C:2015:217].


OPINIA Komisji Zatrudnienia i Spraw Socjalnych (28.5.2015)

dla Komisji Prawnej

w sprawie programu sprawności i wydajności regulacyjnej (REFIT): aktualna sytuacja i perspektywa

(2014/2150(INI))

Sprawozdawczyni komisji opiniodawczej: Anthea McIntyre

WSKAZÓWKI

Komisja Zatrudnienia i Spraw Socjalnych zwraca się do Komisji Prawnej, jako komisji przedmiotowo właściwej, o uwzględnienie w końcowym tekście projektu rezolucji następujących wskazówek:

1.   przyznaje, że program REFIT stanowi ważny pierwszy krok w kierunku uproszczenia przepisów i ograniczenia obciążeń regulacyjnych dla przedsiębiorstw oraz usunięcia barier powstrzymujących wzrost i tworzenie miejsc pracy;

2.  z zadowoleniem przyjmuje pakiet Komisji w sprawie lepszego stanowienia prawa i uznaje go za istotny instrument lepszego stanowienia prawa; apeluje, aby program REFIT skupiał się i koncentrował na prawodawstwie wysokiej jakości oraz możliwości ochrony oraz promowania interesów obywateli UE; zauważa, że oceny skutków powinny również obejmować ocenę społecznych i środowiskowych konsekwencji braku prawodawstwa oraz jego oddziaływanie na prawa podstawowe obywateli na szczeblu UE; nalega, by poprawa uregulowań prawnych miała zarówno jakościowy, jak i ilościowy charakter;

3.  podkreśla, że przy przeprowadzaniu ocen oraz kontroli sprawności regulacyjnej prawodawstwa prawa podstawowe i prawa socjalne powinny mieć przypisaną większą wagę niż aspekty ekonomiczne;

4.   przypomina, że czterech członków grupy wysokiego szczebla ds. obciążeń administracyjnych, którzy reprezentują opinie pracowników, sektora zdrowia publicznego, środowiska i konsumentów, przyjęło odrębne stanowisko w sprawie sprawozdania końcowego grupy wysokiego szczebla z dnia 24 lipca 2014 r.(1);

5.  popiera zobowiązanie Komisji do ograniczenia biurokracji; uważa, że ograniczenie biurokracji powinno być oparte na dowodach i w żadnym wypadku nie powinno zmniejszać ochrony pracowników;

6.  uznaje program REFIT za pierwszy krok w kierunku ograniczenia zbędnych obciążeń regulacyjnych oraz usunięcia barier powstrzymujących wzrost i tworzenie miejsc pracy; podkreśla przy tym, że hasło „lepszego stanowienia prawa” nie może być wykorzystywane jako pretekst dla deregulacji w celu podważenia praw pracowniczych lub praw konsumenta;

7.  zwraca uwagę na klauzule horyzontalne w art. 9 i 11 TFUE, które powinny być uwzględnione przy definiowaniu i wdrażaniu strategii i działań na szczeblu UE; podkreśla nie tylko potrzebę dokonywania oceny czynników finansowych i skutków krótkoterminowych, ale również długoterminową wartość prawodawstwa, jak np. ograniczenie niekorzystnych skutków zdrowotnych lub ochrona ekosystemów, które często trudno wyrazić liczbowo; ubolewa, że w konsekwencji korzyści i koszty społeczne i środowiskowe często nie są brane pod uwagę;

8.  apeluje do Komisji o zapewnienie – w celu zagwarantowania większej przejrzystości – jasnych definicji dotyczących działań związanych z programem REFIT dla pojęć takich jak „ocena (ewaluacja)”, „uproszczenie”, „konsolidacja” czy „ukierunkowany przegląd” istniejącego prawodawstwa;

9.  z zadowoleniem przyjmuje wysiłki zmierzające do całościowego uproszczenia procedury ustawodawczej przy jednoczesnym zachowaniu wysokich standardów; podkreśla zapotrzebowanie na proste, jasno sformułowane przepisy, które pozwolą uniknąć zawiłości i które mogą być wdrożone w łatwy sposób w celu poprawy zgodności i lepszej ochrony pracowników; przypomina, jak ważna jest zasada pomocniczości i proporcjonalności;

10. przypomina Komisji, że w Small Business Act zobowiązała się stosować w swojej praktyce politycznej zasadę „najpierw myśl na małą skalę”; uważa, że ta zasada powinna ograniczać dodatkowe obciążenia administracyjne i regulacyjne, które zbyt często utrudniają dobre funkcjonowanie naszych MŚP, krępują ich konkurencyjność oraz ograniczają ich potencjał w zakresie innowacji i tworzenia miejsc pracy; wzywa Komisję do pilnego dokonania przeglądu Small Business Act w celu sprawdzenia, jak można go poprawić, aby funkcjonował skuteczniej i zgodnie z programem na rzecz lepszego stanowienia prawa;

11. podkreśla potrzebę stosowania podejścia oddolnego w dążeniu do lepszego stanowienia prawa; przypomina o wniosku Parlamentu Europejskiego w sprawie ustanowienia nowej grupy wysokiego szczebla ds. poprawy uregulowań prawnych złożonej z zainteresowanych stron i ekspertów krajowych; z zadowoleniem przyjmuje propozycje Komisji dotyczące ustanowienia europejskiej platformy interesariuszy na rzecz lepszego stanowienia prawa; podkreśla, że platforma powinna obejmować odnośne zainteresowane strony, w tym oficjalnych przedstawicieli społeczeństwa obywatelskiego, partnerów społecznych, organizacje konsumenckie oraz środowisko biznesowe, szczególnie MŚP, które odpowiadają za 80% miejsc pracy tworzonych w Europie; zaznacza, że europejska platforma interesariuszy na rzecz lepszego stanowienia prawa musi być widoczna i niezależna oraz musi być w stanie zająć się obciążeniami administracyjnymi nakładanymi we wnioskach ustawodawczych oraz kosztami dostosowania do przepisów, a także musi przestrzegać zasad pomocniczości i proporcjonalności; podkreśla, że Komisja powinna aktywnie analizować propozycje przedkładane przez tę platformę; zaznacza, że platforma ta powinna ponadto zgłaszać inicjatywy mające na celu poprawę uregulowań prawnych i wspomagać państwa członkowskie we wdrażaniu prawodawstwa Unii na szczeblu krajowym;

12. zauważa, że prawodawstwo dotyczące zatrudnienia oraz zdrowia i bezpieczeństwa odzwierciedla minimalne standardy ochrony pracowników, które państwa członkowskie mogą rozszerzyć; przypomina, że nadmiernie rygorystyczne wdrażanie przepisów przez państwa członkowskie może spowodować zawiłość uregulowań prawnych i doprowadzić do dalszego ograniczenia zgodności; uważa, że środki transpozycji muszą być jasne i proste; zaleca państwom członkowskim, aby transponując prawodawstwo UE do prawa krajowego, unikały dodawania obciążenia administracyjnego;

13. podkreśla, że inteligentne uregulowania prawne muszą być spójne ze społecznym wymiarem rynku wewnętrznego przewidzianym w Traktacie; podkreśla, że program REFIT nie powinien być wykorzystywany do podważania porozumień osiągniętych przez partnerów społecznych na szczeblu europejskim; podkreśla konieczność poszanowania autonomii partnerów społecznych; przypomina, że art. 155 TFUE gwarantuje, że porozumienia partnerów społecznych stają się prawodawstwem UE na wspólny wniosek sygnatariuszy; z zadowoleniem przyjmuje w tym względzie oświadczenie przewodniczącego Komisji Jeana-Claude'a Junckera, który stwierdził, że społeczna gospodarka rynkowa może funkcjonować tylko wówczas, jeżeli istnieje dialog społeczny oraz że on sam chciałby zostać przewodniczącym dialogu społecznego;

14. nalega, aby pracownicy mieli prawo do ochrony bezpieczeństwa i zdrowia w pracy oraz minimalnych warunków zatrudnienia, niezależnie od tego, czy są zatrudnieni w małym, średnim czy dużym przedsiębiorstwie;

15. apeluje do Komisji o kontynuowanie negocjacji dotyczących dyrektywy w sprawie urlopu macierzyńskiego;

16. apeluje do Komisji o zwiększenie ochrony pracowników; wzywa Komisję do przedstawienia w szczególności wniosku dotyczącego zaburzeń układu mięśniowo-szkieletowego, środowiskowego dymu tytoniowego oraz do odpowiedniej aktualizacji wykazu czynników rakotwórczych i mutagennych;

17. wzywa Komisję do zasięgania opinii Parlamentu Europejskiego i innych zainteresowanych stron przed wycofaniem jakiegokolwiek wniosku ustawodawczego;

18. podkreśla konieczność zapewnienia przewidywalności, pewności prawa i przejrzystości, aby program REFIT nie stał się źródłem trwałego braku pewności prawnej; podkreśla, że wszelkie zmiany prawodawstwa muszą być gruntownie przemyślane, również w perspektywie długookresowej; zauważa, że zasada braku kontynuacji politycznej oraz wycofywanie istniejących przepisów nie powinny rodzić wątpliwości co do politycznej potrzeby realizacji celów społecznych;

19. ubolewa nad tym, iż Komisja nie jest skłonna przeanalizować wniosku dotyczącego dyrektywy w sprawie jednoosobowych spółek z ograniczoną odpowiedzialnością w kontekście programu REFIT; ostrzega, że proponowana dyrektywa może stwarzać poważne problemy, umożliwiając nowe i proste sposoby tworzenia spółek pozornych, jak również umniejszając znaczenie praw socjalnych pracowników i umożliwiając unikanie opłacania składek na ubezpieczenia społeczne;

20. wyraża zaniepokojenie trwającą oceną obowiązujących przepisów dotyczących czasu pracy mającą na celu ich uproszczenie; zaleca zamiast tego, aby podjęto wysiłki celem poprawy i korekty wdrażania przepisów;

21. odrzuca wniosek dotyczący wycofania programów pomocy na rzecz dystrybucji owoców (bananów), warzyw i mleka w szkołach;

22. wzywa Komisję do dokonania przeglądu testu MŚP w celu dopilnowania, aby nie stwarzał on ryzyka obniżenia zdrowia, bezpieczeństwa, praw pracowniczych i ochrony pracowników w MŚP;

23. aby umożliwić rozkwit gospodarki cyfrowej, apeluje do Komisji o pilne rozważnie środków mających na celu reagowanie na wpływ, jaki wdrożone niedawno unijne przepisy w sprawie podatku VAT za usługi cyfrowe mają na mikroprzedsiębiorstwa, szczególnie z uwagi na istotne obciążenie administracyjne;

24. przypomina, że komisarz Bieńkowska podczas przesłuchania stwierdziła, że Komisja zobowiąże się do rozważenia możliwości wycofania każdego wniosku, w przypadku którego państwa członkowskie stwierdziłyby, że ocena skutków jest wadliwa lub pewne jej elementy nie zostały w pełni uwzględnione; wzywa Komisję do potwierdzenia takiego zobowiązania na piśmie;

25. zauważa, że prawodawstwo może mieć różny wpływ na duże przedsiębiorstwa i na MŚP, co powinno być brane pod uwagę przy opracowywaniu przepisów; podkreśla, że wszyscy pracownicy mają prawo do najwyższego poziomu ochrony w kwestii zdrowia i bezpieczeństwa w miejscu pracy, niezależnie od wielkości przedsiębiorstwa pracodawcy lub rodzaju zawartej umowy;

26. popiera ciągłe wysiłki podejmowane przez Komisję celem poprawy oceny skutków i kontroli ex post w całym procesie ustawodawczym, dalszego wzmocnienia niezależności, obiektywności i neutralności ocen skutków oraz zapewnienia większej przejrzystości w odniesieniu do zakresu, w jakim projekty ustawodawcze uwzględniają uwagi zgłoszone w trakcie konsultacji; domaga się skutecznego monitorowania prawodawstwa, tak aby dopilnować, że przynosi ono oczekiwane wyniki, i określić dziedziny, w których brak jest spójności pomiędzy obowiązującymi i nowymi przepisami – co może nakładać na przedsiębiorstwa pragnące zachować zgodność znaczące obciążenia i koszty – a środki łączące te przepisy są nieskuteczne; zwraca uwagę na potrzebę lepszego egzekwowania obowiązującego prawodawstwa;

27. przestrzega przed wdrażaniem klauzul wygaśnięcia w prawodawstwie, ponieważ stwarzają one ryzyko powstawania braku pewności prawnej oraz braku ciągłości prawodawstwa;

28. uważa, że zasady lepszego stanowienia prawa powinny mieć zastosowanie do decyzji zarówno w sprawie prawa wtórnego, jak i pierwotnego; wzywa Komisję do podjęcia stosownych działań mających na celu dopilnowanie, aby wszystkie akty wykonawcze i delegowane z dziedziny zatrudnienia i spraw socjalnych były poddawane szerszej kontroli w sposób prosty, jasny i przejrzysty;

29. wzywa Komisję do sporządzenia szczegółowej oceny skutków w odniesieniu do dyrektywy w sprawie czasu pracy; wyraża zaniepokojenie również z powodu obciążeń, jakie w związku z wdrożeniem dyrektywy REACH nałożono na MŚP, oraz wynikających z tego konsekwencjach dla zatrudnienia w europejskich MŚP należących do przemysłu chemicznego; z zadowoleniem przyjmuje zatem wyrażony przez Komisję zamiar ograniczenia obciążeń dla MŚP spełniających wymogi dyrektywy REACH, nie kwestionując jednocześnie standardów w zakresie zdrowia, bezpieczeństwa i zatrudnienia;

30. zwraca uwagę, że nie istnieją zadowalające kryteria umożliwiające pomiar „skuteczności” i „kosztów”; zauważa, że pojęcia te nie są adekwatne w kontekście wypadków przy pracy i chorób zawodowych; podkreśla, że może to prowadzić do podejmowania decyzji przez osoby zarządzające i kontrolujące, co stanowi obejście prawowitego, demokratycznie wybranego prawodawcy;

31. powołuje się na art. 155 TFUE; wzywa partnerów społecznych do wykorzystania narzędzi z zakresu lepszego stanowienia prawa, do większego wykorzystywania ocen skutków w negocjacjach i do przekazywania porozumień w sprawie propozycji działania ustawodawczego Radzie ds. Ocen Skutków działającej w strukturach Komisji;

32. sprzeciwia się ustaleniu wartości docelowych netto dla ograniczenia kosztów regulacyjnych, ponieważ stanowi to ignorowanie zarówno celu, jaki przyświeca uregulowaniom prawnym, oraz korzyści wynikających z uregulowań;

33. przypomina przedmiotowym komisjom w Parlamencie, aby z większą konsekwencją korzystały z dostępnego już instrumentu umożliwiającego Parlamentowi sporządzanie własnych ocen skutków, szczególnie w razie konieczności wprowadzenia istotnych zmian do pierwotnego wniosku Komisji;

34. zdecydowanie popiera dalsze środki w dziedzinie zamówień publicznych, takie jak promowanie mniejszych wolumenów zamówień, aby umożliwić MŚP i mikroprzedsiębiorstwom konkurowanie w postępowaniach o udzielenie zamówienia publicznego;

35. uważa, że hasła „uproszczenia” oraz „ograniczenia obciążeń” są pozbawione znaczenia w sytuacji, która jest coraz bardziej złożona; podkreśla, że nowe technologie i procedury mogą zagrażać zdrowiu pracowników, pociągając za sobą konieczność zapewnienia nowych środków ochrony, a to z kolei mogłoby stanowić obciążenie administracyjne;

36. apeluje do Komisji o lepszą ocenę konsekwencji społecznych i środowiskowych oraz oddziaływania jej polityki na prawa podstawowe obywateli, mając jednocześnie na uwadze koszty braku prawodawstwa na szczeblu unijnym, jak również fakt, iż analizy kosztów i korzyści są tylko jednym z wielu zestawów kryteriów.

37. jest przekonany, że rozsądna ocena skutków stanowi ważne narzędzie wspierające podejmowanie decyzji oraz odgrywa istotną rolę w lepszym stanowieniu prawa; podkreśla przy tym, że taka ocena nie może zastąpić oceny politycznej i politycznych decyzji;

WYNIK GŁOSOWANIA KOŃCOWEGO W KOMISJI

Data przyjęcia

28.5.2015

 

 

 

Wynik głosowania końcowego

+:

–:

0:

28

25

0

Posłowie obecni podczas głosowania końcowego

Laura Agea, Guillaume Balas, Tiziana Beghin, Brando Benifei, Enrique Calvet Chambon, David Casa, Ole Christensen, Lampros Fountoulis, Agnes Jongerius, Jan Keller, Ádám Kósa, Agnieszka Kozłowska-Rajewicz, Zdzisław Krasnodębski, Jean Lambert, Jérôme Lavrilleux, Patrick Le Hyaric, Jeroen Lenaers, Verónica Lope Fontagné, Javi López, Thomas Mann, Dominique Martin, Anthea McIntyre, Joëlle Mélin, Elisabeth Morin-Chartier, Emilian Pavel, Georgi Pirinski, Terry Reintke, Claude Rolin, Anne Sander, Sven Schulze, Siôn Simon, Jutta Steinruck, Yana Toom, Ulrike Trebesius, Ulla Tørnæs, Marita Ulvskog, Renate Weber, Tatjana Ždanoka, Jana Žitňanská, Inês Cristina Zuber

Zastępcy obecni podczas głosowania końcowego

Daniela Aiuto, Georges Bach, Amjad Bashir, Heinz K. Becker, Lynn Boylan, Mercedes Bresso, Tania González Peñas, Eva Kaili, António Marinho e Pinto, Evelyn Regner, Csaba Sógor, Michaela Šojdrová, Gabriele Zimmer

(1)

http://www.eeb.org/EEB/?LinkServID=93589C92-5056-B741-DBB964D531862603.


OPINIA Komisji Ochrony Środowiska Naturalnego, Zdrowia Publicznego i Bezpieczeństwa Żywności (30.3.2015)

dla Komisji Prawnej

w sprawie Programu sprawności i wydajności regulacyjnej (REFIT): aktualna sytuacja i perspektywa

(2014/2150(INI))

Sprawozdawca komisji opiniodawczej: Giovanni La Via

WSKAZÓWKI

Komisja Ochrony Środowiska Naturalnego, Zdrowia Publicznego i Bezpieczeństwa Żywności zwraca się do Komisji Prawnej, jako komisji przedmiotowo właściwej, o uwzględnienie w końcowym tekście projektu rezolucji następujących wskazówek:

1.  z zadowoleniem przyjmuje zaangażowanie Komisji na rzecz prostych, jasnych, zharmonizowanych i przewidywalnych ram regulacyjnych, któremu dała wyraz w programie REFIT; podkreśla, że prace przewidziane w komunikacie REFIT powinny być częścią nieprzerwanego procesu zapewniającego, aby obowiązujące ustawodawstwo na szczeblu europejskim odpowiadało zakładanym celom i realizowało wspólny cel ustawodawców oraz spełniało oczekiwania obywateli, przedsiębiorstw i innych zainteresowanych stron;

2.  odnotowuje pierwsze wydanie corocznej tablicy wyników programu REFIT umożliwiającej ocenę postępów poczynionych we wszystkich obszarach polityki i w realizacji każdej z inicjatyw wskazanych przez Komisję, również działań podejmowanych przez Parlament Europejski i Radę; uważa, że tablicę wyników powinno uzupełniać roczne oświadczenie o kosztach netto i korzyściach przepisów europejskich przyjętych i uchylonych przez Unię Europejską, tak aby zapewnić bardziej kompletną ocenę postępów osiągniętych w ograniczaniu zbędnej biurokracji oraz skłonić Komisję do uznania, że łączny koszt regulacji stanowi często problem dla przedsiębiorstw;

3.  z zadowoleniem przyjmuje zapowiedź Komisji dotyczącą uwzględnienia w trakcie przeglądu obowiązujących i planowanych przepisów szczególnych interesów mikroprzedsiębiorstw i MŚP oraz zmniejszenia obciążeń dla tych przedsiębiorstw poprzez zastosowanie zwolnień i ułatwień;

4.  uważa wprowadzenie dla MŚP całościowych zwolnień ze stosowania przepisów za niewłaściwe; jest zdania, że wnioski umożliwiające złagodzenie przepisów i zwolnienia powinny być oceniane indywidualnie;

5.  podkreśla ocenę Komisji, zgodnie z którą do jednej trzeciej obciążeń administracyjnych związanych z przepisami unijnymi wynika z przepisów wdrażających je na szczeblu krajowym lub z elastycznych możliwości wdrażania; wzywa zatem Komisję, aby w trakcie przeglądu prawnych ram rozporządzeń i dyrektyw wspierała przywrócenie zasady wspólnego rynku wewnętrznego oraz unikała w jak największym stopniu możliwości wprowadzania szczególnych uregulowań krajowych;

6.  popiera cel, jakim jest ograniczanie biurokracji i usuwanie zbędnych obciążeń regulacyjnych, gdyż może to pomóc w uzyskaniu proporcjonalnej i sprawdzonej w praktyce ochrony obywateli; wyraża jednak zaniepokojenie potencjalną deregulacją, zwłaszcza w dziedzinie ochrony środowiska, bezpieczeństwa żywności, zdrowia i praw konsumentów, pod pretekstem ograniczania biurokracji; wzywa Komisję do pełnego uwzględnienia korzyści płynących z przepisów w obszarze ochrony środowiska i zdrowia dla obywateli, gospodarki, środowiska i zdrowia publicznego podczas oceny obciążeń administracyjnych wynikających z regulacji, jednocześnie podtrzymując i zwiększając konkurencyjność UE; podkreśla w tym względzie, że jakość przepisów stanowi odpowiedni punkt odniesienia dla oceny, w przeciwieństwie do liczby aktów ustawodawczych; przypomina o niezależności regulacyjnej państw członkowskich w sprawach, w których prawo UE przewiduje jedynie minimalne standardy; wzywa Komisję do nieobniżania ambicji i apeluje o nieutrudnianie realizacji celów polityki publicznej, obejmujących normy środowiskowe oraz normy dotyczące zdrowia;

7.  podkreśla, że niektóre obciążenia administracyjne są konieczne, jeżeli cele przepisów oraz przewidziany poziom ochrony mają zostać odpowiednio zachowane, w szczególności w dziedzinie środowiska i ochrony zdrowia publicznego, gdyż są to obszary, w których muszą być realizowane wymogi w zakresie informowania;

8.  podkreśla silne poparcie dla działalności UE w obszarze ochrony środowiska, wyrażone zgodnie przez obywateli europejskich; podkreśla, że upraszczanie przepisów (REFIT), zwłaszcza w kontekście programu prac Komisji, nie może stanowić pretekstu do obniżania ambicji, jeżeli chodzi o kwestie o zasadniczym znaczeniu dla ochrony środowiska;

9.  przypomina, że czterech członków Grupy Wysokiego Szczebla Niezależnych Partnerów ds. Obciążeń Administracyjnych, którzy reprezentują opinie pracowników, sektora zdrowia publicznego, środowiska i konsumentów, przyjęło odrębne stanowisko w sprawie sprawozdania końcowego grupy wysokiego szczebla z dnia 24 lipca 2014 r.(1);

10. podkreśla, że prostsze i inteligentniejsze regulacje prowadzą do ich spójnej transpozycji oraz bardziej efektywnego i jednolitego egzekwowania przez państwa członkowskie;

11. podkreśla, że 32 % obciążeń administracyjnych pochodzenia unijnego wynika z podejmowanych przez niektóre państwa członkowskie decyzji o wykraczaniu poza unijne przepisy ustawodawcze oraz z nieskuteczności stosowanych przez nie procedur administracyjnych 1; stwierdza, że w związku z tym zasadniczą kwestią jest unikanie zjawiska nadmiernie rygorystycznego wdrażania, czyli wprowadzania, przy transpozycji dyrektyw europejskich, dodatkowych obowiązków i obciążeń w stosunku do tych, które zostały określone w prawie UE; zjawisko nadmiernie rygorystycznego wdrażania zwiększa złożoność administracyjną oraz koszty obciążające władze lokalne i regionalne, a także przedsiębiorstwa publiczne i prywatne; jest zdania, że konieczna jest ogólnounijna definicja zjawiska nadmiernie rygorystycznego wdrażania w celu zagwarantowania pewności stosowania prawa Unii oraz umożliwienia wydawania wyroków w stosunku do państw, które twierdzą, że nie dotyczy ich zjawisko nadmiernie rygorystycznego wdrażania;

12. uważa, że Komisja powinna publikować tymczasowe oceny skutków, zwłaszcza przy okazji konsultacji publicznych, tak aby przedstawić pełen obraz ewentualnych skutków proponowanych wariantów;

13. przypomina Komisji, iż Parlament wnosił o wzmocnienie niezależności Rady ds. Oceny Skutków, a zwłaszcza o niepoddawanie jej członków politycznej kontroli; jest zdania, że w skład Rady ds. Oceny Skutków powinny wchodzić wyłącznie odpowiednio wykwalifikowane osoby, o kompetencjach umożliwiających ocenę przedstawionej analizy pod względem skutków gospodarczych, społecznych i środowiskowych;

14. podkreśla, że wykazywanie zbędnych obciążeń i kosztów przez podlegające im podmioty może stanowić kluczowy element uzupełniający analizy kosztów i korzyści i dlatego konsultacje i debaty publiczne mają zasadnicze znaczenie i Komisja powinna je nasilić;

15. sprzeciwia się wyznaczeniu nowego celu netto w kwestii ograniczenia kosztów regulacyjnych, ponieważ prowadzi to do niepotrzebnego ograniczania dostępnych instrumentów w zakresie rozwiązywania nowych lub nierozwiązanych problemów i nie uwzględnia korzyści regulacji;

16. sprzeciwia się koncepcji kompensacji nowych „obciążeń” regulacyjnych przez usuwanie istniejących „obciążeń”; jeżeli istniejący przepis tworzy niepotrzebne obciążenie lub jest nieaktualny, należy go usunąć; jeżeli natomiast jest użyteczny, a związane z nim korzyści przewyższają obciążenia, nie należy go usuwać tylko dlatego, że przyjęto nowy środek w innych regulacjach;

17. podkreśla, że podczas przeprowadzania ocen i kontroli sprawności ustawodawstwa z dziedziny ochrony środowiska, bezpieczeństwa żywności i zdrowia względy środowiskowe i zdrowotne w ujęciu jakościowym należy traktować z taką samą powagą jak względy społeczno-ekonomiczne w ujęciu ilościowym, uwzględniając analizę przeprowadzoną w ramach procedur oceny skutków; podkreśla, że w przeciwieństwie do kosztów prowadzenia działalności gospodarczej długoterminowe korzyści dla środowiska i zdrowia publicznego są często trudniejsze do oszacowania;

18. podkreśla, że podczas przeprowadzania niniejszych ocen i kontroli sprawności ustawodawstwa z dziedziny ochrony środowiska należy wziąć pod uwagę europejską zasadę równych warunków działania, zgodnie z którą regulacje powinny zostać wdrożone i być przestrzegane w różnych państwach członkowskich w taki sam sposób;

19. podkreśla znaczenie unikania powielania przepisów;

20. popiera nieustanne ulepszanie ocen skutków, ocen ex ante i ex post, sprzyjając tym samym kształtowaniu polityki na podstawie dowodów;

21. wzywa Komisję do zwiększenia skuteczności i widoczności projektu EU Pilot, którego celem jest zapewnienie szybkich i wyczerpujących odpowiedzi na zapytania obywateli i przedsiębiorstw dotyczące prawodawstwa Unii; podkreśla, że większość zapytań w ramach projektu EU Pilot dotyczy naruszeń w zakresie odpadów oraz naruszeń wymogu dokonania oceny oddziaływania na środowisko, czyli obszarów mających kluczowe znaczenie dla zdrowia obywateli i dla środowiska;

22. przypomina, że Komisja już wcześniej przyznała, iż normy środowiskowe i stopniowa regulacja nie stanowią przeszkody dla gospodarki, a nawet korzystnie wpływają na wzrost gospodarczy i tworzenie miejsc pracy;

23. wzywa Komisję do przeglądu wytycznych dotyczących oceny skutków pod kątem zwiększenia udziału zainteresowanych stron i liczby konsultacji przeprowadzanych z nimi, przy użyciu jak najbardziej bezpośredniego sposobu w celu umożliwienia obywatelom europejskim udziału w procesach decyzyjnych;

24. podkreśla, że wysoki poziom ochrony środowiska i zdrowia publicznego stwarza nowe innowacje i możliwości biznesowe, a tym samym korzyści dla gospodarki europejskiej, zwłaszcza dla MŚP w kontekście przechodzenia na zrównoważoną zieloną gospodarkę z naciskiem na większą samowystarczalność energetyczną Europy;

25. podkreśla, że unijna polityka ochrony środowiska stymulowała innowacje i inwestycje w towary i usługi związane ze środowiskiem, tworząc nowe miejsca pracy i możliwości eksportu;

26. podkreśla, że ochrona zdrowia i środowiska w przepisach unijnych opiera się na nauce i zarządzaniu ryzykiem;

27. odnotowuje, że Komisja przeprowadza kontrolę sprawności dyrektywy ptasiej i siedliskowej; podkreśla, że wspomniane dyrektywy stanowią podstawę europejskich wysiłków podejmowanych w celu powstrzymania utraty różnorodności biologicznej i odtworzenia zdegradowanych ekosystemów oraz zapewnienia nowoczesnych i elastycznych ram regulacyjnych stwarzających przedsiębiorstwom możliwości skutecznego dostosowania się i prowadzenia działalności;

28. w tym kontekście sprzeciwia się ponownemu otwarciu debaty nad dyrektywą ptasią i siedliskową;

29. odnotowuje ze zdziwieniem wycofanie przez Komisję wniosków w sprawie przeglądu ustawodawstwa o odpadach i w sprawie przejrzystości przepisów dotyczących zdrowia; odnotowuje z zaniepokojeniem oświadczenie Komisji, że zamierza, nie podając dalszych szczegółów, modyfikować wniosek w sprawie redukcji emisji krajowych; wyraża ubolewanie, że obydwa wnioski o wycofanie ogłoszono bez przedstawienia analizy lub dowodu, które uzasadniałyby taką decyzję, i bez przeprowadzenia konsultacji ze współustawodawcami i zainteresowanymi stronami; podkreśla, że Komisja zobowiązała się w programie prac na 2015 r. do uwzględnienia opinii Parlamentu Europejskiego i Rady przed podjęciem ostatecznej decyzji w sprawie programu prac na 2015 r., zwłaszcza w kwestii wycofania ustawodawstwa; zaznacza, że w wielu głosowaniach plenarnych większość posłów wyraziła poparcie dla utrzymania w niezmienionej formie pakietu w sprawie gospodarki o obiegu zamkniętym; głęboko ubolewa nad faktem, że Komisja mimo to wycofała wniosek w sprawie przeglądu ustawodawstwa o odpadach i ubolewa nad niepotrzebną stratą czasu i zasobów spowodowaną tym wycofaniem; wyraża ubolewanie z powodu ogłoszenia przez Komisję zamiaru wycofania wniosku dotyczącego zmienionej dyrektywy w sprawie opodatkowania energii;

30. przypomina o ustaleniach zawartych w sprawozdaniu Grupy Wysokiego Szczebla Niezależnych Partnerów ds. Obciążeń Administracyjnych pt. „Ograniczanie formalności administracyjnych w Europie”, w którym przepisy w dziedzinie środowiska nie zostały uznane za najbardziej obciążające; wzywa Komisję do uwzględnienia tych ustaleń przy rozważaniu wycofania lub wstrzymania kolejnych wniosków w obszarze ochrony środowiska; podkreśla w tym względzie, że w tym samym sprawozdaniu stwierdzono, że regulacje środowiskowe odpowiadają jedynie za 1 % całkowitej kwoty niepotrzebnych obciążeń administracyjnych;

31. uważa, że zasadność programu REFIT opiera się również na rozdzieleniu tych kwestii, które odnoszą się do sprawności i skuteczności regulacyjnej, od politycznego celu regulacji oraz na wewnętrznych kompromisach między zainteresowanymi stronami, co leży w zakresie odpowiedzialności prawodawców; podkreśla, że jeśli chodzi o działania REFIT przewidziane w programie prac Komisji na 2015 r. (załącznik 3) w dziedzinie klimatu, energii, środowiska, gospodarki morskiej i rybołówstwa, zdrowia i bezpieczeństwa żywności, rynku wewnętrznego, przemysłu, przedsiębiorczości oraz MŚP należy ograniczyć ich zakres do zwykłego upraszczania oraz zaznacza, że nie należy podważać celów polityki publicznej;

32. wzywa Komisję, aby nie przeprowadzała indywidualnych i jednostronnych ocen łącznych kosztów oprócz programu REFIT, tak jak przewidziano na przykład w przypadku najistotniejszych przepisów i działań politycznych UE dla europejskiego przemysłu chemicznego, a zamiast tego uwzględniła ten aspekt w ogólnej kontroli sprawności, tak aby zapewnić zrównoważone podejście, które uwzględnia również korzyści analizowanych przepisów;

33. wzywa Komisję, aby – w związku z poważnymi, długotrwałymi i zakłócającymi konkurencję problemami w zakresie wykonania rozporządzenia (WE) nr 1924/2006 w sprawie oświadczeń żywieniowych i zdrowotnych dotyczących żywności – dokonała przeglądu tego rozporządzenia pod kątem jego podstaw naukowych, celowości i realistycznego charakteru oraz aby ewentualnie usunęła z niego koncepcję profili składników odżywczych; uważa, że cele rozporządzenia (WE) nr 1924/2006, takie jak zapewnienie prawdziwości oświadczeń dotyczących żywności oraz jednoznaczne oświadczenia dotyczące zawartości tłuszczu, cukrów i soli, zostały w międzyczasie osiągnięte dzięki rozporządzeniu (UE) nr 1169/2011 w sprawie przekazywania konsumentom informacji na temat żywności;

34. apeluje do Komisji, by uznała wyniki europejskiej inicjatywy obywatelskiej „Right2Water” (Prawo do wody) oraz by propozycje w niej zawarte zostały zrealizowane w celu zaspokojenia potrzeb wszystkich zainteresowanych stron, w szczególności obywateli europejskich;

35. oczekuje, że Komisja będzie prowadzić systematyczne konsultacje, w tym z Parlamentem Europejskim, zanim ogłosi, że wycofuje jakikolwiek ze swych wniosków;

36. podkreśla, że na mocy porozumienia ramowego w sprawie stosunków między Parlamentem Europejskim i Komisją Europejską Komisja zobowiązała się do udzielania szczegółowych wyjaśnień w odpowiednim czasie przed wycofaniem wniosków, wobec których Parlament zajął już stanowisko w pierwszym czytaniu, tak jak w przypadku dyrektywy w sprawie przejrzystości środków regulujących ustalanie cen i refundację produktów leczniczych;

37. ubolewa nad faktem, że Komisja nie występowała jako strona ułatwiająca w negocjacjach w sprawie nowej dyrektywy dotyczącej plastikowych toreb, a nawet publicznie groziła wycofaniem swojego wniosku krótko przed zawarciem porozumienia przez współustawodawców w celu zapewnienia „lepszego stanowienia prawa”;

38. przypomina Komisji o prerogatywach współustawodawców w procedurze ustawodawczej i wzywa Komisję do respektowania ich prawa do zmieniania jej wniosków; przypomina również o odpowiedzialności współustawodawców za stosowanie zasad lepszego stanowienia prawa, w szczególności postanowień porozumień międzyinstytucjonalnych; uważa ponadto, że przegląd porozumienia międzyinstytucjonalnego w sprawie lepszego stanowienia prawa jest opóźniony i pochwala inicjatywy Komisji w sprawie rozpoczęcia negocjacji dotyczących aktualizacji tego porozumienia;

39. uważa, że w przypadku wniosków ustawodawczych dotyczących skomplikowanych i wielopłaszczyznowych dziedzin należałoby przewidzieć drugi etap konsultacji, w którym projekt aktu ustawodawczego byłby publikowany wraz z wstępną oceną skutków, a wszystkie zainteresowane strony mogłyby zgłaszać uwagi; uważa, że taki drugi etap wprowadziłby większą dyscyplinę do analiz Komisji i wzmocniłby argumenty na rzecz przyjęcia wniosków, które przeszły taką procedurę.

40. wzywa Komisję do przedłużenia mandatu grupy wysokiego szczebla, który wygasł dnia 31 października 2014 r., i do zapewnienia, aby jej członkowie nie znajdowali się w sytuacji jakiegokolwiek konfliktu interesów oraz by w jej skład wchodził poseł do Parlamentu Europejskiego z komisji JURI.

WYNIK GŁOSOWANIA KOŃCOWEGO W KOMISJI

Data przyjęcia

26.3.2015

 

 

 

Wynik głosowania końcowego

+:

–:

0:

62

0

6

Posłowie obecni podczas głosowania końcowego

Marco Affronte, Margrete Auken, Zoltán Balczó, Catherine Bearder, Ivo Belet, Simona Bonafè, Biljana Borzan, Nessa Childers, Alberto Cirio, Birgit Collin-Langen, Miriam Dalli, Seb Dance, Angélique Delahaye, Ian Duncan, Stefan Eck, Bas Eickhout, Eleonora Evi, José Inácio Faria, Karl-Heinz Florenz, Iratxe García Pérez, Elisabetta Gardini, Jens Gieseke, Sylvie Goddyn, Matthias Groote, Andrzej Grzyb, Jytte Guteland, György Hölvényi, Anneli Jäätteenmäki, Jean-François Jalkh, Benedek Jávor, Karin Kadenbach, Kateřina Konečná, Giovanni La Via, Peter Liese, Norbert Lins, Valentinas Mazuronis, Susanne Melior, Massimo Paolucci, Gilles Pargneaux, Piernicola Pedicini, Bolesław G. Piecha, Pavel Poc, Annie Schreijer-Pierik, Renate Sommer, Dubravka Šuica, Tibor Szanyi, Nils Torvalds, Glenis Willmott, Jadwiga Wiśniewska, Damiano Zoffoli

Zastępcy obecni podczas głosowania końcowego

Nicola Caputo, Herbert Dorfmann, Linnéa Engström, Luke Ming Flanagan, Jan Huitema, Karol Karski, Merja Kyllönen, Anne-Marie Mineur, Alessandra Mussolini, James Nicholson, Aldo Patriciello, Marit Paulsen, Bart Staes, Theodor Dumitru Stolojan, Tom Vandenkendelaere

Zastępcy (art. 200 ust. 2) obecni podczas głosowania końcowego

Marie-Christine Boutonnet, Anthea McIntyre, Emilian Pavel

(1)

http://www.eeb.org/EEB/?LinkServID=93589C92-5056-B741-DBB964D531862603


OPINIA Komisji Rynku Wewnętrznego i Ochrony Konsumentów (18.3.2015)

dla Komisji Prawnej

w sprawie programu sprawności i wydajności regulacyjnej (REFIT): aktualna sytuacja i perspektywa

(2014/2150(INI))

Sprawozdawca komisji opiniodawczej: Othmar Karas

WSKAZÓWKI

Komisja Rynku Wewnętrznego i Ochrony Konsumentów zwraca się do Komisji Prawnej, jako komisji przedmiotowo właściwej, o uwzględnienie w końcowym tekście projektu rezolucji następujących wskazówek:

1.  odnotowuje komunikat Komisji w sprawie REFIT i stałe zaangażowanie Komisji na rzecz lepszego stanowienia prawa; podkreśla, że prace przewidziane w komunikacie REFIT powinny być postrzegane jako nieprzerwany proces, mający na celu zapewnienie, że obowiązujące ustawodawstwo na szczeblu europejskim odpowiada zakładanym celom i realizuje wspólny cel ustawodawców oraz spełnia oczekiwania obywateli, przedsiębiorstw i wszystkich zainteresowanych stron; podkreśla, że program REFIT powinien skupiać się na kwestiach związanych z lepszym stanowieniem prawa i nie powinien podważać standardów w zakresie równości płci, standardów społecznych, praw pracowniczych, norm środowiskowych ani standardów ochrony środowiska i konsumenta;

2.  uważa, że jeżeli jednoznacznie stwierdzona zostanie potrzeba podjęcia działań na szczeblu UE i w przypadkach, gdy takie działania są zgodne z zasadą pomocniczości i proporcjonalności, należy dokładnie przeanalizować, czy instrument nieustawodawczy lub ustawodawczy – a, w przypadku instrumentu ustawodawczego, który z nich – jest najodpowiedniejszy dla osiągnięcia zamierzonego celu politycznego, ze szczególnym uwzględnieniem europejskiej wartości dodanej; uważa, że w celu lepszej oceny skutków nowego aktu ustawodawczego stosowany powinien być zestaw wskaźników pozwalający na określenie całkowitych kosztów przestrzegania danego aktu i związanych z nim kosztów administracyjnych; podkreśla, że takie wskaźniki muszą opierać się na jasnych, szeroko zakrojonych, mierzalnych (w stosownych przypadkach) i wielowymiarowych kryteriach, w tym społecznych, gospodarczych i środowiskowych, pozwalających właściwie ocenić skutki podjęcia lub niepodjęcia działań na szczeblu UE;

3.  wzywa Komisję i państwa członkowskie do bardziej rygorystycznej oceny skutków przyszłych i obowiązujących regulacji dotyczących MŚP i ogólnie konkurencyjności; uważa, że istotnym elementem procesu oceny skutków powinna być ocena wpływu na konkurencyjność; jest zdania, że projekt zmienionych wytycznych powinien zawierać wskazówki dotyczące sposobu przeprowadzania oceny wpływu na konkurencyjność i określania jej wagi w analizie końcowej; popiera obowiązujące założenie, iż wnioski o negatywnym wpływie na konkurencyjność będą odrzucane, chyba że zostaną przedstawione dowody na wypływające z nich znaczne, niemożliwe do oszacowania korzyści;

4.  jest rozczarowany, że środki, które wybrano do przeglądu w tabeli wyników towarzyszącej komunikatowi nie grzeszą nowością, a wręcz przeciwnie, jest to zestaw środków, które Komisja była zmuszona stosować z uwagi na wygasające klauzule przeglądowe w uprzednio przyjętym ustawodawstwie; oczekuje ambitniejszego podejścia od nowej Komisji wobec celów określonych w komunikacie REFIT, zwłaszcza dotyczących podjęcia trudnych kwestii, takich jak te, które pojawiły się podczas konsultacji z MŚP na temat dziesięciu najbardziej obciążających regulacji;

5.  uważa, że koncepcja tabeli wyników powinna zostać zmieniona i obejmować dwa dokumenty, z których jeden będzie przedstawiał plan prac, a drugi, nowy, opisywał postępy poczynione przez Komisję, wyrażone w sposób ilościowy; apeluje, aby drugi dokument stanowił podstawę rocznej deklaracji nowych kosztów dla przedsiębiorstw, który powinien być łatwo zrozumiałą deklaracją lub księgą z pozycjami „winien i ma” pod kątem skutków administracyjnych i ustawodawczych wniosków przyjętych w poprzednim roku ustawodawczym, ponieważ będzie to bardziej przydatne i zaświadczy o tym, że Komisja rozumie, iż problem stanowią często skumulowane koszty regulacji;

6.  ponowie podkreśla, że konieczne jest staranne uwzględnianie MŚP w unijnym ustawodawstwie; zwraca się do Komisji, aby w celu wykazania dodatkowych korzyści płynących z działań Unii Europejskiej oraz z ich kosztów i korzyści doceniła w zmienionych wytycznych w sprawie oceny skutków regulacji znaczenie zasady „najpierw myśl na małą skalę” i włączyła do nich obowiązkowy test MŚP i test konkurencyjności oraz należycie analizowała skutki społeczne, środowiskowe i gospodarcze każdego wniosku ustawodawczego;

7.  zauważa, że kolegium komisarzy powinno przyjmować wnioski Komisji w oparciu o pozytywna opinię Rady ds. Oceny Skutków, stwierdzającą właściwe przeprowadzenie odnośnej oceny skutków;

8.  przypomina swoje stanowisko w kwestii ogólnych wyłączeń mikroprzedsiębiorstw z zakresu ustawodawstwa UE zgodnie ze swoją rezolucją z dnia 23 października 2012 r. w sprawie małych i średnich przedsiębiorstw (MŚP): konkurencyjność i możliwości działalności gospodarczej(1) oraz rezolucją z dnia 27 listopada 2014 r. w sprawie zmiany wytycznych Komisji dotyczących oceny skutków oraz w sprawie roli testu MŚP(2), w których stwierdza się, że wyłączenia powinny być oceniane indywidualnie w celu odzwierciedlenia polityki przenoszenia ciężaru dowodu, a zatem mikroprzedsiębiorstwa powinny pozostawać poza zakresem zastosowania wniosków, chyba że zostanie wykazane, iż powinny być tym zakresem objęte; gorąco zachęca Komisję do dalszego kontynuowania wysiłków w tym kierunku, przez obniżanie kosztów ustawodawczych dla mikroprzedsiębiorstw i MŚP; zwraca uwagę na zalecenia dotyczące tej kwestii zawarte w ww. rezolucji z 27 listopada 2014 r.;

9.  zauważa, że stanowisko Parlamentu w sprawie konsultacji dotyczących dziesięciu najbardziej obciążających regulacji oraz zmniejszenia obciążenia MŚP regulacjami UE, przedstawione w rezolucji z dnia 17 kwietnia 2014 r. na ten temat(3), polegało na zmniejszeniu obciążenia wynikającego z przepisów prawa pracy i na gruntownym przeglądzie dyrektywy w sprawie czasu pracy, ponieważ jest nieelastyczna z punktu widzenia mikroprzedsiębiorstw i MŚP; zauważa ponadto, że w tejże rezolucji Parlament zalecił, aby z przedsiębiorstw niskiego ryzyka zdjąć obowiązek sporządzania pisemnych ocen zdrowia i bezpieczeństwa, w celu zmniejszenia obciążeń wynikających z przepisów dotyczących zdrowia i bezpieczeństwa;

10. zauważa, że nawet jedna trzecia obciążeń administracyjnych związanych z unijnym ustawodawstwem jest konsekwencją krajowych środków wykonawczych, ponownie zwraca uwagę na to, jak ważne jest zapewnienie sprawnej i spójnej transpozycji przepisów, ich wprowadzania w życie i egzekwowania wraz z proponowanym uproszczeniem i podkreśla konieczność unikania nadmiernie rygorystycznego wdrażania przepisów; wzywa Komisję do włączenia do unijnej tabeli wyników regulacyjnych kryteriów oceny krajowych środków wykonawczych w celu jasnego zdefiniowania nadmiernie rygorystycznego wdrażania przepisów na poziomie krajowym, tak aby przepisy wprowadzane dodatkowo na szczeblu krajowym były wyraźnie oznaczone jako takowe; podkreśla, że taka definicja musi respektować prawo państw członkowskich do stosowania surowszych norm w przypadku gdy prawo UE zapewnia tylko minimalny poziom harmonizacji;

11. uważa, że zasady lepszego stanowienia prawa powinny mieć zastosowanie do decyzji zarówno w sprawie prawa wtórnego, jak i pierwotnego; wzywa Komisję i jej agencje, w stosownych przypadkach, aby ilekroć oczekuje się, że skutki aktów delegowanych i wykonawczych będą znaczne, towarzyszyła im obowiązkowa ocena skutków łącznie z konsultacjami z zainteresowanymi stronami; w tym celu domaga się zmiany wytycznych dotyczących aktów wykonawczych zgodnie z ogólnymi wytycznymi dotyczącymi aktów delegowanych; podkreśla, że współustawodawcy powinni być tak precyzyjni jak to możliwe w przepisach dotyczących Tier 1 w odniesieniu do celów, jakie powinny spełniać akty delegowane i akty wykonawcze; stwierdza, że Parlament w rezolucji z dnia 4 lutego 2014 r. w sprawie sprawności regulacyjnej UE oraz pomocniczości i proporcjonalności(4) wezwał Komisję do zintensyfikowania przeglądu stosowania zasady proporcjonalności, zwłaszcza jeśli chodzi o stosowanie art. 290 i 291 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej w sprawie aktów delegowanych i wykonawczych;

12. popiera Komisję Europejską, która zamierza usprawnić oceny jako centralny element inteligentnych regulacji; zauważa, że oceny dostarczają wiarygodnych informacji na temat rzeczywistego wpływu przepisów na podmioty, których dotyczą, i domaga się w związku z tym formalnego i szeroko zakrojonego włączenia zainteresowanych stron w proces oceny;

13. wzywa do renegocjacji i aktualizacji porozumienia międzyinstytucjonalnego w sprawie lepszego stanowienia prawa w celu uwzględnienia Traktatu z Lizbony i porozumienia ramowego między Parlamentem a Komisją Europejską, a także do opracowywania i umacniania sprawdzonych rozwiązań w obszarach takich jak planowanie działań ustawodawczych, ocena skutków, systematyczne wykonywanie oceny przepisów UE w trybie ex post oraz postępowanie z aktami delegowanymi i wykonawczymi i ich wdrażanie;

14. wzywa Komisję do wprowadzenia metodologii stosowania celów ilościowych w celu zmniejszenia obciążenia administracyjnego na szczeblu europejskim; odnotowuje pozytywne doświadczenia niektórych państw członkowskich z ustanawianiem celów zmniejszenia obciążeń netto z myślą o obniżeniu kosztów przestrzegania przepisów; zwraca się z prośbą, aby ta metodologia została omówiona przez proponowaną nową grupę wysokiego szczebla ds. obciążeń administracyjnych i była uwzględniana w przyszłych ocenach skutków, o ile zostanie zaakceptowana;

15. wzywa do większego udziału zainteresowanych stron, w tym partnerów społecznych, stowarzyszeń przedsiębiorców, organizacji ochrony konsumentów, organizacji ochrony środowiska i społecznych, a także władz krajowych, regionalnych i lokalnych w procedurach związanych z kontrolą zgodności z zasadą pomocniczości i proporcjonalności, oceną obciążenia administracyjnego (w tym pozytywnego wpływu i kosztów wynikających z przestrzegania przepisów), wyborem podstawy prawnej, oceną sprawności regulacyjnej i oceną w trybie ex post oraz monitorowaniem wdrażania prawa UE na szczeblu krajowym; uważa, że te kontrole i oceny mogłyby zostać rozszerzone dzięki zastosowaniu wzajemnej oceny przez państwa członkowskie; z zadowoleniem przyjmuje zamiary Komisji dotyczące ustanowienia nowej grupy wysokiego szczebla ds. lepszych uregulowań prawnych wchodzącej w zakres kompetencji właściwego wiceprzewodniczącego i obejmującej zainteresowane strony i ekspertów krajowych; proponuje przyznanie jej silnego mandatu, aby mogła stać się skutecznym i niezależnym gremium doradczym;

16. uważa, że niezrównoważona lub niepełna ocena skutków lub brak oceny skutków powinny być uważane za powód do ewentualnego usunięcia lub przeglądu obowiązującego ustawodawstwa UE w ramach programu REFIT;

17. podkreśla, że konieczne jest podejście oddolne do deregulacji; wzywa w związku z tym Komisję do powołania europejskiego forum interesariuszy na rzecz lepszego stanowienia prawa i ograniczenia biurokracji, którego wymiernym celem będzie zmniejszenie obciążenia administracyjnego o 25% do 2020 r.; podkreśla, że w skład forum powinny wchodzić właściwe zainteresowane strony, w tym partnerzy społeczni, organizacje konsumenckie i świat biznesu; podkreśla, że Komisja powinna czynnie rozpatrywać propozycje forum i odnosząc się do nich, stosowała zasadę „przestrzegaj lub wyjaśnij”; uważa, że forum mogłoby posłużyć jako platforma dla przedsiębiorstw lub podmiotów zbiorowych działających na poziomie krajowym lub w całej Europie do bezpośredniego wnoszenia wkładu na rzecz lepszego stanowienia prawa lub z myślą o realizacji celu ograniczenia biurokracji w przepisach mających zastosowanie w ich sektorach;

18. wzywa Komisję do dopilnowania, by konsultacje z zainteresowanymi stronami były prowadzone w przejrzysty sposób i terminowy, a ich wynik był analizowany w ujęciu ilościowym i jakościowym, co pozwoli należycie uwzględnić również poglądy mniejszości; uważa za szczególnie istotne, aby zainteresowane strony miały możliwość, na jak najwcześniejszym etapie procedury ustawodawczej, zgłaszania uwag na temat niepotrzebnie kłopotliwych aspektów wniosków Komisji za pomocą opublikowanego projektu oceny skutków przedłożonego Radzie ds. Oceny Skutków, na etapie poprzedzającym przedstawienie ostatecznej wersji wniosku ustawodawczego i oceny, na przykład poprzez zaangażowanie przyszłej grupy wysokiego szczebla ds. lepszego stanowienia prawa;

19. wzywa Komisję do umieszczenia i powiązania programu REFIT w szerszym kontekście definiowania i wdrażania programu prac Komisji i kluczowych priorytetów;

20. wzywa Komisję do nasilenia konsultacji, zarówno publicznych, jak i prywatnych, ze wszystkimi zainteresowanymi stronami, w tym konsumentami, podczas przygotowywania aktów wykonawczych i delegowanych, z myślą o tym, jak skuteczniej zwiększać znajomość wniosków na etapie wstępnym; jest głęboko przekonany, że te wysiłki na rzecz zwiększenia wkładu zainteresowanych stron przed finalizacją zaleceń zaowocują lepszymi przepisami; w związku z tym z zadowoleniem przyjmuje ewentualne inicjatywy mające na celu porównanie procedur konsultacji w sprawie tymczasowych przepisów lub norm z tymi stosowanymi w innych jurysdykcjach, w celu rozwijania dobrych praktyk;

21. uważa, że zainteresowane strony, władze lokalne i regionalne oraz państwa członkowskie powinny być bardziej zaangażowane w proces identyfikowania konkretnych trudności we wdrażaniu na szczeblu lokalnym, regionalnym i krajowym i powinny przekazywać Komisji informacje zwrotne na ten temat; wzywa do stosowania wskaźników pozwalających na określenie kosztów przestrzegania przepisów oraz kosztów braku regulacji (tak jak w przypadku kosztów braku działań na poziomie europejskim); apeluje, aby te wskaźniki były kompleksowe i odpowiednie do oceny możliwych korzyści i wad oraz kosztów i oszczędności jednolitej polityki rynkowej, zarówno pod względem jakościowym, jak i ilościowym;

22. uważa, że ocena REFIT i dalsze starania na rzecz lepszego stanowienia prawa powinny uwzględniać zmiany w kierunku cyfryzacji gospodarki, społeczeństwa i administracji publicznej; uważa, że szerokie stosowanie narzędzia REFIT i kontrole sprawności mogłyby także pomóc w ocenie spójności i zgodności obszarów regulacji w szerszych ramach jednolitego rynku cyfrowego;

23. z zadowoleniem przyjmuje ewentualne opracowanie wewnętrznych wytycznych zmierzających do poprawy jakości konsultacji i ich oceny; uważa, że w związku ze złożonością decyzji politycznych podejmowanych w każdym poszczególnym obszarze pytania zadawane podczas konsultacji powinny być bardziej precyzyjne i sformułowane tak, by były łatwo zrozumiałe; uważa, że w przypadku wniosków ustawodawczych dotyczących skomplikowanych dziedzin należałoby przewidzieć drugi etap konsultacji, w którym projekt aktu ustawodawczego wraz z wstępną oceną skutków byłby publikowany, a wszystkie zainteresowane strony mogłyby zgłaszać uwagi; uważa, że taki drugi etap wprowadziłby większą dyscyplinę do analiz Komisji i wzmocniłby argumenty na rzecz przyjęcia wniosków, które przeszły taką procedurę;

24. przypomina, że komisarz Bieńkowska podczas przesłuchania zobowiązała się do rozważenia możliwości wycofania każdego wniosku, w przypadku którego posłowie stwierdziliby, że ocena skutków jest wadliwa lub pewne jej elementy nie zostały odpowiednio uwzględnione; wzywa Komisję do potwierdzenia na piśmie, że jest to stanowisko całego kolegium komisarzy;

25. podkreśla konieczność udoskonalenia unijnej polityki komunikacji dotyczącej prawodawstwa europejskiego, w ramach której program na rzecz lepszych uregulowań prawnych stanowi wartościową podstawę do uczynienia działań Unii Europejskiej bardziej zrozumiałymi i podniesienia poziomu ich akceptacji; apeluje do Komisji, aby we współpracy z państwami członkowskimi dalej opracowywała portal „Twoja Europa”, by zapewnić MŚP łatwy dostęp do przedstawionych w formacie wielojęzycznym praktycznych informacji o nadchodzących konsultacjach, istotnych przepisach UE i ich zastosowaniu w państwach członkowskich;

26. z zadowoleniem przyjmuje i popiera zamiary Komisji dotyczące przeprowadzenia w perspektywie średnioterminowej szeregu nowych ocen i kontroli sprawności funkcjonowania istniejących rozporządzeń UE i stosowania prawa traktatowego, w tym w obszarze opóźnień w płatnościach.

WYNIK GŁOSOWANIA KOŃCOWEGO W KOMISJI

Data przyjęcia

17.3.2015

 

 

 

Wynik głosowania końcowego

+:

–:

0:

24

12

3

Posłowie obecni podczas głosowania końcowego

Dita Charanzová, Carlos Coelho, Sergio Gaetano Cofferati, Lara Comi, Anna Maria Corazza Bildt, Daniel Dalton, Dennis de Jong, Pascal Durand, Vicky Ford, Ildikó Gáll-Pelcz, Antanas Guoga, Robert Jarosław Iwaszkiewicz, Liisa Jaakonsaari, Antonio López-Istúriz White, Jiří Maštálka, Eva Paunova, Jiří Pospíšil, Virginie Rozière, Christel Schaldemose, Olga Sehnalová, Mylène Troszczynski, Anneleen Van Bossuyt, Marco Zullo

Zastępcy obecni podczas głosowania końcowego

Lucy Anderson, Jussi Halla-aho, Kaja Kallas, Othmar Karas, Emma McClarkin, Jens Nilsson, Julia Reda, Adam Szejnfeld, Lambert van Nistelrooij, Josef Weidenholzer, Kerstin Westphal

Zastępcy (art. 200 ust. 2) obecni podczas głosowania końcowego

José Blanco López, Andrea Bocskor, Roger Helmer, György Hölvényi, Emilian Pavel

(1)

Dz.U. C 68 E, z 7.3.2014, s. 40.

(2)

Teksty przyjęte, P8_TA(2014)0069.

(3)

Teksty przyjęte, P7_TA(2014)0459.

(4)

Teksty przyjęte, P7_TA(2014)0061.


WYNIK GŁOSOWANIA KOŃCOWEGO W KOMISJI

Data przyjęcia

16.6.2015

 

 

 

Wynik głosowania końcowego

+:

–:

0:

17

2

6

Posłowie obecni podczas głosowania końcowego

Max Andersson, Joëlle Bergeron, Marie-Christine Boutonnet, Jean-Marie Cavada, Kostas Chrysogonos, Therese Comodini Cachia, Mady Delvaux, Rosa Estaràs Ferragut, Laura Ferrara, Enrico Gasbarra, Lidia Joanna Geringer de Oedenberg, Mary Honeyball, Sajjad Karim, Dietmar Köster, Gilles Lebreton, Jiří Maštálka, Emil Radev, Julia Reda, Pavel Svoboda, József Szájer, Axel Voss

Zastępcy obecni podczas głosowania końcowego

Pascal Durand, Angel Dzhambazki, Jytte Guteland, Sylvia-Yvonne Kaufmann, Angelika Niebler, Cecilia Wikström

Zastrzeżenia prawne - Polityka ochrony prywatności