Procedura : 2014/2253(INI)
Przebieg prac nad dokumentem podczas sesji
Dokument w ramach procedury : A8-0242/2015

Teksty złożone :

A8-0242/2015

Debaty :

PV 10/09/2015 - 3
CRE 10/09/2015 - 3

Głosowanie :

PV 10/09/2015 - 8.9
Wyjaśnienia do głosowania

Teksty przyjęte :

P8_TA(2015)0322

SPRAWOZDANIE     
PDF 263kWORD 229k
23.7.2015
PE 554.915v02-00 A8-0242/2015

w sprawie 30. i 31. sprawozdania rocznego z kontroli stosowania prawa UE (2012–2013)

(2014/2253(INI))

Komisja Prawna

Sprawozdawca: Kostas Chrysogonos

ERRATY/ADDENDA
PROJEKT REZOLUCJI PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO
 OPINIA Komisji Ochrony Środowiska Naturalnego, Zdrowia Publicznego i Bezpieczeństwa Żywności
 OPINIA Komisji Wolności Obywatelskich, Sprawiedliwości i Spraw Wewnętrznych
 OPINIA Komisji Spraw Konstytucyjnych
 OPINIA Komisji Petycji
 WYNIK GŁOSOWANIA KOŃCOWEGO W KOMISJI

PROJEKT REZOLUCJI PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO

w sprawie 30. i 31. sprawozdania rocznego z kontroli stosowania prawa UE (2012–2013)

(2014/2253(INI))

Parlament Europejski,

–       uwzględniając 30. sprawozdanie roczne z kontroli stosowania prawa UE (2012) (COM(2013)0726),

–       uwzględniając 31. sprawozdanie roczne z kontroli stosowania prawa UE (2013) (COM(2014)0612),

–       uwzględniając sprawozdanie Komisji zatytułowane „Ocena projektu EU Pilot” (COM(2010)0070),

–       uwzględniając sprawozdanie Komisji zatytułowane „Drugie sprawozdanie z oceny projektu EU Pilot” (COM(2011)0930),

–       uwzględniając komunikat Komisji z dnia 20 marca 2002 r. w sprawie stosunków ze skarżącym w przedmiocie naruszeń prawa wspólnotowego (COM(2002)0141),

–       uwzględniając komunikat Komisji z dnia 2 kwietnia 2012 r. zatytułowany „Aktualizacja zasad postępowania w stosunkach ze skarżącymi w przedmiocie stosowania prawa unijnego” (COM(2012)0154),

–       uwzględniając Porozumienie ramowe w sprawie stosunków między Parlamentem Europejskim i Komisją Europejską(1),

–       uwzględniając swoją rezolucję z dnia 4 lutego 2015 r. w sprawie 29. sprawozdania rocznego z kontroli stosowania prawa UE (2011 r.)(2),

–       uwzględniając analizę zatytułowaną „Wpływ kryzysu na prawa podstawowe w poszczególnych państwach członkowskich UE – analiza porównawcza”(3),

–       uwzględniając pakiet lepszego stanowienia prawa przyjęty przez Komisję dnia 19 maja 2015 r.,

–       uwzględniając art. 52 i art. 132 ust. 2 Regulaminu,

–       uwzględniając sprawozdanie Komisji Prawnej oraz opinie Komisji Ochrony Środowiska Naturalnego, Zdrowia Publicznego i Bezpieczeństwa Żywności, Komisji Wolności Obywatelskich, Sprawiedliwości i Spraw Wewnętrznych, Komisji Spraw Konstytucyjnych i Komisji Petycji (A8-0242/2015),

A.     mając na uwadze, że w art. 17 Traktatu o Unii Europejskiej (TUE) określono zasadniczą rolę Komisji jako „strażniczki traktatów”;

B.     mając na uwadze, że zgodnie z art. 6 ust. 1 TUE Karta praw podstawowych Unii Europejskiej ma taką samą wartość prawną jak traktaty i obowiązuje instytucje, organy, biura i agencje Unii oraz państwa członkowskie przy stosowaniu przez nie prawa Unii (art. 51 ust. 1 karty);

C.     mając na uwadze, że zgodnie z art. 258 ust. 1 i 2 TFUE Komisja przedstawia państwu członkowskiemu uzasadnioną opinię, jeżeli uzna, że uchybiło ono jednemu ze zobowiązań na mocy traktatów, i może skierować sprawę do Trybunału Sprawiedliwości, jeżeli to państwo członkowskie nie dostosowuje się do uzasadnionej opinii w terminie określonym przez Komisję;

D.     mając na uwadze, że Porozumienie ramowe w sprawie stosunków między Parlamentem Europejskim i Komisją Europejską przewiduje wymianę informacji dotyczących wszystkich postępowań w sprawie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego wszczętych na podstawie wezwań do usunięcia uchybienia, ale nie dotyczy nieformalnej procedury EU Pilot, która poprzedza wszczęcie postępowania w sprawie uchybienia;

E.     mając na uwadze, że w art. 41 Karty praw podstawowych Unii Europejskiej prawo do dobrej administracji definiuje się jako prawo każdej osoby do bezstronnego i sprawiedliwego rozpatrzenia jej sprawy w rozsądnym terminie przez instytucje, a zgodnie z art. 298 TFUE instytucje, organy, biura i agencje Unii, wykonując swoje zadania, korzystają ze wsparcia otwartej, efektywnej i niezależnej administracji europejskiej;

F.     mając na uwadze, że art. 51 Karty praw podstawowych UE ogranicza obowiązek stosowania się przez państwa członkowskie do postanowień karty wyłącznie w zakresie, w jakim stosują one prawo UE, ale nie przewiduje takiego ograniczenia zobowiązań nałożonych na mocy karty na instytucje, organy, biura czy agencje UE;

G.     mając na uwadze, że w kontekście niedawnego kryzysu finansowego państwa członkowskie musiały podjąć środki podważające prawo pierwotne UE, zwłaszcza przepisy dotyczące ochrony praw społecznych i gospodarczych;

1.      zwraca uwagę, że zgodnie ze wspólną deklaracją polityczną Parlamentu Europejskiego, Rady oraz Komisji z dnia 27 października 2011 r. dotyczącą dokumentów wyjaśniających Komisja przesłała obu prawodawcom sprawozdanie z wdrożenia deklaracji;

2.      z zadowoleniem przyjmuje 30. i 31. sprawozdanie Komisji ze stosowania prawa UE i zauważa, że zgodnie z tymi sprawozdaniami czterema obszarami, w których głównie wszczynano przeciw państwom członkowskim postępowania w sprawie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego przy transpozycji w 2012 r., są transport, ochrona zdrowia i konsumentów, ochrona środowiska oraz kwestie związane z rynkiem wewnętrznym i usługami, natomiast w 2013 r. najbardziej problematycznymi obszarami były środowisko, ochrona zdrowia i konsumentów, rynek wewnętrzny i usługi oraz transport; przypomina jednakże, że taka ocena ex post nie zwalnia Komisji z obowiązku monitorowania w skuteczny i terminowy sposób stosowania i wdrażania prawa UE, a także zauważa, że Parament mógłby pomagać w przeglądzie stosowania ustawodawstwa, wykorzystując swoje uprawnienia kontrolne w stosunku do Komisji;

3.      przypomina, że w Unii Europejskiej opartej na zasadzie praworządności oraz pewności i przewidywalności praw obywatele europejscy jako pierwsi muszą, zgodnie z przysługującym im prawem, mieć możliwość dowiadywania się w sposób jasny, przystępny, przejrzysty i w odpowiednim czasie (również za pośrednictwem internetu), czy i jakie przepisy krajowe zostały dostosowane w drodze transpozycji prawa UE oraz jakie organy krajowe są odpowiedzialne za ich właściwe wdrażanie;

4.      zauważa, że obywatele i przedsiębiorstwa oczekują prostych, przewidywalnych i wiarygodnych ram regulacyjnych;

5.      wzywa Komisję, aby przy tworzeniu i ocenie przepisów prawnych zwracała większą uwagę na możliwe obciążenia dla MŚP;

6.      wzywa Komisję i państwa członkowskie do koordynacji działań na wcześniejszym etapie procesu ustawodawczego w celu skuteczniejszego wdrażania przyjętych ostatecznie przepisów;

7.      zauważa, że opóźnienia w transpozycji, nieprawidłowa transpozycja i niewłaściwe stosowanie prawa UE mogą prowadzić do różnic między państwami członkowskimi i naruszać równe warunki działania w UE;

8.      wzywa Komisję do jednakowego traktowania wszystkich państw członkowskich, bez względu na ich wielkość czy datę przystąpienia do UE;

9.      zwraca uwagę, że wdrożenie i transpozycja prawa UE w państwach członkowskich pozostają niespójne, co w połączeniu z problemami językowymi, nadmierną biurokracją i deficytem wiedzy doprowadziło do stworzenia Unii, która nie jest przyjazna obywatelom; zauważa, że obywatele, którzy chcą żyć, pracować lub prowadzić działalność gospodarczą w innym państwie członkowskim, spotykają się z codzienną rzeczywistością nieustannych trudności spowodowanych niejednolitym wdrażaniem prawa UE do systemów prawnych poszczególnych państw członkowskich;

10.    przypomina, że Komisja jest na mocy art. 17 TUE odpowiedzialna za zagwarantowanie stosowania prawa Unii, w tym Karty praw podstawowych Unii Europejskiej (art. 6 ust. 1 TUE), której przepisy obowiązują instytucje, organy, biura i agencje Unii oraz państwa członkowskie przy stosowaniu przez nie prawa Unii (art. 51 ust. 1 karty); przypomina, że Komisja ma uprawnienia do wszczynania postępowań w sprawie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego na mocy art. 258–260 TFUE w celu zagwarantowania poszanowania prawa UE; apeluje jednakże do Komisji o ułatwianie Parlamentowi wypełniania roli współustawodawcy dzięki dostarczaniu mu odpowiednich informacji i zachowaniu odpowiedzialności przed nim;

11.    odnotowuje, że łącznie 731 postępowań w sprawie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego zamknięto, ponieważ państwa członkowskie, których te postepowania dotyczyły, wykazały zgodność swojego prawa z prawodawstwem UE; podkreśla, że w 2013 r. Trybunał Sprawiedliwości wydał 52 wyroki na mocy art. 258 TFUE, z czego 31 wyroków (59,6 %) zapadło na niekorzyść państw członkowskich; aby umieścić te dane statystyczne w kontekście, przypomina, że do chwili obecnej 3274 wyroki (87,3 %) wydane przez Trybunał w postępowaniach w sprawie uchybienia zapadły na korzyść Komisji; zwraca się do Komisji o zwrócenie szczególnej uwagi na faktyczne egzekwowanie wszystkich tych wyroków;

12.    wyraża zadowolenie w związku z rosnącym stosowaniem przez Komisję kierowanych do państw członkowskich planów wdrażania dotyczących nowych aktów prawnych UE, gdyż zwiększa to prawdopodobieństwo terminowego i właściwego wdrożenia, zapobiega problemom z transpozycją i stosowaniem aktu, a w konsekwencji ma wpływ na liczbę składanych petycji, które się do niego odnoszą;

13.    przypomina o konieczności koncentrowania się przez Komisję na skutecznym rozwiązywaniu problemów, skutecznym zarządzaniu i skutecznych środkach zapobiegawczych, jednak sugeruje, że Komisja powinna także pomyśleć o nowych sposobach, innych niż oficjalne postępowania w sprawie uchybienia, aby poprawić transpozycję i egzekwowanie prawa UE;

14.    uważa, że ustawodawstwo UE musi być właściwie i niezwłocznie transponowane do porządku prawnego każdego państwa członkowskiego; nalega, by organy państw członkowskich unikały praktyk „nadmiernie rygorystycznego wdrażania”, ponieważ często prowadzi to do widocznych rozbieżności w procesie wdrażania na szczeblu państwa członkowskiego, co z kolei osłabia poszanowanie ustawodawstwa Unii Europejskiej, ponieważ obywatele nabierają świadomości występowania wyraźnych różnic w UE; wskazuje na dalszą potrzebę zacieśnienia współpracy między posłami do Parlamentu Europejskiego a komisjami do spraw europejskich w parlamentach narodowych i regionalnych; z zadowoleniem przyjmuje wprowadzoną w traktacie lizbońskim innowację, dzięki której Trybunał Sprawiedliwości na wniosek Komisji będzie mógł nakładać na państwa członkowskie kary za opóźnienia w transpozycji, bez konieczności czekania na drugi wyrok; wzywa instytucje UE (Radę, Komisję, EBC) do przestrzegania prawa pierwotnego UE (traktaty i Karta praw podstawowych) przy tworzeniu aktów prawa wtórnego lub przyjmowaniu strategii w dziedzinach gospodarczych i społecznych, które mają wpływ na prawa człowieka i wspólne dobro;

15.    odnotowuje używanie przez Komisję pojęcia „nadmiernie rygorystyczne wdrażanie”, które odnosi się do obowiązków wykraczających poza wymogi UE i oznacza nadmiar norm, wytycznych i procedur nagromadzonych na krajowym, regionalnym i lokalnym szczeblu, kolidując z oczekiwanymi celami polityki; apeluje do Komisji, by jednoznacznie zdefiniowała to pojęcie; podkreśla, że w takiej definicji należy jasno zaznaczyć, iż państwa członkowskie mają prawo do ustanowienia surowszych norm tam, gdzie to konieczne, a jednocześnie uwzględnić duże znaczenie lepszej harmonizacji we wdrażaniu prawa unijnego w dziedzinie ochrony środowiska dla funkcjonowania rynku wewnętrznego;

16.    zauważa, że spadek liczby postępowań w sprawie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego z powodu opóźnień w transpozycji w 2012 r. w porównaniu z rokiem poprzedzającym był w głównej mierze spowodowany faktem, że w 2012 r. było mniej dyrektyw do transpozycji w porównaniu z poprzednimi latami; przyznaje jednakże, że dane statystyczne za 2013 r. pokazują rzeczywisty spadek liczby postępowań w sprawie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego z powodu opóźnień w transpozycji, gdyż liczba otwartych postępowań tego rodzaju osiągnęła w 2013 r. poziom najniższy od pięciu lat, co można uznać za pozytywny wynik wprowadzenia do art. 260 ust. 3 TFUE procedury przyspieszonej umożliwiającej nakładanie kar w przypadku braku transpozycji;

17.    zauważa, że spadek liczby postępowań w sprawie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego z powodu opóźnień w transpozycji w latach 2013, 2012 i ogólnie w ciągu ostatnich pięciu lat można wytłumaczyć częstszym korzystaniem z platformy EU Pilot oraz z innych mechanizmów (w tym SOLVIT 2), a także wprowadzeniem do art. 260 ust. 3 TFUE procedury przyspieszonej umożliwiającej nakładanie kar w przypadku braku transpozycji; podkreśla, że terminowa transpozycja dyrektyw powinna pozostać głównym priorytetem w Komisji, a terminy transpozycji muszą być egzekwowane;

18.    podkreśla, że wzrost liczby nowych spraw EU Pilot dotyczących w szczególności środowiska, podatków, wymiaru sprawiedliwości i unii celnej w badanym okresie oraz spadek liczby wszczynanych postępowań w sprawie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego wskazuje na pozytywne tendencje w państwach członkowskich dotyczące wdrażania prawa UE, dowodząc skuteczności EU Pilot we wczesnym rozwiązywaniu potencjalnych przypadków uchybienia; utrzymuje jednak, że należy poczynić więcej wysiłków w dziedzinie egzekwowania prawa UE, aby zwiększyć jego przejrzystość i kontrolowanie przez skarżących czy zainteresowane strony, i wyraża ubolewanie, że pomimo wielokrotnych apeli Parlament nadal ma niewystarczający dostęp do informacji o procedurze EU Pilot i nierozstrzygniętych sprawach; zauważa konieczność umocnienia statusu prawnego i legitymacji platformy EU Pilot i uważa, że można to osiągnąć tylko poprzez zapewnienie większej przejrzystości oraz większe uczestnictwo skarżących i Parlamentu Europejskiego;

19.    dlatego ponownie wzywa Komisję do zaproponowania wiążących przepisów w formie rozporządzenia na mocy nowej podstawy prawnej, którą jest art. 298 TFUE, aby zagwarantować pełne poszanowanie prawa obywateli do dobrej administracji zgodnie z art. 41 Karty praw podstawowych;

20.    przyznaje, że główna odpowiedzialność za właściwe wdrażanie i stosowanie prawa UE spoczywa na państwach członkowskich, i podkreśla obowiązek przestrzegania przez instytucje unijne prawa pierwotnego UE przy opracowywaniu prawa wtórnego czy też podejmowaniu decyzji dotyczących polityki społecznej, gospodarczej lub innej, wdrażaniu i narzucaniu jej państwom członkowskim, a także kładzie nacisk na ich obowiązek wspomagania wszelkimi dostępnymi środkami państw członkowskich w działaniach na rzecz poszanowania demokratycznych i społecznych wartości oraz transpozycji ustawodawstwa UE w czasach polityki oszczędnościowej i ograniczeń gospodarczych, przypomina, że instytucje UE są związane zasadą pomocniczości oraz prerogatywami państw członkowskich;

21.    wyraża zaniepokojenie, że skutkiem drastycznych środków oszczędnościowych, nałożonych przez instytucje UE na nadmiernie zadłużone państwa członkowskie UE i włączonych następnie do aktów prawa wtórnego UE przed ich transpozycją do prawa krajowego, w okresie objętym przedmiotowymi dwoma sprawozdaniami rocznymi, a zwłaszcza drastycznych cięć w wydatkach publicznych, było znaczne ograniczenie zdolności administracji państw członkowskich i systemów sądowniczych do wypełniania obowiązków z zakresu prawidłowego wdrażania prawa UE;

22.    uważa, że państwa członkowskie stosujące programy dostosowań gospodarczych powinny nadal być w stanie wypełniać obowiązki z zakresu poszanowania praw społecznych i gospodarczych;

23.    ponownie podkreśla, że instytucje UE, nawet jeśli działają jako członkowie grup międzynarodowych kredytodawców („trojki”), mają przestrzegać traktatów i Karty praw podstawowych Unii Europejskiej;

24.    podkreśla, że poszanowanie traktatów przez instytucje UE jest sprawą najwyższej wagi; zauważa, że Komisja musi pomagać państwom członkowskim we właściwym wdrażaniu prawa UE, aby zwiększyć poparcie dla UE i wiarę w jej legalność; zachęca Komisję do publikowania zastrzeżeń zgłaszanych przez państwa członkowskie podczas procesu wdrażania; podkreśla, że wsparcie parlamentów narodowych w transpozycji prawodawstwa odgrywa istotną rolę w udoskonaleniu stosowania prawa UE i w związku z tym wzywa do intensywniejszego dialogu z parlamentami narodowymi, w tym w przypadkach, gdy zgłaszane są zastrzeżenia dotyczące pomocniczości; zauważa kluczową rolę regularnych ocen ex post oraz znaczenie zwracania się o opinie parlamentów narodowych w celu odpowiedzi na zastrzeżenia lub złożoność prawodawstwa, która wcześniej mogła być niewidoczna;

25.    zwraca uwagę, że prawo do złożenia petycji do Parlamentu jest jednym z filarów obywatelstwa europejskiego, o czym stanowi art. 44 Karty praw podstawowych Unii Europejskiej i art. 227 TFUE; podkreśla, że prawo to dostarcza niezbędnych, choć niewystarczających instrumentów do zwiększenia społecznego udziału w procesie podejmowania decyzji w UE, a także odgrywa istotną rolę w identyfikowaniu i ocenie potencjalnych braków i naruszeń przy wdrażaniu prawodawstwa UE przez państwa członkowski oraz w informowaniu o tym instytucji unijnych; w tym kontekście podkreśla kluczową rolę Komisji Petycji jako skutecznego łącznika między obywatelami UE, Parlamentem, Komisją i parlamentami narodowymi;

26.    z zadowoleniem przyjmuje uznanie przez Komisję istotnej roli, jaką odgrywają skarżący, pomagając w wykrywaniu przypadków naruszenia prawa UE;

27.    przypomina, że instytucje europejskie, a w szczególności Komisja i Rada, muszą w pełni stosować prawo UE i unijne orzecznictwo w dziedzinie przejrzystości i dostępu do dokumentów oraz przestrzegać go; w związku z tym wzywa do skutecznego stosowania rozporządzenia (WE) nr 1049/2001 w sprawie publicznego dostępu do dokumentów Parlamentu Europejskiego, Rady i Komisji(4) oraz odnośnych wyroków Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej;

28.    podkreśla, że UE powstała jako unia oparta na praworządności i poszanowaniu praw człowieka (art. 2 TUE); ponownie podkreśla, że uważne monitorowanie działań i zaniedbań państw członkowskich i instytucji UE ma zasadnicze znaczenie, a także podkreśla, że liczba petycji kierowanych do Parlamentu i skarg do Komisji dotyczących problemów uznanych za rozwiązane przez Komisję pokazuje, iż obywatele wykazują większe zainteresowanie koniecznością lepszego stosowania prawa UE; apeluje do Komisji o szybsze i bardziej wyraźne reagowanie na informacje od obywateli dotyczące naruszeń prawa UE;

29.    zwraca uwagę na dużą liczbę postępowań w sprawie uchybienia zobowiązaniom zamkniętych w 2013 r. przed przekazaniem ich do Trybunału Sprawiedliwości, zauważając, że zaledwie około 6,6 % wszystkich spraw zakończyło się orzeczeniem Trybunału; uznaje zatem, iż istotne jest monitorowanie w dalszym ciągu działań państw członkowskich, z uwzględnieniem faktu, że pewne petycje ciągle dotyczą problemów nadal występujących po zamknięciu sprawy;

30.    z zadowoleniem przyjmuje fakt, że Komisja przywiązuje coraz większą wagę do petycji jako źródła informacji zarówno o skargach obywateli przeciwko władzom publicznym, w tym UE, jak i potencjalnych naruszeniach prawa UE podczas jego wdrażania w praktyce, o czym świadczy fakt, że w dwóch sprawozdaniach rocznych poświęciła petycjom szczególną uwagę; odnotowuje, że towarzyszył temu odpowiedni wzrost liczby petycji przekazywanych Komisji Europejskiej przez Komisję Petycji z wnioskiem o informacje; wyraża jednak żal z powodu opóźnień w udzielaniu odpowiedzi przez Komisję, gdy w przypadku wielu petycji proszona jest ona o przedstawienie opinii;

31.    zauważa również potrzebę konstruktywnego dialogu z państwami członkowskimi w ramach Komisji Petycji i zwraca się do państw członkowskich, których dotyczą odnośne petycje, o wysyłanie przedstawiciela, który uczestniczyłby w posiedzeniach tej komisji;

32.    wskazuje, że petycje przedstawione przez obywateli UE odnoszą się do naruszeń prawa UE, w szczególności w dziedzinie praw podstawowych, spraw wewnętrznych, wymiaru sprawiedliwości, rynku wewnętrznego, zdrowia, konsumentów, transportu, podatków, rolnictwa, rozwoju obszarów wiejskich i ochrony środowiska; uważa, że petycje świadczą o tym, iż nadal częste i powszechne są przypadki niepełnej transpozycji lub że przepisy nie są właściwie egzekwowane, co w efekcie wiedzie do niewłaściwego stosowania prawa UE; podkreśla, że taka sytuacja wymaga wzmożenia wysiłków ze strony państw członkowskich oraz nieustannego monitorowania przez Komisję; w szczególności podkreśla, że złożono dużo petycji, w których sygnalizowano występowanie zjawiska dyskryminacji wobec osób niepełnosprawnych i przeszkód, jakie napotykają;

33.    zwraca uwagę, że wciąż trudny jest dialog z niektórymi państwami członkowskimi i regionami, które niechętnie odnoszą się do wniosków o dostarczenie dokumentacji lub przedstawienie wyjaśnień;

34.    z zadowoleniem przyjmuje zobowiązanie służb Komisji do usprawnienia wymiany informacji z Komisją Petycji i pragnie ponowić swoje postulaty dotyczące:

         a) poprawy komunikacji między obiema stronami, w szczególności w odniesieniu do wszczynania przez Komisję i przebiegu postępowań w sprawie uchybienia zobowiązaniom, w tym procedur w ramach systemu „EU Pilot”, aby zagwarantować, że Parlament jest w pełni informowany z myślą o nieustannej poprawie prowadzonych przez niego prac ustawodawczych;

         b) starań, jakie należy podjąć, aby wszelkie istotne informacje dotyczące petycji w odniesieniu do dochodzenia i postępowania w sprawie uchybienia docierały do Komisji Petycji w rozsądnym terminie, co umożliwi tej komisji skuteczniejszą odpowiedź na wnioski obywateli;

         c) uwzględniania przez Komisję sprawozdań Komisji Petycji, w szczególności wniosków i zaleceń w nich zawartych, przy sporządzaniu komunikatów i przygotowywaniu nowelizacji aktów prawnych;

35.    wyraża ubolewanie, że Parlament, który bezpośrednio reprezentuje obywateli europejskich i jest obecnie pełnoprawnym współustawodawcą odgrywającym coraz większą rolę w procedurach składania skarg, w szczególności dzięki pytaniom parlamentarnym lub za pośrednictwem działalności Komisji Petycji, nie dysponuje jeszcze przejrzystymi i przekazywanymi automatycznie na czas informacjami o wdrażaniu prawa UE, pomimo że takie informacje są niezbędne, nie tylko jako sposób poprawy dostępu i pewności prawa dla obywateli europejskich, ale również do wprowadzania zmian mających na celu poprawę przepisów; uważa, że lepsza komunikacja między Parlamentem Europejskim a parlamentami narodowymi mogłaby stanowić pomocny krok w tym zakresie; nawołuje do skuteczniejszej i bardziej wydajnej współpracy między instytucjami UE i oczekuje, że Komisja zastosuje w dobrej wierze klauzulę zawartą w zmienionym porozumieniu ramowym w sprawie stosunków z Parlamentem, w której zobowiązuje się udostępniać „Parlamentowi zwięzłe informacje o wszystkich postępowaniach w sprawie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego od momentu wezwania do ich usunięcia, w tym, na wniosek Parlamentu, [...] informacji o zagadnieniach, z którymi wiąże się dane postępowanie w sprawie uchybienia”;

36.    zwraca się o opracowanie w ramach właściwych dyrekcji generalnych Parlamentu (DG IPOL, DG EXPO i DG ds. Analiz Parlamentarnych) autonomicznego systemu oceny ex post skutków głównych przepisów europejskich przyjętych przez Parlament w procedurze współdecyzji i zgodnie ze zwykłą procedurą ustawodawczą, także w formie współpracy z parlamentami narodowymi;

37.    odnotowuje, że Trybunał Sprawiedliwości zaznaczył, iż „szkody spowodowane przez instytucje krajowe […] mogą prowadzić wyłącznie do odpowiedzialności tych instytucji, a sądy krajowe zachowują wyłączną właściwość w zakresie orzekania o wypłacie zadośćuczynienia za powstałe szkody”(5); z tego względu podkreśla, jak ważne jest wzmocnienie środków dochodzenia roszczeń dostępnych na szczeblu krajowym, które umożliwiają skarżącym dochodzenie praw w sposób bardziej bezpośredni i osobisty;

38.    zauważa, że większość skarg składanych przez obywateli w dziedzinie sprawiedliwości dotyczy swobody przemieszczania się i ochrony danych osobowych; powtarza, że prawo do swobodnego przemieszczania się jest jedną z czterech podstawowych swobód unijnych zapisanych w Traktacie o funkcjonowaniu Unii Europejskiej i gwarantuje się ją wszystkim obywatelom Europy; przypomina, że prawo obywateli UE do swobodnego przemieszczania się, pobytu i pracy w innych państwach członkowskich należy zagwarantować i chronić jako jedną z podstawowych swobód Unii Europejskiej;

39.    podkreśla, że pełna transpozycja i skuteczne wprowadzenie w życie wspólnego europejskiego systemu azylowego jest absolutnym priorytetem; wzywa państwa członkowskie do dołożenia wszelkich starań, aby transpozycja odbywała się prawidłowo, w terminie i w pełnym wymiarze;

40.    zauważa, że w obszarze spraw wewnętrznych w 2012 r. wszczęto 22 postępowania w sprawie uchybienia zobowiązaniom, a w 2013 r. – 44; ubolewa nad faktem, że w 2013 r. większość postępowań z powodu opóźnień wszczęto w związku z opóźnioną transpozycją dyrektywy 2011/36/UE w sprawie zapobiegania handlowi ludźmi i zwalczania tego procederu oraz ochrony ofiar; zauważa, że polityka azylowa pozostaje obszarem, którego dotyczy wiele skarg;

41.    zauważa, że w obszarze sprawiedliwości w 2012 r. wszczęto 61 spraw w sprawie uchybienia zobowiązaniom, a w 2013 r. – 67; podkreśla, że większość tych spraw dotyczyła obywatelstwa i swobody przemieszczania się osób; ubolewa nad faktem, że większość postępowań z powodu opóźnień wszczęto w związku z opóźnioną transpozycją dyrektywy 2010/64/UE w sprawie prawa do tłumaczenia ustnego i tłumaczenia pisemnego w postępowaniu karnym; wyraża zaniepokojenie znacznym wzrostem liczby skarg w obszarze sprawiedliwości w 2013 r.;

42.    z zadowoleniem przyjmuje znaczny postęp poczyniony w ciągu ostatnich pięciu lat w zakresie umacniania w UE prawa podejrzanych lub oskarżonych do obrony; podkreśla kluczową rolę terminowej, pełnej i prawidłowej transpozycji wszystkich środków określonych w harmonogramie działań Rady mających na celu umocnienie praw procesowych osób podejrzanych lub oskarżonych w postępowaniu karnym; podkreśla, że środki te mają zasadnicze znaczenie dla funkcjonowania unijnej współpracy wymiaru sprawiedliwości w sprawach karnych;

43.    podkreśla, że handel ludźmi jest poważnym przestępstwem i stanowi naruszenie praw człowieka i godności ludzkiej, którego Unia nie może tolerować; ubolewa nad faktem, że rośnie liczba ofiar handlu ludźmi do UE i z UE; zaznacza, że mimo odpowiednich ram prawnych prawidłowe wdrożenie przepisów przez państwa członkowskie wciąż wymaga poprawy; podkreśla, że obecna sytuacja na Morzu Śródziemnym zwiększa tylko zagrożenie, jakie stanowi handel ludźmi, i zwraca się do państw członkowskich o zachowanie wyjątkowej surowości wobec osób odpowiedzialnych za takie przestępstwa oraz o możliwie najskuteczniejszą ochronę ofiar;

44.    przypomina, że okres przejściowy przewidziany w Protokole nr 36 do Traktatu z Lizbony wygasł z dniem 1 grudnia 2014 r.; podkreśla, że po wygaśnięciu tego okresu przejściowego musi nastąpić rygorystyczny proces oceny środków dawnego trzeciego filaru i ich wdrożenia do ustawodawstwa krajowym państw członkowskich; zaznacza, że od kwietnia 2015 r. Parlament nie jest informowany o obecnej sytuacji każdego obowiązującego przed Traktatem z Lizbony instrumentu prawnego w dziedzinie współpracy sądowej i policyjnej w każdym państwie członkowskim; wzywa Komisję do przestrzegania zasady lojalnej współpracy i do jak najszybszego udostępnienia Parlamentowi tych informacji;

45.    przypomina, że w konkluzjach Rady Europejskiej z czerwca 2014 r. uznano spójną transpozycję, skuteczne wdrożenie i umocnienie istniejących instrumentów prawnych i środków politycznych za nadrzędny priorytet w obszarze wolności, bezpieczeństwa i sprawiedliwości na następne pięć lat; zwraca się do Komisji o położenie większego nacisku na nadzorowanie unijnego ustawodawstwa i zapewnienie jego faktycznego wdrożenia przez państwa członkowskie; uważa, że musi to być priorytetem politycznym z uwagi na często obserwowany znaczny rozdźwięk między polityką przyjętą na szczeblu unijnym a jej wdrożeniem na szczeblu krajowym; zachęca parlamenty narodowe do większego zaangażowania się w debatę europejską i w monitorowanie stosowania prawa unijnego, w szczególności w obszarze spraw wewnętrznych;

46.    podkreśla, że w rezolucji z dnia 11 września 2013 r. w sprawie języków europejskich zagrożonych wymarciem oraz różnorodności językowej w Unii Europejskiej Parlament przypomniał Komisji o konieczności zwrócenia uwagi na to, iż polityka prowadzona w niektórych państwach członkowskich i regionach zagraża przetrwaniu języków używanych w ich obrębie, nawet jeżeli języki te nie są zagrożone w kontekście europejskim, a także wezwał Komisję do przeanalizowania przeszkód administracyjnych i ustawodawczych, z jakimi borykają się projekty związane z językami zagrożonymi w danych niewielkich wspólnotach językowych; w związku z tym wzywa Komisję, by dokonując oceny stosowania prawa UE, brała gruntownie pod uwagę prawa osób należących do mniejszości;

47.    podkreśla, że konieczne jest rozszerzenie dostępu obywateli do informacji i dokumentów dotyczących stosowania prawa UE nie tylko w obszarze wolności, bezpieczeństwa i sprawiedliwości, lecz także w innych obszarach polityki; wzywa Komisję do określenia najlepszych sposobów osiągnięcia tego celu, wykorzystania istniejących narzędzi komunikacji z myślą o zwiększeniu przejrzystości, a także do zapewnienia właściwego dostępu do informacji i dokumentów dotyczących stosowania prawa UE; wzywa Komisję do zaproponowania prawnie wiążącego instrumentu w ramach procedury administracyjnej dotyczącego rozpatrywania skarg obywateli;

48.    przypomina, że sprawne funkcjonowanie rzeczywistej europejskiej przestrzeni sprawiedliwości opartej na poszanowaniu różnych systemów prawnych i tradycji państw członkowskich ma podstawowe znaczenie dla UE, zaś pełne, prawidłowe i terminowe wdrażanie ustawodawstwa unijnego to wstępny warunek realizacji tego celu;

49.    podkreśla, że poprawa wdrażania jest jednym z priorytetów siódmego unijnego programu działań w zakresie środowiska;

50.    ubolewa nad faktem, że państwa członkowskie nadal często transponują przepisy UE w dziedzinie środowiska i zdrowia z opóźnieniem, nieprawidłowo albo stosują je niewłaściwie; zauważa, że z 31. sprawozdania rocznego Komisji na temat stosowania prawa UE wynika, że w 2013 r. najwięcej postępowań w sprawie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego dotyczyło środowiska; przypomina, że koszty związane z brakiem realizacji polityki ochrony środowiska – w tym koszty postępowań w sprawie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego – są wysokie i szacowane na około 50 mld EUR rocznie (COWI i in., 2011); podkreśla ponadto, że realizacja polityki ochrony środowiska mogłaby przynieść wiele korzyści społeczno-gospodarczych, które nie zawsze są ujmowane w ocenach kosztów i korzyści;

51.    wzywa Komisję do wykazywania większej stanowczości w kwestii stosowania przepisów unijnych w dziedzinie ochrony środowiska oraz do przeprowadzenia szybszych i skutecznych dochodzeń w sprawie naruszeń dotyczących zanieczyszczania środowiska;

52.    wzywa Komisję do podjęcia bardziej zdecydowanych działań przeciwko opóźnieniom w transpozycji dyrektyw środowiskowych oraz do częstszego stosowania kar pieniężnych;

53.    wzywa Komisję do przedstawienia nowego wniosku dotyczącego dostępu do wymiaru sprawiedliwości w sprawach środowiskowych oraz wniosku dotyczącego kontroli środowiskowych, w miarę możliwości bez zwiększania biurokracji i kosztów administracyjnych;

54.    zwraca uwagę na potrzebę utrzymania wysokiego poziomu ochrony środowiska i przestrzega przed kojarzeniem dużej liczby naruszeń z koniecznością uchwalania mniej ambitnych przepisów środowiskowych.

55.    wyraża zaniepokojenie tym, że w swojej polityce komunikacyjnej dotyczącej programu sprawności i wydajności regulacyjnej (REFIT) Komisja wyolbrzymia trudności z wdrażaniem przepisów w dziedzinie środowiska i zdrowia; podkreśla, że programu REFIT nie powinno się wykorzystywać do kwestionowania norm w zakresie środowiska, bezpieczeństwa żywności i zdrowia; uznaje potrzebę wprowadzenia lepszych uregulowań prawnych i jest zdania, że celem uproszczeń regulacyjnych powinno być między innymi rozwiązanie problemów z wdrażaniem; uważa, że wyniki programu REFIT powinny być przedstawiane obywatelom i przedsiębiorstwom w jak najbardziej przystępny sposób;

56.    z zadowoleniem przyjmuje nową praktykę, zgodnie z którą Komisja może w uzasadnionych przypadkach zwrócić się do państw członkowskich o dołączenie dokumentów wyjaśniających, gdy informują Komisję o przyjętych środkach transpozycji; ponawia jednak swój apel o wprowadzenie obowiązkowych tabel korelacji dotyczących transpozycji dyrektyw, które byłyby dostępne we wszystkich językach UE, a także wyraża ubolewanie, że program REFIT został przyjęty jednostronną decyzją Komisji, bez prawdziwego dialogu na forum społeczeństwa i parlamentów;

57.    podkreśla, że w związku z programem REFIT Komisja powinna usprawnić dialog dotyczący sprawności regulacyjnej, prowadzony z obywatelami, państwami członkowskimi, przedsiębiorcami i całym społeczeństwem obywatelskim, aby zapewnić utrzymanie wysokiej jakości oraz społecznych aspektów prawodawstwa UE, jak również dopilnować, żeby postęp w jednej dziedzinie nie odbywał się kosztem innej;

o

o o

58.    zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji Radzie oraz Komisji.

(1)

Dz.U. L 304 z 20.11.2010, s. 47.

(2)

Dz.U. C 51 E z 22.2.2013, s. 66.

(3)

Departament Tematyczny C: Prawa Obywatelskie i Sprawy Konstytucyjne dla Komisji Wolności Obywatelskich, Sprawiedliwości i Spraw Wewnętrznych (2015).

(4)

Rozporządzenie (WE) nr 1049/2001 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 30 maja 2001 r. w sprawie publicznego dostępu do dokumentów Parlamentu Europejskiego, Rady i Komisji (Dz.U. L 145 z 31.5.2001, s. 43).

(5)

Zob. wyrok w sprawie 175/84.


OPINIA Komisji Ochrony Środowiska Naturalnego, Zdrowia Publicznego i Bezpieczeństwa Żywności (18.6.2015)

dla Komisji Prawnej

w sprawie 30. i 31. sprawozdania rocznego z kontroli stosowania prawa UE (2012–2013)

(2014/2253(INI))

Sprawozdawczyni komisji opiniodawczej: Jytte Guteland

WSKAZÓWKI

Komisja Ochrony Środowiska Naturalnego, Zdrowia Publicznego i Bezpieczeństwa Żywności zwraca się do Komisji Prawnej, jako komisji przedmiotowo właściwej, o uwzględnienie w końcowym tekście projektu rezolucji następujących wskazówek:

1.  podkreśla, że poprawa wdrażania jest jednym z priorytetów siódmego unijnego programu działań w zakresie środowiska;

2.  podkreśla, że Komisja ma prawo i obowiązek nadzorować stosowanie prawa UE i wszczynać postępowania w sprawie uchybienia zobowiązaniom przeciwko tym państwom członkowskim, które nie wypełniają zobowiązań wynikających z Traktatów;

3.  zauważa, że obywatele i przedsiębiorstwa oczekują prostych, przewidywalnych i wiarygodnych ram regulacyjnych;

4.  wzywa Komisję i państwa członkowskie do koordynacji działań na wcześniejszym etapie procesu legislacyjnego w celu ułatwienia wdrażania przyjętych ostatecznie przepisów;

5.  zauważa, że opóźnienia w transpozycji, nieprawidłowa transpozycja i niewłaściwe stosowanie prawa UE mogą prowadzić do różnic między państwami członkowskimi i naruszać równe warunki działania w UE;

6.  ubolewa nad tym, że państwa członkowskie nadal często transponują przepisy UE w dziedzinie środowiska i zdrowia z opóźnieniem, nieprawidłowo albo stosują je niewłaściwie; zauważa, że z 31. sprawozdania rocznego Komisji na temat stosowania prawa UE wynika, że w 2013 r. najwięcej postępowań w sprawie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego dotyczyło środowiska; przypomina, że koszty związane z brakiem realizacji polityki ochrony środowiska – w tym koszty postępowań w sprawie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego – są wysokie i szacowane na około 50 mld EUR rocznie (COWI i in., 2011); podkreśla ponadto, że realizacja polityki ochrony środowiska mogłaby przynieść wiele korzyści społeczno-gospodarczych, które nie zawsze są ujmowane w ocenach kosztów i korzyści;

7.  wzywa Komisję do wykazywania większej stanowczości w kwestii stosowania przepisów unijnych w dziedzinie ochrony środowiska oraz do przeprowadzenia szybszych i skutecznych dochodzeń w sprawie naruszeń dotyczących zanieczyszczania środowiska;

8.  wzywa Komisję do jednakowego traktowania wszystkich państw członkowskich, bez względu na liczebność ich populacji czy datę przystąpienia do UE;

9.  wskazuje, że cztery sektory, w których w 2013 r. wszczęto największą liczbę nowych postępowań w sprawie uchybień dotyczących opóźnienia w transpozycji przepisów to: środowisko (168 postępowań), zdrowie i ochrona konsumentów (58), rynek wewnętrzny i usługi (47) oraz transport (36); podkreśla ponadto kluczową rolę petycji, dzięki którym Parlament Europejski mógł zwrócić uwagę Komisji na nieprawidłowości w stosowaniu przez państwa członkowskie prawa UE w zakresie środowiska;

10. wzywa Komisję do podjęcia bardziej zdecydowanych działań przeciwko opóźnieniom w transpozycji dyrektyw środowiskowych oraz do częstszego stosowania kar pieniężnych;

11. z zadowoleniem przyjmuje dążenia Komisji do nieformalnego rozwiązywania problemów związanych z wdrożeniem przepisów; zachęca Komisję do usprawnienia platformy EU Pilot i uczynienia jej bardziej przejrzystą oraz do pogłębienia współpracy za pośrednictwem tej platformy między władzami krajowymi, regionalnymi i lokalnymi na różnych szczeblach w celu ułatwienia prawidłowego i kompleksowego stosowania prawa UE; apeluje do Komisji o zachowanie maksymalnej przejrzystości w przekazywaniu zainteresowanym obywatelom wszystkich dostępnych informacji, w tym tych odnoszących się do procedur poprzedzających wszczęcie postępowania w sprawie uchybienia zobowiązaniom; wzywa Komisję do wszczynania oficjalnych postępowań w sprawie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego wobec państw, które nie realizują w pełni nieformalnych ustaleń;

12. zwraca się do Komisji, by – celu uniknięcia konieczności wszczynania postępowania w sprawie uchybienia zobowiązaniom – w miarę możliwości zmieniła nieformalne zasady w standardową procedurę konsultacji z państwami członkowskimi, co zwiększyłoby przewidywalność systemu kontroli i egzekwowania;

13. z zadowoleniem przyjmuje aktywny udział obywateli, przedsiębiorstw i organizacji w zgłaszaniu ewentualnych naruszeń prawa UE oraz podkreśla znaczenie ich interwencji;

14. zwraca uwagę, na ważną rolę Parlamentu, który poprzez petycje i pytania sygnalizuje nieprawidłowości w stosowaniu prawa UE przez państwa członkowskie;

15. zauważa, że w przypadkach niewłaściwego stosowania prawa UE Komisja opiera się głównie na skargach; ubolewa, że indywidualne skargi są często rozpatrywane ze znacznym opóźnieniem; zachęca Komisję do zajęcia się wszystkimi sprawami przy jednoczesnym priorytetowym traktowaniu spraw o strategicznym znaczeniu i spraw precedensowych, które potencjalnie mogą mieć ogromne znaczenie dla osiągnięcia uzgodnionych celów środowiskowych, oraz do ścisłego monitorowania spraw o wymiarze transgranicznym; wzywa również Komisję do tego, by we właściwy, przejrzysty i terminowy sposób przekazywała składającym skargi argumenty przedstawione przez państwa członkowskie w odpowiedzi na skargę;

16. wzywa Komisję do przedstawienia nowego wniosku dotyczącego dostępu do wymiaru sprawiedliwości w sprawach środowiskowych oraz wniosku dotyczącego kontroli środowiskowych, w miarę możliwości bez zwiększania biurokracji i kosztów administracyjnych;

17. wyraża zaniepokojenie tym, że w swojej polityce komunikacyjnej dotyczącej programu sprawności i wydajności regulacyjnej (REFIT) Komisja wyolbrzymia trudności z wdrażaniem przepisów w dziedzinie środowiska i zdrowia; podkreśla, że programu REFIT nie powinno się wykorzystywać do kwestionowania norm w zakresie środowiska, bezpieczeństwa żywności i zdrowia; uznaje potrzebę wprowadzenia lepszych uregulowań prawnych i jest zdania, że celem uproszczeń regulacyjnych powinno być między innymi rozwiązanie problemów z wdrażaniem; uważa, że wyniki programu REFIT powinny być przedstawiane obywatelom i przedsiębiorstwom w jak najbardziej przystępny sposób;

18. wzywa Komisję do tego, by przy tworzeniu i ocenie przepisów prawnych zwracała większą uwagę na możliwe obciążenia dla MŚP;

19. zauważa, że Komisja posługuje się sformułowaniem „nadmiernie rygorystyczne wdrażanie”, które odnosi się do zobowiązań wykraczających poza wymagania unijne: do nadmiaru norm, wytycznych i procedur na szczeblu krajowym, regionalnym i lokalnym, które kolidują z oczekiwanymi celami polityki; apeluje do Komisji, by jednoznacznie zdefiniowała pojęcie nadmiernie rygorystycznego wdrażania; podkreśla, że w takiej definicji należy jasno zaznaczyć, iż państwa członkowskie mają prawo do ustanowienia surowszych norm tam, gdzie to konieczne, a jednocześnie uwzględnić duże znaczenie lepszej harmonizacji we wdrażaniu prawa unijnego w dziedzinie ochrony środowiska dla funkcjonowania rynku wewnętrznego;

20. zwraca uwagę na potrzebę utrzymania wysokiego poziomu ochrony środowiska i przestrzega przed kojarzeniem dużej liczby naruszeń z koniecznością uchwalania mniej ambitnych przepisów środowiskowych.

WYNIK GŁOSOWANIA KOŃCOWEGO W KOMISJI

Data przyjęcia

17.6.2015

 

 

 

Wynik głosowania końcowego

+:

–:

0:

56

0

3

Posłowie obecni podczas głosowania końcowego

Marco Affronte, Pilar Ayuso, Zoltán Balczó, Lynn Boylan, Nessa Childers, Alberto Cirio, Birgit Collin-Langen, Mireille D’Ornano, Miriam Dalli, Seb Dance, Angélique Delahaye, Stefan Eck, Bas Eickhout, Eleonora Evi, José Inácio Faria, Karl-Heinz Florenz, Iratxe García Pérez, Elisabetta Gardini, Gerben-Jan Gerbrandy, Jens Gieseke, Julie Girling, Sylvie Goddyn, Matthias Groote, Françoise Grossetête, Anneli Jäätteenmäki, Jean-François Jalkh, Benedek Jávor, Karin Kadenbach, Kateřina Konečná, Giovanni La Via, Peter Liese, Norbert Lins, Susanne Melior, Miroslav Mikolášik, Massimo Paolucci, Gilles Pargneaux, Piernicola Pedicini, Pavel Poc, Marcus Pretzell, Frédérique Ries, Annie Schreijer-Pierik, Davor Škrlec, Renate Sommer, Dubravka Šuica, Jadwiga Wiśniewska, Damiano Zoffoli

Zastępcy obecni podczas głosowania końcowego

Nikos Androulakis, Renata Briano, Nicola Caputo, Fredrick Federley, Anthea McIntyre, James Nicholson, Jens Nilsson, Marijana Petir, Sirpa Pietikäinen, Gabriele Preuß, Bart Staes, Tibor Szanyi, Tom Vandenkendelaere


OPINIA Komisji Wolności Obywatelskich, Sprawiedliwości i Spraw Wewnętrznych (30.6.2015)

dla Komisji Prawnej

w sprawie 30. i 31. rocznego sprawozdania z kontroli stosowania prawa UE (2012–2013)

(2014/2253(INI))

Sprawozdawca komisji opiniodawczej: Traian Ungureanu

WSKAZÓWKI

Komisja Wolności Obywatelskich, Sprawiedliwości i Spraw Wewnętrznych zwraca się do Komisji Prawnej, jako komisji przedmiotowo właściwej, o uwzględnienie w końcowym tekście projektu rezolucji następujących wskazówek:

1.  zauważa, że w obszarze spraw wewnętrznych w 2012 r. otwarto 22 sprawy o naruszenie przepisów, a w 2013 r. – 44; ubolewa nad faktem, że w 2013 r. większość spraw o naruszenie z powodu opóźnionej transpozycji wszczęto w związku z opóźnioną transpozycją dyrektywy 2011/36/UE w sprawie zapobiegania handlowi ludźmi i zwalczania tego procederu oraz ochrony ofiar(1); zauważa, że polityka azylowa pozostaje obszarem, którego dotyczy wiele skarg;

2.  zauważa, że w obszarze sprawiedliwości w 2012 r. otwarto 61 spraw o naruszenie przepisów, a w 2013 r. – 67; podkreśla, że większość tych spraw dotyczyła obywatelstwa i swobody przemieszczania się osób; ubolewa nad faktem, że większość spraw o naruszenie z powodu opóźnionej transpozycji wszczęto w związku z opóźnioną transpozycją dyrektywy 2010/64/UE w sprawie prawa do tłumaczenia ustnego i tłumaczenia pisemnego w postępowaniu karnym(2); wyraża zaniepokojenie znacznym wzrostem liczby skarg w obszarze sprawiedliwości w 2013 r.;

3.  z zadowoleniem przyjmuje znaczny postęp poczyniony w ciągu ostatnich pięciu lat w zakresie umacniania w UE prawa podejrzanych lub oskarżonych do obrony; podkreśla kluczową rolę terminowej, pełnej i prawidłowej transpozycji wszystkich środków określonych w harmonogramie działań Rady mających na celu umocnienie praw procesowych osób podejrzanych lub oskarżonych w postępowaniu karnym(3); podkreśla, że środki te mają zasadnicze znaczenie dla funkcjonowania unijnej współpracy wymiaru sprawiedliwości w sprawach karnych;

4.  zauważa, że większość skarg składanych przez obywateli w dziedzinie sprawiedliwości dotyczy swobody przemieszczania się i ochrony danych osobowych; powtarza, że prawo do swobodnego przemieszczania się jest jedną z czterech podstawowych swobód unijnych zapisanych w Traktacie o funkcjonowaniu Unii Europejskiej i gwarantuje się ją wszystkim obywatelom Europy; przypomina, że prawo obywateli UE do swobodnego przemieszczania, pobytu i pracy w innych państwach członkowskich należy zagwarantować i chronić jako jedną z podstawowych swobód Unii Europejskiej;

5.  podkreśla, że pełna transpozycja i skuteczne wprowadzenie w życie wspólnego europejskiego systemu azylowego jest absolutnym priorytetem; wzywa państwa członkowskie do dołożenia wszelkich starań, aby transpozycja odbywała się prawidłowo, w terminie i w pełnym wymiarze;

6.  podkreśla, że handel ludźmi jest poważnym przestępstwem i stanowi naruszenie praw człowieka i godności ludzkiej, którego Unia nie może tolerować; ubolewa nad faktem, że rośnie liczba ofiar handlu ludźmi do UE i z UE; zaznacza, że mimo odpowiednich ram prawnych, prawidłowe wdrożenie przepisów przez państwa członkowskie wciąż wymaga poprawy; podkreśla, że obecna sytuacja na Morzu Śródziemnym zwiększa tylko zagrożenie, jakie stanowi handel ludźmi, i zwraca się do państw członkowskich o zachowanie wyjątkowej surowości wobec osób odpowiedzialnych za takie przestępstwa oraz o możliwie najskuteczniejszą ochronę ofiar;

7.  podkreśla, że państwa członkowskie powinny skutecznie korzystać z zapisanych w kodeksie wizowym przepisów dotyczących wizy humanitarnej, która może m.in. stanowić alternatywę w stosunku do nielegalnych sposobów wjazdu, gwarantując bezpieczeństwo oraz legalny wjazd do UE obywateli krajów trzecich;

8.  przypomina, że okres przejściowy przewidziany w Protokole nr 36 do Traktatu z Lizbony wygasł z dniem 1 grudnia 2014 r.; podkreśla, że po wygaśnięciu tego okresu przejściowego musi nastąpić rygorystyczny proces oceny środków dawnego trzeciego filaru i ich wdrożenia w ustawodawstwie krajowym państw członkowskich; zaznacza, że od kwietnia 2015 r. Parlament nie jest informowany o obecnej sytuacji każdego przedlizbońskiego instrumentu prawnego w dziedzinie współpracy sądowej i policyjnej w każdym państwie członkowskim; wzywa Komisję do przestrzegania zasady lojalnej współpracy i do jak najszybszego udostępnienia Parlamentowi tych informacji;

9.  podkreśla, że na mocy art. 80 TFUE polityka Unii w dziedzinie kontroli granic, azylu i imigracji „podlega zasadzie solidarności i sprawiedliwego podziału odpowiedzialności”, oraz zaznacza, że art. 80 TFUE nie zawsze stosowano prawidłowo, co można interpretować jako naruszenie postanowień Traktatu;

10. przypomina o prawnie wiążącym charakterze Karty praw podstawowych Unii Europejskiej; wzywa Komisję jako stojącą na straży traktatów, by skutecznie monitorowała przestrzeganie art. 2 TUE i zasad prawnych Karty praw podstawowych UE oraz by dopilnowała, że państwa członkowskie będą wdrażały prawo unijne zgodnie z Kartą; zwraca się do Komisji, by skorzystała z wiedzy Agencji Praw Podstawowych Unii Europejskiej w celu wykrywania naruszeń art. 2 TUE w związku przepisami Karty, a także wszczynania postępowań w sprawie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego w przypadku występowania takowych;

11. przypomina, że w konkluzjach Rady Europejskiej z czerwca 2014 r. uznano spójną transpozycję, skuteczne wdrożenie i umocnienie istniejących instrumentów prawnych i środków politycznych za nadrzędny priorytet w obszarze wolności, bezpieczeństwa i sprawiedliwości na następne pięć lat; zwraca się do Komisji, aby położyła większy nacisk na nadzorowanie unijnego ustawodawstwa i zapewnienie jego faktycznego wdrożenia przez państwa członkowskie; uważa, że musi to być priorytetem politycznym z uwagi na często obserwowany znaczny rozdźwięk między polityką przyjętą na szczeblu unijnym a jej wdrożeniem na szczeblu krajowym; zachęca parlamenty narodowe do większego zaangażowania się w debatę europejską i w monitorowanie stosowania prawa unijnego, w szczególności w obszarze spraw wewnętrznych;

12. podkreśla, że w rezolucji z dnia 11 września 2013 r. w sprawie języków europejskich zagrożonych wymarciem oraz różnorodności językowej w Unii Europejskiej(4) Parlament przypomniał Komisji o konieczności zwrócenia uwagi na to, iż polityka prowadzona w niektórych państwach członkowskich i regionach zagraża językom, którymi posługuje się ludność w ich obrębie, nawet jeżeli języki te nie są zagrożone w kontekście europejskim, i wezwał Komisję do przeanalizowania przeszkód administracyjnych i legislacyjnych, z jakimi borykają się projekty odnoszące się do języków zagrożonych w danych niewielkich wspólnotach językowych; w związku z tym wzywa Komisję, by dokonując oceny stosowania prawa UE, brała gruntownie szczegółowo pod uwagę prawa osób należących do mniejszości;

13. podkreśla, że konieczne jest rozszerzenie dostępu obywateli do informacji i dokumentów dotyczących stosowania prawa UE nie tylko w obszarze wolności, bezpieczeństwa i sprawiedliwości, lecz także w innych obszarach polityki; wzywa Komisję do określenia najlepszych sposobów ociągnięcia tego celu, z wykorzystaniem istniejących narzędzi komunikacji w celu zwiększenia przejrzystości, a także do zapewnienia właściwego dostępu do informacji i dokumentów dotyczących stosowania prawa UE; wzywa Komisję do zaproponowania prawnie wiążącego instrumentu w ramach procedury administracyjnej dotyczącego rozpatrywania skarg obywateli;

14. przypomina, że instytucje europejskie, a w szczególności Komisja i Rada, muszą w pełni stosować prawo UE i unijne orzecznictwo w dziedzinie przejrzystości i dostępu do dokumentów oraz przestrzegać go; w związku z tym wzywa do skutecznego stosowania rozporządzenia (WE) nr 1049/2001 w sprawie publicznego dostępu do dokumentów Parlamentu Europejskiego, Rady i Komisji(5) oraz odnośnych wyroków Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej;

15. z zadowoleniem przyjmuje starania Komisji w ostatnich latach i zauważa szereg środków wprowadzonych w celu wsparcia państw członkowskich we wdrażaniu (tabele korelacji, kontrole zgodności, tabele wyników i barometry, wytyczne itp.); uważa jednak, że informacje o wdrażaniu prawa UE w obszarze wolności, bezpieczeństwa i sprawiedliwości powinny być lepiej ustrukturyzowane oraz bardziej szczegółowe, przejrzyste i dostępne; podkreśla, że rocznemu sprawozdaniu z kontroli mogłyby towarzyszyć inne środki umożliwiające Parlamentowi uzyskiwanie bardziej regularnych i dokładnych informacji o stanie wdrożenia, opóźnieniach, nieprawidłowej transpozycji czy postępowaniach w sprawie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego, w odniesieniu do każdego instrumentu prawnego przyjętego w obszarze sprawiedliwości i spraw wewnętrznych, a także w innych obszarach zgodnie z ust. 44 akapit drugi porozumienia ramowego w sprawie stosunków pomiędzy Parlamentem Europejskim i Komisją Europejską(6) zwraca się do Komisji o udostępnienie Parlamentowi podsumowania wszczętych procedur w sprawie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego w odniesieniu do instrumentów byłego trzeciego filaru oraz kwestii powiązanych;

16. przypomina, że sprawne funkcjonowanie rzeczywistej europejskiej przestrzeni sprawiedliwości przy jednoczesnym poszanowaniu różnych systemów prawnych i tradycji państw członkowskich ma podstawowe znaczenie dla UE, zaś pełne, prawidłowe i terminowe wdrażanie prawodawstwa unijnego to wstępny warunek realizacji tego celu.

WYNIK GŁOSOWANIA KOŃCOWEGO W KOMISJI

Data przyjęcia

25.6.2015

 

 

 

Wynik głosowania końcowego

+:

–:

0:

47

6

0

Posłowie obecni podczas głosowania końcowego

Jan Philipp Albrecht, Malin Björk, Caterina Chinnici, Ignazio Corrao, Laura Ferrara, Lorenzo Fontana, Kinga Gál, Ana Gomes, Nathalie Griesbeck, Monika Hohlmeier, Filiz Hyusmenova, Sophia in ‘t Veld, Iliana Iotova, Eva Joly, Sylvia-Yvonne Kaufmann, Timothy Kirkhope, Barbara Kudrycka, Kashetu Kyenge, Marju Lauristin, Juan Fernando López Aguilar, Monica Macovei, Vicky Maeijer, Roberta Metsola, Louis Michel, Claude Moraes, Alessandra Mussolini, József Nagy, Péter Niedermüller, Judith Sargentini, Birgit Sippel, Csaba Sógor, Helga Stevens, Traian Ungureanu, Bodil Valero, Cecilia Wikström, Tomáš Zdechovský

Zastępcy obecni podczas głosowania końcowego

Hugues Bayet, Kostas Chrysogonos, Carlos Coelho, Pál Csáky, Daniel Dalton, Marek Jurek, Petra Kammerevert, Jeroen Lenaers, Andrejs Mamikins, Emil Radev, Christine Revault D’Allonnes Bonnefoy, Barbara Spinelli, Róża Gräfin von Thun und Hohenstein, Axel Voss, Elissavet Vozemberg

Zastępcy (art. 200 ust. 2) obecni podczas głosowania końcowego

Franc Bogovič, Eugen Freund

(1)

    Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2011/36/UE z dnia 5 kwietnia 2011 r. w sprawie zapobiegania handlowi ludźmi i zwalczania tego procederu oraz ochrony ofiar, zastępująca decyzję ramową Rady 2002/629/WSiSW (Dz.U. L 101 z 15.4.2011, s. 1).

(2)

    Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2010/64/UE z dnia 20 października 2010 r. w sprawie prawa do tłumaczenia ustnego i tłumaczenia pisemnego w postępowaniu karnym (Dz.U. L 280 z 26.10.2010, s. 1).

(3)

   Rezolucja Rady z dnia 30 listopada 2009 r. dotycząca harmonogramu działań mających na celu umocnienie praw procesowych osób podejrzanych lub oskarżonych w postępowaniu karnym (Dz.U. C 295 z 4.12.2009, s. 1).

(4)

   Teksty przyjęte, P7_TA(2013)0350.

(5)

  Rozporządzenie (WE) nr 1049/2001 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 30 maja 2001 r. w sprawie publicznego dostępu do dokumentów Parlamentu Europejskiego, Rady i Komisji (Dz.U. L 145 z 31.5.2001, s. 43).

(6)

   Dz.U. L 304 z 20.11.2010, s. 47.


OPINIA Komisji Spraw Konstytucyjnych (18.6.2015)

dla Komisji Prawnej

w sprawie 30. i 31. rocznego sprawozdania z kontroli stosowania prawa UE (2012–2013)

(2014/2253(INI))

Sprawozdawca komisji opiniodawczej: Fabio Massimo Castaldo

WSKAZÓWKI

Komisja Spraw Konstytucyjnych zwraca się do Komisji Prawnej, jako komisji przedmiotowo właściwej, o uwzględnienie w końcowym tekście projektu rezolucji następujących wskazówek:

1.  zwraca uwagę, że zgodnie ze wspólną deklaracją polityczną Parlamentu Europejskiego, Rady oraz Komisji z dnia 27 października 2011 r. dotyczącą dokumentów wyjaśniających(1) Komisja przesłała obu prawodawcom sprawozdanie z wdrożenia deklaracji;

2.  przypomina, że w Unii Europejskiej opartej na zasadzie praworządności oraz pewności i przewidywalności praw obywatele europejscy jako pierwsi muszą, zgodnie z przysługującym im prawem, mieć możliwość dowiadywania się w sposób jasny, przystępny, przejrzysty i w odpowiednim czasie (również za pośrednictwem internetu), czy i jakie przepisy krajowe zostały dostosowane w drodze transpozycji prawa UE oraz jakie organy krajowe są odpowiedzialne za ich właściwe wdrażanie;

3.  uważa, że prawodawstwo UE musi być właściwie i niezwłocznie transponowane do porządku prawnego każdego państwa członkowskiego; nalega, by organy państw członkowskich unikały praktyk „nadmiernie rygorystycznego wdrażania”, ponieważ powodują one widoczne rozbieżności w procesie wdrażania na szczeblu państwa członkowskiego, a to z kolei osłabia szacunek dla prawodawstwa Unii Europejskiej, ponieważ obywatele nabierają świadomości występowania wyraźnych różnic w UE; wskazuje na dalszą potrzebę zacieśnienia współpracy między posłami do Parlamentu Europejskiego a komisjami do spraw europejskich w parlamentach narodowych i regionalnych; z zadowoleniem przyjmuje wprowadzoną w traktacie lizbońskim innowację, dzięki której Trybunał Sprawiedliwości na wniosek Komisji będzie mógł nakładać na państwa członkowskie kary za opóźnienia w transpozycji, bez konieczności czekania na drugi wyrok; wzywa instytucje UE (Radę, Komisję, EBC) do przestrzegania prawa pierwotnego UE (traktaty i Karta praw podstawowych) przy tworzeniu aktów prawa wtórnego lub przyjmowaniu strategii w dziedzinach gospodarczych i społecznych, które mają wpływ na prawa człowieka i wspólne dobro;

4.  z zainteresowaniem przyjmuje wprowadzenie mechanizmu „UE Pilot”, który za pomocą platformy internetowej usprawnia komunikację między Komisją a państwami członkowskimi w celu uniknięcia tam, gdzie jest to możliwe, nieprawidłowości oraz wszczynania postępowań w sprawie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego; przypomina jednak że mechanizm UE Pilot jest roboczym narzędziem współpracy, które nie ma statusu prawnego i daje Komisji uznaniowe kompetencje, co nie jest zgodne z właściwymi standardami przejrzystości i odpowiedzialności; przypomina, że potencjalny brak przejrzystości w treści komunikatów oraz wymianie informacji z państwami członkowskimi jest niedopuszczalny i nie może w żadnej mierze stanowić uszczerbku dla praw obywateli UE zgodnie z zasadą praworządności ani być uzasadnieniem dyskryminacji bezpośredniej lub pośredniej w rozumieniu art. 9 TUE, w związku z czym apeluje do Komisji o:

     a)  właściwe, kompletne i terminowe informowanie obywateli o stanie konsultacji oraz dalszych działaniach podejmowanych w związku z przekazywanymi przez nich informacjami o ewentualnym niewywiązywaniu się ze zobowiązań;

     b)  przedstawienie wniosku dotyczącego prawnie wiążącego aktu, który wyjaśniłby prawa i obowiązki osób skarżących oraz Komisji, tak by zagwarantować także prawo obywateli do skutecznego odwoływania się, w tym na etapie postępowania poprzedzającym wniesienie skargi, oraz zapewnienie pełnego poszanowania prawa obywateli do dobrej administracji określonego w art. 41 Karty praw podstawowych;

5.  z zadowoleniem przyjmuje nową praktykę, zgodnie z którą Komisja może w uzasadnionych przypadkach zwrócić się do państw członkowskich o dołączenie dokumentów wyjaśniających, gdy informują Komisję o przyjętych środkach transpozycji; ponawia jednak swój apel o wprowadzenie obowiązkowych tabel korelacji dotyczących transpozycji dyrektyw, które byłyby dostępne we wszystkich językach UE, a także wyraża ubolewanie, że program REFIT został przyjęty jednostronną decyzją Komisji, bez prawdziwego dialogu na forum społeczeństwa i parlamentów;

6.  wyraża ubolewanie, że Parlament, który bezpośrednio reprezentuje obywateli europejskich i jest obecnie pełnoprawnym współprawodawcą odgrywającym coraz większą rolę w procedurach składania skarg, w szczególności przez pytania parlamentarne lub za pośrednictwem działalności Komisji Petycji, nie dysponuje jeszcze przejrzystymi i przekazywanymi automatycznie na czas informacjami o wykonywaniu aktów prawa UE, pomimo że takie informacje są niezbędne, nie tylko jako sposób poprawy dostępu i pewności prawa dla obywateli europejskich, ale również do wprowadzania zmian mających na celu poprawę przepisów; uważa, że lepsza komunikacja między Parlamentem Europejskim a parlamentami narodowymi mogłaby stanowić pomocny krok w tym zakresie; nawołuje do skuteczniejszej i bardziej wydajnej współpracy między instytucjami UE i oczekuje, że Komisja zastosuje w dobrej wierze klauzulę zawartą w zmienionym porozumieniu ramowym w sprawie stosunków z Parlamentem Europejskim, w której zobowiązuje się udostępniać „Parlamentowi zwięzłe informacje o wszystkich postępowaniach w sprawie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego od momentu wezwania do ich usunięcia, w tym, na wniosek Parlamentu, [...] informacji o zagadnieniach, z którymi wiąże się dane postępowanie w sprawie uchybienia”;

7.  zwraca się o opracowanie w ramach właściwych dyrekcji generalnych (DG IPOL, DG EXPO i DG ds. Analiz Parlamentarnych) autonomicznego systemu oceny ex post skutków głównych przepisów europejskich przyjętych przez Parlament Europejski w procedurze współdecyzji i zgodnie ze zwykłą procedurą ustawodawczą, także w formie współpracy z parlamentami państw członkowskich;

8.  podkreśla, że Parlament Europejski i inne instytucje UE powinny posiadać szczegółowe informacje na temat wdrażania dyrektyw przez poszczególne państwa członkowskie, w tym informacje o opóźnieniach w ich transpozycji do krajowych porządków prawnych;

9.  podkreśla potrzebę zachowania pewnej jednolitości transpozycji przepisów, bez uszczerbku dla czasu koniecznego do ich zastosowania;

10. zwraca się o bliższą współpracę między Komisją, państwami członkowskimi, Parlamentem Europejskim i parlamentami narodowymi.

WYNIK GŁOSOWANIA KOŃCOWEGO W KOMISJI

Data przyjęcia

17.6.2015

 

 

 

Wynik głosowania końcowego

+:

–:

0:

21

2

0

Posłowie obecni podczas głosowania końcowego

Mercedes Bresso, Fabio Massimo Castaldo, Richard Corbett, Pascal Durand, Esteban González Pons, Danuta Maria Hübner, Ramón Jáuregui Atondo, Maite Pagazaurtundúa Ruiz, György Schöpflin, Barbara Spinelli, Josep-Maria Terricabras, Kazimierz Michał Ujazdowski, Rainer Wieland

Zastępcy obecni podczas głosowania końcowego

Max Andersson, Charles Goerens, Enrique Guerrero Salom, Sylvia-Yvonne Kaufmann, David McAllister, Andrej Plenković, Marcus Pretzell, Helmut Scholz

Zastępcy (art. 200 ust. 2) obecni podczas głosowania końcowego

Adam Szejnfeld, Csaba Sógor, Dario Tamburrano

(1)

Dz.U. C 369 z 17.12.2011, s. 15


OPINIA Komisji Petycji (20.5.2015)

dla Komisji Prawnej

w sprawie 30. i 31. sprawozdania rocznego z kontroli stosowania prawa UE (2012–2013)

(2014/2253(INI))

Sprawozdawczyni komisji opiniodawczej: Rosa Estaràs Ferragut

WSKAZÓWKI

Komisja Petycji zwraca się do Komisji Prawnej, jako komisji przedmiotowo właściwej, o uwzględnienie w końcowym tekście projektu rezolucji następujących wskazówek:

1.  zwraca uwagę, że wdrożenie i transpozycja przepisów UE w państwach członkowskich pozostają niespójne, co w połączeniu z problemami językowymi, nadmierną biurokracją i deficytem wiedzy doprowadziło do stworzenia Unii, która nie jest przyjazna obywatelom; zauważa, że obywatele, którzy chcą żyć, pracować lub prowadzić działalność gospodarczą w innym państwie członkowskim, spotykają się z codzienną rzeczywistością nieustannych trudności spowodowanych niejednolitym wdrażaniem prawa UE do systemów prawnych poszczególnych państw członkowskich;

2.  przypomina, że art. 17 Traktatu o Unii Europejskiej (TUE) określa fundamentalną rolę Komisji, która stoi na straży Traktatów; apeluje do Komisji o kontynuowanie aktywnego monitorowania stosowania prawa UE w celu zapewnienia terminowego i prawidłowego wdrażania oraz właściwej transpozycji przepisów;

3.  zwraca uwagę, że w celu poprawy transpozycji, stosowania i egzekwowania prawa UE Komisja powinna uczynić z kwestii zgodności z prawem UE prawdziwy priorytet polityczny poprzez stworzenie silnego partnerstwa i współpracy wszystkich zainteresowanych stron zaangażowanych w kształtowanie, wdrażanie i egzekwowanie takiego prawodawstwa, w szczególności Parlamentu i państw członkowskich;

4.  zwraca uwagę, że prawo do złożenia petycji w Parlamencie jest jednym z filarów obywatelstwa europejskiego, o czym stanowi art. 44 Karty praw podstawowych Unii Europejskiej i art. 227 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (TFUE); podkreśla, że prawo to dostarcza niezbędnych, choć niewystarczających instrumentów do zwiększenia społecznego udziału w procesie podejmowania decyzji w Unii Europejskiej, odgrywa istotną rolę w identyfikowaniu i ocenie potencjalnych braków i naruszeń przy wdrażaniu prawodawstwa UE przez państwa członkowski oraz w informowaniu instytucji unijnych o tych brakach i naruszeniach; w tym kontekście podkreśla kluczową rolę Komisji Petycji jako skutecznego łącznika między obywatelami UE, Parlamentem, Komisją i parlamentami narodowymi;

5.  podkreśla kluczową rolę obywateli, przedsiębiorstw, organizacji pozarządowych i innych zainteresowanych stron w zakresie monitorowania braków w transpozycji lub stosowaniu prawa UE przez organy państw członkowskich; uznaje w tej kwestii ważną rolę petycji kierowanych do Parlamentu i skarg kierowanych do Komisji, a także pytań wystosowywanych przez posłów do Parlamentu Europejskiego, które są pierwszymi oznakami istnienia problemów związanych z wdrażaniem prawa UE oraz pomagają zwrócić uwagę na niewłaściwe stosowanie i potencjalne naruszenia prawa UE;

6.  zauważa, że obywatele, przedsiębiorstwa, organizacje pozarządowe i inne organizacje często składają skargi do Komisji i że w 2013 r. Komisja otrzymała więcej nowych skarg (3 505) niż w którymkolwiek z ubiegłych trzech lat, co przyniosło wzrost całkowitej liczby otwartych skarg o 19 %; apeluje do Komisji o poprawę stosowanych przez nią praktyk w zakresie informowania obywateli, tak by otrzymywali oni w sposób terminowy i właściwy informacje o wszelkich działaniach i krokach podejmowanych przy rozpatrywaniu ich skarg, w tym o uprzednie zawiadomienia skarżących przed zamknięciem sprawy;

7.  z zadowoleniem przyjmuje fakt, że Komisja przywiązuje coraz większą wagę do petycji jako źródła informacji o skargach obywateli przeciwko władzom publicznym, w tym Unii Europejskiej, i potencjalnych naruszeniach prawa UE podczas jego wdrażania w praktyce, o czym świadczy fakt, że w dwóch sprawozdaniach rocznych poświęciła petycjom szczególną uwagę; odnotowuje, że towarzyszył temu odpowiedni wzrost liczby petycji przekazywanych Komisji Europejskiej przez Komisję Petycji z wnioskiem o informacje; wyraża jednak żal z powodu opóźnień w udzielaniu odpowiedzi przez Komisję, gdy w przypadku wielu petycji proszona jest ona o przedstawienie opinii;

8.  zauważa również potrzebę konstruktywnego dialogu z państwami członkowskimi w ramach Komisji Petycji i zwraca się do państw członkowskich, których dotyczą odnośne petycje, o wysyłanie przedstawiciela, który uczestniczyłby w posiedzeniach tej komisji;

9.  wskazuje, że petycje przedstawione przez obywateli UE odnoszą się do naruszeń prawa UE, w szczególności w dziedzinie praw podstawowych, spraw wewnętrznych, wymiaru sprawiedliwości, rynku wewnętrznego, zdrowia, konsumentów, transportu, podatków, rolnictwa, rozwoju obszarów wiejskich i ochrony środowiska; uważa, że petycje świadczą o tym, iż nadal częste i powszechne są przypadki niepełnej transpozycji lub że przepisy nie są właściwie egzekwowane, co w efekcie wiedzie do niewłaściwego stosowania prawa UE; podkreśla, że taka sytuacja wymaga wzmożenia wysiłków ze strony państw członkowskich oraz nieustannego monitorowania przez Komisję; w szczególności podkreśla, że złożono dużo petycji, w których sygnalizowano występowanie zjawiska dyskryminacji wobec osób niepełnosprawnych i przeszkód, jakie napotykają;

10. zwraca uwagę, że nadal utrzymują się trudności w dialogu z niektórymi państwami członkowskimi i regionami, które niechętnie odnoszą się do wniosków o dostarczenie dokumentacji lub przedstawienie wyjaśnień;

11. z zadowoleniem przyjmuje uznanie przez Komisję istotnej roli, jaką odgrywają skarżący, pomagając w wykrywaniu przypadków naruszenia prawa UE(1);

12. przypomina, że ograniczenie liczby opóźnień w transpozycji to od dawna jeden z głównych priorytetów Komisji, który powinien pozostać priorytetem; odnotowuje, że liczba dyrektyw, których transpozycji należało dokonać w 2013 r. (74), była niższa od liczby z 2011 r. (131); podkreśla jednak, że w 2013 r. należało transponować więcej dyrektyw niż w 2012 r. (74 w porównaniu z 56 w 2012 r.);

13. zwraca uwagę, że pomimo niskiej liczby takich przypadków opóźnienia w transpozycji dyrektyw pozostają trwałym problemem utrudniającym dostarczanie obywatelom wymiernych korzyści; zauważa, że chociaż terminowa transpozycja dyrektyw nadal pozostaje wyzwaniem w wielu państwach członkowskich, przez ostatnie trzy lata Dania, Łotwa i Malta utrzymywały bardzo niski poziom postępowań w sprawie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego z powodu opóźnień w transpozycji;

14. zauważa, że cztery dziedziny polityki, w których wszczęto ostatnio postępowanie w sprawie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego przy transpozycji, to nadal środowisko, zdrowie i prawa konsumentów, rynek wewnętrzny i usługi oraz transport; jest zdania, że po określeniu dziedzin problematycznych Komisja i państwa członkowskie powinny ustalić działania, jakie należy podjąć w celu zapewnienia pełnej i bezzwłocznej transpozycji prawa UE w każdej dziedzinie;

15. podkreśla, że Komisja powinna uważniej śledzić transpozycję dyrektyw w okresie przed upływem terminu na transpozycję i – jeżeli istnieje ryzyko opóźnienia w transpozycji – zapewnić wyjaśnienia ram prawnych w tych dziedzinach, aby pomóc państwom członkowskim poprawić wdrażanie w sposób, który przynosi obywatelom konkretne korzyści w ich codziennym życiu;

16. zauważa, że terminowa transpozycja prawodawstwa UE jest niezbędna do sprawnego funkcjonowania UE, tak samo jak właściwe wdrażanie prawa UE; podkreśla, że bardzo często niedociągnięcia i rozbieżności norm wynikają z tego, iż państwa członkowskie dokonują transpozycji przepisów UE w różny sposób; w związku z powyższym wzywa Komisję do wdrożenia lepszego mechanizmu przeglądu w celu zbadania, jak zasady UE mają zastosowanie w praktyce na wszystkich szczeblach w państwach członkowskich i w jakim stopniu obywatele i przedsiębiorstwa są uprawnieni do egzekwowania swoich praw;

17. odnotowuje, że łącznie 731 spraw w związku z uchybieniem zobowiązaniom zamknięto, ponieważ państwa członkowskie, których te sprawy dotyczyły, wykazały zgodność swojego prawa z prawodawstwem UE; podkreśla, że w 2013 r. Trybunał Sprawiedliwości wydał 52 wyroki na mocy art. 258 TFUE, przy czym 31 wyroków (59,6 %) zapadło na niekorzyść państw członkowskich; aby umieścić statystki dotyczące 2013 r. w kontekście, przypomina, że do chwili obecnej 3274 wyroki (87,3 %) wydane przez Trybunał w sprawach w związku z uchybieniem zobowiązaniom państwa członkowskiego zapadły na korzyść Komisji; zwraca się do Komisji o zwrócenie szczególnej uwagi na faktyczne egzekwowanie wszystkich tych wyroków;

18. zauważa, że najwięcej nowych postępowań w sprawie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego z powodu opóźnień w transpozycji wszczęto w 2013 r. w czterech obszarach polityki dotyczących: środowiska (168 postępowań), zdrowia i konsumentów (58), rynku wewnętrznego i usług (47) oraz transportu (36); podkreśla bezpośredni i proporcjonalny związek między liczbą otrzymanych petycji a liczbą postępowań w sprawie uchybień zobowiązaniom państwa członkowskiego wszczętych przez Komisję;

19. zwraca uwagę na dużą liczbę spraw o uchybienie zobowiązaniom zamkniętych w 2013 r. przed przekazaniem ich do Trybunału Sprawiedliwości, zauważając, że zaledwie około 6,6 % wszystkich spraw zakończyło się orzeczeniem Trybunału; uznaje zatem, iż istotne jest monitorowanie w dalszym ciągu działalności państw członkowskich, mając na uwadze, że pewne petycje ciągle dotyczą problemów, które występują nadal po tym, jak sprawa została zamknięta;

20. przypomina, że Komisja koncentruje się na skutecznym rozwiązywaniu problemów, skutecznym zarządzaniu i skutecznych środkach zapobiegawczych, jednak sugeruje, że Komisja powinna pomyśleć o nowych sposobach, innych niż oficjalne postępowania w sprawie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego, aby poprawić transpozycję i egzekwowanie prawa UE;

21. odnotowuje, że stopniowe włączanie państw członkowskich do systemu „EU Pilot” zakończyło się w czerwcu 2012 r. wraz z dołączeniem Malty i Luksemburga i od tego czasu procedura „EU Pilot” jest w pełni operacyjna we wszystkich państwach członkowskich; podkreśla, że liczba nowych procedur „EU pilot” stopniowo wzrastała w ostatnich trzech latach oraz że program ten przyniósł dotychczas znaczące wyniki, w szczególności w zakresie gromadzenia informacji i poprawy szczególnych sytuacji budzących niepokój obywateli, na co wskazuje ograniczenie liczby uruchamianych postępowań w sprawie uchybienia zobowiązaniom w ciągu ostatnich pięciu lat (z 2900 do 1300); wzywa jednak do kontynuacji intensywnych działań w celu informowania obywateli o systemie EU Pilot; zachęca Komisję do zaangażowania osób składających petycje w rozpatrywanie spraw „EU Pilot” wynikających z petycji, aby ułatwić również dialog między nimi a zainteresowanymi organami krajowymi; sugeruje, aby wyznaczać krótsze terminy dla tych spraw, które są uznane za pilne i w przypadku których konieczne może okazać się szybkie działanie Komisji;

22. z zadowoleniem przyjmuje działania państw członkowskich mające na celu rozwiązanie spraw dotyczących uchybień zobowiązaniom państwa członkowskiego bez postępowań sądowych w ramach procedury „EU Pilot”, które doprowadziły do spadku liczby oficjalnych postępowań w sprawie uchybienia zobowiązaniom; zwraca uwagę na potrzebę wyjaśnienia statusu prawnego powyższej procedury, jak również na potrzebę owocnej i przyspieszonej wymiany informacji między Komisją a państwami członkowskimi, ponieważ brak odpowiedzi lub opóźnienia w przekazywaniu Komisji informacji przez państwa członkowskie również wpływają na skuteczne rozpatrywanie petycji przez Komisję Petycji;

23. odnotowuje, iż Trybunał Sprawiedliwości zaznaczył, iż „szkody spowodowane przez instytucje krajowe […] mogą prowadzić wyłącznie do odpowiedzialności tych instytucji, a sądy krajowe zachowują wyłączną właściwość w zakresie orzekania o wypłacie zadośćuczynienia za powstałe szkody”(2); z tego względu podkreśla, jak ważne jest wzmocnienie środków dochodzenia roszczeń dostępnych na szczeblu krajowym, które umożliwiają skarżącym dochodzenie praw w sposób bardziej bezpośredni i osobisty(3);

24. przypomina, że niezbędne jest zapewnienie większej przejrzystości, jasności prawa i dostępu do informacji na temat całości etapu poprzedzającego wszczęcie postępowania oraz samego postępowania w sprawie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego w kontekście procedury „EU Pilot”, jak również rocznego sprawozdania z kontroli stosowania prawa UE, w szczególności jeżeli chodzi o skarżących;

25. z zadowoleniem przyjmuje zobowiązanie służb Komisji do usprawnienia wymiany informacji z Komisją Petycji i pragnie ponowić swoje postulaty dotyczące:

     a) poprawy komunikacji między obiema stronami, w szczególności w odniesieniu do wszczynania przez Komisję i przebiegu postępowań w sprawie uchybienia zobowiązaniom, w tym procedur w ramach systemu „EU Pilot”, w taki sposób, aby zagwarantować, że Parlament jest w pełni informowany w dążeniu do nieustannej poprawy prowadzonych przez niego prac prawodawczych;

     b) starań, jakie należy podjąć, aby wszelkie istotne informacje dotyczące petycji w odniesieniu do dochodzenia i postępowania w sprawie uchybienia docierały do Komisji Petycji w rozsądnym terminie, co umożliwi tej komisji skuteczniejszą odpowiedź na wnioski obywateli,

     c) uwzględniania przez Komisję sprawozdań Komisji Petycji, w szczególności wniosków i zaleceń w nich zawartych, przy sporządzaniu komunikatów i przygotowywaniu nowelizacji aktów prawnych;

26. wyraża zadowolenie w związku z rosnącym stosowaniem przez Komisję kierowanych do państw członkowskich planów wdrażania dotyczących nowych aktów prawnych UE, gdyż zmniejsza to ryzyko niepowodzenia w terminowym i właściwym wdrożeniu danego aktu oraz zapobiega problemom z transpozycją i stosowaniem aktu, a w konsekwencji ma wpływ na liczbę składanych petycji, które się do niego odnoszą;

27. zauważa, że w związku z inicjatywą Komisji dotyczącą sprawności regulacyjnej UE, znaną jako program REFIT, Komisja powinna usprawnić dialog w sprawie sprawności regulacyjnej z obywatelami, państwami członkowskimi, przedsiębiorcami i całym społeczeństwem obywatelskim, aby zapewnić wysokiej jakości prawodawstwo oraz utrzymanie społecznych aspektów prawodawstwa UE, jak również dopilnować, aby postęp odnoszący się do jednej idei nie odbywał się kosztem innej.

WYNIK GŁOSOWANIA KOŃCOWEGO W KOMISJI

Data przyjęcia

5.5.2015

 

 

 

Wynik głosowania końcowego

+:

–:

0:

27

0

3

Posłowie obecni podczas głosowania końcowego

Margrete Auken, Beatriz Becerra Basterrechea, Alberto Cirio, Andrea Cozzolino, Pál Csáky, Miriam Dalli, Rosa Estaràs Ferragut, Eleonora Evi, Lidia Joanna Geringer de Oedenberg, Peter Jahr, Rikke Karlsson, Notis Marias, Edouard Martin, Marlene Mizzi, Julia Pitera, Laurenţiu Rebega, Sofia Sakorafa, Jarosław Wałęsa, Cecilia Wikström, Tatjana Ždanoka

Zastępcy obecni podczas głosowania końcowego

Anja Hazekamp, György Hölvényi, Jérôme Lavrilleux, Demetris Papadakis, Josep-Maria Terricabras, Ángela Vallina

Zastępcy (art. 200 ust. 2) obecni podczas głosowania końcowego

Paul Brannen, Norbert Lins, Dario Tamburrano, Martina Werner

(1)

COM(2012) 0154 final.

(2)

Zob. wyrok w sprawie 175/84.

(3)

Zob. wyrok w sprawie 175/84 oraz propozycje przedstawione w tym kontekście w dokumencie COM(2012) 0095 final.


WYNIK GŁOSOWANIA KOŃCOWEGO W KOMISJI ()

Data przyjęcia

13.7.2015

 

 

 

Wynik głosowania końcowego

+:

–:

0:

20

3

0

Posłowie obecni podczas głosowania końcowego

Max Andersson, Joëlle Bergeron, Marie-Christine Boutonnet, Jean-Marie Cavada, Kostas Chrysogonos, Rosa Estaràs Ferragut, Dietmar Köster, Gilles Lebreton, António Marinho e Pinto, Emil Radev, Julia Reda, Evelyn Regner, Pavel Svoboda, József Szájer, Axel Voss, Tadeusz Zwiefka

Zastępcy obecni podczas głosowania końcowego

Angel Dzhambazki, Evelyne Gebhardt, Heidi Hautala, Sylvia-Yvonne Kaufmann, Virginie Rozière

Zastępcy (art. 200 ust. 2) obecni podczas głosowania końcowego

Ángela Vallina, Bogdan Brunon Wenta

Informacja prawna - Polityka ochrony prywatności