Διαδικασία : 2015/2128(INI)
Διαδρομή στην ολομέλεια
Διαδρομή του εγγράφου : A8-0026/2016

Κείμενα που κατατέθηκαν :

A8-0026/2016

Συζήτηση :

PV 07/03/2016 - 15
CRE 07/03/2016 - 15

Ψηφοφορία :

PV 08/03/2016 - 6.5
Αιτιολογήσεις ψήφου

Κείμενα που εγκρίθηκαν :

P8_TA(2016)0071

ΕΚΘΕΣΗ     
PDF 819kWORD 278k
12.2.2016
PE 565.164v03-00 A8-0026/2016

σχετικά με την ετήσια έκθεση του 2014 για την προστασία των οικονομικών συμφερόντων της Ευρωπαϊκής Ένωσης – καταπολέμηση της απάτης

(2015/2128(INI))

Επιτροπή Ελέγχου του Προϋπολογισμού

Εισηγητής: Benedek Jávor

ΤΡΟΠΟΛΟΓΙΕΣ
ΠΡΟΤΑΣΗ ΨΗΦΙΣΜΑΤΟΣ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ

ΠΡΟΤΑΣΗ ΨΗΦΙΣΜΑΤΟΣ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ

σχετικά με την ετήσια έκθεση του 2014 για την προστασία των οικονομικών συμφερόντων της Ευρωπαϊκής Ένωσης – καταπολέμηση της απάτης

(2015/2128(INI))

Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο,

–  έχοντας υπόψη το άρθρο 325 παράγραφος 5 της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΣΛΕΕ),

–  έχοντας υπόψη τα ψηφίσματά του σχετικά με προηγούμενες ετήσιες εκθέσεις της Επιτροπής και της Ευρωπαϊκής Υπηρεσίας Καταπολέμησης της Απάτης (OLAF),

–  έχοντας υπόψη την έκθεση της Επιτροπής, της 31ης Ιουλίου 2015, με τίτλο «Προστασία των οικονομικών συμφερόντων της Ευρωπαϊκής Ένωσης – Καταπολέμηση της απάτης – Ετήσια έκθεση για το 2014» (COM(2015)0386) καθώς και τα συνοδευτικά έγγραφα εργασίας των υπηρεσιών της Επιτροπής (SWD(2015)0151, SWD(2015)0152, SWD(2015)0153, SWD(2015)0154, SWD(2015)0155 και SWD(2015)0156),

–  έχοντας υπόψη την ετήσια έκθεση της OLAF για το 2014,

–  έχοντας υπόψη την έκθεση δραστηριοτήτων της Επιτροπής Εποπτείας της OLAF για το 2014,

–  έχοντας υπόψη την ετήσια έκθεση του Ελεγκτικού Συνεδρίου σχετικά με την εκτέλεση του προϋπολογισμού για το οικονομικό έτος 2014, καθώς και τις απαντήσεις των θεσμικών οργάνων,

–  έχοντας υπόψη την ανακοίνωση της Επιτροπής, της 8ης Οκτωβρίου 2015, με τίτλο «Προστασία του προϋπολογισμού της ΕΕ έως το τέλος του 2014» (COM(2014)0503),

–  έχοντας υπόψη τη γνωμοδότηση της Ευρωπαϊκής Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής, της 16ης Σεπτεμβρίου 2015, με τίτλο «Η καταπολέμηση της διαφθοράς στην ΕΕ: αντιμετώπιση των ανησυχιών των επιχειρήσεων και της κοινωνίας των πολιτών» (CCMI/132),

–  έχοντας υπόψη την έκθεση της Επιτροπής, της 3ης Φεβρουαρίου 2014, με τίτλο «Έκθεση της ΕΕ για την καταπολέμηση της διαφθοράς» (COM(2014)0038),

–  έχοντας υπόψη τον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 250/2014, του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 26ης Φεβρουαρίου 2014, σχετικά με πρόγραμμα για την προώθηση δραστηριοτήτων στον τομέα της προστασίας των οικονομικών συμφερόντων της Ευρωπαϊκής Ένωσης (πρόγραμμα «Hercule III») και την κατάργηση της απόφασης αριθ. 804/2004/ΕΚ(1),

–  έχοντας υπόψη την πρόταση της Επιτροπής, της 17ης Ιουλίου 2013, σχετικά με την έκδοση κανονισμού του Συμβουλίου για τη σύσταση της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας (COM(2013)0534),

–  έχοντας υπόψη τον κανονισμό (ΕΕ, Ευρατόμ) αριθ. 883/2013 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 11ης Σεπτεμβρίου 2013, σχετικά με τις έρευνες που πραγματοποιούνται από την Ευρωπαϊκή Υπηρεσία Καταπολέμησης της Απάτης (OLAF) και την κατάργηση του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1073/1999 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου και του κανονισμού (Ευρατόμ) αριθ. 1074/1999 του Συμβουλίου(2),

–  έχοντας υπόψη την πρόταση της Επιτροπής για την έκδοση οδηγίας του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 11ης Ιουλίου 2012, σχετικά με την καταπολέμηση, μέσω του ποινικού δικαίου, της απάτης εις βάρος των οικονομικών συμφερόντων της Ένωσης (COM(2012)0363),

–  έχοντας υπόψη τον κανονισμό (ΕΕ, Ευρατόμ) αριθ. 966/2012 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 25ης Οκτωβρίου 2012, σχετικά με τους δημοσιονομικούς κανόνες που εφαρμόζονται στον γενικό προϋπολογισμό της Ένωσης και την κατάργηση του κανονισμού (ΕΚ, Ευρατόμ) αριθ. 1605/2002 του Συμβουλίου(3),

–  έχοντας υπόψη το ψήφισμά του της 15ης Σεπτεμβρίου 2011 σχετικά με τις προσπάθειες της ΕΕ για την καταπολέμηση της διαφθοράς(4), τη δήλωσή του της 18ης Μαΐου 2010 σχετικά με τις προσπάθειες της Ένωσης για πάταξη της διαφθοράς(5) και την ανακοίνωση της Επιτροπής της 6ης Ιουνίου 2011 για την καταπολέμηση της δωροδοκίας στην ΕΕ (COM(2011)0308),

–  έχοντας υπόψη τον κανονισμό (ΕΚ, Ευρατόμ) αριθ. 2988/95 του Συμβουλίου, της 18ης Δεκεμβρίου 1995, σχετικά με την προστασία των οικονομικών συμφερόντων των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων(6),

–  έχοντας υπόψη την έκθεση για το έλλειμμα του ΦΠΑ του 2015 που εκπονήθηκε για λογαριασμό της Ευρωπαϊκής Επιτροπής,

–  έχοντας υπόψη την ειδική έκθεση του Ευρωπαϊκού Ελεγκτικού Συνεδρίου σχετικά με τις δημόσιες συμβάσεις στο πλαίσιο των δαπανών συνοχής της ΕΕ,

–  έχοντας υπόψη την απόφαση του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου στην υπόθεση C-105/14, Taricco και λοιποί,

–  έχοντας υπόψη το άρθρο 52 του Κανονισμού του,

–  έχοντας υπόψη την έκθεση της Επιτροπής Ελέγχου του Προϋπολογισμού και τις γνωμοδοτήσεις της Επιτροπής Διεθνούς Εμπορίου, της Επιτροπής Περιφερειακής Ανάπτυξης, της Επιτροπής Πολιτικών Ελευθεριών, Δικαιοσύνης και Εσωτερικών Υποθέσεων και της Επιτροπής Συνταγματικών Υποθέσεων (A8-0026/2016),

Α.  λαμβάνοντας υπόψη ότι τα κράτη μέλη και η Επιτροπή είναι από κοινού υπεύθυνοι για την εκτέλεση του 80% περίπου του προϋπολογισμού της Ένωσης· λαμβάνοντας υπόψη ότι τα κράτη μέλη έχουν την κύρια ευθύνη για την είσπραξη των ιδίων πόρων, μεταξύ άλλων υπό μορφή ΦΠΑ και τελωνειακών δασμών·

Β.  λαμβάνοντας υπόψη ότι ο εξορθολογισμός των δημοσίων δαπανών και η προστασία των οικονομικών συμφερόντων της ΕΕ θα πρέπει να αποτελούν κεντρικά στοιχεία της πολιτικής της ΕΕ για την ενίσχυση της εμπιστοσύνης των πολιτών μέσω της εξασφάλισης της ορθής, αποτελεσματικής και αποδοτικής χρήσης των χρημάτων τους· λαμβάνοντας υπόψη ότι η εν λόγω χρηστή χρηματοοικονομική διαχείριση πρέπει να συνδυάζεται με μια προσέγγιση που συνίσταται στη «βέλτιστη αξιοποίηση κάθε ευρώ»·

Γ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι η επίτευξη καλών αποτελεσμάτων αφορά τις εισροές, εκροές, αποτελέσματα και αντικτύπους που αξιολογούνται τακτικά με ελέγχους επιδόσεων·

Δ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι η πληθώρα των νομικών και διοικητικών συστημάτων στα κράτη μέλη καθιστά δυσχερή την υπέρβαση των παρατυπιών και την καταπολέμηση της απάτης και λαμβάνοντας υπόψη ότι η Επιτροπή θα πρέπει συνεπώς να εντείνει τις προσπάθειές της προκειμένου να διασφαλίσει ότι η καταπολέμηση της απάτης διενεργείται με αποτελεσματικό τρόπο και οδηγεί σε απτά και πιο ικανοποιητικά αποτελέσματα.

Ε.  λαμβάνοντας υπόψη ότι η Ευρωπαϊκή Υπηρεσία Καταπολέμησης της Απάτης (OLAF) έχει ως αποστολή να προστατεύει τα οικονομικά συμφέροντα της Ένωσης, διενεργώντας έρευνες σε υποθέσεις απάτης, διαφθοράς και άλλων παράνομων δραστηριοτήτων· λαμβάνοντας υπόψη ότι η Επιτροπή Εποπτείας της έχει συσταθεί προκειμένου να ενισχύσει και να εγγυηθεί την ανεξαρτησία της OLAF μέσω μίας τακτικής παρακολούθησης της άσκησης των ερευνητικών δραστηριοτήτων της· λαμβάνοντας ειδικότερα υπόψη ότι η Επιτροπή Εποπτείας παρακολουθεί τις εξελίξεις σχετικά με την εφαρμογή των διαδικαστικών εγγυήσεων και τη διάρκεια των ερευνών υπό το φως των πληροφοριών που παρέχει ο Γενικός Διευθυντής σύμφωνα με το άρθρο 7 παράγραφος 8 του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) αριθ. 883/2013·

ΣΤ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι η διαφθορά πλήττει όλα τα κράτη μέλη και κοστίζει περίπου 120 δισεκατομμύρια ευρώ ετησίως στην οικονομία της ΕΕ, όπως αναφέρεται στην πρώτη έκθεση της Επιτροπής που εξετάζει την πολιτική καταπολέμησης της διαφθοράς στην Ευρωπαϊκή Ένωση, η οποία δημοσιεύθηκε τον Φεβρουάριο του 2014·

Ζ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι η διαφθορά μπορεί να συμβάλλει στη χρηματοδότηση των δραστηριοτήτων δικτύων οργανωμένου εγκλήματος ή τρομοκρατίας στην Ευρώπη· λαμβάνοντας επίσης υπόψη ότι η διαφθορά υπονομεύει την εμπιστοσύνη των πολιτών στους θεσμούς και τις δημοκρατικές διαδικασίες·

Η.  λαμβάνοντας υπόψη ότι η καταπολέμηση της απάτης και της διαφθοράς, πέρα από την πολιτισμική της διάσταση που βασίζεται σε ηθικές αρχές εγγενείς στο κράτος δικαίου, συμβάλλει στην ανταγωνιστικότητα της Ένωσης στην παγκόσμια οικονομία·

1.  σημειώνει την έκθεση της Επιτροπής με τίτλο «Προστασία των οικονομικών συμφερόντων της Ευρωπαϊκής Ένωσης – Καταπολέμηση της απάτης – Ετήσια έκθεση για το 2014»· καλεί την Επιτροπή, στο πλαίσιο των ετήσιων εκθέσεών της για την προστασία των οικονομικών συμφερόντων της ΕΕ (εκθέσεις PIF), να απαντά με μεγαλύτερη ταχύτητα στις ερωτήσεις του Κοινοβουλίου·

Εντοπισμός και δήλωση παρατυπιών

2.  επισημαίνει ότι το σύνολο των παρατυπιών που έχουν αναφερθεί αφορά ποσό που ανέρχεται σε 3,24 δισ. EUR περίπου· υπογραμμίζει ότι ο συνολικός δημοσιονομικός αντίκτυπος των δολίων και μη δολίων παρατυπιών που δηλώθηκαν το 2014 είναι κατά 36% μεγαλύτερος από ό,τι το 2013, ενώ ο αριθμός των καταγεγραμμένων αυτών παρατυπιών αυξήθηκε κατά 48%· τονίζει ότι από τις δηλωθείσες παρατυπίες 2,27 δισ. EUR αφορούν δαπάνες που αντιπροσωπεύουν το 1.8% των συνολικών πληρωμών·

3.  τονίζει ότι, από τις 16 473 παρατυπίες που αναφέρθηκαν στην Επιτροπή το 2014, οι 1 649 ήταν δόλιες και αφορούσαν ποσό ύψους 538,2 εκατ. EUR· επισημαίνει ότι οι δόλιες παρατυπίες στον τομέα των δαπανών αφορούσαν ποσό 362 εκατ. EUR που αντιπροσωπεύει το 0,26% των συνολικών πληρωμών και ότι οι δόλιες παρατυπίες στον τομέα των εσόδων αφορούσαν ποσό ύψους 176,2 εκατ. EUR που αντιπροσωπεύει το 0.88% του ακαθάριστου ποσού των παραδοσιακών ίδιων πόρων (ΠΙΠ) που συγκεντρώθηκαν το 2014·

4.  υπογραμμίζει ότι ο συνολικός δημοσιονομικός αντίκτυπος των μη δολίων παρατυπιών που αναφέρθηκαν το 2014 είναι κατά 47% μεγαλύτερος από ό,τι το 2013, ενώ ο αριθμός τους μειώθηκε κατά 5%· επισημαίνει επίσης ότι οι μη δόλιες παρατυπίες που αφορούσαν δαπάνες επηρέασαν το 1.54% των συνολικών πληρωμών και ότι οι μη δόλιες παρατυπίες που αφορούσαν έσοδα επηρέασαν το 3.66% των ΠΙΠ που συγκεντρώθηκαν το 2014·

5.  προτρέπει την Επιτροπή να αναλάβει την πλήρη ευθύνη για την ανάκτηση των κονδυλίων που καταβλήθηκαν παρατύπως από τον προϋπολογισμό της ΕΕ, καθώς και για τη βελτίωση της είσπραξης των ιδίων πόρων, και να θεσπίσει ενιαίες αρχές όσον αφορά την υποβολή εκθέσεων για όλα τα κράτη μέλη, ώστε να εξασφαλίζεται η συλλογή κατάλληλων, συγκρίσιμων και επακριβών στοιχείων·

6.  τονίζει ότι οι μη δόλιες παρατυπίες συχνά οφείλονται σε ανεπαρκή γνώση περίπλοκων κανόνων και απαιτήσεων· θεωρεί ότι η απλούστευση των κανόνων και των διαδικασιών από τα κράτη μέλη και την Επιτροπή θα μειώσει τον αριθμό παρατυπιών αυτών· πιστεύει ότι η καταπολέμηση των παρατυπιών, συμπεριλαμβανομένης της απάτης, προϋποθέτει την ευαισθητοποίηση όλων των θεσμικών παραγόντων σε ευρωπαϊκό, εθνικό, περιφερειακό και τοπικό επίπεδο και σε επίπεδο κοινής γνώμης· σημειώνει ότι η καλλιέργεια πνεύματος πρόληψης και καταπολέμησης της απάτης σε όλα τα θεσμικά και λοιπά όργανα και οργανισμούς που συμμετέχουν στην εκτέλεση των Ταμείων έχει ζωτική σημασία και καλεί τα κράτη μέλη να προωθήσουν την ανταλλαγή βέλτιστων πρακτικών·

7.  επισημαίνει ότι, με σκοπό την επαναφορά των δημοσίων οικονομικών σε περισσότερο βιώσιμη τροχιά, τα κράτη μέλη βρίσκονται σε μια συνεχή διαδικασία δημοσιονομικής εξυγίανσης και πειθαρχίας, και πιστεύει ακράδαντα ότι όλοι οι διαθέσιμοι πόροι είναι απαραίτητοι για την πραγματοποίηση επενδύσεων στα κράτη μέλη προκειμένου να δοθεί ώθηση σε μια διατηρήσιμη οικονομική ανάπτυξη· πιστεύει ότι πρέπει να ληφθούν όλα τα αναγκαία μέτρα για να αποτραπούν και να τερματιστούν όλες οι απατηλές δραστηριότητες στον τομέα της εμπορικής πολιτικής και των σχετικών με αυτήν κονδυλίων και να συνδυαστούν όλα τα σχετικά μέσα πολιτικής (όπως ποινικές έρευνες, ανάπτυξη αξιόπιστων αναλυτικών μοντέλων και προσπάθειες να αντιμετωπιστούν οι αδυναμίες και οι ελλείψεις που οφείλονται σε ανεπάρκειες της πολιτικής της Επιτροπής)· καλεί τα κράτη μέλη να καταβάλουν ακόμη μεγαλύτερες προσπάθειες ώστε τα κονδύλια του προϋπολογισμού της ΕΕ να χρησιμοποιούνται κατάλληλα για έργα που συμβάλλουν στην ανάπτυξη και την απασχόληση στην Ευρώπη, και οι οφειλόμενοι δασμοί να εισπράττονται μετά την αποκάλυψη κρουσμάτων απάτης· τονίζει γενικά ότι η καταπολέμηση του αθέμιτου εμπορίου και των παράνομων χρηματοοικονομικών ροών θα πρέπει να εξακολουθήσει να αποτελεί πρώτη προτεραιότητα τόσο για την ΕΕ όσο και για τα κράτη μέλη της·

8.  επικροτεί το γεγονός ότι η Επιτροπή έχει εγκρίνει μια πολυετή στρατηγική για την καταπολέμηση της απάτης, γεγονός που συμβάλλει στην άρση των σημαντικών διαφορών όσον αφορά τον αριθμό των παρατυπιών που δηλώνονται από κάθε κράτος μέλος·

Έσοδα – Ίδιοι πόροι

9.  σημειώνει με ανησυχία ότι το ποσό των παραδοσιακών ίδιων πόρων που αφορούσαν οι απάτες το 2014 ήταν κατά 191% υψηλότερο από ό,τι το 2013 και ότι το ποσό που αφορούσαν οι μη δόλιες παρατυπίες το 2014 ήταν κατά 146% υψηλότερο από ό,τι το προηγούμενο έτος·

10.  εκφράζει την ανησυχία του για το γεγονός ότι το 2014 το μέσο ποσοστό είσπραξης ανά κράτος μέλος ΠΙΠ τόσο για δόλιες όσο και για μη δόλιες παρατυπίες ανήλθε σε 24% καταγράφοντας ένα ιστορικά χαμηλό· καλεί μετ’ επιτάσεως τα κράτη μέλη να ανακτήσουν ταχύτερα τα οφειλόμενα ποσά και απευθύνει έκκληση ιδίως προς εκείνα τα κράτη μέλη τα οποία πρέπει να εισπράξουν τα μεγαλύτερα ποσά, προκειμένου να βελτιώσουν τις επιδόσεις τους στον τομέα αυτό·

11.  εκφράζει την ανησυχία του για το έλλειμμα ΦΠΑ και για τις εκτιμώμενες απώλειες όσον αφορά τα έσοδα από τον ΦΠΑ, οι οποίες ανήλθαν σε 168 δισεκατομμύρια EUR το 2013· υπογραμμίζει το γεγονός σε σε 13 από τα 26 κράτη μέλη που ελέγχθηκαν το 2014 οι εκτιμώμενες μέσες απώλειες από τον ΦΠΑ υπερέβησαν το 15,2%· τονίζει ότι η Επιτροπή δεν έχει πρόσβαση στις πληροφορίες που ανταλλάσσουν μεταξύ τους τα κράτη μέλη προκειμένου να αποτραπεί και να καταπολεμηθεί η λεγόμενη «απάτη πολλαπλής συμμετοχής»· καλεί όλα τα κράτη μέλη να συμμετάσχουν σε όλους τους τομείς δραστηριότητας του Eurofisc προκειμένου να διευκολύνουν την ανταλλαγή πληροφοριών με στόχο την καταπολέμηση της απάτης· επαναλαμβάνει ότι η Επιτροπή έχει αρμοδιότητα να ελέγχει και να εποπτεύει τα μέτρα που λαμβάνουν τα κράτη μέλη· καλεί την Επιτροπή να ασκήσει πλήρως τις εκτελεστικές αρμοδιότητές της για να ελέγξει και να συνδράμει τα κράτη μέλη στην καταπολέμηση της απάτης και της φοροαποφυγής στον τομέα του ΦΠΑ· αναγνωρίζει ότι από το 2013 η Επιτροπή χρησιμοποιεί τον μηχανισμό ταχείας αντίδρασης για την αντιμετώπιση μαζικής και αιφνίδιας απάτης στον τομέα του ΦΠΑ·

12.  προτρέπει την Επιτροπή να αναπτύξει ένα μηχανισμό που θα παρέχει κίνητρο στις επιχειρήσεις να πληρώνουν τακτικά τους φόρους αντί να φοροαποφεύγουν·

13.  διαπιστώνει ότι ο αριθμός των κέντρων συντονισμού που υποστηρίζονται από την Eurojust και την Ευρωπόλ αυξάνεται συνεχώς· χαιρετίζει τα αποτελέσματα των διασυνοριακών επιχειρήσεων Vertigo 2 και 3 και την αποτελεσματική συνεργασία μεταξύ των διωκτικών και των δικαστικών αρχών στη Γερμανία, Πολωνία, Ολλανδία, το Ηνωμένο Βασίλειο, το Βέλγιο, την Ισπανία, την Τσεχική Δημοκρατία και την Ελβετία, η οποία είχε ως αποτέλεσμα να εξουδετερωθούν τα εγκληματικά δίκτυα που ήταν υπεύθυνα για φορολογικές απάτες, συμπεριλαμβανομένου του ΦΠΑ, ύψους 320 περίπου εκατομμυρίων EUR·

14.  εκφράζει την ανησυχία του όσον αφορά τους τελωνειακούς ελέγχους και τη συναφή είσπραξη των δασμών που συγκαταλέγονται στους ίδιους πόρους του προϋπολογισμού τη ΕΕ· επισημαίνει ότι υπόκειται στην αρμοδιότητα των τελωνειακών αρχών των κρατών μελών να πραγματοποιούν ελέγχους προκειμένου να εξακριβώνουν ότι οι εισαγωγείς τηρούν τους κανόνες για τους δασμούς και τις εισαγωγές και τονίζει ότι το Ελεγκτικό Συνέδριο έχει διαπιστώσει ότι η ποιότητα των ελέγχων αυτών διαφέρει μεταξύ των κρατών μελών. καλεί την Επιτροπή να επικαιροποιήσει τον οδηγό για τους τελωνειακούς ελέγχους που δημοσιεύτηκε το 2014, προκειμένου να αρθούν οι αδυναμίες που έχει εντοπίσει το Ελεγκτικό Συνέδριο, όπως τα προβλήματα χειρισμού των εισαγωγών που έχουν αποτελέσει αντικείμενο εκτελωνισμού σε άλλα κράτη μέλη·

Δαπάνες

15.  σημειώνει με ανησυχία ότι ο αριθμός των παρατυπιών στον τομέα των δαπανών που καταγράφηκαν ως δόλιες το 2014 μειώθηκε μόνο κατά 4%, μετά από μία αύξηση της τάξης του 76% το 2013· καλεί μετ’ επιτάσεως τις αρμόδιες αρχές να λάβουν όλα τα αναγκαία μέτρα για τη μείωση του αριθμού των δόλιων παρατυπιών, χωρίς ωστόσο αυτό να αποβαίνει σε βάρος των προτύπων ελέγχου·

16.  εκφράζει την ανησυχία του για τη σταθερή αύξηση του αριθμού των μη δόλιων παρατυπιών σχετικά με τα κονδύλια της ΕΕ που τελούν υπό άμεση διαχείριση, όσον αφορά τόσον τον αριθμό των περιπτώσεων όσο και τα σχετικά ποσά· εκφράζει την έκπληξή του για το γεγονός ότι ο αριθμός των δόλιων παρατυπιών το 2014 τετραπλασιάστηκε σε σύγκριση με το προηγούμενο έτος και ζητεί από την Επιτροπή να παράσχει λεπτομερείς εξηγήσεις και να λάβει τα αναγκαία μέτρα για την αντιστροφή αυτής τη τάσης·

17.  διαπιστώνει συνεπώς με ανησυχία ότι το 2014 ο μεγαλύτερος αριθμός των δολίων παρατυπιών που δηλώθηκαν αφορούσε τον τομέα της αγροτικής ανάπτυξης, στον οποίο καταγράφηκε η μεγαλύτερη αύξηση σε σύγκριση με το 2013· τονίζει ότι το 71% σχεδόν του συνολικού αριθμού των δόλιων παρατυπιών που δηλώθηκαν στον τομέα των φυσικών πόρων (γεωργία, ανάπτυξη της υπαίθρου και αλιεία) προήλθε από την Ουγγαρία, την Ιταλία, την Πολωνία και τη Ρουμανία·

18.  αναγνωρίζει ότι η ανάκτηση ποσών από τα κράτη μέλη για το Ευρωπαϊκό Γεωργικό Ταμείο Εγγυήσεων (ΕΓΤΕ) υπολείπεται του συνολικού μέσου όρου, και ότι έως το τέλος του 2014 ανακτήθηκαν ποσά σε λιγότερες από τις μισές παρατυπίες που εντοπίστηκαν το 2009· επισημαίνει τις σημαντικές διαφορές μεταξύ των κρατών μελών όσον αφορά την ικανότητά τους να ανακτούν ποσά για παράτυπες πληρωμές που εντοπίζονται στο πλαίσιο της ΚΓΠ και καλεί μετ’ επιτάσεως τη Βουλγαρία, τη Γαλλία, την Ελλάδα και τη Σλοβακία να βελτιώσουν σημαντικά τα αποτελέσματά τους· αναγνωρίζει ότι με τη διαδικασία εκκαθάρισης (κανόνας 50/50) παρέχεται ένα ισχυρό κίνητρο στα κράτη μέλη να ανακτήσουν το ταχύτερο δυνατόν από τους δικαιούχους παράτυπες πληρωμές στα πλαίσια του ΕΓΤΕ· εκφράζει τη λύπη του για το γεγονός ότι το 2014 σημειώθηκε για τρίτη συνεχή χρονιά αύξηση του αριθμού των περιπτώσεων δόλιας παρατυπίας σε σχέση με το ΕΓΤΕ και για τέταρτη συνεχή χρονιά αύξηση του αριθμού των υποθέσεων απάτης που δηλώθηκαν σε σχέση με την ανάπτυξη της υπαίθρου· υπογραμμίζει ότι η ανάκτηση των παρατύπως καταβληθέντων ποσών πρέπει να διενεργείται με μεγαλύτερη ταχύτητα·

19.  διαπιστώνει ότι οι παρατυπίες που σχετίζονταν με την κοινή αλιευτική πολιτική το 2014, αφού σημείωσαν ρεκόρ έτους το 2013, επέστρεψαν σε επίπεδο συγκρίσιμο με αυτό του 2012· επισημαίνει ότι οι κατηγορίες παρατυπιών που εντοπίστηκαν συχνότερα κατά τη διάρκεια της χρονικής περιόδου 2010-2014 αφορούσαν την «Μη επιλεξιμότητα του μέτρου/του σχεδίου», ακολουθούμενες από τις «παραβιάσεις των διατάξεων για τις δημόσιες συμβάσεις»·

20.  διαπιστώνει ότι, σε συνάρτηση με την περίοδο προγραμματισμού 2007-2013 για την πολιτική συνοχής, ο αριθμός των δόλιων παρατυπιών, με 306 δηλωθείσες υποθέσεις, μειώθηκε κατά 5% το 2014 σε σύγκριση με το 2013· εκφράζει την έντονη ανησυχία του για την αύξηση ύψους άνω των 115 εκατομμυρίων EUR (76%) των ποσών που αφορούσαν δόλιες παρατυπίες το 2014 σε σύγκριση με το 2013, η οποία οφείλεται πρωτίστως σε μία δραστική αύξηση (κατά 660%) των σχετικών ποσών στο πλαίσιο του Ταμείου Συνοχής· διαπιστώνει ότι από τις 74 υποθέσεις διαπιστωθείσης απάτης στον τομέα της πολιτικής για τη συνοχή μεταξύ 2008 και 2014, οι 61 περιπτώσεις (82%) δηλώθηκαν από τρία κράτη μέλη – Γερμανία (42 περιπτώσεις), Πολωνία (11 περιπτώσεις) και Σλοβενία (8 περιπτώσεις)· εκφράζει την ανησυχία του για το γεγονός ότι σε 14 κράτη μέλη το ποσοστό των αποδεδειγμένων περιπτώσεων απάτης για το χρονικό αυτό διάστημα είναι μηδενικό, γεγονός που εγείρει ερωτήματα όσον αφορά την αποτελεσματικότητα των συστημάτων ελέγχου που διαθέτουν οι χώρες αυτές·

21.  εκφράζει εξάλλου την ανησυχία του για το γεγονός ότι, στον τομέα της συνοχής, το συνολικό χρονικό διάστημα που μεσολαβεί μεταξύ της εκδήλωσης μιας παρατυπίας, του εντοπισμού της και τέλος της δήλωσής της στην Επιτροπή έχει αυξηθεί σε 3 χρόνια και 4 μήνες· επισημαίνει ότι μετά τον εντοπισμό μίας παρατυπίας (εντολές ανάκτησης, έρευνες της OLAF κ.λπ.) λαμβάνουν χώρα και άλλες διαδικασίες· καλεί μετ’ επιτάσεως την Επιτροπή να συνεργαστεί με τα κράτη μέλη προκειμένου να βελτιωθεί η αποτελεσματικότητά τους στους τομείς της αποκάλυψης και της δήλωσης παρατυπιών·

22.  χαιρετίζει τη συνολική μείωση των δηλωθεισών παρατυπιών στο πλαίσιο της προενταξιακής βοήθειας (ΠΒ)· εκφράζει τη λύπη του για την παρατηρούμενη από το 2010 σταθερά αυξανόμενη τάση περιπτώσεων παρατυπιών σχετικά με το μέσο προενταξιακής βοήθειας (ΜΠΒ) τόσο ως προς τα ποσά όσο και ως προς τον αριθμό των υποθέσεων, με την Τουρκία να αποτελεί τον κύριο πρωταγωνιστή στην αρνητική αυτή εξέλιξη και καλεί την Επιτροπή να καταβάλλει κάθε δυνατή προσπάθεια για να βελτιωθεί η κατάσταση, ιδίως στο πλαίσιο των επικείμενων προσπαθειών για την ενίσχυση της συνεργασίας ΕΕ και Τουρκίας·

Προβλήματα που εντοπίστηκαν και απαιτούμενα μέτρα

Βελτίωση της διαδικασίας υποβολής εκθέσεων

23.  διαπιστώνει με ανησυχία ότι παρά τις πολυάριθμες εκκλήσεις του Κοινοβουλίου για την καθιέρωση ενιαίων για όλα τα κράτη μέλη αρχών υποβολής εκθέσεων, η κατάσταση παραμένει εξαιρετικά δυσάρεστη και εξακολουθούν να υπάρχουν σημαντικές διαφορές στον αριθμό των δολίων και μη δολίων παρατυπιών που δηλώνονται από τα επιμέρους κράτη μέλη· φρονεί ότι το πρόβλημα αυτό αποτυπώνει μία στρεβλή εικόνα της πραγματικής κατάστασης όσον αφορά την έκταση των παραβιάσεων και την προστασία των οικονομικών συμφερόντων της ΕΕ· καλεί μετ’ επιτάσεως την Επιτροπή να καταβάλλει σοβαρές προσπάθειες προκειμένου να αντιμετωπιστεί το πρόβλημα της ύπαρξης διαφορετικών προσεγγίσεων από τα κράτη μέλη όσον αφορά την αποκάλυψη παρατυπιών καθώς και αποκλινουσών ερμηνειών κατά την εφαρμογή του ρυθμιστικού πλαισίου της ΕΕ·

24.  επικροτεί τη δέσμευση της Επιτροπής να δημοσιεύει ανά διετία έκθεση σχετικά με την καταπολέμηση της διαφθοράς στην ΕΕ και αναμένει με ενδιαφέρον το περιεχόμενο της επόμενης έκθεσης στις αρχές του 2016· καλεί την Επιτροπή να συμπληρώσει την έκθεση με ένα κεφάλαιο σχετικά με τις επιδόσεις των θεσμικών οργάνων της ΕΕ στον τομέα της καταπολέμησης της διαφθοράς και να εξετάσει διεξοδικότερα, σε επίπεδο θεσμικών οργάνων της ΕΕ, τις ασκούμενες πολιτικές, προκειμένου να εντοπίσει εγγενείς κρίσιμους παράγοντες, ευαίσθητους τομείς και παράγοντες κινδύνου για διαφθορά·

25.  καλεί την Επιτροπή να εναρμονίσει το πλαίσιο για τη δήλωση «εικαζόμενων περιπτώσεων απάτης» και να θεσπίσει κανόνες για την αναφορά όλων των δικαστικών μέτρων που λαμβάνονται στα κράτη μέλη σε συνάρτηση με μια δυνητικά απατηλή χρησιμοποίηση ενωσιακών πόρων, ενώ θα πρέπει να αναφέρονται συγκεκριμένα τα δικαστικά μέτρα που λαμβάνονται με βάση τις σχετικές συστάσεις της OLAF·

26.  καλεί την Επιτροπή να αναπτύξει ένα σύστημα αυστηρών δεικτών και ευκόλως ενιαίων ομοιόμορφων κριτηρίων, βάσει των απαιτήσεων που ορίστηκαν στο πρόγραμμα της Στοκχόλμης για τη μέτρηση του επιπέδου διαφθοράς στα κράτη μέλη και την αξιολόγηση των πολιτικών των κρατών μελών για την καταπολέμηση της διαφθοράς· εκφράζει τις επιφυλάξεις του σχετικά με την αξιοπιστία και την ποιότητα των δεδομένων που διατίθενται από τα κράτη μέλη· καλεί, συνεπώς, την Επιτροπή να συνεργάζεται στενά με τα κράτη μέλη ώστε να διασφαλίζονται εχέγγυα για ολοκληρωμένα, ακριβή και αξιόπιστα δεδομένα, λαμβανομένου υπόψη του στόχου της πλήρους εφαρμογής του συστήματος ενιαίου ελέγχου· καλεί την Επιτροπή να εκπονήσει δείκτη διαφθοράς για την κατηγοριοποίηση των κρατών μελών·

27.  καλεί την Επιτροπή, στο πλαίσιο της ετήσιας αξιολόγησης των αποτελεσμάτων που επιτεύχθηκαν στο πλαίσιο της καταπολέμησης της διαφθοράς να παράσχει στα κράτη μέλη ακριβείς κατευθυντήριες γραμμές προκειμένου να καταστεί δυνατή η σταδιακή και συνεχής υλοποίηση των υποχρεώσεων που έχουν αναλάβει τα επιμέρους κράτη μέλη στον τομέα της καταπολέμησης της διαφθοράς·

28.  επαναλαμβάνει την έκκλησή του προς την Επιτροπή να προωθήσει άμεσα νομοθετικά μέτρα για ένα ελάχιστο επίπεδο προστασίας των ατόμων που καταγγέλλουν παρατυπίες στην ΕΕ· καλεί τα ευρωπαϊκά θεσμικά όργανα να τροποποιήσουν τον κανονισμό υπηρεσιακής κατάστασης προκειμένου να διασφαλιστεί ότι ο εν λόγω κανονισμός όχι μόνον υποχρεώνει τυπικά τους υπαλλήλους να αναφέρουν τις παρατυπίες αλλά προβλέπει επίσης επαρκή προστασία για όσους τις καταγγέλλουν· καλεί τα ευρωπαϊκά όργανα και τους λοιπούς οργανισμούς που δεν το έχουν ήδη πράξει να εφαρμόσουν χωρίς καθυστέρηση το άρθρο 22 στοιχείο γ) του κανονισμού υπηρεσιακής κατάστασης· καλεί μετ’ επιτάσεως όλα τα θεσμικά όργανα της ΕΕ να θεσπίσουν εσωτερικές διατάξεις σχετικά με την καταγγελία παρατυπιών από υπαλλήλους και τις υποχρεώσεις τους, εστιάζοντας στην προστασία όσων καταγγέλλουν παρατυπίες· πιστεύει ότι οι ρυθμίσεις αυτές θα πρέπει να επεκταθούν ρητώς και στα άτομα που αποκαλύπτουν περιπτώσεις απάτης σε συνάρτηση με διεθνείς συμφωνίες, συμπεριλαμβανομένων των εμπορικών συμφωνιών.

29.  υπογραμμίζει τη σημασία της πρόσβασης σε πληροφορίες και της διαφάνειας των δραστηριοτήτων των ομάδων πίεσης, καθώς και της χρήσης των κονδυλίων της ΕΕ για τη στήριξη του έργου ανεξάρτητων οργανισμών στον τομέα αυτό, προκειμένου, μεταξύ άλλων, να στηριχθεί οικονομικά η διασυνοριακή ερευνητική δημοσιογραφία·

30.  πιστεύει ότι το επίπεδο της διαφάνειας θα μπορούσε να αυξηθεί με την καθιέρωση «νομοθετικού αποτυπώματος» για τις ομάδες προώθησης συμφερόντων σε επίπεδο ΕΕ, με στόχο τη μετάβαση από ένα προαιρετικό σε ένα υποχρεωτικό μητρώο της ΕΕ για όλες τις δραστηριότητες προώθησης συμφερόντων σε όλα τα θεσμικά όργανα της ΕΕ·

31.  προτρέπει την Επιτροπή να συνεχίσει να εφαρμόζει την αυστηρή πολιτική της σχετικά με τη διακοπή και την αναστολή πληρωμών· χαιρετίζει το γεγονός ότι η Επιτροπή έχει εκδώσει μία νέα απόφαση σχετικά με τον μηχανισμό έγκαιρης προειδοποίησης (ΜΕΠ)· προσβλέπει στη δημιουργία ενός ολοκληρωμένου συστήματος έγκαιρης αναγνώρισης και αποκλεισμού, το οποίο θα προταθεί από την Επιτροπή καλεί την Επιτροπή να ενημερώνει καλύτερα τα κράτη μέλη και τις τοπικές αρχές σχετικά με την εφαρμογή της πολιτικής της, λαμβάνοντας υπόψη ότι η διαδικασία αυτή δεν πρέπει να υπονομεύεται από παραμέτρους πολιτικού χαρακτήρα·

32.  ζητεί, συνεπώς, να εφαρμόζεται το άρθρο 325 της ΣΛΕΕ οριζόντια σε όλες τις πολιτικές της ΕΕ και η δράση της να μην περιορίζεται μόνο στην εκ των υστέρων αντιμετώπιση των κρουσμάτων απάτης αλλά και να τα αποτρέπει· ζητεί να τηρείται το άρθρο 325 της ΣΛΕΕ, και ιδίως η παράγραφος 5 σχετικά με τις ετήσιες εκθέσεις, για τις οποίες παρατηρείται ήδη καθυστέρηση ενός έτους· ζητεί ειδικότερα να απλοποιηθεί ο τρόπος χρήσης των ευρωπαϊκών επιδοτήσεων στην πολιτική συνοχής· ζητεί να τηρούνται οι διαδικασίες που έχουν συμφωνηθεί και να κυρωθούν οι συμφωνίες για την καταπολέμηση της απάτης σε περιφερειακό και διεθνές επίπεδο που έχουν συναφθεί μεταξύ της Ένωσης και τρίτων χωρών ή οργανισμών τρίτων χωρών· ζητεί να δοθεί συνέχεια στο σχέδιο δράσης και στις συστάσεις που περιέχονται στο ψήφισμα του Κοινοβουλίου της 23ης Οκτωβρίου 2013 σχετικά με το οργανωμένο έγκλημα, τη διαφθορά και τη νομιμοποίηση εσόδων από εγκληματικές δραστηριότητες: συστάσεις σχετικά με δράσεις και πρωτοβουλίες που πρέπει να αναληφθούν, ιδίως οι συστάσεις 130 – προβολή των μέτρων που λαμβάνονται από τα κράτη μέλη για την καταπολέμηση της απάτης και του οργανωμένου εγκλήματος – και 131 – γενικό σχέδιο δράσης 2014-2019 κατά του οργανωμένου εγκλήματος, της διαφθοράς και της νομιμοποίησης εσόδων από εγκληματικές δραστηριότητες – σημεία i-xxii· ζητεί να γνωστοποιηθούν τα πρώτα αποτελέσματα από την εφαρμογή της οδηγίας για την παραχάραξη του νομίσματος· ζητεί, επιπλέον, ευρύτερη ενημέρωση όσον αφορά αφενός τα μέσα που χρησιμοποιεί η OLAF για την καταπολέμηση της διαφθοράς και αφετέρου τον συντονισμό των διαδικασιών των κρατών μελών για την ανάκτηση παρανόμως εισπραχθέντων ποσών·

33.  καλεί την ΕΕ να ζητήσει την προσχώρησή της στην ομάδα κρατών του Συμβουλίου της Ευρώπης κατά της διαφθοράς (GRECO)·

34.  χαιρετίζει το γεγονός ότι το 2014 είχαν τεθεί σε ισχύ 48 συμφωνίες που αφορούσαν την αμοιβαία παροχή διοικητικής συνδρομής και κάλυπταν 71 χώρες, ενώ οι διαπραγματεύσεις συνεχίζονταν με άλλες 49 χώρες, μεταξύ των οποίων βρίσκονται πολύ σημαντικοί εμπορικοί εταίροι όπως οι ΗΠΑ και η Ιαπωνία, και ζητεί να τηρείται το Κοινοβούλιο διαρκώς ενήμερο όσον αφορά τις εξελίξεις στις διαπραγματεύσεις αυτές· υπογραμμίζει ότι για να προστατευθούν τα συμφέροντα της ΕΕ και να καταπολεμηθεί αποτελεσματικά η απάτη, θα πρέπει να διασφαλιστούν πρωτίστως η ουσιαστική εφαρμογή της νομοθεσίας και η τήρηση από όλα τα συμβαλλόμενα μέρη των διεθνών δεσμεύσεων, συμπεριλαμβανομένων των ρητρών για την καταπολέμηση της απάτης και της διαφθοράς που προβλέπουν κυρώσεις· προτρέπει την Επιτροπή να συνεχίσει να συνεργάζεται με άλλες χώρες σε σχέση με μέτρα κατά της απάτης και να θεσπίσει νέους μηχανισμούς διοικητικής συνεργασίας· καλεί την Επιτροπή να συνεχίσει να ενσωματώνει διατάξεις κατά της απάτης και της διαφθοράς σε όλες τις διεθνείς συμφωνίες της ΕΕ ούτως ώστε να προετοιμάσει το έδαφος για ενισχυμένη συνεργασία στην καταπολέμηση του οργανωμένου εγκλήματος, του λαθρεμπορίου και άλλων μορφών παράνομων ή αθέμιτων εμπορικών συναλλαγών·

35.  χαιρετίζει το γεγονός ότι το πρόγραμμα μακροοικονομικής χρηματοδοτικής συνδρομής (ΜΧΣ) διαδραματίζει καίριο ρόλο όσον αφορά την προώθηση μεταρρυθμίσεων στους εμπορικούς εταίρους που διατηρούν τις στενότερες σχέσεις με την ΕΕ· ζητεί από την Επιτροπή να συνεχίσει να υποβάλλει εκθέσεις στο Κοινοβούλιο και στα κράτη μέλη, προκειμένου να διασφαλιστεί ότι όλα τα κονδύλια δαπανώνται με πλήρη τήρηση του βασικού κανονισμού και κατά τρόπο που συνάδει με την περιφερειακή συνοχή και την προώθηση της περιφερειακής σταθερότητας, με αποτέλεσμα να περιορίζεται ο κίνδυνος κακής χρήσης αποπληρωτέων δανείων· ζητεί τη μακροπρόθεσμη αξιολόγηση των συνεπειών των προγραμμάτων ΜΧΣ στις προσπάθειες καταπολέμησης της διαφθοράς και της απάτης στις αποδέκτριες χώρες·

36.  ζητεί εκ νέου από τα όργανα δημοσιονομικού ελέγχου όλων των κρατών μελών να δημοσιεύουν τις εθνικές δηλώσεις ώστε να υπάρχει λογοδοσία για τον τρόπο που δαπανώνται τα ενωσιακά κονδύλια·

37.  καλεί την Επιτροπή και τα κράτη μέλη να αναπτύξουν, στο αντίστοιχο επίπεδό τους, διασυνδεδεμένες βάσεις δεδομένων για τις παρατυπίες στον τομέα της πολιτικής συνοχής, περιλαμβανομένων των παρατυπιών που προκύπτουν από δημόσιες συμβάσεις, καθώς οι εν λόγω βάσεις δεδομένων μπορούν να προσφέρουν τη δυνατότητα για μια ουσιαστική και διεξοδική ανάλυση της συχνότητας, της σοβαρότητας και των αιτιών των παρατυπιών, καθώς και των χρηματικών ποσών που σχετίζονται με δόλιες παρατυπίες· τονίζει την ανάγκη να μεριμνούν τα κράτη μέλη για την δέουσα και έγκαιρη διάθεση ακριβών και συγκρίσιμων δεδομένων στην Επιτροπή, χωρίς να προκαλείται υπέρμετρη διοικητική επιβάρυνση·

Βελτίωση των ελέγχων

38.  τονίζει τον πολύπλοκο χαρακτήρα των παρατυπιών· υποστηρίζει ότι η Επιτροπή και τα κράτη μέλη πρέπει να λάβουν δραστικά μέτρα για την καταπολέμηση των δόλιων παρατυπιών· πιστεύει ότι οι μη δόλιες παρατυπίες θα πρέπει να αντιμετωπίζονται με διοικητικά μέτρα και ειδικότερα με περισσότερο διαφανείς και απλές ρυθμίσεις, με την παροχή μεγαλύτερης τεχνικής βοήθειας εκ μέρους της Επιτροπής προς τα κράτη μέλη καθώς και με ενίσχυση της ανταλλαγής ορθών πρακτικών και εμπειριών· φρονεί ότι η μέθοδος υπολογισμού σφαλμάτων πρέπει να εναρμονιστεί σε επίπεδο ΕΕ και κρατών μελών·

39.  χαιρετίζει το γεγονός ότι με την εκ των προτέρων και των υστέρων διενέργεια «κοινοτικών ελέγχων» αποκαλύπτονται διαρκώς περισσότερες περιπτώσεις παρατυπιών και για το λόγο αυτό πιστεύει ότι οι έλεγχοι αυτοί θα πρέπει να ενταθούν·

40.  καλεί τις αρμόδιες αρχές των κρατών μελών να πραγματοποιούν αποτελεσματικότερους ελέγχους και να χρησιμοποιούν όλες τις διαθέσιμες πληροφορίες προκειμένου να αποφεύγουν τα σφάλματα και την παράτυπη καταβολή κονδυλίων της ΕΕ·

41.  προτρέπει την Επιτροπή να ενισχύσει σε μεγαλύτερο βαθμό των εποπτικό της ρόλο μέσω δραστηριοτήτων εξέλεγξης λογαριασμών, ελέγχων και επιθεωρήσεων, σχεδίων για μέτρα αποκατάστασης και προειδοποιητικών επιστολών· καλεί τα κράτη μέλη να εντείνουν τις προσπάθειές τους και να αξιοποιήσουν το δυναμικό τους για τον εντοπισμό και τη διόρθωση σφαλμάτων, προτού υποβάλλουν αίτηση επιστροφής δαπανών στην Επιτροπή· υπογραμμίζει, στο πλαίσιο αυτό, την ιδιαίτερη αξία των προληπτικών μέτρων για την αποτροπή πληρωμών, ώστε να μην απαιτούνται περαιτέρω ενέργειες για την ανάκτηση παρατύπως καταβληθέντων ποσών·

42.  επαναλαμβάνει το αίτημά του προς την Επιτροπή να αναπτύξει ένα σύστημα ανταλλαγής πληροφοριών μεταξύ των αρμοδίων αρχών προκειμένου να καταστεί δυνατή η διασταύρωση στοιχείων που αφορούν λογιστικές εγγραφές μεταξύ δύο ή περισσοτέρων κρατών μελών και με τον τρόπο αυτό να αποτρέπονται οι διασυνοριακές απάτες στον τομέα των διαρθρωτικών και επενδυτικών ταμείων και να διασφαλίζεται μία οριζόντια προσέγγιση όσον αφορά την προστασία των οικονομικών συμφερόντων της ΕΕ·

43.  χαιρετίζει το γεγονός ότι το 2014 όλες οι υπηρεσίες της Επιτροπής ανέπτυξαν και υλοποίησαν τις στρατηγικές τους για την καταπολέμηση της απάτης· καλεί τους οργανισμούς της ΕΕ, τους εκτελεστικούς οργανισμούς και τις κοινές επιχειρήσεις να πράξουν το ίδιο· τονίζει τον ρόλο που διαδραματίζουν οι υπηρεσίες συντονισμού για την καταπολέμηση της απάτης (AFCOS) στο πλαίσιο της αντιμετώπισης των απατών· επικροτεί το γεγονός ότι η Βουλγαρία, η Ελλάδα, η Κροατία, η Μάλτα και η Σλοβακία έχουν θεσπίσει εθνικές στρατηγικές για την καταπολέμηση της απάτης και καλεί τα ενδιαφερόμενα κράτη μέλη να υποβάλλουν το ταχύτερο δυνατόν τις εθνικές τους στρατηγικές για την καταπολέμηση της απάτης (NAFS)· καλεί την Επιτροπή να παρακολουθεί στενά την υλοποίηση των εν λόγω στρατηγικών·

44.  προσβλέπει, επιπλέον, στην ενίσχυση της συνεργασίας μεταξύ των κρατών μελών και της Επιτροπής όσον αφορά τους τρόπους διαχείρισης των κονδυλίων· ζητεί να παρασχεθεί ολοκληρωμένη κατάρτιση στο προσωπικό των αρχών που συμμετέχουν στη διαχείριση των κονδυλίων, ιδίως στις υπηρεσίες συντονισμού για την καταπολέμηση της απάτης (AFCOS), προκειμένου οι αρχές αυτές να αναπτύξουν τις δικές τους εθνικές στρατηγικές καταπολέμησης της απάτης·

45.  χαιρετίζει τα θετικά αποτελέσματα της πρώτης ετήσιας επισκόπησης του προγράμματος Hercule ΙΙΙ· εκφράζει την ανησυχία του για το γεγονός ότι ο προϋπολογισμός που διατίθεται για το εν λόγω πρόγραμμα ενδέχεται να μην είναι επαρκής· ζητεί περαιτέρω στοιχεία αποτελεσματικότητας, ιδίως όσον αφορά τη συμβολή των 55 συνδιασκέψεων και επιμορφωτικών σεμιναρίων στην αποδοτικότητα των μέτρων που έχουν λάβει τα κράτη μέλη για την καταπολέμηση της απάτης, της διαφθοράς και όλων των άλλων παράνομων δραστηριοτήτων που πλήττουν τα οικονομικά συμφέροντα της ΕΕ·

46.  επαναλαμβάνει ότι, σύμφωνα με το άρθρο 325 παράγραφος 2 της ΣΛΕΕ, τα κράτη μέλη «λαμβάνουν τα ίδια μέτρα καταπολέμησης της απάτης κατά των οικονομικών συμφερόντων της Ένωσης με εκείνα που λαμβάνουν για την καταπολέμηση της απάτης κατά των ιδίων οικονομικών συμφερόντων»· εκτιμά πως η διάταξη αυτή δεν τηρείται στην ΕΕ· φρονεί ότι η Επιτροπή οφείλει να αναπτύξει μια οριζόντια πολιτική καταπολέμησης της απάτης και της διαφθοράς· τονίζει ότι η Επιτροπή είναι υπεύθυνη και για την αποτελεσματική χρήση των κονδυλίων και, ως εκ τούτου, την καλεί να θεσπίσει εσωτερικούς δείκτες επιδόσεων·

47.  πιστεύει ότι οι πολίτες της ΕΕ πρέπει, με τη βοήθεια εργαλείων ενημέρωσης στα οποία θα έχουν εύκολη πρόσβαση, να συμμετέχουν σε μεγαλύτερο βαθμό στη φάση του σχεδιασμού και των ελέγχων, ιδίως όταν πρόκειται για τη χρηματοδότηση μεγάλων έργων υποδομών· καλεί την Επιτροπή να μελετήσει την ιδέα μιας συμμετοχικής κατάρτισης προϋπολογισμού προκειμένου οι πολίτες να συμπράττουν στον έλεγχο της διάθεσης των κονδυλίων της ΕΕ και να δημιουργηθεί ένα προσβάσιμο ηλεκτρονικό σύστημα για τη δήλωση κρουσμάτων απάτης·

48.  σημειώνει ότι ο εννοιολογικός προσδιορισμός, η κατάταξη, ο εντοπισμός και η δήλωση των παρατυπιών εξακολουθούν να ποικίλλουν τόσο μεταξύ όσο και εντός των επιμέρους κρατών μελών, κυρίως λόγω απουσίας κοινού ορισμού της έννοιας των παρατυπιών· θεωρεί αναγκαία μια περαιτέρω εναρμόνιση και επικροτεί, στη συνάρτηση αυτή, τον κατ’ εξουσιοδότηση κανονισμό της Επιτροπής της 8ης Ιουλίου 2015 σχετικά με τη δήλωση παρατυπιών που συμπληρώνει τον κανονισμό περί κοινών διατάξεων· καλεί την Επιτροπή και τα κράτη μέλη να θεσπίσουν συνεκτικές στρατηγικές για την αντιμετώπιση των παρατυπιών και για την καταπολέμηση της απάτης στο πλαίσιο της πολιτικής για τη συνοχή· τονίζει ότι η Επιτροπή έχει λάβει προληπτικά και διορθωτικά μέτρα για την αποφυγή δόλιων παρατυπιών, στα οποία συμπεριλαμβάνεται και η διακοπή 193 πληρωμών στο πλαίσιο της πολιτικής συνοχής·

49.  υπενθυμίζει ότι ο κανονισμός περί του καθορισμού κοινών διατάξεων επιβάλλει στις διαχειριστικές αρχές να εφαρμόζουν αποτελεσματικά και αναλογικά μέτρα κατά της απάτης, τα οποία θα πρέπει να ενσωματωθούν στις εθνικές στρατηγικές για την καταπολέμηση της απάτης· καλεί την Επιτροπή να ενισχύσει τα προληπτικά μέτρα της· επιδοκιμάζει, στο πλαίσιο αυτό, τη θέσπιση ενός συστήματος έγκαιρου εντοπισμού των κινδύνων και ζητεί, ιδιαίτερα, την ενδυνάμωση των τεχνικών και διοικητικών ικανοτήτων των διαχειριστικών αρχών, ώστε να εξασφαλιστούν ισχυρότερα συστήματα ελέγχου, ικανά να μειώνουν τους κινδύνους απάτης και να αυξάνουν την ικανότητα εντοπισμού, μεταξύ άλλων και στις λιγότερο ανεπτυγμένες περιφέρειες, χωρίς όμως να προκαλούν υπερβολικό οικονομικό και διοικητικό φόρτο· τονίζει ότι στα προληπτικά μέτρα πρέπει να περιλαμβάνεται τόσο η συνεχής επιμόρφωση και στήριξη του προσωπικού των αρμόδιων αρχών που είναι επιφορτισμένο με τη διαχείριση και τον έλεγχο των κονδυλίων, όσο και η ανταλλαγή πληροφοριών και βέλτιστων πρακτικών· τονίζει ότι οι τοπικές και περιφερειακές αρχές και οι εταίροι διαδραματίζουν αποφασιστικό ρόλο στην καταπολέμηση της απάτης, την εξασφάλιση διαφάνειας και την πρόληψη σύγκρουσης συμφερόντων·

50.  επικροτεί την απόφαση της Επιτροπής να διεξαγάγει ενδιάμεση αξιολόγηση το 2018, προκειμένου να καθοριστεί εάν με το νέο κανονιστικό πλαίσιο για την πολιτική συνοχής αποτρέπεται σε μεγαλύτερο βαθμό ο κίνδυνος παρατυπιών και απάτης, και προσβλέπει σε λεπτομερείς πληροφορίες για τον αντίκτυπο των νέων ρυθμίσεων στα συστήματα διαχείρισης και ελέγχου, σε σχέση τόσο με τον κίνδυνο εκδήλωσης παρατυπιών και απάτης όσο και με τη γενική εφαρμογή της πολιτικής αυτής·

51.  καλεί την Επιτροπή και το Ευρωπαϊκό Ελεγκτικό Συνέδριο να ενισχύσουν τη διαφάνεια των δεδομένων λογιστικού ελέγχου με τη δημοσίευση λεπτομερέστερων στοιχείων όσον αφορά τα κράτη μέλη με τις καλύτερες και τις χειρότερες επιδόσεις ανά τομέα και κλάδο πολιτικής, προκειμένου οι εκάστοτε δρώντες να μπορούν να αναγνωρίσουν τους τομείς στους οποίους απαιτείται μεγαλύτερη βοήθεια και να σχεδιάσουν αναλόγως τα απαιτούμενα μέτρα·

Οδηγία για την προστασία των οικονομικών συμφερόντων της ΕΕ (PIF) και κανονισμός σχετικά με τη σύσταση Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας (EPPO)

52.  χαιρετίζει τη δήλωση της Επιτροπής στην ετήσια έκθεσή της του 2014 για την προστασία των οικονομικών συμφερόντων της ΕΕ (έκθεση PIF), σύμφωνα με την οποία τόσο η οδηγία PIF όσο και ο κανονισμός για τη σύσταση Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας (κανονισμός EPPO) «θα μπορούσε να συμπληρώσει και να ισχυροποιήσει το νομικό πλαίσιο και να ενισχύσει σημαντικά την καταπολέμηση της απάτης»· επαναλαμβάνει την άποψή του ότι υπάρχει επείγουσα ανάγκη να εγκριθεί το ταχύτερο η οδηγία PIF, στο πεδίο εφαρμογής της οποίας να περιλαμβάνονται ο ΦΠΑ και ένας σαφής ορισμός των αδικημάτων PIF, ελάχιστες διατάξεις για μέγιστες ποινές φυλάκισης και ελάχιστες διατάξεις σχετικά με τις προθεσμίες παραγραφής· υπενθυμίζει την υπόθεση Taricco, στην οποία το Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης επισημαίνει ότι, σύμφωνα με τη σύμβαση PIF του 1995, η απάτη περί τον ΦΠΑ αποτελεί στοιχείο του αδικήματος της απάτης εις βάρος των οικονομικών συμφερόντων της ΕΕ·

53.  τονίζει ότι ο κανονισμός για την Ευρωπαϊκή Εισαγγελία πρέπει να εγκριθεί άμεσα, και ζητεί από το Συμβούλιο να εξηγήσει τους λόγους για τους οποίους καθυστερεί τις σχετικές διαπραγματεύσεις·

Δημόσιες συμβάσεις

54.  σημειώνει ότι η έκταση των παρατυπιών λόγω μη συμμόρφωσης με τους κανόνες για τις δημόσιες συμβάσεις παραμένει υψηλή· καλεί τα κράτη μέλη να μεταφέρουν με ταχύτητα στο εθνικό τους δίκαιο την οδηγία 2014/24/ΕΕ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 26ης Φεβρουαρίου 2014, σχετικά με τις δημόσιες προμήθειες(7), με την οποία καθίστανται υποχρεωτικές οι ηλεκτρονικές δημόσιες συμβάσεις και θεσπίζονται υποχρεώσεις παρακολούθησης και υποβολής εκθέσεων με σκοπό να περιοριστούν οι απάτες και άλλες σοβαρές παρατυπίες στον τομέα των δημόσιων συμβάσεων· καλεί την Επιτροπή να ορίσει ότι όλα τα έγγραφα που αφορούν τους δικαιούχους και ειδικότερα τους υπεργολάβους θα δημοσιεύονται υποχρεωτικά·

55.  ζητεί από την Επιτροπή να εφαρμόζει με αυστηρότητα τα μέτρα σχετικά με τη διακριτική ευχέρεια και τον αποκλεισμό στο πλαίσιο των δημόσιων συμβάσεων, με κατάλληλους ελέγχους προϋποθέσεων σε κάθε περίπτωση, και να εφαρμόζει τα κριτήρια αποκλεισμού προκειμένου να αποκλείονται εταιρίες σε περίπτωση σύγκρουσης συμφερόντων, ένα μέτρο καίριας σημασίας για την προστασία της αξιοπιστίας των θεσμικών οργάνων·

56.  επισημαίνει ότι η μη τήρηση των διατάξεων για τις δημόσιες συμβάσεις, όπως η μη ανάθεση δημόσιας σύμβασης με την κατάτμηση των συμβάσεων σε μικρότερες παρτίδες για να αποφεύγεται η υπέρβαση των κατώτατων ορίων, και η χρήση ακατάλληλων διαδικασιών έχει αποτελέσει σημαντική πηγή σφαλμάτων για την περίοδο προγραμματισμού 2007-2013· επισημαίνει ότι οι νέες οδηγίες για τις δημόσιες συμβάσεις πρέπει να εφαρμοστούν έως τον Απρίλιο του 2016· τονίζει ότι για τη μείωση του αριθμού των παρατυπιών απαιτείται ορθή εφαρμογή των οδηγιών από τα κράτη μέλη· καλεί συνεπώς την Επιτροπή να εκπονήσει κατευθυντήριες γραμμές για την ορθή εφαρμογή των οδηγιών· καλεί την Επιτροπή να παρακολουθεί στενά την εφαρμογή των οδηγιών· πιστεύει ότι με τη θέσπιση κατάλληλων προϋποθέσεων μπορεί να βελτιωθεί το σύστημα δημόσιων συμβάσεων· τονίζει την ανάγκη να θεσπιστεί ένα διαφανές και σαφές ρυθμιστικό πλαίσιο·

57.  καλεί την Επιτροπή να αναπτύξει μία βάση δεδομένων για τις παρατυπίες, η οποία να μπορεί να χρησιμεύσει ως θεμέλιο για μια ουσιαστική και ολοκληρωμένη ανάλυση της συχνότητας, της σοβαρότητας και των αιτίων των σφαλμάτων που συνδέονται με τις δημόσιες συμβάσεις· καλεί τις αρμόδιες αρχές στα κράτη μέλη να αναπτύξουν και να αναλύσουν τις δικές τους βάσεις δεδομένων για τις παρατυπίες, συμπεριλαμβανομένων και εκείνων που λαμβάνουν χώρα στο πλαίσιο των δημόσιων συμβάσεων, και να συνεργαστούν με την Επιτροπή ώστε να διαθέτουν τα σχετικά δεδομένα σε μορφή και χρόνο που θα διευκολύνει το έργο της Επιτροπής·

58.  πιστεύει ότι η αύξηση του αριθμού των σοβαρών σφαλμάτων κατά τη διαδικασία ανάθεσης δημοσίων συμβάσεων οφείλεται σε δολιότητα και καλεί την Επιτροπή να επιδείξει στη συνάρτηση αυτή ιδιαίτερη προσοχή όχι μόνο με το να πραγματοποιεί διάλογο με τα κράτη μέλη προκειμένου να βελτιωθεί η εφαρμογή των ισχυουσών και των νέων οδηγιών για την ανάθεση δημοσίων συμβάσεων αλλά και με το να παραπέμπτει στην OLAF τις σχετικές υποθέσεις για περαιτέρω έλεγχο·

59.  επισημαίνει ότι σε καταστάσεις έκτακτης ανάγκης, όπως η χρήση κονδυλίων για τους πρόσφυγες, παρατηρούνται συχνά αποκλίσεις από τις κανονικές διαδικασίες ανάθεσης συμβάσεων με αποτέλεσμα να υπάρχει άμεση πρόσβαση στα κονδύλια· εκφράζει τη λύπη του για το γεγονός ότι, για το λόγο αυτό, έχουν συχνά σημειωθεί καταχρήσεις· καλεί την Επιτροπή να ελέγχει περισσότερο αποτελεσματικά την εφαρμογή τέτοιου είδους αποκλίσεων καθώς και τη διαδεδομένη πρακτική της κατάτμησης των συμβάσεων προκειμένου να μην λαμβάνει χώρα υπέρβαση των κατωτάτων ορίων και να καταστρατηγούνται με τον τρόπο αυτό οι κανονικές διαδικασίες ανάθεσης συμβάσεων·

60.  σημειώνει ότι, στην ειδική έκθεση αριθ. 10/2015 με τίτλο «Προβλήματα στις δημόσιες συμβάσεις στον τομέα των δαπανών συνοχής της ΕΕ: πρέπει να ενταθούν οι προσπάθειες για την επίλυσή τους», το Ελεγκτικό Συνέδριο αναλύει τις διαδικασίες που συνδέονται με τις δημόσιες συμβάσεις· σημειώνει ότι η μη συμμόρφωση με τους κανόνες για τις δημόσιες συμβάσεις οδηγεί σε λάθη που ενδέχεται να προκαλέσουν καθυστερήσεις στην εφαρμογή και σε δημοσιονομικές διορθώσεις· καλεί την Επιτροπή και τα κράτη μέλη να διασφαλίσουν την πλήρη συμμόρφωση με τους κανόνες που διέπουν τις εκ των προτέρων αιρεσιμότητες, όσον αφορά την ουσιαστική εφαρμογή της νομοθεσίας για τις δημόσιες συμβάσεις, πριν από το τέλος του 2016· καλεί τα κράτη μέλη να εξασφαλίσουν την κατάλληλη και ταχεία μεταφορά στην εθνική τους νομοθεσία της δέσμης των οδηγιών του 2014 για τις δημόσιες συμβάσεις·

61.  καλεί μετ’ επιτάσεως τα κράτη μέλη και την Επιτροπή να εκμεταλλευτούν στο έπακρο τις δυνατότητες που προσφέρουν τα εργαλεία της τεχνολογίας πληροφοριών (ΤΠ) στο πλαίσιο των δημόσιων συμβάσεων, περιλαμβανομένων των εργαλείων για την ηλεκτρονική ανάθεση συμβάσεων, την ανταλλαγή βέλτιστων πρακτικών και την προληπτική αξιολόγηση κινδύνων· εξαίρει τη σημασία του διαδικτυακού μέσου προειδοποίησης για τον κίνδυνο απάτης Arachne που αναπτύχθηκε από την Επιτροπή και αποσκοπεί, βάσει μιας σειράς δεικτών κινδύνου, στον εντοπισμό των σχεδίων που εγκυμονούν τους μεγαλύτερους κινδύνους, και καλεί τα κράτη μέλη να χρησιμοποιήσουν το εργαλείο αυτό·

Κατάρτιση του προϋπολογισμού βάσει αποτελεσμάτων και βέλτιστη χρησιμοποίηση των κονδυλίων

62.  τονίζει τη σημασία του να δίνει κανείς το καλό παράδειγμα και χαιρετίζει θερμά τη διοργανική προσέγγιση που συνίσταται στην κατάρτιση προϋπολογισμού βάσει αποτελεσμάτων· καλεί την Επιτροπή, κατά το σχεδιασμό, την υλοποίηση και τη φάση ελέγχου του ΠΔΠ, να εφαρμόζει την αρχή της κατάρτισης του προϋπολογισμού βάσει αποτελεσμάτων·

63.  επισημαίνει τη σημασία της λήψης περαιτέρω και συνεχών μέτρων για την αποφυγή δόλιων παρατυπιών, ζητεί, ωστόσο, εκ νέου να εφαρμοστεί μία νέα μέθοδος που θα είναι προσανατολισμένη στις επιδόσεις και όχι σε μία τυπική αξιολόγηση των προγραμμάτων, σύμφωνα με την αρχή της κατάρτισης του προϋπολογισμού της ΕΕ βάσει αποτελεσμάτων· καλεί την Επιτροπή να αναπτύξει εντονότερη δραστηριότητα για την εφαρμογή δεικτών αποτελεσματικότητας και αποδοτικότητας σε όλα τα προγράμματά της και να μην επικεντρώνεται μόνο στα ποσοστά σφαλμάτων· καλεί επιπλέον την Επιτροπή να μην εστιάζει την προσοχή της μόνο στις τρεις βασικές κατηγορίες, δηλαδή την οικονομικότητα, την αποτελεσματικότητα και αποδοτικότητα, αλλά, από τούδε και στο εξής, και στο νέο τρίπτυχο (οικολογία, ισότητα και δεοντολογία)·

64.  διαπιστώνει ότι η υποβολή εκθέσεων σχετικά με τις επιδόσεις εξακολουθεί να μην είναι ικανοποιητική, επιβάλλεται δε να αξιολογούνται τακτικά οι παράμετροι που αφορούν τις εισροές (τα απαιτούμενα για την εφαρμογή του προγράμματος χρηματοδοτικά, προσωπικά, υλικά, οργανωτικά ή ρυθμιστικά μέσα), τις εκροές (τα επιτεύγματα του προγράμματος), τα αποτελέσματα (τα άμεσα αποτελέσματα του προγράμματος) και τους αντικτύπους (μακροπρόθεσμες κοινωνικές αλλαγές)·

65.  επιδοκιμάζει τη σύσταση δικτύου εθνικών σημείων επαφής στα κράτη μέλη και την ενσωμάτωση στόχων κατά της διαφθοράς στο πλαίσιο της διαδικασίας οικονομικής διακυβέρνησης του Ευρωπαϊκού Εξαμήνου·

66.  καλεί την Επιτροπή να δημοσιεύσει αμέσως την αξιολόγηση όλων των συμφωνιών με τις επιχειρήσεις καπνού, με σκοπό να εκτιμηθεί η αποτελεσματικότητά τους ως προς την καταπολέμηση της απάτης και των απομιμήσεων που πλήττουν τα οικονομικά συμφέροντα της ΕΕ, καθώς και να αξιολογήσει τη σκοπιμότητα της ανανέωσης των συμφωνιών αυτών.

67.  τονίζει τον ρόλο του Ελεγκτικού Συνεδρίου, των ανωτάτων εξελεγκτικών αρχών, της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και των διαχειριστικών αρχών στον έλεγχο της κανονικότητας και της απόδοσης των δημόσιων δαπανών· καλεί το Ελεγκτικό Συνέδριο και την Επιτροπή να βελτιώσουν περαιτέρω τη συνεργασία τους με τις ανώτατες εξελεγκτικές αρχές στα κράτη μέλη προκειμένου να διευρυνθεί το μέγεθος και το ποσοστό των ελεγχόμενων κονδυλίων και έργων·

Λαθρεμπόριο καπνού και εμπορεύματα παραποίησης/απομίμησης

68.  εκφράζει την ανησυχία του για τη διαπίστωση του Ευρωπαίου Διαμεσολαβητή(8) ότι η Επιτροπή, με εξαίρεση τη ΓΔ Υγείας, δεν έχει «εφαρμόσει πλήρως τους κανόνες και τις κατευθυντήριες γραμμές της ΠΟΥ των Ηνωμένων Εθνών που διέπουν τη διαφάνεια και την άσκηση πιέσεων από τις επιχειρήσεις καπνού»· φρονεί συνεπώς ότι διακυβεύεται η αξιοπιστία και η σοβαρότητα της Επιτροπής·

69.  καλεί όλα τα αρμόδια θεσμικά όργανα της ΕΕ να εφαρμόσουν το άρθρο 5 παράγραφος 3 της σύμβασης πλαίσιο της Παγκόσμιας Οργάνωσης Υγείας για τον περιορισμό της χρήσης καπνού, σύμφωνα με τις συστάσεις που περιέχονται στις σχετικές κατευθυντήριες γραμμές· καλεί μετ’ επιτάσεως την Επιτροπή να δημοσιεύσει άμεσα την αξιολόγηση των συμφωνιών με τις εταιρείες καπνού, καθώς και την εκτίμηση αντικτύπου στην εφαρμογή της σύμβασης πλαίσιο για τον περιορισμό της χρήσης καπνού·

70.  χαιρετίζει την επιτυχή έκβαση πολυάριθμων κοινών τελωνειακών δράσεων (ΚΤΔ), στο πλαίσιο των οποίων συνεργάστηκαν η OLAF και τα κράτη μέλη με διάφορες υπηρεσίες τρίτων χωρών, οι οποίες είχαν, μεταξύ άλλων, ως αποτέλεσμα να κατασχεθούν 1,2 εκατομμύρια εμπορεύματα παραποίησης/απομίμησης, όπως αρώματα, ανταλλακτικά αυτοκινήτων, ηλεκτρονικές συσκευές και 130 εκατομμύρια τσιγάρα· υπογραμμίζει το γεγονός ότι το λαθρεμπόριο ειδών με υψηλή φορολογία προκαλεί σημαντικές απώλειες εσόδων στον προϋπολογισμό της ΕΕ και των κρατών μελών της, και ότι η άμεση απώλεια εσόδων από δασμούς λόγω λαθρεμπορίου τσιγάρων στην ΕΕ υπερβαίνει τα 10 δισ. EUR ετησίως· τονίζει ότι το λαθρεμπόριο προϊόντων παραποίησης/απομίμησης προκαλεί απώλεια εσόδων τόσο για την ΕΕ και τα κράτη μέλη της όσο και για τις ευρωπαϊκές επιχειρήσεις·

71.  εκφράζει τη βαθειά του ανησυχία για την αύξηση του λαθρεμπορίου, των παράνομων συναλλαγών και άλλων μορφών παράνομου και αθέμιτου εμπορίου, τα οποία δεν έχουν μόνο αρνητικές επιπτώσεις στην είσπραξη δασμών από τα κράτη μέλη και, επομένως, στον προϋπολογισμό της ΕΕ, αλλά συνδέονται επίσης στενά με το διεθνές οργανωμένο έγκλημα, αποτελούν απειλή για τους καταναλωτές και έχουν αρνητικές επιπτώσεις στη λειτουργία της εσωτερικής αγοράς, και υποσκάπτουν την ισότητα των όρων ανταγωνισμού για τις επιχειρήσεις και ιδιαίτερα για τις ΜΜΕ· ζητεί, ως εκ τούτου, ένα καλύτερο συντονισμό μεταξύ OLAF, τελωνειακών αρχών και αρχών ελέγχου της αγοράς, προκειμένου όχι μόνο να καταπολεμηθούν τα προβλήματα αυτά, αλλά και να περιοριστεί το εμπόριο προϊόντων με τα οποία παραβιάζεται η νομοθεσία περί πνευματικής ιδιοκτησίας στην ΕΕ·

72.  τονίζει ότι η διάκριση μεταξύ νόμιμων γενόσημων φαρμάκων και φαρμάκων που είναι προϊόντα απάτης και παραποίησης είναι σημαντική προκειμένου να αποφεύγεται η διακοπή της παραγωγής και το νόμιμο εμπόριο γενόσημων φαρμάκων, και καλεί, εκ νέου, όλα τα κράτη μέλη της ΕΕ που έχουν υπογράψει αλλά δεν έχουν ακόμη κυρώσει το πρωτόκολλο του ΟΗΕ σχετικά με την εξάλειψη του παράνομου εμπορίου προϊόντων καπνού, να ολοκληρώσουν τη διαδικασία κύρωσης το συντομότερο δυνατό·

Έρευνες και ο ρόλος της OLAF

73.  σημειώνει τον ρόλο της OLAF στο πλαίσιο των διαφόρων ΚΤΔ όσον αφορά την αποτροπή ζημιών για τον προϋπολογισμό της ΕΕ και καλεί την OLAF να ενσωματώσει στις μελλοντικές ετήσιες εκθέσεις της περισσότερες πληροφορίες και πιο συγκεκριμένα στοιχεία σχετικά με τη συμβολή της στην προστασία του σκέλους των εσόδων του προϋπολογισμού της ΕΕ·

74.  χαιρετίζει τις ετήσιες διοργανικές συνεδριάσεις μεταξύ Συμβουλίου, Επιτροπής, Κοινοβουλίου, OLAF και της Επιτροπής Εποπτείας της· τονίζει ότι η προεδρία μεταξύ των τριών ευρωπαϊκών θεσμικών οργάνων πρέπει να ασκείται εκ περιτροπής· καλεί την Επιτροπή να στηρίξει την πρωτοβουλία του Κοινοβουλίου και καλεί μετ’ επιτάσεως το Συμβούλιο να επανεξετάσει την αρνητική του στάση επί του ζητήματος αυτού·

75.  επαναλαμβάνει το αίτημα που διατύπωσε σε σχέση με την ετήσια έκθεση του 2013 για την προστασία των οικονομικών συμφερόντων της ΕΕ για ταχεία επίλυση των εκκρεμών θεμάτων(9) μεταξύ της OLAF και της Επιτροπής Εποπτείας της· επαναλαμβάνει ότι, τόσο η OLAF όσο και η Επιτροπή Εποπτείας της, αδυνατούν να επιτελέσουν αποτελεσματικά τα νόμιμα καθήκοντά τους υπό το υφιστάμενο καθεστώς περιορισμένης συνεργασίας μεταξύ τους· σημειώνει με ανησυχία την έλλειψη προόδου και θεωρεί, ως εκ τούτου, απαράδεκτη την επικρατούσα κατάσταση· καλεί την Επιτροπή να ασκήσει πλήρως τα καθήκοντά της και να εργαστεί συστηματικά για μια μακροπρόθεσμη λύση που θα πρέπει να τεθεί σε εφαρμογή χωρίς καθυστέρηση·

76.  πιστεύει ότι η Επιτροπή Εποπτείας, για να ανταποκρίνεται στην εντολή της, πρέπει να διαθέτει ανεξάρτητο προσωπικό, χωριστό από τη διοίκηση της OLAF καθώς και οικονομική αυτονομία· καλεί την OLAF να παράσχει στην Επιτροπή Εποπτείας πρόσβαση στα έγγραφα τα οποία η τελευταία θεωρεί απαραίτητα για την εκπλήρωση της αποστολής της στο πλαίσιο των αρμοδιοτήτων της· καλεί μετ’ επιτάσεως την Επιτροπή να υποβάλει πρόταση για την τροποποίηση του κανονισμού της OLAF προς αυτή την κατεύθυνση·

77.  σημειώνει ότι, αναφορικά με τη συλλογή πληροφοριών για υποθέσεις απάτης εκ μέρους της OLAF από δημόσιες και ιδιωτικές πηγές, υπάρχουν μεγάλες διαφορές στα κράτη μέλη (έκθεση της OLAF για το 2014) και ότι η OLAF έχει απευθύνει ετερόκλητες συστάσεις προς τα κράτη μέλη όσον αφορά την ανάκτηση ποσών· καλεί την Επιτροπή να στηρίξει πρωτοβουλίες που αποσκοπούν στην αύξηση του ποσοστού ανάκτησης σε περιπτώσεις απάτης.

78.  καλεί μετ’ επιτάσεως την Επιτροπή να γνωστοποιεί με πλήρη διαφάνεια όλες τις αιτήσεις των εθνικών εισαγγελικών αρχών για την άρση της ασυλίας του προσωπικού της OLAF, συμπεριλαμβανομένου του Γενικού Διευθυντή της·

79.  εκφράζει την ικανοποίησή του για την αποδεδειγμένη αποτελεσματικότητα των αρχικών ερευνών της OLAF σχετικά με την επιλεξιμότητα των μέτρων προτιμησιακής δασμολόγησης και καλεί τα κράτη μέλη να εξετάσουν τα πορίσματα αυτά και να λάβουν όλα τα αναγκαία και κατάλληλα μέτρα σύμφωνα με τις διατάξεις της τελωνειακής νομοθεσίας της ΕΕ· καλεί την Επιτροπή να συνεχίσει να ελέγχει ότι τα κράτη μέλη, βάσει πληροφοριών στο πλαίσιο αμοιβαίας διοικητικής συνδρομής, βελτιώνουν την αποτελεσματικότητα των συστημάτων διαχείρισης κινδύνου και των στρατηγικών ελέγχου που εφαρμόζουν προκειμένου να αποτρέπονται απώλειες για τον προϋπολογισμό της ΕΕ λόγω εισαγωγής αγαθών, τα οποία δεν είναι επιλέξιμα για προτιμησιακή δασμολογική μεταχείριση δυνάμει προτιμησιακών εμπορικών συμφωνιών· ζητεί εξάλλου από την Επιτροπή να τηρήσει τη δέσμευσή της να διενεργεί εκ των υστέρων αξιολογήσεις των προτιμησιακών εμπορικών συμφωνιών που έχουν σημαντικές οικονομικές, κοινωνικές και περιβαλλοντικές επιπτώσεις, στις οποίες συμπεριλαμβάνεται και ένα σύστημα τακτικής υποβολής εκθέσεων από τις επωφελούμενες χώρες σχετικά με τον τρόπο με τον οποίο διαχειρίζονται και ελέγχουν την προτιμησιακή προέλευση·

80.  επισημαίνει ότι η ευρείας κλίμακας δίωξη αξιόποινων πράξεων, συμπεριλαμβανομένης της απάτης, της διαφθοράς, της νομιμοποίησης εσόδων από παράνομες δραστηριότητες, του συνδεόμενου με τις πράξεις αυτές οργανωμένου εγκλήματος και άλλων παράνομων δραστηριοτήτων που πλήττουν τα οικονομικά συμφέροντα της ΕΕ, αποτελεί απαράβατη προϋπόθεση για την ομαλή λειτουργία της ΕΕ· τονίζει την ανάγκη συστηματικής υλοποίησης των συστάσεων της OLAF· πιστεύει ότι για την υλοποίηση των συστάσεων αυτών απαιτείται η παραχώρηση διαδικαστικών δικαιωμάτων στην OLAF στο πλαίσιο των εθνικών νομοθεσιών, προκειμένου να διασφαλίζεται ότι οι συστάσεις τηρούνται και λαμβάνονται υπόψη από τις εθνικές αρχές·

81.  καλεί την Επιτροπή να αποσαφηνίσει για ποιους κυρίως λόγους τα κράτη μέλη δεν δίνουν συνέχεια στις εικαζόμενες περιπτώσεις απάτης εις βάρος των οικονομικών συμφερόντων της Ένωσης, όπως αυτές τους δηλώνονται από την OLAF·

o

o    o

82.  αναθέτει στον Πρόεδρό του να διαβιβάσει το παρόν ψήφισμα στο Συμβούλιο, στην Επιτροπή, στο Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης, στο Ευρωπαϊκό Ελεγκτικό Συνέδριο, στην Ευρωπαϊκή Υπηρεσία Καταπολέμησης της Απάτης (OLAF) και στην Επιτροπή Εποπτείας της OLAF.

25.11.2015

ΓΝΩΜΟΔΟΤΗΣΗ της Επιτροπής Διεθνούς Εμπορίου

προς την Επιτροπή Ελέγχου του Προϋπολογισμού

σχετικά με την ετήσια έκθεση του 2014 για την προστασία των οικονομικών συμφερόντων της Ευρωπαϊκής Ένωσης – καταπολέμηση της απάτης

(2015/2128(INI))

Συντάκτης γνωμοδότησης: Sander Loones

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Η Επιτροπή Διεθνούς Εμπορίου καλεί την Επιτροπή Ελέγχου του Προϋπολογισμού, που είναι αρμόδια επί της ουσίας, να συμπεριλάβει στην πρόταση ψηφίσματός της τις ακόλουθες προτάσεις:

1.  υπενθυμίζει ότι, με σκοπό την επαναφορά των δημοσίων οικονομικών σε περισσότερο βιώσιμη βάση, τα κράτη μέλη βρίσκονται σε μια εν εξελίξει δημοσιονομική εξυγίανση και πειθαρχία, και πιστεύει ακράδαντα ότι όλοι οι διαθέσιμοι πόροι χρειάζονται για την πραγματοποίηση επενδύσεων στα κράτη μέλη με σκοπό την τόνωση της διατηρήσιμης οικονομικής ανάπτυξης· πιστεύει ότι πρέπει να ληφθούν όλα τα αναγκαία μέτρα για να προληφθούν και να τερματιστούν όλες οι απατηλές δραστηριότητες στον τομέα της εμπορικής πολιτικής και των συναφών πιστώσεων, συνδυάζοντας όλα τα σχετικά μέσα πολιτικής (όπως ποινικές έρευνες, ανάπτυξη αξιόπιστων αναλυτικών μοντέλων και προσπάθειες να αντιμετωπιστούν οι αδυναμίες και τα λάθη που οφείλονται σε ανεπάρκειες της πολιτικής της Επιτροπής)· καλεί τα κράτη μέλη να καταβάλουν ακόμη περισσότερες προσπάθειες για να εξασφαλιστεί ότι τα χρήματα του προϋπολογισμού της ΕΕ χρησιμοποιούνται ορθά για έργα που συμβάλλουν στην ανάπτυξη και την απασχόληση στην Ευρώπη, και στην ανάκτηση των τελωνειακών χρεών μετά την αποκάλυψη περιπτώσεων απάτης· τονίζει γενικότερα ότι η καταπολέμηση του αθέμιτου εμπορίου και των παράνομων χρηματοοικονομικών ροών θα πρέπει να παραμείνει ψηλά στις προτεραιότητες της ΕΕ αλλά και των κρατών μελών της·

2.  εκφράζει τον βαθύ προβληματισμό του για την αύξηση του λαθρεμπορίου, της παράνομης διακίνησης και άλλων μορφών παράνομου και αθέμιτου εμπορίου, που δεν έχουν μόνο συνέπειες για την είσπραξη δασμών από τα κράτη μέλη και, επομένως, για τον προϋπολογισμό της ΕΕ, αλλά συνδέονται επίσης έντονα με το διεθνές οργανωμένο έγκλημα, αποτελούν απειλή εις βάρος των καταναλωτών και έχουν αρνητικές επιπτώσεις στη λειτουργία της ενιαίας αγοράς, υπονομεύοντας τον επιχειρηματικό ανταγωνισμό επί ίσοις όροις, ιδιαίτερα για τις ΜΜΕ· ζητεί, ως εκ τούτου, τον καλύτερο συντονισμό μεταξύ της Ευρωπαϊκής Υπηρεσίας Καταπολέμησης της Απάτης (OLAF), των τελωνειακών αρχών και των αρχών ελέγχου της αγοράς, προκειμένου όχι μόνο να καταπολεμηθούν τα προβλήματα αυτά, αλλά και να τεθεί τέλος στο εμπόριο προϊόντων που παραβιάζουν τους νόμους περί πνευματικής ιδιοκτησίας στην ΕΕ·

3.  εκφράζει ικανοποίηση για την αποδεδειγμένη αποτελεσματικότητα των αρχικών ερευνών της OLAF σχετικά με την επιλεξιμότητα των μέτρων προτιμησιακής δασμολόγησης και καλεί τα κράτη μέλη να εξετάσουν τα πορίσματα αυτά και να λάβουν όλα τα αναγκαία και κατάλληλα μέτρα σύμφωνα με τις διατάξεις της τελωνειακής νομοθεσίας της ΕΕ· καλεί την Επιτροπή με σκοπό την αποφυγή απωλειών για τον προϋπολογισμό της ΕΕ που απορρέουν από την εισαγωγή αγαθών τα οποία δεν είναι επιλέξιμα για προτιμησιακή δασμολογική μεταχείριση δυνάμει των προτιμησιακών εμπορικών συμφωνιών (PTA), να συνεχίσει να εξακριβώνει ότι τα κράτη μέλη βελτιώνουν την αποτελεσματικότητα των συστημάτων διαχείρισης κινδύνου και των στρατηγικών ελέγχου που εφαρμόζουν, στη βάση των κοινοποιήσεων αμοιβαίας συνδρομής· ζητεί ακόμη από την Επιτροπή να τηρήσει τη δέσμευσή της όσον αφορά τη διενέργεια εκ των υστέρων αξιολογήσεων των PTA με σημαντικές οικονομικές, κοινωνικές και περιβαλλοντικές επιπτώσεις, περιλαμβανομένου και ενός περιοδικού συστήματος υποβολής εκθέσεων από τις επωφελούμενες χώρες σχετικά με τον τρόπο με τον οποίο διαχειρίζονται και ελέγχουν την προτιμησιακή προέλευση·

4.  λαμβάνει υπό σημείωση την εφαρμογή του προγράμματος Hercule III δυνάμει του νέου δημοσιονομικού πλαισίου, και θεωρεί επωφελές το να χρησιμοποιηθεί το πρόγραμμα αυτό για να ενισχυθούν οι υπηρεσίες επιβολής του νόμου σε ορισμένα κράτη μέλη, με στόχο την καταπολέμηση του παράνομου και αθέμιτου εμπορίου· ευελπιστεί ότι το πρόγραμμα αυτό θα προωθηθεί περισσότερο προκειμένου να βελτιωθεί η αποτελεσματικότητά του και να διευκολυνθεί η πρόσβαση σε αυτό των εθνικών και τοπικών αρχών στις οποίες απευθύνεται·ζητεί από την ΕΕ να θεσπίσει Ευρωπαϊκή Εισαγγελία χωρίς καθυστέρηση·

5.  χαιρετίζει το γεγονός ότι το 2014 είχαν τεθεί σε ισχύ 48 συμφωνίες που αφορούσαν την αμοιβαία παροχή διοικητικής συνδρομής και κάλυπταν 71 χώρες, ενώ οι διαπραγματεύσεις συνεχίζονταν με άλλες 49 χώρες, μεταξύ των οποίων βρίσκονται πολύ σημαντικοί εμπορικοί εταίροι όπως οι ΗΠΑ και η Ιαπωνία, και ζητεί το Κοινοβούλιο να τηρείται διαρκώς ενήμερο όσον αφορά τις εξελίξεις στις διαπραγματεύσεις αυτές· υπογραμμίζει ότι για να προστατευθούν τα συμφέροντα της ΕΕ και να καταπολεμηθεί αποτελεσματικά η απάτη, θα πρέπει να διασφαλιστούν πρωτίστως η ουσιαστική εφαρμογή της νομοθεσίας και η τήρηση από όλα τα συμβαλλόμενα μέρη των διεθνών δεσμεύσεων, συμπεριλαμβανομένων των ρητρών για την καταπολέμηση της απάτης και της διαφθοράς που προβλέπουν κυρώσεις· προτρέπει την Επιτροπή να συνεχίσει να συνεργάζεται με άλλες χώρες σε σχέση με μέτρα κατά της απάτης και να θεσπίσει νέους μηχανισμούς διοικητικής συνεργασίας· καλεί την Επιτροπή να συνεχίσει να περιλαμβάνει διατάξεις κατά της απάτης και της διαφθοράς σε όλες τις διεθνείς συμφωνίες της ΕΕ ούτως ώστε να ετοιμάσει το έδαφος για ενισχυμένη συνεργασία στην καταπολέμηση του οργανωμένου εγκλήματος, του λαθρεμπορίου και άλλων μορφών παράνομων ή αθέμιτων εμπορικών συναλλαγών·

6.   τονίζει τη σημασία που έχει η διάκριση μεταξύ των νομίμων γενόσημων φαρμάκων και εκείνων που είναι προϊόντα απάτης και παραποίησης, ώστε να αποφεύγεται η διακοπή της παραγωγής και το νόμιμο εμπόριο γενόσημων φαρμάκων, και καλεί, για άλλη μια φορά, όλα τα κράτη μέλη της ΕΕ που έχουν υπογράψει αλλά δεν έχουν κυρώσει το Πρωτόκολλο του ΟΗΕ σχετικά με την εξάλειψη του παράνομου εμπορίου προϊόντων καπνού, να ολοκληρώσουν τις διαδικασίες για την κύρωσή του το συντομότερο δυνατό·

7.  υπενθυμίζει τις εσωτερικές προδιαγραφές της ΕΕ όσον αφορά την καταπολέμηση της διαφθοράς και την προστασία των καταγγελόντων παρατυπίες, και πιστεύει ότι οι προδιαγραφές αυτές θα πρέπει να επεκταθούν ρητά ώστε να καλύψουν και τους καταγγέλλοντες που αποκαλύπτουν απάτες σχετικές με διεθνείς συμφωνίες, περιλαμβανομένων και των εμπορικών συμφωνιών·

8.  χαιρετίζει το ρόλο κλειδί που διαδραματίζει το πρόγραμμα μακροοικονομικής χρηματοδοτικής συνδρομής (ΜΧΣ) ως προς την προώθηση των μεταρρυθμίσεων στους πλέον κοντινούς εμπορικούς εταίρους της ΕΕ· ζητεί από την Επιτροπή να συνεχίσει να υποβάλλει εκθέσεις στο Κοινοβούλιο και στα κράτη μέλη, προκειμένου να διασφαλιστεί ότι όλα τα κονδύλια δαπανώνται με πλήρη τήρηση των βασικών κανόνων και κατά τρόπο που συνάδει με την περιφερειακή συνοχή και την προώθηση της περιφερειακής σταθερότητας, περιορίζοντας, συνεπώς, τον κίνδυνο κακής χρήσης επιστρεπτέων δανείων· ζητεί τη μακροπρόθεσμη αξιολόγηση των συνεπειών των προγραμμάτων ΜΧΣ στις προσπάθειες καταπολέμησης της διαφθοράς και της απάτης στις επωφελούμενες χώρες·

ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑ ΤΗΣ ΤΕΛΙΚΗΣ ΨΗΦΟΦΟΡΙΑΣ ΣΤΗ ΓΝΩΜΟΔΟΤΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ

Ημερομηνία έγκρισης

1.12.2015

 

 

 

Αποτέλεσμα της τελικής ψηφοφορίας

+:

–:

0:

35

2

2

Βουλευτές παρόντες κατά την τελική ψηφοφορία

William (The Earl of) Dartmouth, Maria Arena, Tiziana Beghin, David Borrelli, David Campbell Bannerman, Daniel Caspary, Salvatore Cicu, Marielle de Sarnez, Santiago Fisas Ayxelà, Karoline Graswander-Hainz, Ska Keller, Jude Kirton-Darling, Gabrielius Landsbergis, Bernd Lange, David Martin, Emmanuel Maurel, Emma McClarkin, Anne-Marie Mineur, Sorin Moisă, Artis Pabriks, Godelieve Quisthoudt-Rowohl, Viviane Reding, Inmaculada Rodríguez-Piñero Fernández, Marietje Schaake, Joachim Schuster, Joachim Starbatty, Adam Szejnfeld, Hannu Takkula

Αναπληρωτές παρόντες κατά την τελική ψηφοφορία

Goffredo Maria Bettini, Reimer Böge, Klaus Buchner, Dita Charanzová, Edouard Ferrand, Seán Kelly, Georg Mayer, Bolesław G. Piecha, Fernando Ruas, Lola Sánchez Caldentey, Jarosław Wałęsa

13.11.2015

ΓΝΩΜΟΔΟΤΗΣΗ της Επιτροπής Περιφερειακής Ανάπτυξης

προς την Επιτροπή Ελέγχου του Προϋπολογισμού

σχετικά με την ετήσια έκθεση του 2014 για την προστασία των οικονομικών συμφερόντων της Ευρωπαϊκής Ένωσης – καταπολέμηση της απάτης

(2015/2128(INI))

Συντάκτης γνωμοδότησης: Derek Vaughan

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Η Επιτροπή Περιφερειακής Ανάπτυξης καλεί την Επιτροπή Ελέγχου του Προϋπολογισμού, που είναι αρμόδια επί της ουσίας, να συμπεριλάβει στην πρόταση ψηφίσματός της τις ακόλουθες προτάσεις:

1.  χαιρετίζει την ετήσια έκθεση, που είναι η πρώτη από αυτήν την Επιτροπή και επίσης η πρώτη έκθεση στη νέα περίοδο προγραμματισμού για τα έτη 2014-2020· τονίζει ότι πρέπει να γίνεται ορθή διαχείριση και όσο το δυνατόν αποτελεσματικότερη χρήση της ενωσιακής χρηματοδότησης, ότι η προστασία των οικονομικών συμφερόντων της ΕΕ βρίσκεται στο επίκεντρο της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης και ότι η Ένωση και τα κράτη μέλη φέρουν από κοινού την ευθύνη για την προστασία των οικονομικών συμφερόντων της Ένωσης και για την καταπολέμηση της απάτης· σημειώνει ότι, μέσω μιας σειράς μέτρων, η Επιτροπή και τα κράτη μέλη έχουν αυξήσει την αποτελεσματικότητά τους όσον αφορά τον συνολικό αριθμό δόλιων ή μη δόλιων παρατυπιών, προκειμένου να διασφαλισθεί η προστασία των κονδυλίων της ΕΕ από την απάτη·

2.  σημειώνει, αφενός, ότι η πολιτική συνοχής δεν είναι ο τομέας με τον υψηλότερο αριθμό παρατυπιών που καταγράφηκαν ως δόλιες και, αφετέρου, ότι το μεγαλύτερο ποσοστό τέτοιων παρατυπιών στον συγκεκριμένο τομέα πολιτικής αφορούν το Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης· εκφράζει, ωστόσο, ανησυχία για τις 306 παρατυπίες στην πολιτική συνοχής που καταγράφηκαν ως δόλιες και τις 4.977 παρατυπίες που καταγράφηκαν ως μη δόλιες· εκφράζει επίσης ανησυχία για το γεγονός ότι, συγκριτικά με το 2013, ο αριθμός των υποθέσεων που καταγράφηκαν ως δόλιες είναι μειωμένος κατά 5%, αλλά τα σχετικά ποσά αυξήθηκαν κατά 76% και ότι ο αριθμός των μη δολίων υποθέσεων που καταγράφηκε, αυξήθηκε κατά 7% και τα αντίστοιχα ποσά αυξήθηκαν κατά 33%· τονίζει ότι δεν συνιστούν όλες οι παρατυπίες απάτη και ότι πρέπει να γίνεται διάκριση μεταξύ των δόλιων και των μη δόλιων παρατυπιών·

3.  σημειώνει ότι ο ορισμός, η κατάταξη, ο εντοπισμός και η αναφορά παρατυπιών εξακολουθούν να ποικίλλουν μεταξύ -αλλά και εντός- των κρατών μελών, κυρίως λόγω των διαφορετικών ορισμών των παρατυπιών· θεωρεί αναγκαία μια περαιτέρω εναρμόνιση και επικροτεί, στην κατεύθυνση αυτή, τον κατ’ εξουσιοδότηση κανονισμό της Επιτροπής, της 8ης Ιουλίου 2015, σχετικά με την αναφορά παρατυπιών, που συμπληρώνει τον κανονισμό περί κοινών διατάξεων· καλεί την Επιτροπή και τα κράτη μέλη να θεσπίσουν συνεκτικές στρατηγικές για την μεταχείριση των παρατυπιών και για την καταπολέμηση της απάτης στο πλαίσιο της πολιτικής για τη συνοχή· τονίζει τα προληπτικά και διορθωτικά μέτρα που έλαβε η Επιτροπή για την αποφυγή δόλιων παρατυπιών, μεταξύ των οποίων και τη διακοπή 193 πληρωμών στο πλαίσιο της πολιτικής συνοχής·

4.  καλεί την Επιτροπή και τα κράτη μέλη να αναπτύξουν, στο αντίστοιχο επίπεδό τους, διασυνδεδεμένες βάσεις δεδομένων για τις παρατυπίες στον τομέα της πολιτικής συνοχής, περιλαμβανομένων των παρατυπιών που προκύπτουν από δημόσιες συμβάσεις, καθώς αυτές οι βάσεις δεδομένων μπορούν να προσφέρουν τη δυνατότητα για μια ουσιαστική και διεξοδική ανάλυση της συχνότητας, της σοβαρότητας και των αιτιών των παρατυπιών, καθώς και των χρηματικών ποσών που σχετίζονται με δόλιες παρατυπίες· τονίζει την ανάγκη να εξασφαλίσουν τα κράτη μέλη τη διάθεση ακριβών και συγκρίσιμων δεδομένων στην Επιτροπή, κατά ενδεδειγμένο και έγκαιρο τρόπο, χωρίς δυσανάλογη αύξηση του διοικητικού φόρτου·

5.  σημειώνει ότι, στην ειδική έκθεση αριθ. 10/2015 με τίτλο «Προβλήματα στις δημόσιες συμβάσεις στον τομέα των δαπανών συνοχής της ΕΕ: πρέπει να ενταθούν οι προσπάθειες για την επίλυσή τους», το Ελεγκτικό Συνέδριο αναλύει τις διαδικασίες που συνδέονται με τις δημόσιες συμβάσεις· σημειώνει ότι η μη συμμόρφωση με τους κανόνες για τις δημόσιες συμβάσεις οδηγεί σε λάθη που ενδέχεται να οδηγήσουν σε καθυστερήσεις στην εφαρμογή και σε δημοσιονομικές διορθώσεις· καλεί την Επιτροπή και τα κράτη μέλη να διασφαλίσουν την πλήρη συμμόρφωση με τους κανόνες που διέπουν τις εκ των προτέρων αιρεσιμότητες, όσον αφορά την ουσιαστική εφαρμογή της νομοθεσίας για τις δημόσιες συμβάσεις, πριν από το τέλος του 2016· καλεί τα κράτη μέλη να εξασφαλίσουν την κατάλληλη και ταχεία μεταφορά της δέσμης του 2014 για τις δημόσιες συμβάσεις στην εθνική τους νομοθεσία·

6.  τονίζει ότι οι μη δόλιες παρατυπίες συχνά οφείλονται σε ανεπαρκή γνώση περίπλοκων κανόνων και απαιτήσεων· θεωρεί ότι η απλούστευση των κανόνων και των διαδικασιών από τα κράτη μέλη και την Επιτροπή θα μειώσει τον αριθμό των μη δόλιων παρατυπιών· πιστεύει ότι η καταπολέμηση της απάτης και των παρατυπιών προϋποθέτει την ευαισθητοποίηση όλων των θεσμικών παραγόντων σε ευρωπαϊκό, εθνικό, περιφερειακό και τοπικό επίπεδο και σε επίπεδο κοινής γνώμης· σημειώνει ότι η δημιουργία νοοτροπίας καταπολέμησης της απάτης σε όλα τα θεσμικά και λοιπά όργανα και οργανισμούς που σχετίζονται με την εκτέλεση των Ταμείων έχει ζωτική σημασία τόσο για την αποτροπή πιθανών κρουσμάτων απάτης και καλεί τα κράτη μέλη να ενθαρρύνουν την ανταλλαγή βέλτιστων πρακτικών·

7.  υπενθυμίζει ότι ο κανονισμός περί του καθορισμού κοινών διατάξεων απαιτεί από τις διαχειριστικές αρχές να εφαρμόζουν αποτελεσματικά και αναλογικά μέτρα κατά της απάτης, που θα πρέπει να ενσωματωθούν στις εθνικές στρατηγικές για την καταπολέμηση της απάτης· καλεί την Επιτροπή να ενισχύσει την προληπτική δράση της· εκφράζει ικανοποίηση, στο πλαίσιο αυτό, για τη θέσπιση ενός συστήματος έγκαιρου εντοπισμού των κινδύνων και ζητεί, ιδιαίτερα, την ενδυνάμωση των τεχνικών και διοικητικών ικανοτήτων των διαχειριστικών αρχών, ώστε να εξασφαλιστούν ισχυρότερα συστήματα ελέγχου, ικανά να μειώνουν τους κινδύνους απάτης και να αυξάνουν την ικανότητα εντοπισμού, μεταξύ άλλων και στις λιγότερο ανεπτυγμένες περιφέρειες, χωρίς όμως να συνεπάγονται υπερβολικό οικονομικό και διοικητικό φόρτο· τονίζει ότι η πρόληψη πρέπει να περιλαμβάνει τη συνεχή κατάρτιση και στήριξη του προσωπικού που είναι υπεύθυνο για τη διαχείριση και τον έλεγχο των κονδυλίων στους κόλπους των αρμόδιων αρχών, καθώς και την ανταλλαγή πληροφοριών και βέλτιστων πρακτικών· υπενθυμίζει τον καίριο ρόλο των τοπικών και περιφερειακών αρχών και εταίρων στην καταπολέμηση της απάτης, για την εξασφάλιση διαφάνειας και την πρόληψη των συγκρούσεων συμφερόντων·

8.  παροτρύνει τα κράτη μέλη και την Επιτροπή να εκμεταλλευτούν στο έπακρο τις δυνατότητες που προσφέρουν τα εργαλεία της τεχνολογίας πληροφοριών (ΤΠ) στο πλαίσιο των δημόσιων συμβάσεων, περιλαμβανομένων των εργαλείων για ηλεκτρονικές συμβάσεις, ανταλλαγή βέλτιστων πρακτικών και εργαλείων προληπτικής βαθμολόγησης κινδύνων· εκτιμά το διαδικτυακό εργαλείο προειδοποίησης για κινδύνους απάτης ARACHNE που αναπτύχθηκε από την Επιτροπή και αποσκοπεί στον εντοπισμό των έργων που ενέχουν τους μεγαλύτερους κινδύνους, με βάση μια σειρά δεικτών κινδύνου, και καλεί τα κράτη μέλη να χρησιμοποιήσουν το εργαλείο αυτό·

9.  επικροτεί την απόφαση της Επιτροπής να διεξαγάγει ενδιάμεση αξιολόγηση το 2018, προκειμένου να καθοριστεί εάν η νέα ρυθμιστική αρχιτεκτονική για την πολιτική συνοχής προλαμβάνει περισσότερο τον κίνδυνο παρατυπιών και απάτης, και περιμένει να του υποβληθούν λεπτομερείς πληροφορίες για τον αντίκτυπο των νέων κανονισμών για τα συστήματα διαχείρισης και ελέγχου, σε σχέση τόσο με τον κίνδυνο εμφάνισης παρατυπιών και απάτης όσο και με τη γενική εφαρμογή της πολιτικής αυτής· καλεί το Συμβούλιο να εγκρίνει την πρόταση οδηγίας σχετικά με την καταπολέμηση, μέσω του ποινικού δικαίου, της απάτης εις βάρος των οικονομικών συμφερόντων της ΕΕ·

10.  καλεί το Συμβούλιο να στηρίξει τη θέσπιση ανεξάρτητης ευρωπαϊκής εισαγγελικής αρχής (EPPO) -υπό τον όρο να προσδιοριστεί και να οριοθετηθεί σαφώς η σχέση μεταξύ EPPO και άλλων υφιστάμενων οργανισμών της ΕΕ για να μην υπάρχουν επικαλύψεις αρμοδιοτήτων-, δεδομένης της ανάγκης να υιοθετηθεί μια προσέγγιση στην καταπολέμηση της απάτης που θα υπερβαίνει τα εθνικά σύνορα·

11.  σημειώνει ότι υπάρχει μια αναντιστοιχία ανάμεσα στις πληροφορίες που έχει συλλέξει η OLAF από δημόσιες και ιδιωτικές πηγές στα κράτη μέλη σχετικά με υποθέσεις απάτης (έκθεση της OLAF για το 2014) και τις πολύ άνισες συστάσεις δημοσιονομικής ανάκτησης εκ μέρους της OLAF προς τα κράτη μέλη· καλεί την Επιτροπή να στηρίξει πρωτοβουλίες με στόχο την αύξηση του ποσοστού ανάκτησης σε περιπτώσεις απάτης.

ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑ ΤΗΣ ΤΕΛΙΚΗΣ ΨΗΦΟΦΟΡΙΑΣ ΣΤΗ ΓΝΩΜΟΔΟΤΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ

Ημερομηνία έγκρισης

12.11.2015

 

 

 

Αποτέλεσμα της τελικής ψηφοφορίας

+:

–:

0:

34

1

4

Βουλευτές παρόντες κατά την τελική ψηφοφορία

Pascal Arimont, Victor Boştinaru, Andrea Cozzolino, Rosa D’Amato, Michela Giuffrida, Anna Hedh, Krzysztof Hetman, Ivan Jakovčić, Andrew Lewer, Louis-Joseph Manscour, Martina Michels, Younous Omarjee, Mirosław Piotrowski, Stanislav Polčák, Julia Reid, Terry Reintke, Fernando Ruas, Monika Smolková, Μαρία Σπυράκη, Ruža Tomašić, Monika Vana, Matthijs van Miltenburg, Lambert van Nistelrooij, Derek Vaughan, Kerstin Westphal, Joachim Zeller

Αναπληρωτές παρόντες κατά την τελική ψηφοφορία

Andor Deli, Josu Juaristi Abaunz, Ivana Maletić, Jan Olbrycht, Δημήτρης Παπαδάκης, Tonino Picula, Claudia Schmidt, Hannu Takkula, Damiano Zoffoli, Milan Zver

Αναπληρωτές (άρθρο 200, παρ. 2) παρόντες κατά την τελική ψηφοφορία

Stanisław Ożóg, Claudiu Ciprian Tănăsescu

2.12.2015

ΓΝΩΜΟΔΟΤΗΣΗ της Επιτροπής Πολιτικών Ελευθεριών, Δικαιοσύνης και Εσωτερικών Υποθέσεων

προς την Επιτροπή Ελέγχου του Προϋπολογισμού

σχετικά με την ετήσια έκθεση 2014 για την προστασία των οικονομικών συμφερόντων της ΕΕ – καταπολέμηση της απάτης

(2015/2128(INI))

Συντάκτης γνωμοδότησης: Petr Ježek

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Η Επιτροπή Πολιτικών Ελευθεριών, Δικαιοσύνης και Εσωτερικών Υποθέσεων καλεί την Επιτροπή Ελέγχου του Προϋπολογισμού, που είναι αρμόδια επί της ουσίας, να συμπεριλάβει στην πρόταση ψηφίσματός της τις ακόλουθες προτάσεις:

Α.  εκτιμώντας ότι η καταπολέμηση της απάτης, της διαφθοράς, της νομιμοποίησης προσόδων από παράνομες δραστηριότητες και, γενικά, η προστασία των οικονομικών συμφερόντων της Ένωσης πρέπει να αποτελέσει καίριο στοιχείο του πολιτικού θεματολογίου της Ένωσης· λαμβάνοντας επίσης υπόψη ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση και τα κράτη μέλη έχουν την υποχρέωση να προστατεύουν τα οικονομικά συμφέροντα της Ένωσης από ποινικά αδικήματα, τα οποία προκαλούν σημαντικές οικονομικές ζημίες·

Β.  λαμβάνοντας υπόψη ότι η ποικιλομορφία των νομικών και διοικητικών συστημάτων των κρατών μελών συνθέτει ένα γεμάτο προκλήσεις περιβάλλον, μέσα στο οποίο πρέπει να ξεπεραστούν οι παρατυπίες και να καταπολεμηθεί η απάτη· λαμβάνοντας υπόψη ότι οποιαδήποτε λανθασμένη χρήση των κονδυλίων της ΕΕ συνεπάγεται, όχι μόνο ατομικές, αλλά και συλλογικές απώλειες·

Γ.  λαμβάνοντας υπόψη την αναποτελεσματικότητα των υφισταμένων οργάνων όπως η σύμβαση για την προστασία των οικονομικών συμφερόντων των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων (σύμβαση ΠΟΣ/PIF) για την καταπολέμηση της απάτης, της διαφθοράς, του ξεπλύματος χρήματος και κάθε άλλης παράνομης δραστηριότητας που θίγει τα οικονομικά συμφέροντα της Ένωσης, η Επιτροπή υπέβαλε δύο νομοθετικές προτάσεις για τη θέσπιση οργάνων ποινικού δικαίου, και συγκεκριμένα την Οδηγία ΠΟΣ/PIF και τον Κανονισμό σχετικά με τη σύσταση της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας (EPPO), με σκοπό τη ενίσχυση και αύξηση της αποτελεσματικότητας της ποινικής νομοθεσίας σχετικά με την προστασία των οικονομικών συμφερόντων της ΕΕ·

Δ.  εκτιμώντας ότι η δημιουργία μιας ευρωπαϊκής εισαγγελίας, σε συντονισμό με τις αρμόδιες αρχές των κρατών μελών, που θα είναι αρμόδια για τη διεξαγωγή ποινικών διαδικασιών σε σχέση με εγκλήματα που θίγουν τα οικονομικά συμφέροντα της Ευρωπαϊκής Ένωσης, έχει καίρια σημασία για την καταπολέμηση της διασυνοριακής απάτης και την κατά προτεραιότητα προστασία του προϋπολογισμού της ΕΕ σε όλη την Ευρώπη·

Ε.  λαμβάνοντας υπόψη ότι τα κράτη μέλη έχουν την κύρια ευθύνη για την είσπραξη των ιδίων πόρων, μεταξύ άλλων υπό τη μορφή ΦΠΑ και τελωνειακών δασμών·

ΣΤ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι η διαφθορά πλήττει όλα τα κράτη μέλη και κοστίζει περίπου 120 δισεκατομμύρια ευρώ ετησίως στην οικονομία της ΕΕ, όπως αναφέρεται στην πρώτη έκθεση της Επιτροπής που εξετάζει την πολιτική καταπολέμησης της διαφθοράς στην Ευρωπαϊκή Ένωση, η οποία δημοσιεύθηκε τον Φεβρουάριο του 2014·

Ζ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι η διαφθορά ενδεχομένως βοηθά τη χρηματοδότηση των δραστηριοτήτων δικτύων οργανωμένου εγκλήματος ή τρομοκρατίας στην Ευρώπη· λαμβάνοντας επίσης υπόψη ότι η διαφθορά υπονομεύει την εμπιστοσύνη των πολιτών στους θεσμούς και τις δημοκρατικές διαδικασίες·

Η.  λαμβάνοντας υπόψη ότι – πέρα από την πολιτισμική παραδοχή που βασίζεται σε ηθικές αρχές έμφυτες στο κράτος δικαίου – η καταπολέμηση της απάτης και της διαφθοράς συμβάλλει στην ανταγωνιστικότητα της Ένωσης στην παγκόσμια οικονομία·

1.  επιδοκιμάζει την εφαρμογή μιας νέας πολιτικής κατά της απάτης από την Επιτροπή σε επίπεδο ΕΕ, σύμφωνα με την αρχή της χρηστής δημοσιονομικής διαχείρισης, ώστε να εξασφαλιστεί η κατάλληλη προστασία των οικονομικών συμφερόντων της ΕΕ·

2.  αναγνωρίζει τις προσπάθειες του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου για αποτελεσματικότερη προστασία των οικονομικών συμφερόντων της ΕΕ, με την προώθηση του σχεδίου οδηγίας σχετικά με την καταπολέμηση της απάτης μέσω της ποινικής νομοθεσίας (οδηγία ΠΟΣ/PIF)· προτρέπει το Συμβούλιο να δώσει νέα ώθηση στις διαπραγματεύσεις για την οδηγία ΠΟΣ/PIF προκειμένου να ενισχυθεί το ισχύον νομοθετικό πλαίσιο με την θέσπιση κοινών ελάχιστων κανόνων προσδιορισμού των αδικημάτων κατά τρόπο που να καλύπτει όλους τους τύπους συμπεριφοράς που θίγουν τα οικονομικά συμφέροντα της Ένωσης συμπεριλαμβανομένου του ΦΠΑ, και με τον ορισμό κυρώσεων και ελάχιστων κανόνων παραγραφής τέτοιων υποθέσεων, βάσει ειδικότερα της απόφασης του Δικαστηρίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης στην υπόθεση Taricco, στην οποία διαπιστώθηκε ότι υπάρχει άμεση σχέση μεταξύ της είσπραξης των εσόδων από τον ΦΠΑ στα κράτη μέλη και των οικονομικών συμφερόντων της ΕΕ·

3.  επαναλαμβάνει την έκκλησή του προς το Συμβούλιο να τηρεί ενήμερο το Κοινοβούλιο, το οποίο άλλωστε πρέπει να εγκρίνει την προτεινόμενη νομική πράξη, σχετικά με τις τρέχουσες διαπραγματεύσεις για την θέσπιση της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας (EPPO) και να διασφαλίσει την ενεργό συμμετοχή του στις διαπραγματεύσεις αυτές, και υπενθυμίζει τις συστάσεις που έκανε με τα ψηφίσματά του του Μαρτίου 2014 και του Απριλίου 2015· τονίζει πως ο κανονισμός EPPO περί ευρωπαϊκής εισαγγελίας πρέπει να εγκριθεί σύντομα ώστε η ευρωπαϊκή εισαγγελία (EPPO) να αποκτήσει την εξουσία να διερευνά όλα τα εγκλήματα που εμπίπτουν στο πεδίο της οδηγίας ΠΟΣ/PIF, συμπεριλαμβανομένης της απάτης σε θέματα ΦΠΑ, και να ασκεί δίωξη στους εμπλεκόμενους·

4.  υπογραμμίζει το γεγονός ότι σε πολλά κράτη μέλη η απάτη και η φοροαποφυγή στον τομέα του ΦΠΑ παραμένουν σε σταθερά υψηλό επίπεδο· εκφράζει την ανησυχία του για τις απώλειες στην είσπραξη του ΦΠΑ στην ΕΕ, οι οποίες υπολογίζονται σε 168 δισεκατομμύρια ευρώ το 2013· καλεί την Επιτροπή να χρησιμοποιήσει πλήρως τις εκτελεστικές αρμοδιότητές της για να ελέγξει και να συνδράμει τα κράτη μέλη στην καταπολέμηση της απάτης και της φοροαποφυγής στον τομέα του ΦΠΑ·

5.  σημειώνει με ανησυχία ότι ο αριθμός των παρατυπιών που καταγράφηκαν ως δόλιες το 2014 μειώθηκε μόνο κατά 4%, μετά από αύξηση της τάξης του 76% το 2013· τονίζει τη σημασία που έχει η αναβάθμιση του επιπέδου των αναφορών για πράξεις απάτης σε ολόκληρη την ΕΕ, ώστε να σχηματιστεί μια πληρέστερη εικόνα της κατάστασης και να γίνει δυνατή η συγκρότηση των αναγκαίων μηχανισμών και διαδικασιών παρακολούθησης για την αποτελεσματικότερη αντιμετώπιση του προβλήματος· στην κατεύθυνση αυτή, τονίζει πως είναι σημαντικό να προσφέρει η Επιτροπή αριθμητικά στοιχεία που θα αντικατοπτρίζουν με ακρίβεια την έκταση του φαινομένου της απάτης στην ΕΕ·

6.  προτρέπει τα κράτη μέλη να συνεργαστούν για την καταπολέμηση της απάτης μέσω των υπαρχόντων μέσων και οργανισμών όπως η Ευρωπόλ, η Eurojust και η OLAF, και να βελτιώσουν τη συνεργασία και συνοχή μεταξύ των εν λόγω φορέων·

7.  επιδοκιμάζει τη σύσταση δικτύου εθνικών σημείων επαφής στα κράτη μέλη και την ενσωμάτωση στόχων κατά της διαφθοράς στο πλαίσιο της διαδικασίας οικονομικής διακυβέρνησης του Ευρωπαϊκού εξαμήνου·

8.  επιδοκιμάζει την πρώτη έκθεση της Επιτροπής κατά της διαφθοράς και τις συστάσεις της προς τις διοικήσεις των κρατών μελών· καλεί την Επιτροπή να δημοσιεύσει την δεύτερη έκθεσή της κατά της διαφθοράς το αργότερο στις αρχές του 2016 και να ενημερώσει την κοινή γνώμη και όλα τα επίπεδα δημόσιας διοίκησης σχετικά με τη δημοσίευσή της·

9.  προτρέπει την Επιτροπή να προωθήσει την ετήσια αξιολόγηση των επιδόσεων των κρατών μελών στον αγώνα κατά της διαφθοράς· καλεί την Επιτροπή να εξετάσει τη δυνατότητα ανάπτυξης ενός συστήματος δεικτών και κριτηρίων βάσει προκειμένου να μετρήσει το επίπεδο διαφθοράς στα κράτη μέλη· καλεί, συνεπώς, την Επιτροπή να συνεργαστεί στενά με τα κράτη μέλη προκειμένου να διασφαλιστούν ολοκληρωμένα, ακριβή και αξιόπιστα δεδομένα·

10.  επιμένει ότι, για να είναι αξιόπιστα, τα όργανα της ΕΕ πρέπει να δώσουν το παράδειγμα και να τηρούν τις υψηλότερες προδιαγραφές πλήρους διαφάνειας σε θέματα δημόσιας δαπάνης, ακεραιότητας και σύγκρουσης συμφερόντων, ειδικά στο πλαίσιο των σημερινών οικονομικών προβλημάτων· ζητεί, εν προκειμένω, από την Επιτροπή να προσθέσει ένα κεφάλαιο στην προσεχή έκθεση σχετικά με τις επιδόσεις των οργάνων της ΕΕ στον τομέα της καταπολέμησης της διαφθοράς·

11.  καλεί την Επιτροπή, με δεδομένο ότι τα κράτη μέλη διαχειρίζονται το 85% του προϋπολογισμού της ΕΕ, να διασφαλίσει τον αποτελεσματικό συντονισμό των οργανισμών και εθνικών αρχών που έχουν αρμοδιότητα για την καταπολέμηση της απάτης σε όλα τα κράτη μέλη, μέσω μηχανισμών συνεργασίας και ανταλλαγής πληροφοριών·

12.  επαναλαμβάνει την έκκλησή του προς την Επιτροπή να προωθήσει άμεσα νομοθεσία για το ελάχιστο επίπεδο προστασίας των καταγγελτών στην Ευρωπαϊκή Ένωση· καλεί τα ευρωπαϊκά όργανα να τροποποιήσουν τον κανονισμό υπηρεσιακής κατάστασης ώστε αυτός όχι μόνον να υποχρεώνει επισήμως τους υπαλλήλους να αναφέρουν τις παρατυπίες, αλλά και να προβλέπει επαρκή προστασία για τους καταγγέλτες· καλεί τα ευρωπαϊκά όργανα και τους λοιπούς οργανισμούς που δεν το έχουν ήδη πράξει να εφαρμόσουν χωρίς καθυστέρηση το άρθρο 22 στοιχείο γ) του κανονισμού υπηρεσιακής κατάστασης·

13.  επαναλαμβάνει ότι, σύμφωνα με το άρθρο 325 παράγραφος 2 της ΣΛΕΕ, τα κράτη μέλη «λαμβάνουν τα ίδια μέτρα καταπολέμησης της απάτης κατά των οικονομικών συμφερόντων της Ένωσης με εκείνα που λαμβάνουν για την καταπολέμηση της απάτης κατά των ιδίων οικονομικών συμφερόντων»· εκτιμά πως η διάταξη αυτή δεν τηρείται στην ΕΕ· εκτιμά πως η Επιτροπή οφείλει να αναπτύξει μια οριζόντια πολιτική στην καταπολέμηση της απάτης και της διαφθοράς· τονίζει ότι η Επιτροπή είναι επίσης υπεύθυνη για την αποτελεσματική δαπάνη των κονδυλίων και, ως εκ τούτου, την καλεί να θεσπίσει εσωτερικές απαιτήσεις επιδόσεων·

14.  επισημαίνει ότι η συνολική δίωξη του εγκλήματος, συμπεριλαμβανομένης της απάτης, της διαφθοράς, της νομιμοποίησης εσόδων από παράνομες δραστηριότητες, του συναφούς οργανωμένου εγκλήματος και άλλων παράνομων δραστηριοτήτων που θίγουν τα οικονομικά συμφέροντα της ΕΕ, αποτελεί απαραίτητη προϋπόθεση για την αποτελεσματική λειτουργία της ΕΕ· τονίζει την ανάγκη για συστημική παρακολούθηση των συστάσεων της OLAF:

ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑ ΤΗΣ ΤΕΛΙΚΗΣ ΨΗΦΟΦΟΡΙΑΣ ΣΤΗ ΓΝΩΜΟΔΟΤΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ

Ημερομηνία έγκρισης

30.11.2015

 

 

 

Αποτέλεσμα της τελικής ψηφοφορίας

+:

–:

0:

45

1

3

Βουλευτές παρόντες κατά την τελική ψηφοφορία

Jan Philipp Albrecht, Michał Boni, Ignazio Corrao, Agustín Díaz de Mera García Consuegra, Frank Engel, Kinga Gál, Ana Gomes, Nathalie Griesbeck, Sylvie Guillaume, Jussi Halla-aho, Monika Hohlmeier, Brice Hortefeux, Sophia in ‘t Veld, Sylvia-Yvonne Kaufmann, Barbara Kudrycka, Marju Lauristin, Juan Fernando López Aguilar, Roberta Metsola, Louis Michel, Alessandra Mussolini, József Nagy, Soraya Post, Judith Sargentini, Birgit Sippel, Csaba Sógor, Helga Stevens, Bodil Valero, Marie-Christine Vergiat, Harald Vilimsky, Udo Voigt, Josef Weidenholzer, Cecilia Wikström, Kristina Winberg, Tomáš Zdechovský

Αναπληρωτές παρόντες κατά την τελική ψηφοφορία

Carlos Coelho, Anna Hedh, Petr Ježek, Teresa Jiménez-Becerril Barrio, Marek Jurek, Ska Keller, Jeroen Lenaers, Nuno Melo, Emilian Pavel, Barbara Spinelli, Axel Voss, Μιλτιάδης Κύρκος

Αναπληρωτές (άρθρο 200, παρ. 2) παρόντες κατά την τελική ψηφοφορία

Jens Geier, Gabriele Preuß, Marco Zanni

7.1.2016

ΓΝΩΜΟΔΟΤΗΣΗ της Επιτροπής Συνταγματικών Υποθέσεων

προς την Επιτροπή Ελέγχου του Προϋπολογισμού

σχετικά με την ετήσια έκθεση του 2014 για την προστασία των οικονομικών συμφερόντων της ΕΕ – καταπολέμηση της απάτης

(2015/2128(INI))

Συντάκτρια γνωμοδότησης: Mercedes Bresso

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Η Επιτροπή Συνταγματικών Υποθέσεων καλεί την Επιτροπή Ελέγχου του Προϋπολογισμού, που είναι αρμόδια επί της ουσίας, να συμπεριλάβει στην πρόταση ψηφίσματός της τις ακόλουθες προτάσεις:

1.  υπογραμμίζει ότι η ενίσχυση της αξιοπιστίας, της ακρίβειας, της αποτελεσματικότητας, της διαφάνειας, της συμμόρφωσης με την αρχή της χρηστής δημοσιονομικής διαχείρισης και της καταλληλότητας του προϋπολογισμού, προκειμένου οι ευρωπαίοι πολίτες να διατηρήσουν την εμπιστοσύνη τους στα ευρωπαϊκά θεσμικά όργανα και να ενστερνιστούν το σχέδιο ευρωπαϊκής ολοκλήρωσης στο σύνολό του, θα πρέπει να εξακολουθήσει να αποτελεί έναν από τους κύριους στόχους της πολιτικής για την προστασία των οικονομικών συμφερόντων της Ευρωπαϊκής Ένωσης, τον οποίο οφείλει να επιδιώκει η Επιτροπή σε συμφωνία με τα κράτη μέλη, βάσει του άρθρου 325 της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης· ζητεί, για τον σκοπό αυτό, μεγαλύτερη διαφάνεια μέσω της στενότερης συνεργασίας μεταξύ των θεσμικών οργάνων της ΕΕ·

2.  εκφράζει την έντονη ανησυχία του όσον αφορά την εγκυρότητα και την ποιότητα των στοιχείων που διαβιβάζουν τα κράτη μέλη σχετικά με το ακαθάριστο εθνικό εισόδημά τους (ΑΕΕ), τον αριθμό των ανοικτών και περαιωμένων υποθέσεων, καθώς και την απουσία απαντήσεων σε διευκρινίσεις που έχουν ζητηθεί από την Επιτροπή και την Ευρωπαϊκή Υπηρεσία καταπολέμησης της απάτης (OLAF)·

3.  επισημαίνει, ειδικότερα, ότι τα επίπεδα διαφθοράς και απάτης εις βάρος του προϋπολογισμού της Ένωσης είναι ευθέως ανάλογα προς την έλλειψη διαφάνειας των διαδικασιών που αφορούν τη χορήγηση, τη διαχείριση και τη διάθεση των ευρωπαϊκών κονδυλίων· ζητεί, συνεπώς, καλύτερη επικοινωνία μεταξύ των θεσμικών οργάνων της ΕΕ και των κρατών μελών σχετικά με τις εν λόγω διαδικασίες, οι οποίες θα πρέπει να περιλαμβάνουν λιγότερους – αλλά διαφανέστερους – κανόνες, ώστε να καθίσταται πρακτικά αδύνατη η απάτη· ζητεί, για τον σκοπό αυτό, να διαδοθούν οι βέλτιστες πρακτικές όσο το δυνατό ευρύτερα·

4.  επικροτεί το γεγονός ότι η Επιτροπή ενέκρινε πολυετή στρατηγική για την καταπολέμηση της απάτης, γεγονός που βοηθά στη διόρθωση των σημαντικών διαφορών που υπάρχουν ως προς τον αριθμό παρατυπιών που κοινοποιεί κάθε κράτος μέλος·

5.  ζητεί εκ νέου από τα ελεγκτικά συνέδρια όλων των κρατών μελών να δημοσιεύουν τις εθνικές δηλώσεις ώστε να λογοδοτούν για τον τρόπο που δαπανούν τους ενωσιακούς πόρους·

6.  ζητεί ειδικότερα να γίνεται σαφής διάκριση μεταξύ της απάτης και του σφάλματος και να παρέχονται ευρέως πληροφορίες σχετικά με τις συνηθέστερες περιπτώσεις απάτης και σφάλματος, όπου θα συμπεριλαμβάνονται συγκεκριμένα παραδείγματα, ούτως ώστε οι χρήστες των ενωσιακών κονδυλίων και οι διαχειριστικές αρχές να διαθέτουν καλύτερη ενημέρωση για το θέμα αυτό, μεταξύ άλλων όσον αφορά τις σοβαρές συνέπειες που ενδέχεται να υποστούν· υπογραμμίζει ότι πρέπει επίσης να δίνεται μεγαλύτερη προσοχή στα αποτελέσματα των έργων που χρηματοδοτούνται από την Ένωση, και όχι μόνο στην ακρίβεια των σχετικών λογαριασμών, με βάση επιτόπιους ελέγχους διενεργούμενους από ειδικευμένο και ανεξάρτητο προσωπικό, απαλλαγμένο από συγκρούσεις συμφερόντων·

7.  υπογραμμίζει τη σημασία που έχει να δοθεί ιδιαίτερη προσοχή στις απάτες και σε άλλα αδικήματα διεθνικού χαρακτήρα εις βάρος του προϋπολογισμού της ΕΕ που διαπράττει το οργανωμένο έγκλημα·

8.  προσβλέπει, επιπλέον, στην ενίσχυση της συνεργασίας μεταξύ των κρατών μελών και της Επιτροπής όσον αφορά τους τρόπους διαχείρισης των κονδυλίων· ζητεί να παρασχεθεί ολοκληρωμένη κατάρτιση στο προσωπικό των αρχών που συμμετέχουν στη διαχείριση των κονδυλίων, ιδίως στις υπηρεσίες συντονισμού για την καταπολέμηση της απάτης (AFCOS), προκειμένου οι αρχές αυτές να αναπτύξουν τις δικές τους εθνικές στρατηγικές καταπολέμησης της απάτης·

9.  ζητεί από την Επιτροπή να προσθέσει στην επόμενη έκθεση της ΕΕ για την καταπολέμηση της διαφθοράς, η οποία πρόκειται να δημοσιευθεί στις αρχές του 2016, ένα κεφάλαιο σχετικά με τις επιδόσεις των θεσμικών οργάνων της ΕΕ·

10.  ζητεί, συνεπώς, να εφαρμόζεται κατά τρόπο εγκάρσιο το άρθρο 325 της ΣΛΕΕ σε όλες τις πολιτικές της Ένωσης και η δράση να μην αφορά μόνο την εκ των υστέρων αντιμετώπιση των κρουσμάτων απάτης αλλά και την πρόληψή τους· ζητεί να τηρείται το άρθρο 325, και ιδίως η παράγραφος 5 σχετικά με τις ετήσιες εκθέσεις, όπου παρατηρείται ήδη καθυστέρηση ενός έτους· ζητεί απλοποίηση, ειδικά όσον αφορά τον τρόπο χρήσης των ευρωπαϊκών επιδοτήσεων στην πολιτική συνοχής· ζητεί να τηρούνται οι διαδικασίες που έχουν συμφωνηθεί και να κυρωθούν οι συμφωνίες για την καταπολέμηση της απάτης σε περιφερειακό και διεθνές επίπεδο οι οποίες έχουν συναφθεί μεταξύ της Ένωσης και τρίτων χωρών ή οργανισμών τρίτων χωρών· ζητεί να δοθεί συνέχεια στο σχέδιο δράσης και στις συστάσεις που περιέχονται στο ψήφισμα του Κοινοβουλίου της 23ης Οκτωβρίου 2013 σχετικά με το οργανωμένο έγκλημα, τη διαφθορά και τη νομιμοποίηση εσόδων από εγκληματικές δραστηριότητες: συστάσεις σχετικά με δράσεις και πρωτοβουλίες που πρέπει να αναληφθούν, ιδίως οι συστάσεις 130 – προβολή των μέτρων που λαμβάνονται από τα κράτη μέλη για την καταπολέμηση της απάτης και του οργανωμένου εγκλήματος – και 131 – γενικό σχέδιο δράσης 2014-2019 κατά του οργανωμένου εγκλήματος, της διαφθοράς και της νομιμοποίησης εσόδων από εγκληματικές δραστηριότητες – σημεία i-xxii· ζητεί να γνωστοποιηθούν τα πρώτα αποτελέσματα από την εφαρμογή της οδηγίας για την παραχάραξη του νομίσματος· ζητεί, επιπλέον, ευρύτερη ενημέρωση όσον αφορά αφενός τα μέσα που χρησιμοποιεί η OLAF για την καταπολέμηση της διαφθοράς και αφετέρου τον συντονισμό των διαδικασιών των κρατών μελών για την ανάκτηση παρανόμως εισπραχθέντων ποσών·

11.  τονίζει τη σημασία που έχει η συγκρότηση ενός συνεκτικού και αποτελεσματικού ευρωπαϊκού συστήματος για τη διεξαγωγή ερευνών και την άσκηση διώξεων όσον αφορά αδικήματα που επηρεάζουν τα οικονομικά συμφέροντα της ΕΕ και ζητεί να καταβληθεί κάθε προσπάθεια προκειμένου να διασφαλιστεί η ταχεία έγκριση του σχεδίου για την Ευρωπαϊκή Εισαγγελία και της οδηγίας σχετικά με την καταπολέμηση, μέσω του ποινικού δικαίου, της απάτης εις βάρος των οικονομικών συμφερόντων της Ένωσης (η λεγόμενη οδηγία PIF)· ζητεί από το Συμβούλιο να δώσει προτεραιότητα στα καίρια αυτά ζητήματα και να επιδιώξει τη συμμετοχή και τη συνεχή ενημέρωση του Κοινοβουλίου σχετικά με τις τελευταίες εξελίξεις των διαπραγματεύσεων για την Ευρωπαϊκή Εισαγγελία· τονίζει ότι το Δικαστήριο της ΕΕ, στην απόφασή του στην υπόθεση C-105/14 της 8ης Σεπτεμβρίου 2015, διαπίστωσε την ύπαρξη άμεσης σχέσης μεταξύ της είσπραξης του ΦΠΑ στα κράτη μέλη και των οικονομικών συμφερόντων της ΕΕ· επαναλαμβάνει, ως εκ τούτου, ότι η απάτη στον τομέα του ΦΠΑ θα πρέπει να καλύπτεται από την οδηγία ΠΟΣ, έτσι ώστε να εκχωρηθεί στη μελλοντική Ευρωπαϊκή Εισαγγελία η εξουσία να διεξάγει έρευνες για την αξιόποινη αυτή πράξη και να προσάγει τους φερόμενους ως δράστες στη δικαιοσύνη· εκτιμά ότι αυτές και άλλες δράσεις θα μπορούσαν να συμβάλουν στην αποκατάσταση της εμπιστοσύνης των πολιτών στη χρηστή διαχείριση των πόρων της ΕΕ·

12.  επαναλαμβάνει την έκκλησή του προς την Επιτροπή να εκπονήσει άμεσα νομοθετική πρόταση για το ελάχιστο επίπεδο προστασίας που απαιτείται για τους καταγγέλτες στην Ευρωπαϊκή Ένωση·

13.  λαμβάνει υπόψη την πολυπλοκότητα της ενωσιακής νομοθεσίας και ζητεί απλούστευση των κανονισμών που αφορούν τον προϋπολογισμό της ΕΕ, ώστε να αποφεύγονται οι απάτες και/ή παρατυπίες εις βάρος κονδυλίων της ΕΕ·

14.  καλεί την Επιτροπή να δημοσιεύσει αμέσως την αξιολόγηση όλων των συμφωνιών με καπνοβιομηχανίες, με σκοπό την εκτίμηση της αποτελεσματικότητάς τους ως προς την καταπολέμηση της απάτης και των απομιμήσεων που θίγουν τα οικονομικά συμφέροντα της ΕΕ, καθώς και να αξιολογήσει τη σκοπιμότητα της ανανέωσης των συμφωνιών αυτών.

ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑ ΤΗΣ ΤΕΛΙΚΗΣ ΨΗΦΟΦΟΡΙΑΣ ΣΤΗ ΓΝΩΜΟΔΟΤΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ

Ημερομηνία έγκρισης

3.12.2015

 

 

 

Αποτέλεσμα της τελικής ψηφοφορίας

+:

–:

0:

19

0

2

Βουλευτές παρόντες κατά την τελική ψηφοφορία

Mercedes Bresso, Elmar Brok, Fabio Massimo Castaldo, Κώστας Χρυσόγονος, Richard Corbett, Pascal Durand, Danuta Maria Hübner, Constance Le Grip, Maite Pagazaurtundúa Ruiz, Paulo Rangel, György Schöpflin, Pedro Silva Pereira, Barbara Spinelli, Claudia Tapardel, Kazimierz Michał Ujazdowski, Rainer Wieland

Αναπληρωτές παρόντες κατά την τελική ψηφοφορία

Isabella Adinolfi, Sven Giegold, Charles Goerens, Andrej Plenković, Cristian Dan Preda, Helmut Scholz

ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑ ΤΗΣ ΤΕΛΙΚΗΣ ΨΗΦΟΦΟΡΙΑΣΣΤΗΝ ΑΡΜΟΔΙΑ ΕΠΙ ΤΗΣ ΟΥΣΙΑΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗ

Ημερομηνία έγκρισης

28.1.2016

 

 

 

Αποτέλεσμα της τελικής ψηφοφορίας

+:

–:

0:

21

1

2

Βουλευτές παρόντες κατά την τελική ψηφοφορία

Louis Aliot, Jonathan Arnott, Inés Ayala Sender, Zigmantas Balčytis, Dennis de Jong, Martina Dlabajová, Ingeborg Gräßle, Verónica Lope Fontagné, Monica Macovei, Petri Sarvamaa, Claudia Schmidt, Bart Staes, Marco Valli, Derek Vaughan, Anders Primdahl Vistisen, Tomáš Zdechovský, Неджми Али, Георги Пирински

Αναπληρωτές παρόντες κατά την τελική ψηφοφορία

Caterina Chinnici, Benedek Jávor, Karin Kadenbach, Marian-Jean Marinescu, Julia Pitera, Miroslav Poche, Patricija Šulin, Андрей Новаков

(1)

ΕΕ L 84 της 20.3.2014, σ. 6.

(2)

ΕΕ L 248 της 18.9.2013, σ. 1.

(3)

ΕΕ L 298 της 26.10.2012, σ. 1.

(4)

ΕΕ C 51 E της 22.2.2013, σ. 121.

(5)

ΕΕ C 161 E της 31.5.2011, σ. 62.

(6)

ΕΕ L 312 της 23.12.1995, σ. 1.

(7)

ΕΕ L 94 της 28.3.2014, σ. 65.

(8)

http://www.ombudsman.europa.eu/en/press/release.faces/en/61027/html.bookmark

(9)

Κείμενα που εγκρίθηκαν, P8_TA(2015)0062.

Ανακοίνωση νομικού περιεχομένου - Πολιτική απορρήτου