Procedura : 2015/2319(INI)
Przebieg prac nad dokumentem podczas sesji
Dokument w ramach procedury : A8-0002/2017

Teksty złożone :

A8-0002/2017

Debaty :

PV 13/02/2017 - 17
CRE 13/02/2017 - 17

Głosowanie :

PV 14/02/2017 - 8.3
Wyjaśnienia do głosowania

Teksty przyjęte :

P8_TA(2017)0021

SPRAWOZDANIE     
PDF 548kWORD 60k
12.1.2017
PE 575.223v02-00 A8-0002/2017

w sprawie kontroli rejestru i składu grup ekspertów Komisji

(2015/2319(INI))

Komisja Kontroli Budżetowej

Sprawozdawca: Dennis de Jong

Sprawozdawczyni komisji opiniodawczej(*):

Sylvia-Yvonne Kaufmann, Komisja Prawna

(*) Zaangażowana komisja – art. 54 Regulaminu

PROJEKT REZOLUCJI PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO
 UZASADNIENIE
 OPINIA Komisji Prawnej
 OPINIA Komisji Budżetowej
 WYNIK GŁOSOWANIA KOŃCOWEGO W KOMISJI PRZEDMIOTOWO WŁAŚCIWEJ

PROJEKT REZOLUCJI PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO

w sprawie kontroli rejestru i składu grup ekspertów Komisji

(2015/2319(INI))

Parlament Europejski,

–  uwzględniając decyzję Komisji z dnia 30 maja 2016 r. ustanawiającą przepisy przekrojowe dotyczące tworzenia i funkcjonowania grup ekspertów Komisji (C(2016)3301),

–  uwzględniając komunikat Komisji dla Komisji – Ramy dla grup ekspertów Komisji: przepisy przekrojowe i rejestr publiczny (C(2016)3300),

–  uwzględniając Porozumienie ramowe w sprawie stosunków między Parlamentem Europejskim i Komisją Europejską(1),

  uwzględniając swoją rezolucję z dnia 28 kwietnia 2016 r. w sprawie absolutorium z wykonania budżetu ogólnego Unii Europejskiej na rok budżetowy 2014, sekcja 3 – Komisja i agencje wykonawcze(2),

–  uwzględniając art. 52 Regulaminu,

–  uwzględniając sprawozdanie Komisji Kontroli Budżetowej oraz opinie Komisji Prawnej i Komisji Budżetowej (A8-0002/2017),

A.  mając na uwadze, że wyraził obawy w odniesieniu do funkcjonowania poprzednich ram dotyczących grup ekspertów Komisji z listopada 2010 r.(3), które zostały opracowane w celu wprowadzenia istotnych nowych rozwiązań operacyjnych, aby zwiększyć przejrzystość i usprawnić koordynację prac międzyinstytucjonalnych;

B.  mając zwłaszcza na uwadze, że w związku z brakiem przejrzystości i równowagi w składzie pewnej liczby grup ekspertów oraz w związku z potrzebą zapewnienia odpowiedniej równowagi w składzie grup ekspertów pod względem wiedzy fachowej i reprezentowanych poglądów Komisja Budżetowa przyjęła rezerwy budżetowe w 2011 r. i 2014 r. oraz zażądała przeprowadzenia reformy tych grup, ale żądanie to nie zostało dotychczas zaakceptowane;

C.  mając na uwadze, że w niedawnym badaniu, które zleciła wspomniana komisja, stwierdzono powszechny brak przejrzystości oraz brak równowagi w składzie niektórych grup ekspertów(4);

D.  mając na uwadze, że zrównoważony skład i przejrzystość są kluczowymi warunkami wstępnymi do tego, aby wiedza fachowa właściwie odzwierciedlała potrzeby w zakresie działań regulacyjnych oraz aby zwiększyć legitymację tej wiedzy fachowej i działań regulacyjnych w oczach obywateli europejskich;

E.  mając na uwadze, że w swoim strategicznym dochodzeniu(5) Europejska Rzecznik Praw Obywatelskich wydała zalecenie dotyczące składu grup ekspertów Komisji, kładąc szczególny nacisk na konieczność zapewnienia większej przejrzystości w tych grupach;

F.  mając na uwadze, że przed podjęciem decyzji Komisja nawiązała kontakt z przedstawicielami Parlamentu i z Europejską Rzecznik Praw Obywatelskich;

G.  mając na uwadze, że Komisja przedstawiła Parlamentowi dokument roboczy służb Komisji w odpowiedzi na zalecenia zawarte w dokumencie roboczym sprawozdawcy Komisji Kontroli Budżetowej;

H.  mając niestety na uwadze, że niezależnie od tego ani dokument roboczy służb Komisji, ani decyzja Komisji nie zawiera odpowiedzi na wszystkie obawy zgłoszone przez Parlament;

1.  z zadowoleniem przyjmuje decyzję Komisji z dnia 30 maja 2016 r. ustanawiającą przepisy przekrojowe dotyczące tworzenia i funkcjonowania grup ekspertów Komisji, ale ubolewa nad tym, że Komisja nie zorganizowała pełnych konsultacji społecznych, choć wiele organizacji pozarządowych wyraziło zainteresowanie takimi konsultacjami; podkreśla znaczenie stymulowania form zaangażowania przedstawicieli społeczeństwa obywatelskiego i partnerów społecznych w kluczowych obszarach, takich jak przejrzystość i działanie instytucji europejskich;

2.  zwraca uwagę, że przyjęte nowe przepisy przekrojowe wydają się rozwiewać wiele obaw wyrażonych wcześniej przez Parlament, zwłaszcza jeśli chodzi o konieczność publikowania publicznych zaproszeń do składania wniosków przy doborze członków grup ekspertów oraz o przegląd rejestru grup ekspertów Komisji i zapewnienie synergii między tym rejestrem a rejestrem Komisji i Parlamentu służącym przejrzystości, a także jeśli chodzi o zasady dotyczące konieczności unikania konfliktów interesów, zwłaszcza w odniesieniu do ekspertów powołanych do działania w imieniu własnym;

3.  zwraca uwagę, że przejrzystość i koordynacja działań międzyinstytucjonalnych mają wyjątkowe znaczenie, gdyż pozwalają zapewnić właściwą równowagę z punktu widzenia wiedzy fachowej i opinii reprezentowanych w składzie grup ekspertów, aby usprawnić ich działalność; wyraża zatem zadowolenie, że proces doboru ekspertów odbywa się teraz publicznie; w związku z tym podkreśla, że praktyczne doświadczenie i kwalifikacje ekspertów muszą być oczywiste; jest zdania, że cały proces doboru ekspertów powinien gwarantować wysoki poziom przejrzystości oraz spełniać jaśniejsze i zwięźlejsze kryteria, przy szczególnym uwzględnieniu praktycznego doświadczenia kandydatów, ich kwalifikacji akademickich oraz ewentualnych konfliktów interesów;

4.  z zadowoleniem przyjmuje fakt, że powiązano już rejestr grup ekspertów Komisji z rejestrem służącym przejrzystości, co pozwoli na zwiększenie przejrzystości;

5.  ubolewa, że próba przeprowadzenia konsultacji publicznych w sprawie wprowadzenia nowych przepisów zakończyła się niepowodzeniem; apeluje do Komisji, by działała w sposób przejrzysty i odpowiadała przed obywatelami UE;

6.  przypomina, że brak przejrzystości negatywnie wpływa na zaufanie obywateli UE do instytucji UE; uważa, że skuteczna reforma systemu grup ekspertów Komisji, oparta na jasnych zasadach przejrzystości i zrównoważonym składzie, poprawi dostępność i wiarygodność danych, a zatem pomoże zwiększyć zaufanie obywateli do UE;

7.  podkreśla, że nowe przepisy powinny mieć ścisłe i równe zastosowanie do wszystkich grup ekspertów, niezależnie od ich nazwy (a zatem do grup specjalnych, wysokiego szczebla czy innych grup „nadzwyczajnych”, a także grup formalnych i nieformalnych), w których skład wchodzą nie tylko przedstawiciele państw członkowskich i które nie podlegają jedynie przepisom decyzji Komisji z dnia 20 maja 1998 r. w sprawie ustanowienia Komitetów Dialogu Sektorowego promujących dialog między partnerami społecznymi na szczeblu europejskim; ponownie zaznacza, że nowe przepisy muszą zapewniać wyważoną reprezentację dzięki udziałowi przedstawicieli wszystkich zainteresowanych stron;

8.  jest zdania, że Komisja powinna poczynić postępy na drodze ku bardziej wyważonemu składowi grup ekspertów; ubolewa jednak, że nie rozróżnia się jeszcze wyraźnie gospodarczych od niegospodarczych grup interesu, aby zagwarantować najwyższy stopień przejrzystości i równowagi; podkreśla w związku z tym, że Komisja powinna wyraźnie określać w publicznym zaproszeniu do składania wniosków, jak definiuje wyważony skład i jakie interesy jej zdaniem powinny być reprezentowane przy ustanawianiu grup ekspertów; w związku z tym uważa, że ważne jest zaangażowanie Parlamentu i Europejskiego Komitetu Ekonomiczno-Społecznego, aby określić to rozróżnienie w sposób bardziej wyważony;

9.  wzywa Komisję, aby przy tworzeniu nowych grup ekspertów lub zmienianiu składu istniejących grup wyraźnie określała w publicznym zaproszeniu do składania wniosków, jak definiuje wyważony skład i jakie interesy mają być reprezentowane oraz dlaczego, a także aby uzasadniała przy ustanawianiu grup ekspertów każde ewentualne odejście od wyważonego składu zdefiniowanego wcześniej;

10.  przypomina w tym kontekście i w odniesieniu do pkt 34–45 wyżej wspomnianej opinii Rzecznik Praw Obywatelskich, że choć Komisja jeszcze formalnie nie zdefiniowała pojęcia równowagi, nie może się ono opierać na obliczeniu arytmetycznym, lecz powinno raczej być wynikiem wysiłków podjętych na rzecz dopilnowania, by członkowie grupy ekspertów posiadali, jako zespół, niezbędną fachową wiedzę techniczną i reprezentowali na tyle różnorodne stanowiska, by pozwalało im to na wypełnienie mandatu ich grupy; uważa, że koncepcja równowagi powinna zatem być rozumiana jako powiązana z konkretnym mandatem każdej grupy ekspertów; uważa, że wśród kryteriów oceny tego, czy skład danej grupy jest wyważony, powinny znaleźć się: zadania grupy, niezbędna techniczna wiedza fachowa, zainteresowane strony, których dana kwestia dotyczy w największym stopniu, organizacja grup zainteresowanych stron, a także odpowiednie proporcje między interesami o charakterze ekonomicznym i nieekonomicznym;

11.  zwraca się do Komisji o niezwłoczne zbadanie, czy konieczny jest nowy mechanizm rozpatrywania skarg na wypadek zakwestionowania definicji wyważonego składu przez zainteresowane strony, czy też obowiązujące ustalenia są odpowiednie, a także wnosi, aby Parlament został włączony w funkcjonowanie tego mechanizmu kontroli;

12.  przypomina, że w przeszłości Komisja nie zawsze mogła znaleźć wystarczająco dużo ekspertów reprezentujących MŚP, konsumentów, związki zawodowe czy inne organizacje ogólnego interesu publicznego i że wynikało to często z kosztów związanych albo z uzyskaniem urlopu, albo – na przykład w przypadku MŚP – ze znalezieniem zastępstwa na czas poświęcony na pracę w grupie ekspertów (koszty te dalej zwane będą „kosztami alternatywnymi”);

13.  zwraca się zatem do Komisji o zbadanie sposobów na ułatwienie uczestnictwa niewystarczająco reprezentowanych organizacji lub grup społecznych w grupach ekspertów i zachęcenie ich do uczestnictwa w tych grupach przez m.in. przeprowadzenie w sposób skuteczny i sprawiedliwy oceny przepisów dotyczących zwrotu kosztów, w tym ewentualnych sposobów na pokrywanie wydatków z tytułu wszelkich takich kosztów alternatywnych, przy jednoczesnym należytym poszanowaniu zasady proporcjonalności;

14.  zwraca się do Komisji o rozważenie opracowania systemu dodatków wspierających niewystarczająco reprezentowane grupy w zdobywaniu wiedzy fachowej koniecznej do w pełni efektywnego uczestnictwa w grupach ekspertów;

15.  wzywa Komisję do umożliwienia europejskim organizacjom pozarządowym wysyłania do grup ekspertów przedstawicieli ich krajowych organizacji członkowskich, o ile będą miały wyraźny mandat organizacji europejskich;

16.  wzywa Komisję do dopilnowania, by – nawet w sytuacji, gdy pomimo specjalnych ustaleń nie jest możliwe znalezienie wystarczającej liczby ekspertów reprezentujących wszystkie odnośne interesy – dana grupa ekspertów podejmowała wszystkie odpowiednie działania, stosując na przykład procedury ważenia głosów, aby zagwarantować, że jej końcowe sprawozdania rzeczywiście reprezentują wszystkie odnośne interesy w wyważony sposób;

17.  przypomina, że Europejska Rzecznik Praw Obywatelskich i Parlament zaleciły Komisji upublicznianie porządków obrad, dokumentów bazowych, protokołów posiedzeń oraz obrad grup ekspertów, chyba że członkowie grupy zadecydują większością kwalifikowaną głosów, że konkretne posiedzenie lub jego część powinny być tajne, a także ubolewa nad tym, że Komisja upiera się przy systemie, w którym posiedzenia pozostają tajne, chyba że członkowie grup ekspertów zadecydują zwykłą większością głosów, że obrady należy upublicznić; uważa, że konieczne jest wdrożenie jak największej przejrzystości, i wzywa Komisję do upublicznienia posiedzeń i protokołów posiedzeń;

18.  podkreśla, że należy przyznać użytkownikom dostęp do szeregu dokumentów (porządków obrad, dokumentów referencyjnych, różnego rodzaju sprawozdań) w celu zapewnienia skutecznego monitorowania przez zainteresowane strony; ponadto jest zdania, że strona internetowa rejestru grup ekspertów – ewentualnie za pośrednictwem linków do innych odnośnych stron – powinna stanowić jeden z instrumentów lub mechanizmów wykorzystywanych do pozyskiwania stale aktualizowanych informacji na temat rozwoju sytuacji politycznej, co zapewni wysoki poziom przejrzystości;

19.  zwraca się do Komisji o niezwłoczne opracowanie – w porozumieniu z zainteresowanymi stronami, w tym z Parlamentem – specjalnych wytycznych wyjaśniających, jak interpretuje ona postanowienie, zgodnie z którym protokoły grup ekspertów powinny być wnikliwe i kompletne, zwłaszcza gdy posiedzenia nie są publiczne, a także wzywa Komisję do zapewnienia w tym względzie maksymalnej możliwej przejrzystości, w tym do publikowania porządków obrad, dokumentów bazowych, wyników głosowania oraz szczegółowych protokołów posiedzeń, łącznie ze zdaniami odrębnymi, zgodnie z zaleceniem Europejskiej Rzecznik Praw Obywatelskich;

20  przypomina, że – oprócz ekspertów powołanych do działania we własnym imieniu – również członkowie grup wywodzący się z uniwersytetów, instytutów badawczych, kancelarii prawnych, europejskich i pozaeuropejskich ośrodków analitycznych i firm doradczych mogą znaleźć się w sytuacji konfliktu interesów, a także domaga się, by Komisja wyjaśniła, jak unika konfliktów interesów w przypadku tych konkretnych kategorii ekspertów;

21.  wzywa Komisję, by zapewniła – na podstawie istniejących pozytywnych przykładów – systematyczne wdrażanie udoskonalonych przepisów przekrojowych za pomocą centralnego nadzoru nad ich wdrażaniem i by nie przekazywała tego zadania poszczególnym dyrekcjom generalnym;

22.  zwraca się do Komisji o przeznaczenie wystarczających zasobów zwłaszcza na działania związane z rejestrem poprzez opracowanie innowacyjnych i szczególne skutecznych metod, aby mógł być aktualizowany i nie zawierał żadnych błędów rzeczowych lub pominięć oraz umożliwiał eksport danych w formacie nadającym się do odczytu maszynowego;

23.  zauważa, że Komisja oświadczyła, iż wszystkie dyrekcje generalne będą musiały wdrożyć nowe ramy dla grup ekspertów Komisji do końca 2016 r., a także wzywa Komisję do przedstawienia Parlamentowi sprawozdania z wdrożenia i oceny najpóźniej rok po przyjęciu decyzji, tj. przed dniem 1 czerwca 2017 r.; zwraca się do Komisji o dopilnowanie, by w ramach usystematyzowanego dialogu z Parlamentem już w ciągu najbliższych sześciu miesięcy mogła zostać przedstawiona pierwsza ustna prezentacja sprawozdania;

24.  podkreśla ponadto, że przygotowując i opracowując akty delegowane i wykonawcze oraz sporządzając wytyczne strategiczne, Komisja musi dbać o to, aby wszystkie dokumenty, w tym również projekty aktów, były przekazywane Parlamentowi i Radzie w tym samym czasie co ekspertom państw członkowskich, zgodnie z postanowieniami porozumienia międzyinstytucjonalnego z dnia 13 kwietnia 2016 r. dotyczącego lepszego stanowienia prawa;

25.  zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji Radzie oraz Komisji.

(1)

Dz.U. L 304 z 20.11.2010, s. 47.

(2)

Teksty przyjęte, P8_TA(2016)0147.

(3)

C(2010)7649 z 10 listopada 2010 r.

(4)

Departament Tematyczny D ds. Budżetu, Skład grup ekspertów Komisji oraz status rejestru grup ekspertów, 2015 r.

(5)

OI/6/2014/NF.


UZASADNIENIE

W kontekście procedur absolutoryjnych dotyczących Komisji Europejskiej parlamentarna Komisja Kontroli Budżetowej (CONT) regularnie rozpatrywała kwestię składu i funkcjonowania grup ekspertów Komisji. W świetle braku przejrzystości i braku równowagi w składzie licznych grup ekspertów Komisja Budżetowa (BUDG) przyjęła rezerwy budżetowe w 2011 r. i 2014 r. oraz sformułowała wnioski dotyczące reformy tych grup.

Po przyjęciu rezerwy budżetowej w 2011 r. Komisja Europejska wyraziła wolę rozpoczęcia nieformalnego dialogu z grupą posłów do Parlamentu w celu naprawienia braku równowagi w składzie istniejących grup ekspertów oraz opracowania lepszych zasad tworzenia i funkcjonowania grup ekspertów. Nieformalny dialog umożliwił Parlamentowi wycofanie rezerwy budżetowej w 2011 r., choć pozostały wątpliwości dotyczące zarówno treści obowiązujących przepisów przekrojowych, jak i ich wdrażania przez niektóre dyrekcje generalne Komisji.

W 2015 r. komisje CONT i BUDG zleciły opracowanie badania dotyczącego składu grup ekspertów Komisji i statusu rejestru grup ekspertów, które to badanie wskazało powszechny brak przejrzystości i równowagi w składzie niektórych grup ekspertów.

W związku z ustaleniami badania oraz koniecznością podjęcia odpowiednich działań następczych w dniu 26 listopada 2015 r. Konferencja Przewodniczących Komisji zatwierdziła wniosek komisji CONT o sporządzenie sprawozdania z własnej inicjatywy na ten temat. Sprawozdanie miało zawierać konkretne zalecenia dla Komisji, aby poprawić wyważony skład i przejrzystość jej grup ekspertów. Sprawozdanie mogłoby zatem stać się podstawą dla wznowienia nieformalnego dialogu z Komisją. Sprawozdanie opierałoby się na odnośnych dochodzeniach i zaleceniach Europejskiej Rzecznik Praw Obywatelskich, które doprowadziły do wydania przez nią formalnego zalecenia w dniu 26 stycznia 2016 r.

Podczas prezentacji badania komisji CONT/BUDG we wrześniu 2015 r. służby Komisji Europejskiej poinformowały, że poczyniono znaczne postępy w pracach nad przeglądem ram dotyczących grup ekspertów Komisji, które obejmują (zmienione) przepisy przekrojowe i ulepszony rejestr publiczny. Choć Parlament wielokrotnie wzywał Komisję, by zaczekała z formalnym przyjęciem nowych ram, aż Parlament będzie mógł wyrazić swoje poglądy w sprawozdaniu i wynikającej z niego rezolucji, Komisja nie wydała się do tego skłonna.

W związku z tym sprawozdawca opublikował dnia 1 marca 2016 r. dokument roboczy dla komisji CONT, w którym przedstawił główne obawy dotyczące obowiązujących przepisów przekrojowych i rejestru. Ten dokument roboczy stanowił podjętą przez sprawozdawcę komisji CONT próbę wpłynięcia na nowe przepisy Komisji. Służby Komisji przedstawiły z kolei Parlamentowi dokument roboczy, w którym ustosunkowały się do poszczególnych zaleceń sprawozdawcy. Komisja CONT z zadowoleniem przyjęła postępy poczynione przez Komisję, ale stwierdziła również, że nie wszystkie jej obawy zostały rozwiane, zwłaszcza jeśli chodzi o wdrażanie tych nowych ram.

Po tej wymianie dokumentów pierwszy wiceprzewodniczący Komisji podjął rozmowy z Europejską Rzecznik Praw Obywatelskich, organizacjami pozarządowymi i sprawozdawcami Parlamentu Europejskiego (tj. sprawozdawcami komisji CONT i JURI zajmującymi się sprawozdaniem CONT/JURI oraz sprawozdawcą komisji BUDG zajmującym się opinią BUDG). Podczas tych rozmów omówiono pozostałe kwestie zgłoszone przez Europejską Rzecznik Praw Obywatelskich, organizacje pozarządowe i sprawozdawców. Były to między innymi kwestie związane z publicznym charakterem obrad grup ekspertów, z protokołami posiedzeń, a także z zapewnianiem wyważonego składu w specjalnych przypadkach, na przykład jeśli trudno znaleźć wystarczającą liczbę ekspertów dla zapewnienia reprezentacji wszystkich interesów. Poza tym omówiono również egzekwowanie zmienionych przepisów i zwrot kosztów przedstawicieli interesów, innych niż koszty podróży i pobytu.

Choć rozmowy z pierwszym wiceprzewodniczącym były pożyteczne i zapewniły praktyczne rozwiązania dla większości pozostałych punktów, to ramy przyjęte przez Komisję nie odzwierciedlały żadnego z tych rozwiązań. W tej sytuacji sprawozdawcy uważają, że przyjęcie sprawozdania z własnej inicjatywy wciąż jest uzasadnione, z jednej strony dlatego że Komisja może jeszcze włączyć zalecenia zawarte w sprawozdaniu do wytycznych w sprawie wdrażania skierowanych do służb Komisji, a z drugiej strony dlatego że umożliwia to Parlamentowi zwrócenie się o przedstawienie mu sprawozdania z wdrażania decyzji Komisji.


OPINIA Komisji Prawnej (29.11.2016)

dla Komisji Kontroli Budżetowej

w sprawie kontroli rejestru i składu grup ekspertów Komisji

(2015/2319(INI))

Sprawozdawczyni komisji opiniodawczej (*): Sylvia-Yvonne Kaufmann

(*)  Zaangażowana komisja – art. 54 Regulaminu

WSKAZÓWKI

Komisja Prawna zwraca się do Komisji Kontroli Budżetowej, jako komisji przedmiotowo właściwej, o uwzględnienie w końcowym tekście projektu rezolucji następujących wskazówek:

1.  zwraca uwagę, że przejrzystość i koordynacja działań międzyinstytucjonalnych mają wyjątkowe znaczenie, gdyż pozwalają zapewnić właściwą równowagę z punktu widzenia wiedzy fachowej i opinii reprezentowanych w składzie grup ekspertów, aby usprawnić ich działalność; wyraża zatem zadowolenie, że proces doboru ekspertów odbywa się teraz publicznie; w związku z tym podkreśla, że praktyczne doświadczenie i kwalifikacje ekspertów muszą być oczywiste; jest zdania, że cały proces doboru ekspertów powinien gwarantować wysoki poziom przejrzystości oraz spełniać jaśniejsze i zwięźlejsze kryteria przy szczególnym uwzględnieniu praktycznego doświadczenia kandydatów, ich kwalifikacji akademickich oraz ewentualnych konfliktów interesów;

2.  z zadowoleniem przyjmuje fakt, że powiązano już rejestr grup ekspertów Komisji z rejestrem służącym przejrzystości, co pozwoli na poprawę przejrzystości;

3.  ubolewa, że próba przeprowadzenia konsultacji publicznych w sprawie wprowadzenia nowych przepisów zakończyła się niepowodzeniem; apeluje do Komisji, by działała w sposób przejrzysty i odpowiadała przed obywatelami UE;

4.  jest zdania, że Komisja powinna poczynić postępy na drodze ku bardziej wyważonemu składowi grup ekspertów; ubolewa jednak, że nie rozróżnia się jeszcze wyraźnie między gospodarczymi a niegospodarczymi grupami interesu, aby osiągnąć najwyższy stopień przejrzystości i równowagi; podkreśla w związku z tym, że Komisja powinna wyraźnie określać w publicznym zaproszeniu do składania wniosków, jak definiuje wyważony skład i jakie interesy jej zdaniem powinny być reprezentowane przy ustanawianiu grup ekspertów; w związku z tym uważa, że ważne jest zaangażowanie Parlamentu i Europejskiego Komitetu Ekonomiczno-Społecznego, aby określić to rozróżnienie w sposób bardziej wyważony;

5.  ubolewa, że uczestnictwo słabo reprezentowanych grup, do których niekiedy zaliczają się przedstawiciele społeczeństwa obywatelskiego oraz małych i średnich przedsiębiorstw lub innych organizacji ogólnego interesu publicznego, często nie jest możliwe ze względów finansowych i organizacyjnych; wzywa zatem Komisję do rozważenia możliwości przyznawania wsparcia finansowego umożliwiającego uczestnictwo wszystkim kategoriom ekspertów w trosce o wyważony skład grup ekspertów;

6.  z myślą o większej przejrzystości wzywa Komisję do zadbania o publikowanie wszystkich protokołów posiedzeń; w związku z tym podkreśla, że zarówno treści, jak i stanowiska wyrażane przez ekspertów podczas tych posiedzeń muszą być jasne i jednoznaczne, a także formułowane w sposób przystępny dla europejskich obywateli; domaga się ponadto możliwości publikowania decyzji mniejszościowych; ponownie podkreśla znaczenie publikowania obrad grup ekspertów Komisji ze względu na fakt, iż eksperci zasiadający w owych grupach Komisji sprawują służbę publiczną, wobec czego debaty prowadzące do przyjęcia ich decyzji powinny być upubliczniane z zasady, a nie w wyjątkowych przypadkach;

7.  podkreśla, że należy przyznać użytkownikom dostęp do szeregu dokumentów (porządków obrad, dokumentów referencyjnych, różnego rodzaju sprawozdań) w celu skutecznego monitorowania przez zainteresowane strony; ponadto jest zdania, że strona internetowa rejestru grup ekspertów – ewentualnie za pośrednictwem linków do innych odnośnych stron – powinna stanowić jeden z instrumentów lub mechanizmów wykorzystywanych do pozyskiwania stale aktualizowanych informacji na temat rozwoju sytuacji politycznej, co zapewni wysoki poziom przejrzystości;

8.  podkreśla, że przewidziane środki należy podejmować bezpośrednio po stwierdzeniu konfliktu interesów, zwłaszcza w odniesieniu do ekspertów powołanych do działania w imieniu własnym, działających niezależnie i wyrażających swoje osobiste poglądy w interesie ogólnym; zwraca uwagę, że należy dokładniej przeanalizować te środki, ponieważ ich stosowanie będzie stanowiło gwarancję niezależności ekspertów;

9.  przypomina ponadto, że przygotowując i opracowując akty delegowane i wykonawcze oraz sporządzając strategiczne wytyczne, Komisja musi dbać o to, aby wszystkie dokumenty, w tym również projekty aktów prawnych, były przekazywane jednocześnie Parlamentowi Europejskiemu i Radzie oraz ekspertom państw członkowskich, zgodnie z postanowieniami porozumienia międzyinstytucjonalnego z dnia 13 kwietnia 2016 r. dotyczącego lepszego stanowienia prawa.

WYNIK GŁOSOWANIA KOŃCOWEGOW KOMISJI OPINIODAWCZEJ

Data przyjęcia

29.11.2016

 

 

 

Wynik głosowania końcowego

+:

–:

0:

21

0

1

Posłowie obecni podczas głosowania końcowego

Max Andersson, Joëlle Bergeron, Marie-Christine Boutonnet, Jean-Marie Cavada, Kostas Chrysogonos, Therese Comodini Cachia, Mady Delvaux, Rosa Estaràs Ferragut, Lidia Joanna Geringer de Oedenberg, Mary Honeyball, Dietmar Köster, António Marinho e Pinto, Emil Radev, Julia Reda, Evelyn Regner, Pavel Svoboda, Axel Voss, Tadeusz Zwiefka

Zastępcy obecni podczas głosowania końcowego

Daniel Buda, Angel Dzhambazki, Angelika Niebler, Virginie Rozière, Kosma Złotowski


OPINIA Komisji Budżetowej (27.4.2016)

dla Komisji Kontroli Budżetowej

w sprawie kontroli rejestru i składu grup ekspertów Komisji

(2015/2319(INI))

Sprawozdawczyni komisji opiniodawczej: Helga Trüpel

WSKAZÓWKI

Komisja Budżetowa zwraca się do Komisji Kontroli Budżetowej, jako komisji przedmiotowo właściwej, o uwzględnienie w końcowym tekście projektu rezolucji następujących wskazówek:

A.  mając na uwadze, że w związku z brakiem przejrzystości i równowagi w składzie pewnej liczby grup ekspertów oraz w związku z potrzebą zapewnienia osiągnięcia odpowiedniej równowagi w składzie tych grup pod względem wiedzy fachowej i reprezentowania różnych poglądów, Komisja Budżetowa przyjęła rezerwy budżetowe w 2011 i 2014 r. oraz zażądała przeprowadzenia reformy tych grup;

B.  mając na uwadze, że w niedawnym badaniu, które zleciła(1), stwierdzono powszechny brak przejrzystości oraz brak równowagi w składzie pewnej liczby grup ekspertów;

C.  mając na uwadze, że Europejska Rzecznik Praw Obywatelskich przedstawiła zalecenia, w których podkreśliła potrzebę zapewnienia większej przejrzystości grup ekspertów(2);

D.  mając na uwadze, że zrównoważony skład i przejrzystość są kluczowymi warunkami wstępnymi do tego, aby wiedza fachowa właściwie odzwierciedlała potrzeby w zakresie działań regulacyjnych oraz aby zwiększyć legitymację tej wiedzy fachowej i działań regulacyjnych w oczach obywateli europejskich;

E.  mając na uwadze, że z zadowoleniem przyjmuje pierwszy krok, jakim jest podjęta przez Komisję inicjatywa dotycząca przeprowadzenia wkrótce reformy grup ekspertów;

1.  podkreśla, że pomimo postępów, jakie wynikły z rezerwy budżetowej z 2011 r., Komisji nie udało się jak na razie zmienić przekrojowych zasad dotyczących grup ekspertów oraz ich praktyk, aby spełnić żądania Parlamentu dotyczące przejrzystości, oraz że od 2013 r. liczba grup ekspertów, w których występuje brak równowagi, pozostaje w znacznym stopniu niezmieniona (obecnie dotyczy to 9% wszystkich grup ekspertów);

2.  przypomina w tym kontekście i w odniesieniu do pkt 34–45 wyżej wspomnianej opinii Rzecznik Praw Obywatelskich, że choć Komisja jeszcze formalnie nie zdefiniowała pojęcia równowagi, nie może się ono opierać na obliczeniu arytmetycznym, lecz powinno raczej być wynikiem wysiłków podjętych na rzecz dopilnowania, by członkowie grupy ekspertów posiadali, jako zespół, dostateczną ilość niezbędnej fachowej wiedzy technicznej i reprezentowali na tyle różnorodne stanowiska, by pozwalało im to na wypełnienie mandatu danej grupy; uważa, że koncepcja równowagi powinna zatem być rozumiana jako powiązana z konkretnym mandatem każdej grupy ekspertów; uważa, że wśród kryteriów oceny tego, czy dana grupa jest zrównoważona, powinny znaleźć się: zadania grupy, niezbędna techniczna wiedza fachowa, zainteresowane strony, których dana kwestia dotyczy w największym stopniu, organizacja grup zainteresowanych stron, a także odpowiednie proporcje między interesami o charakterze ekonomicznym i nieekonomicznym;

3.  podkreśla, że zaufanie obywateli europejskich do UE jest nadwyrężone z powodu braku przejrzystości i nadmiernego uzależnienia działalności ustawodawczej UE od podmiotów gospodarczych, i w związku z tym podkreśla, że skuteczna reforma systemu grup ekspertów Komisji zwiększy legitymację UE;

4.  z zadowoleniem przyjmuje informację podaną przez Komisję do wiadomości publicznej, że w zmienionych ramach dotyczących grup ekspertów zostanie uwzględniony szereg sugestii Parlamentu i Rzecznik Praw Obywatelskich, takich jak obowiązkowe otwarte zaproszenia do składania wniosków, ulepszony rejestr, obowiązkowa rejestracja przedstawicieli zainteresowanych stron w rejestrze służącym przejrzystości, określenie, dla każdej grupy ekspertów, profili potrzebnych do zapewnienia zrównoważonego składu, jak również obowiązkowe oświadczenia dotyczące konfliktu interesów, które będą wpisywane do rejestru;

5.  nalega, aby Komisja wdrożyła ponadto zalecenia Rzecznik Praw Obywatelskich dotyczące przejrzystości, a konkretnie obowiązku publikowania porządków obrad, dokumentów bazowych oraz protokołów posiedzeń grup ekspertów, a także wymogu, aby opublikowane protokoły zawierały możliwie jak najwięcej informacji i odzwierciedlały stanowiska wyrażone przez członków;

6.  wzywa Komisję, by zgodnie z najlepszą praktyką i w oparciu o istniejące pozytywne przykłady zapewniła systematyczne wdrażanie ulepszonych zasad przekrojowych, co obejmuje odpowiednie mechanizmy nadzoru dla wszystkich dyrekcji generalnych, aby zagwarantować spójną praktykę;

7.  wzywa Komisję, by wspólnie z ustawodawcą i społeczeństwem obywatelskim zastanowiła się nad tym, jak ułatwić udział w grupach ekspertów niewystarczająco reprezentowanych grup, takich jak przedstawiciele społeczeństwa obywatelskiego czy związki zawodowe, oraz zachęcać do takiego udziału, a także by zaradziła istniejącym asymetriom informacyjnym oraz oceniła opracowanie systemu dodatków, który powinien wesprzeć te grupy w zdobywaniu wiedzy fachowej koniecznej do w pełni skutecznego udziału w pracach grup ekspertów;

8.  podkreśla, że przy okazji głosowania nad rocznym budżetem na 2017 r. dokona krytycznej oceny działań reformatorskich, i wskazuje, że jest zdecydowany wprowadzić rezerwę, jeśli uzna, że jego żądania nie są spełniane w zadowalający sposób;

9.  wzywa Komisję Europejską, aby zapewniła pełne konsultacje z tymi obecnie niewystarczająco reprezentowanymi grupami przy opracowywaniu wniosków dotyczących reformy grup ekspertów.

WYNIK GŁOSOWANIA KOŃCOWEGOW KOMISJI OPINIODAWCZEJ

Data przyjęcia

26.4.2016

 

 

 

Wynik głosowania końcowego

+:

–:

0:

30

0

0

Posłowie obecni podczas głosowania końcowego

Nedzhmi Ali, Jean Arthuis, Jean-Paul Denanot, Gérard Deprez, José Manuel Fernandes, Eider Gardiazabal Rubial, Jens Geier, Bernd Kölmel, Zbigniew Kuźmiuk, Vladimír Maňka, Ernest Maragall, Sophie Montel, Clare Moody, Siegfried Mureşan, Liadh Ní Riada, Jan Olbrycht, Younous Omarjee, Paul Rübig, Petri Sarvamaa, Patricija Šulin, Inese Vaidere, Monika Vana, Daniele Viotti

Zastępcy obecni podczas głosowania końcowego

Andrey Novakov, Helga Trüpel, Derek Vaughan, Anders Primdahl Vistisen, Tomáš Zdechovský

Zastępcy (art. 200 ust. 2) obecni podczas głosowania końcowego

Isabella Adinolfi, Jens Gieseke

(1)

Departament Tematyczny D ds. Budżetu, Skład grup ekspertów Komisji oraz status rejestru grup ekspertów, 2015.

(2)

Europejska Rzecznik Praw Obywatelskich, Zalecenie Europejskiej Rzecznik Praw Obywatelskich w związku z jej strategicznym dochodzeniem OI/6/2014/NF dotyczącym składu grup ekspertów Komisji, 29.1.2016.


WYNIK GŁOSOWANIA KOŃCOWEGO W KOMISJI PRZEDMIOTOWO WŁAŚCIWEJ

Data przyjęcia

9.1.2017

 

 

 

Wynik głosowania końcowego

+:

–:

0:

20

0

0

Posłowie obecni podczas głosowania końcowego

Inés Ayala Sender, Ryszard Czarnecki, Dennis de Jong, Martina Dlabajová, Luke Ming Flanagan, Jens Geier, Ingeborg Gräßle, Dan Nica, Georgi Pirinski, Petri Sarvamaa, Claudia Schmidt, Bart Staes, Tomáš Zdechovský

Zastępcy obecni podczas głosowania końcowego

Brian Hayes, Cătălin Sorin Ivan, Benedek Jávor, Julia Pitera, Miroslav Poche, Patricija Šulin

Zastępcy (art. 200 ust. 2) obecni podczas głosowania końcowego

Clare Moody

Zastrzeżenia prawne - Polityka ochrony prywatności