Διαδικασία : 2016/2079(INI)
Διαδρομή στην ολομέλεια
Διαδρομή του εγγράφου : A8-0179/2017

Κείμενα που κατατέθηκαν :

A8-0179/2017

Συζήτηση :

PV 12/06/2017 - 16
CRE 12/06/2017 - 16

Ψηφοφορία :

PV 13/06/2017 - 5.11
CRE 13/06/2017 - 5.11
Αιτιολογήσεις ψήφου

Κείμενα που εγκρίθηκαν :

P8_TA(2017)0255

ΕΚΘΕΣΗ     
PDF 751kWORD 83k
11.5.2017
PE 595.446v02-00 A8-0179/2017

σχετικά με την κατάσταση των ιχθυαποθεμάτων και την κοινωνικοοικονομική κατάσταση του τομέα της αλιείας στη Μεσόγειο

(2016/2079(INI))

Επιτροπή Αλιείας

Εισηγητής: Marco Affronte

ΠΡΟΤΑΣΗ ΨΗΦΙΣΜΑΤΟΣ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ
 ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ
 ΓΝΩΜΟΔΟΤΗΣΗ της Επιτροπής Απασχόλησης και Κοινωνικών Υποθέσεων
 ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΗΝ ΕΓΚΡΙΣΗΣΤΗΝ ΑΡΜΟΔΙΑ ΕΠΙ ΤΗΣ ΟΥΣΙΑΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗ
 ΤΕΛΙΚΗ ΨΗΦΟΦΟΡΙΑ ΜΕ ΟΝΟΜΑΣΤΙΚΗ ΚΛΗΣΗ ΣΤΗΝ ΑΡΜΟΔΙΑ ΕΠΙ ΤΗΣ ΟΥΣΙΑΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗ

ΠΡΟΤΑΣΗ ΨΗΦΙΣΜΑΤΟΣ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ

σχετικά με την κατάσταση των ιχθυαποθεμάτων και την κοινωνικοοικονομική κατάσταση του τομέα της αλιείας στη Μεσόγειο

(2016/2079(INI))

Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο,

–  Έχοντας υπόψη τον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 1380/2013 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 11ης Δεκεμβρίου 2013, σχετικά με την Κοινή Αλιευτική Πολιτική, την τροποποίηση των κανονισμών του Συμβουλίου (ΕΚ) αριθ. 1954/2003 και (ΕΚ) αριθ. 1224/2009 και την κατάργηση των κανονισμών του Συμβουλίου (ΕΚ) αριθ. 2371/2002 και (ΕΚ) αριθ. 639/2004 και της απόφασης 2004/585/ΕΚ(1)

–  έχοντας υπόψη την οδηγία 2008/56/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 17ης Ιουνίου 2008, περί πλαισίου κοινοτικής δράσης στο πεδίο της πολιτικής για το θαλάσσιο περιβάλλον (οδηγία-πλαίσιο για τη θαλάσσια στρατηγική)(2),

–  έχοντας υπόψη τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 1967/2006 του Συμβουλίου, της 21ης Δεκεμβρίου 2006, σχετικά με μέτρα διαχείρισης για τη βιώσιμη εκμετάλλευση των αλιευτικών πόρων στη Μεσόγειο Θάλασσα, την τροποποίηση του κανονισμού (ΕΟΚ) αριθ. 2847/93 και την κατάργηση του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1626/94(3),

–  έχοντας υπόψη τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 1005/2008 του Συμβουλίου της 29ης Σεπτεμβρίου 2008 περί δημιουργίας κοινοτικού συστήματος πρόληψης, αποτροπής και εξάλειψης της παράνομης, λαθραίας και άναρχης αλιείας (κανονισμός ΠΛΑ), τροποποίησης των κανονισμών (ΕΟΚ) αριθ. 2847/93, (ΕΚ) αριθ. 1936/2001 και (ΕΚ) αριθ. 601/2004 και κατάργησης των κανονισμών (ΕΚ) αριθ. 1093/94 και (ΕΚ) αριθ. 1447/1999(4),

–  έχοντας υπόψη τη μεσοπρόθεσμη στρατηγική της Γενικής Επιτροπής Αλιείας για τη Μεσόγειο (ΓΕΑΜ) (2017-2020) με στόχο τη βιωσιμότητα της αλιείας στη Μεσόγειο και στον Εύξεινο Πόντο,

–  έχοντας υπόψη το ψήφισμά του της 14ης Σεπτεμβρίου 2016 σχετικά με πρόταση οδηγίας του Συμβουλίου για την ενσωμάτωση της συμφωνίας που συνάφθηκε μεταξύ της Γενικής Συνομοσπονδίας Γεωργικών Συνεταιρισμών της Ευρωπαϊκής Ένωσης (COGECA), της Ευρωπαϊκής Ομοσπονδίας των Ενώσεων Εργαζομένων στις Μεταφορές (ETF) και της Ένωσης Εθνικών Οργανώσεων Επιχειρήσεων Αλιείας της Ευρωπαϊκής Ένωσης (EUROPÊCHE), της 21ης Μαΐου 2012, όπως τροποποιήθηκε στις 8 Μαΐου 2013, για την εφαρμογή της σύμβασης της Διεθνούς Οργάνωσης Εργασίας του 2007 σχετικά με την εργασία στον τομέα της αλιείας(5),

–  έχοντας υπόψη το ψήφισμα της Γενικής Συνέλευσης των Ηνωμένων Εθνών, της 25ης Σεπτεμβρίου 2015, με τίτλο «Μετασχηματισμός του κόσμου μας: Θεματολόγιο για τη βιώσιμη ανάπτυξη με ορίζοντα το 2030»,

–  έχοντας υπόψη την περιφερειακή διάσκεψη με θέμα «Building a future for sustainable small-scale fisheries in the Mediterranean and the Black Sea» (Οικοδόμηση ενός μέλλοντος για τη βιώσιμη αλιεία μικρής κλίμακας στη Μεσόγειο και τη Μαύρη Θάλασσα) που πραγματοποιήθηκε στο Αλγέρι, Αλγερία, στις 7-9 Μαρτίου 2016,

–  έχοντας υπόψη το άρθρο 52 του Κανονισμού του,

–  έχοντας υπόψη την έκθεση της Επιτροπής Αλιείας και τη γνωμοδότηση της Επιτροπής Απασχόλησης και Κοινωνικών Υποθέσεων (A8-0179/2017),

A.  λαμβάνοντας υπόψη ότι η Μεσόγειος, με 17 000 θαλάσσια είδη, αποτελεί μία από τις κυριότερες περιοχές βιοποικιλότητας στον κόσμο· λαμβάνοντας υπόψη ότι ως εκ τούτου κρίνεται αναγκαία η υιοθέτηση πολυειδικής προσέγγισης στη λήψη αποφάσεων για τη διαχείρισή της·

B.  λαμβάνοντας υπόψη ότι, στην ανακοίνωσή της με τίτλο «Διαβουλεύσεις για τις αλιευτικές δυνατότητες κατά το 2017 στο πλαίσιο της κοινής αλιευτικής πολιτικής» (COM(2016)0396), η Επιτροπή υποστηρίζει ότι η υπεραλίευση εξακολουθεί να αποτελεί ευρύτατα διαδεδομένο φαινόμενο στη Μεσόγειο και ότι απαιτούνται επείγοντα μέτρα για την αντιστροφή της κατάστασης αυτής· λαμβάνοντας υπόψη ότι, στο ίδιο κείμενο, η Επιτροπή εκφράζει την ανησυχία ότι πολλά από τα εκτιμώμενα αποθέματα αλιεύονται σε επίπεδα σημαντικά πάνω από τους εκτιμώμενους στόχους μέγιστης βιώσιμης απόδοσης (ΜΒΑ)·

Γ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι, για όλα τα αποθέματα και μέχρι το 2020 το αργότερο, η Μεσόγειος έχει να ανταποκριθεί στο μείζον πρόβλημα της επίτευξης του στόχου της προοδευτικής αποκατάστασης και διατήρησης των πληθυσμών των ιχθυαποθεμάτων πάνω από τα επίπεδα βιομάζας που μπορούν να παραγάγουν τη μέγιστη βιώσιμη απόδοση· λαμβάνοντας υπόψη ότι αυτό το ζήτημα θα απαιτήσει τη συμμετοχή και δέσμευση των χωρών εκτός ΕΕ· λαμβάνοντας υπόψη ότι το συνολικό επίπεδο της υπεραλίευσης στη Μεσόγειο είναι, σε γενικές γραμμές, από 2 έως 3 φορές υψηλότερο του FMSY· λαμβάνοντας υπόψη ότι, παρά τις σημαντικές προσπάθειες που έχουν καταβληθεί τόσο εντός όσο και εκτός ΕΕ για τη διασφάλιση της εφαρμογής και της τήρησης της νομοθεσίας από τον τομέα της αλιείας, ποσοστό μεγαλύτερο του 93 % των ειδών που αποτελούν αντικείμενο αξιολόγησης στη Μεσόγειο εξακολουθούν να θεωρούνται υπεραλιευόμενα·

Δ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι η αλιεία στην εν λόγω περιοχή είναι μεγάλης κοινωνικοοικονομικής σημασίας για τους παράκτιους πληθυσμούς· λαμβάνοντας υπόψη ότι ο κλάδος απασχολεί χιλιάδες ανθρώπους, μέσω και του δευτερογενούς κλάδου της μεταποίησης, με πολύ μεγάλο αριθμό γυναικών, ειδικότερα, να εξαρτώνται από την αλιεία για την απασχόλησή τους· λαμβάνοντας υπόψη ότι η Μεσόγειος συμβάλλει σημαντικά στην επίτευξη της επισιτιστικής ασφάλειας, ιδίως για τους πλέον ευάλωτους πληθυσμούς της περιοχής λαμβάνοντας υπόψη ότι η αλιεία προσφέρει ένα συμπληρωματικό εισόδημα και τροφή και συμβάλλει στην περιφερειακή σταθερότητα·

E.  λαμβάνοντας υπόψη ότι η Μεσόγειος επηρεάζεται από μια σειρά παράγοντες – για παράδειγμα η ρύπανση που προκαλούν οι θαλάσσιες μεταφορές – οι οποίοι, μαζί με την αλιεία, έχουν αντίκτυπο στην υγεία των ιχθυαποθεμάτων·

ΣΤ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι ότι η αλιεία μικρής κλίμακας στη Μεσόγειο αντιπροσωπεύει το 80 % του αλιευτικού στόλου και το 60 % των θέσεων εργασίας του τομέα· λαμβάνοντας υπόψη ότι είναι λυπηρό το ότι δεν υπάρχει από κοινού συμφωνημένος ορισμός της αλιείας μικρής κλίμακας σε ευρωπαϊκό επίπεδο, αν και ένας τέτοιος ορισμός είναι δύσκολος λόγω των ποικίλων ιδιαιτεροτήτων και χαρακτηριστικών του θαλάσσιου οικοσυστήματος και του αλιευτικού τομέα· λαμβάνοντας υπόψη ότι η «παράκτια αλιεία μικρής κλίμακας» ορίζεται επισήμως μόνο για τους σκοπούς του Ευρωπαϊκού Ταμείου Αλιείας (κανονισμός του Συμβουλίου (ΕΚ) αριθ. 1198/2006) ως «η αλιεία που διεξάγεται από αλιευτικά σκάφη ολικού μήκους μικρότερου των 12 μέτρων, τα οποία δεν χρησιμοποιούν συρόμενα εργαλεία» (όπως τράτες)· λαμβάνοντας υπόψη ότι ο ορισμός της αλιείας μικρής κλίμακας θα πρέπει να λαμβάνει υπόψη μια σειρά εθνικών και περιφερειακών χαρακτηριστικών·

Ζ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι, κατά τη συνεδρίαση υψηλού επιπέδου για την κατάσταση των ιχθυαποθεμάτων στη Μεσόγειο που έγινε τον Φεβρουάριο του 2016, στην Κατάνη, συμφωνήθηκε ότι είναι επείγουσα ανάγκη να αντιστραφούν αυτές οι αρνητικές τάσεις, και αναγνωρίσθηκε το μείζον ζήτημα της αποκατάστασης και της διατήρησης των πληθυσμών των ιχθυαποθεμάτων σε επίπεδα βιομάζας ανώτερα εκείνων που είναι ικανά να εξασφαλίσουν τη μέγιστη βιώσιμη απόδοση (ΜΒΑ), με ταυτόχρονη τήρηση όλων των υποχρεώσεων της ΚΑλΠ για τη ΜΒΑ για όλα τα είδη έως το 2020 το αργότερο·

H.  λαμβάνοντας υπόψη ότι, εκτός από την υπεραλίευση, η Μεσόγειος αντιμετωπίζει πολλά προβλήματα, τα περισσότερα από τα οποία μπορούν να αποδοθούν στην πυκνοκατοικημένη ακτογραμμή (πλεόνασμα σε θρεπτικά συστατικά, ρυπαντές, αλλοιώσεις ενδιαιτημάτων και ακτογραμμής) αλλά και στις θαλάσσιες μεταφορές, καθώς και στην υπερεκμετάλλευση των πόρων, συμπεριλαμβανομένης της εξόρυξης πετρελαίου και φυσικού αερίου, μεταξύ άλλων· λαμβάνοντας υπόψη ότι η Μεσόγειος είναι επί πλέον πολύ ευαίσθητη απέναντι στην κλιματική αλλαγή η οποία, προστιθέμενη στην έντονη θαλάσσια κυκλοφορία, διευκολύνει την είσοδο και εγκατάσταση νέων χωροκατακτητικών ειδών·

Θ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι η αδυναμία χρήσης ειδικών εργαλείων και τεχνικών –που είναι πιο φιλικά προς το περιβάλλον και δεν έχουν σημαντικές επιπτώσεις στην κατάσταση των απειλούμενων αποθεμάτων– έχει σοβαρή επίδραση στη βιωσιμότητα των ήδη περιθωριοποιημένων παράκτιων και νησιωτικών κοινοτήτων, εμποδίζει την ανάπτυξη και εντείνει τη μείωση του πληθυσμού·

Ι.  λαμβάνοντας υπόψη ότι οι παράκτιες κοινότητες όλων των μεσογειακών κρατών μελών έχουν υψηλό βαθμό εξάρτησης από την αλιεία και ιδίως από την αλιεία μικρής κλίμακας και, ως εκ τούτου, κινδυνεύουν από την μη βιωσιμότητα των ιχθυαποθεμάτων·

ΙΑ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι υπάρχει μεγάλος αριθμός παράκτιων κοινοτήτων στην ΕΕ που εξαρτώνται σε μεγάλο βαθμό από παραδοσιακές, βιοτεχνικές και μικρής κλίμακας αλιευτικές δραστηριότητες στη Μεσόγειο·

ΙΒ.  λαμβάνοντας υπόψη την κοινωνικοοικονομική αξία της ερασιτεχνικής αλιείας σε πολλές περιοχές της Μεσογείου, καθώς και την άμεση όσο και έμμεση επίπτωσή της στην απασχόληση·

ΙΓ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι πρέπει να συνεκτιμάται ο ρόλος της ερασιτεχνικής αλιείας στην κατάσταση των πόρων στη Μεσόγειο·

1.  τονίζει ότι είναι σημαντικό να υλοποιηθούν, πλήρως και το συντομότερο, οι στόχοι και οι δράσεις που έχουν προβλεφθεί στο πλαίσιο της ΚΑλΠ, και να εκπονηθούν εγκαίρως και να εφαρμοστούν αποτελεσματικά τα πολυετή σχέδια διαχείρισης σύμφωνα με μια προσέγγιση επικεντρωμένη στην περιφερειοποίηση και στην πληθώρα των ειδών· υπογραμμίζει ιδίως την ανάγκη επίτευξης του στόχου καλής περιβαλλοντικής κατάστασης (GES) που καθορίστηκε με την οδηγία-πλαίσιο 2008/56/ΕΚ για τη θαλάσσια στρατηγική, λαμβάνοντας υπόψη ότι τα μέτρα διαχείρισης της αλιείας πρέπει να αποφασίζονται στο πλαίσιο της ΚΑλΠ·

2.  εκτιμά πως η Μεσόγειος πρέπει να συνεχίσει να τυγχάνει διαφοροποιημένης μεταχείρισης σε σχέση με τις υπόλοιπες θαλάσσιες λεκάνες που εντάσσονται στην ΚΑλΠ, δεδομένου ότι μεγάλο μέρος αυτής καλύπτεται από διεθνή ύδατα όπου η κατάσταση των πόρων επηρεάζεται σε καθοριστικό βαθμό από τρίτες χώρες·

3.  εκτιμά ότι απαιτείται επειγόντως μια συλλογική απάντηση η οποία θα βασίζεται στην πολυεπίπεδη διεθνή, ευρωπαϊκή, εθνική και περιφερειακή συνεργασία· εκτιμά ότι όλα τα ενδιαφερόμενα μέρη, συμπεριλαμβανομένων των επαγγελματιών και ερασιτεχνών αλιέων, του αλιευτικού κλάδου, της παραδοσιακής και της βιοτεχνικής αλιείας μικρής κλίμακας, των επιστημόνων, των περιφερειακών οργανώσεων, των διαχειριστών των προστατευόμενων θαλάσσιων περιοχών, των συνδικάτων και των ΜΚΟ, πρέπει να συμμετάσχουν σε μια διαδικασία χωρίς αποκλεισμούς και από τη βάση προς την κορυφή· υπογραμμίζει εν προκειμένω τον στρατηγικό ρόλο του Γνωμοδοτικού Συμβουλίου της Μεσογείου·

4.  τονίζει ότι, χωρίς ευαισθητοποίηση, πλήρη στήριξη και συμμετοχή των παράκτιων κοινοτήτων οι οποίες, για το δικό τους οικονομικό και κοινωνικό μέλλον, πρέπει να ενημερωθούν για τους κινδύνους της εξάντλησης αποθεμάτων και ειδών, τα μέτρα και οι κανόνες διαχείρισης δεν θα αξιοποιηθούν πλήρως·

5.  επισημαίνει ότι δεν υπάρχουν κοινοί λεπτομερείς ορισμοί για τις μικρές και παραδοσιακές μορφές αλιείας· τονίζει ότι προκειμένου να υπάρξουν περαιτέρω πολιτικές δράσεις απαιτούνται όσο το δυνατόν συντομότερα τέτοιου είδους ορισμοί σε επίπεδο ΕΕ·

6.  τονίζει ότι, προκειμένου για την αλιεία, η χάραξη πολιτικής πρέπει να είναι τέτοια που να επιτρέπει στους αλιείς και τις ενώσεις τους και στις οργανώσεις παραγωγών, τις συνδικαλιστικές οργανώσεις, τις ομάδες παράκτιας δράσης (CAGs) και τις τοπικές κοινότητες να συμμετέχουν στις διαδικασίες λήψης αποφάσεων και να αποτελούν αναπόσπαστο τμήμα της, σε συμφωνία με την αρχή της περιφερειοποίησης της KAλΠ και συμπεριλαμβανομένων των τρίτων χωρών της ανατολικής και της νότιας όχθης της Mεσογείου· τονίζει ότι μόνο με τη θέσπιση ισότιμων, ισόρροπων και δίκαιων όρων για όλες τις εμπλεκόμενες χώρες και για όλους τους αλιευτικούς φορείς στη Μεσόγειο θα μπορέσουν να εξασφαλιστούν υγιή ιχθυαποθέματα και μια βιώσιμη και κερδοφόρα αλιεία και έτσι να διατηρηθούν τα σημερινά επίπεδα απασχόλησης και ει δυνατόν να δημιουργηθούν περισσότερες θέσεις εργασίας στον τομέα της αλιείας· τονίζει τον σημαντικό ρόλο των ισχυρών και ανεξάρτητων κοινωνικών εταίρων στον αλιευτικό τομέα, καθώς και του θεσμοθετημένου κοινωνικού διαλόγου και της συμμετοχής των υπαλλήλων στις εταιρικές υποθέσεις·

7.  επισημαίνει ότι η ΚΑλΠ παρέχει κίνητρα, μεταξύ των οποίων αλιευτικές δυνατότητες, για μια επιλεκτική αλιεία και με τρόπο που έχει περιορισμένο αντίκτυπο στο θαλάσσιο οικοσύστημα και στους αλιευτικούς πόρους του· τονίζει επ’ αυτού ότι ειναι ανάγκη, να εφαρμόζουν τα κράτη μέλη διαφανή και αντικειμενικά κριτήρια, συμπεριλαμβανομένων περιβαλλοντικών, κοινωνικών και οικονομικών κριτηρίων (άρθρο 17 του κανονισμού ΚΑλΠ)· ζητεί να γίνουν προσπάθειες προς την κατεύθυνση αυτή ώστε να δοθούν στους μικρής κλίμακας (βιοτεχνικούς και παραδοσιακούς) στόλους περισσότερα κίνητρα και προτιμησιακή πρόσβαση στις παράκτιες αλιευτικές περιοχές, υπό τον όρο ότι θα εφαρμόζουν επιλεκτική αλιεία και με τρόπο που θα έχει περιορισμένο αντίκτυπο· υπογραμμίζει τη σημασία που έχει η διαβούλευση με τις ενδιαφερόμενες παράκτιες κοινότητες·

8.  διαπιστώνει ότι η επιρροή της ερασιτεχνικής αλιείας στα αποθέματα και το κοινωνικοοικονομικό δυναμικό της στη Μεσόγειο δεν έχουν διερευνηθεί επαρκώς· εκτιμά πως πρέπει στο μέλλον να συγκεντρωθούν στοιχεία σχετικά με τον αριθμό των ερασιτεχνών αλιέων, τον όγκο των αλιευμάτων τους και τη δημιουργία αξίας από αυτούς στις παράκτιες κοινότητες·

9.  σημειώνει ότι η ερασιτεχνική αλιεία δημιουργεί υψηλές οικονομικές απολαβές για τις τοπικές κοινότητες, μέσω δραστηριοτήτων όπως ο τουρισμός, έχει χαμηλό περιβαλλοντικό αντίκτυπο και θα πρέπει, συνεπώς, να ενθαρρύνεται·

10.  θεωρεί αναγκαίο τον ορισμό της παράκτιας, ερασιτεχνικής παράκτιας και παραδοσιακής αλιείας σύμφωνα με τα κοινωνικοοικονομικά χαρακτηριστικά κατά την εφαρμογή της περιφερειακής προσέγγισης·

11.  υπογραμμίζει ότι στην παράκτια αλιεία χρησιμοποιούνται παραδοσιακά εργαλεία και τεχνικές που λόγω των ειδικών χαρακτηριστικών τους καθορίζουν την ταυτότητα και τον τρόπο ζωής των παράκτιων περιοχών και ότι είναι ως εκ τούτου αναγκαίο να διατηρηθεί η χρήση τους και να προστατευθούν ως στοιχείο της πολιτιστικής, ιστορικής και παραδοσιακής κληρονομιάς·

12.  θεωρεί ότι, στο πλαίσιο της περιφερειοποίησης και λαμβάνοντας υπόψη τις ιδιαιτερότητες του κάθε τύπου αλιείας, θα πρέπει να επιτρέπονται κάποιες αιτιολογημένες παρεκκλίσεις ως προς τη χρήση ορισμένων αλιευτικών εργαλείων και τεχνικών·

13.  υπογραμμίζει ότι, σύμφωνα με την Οργάνωση για τη Διατροφή και τη Γεωργία (FAO), πρέπει να εφαρμοστεί μια συντηρητική προσέγγιση σε σχέση με τη διατήρηση, διαχείριση και εκμετάλλευση των έμβιων θαλάσσιων πόρων, που να συνεκτιμά τα κοινωνικοοικονομικά ζητήματα, ώστε να επιτυγχάνεται η βιώσιμη αλιεία, με παράλληλη προστασία και διατήρηση του θαλασσίου περιβάλλοντος ως όλου· τονίζει ότι η απουσία επιστημονικής πληροφόρησης δεν πρέπει να αποτελεί δικαιολογία για την μη εφαρμογή μέτρων διατήρησης και διαχείρισης· θεωρεί εξαιρετικά σημαντικό το να αντιμετωπιστεί γρήγορα η έλλειψη δεδομένων και απτών επιστημονικών στοιχείων σχετικά με την κατάσταση των αποθεμάτων· υπογραμμίζει ότι πρέπει να ζητηθεί η γνώμη όλων των ενδιαφερομένων μερών και η συμμετοχή τους στη διαδικασία αυτή·

14.  εκτιμά ότι για την προστασία και διαφύλαξη των αλιευτικών και περιβαλλοντικών πόρων της Μεσογείου, οι πολιτικές διαχείρισης της αλιείας πρέπει να είναι αποτελεσματικές και να υποστηρίζονται από ισχυρές, ευρείες και επείγουσες πολιτικές και μέτρα απέναντι στους παράγοντες που πλήττουν και επηρεάζουν αρνητικά τους πόρους αυτούς: κλιματική αλλαγή (παγκόσμια υπερθέρμανση, οξίνιση, επίπεδο ομβρίων υδάτων), ρύπανση (χημικοί, οργανικοί, μακροσκοπικοί και μικροσκοπικοί ρύποι), ανεξέλεγκτη αναζήτηση και εξόρυξη αερίου και πετρελαίου, θαλάσσιες μεταφορές, χωροκατακτητικά είδη, και καταστροφή ή αλλοίωση των φυσικών οικοτόπων, ιδιαίτερα των παράκτιων· τονίζει ως εκ τούτου τη σημασία της καλύτερης κατανόησης του αντικτύπου αυτών των παραγόντων στα ιχθυαποθέματα· ζητεί να ενισχυθούν σε σχέση με αυτό οι ευρωπαϊκές ικανότητες παρατήρησης και παρακολούθησης της Μεσογείου, όπως το EMODnet και το πρόγραμμα Copernicus και η θαλάσσια συνιστώσα του·

15.  θεωρεί ότι η προστασία και διατήρηση των αλιευτικών και θαλάσσιων πόρων στη Μεσόγειο δεν πρέπει να βασίζονται αποκλειστικά σε μέτρα που αφορούν τον τομέα της αλιείας, αλλά θα πρέπει επίσης να περιλαμβάνουν άλλους τομείς που έχουν αντίκτυπο στο θαλάσσιο περιβάλλον·

16.  θεωρεί ότι πρέπει να ενισχυθούν οι προσπάθειες για την απόκτηση γνώσεων σχετικά με το θαλάσσιο περιβάλλον, ιδίως όσον αφορά τους πληθυσμούς των ιχθύων εμπορικής εκμετάλλευσης, και βάσει αυτών των γνώσεων, να σχεδιαστεί η βιώσιμη εκμετάλλευσή τους·

17.  τονίζει έντονα ότι στη Μεσόγειο, ακόμη και στις χώρες της ΕΕ, συνεχίζει να υπάρχει ένα εκτεταμένο πρόβλημα παράνομης, λαθραίας και άναρχης (ΠΛΑ) αλιείας· εκτιμά ότι καμία παρέμβαση για τη διαφύλαξη των πόρων, και κυρίως των οικονομιών της αλιείας μικρής κλίμακας, δεν μπορεί να μην λαμβάνει υπόψη την αποφασιστική καταπολέμηση της ΠΛΑ αλιείας· εκτιμά πως, για την καταπολέμηση της ΠΛΑ αλιείας, η ΕΕ πρέπει επίσης να διασφαλίσει τη στήριξη των τρίτων χωρών που βρέχονται από τη Μεσόγειο· εκτιμά επίσης πως χρειάζεται να εναρμονιστούν καταλλήλως οι διαδικασίες επιθεώρησης σε όλη τη Μεσόγειο, αντί των σημερινών εξαιρετικά διαφορετικών επιθεωρήσεων και κυρώσεων·

18.  υπενθυμίζει ότι οι παράκτιες κοινότητες επηρεάζουν σημαντικά την αποτελεσματικότητα των μέτρων που αποσκοπούν στην πρόληψη, στον εντοπισμό και στην ταυτοποίηση της ΠΛΑ αλιείας·

19.  θεωρεί προτεραιότητα την εντατικοποίηση των δραστηριοτήτων τόσο χερσαίου ελέγχου σε ολόκληρη την αλυσίδα διανομής (αγορές και εστιατόρια) όσο και θαλάσσιου ελέγχου, ειδικότερα σε περιοχές όπου οι αλιευτικές δραστηριότητες έχουν προσωρινά διακοπεί ή απαγορευτεί·

20.  εκτιμά πως, για να αποφευχθούν οι κοινωνικές ανισότητες, θα πρέπει οι αλιευτικές δυνατότητες να κατανέμονται βάσει αντικειμενικών και διαφανών κριτηρίων, συμπεριλαμβανομένων περιβαλλοντικών, κοινωνικών και οικονομικών κριτηρίων, με τη δέουσα προτίμηση στις μεθόδους χαμηλού αντικτύπου· εκτιμά πως οι αλιευτικές δυνατότητες θα πρέπει επίσης να κατανέμονται δίκαια μεταξύ των διαφόρων αλιευτικών επί μέρους κλάδων, συμπεριλαμβανομένων της παραδοσιακής και της μικρής κλίμακας αλιείας· εκτιμά ακόμη πως θα πρέπει να δοθούν κίνητρα στους αλιευτικούς στόλους για να χρησιμοποιούν πιο επιλεκτικά αλιευτικά εργαλεία και τεχνικές με μικρότερο αντίκτυπο στο θαλάσσιο περιβάλλον, σε συμφωνία με το άρθρο 17 του κανονισμού ΚΑλΠ·

21.  θεωρεί ότι το ζήτημα της εξάντλησης των ιχθυαποθεμάτων στη Μεσόγειο θα πρέπει να αντιμετωπιστεί με μέτρα διαχείρισης και διατήρησης της αλιείας για την εμπορική και την ερασιτεχνική αλιεία που να περιλαμβάνουν κυρίως τοπικούς και χρονικούς περιορισμούς και ημερήσια ή εβδομαδιαία ανώτατα όρια αλίευσης, όπως και ποσοστώσεις, όπου κριθεί σκόπιμο· εκτιμά πως έτσι θα διασφαλιστούν ισότιμοι όροι έναντι των τρίτων χωρών για τα κοινά αποθέματα· είναι της γνώμης ότι τα μέτρα αυτά θα πρέπει να αποφασιστούν σε στενή συνεργασία με τον ενδιαφερόμενο τομέα ούτως ώστε να εξασφαλιστεί η αποτελεσματική εφαρμογή τους·

22.  επικροτεί την αύξηση του αριθμού των επιθεωρήσεων της Ευρωπαϊκής Υπηρεσίας Ελέγχου και τονίζει την ανάγκη ενίσχυσης των προσπαθειών αντιμετώπισης των δύο μειζόνων προβλημάτων συμμόρφωσης που παρουσιάστηκαν το 2016, ήτοι: της ψευδούς δήλωσης εγγράφων (ημερολόγια πλοίου, δηλώσεις εκφόρτωσης και μεταβίβασης, δελτία πώλησης κτλ.) και της χρήσης απαγορευμένων ή μη σύμμορφων αλιευτικών εργαλείων·

23.    τονίζει ότι οι ευθύνες που απορρέουν από την υποχρέωση εκφόρτωσης δυνάμει της μεταρρυθμισμένης ΚΑλΠ δεν πρέπει σε καμία περίπτωση να βαρύνουν τους αλιείς·

24.  ζητεί να εξεταστούν οι συνέπειες που θα έχει η εξάλειψη των απορρίψεων ανεπιθύμητων αλιευμάτων στη μείωση των θρεπτικών συστατικών για τους θαλάσσιους οργανισμούς και άλλα είδη, όπως οι γλάροι·

25.  επισημαίνει ότι το σύστημα των προστατευόμενων θαλάσσιων περιοχών στη Μεσόγειο δεν καλύπτει επαρκές ποσοστό της επιφάνειας και παρουσιάζει μεγάλες διαφορές κάλυψης μεταξύ των διαφόρων λεκανών· επισημαίνει ότι υπάρχει γενική έλλειψη οικονομικών πόρων· εκτιμά ότι έχει καθοριστική σημασία να αναγνωριστεί και να ενισχυθεί ο ρόλος που ήδη διαδραματίζουν οι προστατευόμενες θαλάσσιες περιοχές ως εξειδικευμένα εργαστήρια επιστημονικής έρευνας, εφαρμογής συγκεκριμένων μέτρων και συνεργασίας και συμμετοχικής διαχείρισης με τους αλιείς, και να βελτιστοποιηθεί η χρήση τους, βάσει των επιστημονικών συμβουλών και των στόχων διατήρησης· θεωρεί σημαντικό επ’ αυτού να αυξηθεί σταθερά η χρηματοδότηση του συστήματος· εκτιμά ότι είναι ζωτική η στενότερη συνεργασία με τη ΓΕΑΜ (GFCM) και τις τρίτες χώρες, για τον καθορισμό των περιοχών που θα καλύπτονται με μέτρα προστασίας και για την δημιουργία ενός αποτελεσματικού συστήματος διαχείρισης, παρακολούθησης και ελέγχου με σκοπό να επαληθεύεται η αποτελεσματικότητα αυτών των περιοχών·

26.  τονίζει ότι έχει σημασία να καλύπτουν οι προστατευόμενες θαλάσσιες περιοχές τουλάχιστον το 10 % της Μεσογείου έως το 2020, σύμφωνα με τον στόχο βιώσιμης ανάπτυξης 14.5 του ΟΗΕ· καλεί τη ΓΕΑΜ να συμφωνήσει, κατά την ετήσια σύνοδο του 2018 για ένα προοδευτικό ημερολόγιο με ειδικά ορόσημα στην επίτευξη αυτού του στόχου· τονίζει ότι σε πολλές περιπτώσεις οι υπάρχουσες προστατευόμενες θαλάσσιες περιοχές δεν έχουν σωστή διαχείριση· θεωρεί, συνεπώς, ότι παράλληλα με την καθιέρωση ενός αποδοτικού συστήματος εποπτείας και ελέγχου είναι αναγκαία και η ανάπτυξη και εφαρμογή μέτρων οικονομικής διαχείρισης σύμφωνα με την «οικοσυστημική προσέγγιση», ώστε να είναι δυνατός ο έλεγχος της αποτελεσματικότητας των μέτρων προστασίας·

27.  επισημαίνει την ανάγκη της προστασίας και συνεργασίας όσον αφορά τη διαχείριση των ευαίσθητων περιοχών που αποτελούν βασικούς τόπους αναπαραγωγής πολύ σημαντικών από οικονομική άποψη ειδών (π.χ. θαλάσσια λεκάνη του νησιού Jabuka στην Αδριατική Θάλασσα)·

28.  επισημαίνει ότι η Μεσόγειος χαρακτηρίζεται από έναν μοναδικό από βιολογική άποψη πληθυσμό τον οποίο εκμεταλλεύονται στόλοι διαφόρων χωρών και για τον λόγο αυτόν είναι απαραίτητη η στενή συνεργασία και ο συντονισμός των μέτρων ρύθμισης της αλιείας από όλους τους ενδιαφερόμενους και σε όλα τα επίπεδα·

29.  καλεί την Ευρωπαϊκή Επιτροπή και τα κράτη μέλη να λάβουν μέτρα για την αντιμετώπιση του προβλήματος των θαλάσσιων απορριμμάτων και των πλαστικών στη θάλασσα που προκαλούν πολύ σοβαρές ζημίες σε περιβαλλοντικό, οικολογικό, οικονομικό και υγειονομικό επίπεδο·

30.  εκτιμά ότι είναι θεμελιώδης η υιοθέτηση, στο πλαίσιο των σχεδίων διαχείρισης, διαφοροποιημένης και διαρθρωμένης προσέγγισης των πολιτικών με διαφορετικά κριτήρια που θα βασίζονται στα βιολογικά χαρακτηριστικά των ειδών και στις τεχνικές των αλιευτικών πρακτικών· εκτιμά επίσης ότι ο κατάλληλος χωροταξικός (περιοχές απαγόρευσης της αλιείας, ολική ή μερική παύση δραστηριότητας εκ περιτροπής, ανάλογα με τα αλιευτικά συστήματα) ή χρονικός σχεδιασμός (βιολογική ανάπαυλα) θα πρέπει να προβλέπεται σε κάθε πολυετές σχέδιο, μαζί με την προώθηση τεχνικών μέτρων για τη μέγιστη επιλεκτικότητα των εργαλείων· τονίζει ότι θα πρέπει να προβλεφθεί η κατάλληλη χρηματοδοτική αντιστάθμιση·

31.  επικροτεί τη δέσμευση της Επιτροπής για ένα πολυετές σχέδιο διαχείρισης της Μεσογείου· τονίζει τη σημασία της περιφερειοποίησης της ΚΑlΠ για τη διαχείριση της αλιείας στη Μεσόγειο· ζητεί από το Γνωμοδοτικό Συμβούλιο για τη Μεσόγειο (MEDAC) να εμπλακεί στο σύνολο του σχεδιασμού και της υλοποίησης του πολυετούς σχεδίου διαχείρισης και των περιφερειοποιημένων μέτρων·

32.  θεωρεί ότι στη διάρκεια της βιολογικής ανάπαυλας πρέπει να εξασφαλίζεται στους αλιείς επαρκές εισόδημα·

33.  επισημαίνει ότι θα πρέπει να θεσπιστεί, σε επίπεδο Μεσογείου και για όλα τα εμπορικά και ερασιτεχνικά στοχευόμενα είδη, ελάχιστο επιτρεπόμενο μέγεθος ανάλογα με την ηλικία αναπαραγωγής, βάσει των διαθέσιμων βέλτιστων επιστημονικών γνώσεων· επισημαίνει ότι θα πρέπει να ληφθούν μέτρα για την αυστηρότερη τήρηση αυτών των ελάχιστων επιτρεπόμενων μεγεθών·

34.  πιστεύει ότι είναι αναγκαίο να προωθηθεί η δημιουργία συντονισμένων δράσεων με τις χώρες της Μεσογείου που δεν ανήκουν στην ΕΕ μέσω της ενίσχυσης της πολιτικής και τεχνικής συνεργασίας μεταξύ των διαφόρων μερών στο πλαίσιο των διεθνών οργανισμών που δραστηριοποιούνται στην περιοχή αυτή· επικροτεί την πρόσφατη έναρξη εφαρμογής του προγράμματος της Επιτροπής MedFish4Ever, που αποτελεί μια έκκληση για δράση προκειμένου να σταματήσει η συρρίκνωση των αλιευτικών αποθεμάτων στη Μεσόγειο· υπογραμμίζει την ανάγκη να καταβληθεί κάθε δυνατή προσπάθεια στο πλαίσιο της εν λόγω πρωτοβουλίας για την προώθηση της βιώσιμης αλιείας στις χώρες της Μεσογείου·

35.  επισημαίνει ότι είναι αναγκαία η προώθηση και η θέσπιση ενός πρωτοκόλλου χωροχρονικής απαγόρευσης της αλιείας με σκοπό τον περιορισμό της αλιευτικής προσπάθειας και την ιεράρχηση αυτής κατά τη διάρκεια του έτους, περιορίζοντας προσωρινά την αλιεία στις ζώνες ωοτοκίας ορισμένων ειδών. επισημαίνει ότι η εν λόγω ιεράρχηση και εξειδίκευση της αλιευτικής προσπάθειας θα είναι εξαιρετικά αποτελεσματική και πρέπει να δρομολογηθεί σε συνεργασία με τις αλιευτικές κοινότητες και τους επιστημονικούς συμβούλους·

Μέτρα έναντι τρίτων χωρών

36.  ζητεί από την Επιτροπή να προωθήσει δράσεις μέσω της ΓΕΑΜ για τη βελτίωση της κατάστασης των αποθεμάτων που είναι κοινά με τρίτες χώρες, με την αξιοποίηση επίσης των δράσεων συνεργασίας που έχουν ήδη εδραιωθεί μεταξύ των αντιπροσωπευτικών οντοτήτων των αλιευτικών βιομηχανιών και των επιχειρήσεων που δραστηριοποιούνται στον τομέα της αλιείας και των αρχών ή των αντίστοιχων οντοτήτων των ενδιαφερόμενων τρίτων χωρών·

37.  παρατηρεί ότι η έλλειψη κοινού κανονιστικού πλαισίου για τους στόλους της ΕΕ και των τρίτων χωρών που δραστηριοποιούνται στη Μεσόγειο προκαλεί αθέμιτο ανταγωνισμό μεταξύ των αλιέων και ταυτόχρονα θέτει σε κίνδυνο τη μακροπρόθεσμη βιωσιμότητα των αλιευμάτων για τα κοινά είδη·

38.  υπογραμμίζει τη σημασία της συνεργασίας και την ανάγκη προώθησης της συμμόρφωσης και ίσων όρων ανταγωνισμού στον τομέα του ελέγχου της αλιείας με τρίτες χώρες και με τις περιφερειακές οργανώσεις διαχείρισης της αλιείας (ΠΟΔΑ/RFMOs), καθώς και την ανάγκη ενίσχυσης του οριζόντιου συντονισμού για τη διαχείριση των θαλάσσιων περιοχών και των ιχθυαποθεμάτων πέραν των εθνικών δικαιοδοσιών·

39.  καλεί την Επιτροπή να παράσχει συνδρομή στις εκτός ΕΕ χώρες της Μεσογείου για την επίτευξη βιώσιμης αλιείας, στηρίζοντας την μικρής κλίμακας και την παράκτια αλιεία, μοιραζόμενη τις βέλτιστες πρακτικές και διατηρώντας έναν ανοικτό δίαυλο επικοινωνίας, και να καθιερώσει τον αναγκαίο διάλογο μεταξύ των διαφορετικών εμπλεκόμενων εθνικών διοικήσεων, προκειμένου να στηριχθεί επαρκώς η εφαρμογή της μεσοπρόθεσμης στρατηγικής της ΓΕΑΜ (2017–2020) και να αντιστραφεί η ανησυχητική τάση στην κατάσταση των αποθεμάτων της Μεσογείου· ζητεί από την Επιτροπή να εξασφαλίσει την αποτελεσματική ανταλλαγή πληροφοριών με τις τρίτες μεσογειακές χώρες σχετικά με τις δραστηριότητες των στόλων άλλων τρίτων χωρών που δραστηριοποιούνται στη Μεσόγειο·

40.  ζητεί να καταρτιστεί ένα περιφερειακό σχέδιο δράσης υπό την αιγίδα της ΓΕΑΜ, ώστε να παρέχονται ίσοι όροι σε όλα τα σκάφη που αλιεύουν στην περιοχή της Μεσογείου και να επιτευχθεί δίκαιη ισορροπία μεταξύ των αλιευτικών πόρων και της ικανότητας των στόλων όλων των χωρών της Μεσογείου· ζητεί επί πλέον τη δημιουργία ενός περιφερειακού κέντρου για το δορυφορικό σύστημα παρακολούθησης σκαφών (VMS) και για κοινές επιχειρήσεις επιθεώρησης·

41.  συνιστά στην Επιτροπή να διακόψει τις εισαγωγές από τρίτες χώρες που δεν λαμβάνουν τα αναγκαία μέτρα για την πρόληψη, αποτροπή και εξάλειψη της παράνομης, αδήλωτης και ανεξέλεγκτης αλιείας (ΠΑΑ), τα οποία επιβάλλονται στις χώρες αυτές από το διεθνές δίκαιο υπό την ιδιότητά τους ως κρατών σημαίας, κρατών λιμένα, παράκτιων κρατών ή κρατών εμπορίας·

42.  καλεί τα κράτη μέλη και την Επιτροπή να στηρίξουν, να παράσχουν κάθε δυνατή συνδρομή και να συνεργαστούν με τρίτες χώρες για την καλύτερη καταπολέμηση της ΠΛΑ σε ολόκληρη τη Μεσόγειο·

43.  καλεί τα παρόχθια κράτη να συνεργαστούν προκειμένου να θεσπίσουν περιοχές απαγόρευσης της αλιείας και προστατευόμενες θαλάσσιες περιοχές, μεταξύ άλλων σε διεθνή ύδατα·

44.  τονίζει την ανάγκη θέσπισης βασικών κανόνων σε όλη τη Μεσόγειο για τη διαχείριση της ερασιτεχνικής αλιείας·

Κοινωνικοοικονομικές πτυχές

45.  υπογραμμίζει ότι 250 000 άτομα εργάζονται σε πλοία και ότι ο αριθμός των ατόμων που εξαρτώνται από τον τομέα της αλιείας αυξάνεται εκθετικά εάν ληφθούν υπόψη οι οικογένειες που βιοπορίζονται από την περιφερειακή αλιεία και απασχολούνται σε συναφείς κλάδους, όπως η μεταποίηση, η συντήρηση πλοίων και ο τουρισμός, συμπεριλαμβανομένου του τουρισμού που συνδέεται με την ερασιτεχνική αλιεία· επισημαίνει ότι το 60 % των θέσεων εργασίας που συνδέονται με την αλιεία βρίσκεται σε αναπτυσσόμενες χώρες της νότιας και της ανατολικής Μεσογείου, γεγονός που αναδεικνύει τον ρόλο που διαδραματίζουν η αλιεία μικρής κλίμακας (βιοτεχνική και παραδοσιακή) και η ερασιτεχνική αλιεία στη βιώσιμη ανάπτυξη αυτών των περιοχών και ιδίως των πιο ευπαθών παράκτιων κοινοτήτων·

46.  θεωρεί ότι είναι σημαντικό να βελτιωθούν οι συνθήκες εργασίας των αλιέων, αρχής γενομένης από τη διασφάλιση αξιοπρεπών αποδοχών και θεμιτού ανταγωνισμού, ενώ ιδιαίτερη προσοχή θα πρέπει να δοθεί στο υψηλό ποσοστό ατυχημάτων στον τομέα και στον αυξημένο κίνδυνο επαγγελματικών ασθενειών· προτείνει στα κράτη μέλη τη θέσπιση μέσων εισοδηματικής στήριξης, με δέοντα σεβασμό προς τους νόμους και τις πρακτικές κάθε κράτους μέλους· συνιστά τέλος τη δημιουργία από τα κράτη μέλη ενός ταμείου αντιστάθμισης σταθερού εισοδήματος που θα καλύπτει τις περιόδους διακοπής της αλιείας λόγω αντίξοων καιρικών συνθηκών που καθιστούν την αλιεία αδύνατη, και τις περιόδους ανάπαυσης (βιολογικής ανάπαυλας), με σκοπό την προστασία του κύκλου ζωής των αλιευόμενων ειδών, την αποτροπή περιβαλλοντικών καταστροφών, ή παρατεταμένων φαινομένων περιβαλλοντικής ρύπανσης ή μόλυνσης από θαλάσσιες βιοτοξίνες·

47.  παρατηρεί ότι ο αλιευτικός τομέας της ΕΕ αντιμετωπίζει εδώ και μερικά χρόνια δυσκολίες λόγω της αύξησης του κόστους παραγωγής, της υποβάθμισης των αλιευτικών αποθεμάτων, της μείωσης των αλιευμάτων και της διαρκούς πτώσης των εισοδημάτων·

48.  σημειώνει ότι η κοινωνικοοικονομική κατάσταση του τομέα έχει επιδεινωθεί για διάφορους λόγους, μεταξύ άλλων τη μείωση των ιχθυαποθεμάτων, την πτώση της αξίας των αλιευμάτων σε πρώτη πώληση ( που δεν αποτυπώθηκε στις τιμές λιανικής πώλησης, λόγω της άδικης κατανομής της προστιθέμενης αξίας κατά μήκος της αξιακής αλυσίδας του τομέα από τους περισσότερους μεσάζοντες και, σε κάποιες περιφέρειες, των μονοπωλίων στη διανομή), και της αύξησης των τιμών των καυσίμων· σημειώνει ότι οι δυσχέρειες αυτές έχουν συμβάλει στην αύξηση της αλιευτικής προσπάθειας, πράγμα ιδιαίτερα ανησυχητικό στην περίπτωση της αλιείας μικρής κλίμακας και ικανό πράγματι να υποσκάψει το μέλλον αυτού του παραδοσιακού τρόπου ζωής και την επιβίωση τοπικών κοινοτήτων με μεγάλη εξάρτηση από την αλιεία·

49.  τονίζει τη σημασία του να αναπτυχθούν πρωτοβουλίες όπως ο αλιευτικός τουρισμός ή οι ερευνητικές δραστηριότητες, που θα μπορούσαν να έχουν θετικό αντίκτυπο στην απασχόληση και να είναι συμβατές με τη μείωση της αλιευτικής προσπάθειας·

50.  καλεί την Επιτροπή και τα κράτη μέλη να βελτιώσουν σε όλους τους εργαζομένους στον τομέα της αλιείας τη δυνατότητα για αξιοπρεπείς συνθήκες εργασίας και επαρκή κοινωνική προστασία, ανεξαρτήτως του μεγέθους και του είδους της εταιρείας που τους απασχολεί, του τόπου απασχόλησης ή της σχετικής σύμβασης, μεταξύ άλλων χάρη στη χρήση των συμφωνιών βιώσιμων αλιευτικής σύμπραξης που έχουν υπογραφεί στην περιοχή, με σκοπό την καταπολέμηση του κοινωνικού ντάμπιγκ και τη βελτίωση της πρόσβασης σε αγορές και χρηματοδότηση, της συνεργασίας με δημόσια διοίκηση και θεσμούς και της διαφοροποίησης των βιοτικών πόρων· τονίζει τη σημασία των αποτελεσματικών επιθεωρήσεων και ελέγχων·

51.  τονίζει την ανάγκη βελτίωσης των συνθηκών εργασίας των αλιέων, δεδομένου του υψηλού ποσοστού ατυχημάτων στον συγκεκριμένο τομέα, καθώς και του δυσανάλογα υψηλού κινδύνου επαγγελματικών νόσων, τόσο σωματικών όσο και ψυχικών· τονίζει την ανάγκη διασφάλισης για τους αλιείς μιας σωστής ισορροπίας μεταξύ επαγγελματικής και προσωπικής ζωής· υπογραμμίζει τη σημασία του να υπάρχουν κατάλληλες εγκαταστάσεις υγιεινής τόσο πάνω στα σκάφη όσο και στην ξηρά, και αξιοπρεπή καταλύματα και δυνατότητες για ψυχαγωγικές δραστηριότητες· τονίζει την ανάγκη του να παραμένουν λειτουργικώς ασφαλή και πλωτά τα λιμάνια, τα καταφύγια και οι πλωτές οδοί·

52.  τονίζει την ανάγκη του να διασφαλιστεί ότι κάθε ψάρι και αλιευτικό προϊόν που εισάγεται στην ΕΕ πληροί απαιτήσεις σύμφωνες προς τα διεθνή περιβαλλοντικά και εργασιακά πρότυπα και προς τα πρότυπα περί ανθρωπίνων δικαιωμάτων· καλεί την Επιτροπή και τα κράτη μέλη να διασφαλίσουν τον θεμιτό ανταγωνισμό και τη βιωσιμότητα στον τομέα της αλιείας, με σκοπό την προστασία των θέσεων εργασίας και της ανάπτυξης· τονίζει ότι αυτό έχει ουσιαστική σημασία όχι μόνο για τον ανταγωνισμό εντός της Ένωσης, αλλά κυρίως και ιδίως σε σχέση με τους ανταγωνιστές που είναι εγκατεστημένοι σε τρίτες χώρες·

53.  εκτιμά ότι η Επιτροπή και τα κράτη μέλη θα πρέπει να προωθήσουν την πλήρη χρήση των κονδυλίων που χορηγούνται μέσω του Ευρωπαϊκού Ταμείου Θάλασσας και Αλιείας (ΕΤΘΑ/EMFF) και του Ευρωπαϊκού Μηχανισμού Γειτονίας· εκτιμά πως η Επιτροπή θα πρέπει να καταβάλει κάθε δυνατή προσπάθεια για να βοηθήσει τόσο τα κράτη μέλη όσο και τα κράτη μη μέλη της ΕΕ να αξιοποιήσουν όσο το δυνατόν καλύτερα όλα τα διαθέσιμα κεφάλαια, ιδίως σε ό,τι αφορά τα εξής:

- βελτίωση των συνθηκών εργασίας και της ασφάλειας επί του σκάφους·

- αναβάθμιση του κύρους της εργασίας και της επαγγελματικής κατάρτισης και στήριξη για την ανάδειξη και ανάπτυξη νέων οικονομικών δραστηριοτήτων στο πλαίσιο του τομέα μέσω της πρόσληψης, εκπαίδευσης και πολυδύναμης κατάρτισης νέων·

- ενίσχυση του ρόλου των γυναικών στην αλιεία και στους άμεσα συνδεόμενους παραγωγικούς τομείς, λαμβανομένου υπόψη ότι οι γυναίκες αποτελούν το 12% της συνολικής εργατικής δύναμης του τομέα·

54.  επισημαίνει ότι το ΕΤΘΑ/EMFF πρέπει να βοηθήσει την αλιεία μικρής κλίμακας να ανανεώσει τον εξοπλισμό της, ώστε να τηρεί ειδικότερα τους αυστηρούς περιορισμούς ως προς την υποχρέωση εκφόρτωσης·

55.  καλεί την Επιτροπή να ενθαρρύνει τη σύσταση και τις δραστηριότητες των ομάδων τοπικής δράσης για την αλιεία (FLAG) οι οποίες προωθούν το μοντέλο της βιώσιμης αλιείας·

56.  θεωρεί θεμελιώδους σημασίας την προώθηση, αξιοποίηση και ενθάρρυνση της συνεργασίας μεταξύ αλιέων μικρής κλίμακας εντός της ίδιας περιοχής ή περιφέρειας, με σκοπό την από κοινού άσκηση σχεδιασμού και διαχείρισης για τους τοπικούς αλιευτικούς πόρους, εν όψει μιας αποτελεσματικής και έμπρακτης περιφερειοποίησης, σύμφωνα με τους στόχους της ΚΑλΠ· εκτιμά ότι ο τεράστιος κατακερματσιμός και η τεράστια διαφοροποίηση των επαγγελμάτων, στόχων, τεχνικών χαρακτηριστικών και πληρωμάτων αποτελεί ιδιαίτερο χαρακτηριστικό της αλιείας στη Μεσόγειο και ότι ως εκ τούτου μια οριζόντια και ενιαία προσέγγιση δεν θα σεβόταν αυτές τις τοπικές ιδιαιτερότητες·

57.  παρατηρεί ότι, παρά τις πρόσφατες βελτιώσεις, ο αριθμός των αποθεμάτων για τα οποία δεν έχει πραγματοποιηθεί καμία αξιόπιστη αξιολόγηση κατάστασης παραμένει υψηλός και ότι η επιστημονική, τεχνική και οικονομική επιτροπή αλιείας (STECF) θεωρεί λυπηρό το ότι αριθμός των αξιολογήσεων μειώθηκε στην πράξη, από 44 το 2012 σε μόνο 15 το 2014· τονίζει τη σημασία του να διασφαλιστεί η ταχεία και σωστή συλλογή δεδομένων και να υποστηριχθεί η αύξηση του αριθμού των μελετών και των ειδών που καλύπτονται από αυτά τα δεδομένα, ώστε να ενθαρρυνθεί έτσι η απόκτηση γνώσεων σχετικά με τα αποθέματα, τον αντίκτυπο της ερασιτεχνικής αλιείας και των εξωτερικών παραγόντων, όπως είναι η ρύπανση, προκειμένου να επιτευχθεί η βιώσιμη διαχείριση των αποθεμάτων·

58.  εκτιμά ότι η ορθολογική και βιώσιμη διαχείριση των πόρων πρέπει να λαμβάνει υπόψη τον όγκο των συλλεχθέντων δεδομένων και την επιστημονική χρήση τους, όσον αφορά παράγοντες όπως η αλιευτική ικανότητα, οι διεξαγόμενες αλιευτικές δραστηριότητες και η κοινωνικοοικονομική κατάστασή τους και η βιολογική κατάσταση των υπό εκμετάλλευση αποθεμάτων·

59.  επισημαίνει ότι μόνο το 40 % των ψαριών που εκφορτώνονται στην καλυπτόμενη από την ΓΕΑΜ περιοχή προέρχεται από αποθέματα για τα οποία η Επιτροπή έχει λάβει επιστημονική αξιολόγηση και ότι το ποσοστό είναι ακόμη χαμηλότερο σε ό,τι αφορά τα αποθέματα που καλύπτονται από σχέδιο διαχείρισης· επισημαίνει την ανάγκη να βελτιωθεί το πεδίο των επιστημονικών αξιολογήσεων που αφορούν την κατάσταση των αποθεμάτων και να αυξηθεί το ποσοστό των εκφορτώσεων που καταγράφονται ανά τύπο αλιείας ρυθμιζόμενης από πολυετή σχέδια διαχείρισης·

60.  θεωρεί σημαντικές τις εκτιμήσεις του κόστους της ερασιτεχνικής αλιείας καθώς και τη συγκέντρωση δεδομένων σχετικά με τα αλιεύματα σε επίπεδο θαλάσσιων λεκανών και στη Μεσόγειο·

61.  υπογραμμίζει την ανάγκη υιοθέτησης ολοκληρωμένων προσεγγίσεων που λαμβάνουν συγχρόνως υπόψη την ετερογένεια του θαλάσσιου περιβάλλοντος, την πολυπλοκότητα των θαλάσσιων (υπό εκμετάλλευση ή μη) ειδών, τα διαφορετικά χαρακτηριστικά και τις συμπεριφορές των αλιευτικών δραστηριοτήτων, το φαινόμενο της μείωσης της αξίας των τιμών πρώτης πώλησης των αλιευμάτων και, σε ορισμένες περιοχές, το μονοπώλιο της διανομής, καθώς και κάθε άλλο παράγοντα που επηρεάζει την υγεία των ιχθυαποθεμάτων·

62.  αναγνωρίζει ότι τα διαθέσιμα δεδομένα για τη μέτρηση της έκτασης και του αντίκτυπου της αλιείας μικρής κλίμακας είναι περιορισμένα και ενδέχεται να διαφέρουν μεταξύ κρατών· ότι, λόγω αυτής της έλλειψης δεδομένων, η αλιεία μικρής κλίμακας τείνει να υποτιμάται·

63.  υπογραμμίζει ότι η καλύτερη κατανόηση του οικονομικού και κοινωνικού αντίκτυπου των διαφόρων ειδών αλιείας, ιδίως της αλιείας μικρής κλίμακας και της ερασιτεχνικής αλιείας, θα συνέβαλε στον προσδιορισμό των βέλτιστων μέτρων διαχείρισης·

64.  τάσσεται θερμά υπέρ της πρότασης της ΓΕΑΜ να δημιουργηθεί κατάλογος αλιευτικών δραστηριοτήτων και να περιληφθούν πληροφορίες σχετικά με τα αλιευτικά εργαλεία και τις αλιευτικές δραστηριότητες, περιγραφή των αλιευτικών περιοχών, καθώς και των στοχευόμενων ειδών και των παρεμπιπτόντων αλιευμάτων, προκειμένου να παρασχεθεί μια πλήρης εικόνα των αλιευτικών δραστηριοτήτων στην περιοχή και να αναδειχθούν οι αλληλεπιδράσεις με άλλους τομείς όπως η ερασιτεχνική αλιεία·

65.  θεωρεί ότι θα πρέπει να εφαρμοστούν νέοι κανόνες στην ερασιτεχνική αλιεία και θα πρέπει επίσης να αναπτυχθεί κατάλογος ερασιτεχνικών αλιευτικών δραστηριοτήτων που θα περιλαμβάνει πληροφορίες σχετικά με τα αλιευτικά εργαλεία και τις αλιευτικές δραστηριότητες, περιγραφή των αλιευτικών περιοχών, καθώς και των στοχευόμενων ειδών και των παρεμπιπτόντων αλιευμάτων·

66.  καλεί την Επιτροπή να προωθήσει τη στενή επιστημονική συνεργασία και να εργαστεί για να βελτιώσει τη συλλογή δεδομένων για τα βασικά ιχθυαποθέματα, μειώνοντας την χρονική καθυστέρηση ανάμεσα στη συλλογή και στην τελική αξιολόγηση των δεδομένων και ζητώντας από την STECF (Επιστημονική, τεχνική και οικονομική επιτροπή αλιείας) αξιολογήσεις για νέα αποθέματα· θεωρεί εξαιρετικά λυπηρό το ότι στη Μεσόγειο οι περισσότερες εκφορτώσεις είναι ειδών για τα οποία λίγα μόνο δεδομένα είναι διαθέσιμα («data-deficient fisheries»)·

67.  υπογραμμίζει την έντονη και επείγουσα ανάγκη να αυξηθεί η ανταλλαγή των δεδομένων και να καταπολεμηθούν η διασπορά και η αδυναμία πρόσβασης σε αυτά, μέσω της ανάπτυξης μιας κοινής βάσης δεδομένων με ολοκληρωμένα και αξιόπιστα δεδομένα σχετικά με τα αλιευτικά αποθέματα και της συγκρότησης ενός δικτύου εμπειρογνωμόνων και ερευνητικών ιδρυμάτων που να καλύπτει διαφορετικούς τομείς της αλιευτικής επιστήμης· τονίζει ότι η εν λόγω βάση δεδομένων θα πρέπει να χρηματοδοτηθεί από την ΕΕ και θα περιλαμβάνει όλα τα δεδομένα τα σχετικά με την αλιεία και τις αλιευτικές δραστηριότητες ανά γεωγραφική υποπεριοχή, συμπεριλαμβανομένων των δεδομένων για την ερασιτεχνική αλιεία, προκειμένου να διευκολυνθούν ο έλεγχος της ποιότητας, τα ανεξάρτητα και ολοκληρωμένα δεδομένα και, ως εκ τούτου, να ενισχυθούν οι αξιολογήσεις των αποθεμάτων·

68.  διαπιστώνει ότι ο αντίκτυπος, τα χαρακτηριστικά και η έκταση της ΠΑΑ αλιείας δεν είναι επαρκώς γνωστά, ότι η εκτίμησή τους ποικίλλει από χώρα σε χώρα μέσα στη Μεσόγειο και ότι ως εκ τούτου οι χώρες αυτές δεν απεικονίζονται σωστά στις πληροφορίες για την τρέχουσα κατάσταση της αλιείας και για τις τάσεις διαχρονικά· τονίζει ότι οι χώρες αυτές πρέπει να συνυπολογιστούν δεόντως στην εκπόνηση των επιστημονικών αξιολογήσεων για σκοπούς διαχείρισης της αλιείας·

69.  καλεί τα κράτη μέλη να αντιμετωπίσουν, με την επισήμανση και την ιχνηλασιμότητα, την απάτη στα ιχθυοπροϊόντα και να αυξήσουν τις προσπάθειές τους για την καταπολέμηση της παράνομης αλιείας· θεωρεί λυπηρή την έλλειψη στοιχείων για την κατάσταση των περισσότερων αποθεμάτων («αποθέματα με ελλιπή δεδομένα»), και το γεγονός ότι περίπου το 50 % των αλιευμάτων δεν δηλώνονται επίσημα, ενώ το 80 % των εκφορτώσεων προέρχονται από αποθέματα με ελλιπή δεδομένα·

70.  καλεί τα κράτη μέλη να επικυρώσουν και να εφαρμόσουν πλήρως όλες τις συναφείς συμβάσεις της ΔΟΕ για τους εργαζομένους στους τομείς της αλιείας, προκειμένου να διασφαλίζονται καλές συνθήκες εργασίας, και να ενισχύσουν τους φορείς συλλογικών διαπραγματεύσεων, ώστε να απολαύουν των εργασιακών τους δικαιωμάτων οι εργαζόμενοι στη θάλασσα, συμπεριλαμβανομένων των αυτοαπασχολούμενων·

71.  καλεί την Επιτροπή να ενθαρρύνει και να υποστηρίξει τις επενδύσεις στη διαφοροποίηση και την καινοτομία του αλιευτικού τομέα μέσω της ανάπτυξης του τομέα των συμπληρωματικών δραστηριοτήτων·

Ευαισθητοποίηση

72.  υπογραμμίζει ότι πραγματικά αποτελέσματα και πλήρης υλοποίηση μπορούν να επιτευχθούν με υψηλό επίπεδο ευθύνης και ευαισθητοποίησης μεταξύ των οικονομικών φορέων του τομέα, μέσω της ενίσχυσης και της εκπαίδευσης όλων των αλιέων (επαγγελματιών και ερασιτεχνών) και της συμμετοχής τους στη διαδικασία λήψης αποφάσεων, καθώς και με την ανάληψη συγκεκριμένων δράσεων για τη διάδοση των ορθών πρακτικών·

73.  θεωρεί σημαντικό το να στηριχθεί η υποχρεωτική παροχή σωστών πληροφοριών στον καταναλωτή σχετικά με την ακριβή προέλευση των προϊόντων και τη μέθοδο και ημερομηνία αλίευσης· εκτιμά πως πρέπει να εξεταστεί και να αξιολογηθεί αν τα μέτρα που περιλαμβάνονται στη νέα ΚΟΑ έχουν καταφέρει να βελτιώσουν την ενημέρωση του καταναλωτή·

74.  εκτιμά ότι είναι σημαντικό επί πλέον να ευαισθητοποιηθούν και να εκπαιδευτούν οι καταναλωτές στην υπεύθυνη κατανάλωση ιχθύων, διαλέγοντας τοπικά είδη που έχουν αλιευθεί με βιώσιμες τεχνικές και που προέρχονται ει δυνατόν από αποθέματα που δεν υπεραλιεύονται και δεν είναι ευρέως εμπορεύσιμα· εκτιμά ότι, για τον σκοπό αυτό, είναι αναγκαίο να προαχθεί ένα αποτελεσματικό και αξιόπιστο σύστημα ιχνηλασιμότητας και σήμανσης, σε συνεργασία με τους αρμόδιους ενδιαφερόμενους φορείς, που μεταξύ άλλων θα παρέχει ενημέρωση στους καταναλωτές και θα καταπολεμά την απάτη στα τρόφιμα·

75.  εκτιμά ότι πρέπει να επιτευχθεί ισορροπία μεταξύ του θεμιτού ανταγωνισμού, των απαιτήσεων των καταναλωτών, της βιωσιμότητας του αλιευτικού τομέα και της διατήρησης θέσεων εργασίας· τονίζει την ανάγκη για μια συνολική προσέγγιση και μια ισχυρή πολιτική βούληση εκ μέρους όλων των χωρών της Μεσογείου, ώστε να αντιμετωπιστούν τα προβλήματα και να βελτιωθεί η κατάσταση στη Μεσόγειο·

76.  εκφράζει την ικανοποίησή του για την εκστρατεία MEDFISH4EVER που ξεκίνησε η Επιτροπή, προκειμένου να αυξηθεί η ευαισθητοποίηση του κοινού για την κατάσταση στη Μεσόγειο·

77.  θεωρεί ότι τα σχολεία και τα νοσοκομεία, καθώς και άλλοι δημόσιοι χώροι, πρέπει να εφοδιάζονται με προϊόντα της τοπικής αλιείας·

78.  υπογραμμίζει ότι αυτό το νέο σενάριο και όλοι αυτοί οι νέοι αλληλένδετοι παράγοντες στη Μεσόγειο πρέπει να οδηγήσουν στην αναθεώρηση του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1967/2006 για τη Μεσόγειο, προκειμένου να προσαρμοστεί στην παρούσα κατάσταση·

79.  επισημαίνει ότι ο κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 1967/2006 θα πρέπει να αναθεωρηθεί ως προς το μέρος που αναφέρεται στην προβλεπόμενη απαγόρευση της χρήσης ορισμένων παραδοσιακών εργαλείων (απαγόρευση χρήσης απλαδιών πέρα από την εμπορική αλιεία) και τις διατάξεις σχετικά με τα ειδικά χαρακτηριστικά των αλιευτικών εργαλείων, όπως το ύψος των διχτυών αλιείας, το μέγεθος των ματιών των διχτυών αλιείας, το βάθος και η απόσταση από την ακτή στην οποία επιτρέπεται η χρήση των εργαλείων·

o

o  o

80.  αναθέτει στον Πρόεδρό του να διαβιβάσει το παρόν ψήφισμα στο Συμβούλιο και στην Επιτροπή.

(1)

ΕΕ L 354 της 28.12.2013, σ. 22.

(2)

ΕΕ L 164 της 25.6.2008, σ. 19.

(3)

ΕΕ L 409 της 30.12.2006, σ. 11.

(4)

ΕΕ L 286 της 29.10.2008, σ. 1.

(5)

Κείμενα που εγκρίθηκαν, P8_TA(2016)0343.


ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ

Η Μεσόγειος Θάλασσα, με τα 17 000 θαλάσσια είδη της, είναι μία από τις περιοχές με τη μεγαλύτερη βιοποικιλότητα στον κόσμο. Ωστόσο, το συνολικό επίπεδο των υπεραλιευόμενων αλιευτικών πόρων είναι διπλάσιο ή τριπλάσιο από το επίπεδο της μέγιστης βιώσιμης απόδοσης. Η Μεσόγειος κινδυνεύει να μετατραπεί σε έρημο.

Εκτός από την υπεραλίευση, η Μεσόγειος αντιμετωπίζει και άλλες σημαντικές απειλές όπως η παρουσία υπερβολικών ποσοτήτων θρεπτικών στοιχείων ή λιπασμάτων, η ρύπανση, η αλλοίωση των ακτών και των οικοτόπων. Άλλοι παράγοντες κινδύνου είναι: η κυκλοφορία των πλοίων, η εξόρυξη πετρελαίου και αερίου. Επιπλέον, η Μεσόγειος είναι ιδιαίτερα ευαίσθητη στην κλιματική αλλαγή. Συνεπώς, χρειάζεται προστασία.

Ορισμένα βασικά σημεία της παρούσας έκθεσης είναι τα εξής:

– πολυετής διαχείριση των πόρων για μεγαλύτερη βιωσιμότητα χάρη επίσης σε πιο επιλεκτικά αλιευτικά εργαλεία·

– συνεργασία με τις τρίτες χώρες που δραστηριοποιούνται στη Μεσόγειο·

– βιολογική ανάπαυλα βάσει των βιολογικών χαρακτηριστικών των ειδών·

– κλείσιμο ορισμένων περιοχών για εκτροφή ιχθυδίων ή για ανανέωση των υπεραλιευόμενων αποθεμάτων·

– πρόσβαση στους προτιμησιακούς πόρους για την αλιεία μικρής κλίμακας·

– μεγαλύτερος έλεγχος των δραστηριοτήτων παράνομης αλιείας, σε συνδυασμό με ειδικά μέτρα για όσους παραβιάζουν τους κανόνες και δεν διαθέτουν άδεια·

– ενδεχόμενη θέσπιση ποσοστώσεων για ορισμένα υπεραλιευόμενα είδη·

– τήρηση του ελάχιστου μεγέθους και καθορισμός του μεγέθους βάσει επιστημονικών κριτηρίων·

– καλύτερος έλεγχος της αλυσίδας έως την ιχθυαγορά με την παροχή αναλυτικότερων πληροφοριών στον καταναλωτή·

– μεγαλύτερη συμμετοχή των περιφερειακών αλιευτικών οργανώσεων στη διαδικασία λήψης αποφάσεων σύμφωνα με την περιφερειοποίηση που αναφέρεται στην Κοινή Αλιευτική Πολιτική.

Σε γενικές γραμμές, η έκθεση πρωτοβουλίας στοχεύει στην επίτευξη των ακόλουθων στόχων:

– πολυετή διαχείριση των πόρων για μεγαλύτερη βιωσιμότητα χάρη επίσης σε πιο επιλεκτικά αλιευτικά εργαλεία·

– συνεργασία με τις τρίτες χώρες που δραστηριοποιούνται στη Μεσόγειο·

– βιολογική ανάπαυλα·

– κλείσιμο ορισμένων περιοχών για εκτροφή ιχθυδίων ή για ανανέωση των υπεραλιευόμενων αποθεμάτων·

– πρόσβαση στους προτιμησιακούς πόρους για την αλιεία μικρής κλίμακας·

– μεγαλύτερος έλεγχος των δραστηριοτήτων παράνομης αλιείας, σε συνδυασμό με ειδικά μέτρα για όσους παραβιάζουν τους κανόνες και δεν διαθέτουν άδεια·

– θέσπιση ποσοστώσεων για ορισμένα υπεραλιευόμενα είδη·

– τήρηση του ελάχιστου μεγέθους·

– καλύτερος έλεγχος της αλυσίδας έως την ιχθυαγορά με την παροχή αναλυτικότερων πληροφοριών στον καταναλωτή·

– μεγαλύτερη συμμετοχή της ΓΕΑΜ και των περιφερειακών αλιευτικών οργανώσεων στη διαδικασία λήψης αποφάσεων σύμφωνα με την περιφερειοποίηση που αναφέρεται στην Κοινή Αλιευτική Πολιτική (ΚΑλΠ).


ΓΝΩΜΟΔΟΤΗΣΗ της Επιτροπής Απασχόλησης και Κοινωνικών Υποθέσεων (9.12.2016)

προς την Επιτροπή Αλιείας

σχετικά με την κατάσταση των ιχθυαποθεμάτων και την κοινωνικοοικονομική κατάσταση του τομέα της αλιείας στη Μεσόγειο

(2016/2079(INI))

Συντάκτης γνωμοδότησης: João Pimenta Lopes

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Η Επιτροπή Απασχόλησης και Κοινωνικών Υποθέσεων καλεί την Επιτροπή Αλιείας, που είναι αρμόδια επί της ουσίας, να συμπεριλάβει στην πρόταση ψηφίσματός της τις ακόλουθες προτάσεις:

A.  λαμβάνοντας υπόψη ότι την ακτογραμμή της Μεσογείου τη μοιράζονται 19 χώρες με νομικές και διοικητικές αρμοδιότητες στη γεωγραφική αυτή περιοχή· λαμβάνοντας υπόψη ότι η αλιεία στη Mεσόγειο έχει μεγάλη ποικιλία μορφών και, ενώ περιλαμβάνει ορισμένα είδη βιομηχανικής αλιείας, συνίσταται κυρίως σε γνήσια παραδοσιακή αλιεία, ενίοτε ασκούμενη απλώς για οικογενειακή επιβίωση, με διαφορετικά τεχνικά χαρακτηριστικά και βαθμό επιλεκτικότητας, κάτι που δυσχεραίνει την εφαρμογή κλασικών ή παραδοσιακών μεθόδων αξιολόγησης και διαχείρισης της αλιείας·

B.  σημειώνει ότι η πλούσια θαλάσσια βιοποικιλότητα της Μεσογείου (≈ 10 000 – 12 000 είδη) απειλείται σοβαρά από φαινόμενα που σχετίζονται με την παγκόσμια αλλαγή του κλίματος, τη θαλάσσια ρύπανση και προπαντός την υπεραλίευση· λαμβάνοντας υπόψη ότι υπάρχει γενικευμένη κατακόρυφη πτώση των ιχθυαποθεμάτων στη Μεσόγειο (> 90% των αποθεμάτων υπεραλιεύονται), με ορισμένν εξαντλημένα αποθέματα να κινδυνεύουν με κατάρρευση·

Γ.  λαμβάνοντας υπόψη ότι η κοινωνικοοικονομική κατάσταση του αλιευτικού κλάδου στη Μεσόγειο εξαρτάται κατά πρώτο και κύριο λόγο από ένα βιώσιμο επίπεδο ιχθυαποθεμάτων·

1.  σημειώνει ότι η αλιεία μικρής κλίμακας στη Μεσόγειο είναι ένας βασικός οικονομικός και κοινωνικός παράγων και αντιπροσωπεύει το 80 % του αλιευτικού στόλου και το 60 % των θέσεων εργασίας του τομέα· τονίζει τη σημασία που έχουν η παραδοσιακή αλιεία και η αλιεία μικρής κλίμακας για τη βιωσιμότητα των ιχθυαποθεμάτων τα οποία μοιράζονται διάφορες χώρες, την βιολογική και περιβαλλοντική διατήρηση των ειδών, τη βιώσιμη χρήση της θαλάσσιας βιοποικιλότητας και την κοινωνικοοικονομική ανάπτυξη των αλιευτικών κοινοτήτων, ειδικά των αγροτικών· τονίζει ότι η ταυτότητα, η πολιτιστική κληρονομιά, οι παραδόσεις και οι αξίες πολλών τοπικών κοινοτήτων εδράζονται σε μεγάλο βαθμό στις δραστηριότητες του αλιευτικού τομέα·

2.  καλεί τα κράτη μέλη να αντιμετωπίσουν, με την επισήμανση και την ιχνηλασιμότητα, την απάτη στα ιχθυοπροϊόντα και να αυξήσουν τις προσπάθειές τους για την καταπολέμηση της παράνομης αλιείας· θεωρεί λυπηρή την έλλειψη στοιχείων για την κατάσταση των περισσότερων αποθεμάτων («αποθέματα με ελλιπή δεδομένα»), και το γεγονός ότι περίπου το 50 % των αλιευμάτων δεν δηλώνονται επίσημα, ενώ το 80 % των εκφορτώσεων προέρχονται από αποθέματα με ελλιπή δεδομένα·

3.  σημειώνει ότι η κοινωνικοοικονομική κατάσταση του τομέα έχει επιδεινωθεί για διάφορους λόγους, μεταξύ άλλων τη μείωση των ιχθυαποθεμάτων, την πτώση της αξίας των αλιευμάτων σε πρώτη πώληση ( που δεν αποτυπώθηκε στις τιμές λιανικής πώλησης, λόγω της άδικης κατανομής της προστιθέμενης αξίας κατά μήκος της αξιακής αλυσίδας του τομέα από τους περισσότερους μεσάζοντες και, σε κάποιες περιφέρειες, των μονοπωλίων στη διανομή), και της αύξησης των τιμών των καυσίμων· σημειώνει ότι οι δυσχέρειες αυτές έχουν συμβάλει στην αύξηση της αλιευτικής προσπάθειας, πράγμα ιδιαίτερα ανησυχητικό στην περίπτωση της αλιείας μικρής κλίμακας και ικανό πράγματι να υποσκάψει το μέλλον αυτού του παραδοσιακού τρόπου ζωής και την επιβίωση τοπικών κοινοτήτων με μεγάλη εξάρτηση από την αλιεία·

4.  εκτιμά ότι πρέπει να επιτευχθεί ισορροπία μεταξύ του θεμιτού ανταγωνισμού, των απαιτήσεων των καταναλωτών, της βιωσιμότητας του αλιευτικού τομέα και της διατήρησης θέσεων εργασίας· τονίζει την ανάγκη για μια συνολική προσέγγιση και μια ισχυρή πολιτική βούληση εκ μέρους όλων των χωρών της Μεσογείου, ώστε να αντιμετωπιστούν τα προβλήματα και να βελτιωθεί η κατάσταση στη Μεσόγειο·

5.  τονίζει την ανάγκη να υπάρχουν συνεπείς κανόνες για το ψάρεμα προκειμένου να προστατεύεται το θαλάσσιο οικοσύστημα· υπογραμμίζει ότι το ψάρεμα πρέπει να σέβεται τις ίδιες περιόδους απαγόρευσης της αλιείας που ισχύουν και για την επαγγελματική αλιεία·

6.  τονίζει ότι, προκειμένου για την αλιεία, η χάραξη πολιτικής πρέπει να είναι τέτοια που να επιτρέπει στους αλιείς και τις ενώσεις τους και στις οργανώσεις παραγωγών, τις συνδικαλιστικές οργανώσεις, τις ομάδες παράκτιας δράσης (CAGs) και τις τοπικές κοινότητες να συμμετέχουν στις διαδικασίες λήψης αποφάσεων και να αποτελούν αναπόσπαστο τμήμα της, σε συμφωνία με την αρχή της περιφερειακής οργάνωσης της Kοινής Aλιευτικής Πολιτικής και συμπεριλαμβανομένων των τρίτων χωρών της ανατολικής και της νότιας όχθης της Mεσογείου· τονίζει ότι μόνο με τη θέσπιση ισότιμων, ισόρροπων και δίκαιων όρων για όλες τις εμπλεκόμενες χώρες και για όλους τους αλιευτικούς φορείς στη Μεσόγειο θα μπορέσουν να εξασφαλιστούν υγιή ιχθυαποθέματα και μια βιώσιμη και κερδοφόρα αλιεία και έτσι να διατηρηθούν τα σημερινά επίπεδα απασχόλησης και ει δυνατόν να δημιουργηθούν περισσότερες θέσεις εργασίας στον τομέα της αλιείας· τονίζει τον σημαντικό ρόλο των ισχυρών και ανεξάρτητων κοινωνικών εταίρων στον αλιευτικό τομέα, καθώς και του θεσμοθετημένου κοινωνικού διαλόγου και της συμμετοχής των υπαλλήλων στις εταιρικές υποθέσεις·

7.  καλεί την Επιτροπή και τα κράτη μέλη να βελτιώσουν τη διαχείριση, το συντονισμό και την οικοδόμηση ικανοτήτων, και να προάγουν και καταστήσουν πιο άμεσα διαθέσιμη την ενημέρωση και την τεχνική υποστήριξη για τις οργανώσεις αλιέων και παραγωγών που ζητούν χρηματοδότηση από το ΕΤΘΑ (Ευρωπαϊκό Ταμείο Θάλασσας και Αλιείας) (ή από άλλες ευρωπαϊκές πηγές χρηματοδότησης), με σκοπό την κάλυψη των ειδικών απαιτήσεων του αλιευτικού κλάδου σε θέματα υλικοτεχνικής υποστήριξης, ανθρωπίνων πόρων και οικονομικών αναγκών, μέσω των ακόλουθων μέτρων:

  –  την ανανέωση και τον εκσυγχρονισμό των στόλων, για να βελτιωθούν οι συνθήκες εργασίας και ασφάλειας, να μειωθεί η αλιευτική προσπάθεια παράλληλα με τη βιώσιμη βελτίωση της αλίευσης χάρη στη χρήση λιγότερο επεμβατικών και επιλεκτικών αλιευτικών εργαλείων και στη μείωση των παρεμπιπτόντων αλιευμάτων και των απορρίψεων, τη βελτιστοποίηση των διαδικασιών της αλυσίδας εφοδιασμού, τη βελτίωση της ενεργειακής απόδοσης, τη βελτίωση των συστημάτων ιχνηλασιμότητας και τη βελτίωση και διασφάλιση της ύπαρξης επί του σκάφους μηχανισμών ενεργητικής και παθητικής ασφάλειας όπως είναι το ατομικό σύστημα εντοπισμού στο σωσίβιο γιλέκο και οι ραδιοφάροι ένδειξης θέσης άμεσης ανάγκης (EPIRBs), μεταξύ άλλων που θεωρούνται κατάλληλοι βάσει της νομοθεσίας των κρατών μελών, και τη διασφάλιση της κατάλληλης εκπαίδευσης ως προς την ασφάλεια στο σκάφος και τη χρήση του αντίστοιχου εξοπλισμού·

  –  την πρόσληψη, εκπαίδευση, και διακλαδική κατάρτιση νέων, με σκοπό την αναβάθμιση του εργασιακού καθεστώτος και της επαγγελματικής κατάρτισης και την ανάδυση και ανάπτυξη νέων οικονομικών δραστηριοτήτων εντός του τομέα, καθώς και την ανάπτυξη προοπτικών εργασίας στην περιοχή, σε κλάδους απασχόλησης που θα παράσχουν ένα αξιοπρεπές εισόδημα μελλοντικά, ώστε να διασφαλιστεί η βιωσιμότητα και η εδαφική συνοχή· τονίζει την ανάγκη παροχής της κατάλληλης κατάρτισης στους αλιείς και ενημέρωσής τους σχετικά, από τις αρμόδιες αρχές (συμπεριλαμβανομένης της υιοθέτησης βέλτιστων πρακτικών και των ενεργειών ευαισθητοποίησης σχετικά με το περιβάλλον)·

  –  την ενθάρρυνση των επαγγελματιών του τομέα και των βιομηχανιών ιχθυηρών να ενώσουν τις δυνάμεις τους και να οργανωθούν, για παράδειγμα μέσω συνδικαλιστικών οργανώσεων, κοινοτικών οργανώσεων, συνεταιρισμών και/ή αντιπροσωπευτικών οργανώσεων αλιέων και/ή ιδιοκτητών αλιευτικών πλοίων, ή να κάνουν κοινές αξιολογήσεις των μελλοντικών προοπτικών και να επεξεργαστούν εναλλακτικές λύσεις για ένα αξιοπρεπές μελλοντικό εισόδημα, είτε στην αλιεία είτε σε άλλους κλάδους·

  –  την προβολή του ρόλου των γυναικών στην αλιεία και τους συναφείς παραγωγικούς κλάδους, ώστε να αναβαθμιστεί το προφίλ τους – δεδομένου ότι αποτελούν έως και το 12% του εργατικού δυναμικού του τομέα – και να προαχθεί η ισότητα ανδρών και γυναικών·

8.  τονίζει τη σημασία του να αναπτυχθούν πρωτοβουλίες όπως ο αλιευτικός τουρισμός ή οι ερευνητικές δραστηριότητες, που θα μπορούσαν να έχουν θετικό αντίκτυπο στην απασχόληση και να είναι συμβατές με τη μείωση της αλιευτικής προσπάθειας·

9.  προτείνει στα κράτη μέλη να θεσπίσουν έναν ελάχιστο μισθό ή κάποιο συγκρίσιμο εισοδηματικό βοήθημα, που θα προσφέρει ένα βιώσιμο εισόδημα στους αλιείς, μέσω νομοθετήματος ή συλλογικών διαπραγματεύσεων, με τον δέοντα σεβασμό προς τις νομοθεσίες και τις πρακτικές τους· συνιστά τη δημιουργία από τα κράτη μέλη ενός ταμείου αντιστάθμισης σταθερού εισοδήματος που θα καλύπτει τις περιόδους μη αλιείας στις οποίες μπορούν να περιλαμβάνονται οι αντίξοες καιρικές συνθήκες που καθιστούν την αλιεία αδύνατη, οι απαγορευμένες περίοδοι (βιολογικής ανάπαυλας) που χρησιμεύουν στην προστασία του κύκλου ζωής των αλιευόμενων ειδών, οι περιβαλλοντικές καταστροφές ή τα περιστατικά που συνεπάγονται παρατεταμένη περιβαλλοντική ρύπανση ή μόλυνση από θαλάσσιες βιοτοξίνες, οι δε περίοδοι αυτές θα πρέπει να υπολογίζονται ως πραγματικός χρόνος εργασίας για τους σκοπούς της συνταξιοδότησης και των λοιπών δικαιωμάτων κοινωνικής ασφάλισης·

10.  τονίζει την ανάγκη προαγωγής των συλλογικών διαπραγματεύσεων, και προτρέπει τους κοινωνικούς εταίρους του αλιευτικού τομέα να διαπραγματευτούν συλλογικές συμβάσεις σύμφωνα με τις εθνικές νομοθεσίες και πρακτικές, διότι οι συμβάσεις αυτές είναι ένα αποτελεσματικό μέσο για την διαφύλαξη των κοινωνικών και εργασιακών προτύπων και για τη διασφάλιση μιας αξιοπρεπούς αμοιβής σε όλους τους εργαζομένους και ενός θεμιτού ανταγωνισμού εντός του τομέα· τονίζει την ανάγκη διαφύλαξης και ενίσχυσης των δικαιωμάτων των εργαζομένων του αλιευτικού τομέα, που πλήττονται ιδιαίτερα σε κάποια κράτη μέλη·

11.  καλεί όσα κράτη μέλη δεν το έχουν ήδη πράξει να κυρώσουν τη σύμβαση 188 της Διεθνούς Οργάνωσης Εργασίας που έχει ως σκοπό να διασφαλίσει αξιοπρεπείς συνθήκες εργασίας για τους αλιείς πάνω στα αλιευτικά σκάφη·

12.  καλεί την Επιτροπή και τα κράτη μέλη να βελτιώσουν σε όλους τους εργαζομένους στον τομέα της αλιείας τη δυνατότητα για αξιοπρεπείς συνθήκες εργασίας και επαρκή κοινωνική προστασία, ανεξαρτήτως του μεγέθους και του είδους της εταιρείας που τους απασχολεί, του τόπου απασχόλησης ή της σχετικής σύμβασης, μεταξύ άλλων χάρη στη χρήση των συμφωνιών βιώσιμων αλιευτικής σύμπραξης που έχουν υπογραφεί στην περιοχή, με σκοπό την καταπολέμηση του κοινωνικού ντάμπιγκ και τη βελτίωση της πρόσβασης σε αγορές και χρηματοδότηση, της συνεργασίας με δημόσια διοίκηση και θεσμούς και της διαφοροποίησης των βιοτικών πόρων· τονίζει τη σημασία των αποτελεσματικών επιθεωρήσεων και ελέγχων·

13.  τονίζει την ανάγκη βελτίωσης των συνθηκών εργασίας των αλιέων, δεδομένου του υψηλού ποσοστού ατυχημάτων στον συγκεκριμένο τομέα, καθώς και του δυσανάλογα υψηλού κινδύνου επαγγελματικών νόσων, τόσο σωματικών όσο και ψυχικών· τονίζει την ανάγκη διασφάλισης για τους αλιείς μιας σωστής ισορροπίας μεταξύ επαγγελματικής και προσωπικής ζωής· υπογραμμίζει τη σημασία του να υπάρχουν κατάλληλες εγκαταστάσεις υγιεινής τόσο πάνω στα σκάφη όσο και στην ξηρά, και αξιοπρεπή καταλύματα και δυνατότητες για ψυχαγωγικές δραστηριότητες· τονίζει την ανάγκη του να παραμένουν λειτουργικώς ασφαλή και πλωτά τα λιμάνια, τα καταφύγια και οι πλωτές οδοί·

14.  αναγνωρίζει τον σημαντικό ρόλο των αλιέων στη διάσωση ναυαγών προσφύγων στη Μεσόγειο·

15.  τονίζει την ανάγκη του να διασφαλιστεί ότι κάθε ψάρι και αλιευτικό προϊόν που εισάγεται στην ΕΕ πληροί απαιτήσεις σύμφωνες προς τα διεθνή περιβαλλοντικά και εργασιακά πρότυπα και προς τα πρότυπα περί ανθρωπίνων δικαιωμάτων· καλεί την Επιτροπή και τα κράτη μέλη να διασφαλίσουν τον θεμιτό ανταγωνισμό και τη βιωσιμότητα στον τομέα της αλιείας, με σκοπό την προστασία των θέσεων εργασίας και της ανάπτυξης· τονίζει ότι αυτό έχει ουσιαστική σημασία όχι μόνο για τον ανταγωνισμό εντός της Ένωσης, αλλά κυρίως και ιδίως σε σχέση με τους ανταγωνιστές που είναι εγκατεστημένοι σε τρίτες χώρες·

16.  τονίζει ότι η Συμφωνία αλιευτικής σύμπραξης ΕΕ-Μαρόκου, καθώς και κάθε άλλη συμφωνία με το Μαρόκο, πρέπει να σέβονται τις νόμιμα δικαιώματα των Σαχράουι, βάσει των σχετικών ψηφισμάτων του OHΕ.

ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑ ΤΗΣ ΤΕΛΙΚΗΣ ΨΗΦΟΦΟΡΙΑΣ ΣΤΗ ΓΝΩΜΟΔΟΤΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ

Ημερομηνία έγκρισης

8.12.2016

 

 

 

Αποτέλεσμα της τελικής ψηφοφορίας

+:

–:

0:

43

6

1

Βουλευτές παρόντες κατά την τελική ψηφοφορία

Laura Agea, Brando Benifei, Mara Bizzotto, Vilija Blinkevičiūtė, Enrique Calvet Chambon, David Casa, Ole Christensen, Martina Dlabajová, Czesław Hoc, Agnes Jongerius, Rina Ronja Kari, Jan Keller, Ádám Kósa, Agnieszka Kozłowska-Rajewicz, Jean Lambert, Patrick Le Hyaric, Jeroen Lenaers, Verónica Lope Fontagné, Javi López, Thomas Mann, Dominique Martin, Anthea McIntyre, João Pimenta Lopes, Georgi Pirinski, Marek Plura, Sofia Ribeiro, Maria João Rodrigues, Claude Rolin, Anne Sander, Sven Schulze, Romana Tomc, Ulrike Trebesius, Marita Ulvskog, Renate Weber, Jana Žitňanská

Αναπληρωτές παρόντες κατά την τελική ψηφοφορία

Daniela Aiuto, Georges Bach, Deirdre Clune, Karima Delli, Tania González Peñas, Edouard Martin, Evelyn Regner, Joachim Schuster, Monika Vana, Tom Vandenkendelaere, Flavio Zanonato, Gabriele Zimmer

Αναπληρωτές (άρθρο 200, παρ. 2) παρόντες κατά την τελική ψηφοφορία

John Stuart Agnew, Adam Gierek, Hannu Takkula


ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΗΝ ΕΓΚΡΙΣΗΣΤΗΝ ΑΡΜΟΔΙΑ ΕΠΙ ΤΗΣ ΟΥΣΙΑΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗ

Ημερομηνία έγκρισης

25.4.2017

 

 

 

Αποτέλεσμα της τελικής ψηφοφορίας

+:

–:

0:

18

1

1

Βουλευτές παρόντες κατά την τελική ψηφοφορία

Marco Affronte, Clara Eugenia Aguilera García, Renata Briano, Alain Cadec, Richard Corbett, Linnéa Engström, Sylvie Goddyn, Carlos Iturgaiz, Werner Kuhn, António Marinho e Pinto, Gabriel Mato, Norica Nicolai, Ulrike Rodust, Remo Sernagiotto, Ricardo Serrão Santos, Ruža Tomašić, Peter van Dalen, Jarosław Wałęsa

Αναπληρωτές παρόντες κατά την τελική ψηφοφορία

Jens Gieseke, Verónica Lope Fontagné

Αναπληρωτές (άρθρο 200, παρ. 2) παρόντες κατά την τελική ψηφοφορία

John Stuart Agnew


ΤΕΛΙΚΗ ΨΗΦΟΦΟΡΙΑ ΜΕ ΟΝΟΜΑΣΤΙΚΗ ΚΛΗΣΗ ΣΤΗΝ ΑΡΜΟΔΙΑ ΕΠΙ ΤΗΣ ΟΥΣΙΑΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗ

18

+

ALDE

António Marinho e Pinto, Norica Nicolai

ECR

Remo Sernagiotto, Ruža Tomašić, Peter van Dalen

PPE

Alain Cadec, Jens Gieseke, Carlos Iturgaiz, Werner Kuhn, Verónica Lope Fontagné, Gabriel Mato

S&D

Clara Eugenia Aguilera García, Renata Briano, Richard Corbett, Ulrike Rodust, Ricardo Serrão Santos

Verts/ALE

Marco Affronte, Linnéa Engström

1

-

EFDD

John Stuart Agnew

1

0

ENF

Sylvie Goddyn

Υπόμνημα των χρησιμοποιούμενων συμβόλων:

+  :  υπέρ

-  :  κατά

0  :  αποχή

Ανακοίνωση νομικού περιεχομένου - Πολιτική απορρήτου