Procedure : 2018/0252(NLE)
Stadium plenaire behandeling
Documentencyclus : A8-0441/2018

Ingediende teksten :

A8-0441/2018

Debatten :

Stemmingen :

PV 16/01/2019 - 21.1

Aangenomen teksten :

P8_TA(2019)0024

VERSLAG     *
PDF 408kWORD 83k
7.12.2018
PE 628.397v02-00 A8-0441/2018

over het voorstel voor een verordening van de Raad tot vaststelling van een specifiek financieel programma voor de ontmanteling van nucleaire faciliteiten en het beheer van kernafval, en tot intrekking van Verordening (Euratom) nr. 1368/2013 van de Raad

(COM(2018)0467 – C8-0314/2018 – 2018/0252(NLE))

Commissie industrie, onderzoek en energie

Rapporteur: Peter Kouroumbashev

AMENDEMENTEN
ONTWERPWETGEVINGSRESOLUTIE VAN HET EUROPEES PARLEMENT
 TOELICHTING
 PROCEDURE VAN DE BEVOEGDE COMMISSIE
 HOOFDELIJKE EINDSTEMMING IN DE BEVOEGDE COMMISSIE

ONTWERPWETGEVINGSRESOLUTIE VAN HET EUROPEES PARLEMENT

over het voorstel voor een verordening van de Raad tot vaststelling van een specifiek financieel programma voor de ontmanteling van nucleaire faciliteiten en het beheer van kernafval, en tot intrekking van Verordening (Euratom) nr. 1368/2013 van de Raad

(COM(2018)0467 – C8-0314/2018 – 2018/0252(NLE))

(Raadpleging)

Het Europees Parlement,

–  gezien het voorstel van de Commissie aan de Raad (COM(2018)0467),

–  gezien artikel 203 van het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap voor Atoomenergie, op grond waarvan het Parlement door de Raad is geraadpleegd (C8-0314/2018),

–  gezien artikel 78 quater van zijn Reglement,

–  gezien het verslag van de Commissie industrie, onderzoek en energie (A8-0441/2018),

1.  hecht zijn goedkeuring aan het Commissievoorstel, als geamendeerd door het Parlement;

2.  verzoekt de Commissie haar voorstel krachtens artikel 293, lid 2, van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie en artikel 106 bis van het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap voor Atoomenergie dienovereenkomstig te wijzigen;

3.  verzoekt de Raad, wanneer deze voornemens is af te wijken van de door het Parlement goedgekeurde tekst, het Parlement hiervan op de hoogte te stellen;

4.  wenst opnieuw te worden geraadpleegd ingeval de Raad voornemens is ingrijpende wijzigingen aan te brengen in het voorstel van de Commissie;

5.  verzoekt zijn Voorzitter het standpunt van het Parlement te doen toekomen aan de Raad en de Commissie.

Amendement    1

Voorstel voor een verordening

Overweging 2

Door de Commissie voorgestelde tekst

Amendement

(2)  Een specifiek financieel programma kan voor extra meerwaarde voor de Unie zorgen door binnen de Unie uit te groeien tot een benchmark voor het veilige beheer van technologische aspecten bij de ontmanteling van nucleaire faciliteiten en bijdragen tot de verspreiding van kennis. Dergelijke financiële bijstand moet worden verleend op basis van een evaluatie vooraf, aan de hand waarvan de specifieke behoeften worden vastgesteld en de meerwaarde voor de Unie wordt aangetoond, om de ontmanteling van nucleaire faciliteiten en het beheer van kernafval te ondersteunen.

(2)  Een specifiek financieel programma kan voor extra meerwaarde voor de Unie zorgen door binnen de Unie uit te groeien tot een benchmark voor het veilige beheer van technologische aspecten bij de ontmanteling van nucleaire faciliteiten en bijdragen tot de verspreiding van kennis. Dergelijke financiële bijstand moet worden verleend op basis van een evaluatie vooraf, aan de hand waarvan de specifieke behoeften worden vastgesteld en de meerwaarde voor de Unie wordt aangetoond, om de ontmanteling van nucleaire faciliteiten en het beheer van kernafval te ondersteunen. Dergelijke financiële bijstand mag echter geen voorbeeld worden voor de financiering van toekomstige ontmantelingen van nucleaire faciliteiten op Unieniveau. Het initiatief om nucleaire faciliteiten te ontmantelen en de financiering daarvan moeten in de eerste plaats de verantwoordelijkheid blijven van de lidstaten.

Amendement    2

Voorstel voor een verordening

Overweging 15

Door de Commissie voorgestelde tekst

Amendement

(15)  Het programma moet er ook voor zorgen dat de kennis over het ontmantelingsproces wordt verspreid in de Unie, aangezien dergelijke maatregelen de grootste meerwaarde voor de Unie opleveren en bijdragen tot de veiligheid van de werknemers en de bevolking in het algemeen.

(15)  Het programma moet er ook voor zorgen dat de kennis over evenals de beste praktijken en in de lidstaten opgedane ervaring met betrekking tot het ontmantelingsproces, worden verspreid in de Unie, aangezien dergelijke maatregelen de grootste meerwaarde voor de Unie opleveren en bijdragen tot de veiligheid van de werknemers en de bevolking in het algemeen, en tot de bescherming van het milieu.

Amendement    3

Voorstel voor een verordening

Overweging 15 bis (nieuw)

Door de Commissie voorgestelde tekst

Amendement

 

(15 bis)  Het JRC moet het initiatief nemen om de vergaring, ontwikkeling en uitwisseling van kennis op het gebied van ontmanteling op Unie-niveau te structureren, zonder internationale samenwerking uit de weg te gaan. Bij dit initiatief moet rekening worden gehouden met multidimensionale uitdagingen, bijvoorbeeld ten aanzien van onderzoek, innovatie, standaardisering, regulering, opleiding en onderwijs, en de industrie.

Amendement    4

Voorstel voor een verordening

Overweging 16

Door de Commissie voorgestelde tekst

Amendement

(16)  Bij de ontmanteling van de nucleaire faciliteiten die onder deze verordening vallen, dient gebruik te worden gemaakt van de beste technische expertise die beschikbaar is, rekening houdend met de aard en de technische specificaties van de te ontmantelen installaties, zodat de veiligheid en de grootst mogelijke doeltreffendheid worden gewaarborgd, en de internationale beste praktijken in acht worden genomen.

(16)  Bij de ontmanteling van de nucleaire faciliteiten die onder deze verordening vallen, dient gebruik te worden gemaakt van de beste technische expertise die beschikbaar is, inclusief expertise uit derde landen, rekening houdend met de aard en de technische specificaties van de te ontmantelen installaties, zodat de veiligheid en de grootst mogelijke doeltreffendheid worden gewaarborgd, en de internationale beste praktijken in acht worden genomen.

Amendement    5

Voorstel voor een verordening

Overweging 20

Door de Commissie voorgestelde tekst

Amendement

(20)  De acties in het kader van het Kozloduy- en het Bohunice-programma moeten worden uitgevoerd met een gezamenlijke financiële inspanning van de Unie, enerzijds, en Bulgarije respectievelijk Slowakije, anderzijds. Er moet een maximumdrempel voor medefinanciering door de Unie worden vastgesteld in overeenstemming met de medefinancieringspraktijk die in het kader van de voorgaande programma's tot stand is gekomen.

(20)  De acties in het kader van het Kozloduy- en het Bohunice-programma moeten worden uitgevoerd met een gezamenlijke financiële inspanning van de Unie, enerzijds, en Bulgarije en Slowakije, anderzijds. Er moet een minimumdrempel voor medefinanciering door de Unie worden vastgesteld in overeenstemming met de medefinanciering in het kader van de voorgaande programma's.

Amendement    6

Voorstel voor een verordening

Artikel 1 – alinea 1

Door de Commissie voorgestelde tekst

Amendement

In deze verordening wordt het specifieke financiële programma voor de ontmanteling van nucleaire faciliteiten en het beheer van kernafval vastgesteld (hierna "het programma" genoemd), waarbij het accent op de huidige behoeften ligt. Voor de periode van het meerjarig financieel kader 2021-2027 zal dit programma Bulgarije en Slowakije ondersteunen bij de veilige ontmanteling van kernreactoren van de eerste generatie, en steun verlenen aan het ontmantelingsproces en het beheer van kernafval van de eigen nucleaire installaties van de Commissie op de locaties van het Gemeenschappelijk Centrum voor Onderzoek (JRC).

In deze verordening wordt het specifieke financiële programma voor de ontmanteling van nucleaire faciliteiten en het beheer van kernafval vastgesteld (hierna "het programma" genoemd), waarbij het accent op de huidige behoeften ligt. Voor de periode van het meerjarig financieel kader 2021-2027 zal dit programma Bulgarije en Slowakije ondersteunen bij de veilige ontmanteling van hun kernreactoren die voortijdig zijn gesloten, en steun verlenen aan het ontmantelingsproces en het beheer van kernafval van de eigen nucleaire installaties van de Commissie op de locaties van het Gemeenschappelijk Centrum voor Onderzoek (JRC). De bescherming van werknemers, in het bijzonder wat betreft gezondheidsrisico's, de bevolking als geheel en het milieu wordt daarbij gewaarborgd.

Motivering

De voortijdige sluiting en daaropvolgende ontmanteling van de reactoren was een politieke verplichting die Bulgarije op zich nam als voorwaarde voor de toetreding van het land tot de EU. Tussen 1991 en 2002 had het land evenwel al diverse, kostbare moderniseringsprogramma's uitgevoerd, met name voor de eenheden 3 en 4, teneinde het ontwerp van de reactoren te verbeteren in overeenstemming met de aangescherpte veiligheidseisen en de technologische ontwikkelingen.

Amendement    7

Voorstel voor een verordening

Artikel 1 – alinea 2

Door de Commissie voorgestelde tekst

Amendement

In deze verordening worden de doelstellingen van het programma, het budget voor de periode 2021-2027, de vormen van financiering van de Europese Gemeenschap voor Atoomenergie (hierna "de gemeenschap" genoemd) en de regels voor het verlenen van dergelijke financiering vastgesteld.

In deze verordening worden de doelstellingen van het programma, het totale budget voor de periode 2021-2027, met inbegrip van de precieze verdeling van het bedrag over de drie programma's, de vormen van financiering van de Europese Gemeenschap voor Atoomenergie (hierna "de gemeenschap" genoemd) en de regels voor het verlenen van dergelijke financiering vastgesteld.

Amendement    8

Voorstel voor een verordening

Artikel 2 – alinea 1 – punt 2

Door de Commissie voorgestelde tekst

Amendement

(2)  "ontmantelingsplan": het document met gedetailleerde informatie over de voorgestelde ontmanteling, waarin het volgende staat: de gekozen ontmantelingsstrategie; het tijdpad, het type en de volgorde van de ontmantelingsactiviteiten; de toegepaste strategie voor afvalbeheer, met inbegrip van vrijgave; de voorgestelde eindtoestand; de opslag en berging van het afval van de ontmanteling; het tijdschema van de ontmanteling; de kostenramingen voor de voltooiing van de ontmanteling; en de doelstellingen, verwachte resultaten, mijlpalen, streefdatums en bijbehorende kernprestatie-indicatoren, waaronder indicatoren op basis van "earned value". Het plan wordt opgesteld door de vergunninghouder van de nucleaire faciliteit en wordt opgenomen in de meerjarige werkprogramma's van het programma;

(2)  "ontmantelingsplan": het document met gedetailleerde informatie over de voorgestelde ontmanteling, waarin het volgende staat: de gekozen ontmantelingsstrategie; het tijdpad, het type en de volgorde van de ontmantelingsactiviteiten; de toegepaste strategie voor afvalbeheer, met inbegrip van vrijgave, alsook het programma voor bescherming van de werknemers; de voorgestelde eindtoestand; de opslag en berging van het afval van de ontmanteling; het tijdschema van de ontmanteling; de kostenramingen voor de voltooiing van de ontmanteling; en de doelstellingen, verwachte resultaten, mijlpalen, streefdatums en bijbehorende kernprestatie-indicatoren, waaronder indicatoren op basis van "earned value". Het plan wordt opgesteld door de vergunninghouder van de nucleaire faciliteit en wordt opgenomen in de meerjarige werkprogramma's van het programma;

Amendement    9

Voorstel voor een verordening

Artikel 2 – alinea 1 – punt 5 bis (nieuw)

Door de Commissie voorgestelde tekst

Amendement

 

(5 bis)  "derde land": een land dat geen lid van de Unie is;

Amendement    10

Voorstel voor een verordening

Artikel 3 – lid 2 – alinea 1

Door de Commissie voorgestelde tekst

Amendement

Op basis van de huidige behoeften voor de periode 2021-2027 is het programma er met name op gericht Bulgarije en Slowakije bij te staan bij de uitvoering van respectievelijk het Kozloduy-programma en het Bohunice-programma, waarbij speciale nadruk wordt gelegd op het beheer van uitdagingen op het vlak van radiologische veiligheid, steun te verlenen aan het JRC-programma voor ontmanteling en beheer van kernafval, en er tegelijk voor te zorgen dat de hierbij opgedane kennis over de ontmanteling van nucleaire installaties ruim wordt verspreid in alle lidstaten.

Op basis van de huidige behoeften voor de periode 2021-2027 is het programma er met name op gericht Bulgarije en Slowakije bij te staan bij de uitvoering van respectievelijk het Kozloduy-programma en het Bohunice-programma, waarbij speciale nadruk wordt gelegd op het beheer van uitdagingen op het vlak van radiologische veiligheid, steun te verlenen aan het JRC-programma voor ontmanteling en beheer van kernafval, en er tegelijk voor te zorgen dat de hierbij opgedane kennis over en beste praktijken voor de ontmanteling van nucleaire installaties en het beheer van radioactief afval ruim wordt verspreid in alle lidstaten, en dat deze hun kennis onderling uitwisselen.

Amendement    11

Voorstel voor een verordening

Artikel 3 – lid 2 – alinea 2 – letter c

Door de Commissie voorgestelde tekst

Amendement

c)  banden smeden en uitwisselingen tot stand brengen met belanghebbenden op het gebied van de ontmanteling van nucleaire installaties in de Unie, om mogelijke synergieën binnen de Unie te realiseren.

c)  banden smeden en uitwisselingen tot stand brengen met belanghebbenden, vooral in de industrie, op het gebied van de ontmanteling van nucleaire installaties en het beheer en de verwijdering van radioactief afval in de Unie, om te zorgen voor de verspreiding van kennis en de uitwisseling van ervaring op alle betrokken gebieden, zoals onderzoek en innovatie, regulering en training, en mogelijke synergieën binnen de Unie te realiseren.

Amendement    12

Voorstel voor een verordening

Artikel 4 – lid 2 – inleidende formule

Door de Commissie voorgestelde tekst

Amendement

2.  De indicatieve verdeling van het in lid 1 genoemde bedrag is:

2.  De verdeling van het in lid 1 genoemde bedrag is:

Amendement    13

Voorstel voor een verordening

Artikel 7 – alinea 1

Door de Commissie voorgestelde tekst

Amendement

Met het programma kunnen de subsidiabele kosten van een actie worden gefinancierd tot het in de bijlagen I en II vastgestelde maximumpercentage. Het maximale medefinancieringspercentage van de Unie dat van toepassing is in het kader van het Kozloduy-programma of het Bohunice-programma, bedraagt 50 %. De resterende kosten zijn voor rekening van respectievelijk Bulgarije en Slowakije.

Met het programma kunnen de subsidiabele kosten van een actie worden gefinancierd als voorzien in bijlagen I en II. Het minimale medefinancieringspercentage van de Unie dat van toepassing is in het kader van het Kozloduy-programma of het Bohunice-programma, bedraagt 50 %. De resterende kosten zijn voor rekening van respectievelijk Bulgarije en Slowakije.

Amendement    14

Voorstel voor een verordening

Bijlage I – punt 2

Door de Commissie voorgestelde tekst

Amendement

2.  Voor de projecten en activiteiten die worden gefinancierd in de periode 2021-2027 geldt een maximumpercentage voor EU-medefinanciering van 50 %.

2.  Voor de projecten en activiteiten die worden gefinancierd in de periode 2021-2027 geldt een minimumpercentage voor Unie-medefinanciering van 50 %.

Amendement    15

Voorstel voor een verordening

Bijlage II – punt 2

Door de Commissie voorgestelde tekst

Amendement

2.  Voor de projecten en activiteiten die worden gefinancierd in de periode 2021-2027 geldt een maximumpercentage voor EU-medefinanciering van 50 %.

2.  Voor de projecten en activiteiten die worden gefinancierd in de periode 2021-2027 geldt een minimumpercentage voor Unie-medefinanciering van 50 %.


TOELICHTING

Achtergrond

Het Kozloduy- en het Bohunice-programma zijn ontstaan in het kader van de onderhandelingen over de toetreding van Bulgarije en Slowakije tot de EU. Het huidige voorstel bouwt voor op de toezegging van de Unie om beide lidstaten financiële steun te verstrekken voor de ontmanteling van respectievelijk de eenheden 1 tot en met 4 van de kerncentrale van Kozloduy in Bulgarije en de V1-kerncentrale van Bohunice in Slowakije. Het omvat bovendien een programma voor de ontmanteling van nucleaire installaties en het beheer van kernafval voor de nucleaire onderzoeksinstallaties van het Gemeenschappelijk Centrum voor onderzoek van de Commissie in België, Nederland, Duitsland en Italië. Dit voorstel voor een verordening van de Raad beoogt de uitdagingen aan te pakken in verband met de ontmanteling van nucleaire faciliteiten en het beheer van het afval dat daarbij vrijkomt in het kader van een gemeenschappelijk instrument om de synergieën en kennisdeling te optimaliseren. Dit is in overeenstemming met de verplichting van de Commissie om binnen de EU een benchmark te creëren voor het veilig beheer van technologische aspecten bij de ontmanteling van nucleaire faciliteiten en met haar voorstel om een Europees Kenniscentrum op te richten om goede werkwijzen te bevorderen.

Voorstel verordening

De rapporteur is ingenomen met de voorgestelde verordening en met de financiële middelen die de Unie voor deze belangrijke operatie ter beschikking stelt. Hij is niettemin van mening dat enkele wijzigingen moeten worden aangebracht om een optimaal resultaat te behalen.

Kerncentrale van Ignalina in Litouwen

De rapporteur is van mening dat, met het oog op de samenhang van het EU-recht en in overeenstemming met de huidige Verordening (Euratom) nr. 1368/2013 van de Raad, de ontmanteling van de kerncentrales van Kozloduyen en van Bohunice onder hetzelfde rechtskader moeten vallen als de ontmanteling van de kerncentrale van Ignalina in Litouwen. Dit zou bovendien de inspanningen van de Unie om een nieuw meerjarig financieel kader (MFK) op te zetten vergemakkelijken en een objectievere Europese benadering ten aanzien van energie en met name ten aanzien van nucleaire uitdagingen mogelijk maken.

Medefinancieringspercentages

In het voorstel is een maximumpercentage voor medefinanciering door de Unie van 50 % vastgesteld, hetgeen niet strookt met de huidige praktijk. In de huidige gevallen van Bulgarije en Slowakije zijn de medefinancieringspercentages respectievelijk 60 % en 63 %. De voorgestelde verlaging van het medefinancieringspercentage door de Unie zal een aanzienlijke financiële last betekenen voor de energiesectoren in beide landen.

De rapporteur wil erop wijzen dat de sluiting en de gelijktijdige ontmanteling van vier eenheden van de kerncentrale van Kozloduy (twee van het type WWER 440 V 230 en twee versterkte van het type WWER 440 V 230) voortijdig plaatsvond. Tussen 1991 en 2002 waren al diverse, kostbare moderniseringsprogramma's uitgevoerd, met name voor de eenheden 3 en 4, teneinde het ontwerp van de reactoren te verbeteren in overeenstemming met de aangescherpte veiligheidseisen en de technologische ontwikkelingen. In het kader van deze moderniseringsprogramma's zijn diverse verbeteringen van het ontwerp volledig ten uitvoer gelegd, met goedkeuring van onafhankelijke internationale deskundigen en collegiale toetsingsmissies, waaronder de missie van de Groep atoomvraagstukken in 2003. De tenuitvoerlegging van de ontmantelingswerkzaamheden vergde enerzijds de aanpassing van de bestaande infrastructuur, die uitsluitend voor operationele eenheden was aangelegd, en anderzijds, de aanleg van een volledig nieuwe ontmantelingsinfrastructuur. Dit vereiste, naast de inspanningen om aan de verplichtingen te voldoen om de reactoren op een veilige manier te ontmantelen, belangrijke wijzigingen in de nationale wetgeving.  

In Slowakije draagt de staat momenteel bijna 40 % van de totale directe kosten van de ontmanteling van V1 NPP. Deze kosten omvatten evenwel niet de investeringen van 310 miljoen euro in de aanleg van infrastructuur voor radioactief afval. Dit werd gefinancierd met eigen nationale middelen en Slowakije ontving hiervoor geen financiering van de EU.

Tot slot moet het beginsel van gelijke behandeling in acht worden genomen. In het ontmantelingsprogramma van Litouwen bedraagt het medefinancieringspercentage door de Unie 80 % en de door de Commissie voorgestelde benadering kan daarom onevenredig lijken.


PROCEDURE VAN DE BEVOEGDE COMMISSIE

Titel

Vaststelling van een specifiek financieel programma voor de ontmanteling van nucleaire faciliteiten en het beheer van kernafval

Document- en procedurenummers

COM(2018)0467 – C8-0314/2018 – 2018/0252(NLE)

Datum raadpleging / verzoek om goedkeuring

2.7.2018

 

 

 

Bevoegde commissie

       Datum bekendmaking

ITRE

5.7.2018

 

 

 

Medeadviserende commissies

       Datum bekendmaking

BUDG

5.7.2018

ENVI

5.7.2018

 

 

Geen advies

       Datum besluit

BUDG

21.6.2018

ENVI

21.6.2018

 

 

Rapporteurs

       Datum benoeming

Peter Kouroumbashev

25.6.2018

 

 

 

Behandeling in de commissie

9.10.2018

5.11.2018

 

 

Datum goedkeuring

3.12.2018

 

 

 

Uitslag eindstemming

+:

–:

0:

38

3

0

Bij de eindstemming aanwezige leden

Zigmantas Balčytis, José Blanco López, Jonathan Bullock, Jerzy Buzek, Angelo Ciocca, Jakop Dalunde, Theresa Griffin, Hans-Olaf Henkel, Eva Kaili, Seán Kelly, Peter Kouroumbashev, Zdzisław Krasnodębski, Miapetra Kumpula-Natri, Janusz Lewandowski, Edouard Martin, Tilly Metz, Csaba Molnár, Angelika Niebler, Luděk Niedermayer, Morten Helveg Petersen, Carolina Punset, Julia Reda, Paul Rübig, Massimiliano Salini, Sven Schulze, Neoklis Sylikiotis, Patrizia Toia, Evžen Tošenovský, Vladimir Urutchev, Martina Werner, Lieve Wierinck, Hermann Winkler, Anna Záborská, Flavio Zanonato

Bij de eindstemming aanwezige vaste plaatsvervangers

Pilar Ayuso, Michał Boni, Françoise Grossetête, Werner Langen, Marisa Matias, Răzvan Popa, Giancarlo Scottà

Datum indiening

7.12.2018


HOOFDELIJKE EINDSTEMMING IN DE BEVOEGDE COMMISSIE

38

+

ALDE

Morten Helveg Petersen, Carolina Punset, Lieve Wierinck

ECR

Hans-Olaf Henkel, Zdzisław Krasnodębski, Evžen Tošenovský

GUE/NGL

Marisa Matias, Neoklis Sylikiotis

PPE

Pilar Ayuso, Michał Boni, Jerzy Buzek, Françoise Grossetête, Seán Kelly, Werner Langen, Janusz Lewandowski, Angelika Niebler, Luděk Niedermayer, Paul Rübig, Massimiliano Salini, Sven Schulze, Vladimir Urutchev, Hermann Winkler, Anna Záborská

S&D

Zigmantas Balčytis, José Blanco López, Theresa Griffin, Eva Kaili, Peter Kouroumbashev, Miapetra Kumpula-Natri, Edouard Martin, Csaba Molnár, Răzvan Popa, Patrizia Toia, Martina Werner, Flavio Zanonato

VERTS/ALE

Jakop Dalunde, Tilly Metz, Julia Reda

3

-

EFDD

Jonathan Bullock

ENF

Angelo Ciocca, Giancarlo Scottà

0

0

 

 

Verklaring van de gebruikte tekens:

+  :  voor

-  :  tegen

0  :  onthouding

Laatst bijgewerkt op: 7 januari 2019Juridische mededeling - Privacybeleid