Nós Imeachta : 2018/0356(NLE)
Céimeanna an doiciméid sa chruinniú iomlánach
An doiciméad roghnaithe : A9-0003/2020

Téacsanna arna gcur síos :

A9-0003/2020

Díospóireachtaí :

PV 11/02/2020 - 4
CRE 11/02/2020 - 4

Vótaí :

PV 12/02/2020 - 11.1
Mínithe ar vótaí

Téacsanna arna nglacadh :

P9_TA(2020)0026

<Date>{23/01/2020}23.1.2020</Date>
<NoDocSe>A9-0003/2020</NoDocSe>
PDF 203kWORD 72k

<TitreType>MOLADH</TitreType>     <RefProcLect>***</RefProcLect>

<Titre>ar an dréachtchinneadh ón gComhairle maidir le tabhairt i gcrích an Chomhaontaithe Saorthrádála idir an tAontas Eorpach agus Poblacht Shóisialach Vítneam</Titre>

<DocRef>(06050/2019 – C9‑0023/2019 – 2018/0356(NLE))</DocRef>


<Commission>{INTA}An Coiste um Thrádáil Idirnáisiúnta</Commission>

Rapóirtéir: <Depute> Geert Bourgeois</Depute>

DRÉACHTRÚN REACHTACH Ó PHARLAIMINT NA hEORPA
 RÁITEAS MÍNIÚCHÁIN
 TUAIRIM ÓN gCOISTE UM FHORBAIRT
 TUAIRIM ÓN gCOISTE UM IASCACH
 AN NÓS IMEACHTA – COISTE FREAGRACH
 VÓTÁIL CHRÍOCHNAITHEACH LE GLAO ROLLA SA CHOISTE FREAGRACH

DRÉACHTRÚN REACHTACH Ó PHARLAIMINT NA hEORPA

ar an dréachtchinneadh ón gComhairle maidir le tabhairt i gcrích an Chomhaontaithe Saorthrádála idir an tAontas Eorpach agus Poblacht Shóisialach Vítneam

(06050/2019 – C9‑0023/2019 – 2018/0356(NLE))

(Toiliú)

Tá Parlaimint na hEorpa,

 ag féachaint don dréachtchinneadh ón gComhairle (06050/2019),

 ag féachaint don dréacht-Chomhaontú Saorthrádála idir an tAontas Eorpach agus Poblacht Shóisialach Vítneam (06051/2019),

 ag féachaint don iarraidh ar thoiliú a thíolaic an Chomhairle i gcomhréir le hAirteagail 91(1), 100(2), le hAirteagal 207(4) an chéad fhomhír, le hAirteagal 218(6), an dara fomhír, pointe (a)(v), agus le hAirteagal 218(7) den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh (C9‑0023/2019),

 ag féachaint dá rún neamhreachtach an ...[1] ar an dréachtchinneadh,

 ag féachaint do Riail 105(1) agus (4) agus Riail 114(7) dá Rialacha Nós Imeachta,

 ag féachaint do na tuairimí ón gCoiste um Fhorbairt agus ón gCoiste um Iascach,

 ag féachaint don mholadh ón gCoiste um Thrádáil Idirnáisiúnta (A9-0003/2020),

1. ag tabhairt a toilithe chun an comhaontú a thabhairt i gcrích;

2. á threorú dá hUachtarán a seasamh a chur ar aghaidh chuig an gComhairle, chuig an gCoimisiún agus chuig rialtais agus parlaimintí na mBallstát agus Phoblacht Shóisialach Vítneam.

RÁITEAS MÍNIÚCHÁIN

Is é EVFTA an comhaontú is cuimsithí agus is uaillmhianaí dá chineál a tugadh i gcrích riamh idir AE agus tír atá i mbéal forbartha. Is samhail uaillmhianach é do bheartas trádála AE le geilleagair atá ag teacht chun cinn. Samhail ina ndéanaimid caibidliú le chéile mar chomhpháirtithe, ar chomhchéim, agus ina roinnimid clár oibre comhpháirteach agus luachanna chun fás agus fostaíocht a spreagadh, borradh a chur faoin iomaíochas, an bhochtaineacht a chomhrac agus athchóirithe struchtúracha a chomhdhlúthú. Samhail ina bhfuil sé d’aidhm againn comhpháirtíocht chomhthairbheach a ghnóthú.

Thug AE agus Vítneam comhaontuithe trádála agus infheistíochta i gcrích i mí na Nollag 2015 tar éis breis agus trí bliana de chaibidlíocht. Ina dhiaidh sin, mhair an t-athbhreithniú dlíthiúil ar EVFTA ar feadh dhá bhliain go leith fada. Tháinig an dá thaobh ar chomhaontú maidir le téacs deiridh EVFTA i mí an Mheithimh 2018. An 17 Deireadh Fómhair 2018, sheol an Coimisiún EVFTA chuig Comhairle na nAirí lena fhormheas agus lena dhaingniú ag Parlaimint na hEorpa[2]. Síníodh an comhaontú an 30 Meitheamh 2019 in Hanáí, agus fógraíodh iarraidh na Comhairle ar thoiliú i seisiún iomlánach na Parlaiminte an 15 Iúil 2019.

Is é an toradh caibidlithe ná an comhaontú a roinnt ina dhá chuid – an chuid trádála agus an chuid infheistíochta — chun struchtúr nua CSTanna AE ar bhonn Thuairim 2/15 ón gCúirt Bhreithiúnais an 16 Bealtaine 2017 a leanúint.

Tá beagnach 100 milliún saoránach, meánaicme atá ag dul i méid agus lucht saothair óg agus dinimiciúil i Vítneam agus borradh faoi gheilleagar iomaíoch, nasctha na tíre. Is é Vítneam ceann de na tíortha is mó fás in ASEAN le meánráta fáis OTI de thart ar 6.51 % ó 2000 go 2018. Is é ceann de na geilleagair is oscailte agus is mó i bhfabhar saorthrádáil sa réigiún.

Cruthófar le CST deiseanna nua fáis agus forbartha ar an dá thaobh - mar shampla, trí chiorruithe suntasacha a dhéanamh i ndleachtanna custaim maidir le táirgí AE, lena n-áirítear gluaisteáin, páirteanna gluaisteáin, innealra agus éanlaith chlóis, agus na hearnálacha sin atá fíor-íogaire á gcosaint san am céanna.

Is é AE an comhpháirtí trádála is mó atá ag Vítneam i ndiaidh na Síne agus an dara margadh onnmhairíochta is mó i ndiaidh na Stát Aontaithe. Tháinig fás bliantúil ar onnmhairithe AE chuig an tír le deich mbliana anuas de 5-7% ar an meán. Tá easnamh trádála an Aontais le Vítneam measartha ard, áfach, ag teacht ar EUR 27 bhilliún in 2018.

Tá gealltanais san áireamh le EVFTA maidir le bunchearta daoine ag an obair, a gcearta daonna i gcoitinne agus an comhshaol a chosaint. Tá sé ceaptha le bheith ina uirlis le haghaidh forbairt agus dul chun cinn sóisialta i Vítneam – chun tacú le Vítneam ina iarrachtaí maidir lena gheilleagar a fhás agus a fhorbairt ar mhaithe lena phobal iomlán.

Tá caibidil chuimsitheach agus cheangailteach ar Thrádáil agus Forbairt Inbhuanaithe (TSD) san áireamh in EVFTA lena ndéileáiltear le cúrsaí saothair agus comhshaoil. Cuirtear iallach ar Vítneam le EVFTA croí-choinbhinsiúin EIS atá daingnithe aige a chur chun feidhme agus iarrachtaí inbhuanaithe a dhéanamh chun na cinn nach bhfuil daingnithe a dhaingniú, is iad sin coinbhinsiúin 105, 87 agus dá ndearna Vítneam spriocdhátaí daingnithe a thíolaic an 14 Meitheamh 2019.

I gcás nach gcomhlíontar forálacha TSD, foráiltear sa chomhaontú sásra um réiteach díospóidí lena dtugtar páirt do rialtais, do phainéal neamhspleách saineolaithe agus do ghrúpaí sochaí shibhialta. Tá ról lárnach ag an tsochaí shibhialta maidir le faireachán a dhéanamh ar chur chun feidhme na bhforálacha trádála agus forbartha inbhuanaithe. Go háirithe, foráiltear sa chomhaontú bunú grúpaí comhairliúcháin intíre (DAGanna) atá comhdhéanta de cheardchumainn, de chomhlachtaí comhshaoil agus de chomhlachais ghnó a d’fhéadfadh moltaí a chur faoi bhráid na bPáirtithe maidir le cur chun feidhme na bhforálacha sin. Bunófar na grúpaí comhairliúcháin sin go tapa tar éis theacht i bhfeidhm an chomhaontaithe.

Leis an gcomhaontú, cuirtear iallach ar an dá pháirtí comhaontuithe idirnáisiúnta comhshaoil a chur chun feidhme, amhail Comhaontú Pháras; gníomhú i bhfabhar chaomhnú agus bhainistíocht inbhuanaithe an fhiadhúlra, na bithéagsúlachta, na foraoiseachta agus an iascaigh; agus páirt a thabhairt don tsochaí shibhialta i bhfaireachán a dhéanamh ar chur chun feidhme na ngealltanas sin ag an dá thaobh.

Is iad seo a leanas príomhghnéithe EVFTA:

 Ón gcéad lá tar éis dó teacht i bhfeidhm beidh 65% d’onnmhairí AE go Vítneam saor ó dhleacht, liobrálófar an chuid eile tar éis deich mbliana, le cúpla eisceacht. Liobrálfaidh AE 71 % dá allmhairí ag teacht i bhfeidhm agus beidh 99 % dóibh saor ó dhleacht tar éis seacht mbliana. Bainfear na taraifí de réir a chéile thar idirthréimhsí, rud a thugann deis coigeartaithe do na táirgeoirí.

 Le EVFTA cuirtear toirmeasc ar idirdhealú idir earraí arna n-allmhairiú agus earraí arna dtáirgeadh sa chríoch baile agus cuirtear cosc ar aon toirmeasc nó srian a chur ar allmhairiú aon earra a ghlacadh, i gcomhréir le rialacha EDT.

 fiontair thrádála stáit ceadaithe ach feidhmeoidh siad i gcomhréir le rialacha EDT.

 Caithfear le hearraí athmhonaraithe ar an gcaoi céanna a chaithfear le hearraí nua.

 Toirmeascfar fóirdheontais onnmhairiúcháin ar earraí talmhaíochta liobrálaithe ag gach Páirtí allmhairiúcháin a thabhairt isteach agus a chothabháil.

 Glacann Vítneam le comharthationscnaimh ‘déanta in AE’ le haghaidh earraí neamhthalmhaíochta (cé is moite de tháirgí íocshláinte). Leanfar de ghlacadh le comharthaí tionscnaimh lena dtagraítear do Bhallstáit AE.

 Leantar cur chuige AE sna rialacha tionscnaimh san áireamh in EVFTA agus tá a bpríomhghnéithe mar an gcéanna leis na rialacha tionscnaimh atá ag GSP an Aontais, ach tá roinnt teorainneacha iontu lena gcuirtear cás áirithe na bpáirtithe araon san áireamh.

 Leis na forálacha lena dtugtar aghaidh ar chonstaicí trádála téitear thar oibleagáidí EDT.

 Gabhann Vítneam air féin na ceanglais sábháilteachta bia chéanna a chur i bhfeidhm maidir le táirgí comhchosúla a thagann ó Bhallstáit uile an Aontais. Is rud nuálach é an t-aitheantas sonrach ó na Páirtithe don stádas oifigiúil sláinte arna ghlacadh ag eagraíochtaí idirnáisiúnta amhail OIE le haghaidh galair áirithe ainmhithe agus cuideoidh sé chun aghaidh a thabhairt ar chonstaicí i Vítneam a bhaineann le ESB.

 Ceart Maoine Intleachtúla (CMI): Aontóidh Vítneam le Conarthaí Idirlíne EDMI (rochtain ar shaothair chruthaitheacha ar an Idirlíon agus ar líonraí digiteacha eile agus iad a úsáid). Faigheann údair, craoltóirí, taibheoirí agus táirgeoirí cearta breise ar nós ceart atáirgthe, ceart dáilte, nó an ceart dul i dteagmháil leis an bpobal. Cuirfidh Vítneam moladh EDMI i bhfeidhm maidir le trádmharcanna aitheanta. Tá gealltanas tugtha ag Vítneam téarma cosanta do dhearaí a shíneadh go 15 bliana. Socraíodh cosaint sonraí ar tháirgí íocshláinte (lena n-áirítear táirgí bitheolaíocha) agus ar tháirgí talmhaíochta ag cúig bliana. Déanfaidh na páirtithe cearta maidir le cineálacha plandaí a chosaint.

 Bainfidh 169 dTásc Geografacha Eorpacha (GI) tairbhe as an aitheantas agus as an gcosaint ar an margadh Vítneamach ar leibhéal inchomparáide le reachtaíocht AE. Aithneofar 39 GI Vítneamach in AE freisin agus cosnófar iad dá réir..

 Is ionann an earnáil seirbhísí ‘Trádáil i seirbhísí’ agus 40 % de OTI i Vítneam. Leis an gcomhaontú sin, téann Vítneam thar a ghealltanais EDT agus forálann sé do rochtain níos fearr i roinnt fo-earnálacha gnó (e.g. seirbhísí ailtireachta agus seirbhísí pleanála uirbí) agus táirgeann sé rochtain nua ar an margadh d’earnálacha amhail earnáil na tógála, an ghlanta, na pacáistíochta, na n-aontaí trádála agus earnálacha eile. I seirbhísí ardoideachais, d’oscail Vítneam seirbhísí trasteorann don chéad uair. I seirbhísí airgeadais, thug Vítneam gealltanas do rochtain ar an margadh do chóireáil náisiúnta i dtaca le hurrúis. D’oscail Vítneam seirbhísí cúiréara agus poist araon seachas iad siúd atá faoi réir ag seirbhís uilíoch agus seirbhísí in áirithe.

 Cuirtear chun cinn leis an CST roinnt rialacha ar r-thráchtáil, amhail dleachtanna custaim ar tharchuir leictreonacha a thoirmeasc.

 Tháinig Vítneam agus AE ar chomhaontú i dtaca le disciplíní i gcomhréir le rialacha an Chomhaontaithe maidir le Soláthar Rialtais (CSR) ó EDT. Tá luach ar leith ag baint leis sin mar níl Vítneam ina chomhalta de CSR go fóill. Le caibidil EVFTA maidir le soláthar rialtais baintear amach leibhéal trédhearcachta agus cothroime nós imeachta atá inchomparáide le CSTana eile a shínigh AE le tíortha forbartha agus tíortha i mbéal forbartha atá céim chun tosaigh.

Conclúid

Is céim thábhachtach í an comhaontú seo i dtreo sprioc dheiridh AE maidir le limistéar saorthrádála idir-réigiún le tíortha ASEAN a bhaint amach. In éineacht le comhaontuithe den chineál céanna le Singeapór agus leis an tSeapáin, le EVFTA, cuirtear treis le caidreamh AE leis an Áise tráth a bhfuil ceisteanna á gcur i dtaobh trádáil bunaithe ar rialacha iltaobhacha. Is comhartha láidir é i gcoinne claontaí cosantacha.

 

Leis an gcomhaontú trádála AE-Vítneam, díothófar breis is 99 % de na taraifí go léir. Leis an gcomhaontú, spreagfar níos mó comhlachtaí Eorpacha a bheith i láthair i Vítneam agus cuirfear rochtain níos fearr ar mhargadh AE do ghnólachtaí Vítneamacha chun cinn.

 

Is comhaontú ardchaighdeáin é bunaithe ar luachanna. Leis an gcaibidil trádála agus forbartha, is uirlis thábhachtach í an comhaontú trádála maidir le feabhas a chur ar an timpeallacht ghnó áitiúil agus ar chúinsí sóisialta agus comhshaoil. Leis na gealltanais atá tugtha ag na húdaráis Vítneamacha agus na céimeanna nithiúla atá tógtha acu, tá an comhaontú trádála ag feidhmiú mar uirlis chun caighdeáin Vítneamacha a thabhairt suas chuig leibhéil idirnáisiúnta, Eorpacha, saothair agus comhshaoil. Leis an gcomhaontú i bhfeidhm, beidh tionchar níos mó ag AE chun brú a chur ar Vítneam faoi shaincheisteanna maidir le cearta daonna agus an comhshaol.

 

Dá bhrí sin, molann an Rapóirtéir toiliú a thabhairt don chomhaontú.

 

 

 


 

 

 

TUAIRIM ÓN gCOISTE UM FHORBAIRT (3.12.2019)

<CommissionInt>chuig an gCoiste um Thrádáil Idirnáisiúnta</CommissionInt>


<Titre>ar an dréachtchinneadh ón gComhairle maidir le tabhairt i gcrích an Chomhaontaithe Saorthrádála idir an tAontas Eorpach agus Poblacht Shóisialach Vítneam</Titre>

<DocRef>(06050/2019 – C9‑0023/2019 – 2018/0356(NLE))</DocRef>

Rapóirtéir don tuairim: <Depute>Tomas Tobé</Depute>

 

 

RÉASÚNÚ GEARR

Leis na deicheanna de bhlianta, rannchuidigh AE agus a Bhallstáit le forbairt Vítneam ina lán dá earnálacha agus ina réigiún agus cúigí éagsúla. Thar na blianta, chonaic an tír ceann de na rátaí fáis is tapúla i dtíortha ASEAN (Comhlachas Náisiúin na hÁise Thoir Theas) agus dá bhrí sin, is páirtí é a éiríonn níos tarraingtí i gcónaí don Eoraip agus réigiúin eile den domhan. Dar leis an gCoimisiún, bhí meánráta fáis OTI de thart ar 6 % i Vítneam idir 2000 agus 2014.

 

Is é comhaontú Vítneam an comhaontú saorthrádála is uaillmhianaí agus is cuimsithí a thug AE i gcrích le tír mheánioncaim riamh. Dá bhrí sin, is tagarmharc nua é sa chaidreamh atá ag an Eoraip le geilleagair atá ag teacht chun cinn. Ní hamháin go gcuirfidh sé deireadh le hos cionn 99 % de dhleachtanna custaim ar earraí, ach osclóidh sé margaí seirbhísí Vítneam do chuideachtaí AE. De réir figiúirí ón gCoimisiún Eorpach, d’fhéadfadh an comhaontú saorthrádála borradh suas le 15 % de OTI a chur faoi gheilleagar Vítneam, le ráta fáis os cionn aon trian ar onnmhairí ó Vítneam go dtí an Eoraip.

 

Sprioc dheiridh AE san Áise Thoir Theas is ea comhaontú saorthrádála réigiún le réigiún a bhaint amach le gach ceann de na deich dtír ASEAN; céim thábhachtach chuige sin a bheadh san idirbheart le Vítneam (an dara páirtí trádála is mó sa réigiún atá ag AE).

 

Tá sé mar aidhm leis an gcomhaontú forbairt inbhuanaithe a chur chun cinn ar an dá thaobh. Áirítear leis sin gealltanais chun bunchearta daoine ag an obair, a gcearta daonna i gcoitinne agus an comhshaol a chosaint. Tá sé mar aidhm leis freisin tacú le hiarrachtaí Vítneam a gheilleagar a fhás agus a fhorbairt chun leasa mhuintir Vítneam uile.

 

Mar fhreagairt ar chearta saothair agus imní chomhshaoil maidir le Vítneam, áirítear sa chomhaontú saorthrádála gealltanais chun bunchaighdeáin na hEagraíochta Idirnáisiúnta Saothair a chur chun feidhme (mar shampla, maidir leis an tsaoirse chun clárú le ceardchumainn neamhspleácha agus maidir leis an saothar leanaí a chosc) agus coinbhinsiúin na Náisiún Aontaithe (mar shampla, maidir leis an gcomhrac i gcoinne an athraithe aeráide nó cosaint na bithéagsúlachta).

 

In ainneoin na leasanna eacnamaíocha a bhaineann le comhaontú saorthrádála le Vítneam, tá drogall ar go leor geallsealbhóirí de bharr imní faoi chearta an duine. Níl athrú polaitiúil i Vítneam ag tarlú chomh tapa céanna leis an bhforbairt eacnamaíoch. Is stát aon pháirtí é an tír i gcónaí, áit nach nglactar le haon easaontú. Tá na meáin faoi dhaoirse ar bhonn níos measa ná cuid mhaith do thíortha eile (sa 175ú háit as 180 tír i Innéacs Shaoirse Dhomhanda an Phreasa 2018 ag Tuairisceoirí gan Teorainneacha).

 

In ainneoin na himní thuasluaite maidir le cearta an duine, tá an Rapóirtéir den tuairim gur chun leasa AE agus Vítneam araon é tabhairt i gcrích an chomhaontaithe saorthrádála. Sa chomhthéacs sin, molann an Rapóirtéir go dtabharfaí toiliú don chomhaontú.

******

Iarrann an Coiste um Fhorbairt ar an gCoiste um Thrádáil Idirnáisiúnta, mar an coiste atá freagrach, a mholadh go dtabharfadh an Pharlaimint a toiliú don togra maidir leis an gComhaontú Saorthrádála idir an tAontas Eorpach agus Poblacht Shóisialach Vítneam a thabhairt i gcrích; (2018/0356(NLE)).


NÓS IMEACHTA – COISTE AR IARRADH TUAIRIM AIR

Teideal

Tabhairt i gcrích an Chomhaontaithe Saorthrádála idir an tAontas Eorpach agus Poblacht Shóisialach Vítneam

Tagairtí

06050/2019 – C9-0023/2019 – 2018/0356(NLE)

An Coiste Freagrach

 

INTA

 

 

 

 

Tuairim ó

 Dáta a fógraíodh sa suí iomlánach

DEVE

15.7.2019

Rapóirtéir

 Dáta an cheapacháin

Tomas Tobé

4.9.2019

Pléite sa choiste

8.10.2019

 

 

 

Dáta an ghlactha

3.12.2019

 

 

 

Toradh na vótála críochnaithí

+:

–:

0:

11

7

6

Feisirí a bhí i láthair ag an vótáil chríochnaitheach

Hildegard Bentele, Dominique Bilde, Charles Goerens, Mónica Silvana González, Pierrette Herzberger-Fofana, György Hölvényi, Martin Horwood, Rasa Juknevičienė, Beata Kempa, Pierfrancesco Majorino, Lukas Mandl, Norbert Neuser, Michèle Rivasi, Louis Stedman-Bryce, Marc Tarabella, Tomas Tobé, Miguel Urbán Crespo, Chrysoula Zacharopoulou, Bernhard Zimniok

Comhaltaí ionaid a bhí i láthair ag an vótáil chríochnaitheach

Alessandra Basso, Stéphane Bijoux, Marlene Mortler, Caroline Roose, Patrizia Toia

 

 


 

 

VÓTÁIL CHRÍOCHNAITHEACH LE GLAO ROLLA SA CHOISTE AR IARRADH TUAIRIM AIR

11

+

ECR

Beata Kempa

ID

Bernhard Zimniok

PPE

Hildegard Bentele, György Hölvényi, Rasa Juknevičienė, Lukas Mandl, Marlene Mortler, Tomas Tobé

RENEW

Stéphane Bijoux, Charles Goerens, Chrysoula Zacharopoulou

 

7

-

GUE/NGL

Miguel Urbán Crespo

ID

Alessandra Basso, Dominique Bilde

NI

Louis Stedman-Bryce

VERTS/ALE

Pierrette Herzberger-Fofana, Michèle Rivasi, Caroline Roose

 

6

0

RENEW

Martin Horwood

S&D

Mónica Silvana González, Pierfrancesco Majorino, Norbert Neuser, Marc Tarabella, Patrizia Toia

 

Eochair:

+ : i bhfabhar

- : i gcoinne

0 : staonadh

 

 

 


 

 

 

 

 

TUAIRIM ÓN gCOISTE UM IASCACH (P8_TC1-COD(3.12)2019)

<CommissionInt>chuig an gCoiste um Thrádáil Idirnáisiúnta</CommissionInt>


<Titre>ar an dréachtchinneadh ón gComhairle maidir le tabhairt i gcrích an Chomhaontaithe Saorthrádála idir an tAontas Eorpach agus Poblacht Shóisialach Vítneam </Titre>

<DocRef>(06050/2019 – C9‑0023/2019 – 2018/0356(NLE))</DocRef>

Rapóirtéir don tuairim: <Depute>Pietro Bartolo</Depute>

 


PA_Leg_Consent


RÉASÚNÚ GEARR

In 2007, thug an Chomhairle údarú don Choimisiún dul i mbun caibidlíochta le haghaidh Comhaontú Saorthrádála réigiún-go-réigiún le tíortha ASEAN.  Ar bhonn na dtreoracha caibidlíochta a ghlac an Chomhairle in 2007, agus a forlíonadh i mí Dheireadh Fómhair 2013 chun cosaint infheistíochta a chur san áireamh, rinne an Coimisiún comhaontú saorthrádála uaillmhianach agus cuimsitheach agus Comhaontú Cosanta Infheistíochta (CCI) a chaibidliú le Vítneam, d’fhonn deiseanna nua agus deimhneacht dhlíthiúil a chruthú sa dóigh go mbláthódh trádáil agus infheistíocht idir an dá chomhpháirtí.

In Airteagal 13(9) den Chomhaontú Saorthrádála – Trádáil agus Bainistiú Inbhuanaithe Beo-acmhainní Muirí agus Táirgí Dobharshaothraithe – aithníonn na Páirtithe an tábhacht a bhaineann le beo-acmhainní muirí agus éiceachórais mhuirí a chaomhnú agus a bhainistiú go hinbhuanaithe agus le dobharshaothrú atá freagrach agus inbhuanaithe a chur chun cinn.

I mí Dheireadh Fómhair 2017, tar éis dó fianaise a fháil maidir le roinnt foghlacha a bheith déanta ag soithí iascaireachta de chuid Vítneam ar uiscí na dtíortha comharsanachta, chuir an Coimisiún na Ballstáit ar an eolas faoi mhainneachtain na tíre ceanglais a chomhlíonadh maidir le hiascaireacht neamhdhleathach, neamhthuairiscithe agus neamhrialáilte (NNN) a chomhrac agus rinne sé réamhshainaithint air le nós imeachta an “chárta bhuí” faoi Rialachán NNN.

Thug toscaireacht ón gCoiste seo cuairt ar Vítneam (Hanáí agus Ninham) i Samhain 2018, chun measúnú a dhéanamh ar na bearta a rinne na húdaráis Vítneamacha chun aghaidh a thabhairt ar an gcomhrac i gcoinne chleachtais iascaireachta NNN, inter alia an Plean Gníomhaíochta a bhfuil sé mar aidhm leis earnáil iascaireachta Vítneam a athchóiriú.

Ní mian leis an Rapóirtéir don tuairim ón gCoiste um Iascach tabhairt faoi mheasúnú polaitiúil ar an gComhaontú, as a bhfuil coistí eile freagrach. Creideann sé gur cheart don Pharlaimint an Comhaontú a fhormhuiniú, ós rud é go mbeadh sé ina chreat cobhsaí don trádáil le príomh-chomhpháirtí de chuid AE. Maidir leis an rún neamhreachtach a tharraing an Coiste um Thrádáil Idirnáisiúnta suas, áfach, i dtaca le rannpháirtíocht na n-údarás Vítneamach chun dul i ngleic leis an gcomhrac i gcoinne iascaireacht NNN, measann sé gur cheart aghaidh a thabhairt ar roinnt ábhar ar bhonn níos sonraí.  Mar shampla, cur chun feidhme an dlí réime nua don earnáil iascaireachta, ar cur chun feidhme é atá neamhleor go fóill, mar aon le cur chun feidhme na struchtúr comhordaithe faireacháin, rialaithe agus forfheidhmithe atá tiomanta d’iascaireacht NNN a chomhrac agus a dhíspreagadh; na dúshláin atá fós os comhair na n-údarás Vítneamach maidir le ró-acmhainneacht a fhlít ilroinnte iascaireachta agus róshaothrú acmhainní arna spreagadh ag an earnáil próiseála éisc agus bia mara atá ag fás go tapa; an gá atá le dlúthfhaireachán a dhéanamh ar a fhlít iascaireachta agus le bearta a chur chun feidhme le haghaidh inrianaitheacht iomlán táirgí iascaigh a bhfuil sé beartaithe iad a onnmhairiú chuig margadh AE.

Ar na cúiseanna sin, tá an Rapóirtéir den tuairim gur cheart faireachán ar chur chun feidhme Phlean Gníomhaíochta Vítneam chun dul i ngleic le hiascaireacht NNN agus athbhreithniú ar na gealltanais a rinne Vítneam faoin ‘gCaibidil maidir le Trádáil agus Forbairt Inbhuanaithe’ a bheith ag gabháil leis na taraifí fabhracha do tháirgí iascaigh agus dobharshaothraithe.  Thairis sin, creideann sé gur cheart do AE úsáid iomlán a bhaint as an uirlis atá ar fáil dó, amhail ‘cárta dearg’, i gcás nach mbeadh na coinníollacha d’iascaigh inbhuanaithe comhlíonta ag Vítneam, chun sábháilteacht allmhairithe táirgí éisc agus bia mara chuig margadh AE a áirithiú agus chun a thomhaltóirí a chosaint.

Ar deireadh, meabhraíonn sé gur cheart foláireamh an ‘chárta bhuí’, a tháinig ón gCoimisiún Eorpach i mí Dheireadh Fómhair 2017, a mheas mar spreagadh d’Údaráis Vítneam le leanúint ar aghaidh lena gcuid iarrachtaí chun inbhuanaitheacht oibríochtaí iascaireachta Vítneamacha a áirithiú agus chun dul i ngleic go héifeachtach le gníomhaíochtaí iascaireachta NNN. Dá bhrí sin, tacaíonn sé le hiarratas Vítneam ar bheith ina lánchomhalta den Choimisiún Iascaigh don Aigéan Ciúin Iartharach agus don Aigéan Ciúin Láir (WCPFC), ina bhféadfadh AE agus Vítneam comhoibriú tuilleadh agus bearta níos uaillmhianaí a éileamh a bhfuil sé mar aidhm leo iascaireacht NNN i limistéar Choinbhinsiún WCPFC a laghdú.

******

Iarrann an Coiste um Iascach ar an gCoiste um Thrádáil Idirnáisiúnta, mar an coiste atá freagrach, a mholadh go bhformheasfaidh an Pharlaimint an togra le haghaidh cinneadh ón gComhairle maidir leis an gComhaontú Saorthrádála idir an tAontas Eorpach agus Poblacht Shóisialach Vítneam a thabhairt i gcrích.


NÓS IMEACHTA – COISTE AR IARRADH TUAIRIM AIR

Teideal

Tabhairt i gcrích an Chomhaontaithe Saorthrádála idir an tAontas Eorpach agus Poblacht Shóisialach Vítneam

Tagairtí

06050/2019 – C9-0023/2019 – 2018/0356(NLE)

An Coiste Freagrach

 

INTA

 

 

 

 

Tuairim ó

 Dáta a fógraíodh sa suí iomlánach

PECH

15.7.2019

Rapóirtéir

 Dáta an cheapacháin

Pietro Bartolo

23.7.2019

Pléite sa choiste

4.9.2019

12.11.2019

 

 

Dáta an ghlactha

3.12.2019

 

 

 

Toradh na vótála críochnaithí

+:

–:

0:

17

6

2

Feisirí a bhí i láthair ag an vótáil chríochnaitheach

Clara Aguilera, Christian Allard, Pietro Bartolo, François-Xavier Bellamy, Izaskun Bilbao Barandica, Rosanna Conte, Richard Corbett, Rosa D’Amato, Chris Davies, João Ferreira, Søren Gade, Francisco Guerreiro, Niclas Herbst, Pierre Karleskind, Predrag Fred Matić, Francisco José Millán Mon, Grace O’Sullivan, Manuel Pizarro, Ruža Tomašić, Peter van Dalen, Theodoros Zagorakis

Comhaltaí ionaid a bhí i láthair ag an vótáil chríochnaitheach

Carmen Avram, Nicolás González Casares, Ska Keller, June Alison Mummery, Maxette Pirbakas, Caroline Roose, Bert-Jan Ruissen

Comhaltaí ionaid faoi Riail 209(7) a bhí i láthair ag an vótáil chríochnaitheach

Jeroen Lenaers, Robert Rowland

 

 


VÓTÁIL CHRÍOCHNAITHEACH LE GLAO ROLLA SA CHOISTE AR IARRADH TUAIRIM AIR

17

+

ECR

Bert-Jan Ruissen, Ruža Tomašić

PPE

Peter van Dalen, Niclas Herbst, Jeroen Lenaers, Francisco José Millán Mon, Cláudia Monteiro de Aguiar, Maria Walsh, Theodoros Zagorakis

RENEW

Chris Davies, Pierre Karleskind

S&D

Clara Aguilera, Pietro Bartolo, Richard Corbett, Nicolás González Casares, Predrag Fred Matić, Manuel Pizarro

 

6

-

GUE/NGL

João Ferreira

NI

Rosa D'Amato, June Alison Mummery

VERTS/ALE

Christian Allard, Francisco Guerreiro, Grace O'Sullivan

 

2

0

ID

Rosanna Conte, Maxette Pirbakas

 

Eochair:

+ : i bhfabhar

- : i gcoinne

0 : staonadh

 

 

AN NÓS IMEACHTA – COISTE FREAGRACH

Teideal

Tabhairt i gcrích an Chomhaontaithe Saorthrádála idir an tAontas Eorpach agus Poblacht Shóisialach Vítneam

Tagairtí

0605006050/2019 – C9-0023/2019 – 2018/0356(NLE)

Dáta an chomhairliúcháin / na hiarrata ar thoiliú

1.7.2019

 

 

 

An Coiste Freagrach

 Dáta a fógraíodh sa suí iomlánach

INTA

15.7.2019

 

 

 

Coistí ar iarradh tuairim uathu

 Dáta a fógraíodh sa suí iomlánach

AFET

24.10.2019

DEVE

15.7.2019

PECH

15.7.2019

 

Gan tuairim a thabhairt

 Dáta an chinnidh

AFET

4.12.2019

 

 

 

Rapóirtéirí

 Dáta an cheapacháin

Geert BOURGEOIS

23.9.2019

 

 

 

Rapóirtéirí roimhe seo

Jan Zahradil

Pléite sa choiste

2.10.2019

6.11.2019

3.12.2019

 

Dáta an ghlactha

21.1.2020

 

 

 

Toradh na vótála críochnaithí

+:

–:

0:

29

6

5

Feisirí a bhí i láthair ag an vótáil chríochnaitheach

Nikos Androulakis, Anna-Michelle Asimakopoulou, Tiziana Beghin, Geert Bourgeois, Jordi Cañas, Daniel Caspary, Anna Cavazzini, Ellie Chowns, Miroslav Číž, Arnaud Danjean, Nicola Danti, Emmanouil Fragkos, Barbara Ann Gibson, Enikő Győri, Roman Haider, Christophe Hansen, Heidi Hautala, Danuta Maria Hübner, Karin Karlsbro, Jude Kirton-Darling, Maximilian Krah, Danilo Oscar Lancini, Bernd Lange, Emmanuel Maurel, Samira Rafaela, Luisa Regimenti, Inma Rodríguez-Piñero, Massimiliano Salini, Helmut Scholz, Liesje Schreinemacher, Sven Simon, Mihai Tudose, Kathleen Van Brempt, Marie-Pierre Vedrenne, Jörgen Warborn, James Wells, Iuliu Winkler, Jan Zahradil

Comhaltaí ionaid a bhí i láthair ag an vótáil chríochnaitheach

Saskia Bricmont

Comhaltaí ionaid faoi Riail 209(7) a bhí i láthair ag an vótáil chríochnaitheach

Nicolas Bay

Dáta don chur síos

23.1.2020

 


 

VÓTÁIL CHRÍOCHNAITHEACH LE GLAO ROLLA SA CHOISTE FREAGRACH

29

+

ECR

Geert Bourgeois, Emmanouil Fragkos, Jan Zahradil

AFET

Roman Haider, Maximilian Krah

NI

Tiziana Beghin

PPE

Anna-Michelle Asimakopoulou, Daniel Caspary, Arnaud Danjean, Enikő Győri, Christophe Hansen, Danuta Maria Hübner, Massimiliano Salini, Sven Simon, Jörgen Warborn, Iuliu Winkler

RENEW

Jordi Cañas, Barbara Ann Gibson, Karin Karlsbro, Samira Rafaela, Liesje Schreinemacher, Marie-Pierre Vedrenne

S&D

Nikos Androulakis, Miroslav Číž, Nicola Danti, Bernd Lange, Inma Rodríguez-Piñero, Mihai Tudose, Kathleen Van Brempt

 

6

-

GUE/NGL

Emmanuel Maurel, Helmut Scholz

VERTS/ALE

Saskia Bricmont, Anna Cavazzini, Ellie Chowns, Heidi Hautala

 

5

0

ID

Nicolas Bay, Danilo Oscar Lancini, Luisa Regimenti

NI

James Wells

S&D

Jude Kirton-Darling

 

Eochair:

+ : i bhfabhar

- : i gcoinne

0 : staonadh

 

 

[1] Téacsanna a glacadh an dáta sin, P9_TA(0000)0000.

[2] Beidh fabhair thrádála fós ag Vítneam le AE faoi Scéim na bhFabhar Ginearálaithe ar feadh dhá bhliain ó dháta theacht i bhfeidhm an chomhaontaithe agus níos faide fós nuair a bheidh na rátaí idirbheartaithe níos airde ná ráta GSP.

 

An nuashonrú is déanaí: 29 Eanáir 2020Fógra dlíthiúil - Beartas príobháideachais