SPRAWOZDANIE w sprawie strategii UE na rzecz zrównoważonych wyrobów włókienniczych w obiegu zamkniętym

9.5.2023 - (2022/2171(INI))

Komisja Ochrony Środowiska Naturalnego, Zdrowia Publicznego i Bezpieczeństwa Żywności
Sprawozdawczyni: Delara Burkhardt
Sprawozdawca komisji opiniodawczej w ramach procedury zaangażowanych komisji zgodnie z art. 57 Regulaminu:
Christian Ehler, Komisja Przemysłu, Badań Naukowych i Energii

PROJEKT REZOLUCJI PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO

w sprawie strategii UE na rzecz zrównoważonych wyrobów włókienniczych w obiegu zamkniętym

(2022/2171(INI))

Parlament Europejski,

– uwzględniając komunikat Komisji z dnia 30 marca 2022 r. zatytułowany „Strategia UE na rzecz zrównoważonych wyrobów włókienniczych w obiegu zamkniętym” (COM(2022)0141),

– uwzględniając Agendę na rzecz zrównoważonego rozwoju 2030 i cele zrównoważonego rozwoju Organizacji Narodów Zjednoczonych,

– uwzględniając komunikat Komisji z dnia 11 marca 2020 r. zatytułowany „Nowy plan działania UE dotyczący gospodarki o obiegu zamkniętym na rzecz czystszej i bardziej konkurencyjnej Europy” (COM(2020)0098), a także rezolucję Parlamentu z dnia 10 lutego 2021 r. w tej samej sprawie[1],

– uwzględniając komunikat Komisji z dnia 20 maja 2020 r. pt. „Gotowi na 2030: przybliżenie natury do naszego życia” (COM(2020)0380) oraz swoją rezolucję w tej sprawie z dnia 9 czerwca 2021 r.[2],

– uwzględniając komunikat Komisji z dnia 20 maja 2020 r. pt. „Strategia »Od pola do stołu« na rzecz sprawiedliwego, zdrowego i przyjaznego dla środowiska systemu żywnościowego” (COM(2020)0381) oraz swoją rezolucję z dnia 20 października 2021 r. w tej sprawie[3],

– uwzględniając komunikat Komisji z dnia 16 stycznia 2018 r. pt. „Europejska strategia na rzecz tworzyw sztucznych w gospodarce o obiegu zamkniętym” (COM(2018)0028) oraz swoją rezolucję z dnia 13 września 2018 r. w tej sprawie[4],

– uwzględniając komunikat Komisji z dnia 14 października 2020 r. pt. „Strategia w zakresie chemikaliów na rzecz zrównoważoności na rzecz nietoksycznego środowiska” (COM(2020)0667) oraz swoją rezolucję z dnia 10 lipca 2020 r. w tej sprawie[5],

– uwzględniając komunikat Komisji z dnia 5 marca 2020 r. pt. „Unia równości: strategia na rzecz równouprawnienia płci na lata 2020–2025” (COM(2020)0152),

– uwzględniając decyzję Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2022/591 z dnia 6 kwietnia 2022 r. w sprawie ogólnego unijnego programu działań w zakresie środowiska do 2030 r.[6] („8. program działań w zakresie środowiska”),

– uwzględniając dyrektywę Parlamentu Europejskiego i Rady 2008/98/WE z dnia 19 listopada 2008 r. w sprawie odpadów uchylającą niektóre dyrektywy[7] („dyrektywa ramowa w sprawie odpadów”),

– uwzględniając rozporządzenie (UE) nr 1007/2011 w sprawie nazewnictwa włókien tekstylnych oraz etykietowania i oznakowywania składu surowcowego wyrobów włókienniczych, a także uchylenia dyrektywy Rady 73/44/EWG oraz dyrektyw Parlamentu Europejskiego i Rady 96/73/WE i 2008/121/WE[8],

– uwzględniając wniosek Komisji z dnia 30 marca 2022 r. dotyczący rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady ustanawiającego ramy ustalania wymogów dotyczących ekoprojektu dla zrównoważonych produktów i uchylającego dyrektywę 2009/125/WE (COM(2022)0142),

– uwzględniając wniosek Komisji z dnia 23 lutego 2022 r. dotyczący dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie należytej staranności przedsiębiorstw w zakresie zrównoważonego rozwoju oraz zmieniającej dyrektywę (UE) 2019/1937 (COM(2022)0071),

– uwzględniając swoje stanowisko w pierwszym czytaniu z dnia 17 stycznia 2023 r. w sprawie wniosku dotyczącego rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie przemieszczania odpadów oraz zmieniającego rozporządzenie (UE) nr 1257/2013 i rozporządzenie (UE) 2020/1056[9],

– uwzględniając briefingi Europejskiej Agencji Środowiska (EEA) z listopada 2019 r. pt. „Textiles in Europe’s circular economy” [Wyroby włókiennicze w europejskiej gospodarce o obiegu zamkniętym], ze stycznia 2021 r. pt. „A framework for enabling circular business models in Europe” [Ramy na rzecz modeli biznesowych o obiegu zamkniętym w Europie], ze stycznia 2021 r. pt. „Plastic in textiles: towards a circular economy for synthetic textiles in Europe” [Tworzywa sztuczne w wyrobach włókienniczych: w kierunku gospodarki o obiegu zamkniętym dla syntetycznych wyrobów włókienniczych w Europe], z lutego 2022 r. pt. „Textiles and the environment: the role of design in Europe’s circular economy” [Wyroby włókiennicze i środowisko: rola projektowania w europejskiej gospodarce o obiegu zamkniętym] oraz z lutego 2022 r. pt. „Microplastics from textiles: towards a circular economy for textiles in Europe” [Mikrodrobiny plastiku z wyrobów włókienniczych: w kierunku gospodarki o obiegu zamkniętym dla wyrobów włókienniczych w Europie],

– uwzględniając sprawozdanie techniczne Wspólnego Centrum Badawczego z czerwca 2021 r. zatytułowane „Circular economy perspectives in the EU Textile sector” [Perspektywy gospodarki o obiegu zamkniętym w sektorze włókienniczym UE],

– uwzględniając sprawozdanie Oddziału ds. rynków pracy sprzyjających integracji, stosunków pracy i warunków pracy Międzynarodowej Organizacji Pracy z 2017 r. zatytułowane „Purchasing practices and low wages in global supply chain: Empirical cases from the garment industry” [Praktyki zakupowe a niskie płace w globalnych łańcuchach dostaw: przypadki empiryczne z sektora przemysłu odzieżowego],

– uwzględniając sprawozdanie Fundacji Ellen MacArthur z 2017 r. pt. „A New Textiles Economy: Redesigning fashion’s future” [Nowa gospodarka tekstylna: zaprojektowanie na nowo przyszłości mody],

– uwzględniając sprawozdanie w sprawie wymiany wyrobów włókienniczych zatytułowane „Preference Fiber & Materials Market Report 2022” [Sprawozdanie na temat preferowanych włókien i materiałów na rynku w 2022 r.],

– uwzględniając sprawozdanie Instytutu Hot or Cool pt. „Unfit, Unfair, Unfashionable: Resizing Fashion for a Fair Consumption Space” [Niepasujące, niesprawiedliwe, niemodne: zmiana wymiaru mody na rzecz sprawiedliwej przestrzeni konsumenckiej],

– uwzględniając art. 54 Regulaminu,

– uwzględniając opinie Komisji Przemysłu, Badań Naukowych i Energii, Komisji Rozwoju, Komisji Rynku Wewnętrznego i Ochrony Konsumentów oraz Komisji Praw Kobiet i Równouprawnienia,

– uwzględniając sprawozdanie Komisji Ochrony Środowiska Naturalnego, Zdrowia Publicznego i Bezpieczeństwa Żywności (A9‑0176/2023),

A. mając na uwadze, że w latach 2000–2015[10] światowa produkcja wyrobów włókienniczych prawie się podwoiła, a czas użytkowania odzieży zmniejszył się w tym samym okresie o 36 %[11]; mając na uwadze, że globalna konsumpcja odzieży i obuwia ma zgodnie z oczekiwaniami wzrosnąć do 2030 r. o 63 % z obecnego poziomu 62 mln ton do 102 mln ton; mając na uwadze, że odzież ma największy udział w konsumpcji wyrobów włókienniczych w UE (81 %)[12]; mając na uwadze, że tendencja do używania odzieży przez coraz krótszy czas przed jej wyrzuceniem jest głównym czynnikiem niezrównoważonych wzorców nadprodukcji i nadmiernej konsumpcji[13]; mając na uwadze, że w latach 1996–2018 średnie wydatki gospodarstw domowych na odzież wzrosły pomimo spadku cen odzieży w UE, z uwzględnieniem inflacji, o ponad 30 %; mając na uwadze, że nie możemy utrzymać obecnych trendów konsumpcyjnych względem wyrobów włókienniczych, jeżeli naszym zamiarem jest osiągnięcie uczciwej i sprawiedliwej transformacji w kierunku neutralności klimatycznej; mając na uwadze, że ostatnie badania wskazują na istnienie różnych poziomów odpowiedzialności w zależności od poziomu dochodów w odniesieniu do śladu węglowego związanego z konsumpcją mody[14]; mając na uwadze, że włókna syntetyczne i sztuczne stanowią już ponad dwie trzecie (64 %)[15] całkowitej światowej produkcji włókien;

B. mając na uwadze, że według badań konsumenci zgadzają się, że marki powinny udzielać wiarygodnych informacji o wpływie ich wyrobów na środowisko, oraz że wielu konsumentów jest gotowych zmienić swoje zachowania nabywcze na bardziej zrównoważone, pod warunkiem że będą mieli do dyspozycji czytelne i wiarygodne etykiety[16], co może pomóc w przekierowaniu popytu na odzież wysokiej jakości, która jest mniej szkodliwa dla środowiska i dobrostanu pracowników; mając na uwadze, że informowanie nie powinno skutkować ekoobłudą; mając na uwadze, że takie inicjatywy przemysłu jak stosowanie bardziej zrównoważonych włókien i tkanin lub alternatywy świadome etycznie mogą stanowić jedynie niewielki procent oferty marki, a reszta procesów pozostaje bez zmian;

C. mając na uwadze, że każdego roku na całym świecie generuje się 92 mln ton[17] odpadów włókienniczych, z których zdecydowana większość trafia na składowiska odpadów; mając na uwadze, że w UE każdego roku wyrzuca się 5,8 mln ton[18] wyrobów włókienniczych, co odpowiada około 11 kg[19] na osobę, przy czym zazwyczaj jedno ubranie jest noszone tylko 7 lub 8 razy[20]; mając na uwadze, że odpady włókiennicze stanowią jeden z największych objętościowo składników odpadów komunalnych i w związku z tym podlegają celom w zakresie recyklingu określonym w dyrektywie 2008/98/WE, lecz nie wyznaczono żadnych konkretnych celów w zakresie recyklingu wyrobów włókienniczych; mając na uwadze, że na świecie mniej niż 1 %[21] wszystkich wyrobów włókienniczych poddaje się recyklingowi, przekształcając je w nowe wyroby;

D. mając na uwadze, że sektor tekstylny i obuwniczy charakteryzuje szereg problemów społecznych; mając na uwadze, że łańcuch wartości wyrobów włókienniczych i obuwia jest w coraz większym stopniu zależny od nabywców, co rodzi presję na producentów, aby zminimalizować koszty produkcji i czas trwania od zamówienia do wysyłki; mając na uwadze, że asymetria siły rynkowej między dostawcami a globalnymi nabywcami oraz szkodliwe praktyki zakupowe zwiększają ryzyko naruszeń praw pracowniczych; mając na uwadze, że kobiety, migranci i pracownicy nieformalni są szczególnie narażeni na negatywne skutki społeczne; mając na uwadze, że bardziej zrównoważony rozwój społeczny wymaga całościowego podejścia obejmującego łańcuch wartości;

E. mając na uwadze, że 73 %[22] odzieży i wyrobów włókienniczych dla domu konsumowanych w Europie pochodzi z importu, co odpowiada około 26 kg[23] wyrobów włókienniczych na osobę rocznie, w porównaniu z 7,4 kg[24] wyrobów włókienniczych na osobę rocznie produkowanymi w Europie; mając na uwadze, że większość skutków dla środowiska i klimatu powodują początkowe procesy produkcyjne, które często mają miejsce w państwach spoza UE, gdzie ochrona środowiska oraz przestrzeganie praw pracowniczych i praw człowieka muszą być należycie badane i gwarantowane; z zadowoleniem przyjmuje inicjatywy prowadzące do ciągłej poprawy po względem praw pracowniczych i bezpieczeństwa fabryk; mając na uwadze, że poliester produkowany z paliw kopalnych to około 50 %[25] produkcji włókien i że włókna syntetyczne wykorzystywane przez przemysł modowy odpowiadają za 1,35 %[26] globalnego zużycia ropy naftowej, z czego znaczna ilość pochodzi z Rosji;

F. mając na uwadze, że istniejące systemy selektywnej zbiórki wyrobów włókienniczych w UE są dobrowolne i skupiają się na zbieraniu ubrań uznawanych za nadające się do noszenia; mając na uwadze, że według szacunków Wspólnego Centrum Badawczego od 50 % do 75 %[27] tych selektywnie zbieranych wyrobów włókienniczych zgłasza się jako ponownie używane; mając na uwadze, że duża część ubrań jest wywożona do państw spoza UE nieposiadających infrastruktury zbiórki; mając na uwadze, że obecnie nie ma realnego uzasadnienia biznesowego dla selektywnej zbiórki i przetwarzania wszystkich odpadów włókienniczych, co uwydatnia zapotrzebowanie na kolektywny system i infrastrukturę, by odzyskiwać wartość używanych wyrobów włókienniczych[28];

G. mając na uwadze, że europejski sektor włókienniczy jest ważny dla gospodarki Unii i odgrywa istotną rolę w osiąganiu celów UE dotyczących gospodarki o obiegu zamkniętym, gdyż od 2022 r. jego roczny obrót wynosi 147 mld EUR[29] oraz 58 mld EUR w eksporcie[30] i 106 mld EUR w imporcie[31], w związku z czym jest zdolny do wywarcia nacisku, by zaradzić negatywnym skutkom gospodarczym i społecznym sektora włókienniczego i obuwniczego; mając na uwadze, że ponad 99 %[32] unijnego ekosystemu włókienniczego to małe i średnie przedsiębiorstwa (MŚP); mając na uwadze, że sektor włókienniczy zatrudnia 1,3 mln[33] obywateli Unii; mając na uwadze, że na ten sektor składa się około 143 000[34] europejskich przedsiębiorstw, z czego 11 %[35] stanowią MŚP, a 88,8 %[36] to mikroprzedsiębiorstwa zatrudniające mniej niż 10 pracowników i często zmagające się z ostrą konkurencją ze strony państw spoza UE; mając na uwadze, że spójne prawodawstwo jest niezwykle ważne, by uniknąć fragmentacji rynku, co mogłoby mieć negatywny wpływ na sektor, w szczególności na mikroprzedsiębiorstwa i MŚP;

H. mając na uwadze, że pracę organów nadzoru rynku, stowarzyszeń konsumenckich i odsprzedawców jeszcze bardziej komplikują wysoce złożone i pofragmentowane łańcuchy dostaw w przemyśle odzieżowym na szczeblu światowym; mając na uwadze, że sektor produkcji wyrobów włókienniczych już przedtem znajdował się pod dużą presją ze względu na dumping środowiskowy i socjalny wynikający z niskich kosztów produkcji i norm środowiskowych w państwach spoza UE, a także mając na uwadze, że sytuacja ta uległa zaostrzeniu w wyniku pandemii COVID-19, i że na jaw wyszło wiele przypadków nadużyć z udziałem marek międzynarodowych oraz ich dostawców i pracowników;

I. mając na uwadze, że zainteresowane strony z branży zachęca się do zastosowania określonych w nowym europejskim Bauhausie zasad przewodnich – zrównoważonego charakteru, inkluzywności i estetyki – w transformacji ekosystemu włókienniczego, ponieważ połączenie kreatywności, sztuki i nauki mogłoby pomóc w wywarciu pozytywnego wpływu;

J. mając na uwadze, że według 6. oceny Międzyrządowego Zespołu ds. Zmian Klimatu[37] ograniczenie ocieplenia do około 1,5 °C wymaga, by do 2030 r. zmniejszyć światową emisję gazów cieplarnianych o 43 % poniżej poziomów z 2019 r.; mając na uwadze, że produkcja i konsumpcja wyrobów włókienniczych mają negatywny wpływ na środowisko pod względem emisji gazów cieplarnianych, zanieczyszczenia chemicznego, utraty bioróżnorodności, wykorzystywania naturalnych zasobów wody i gruntów oraz pod względem ilości odpadów włókienniczych, które trafiają na składowiska, co łącznie odpowiada za czwarty co do wielkości ślad środowiskowy;

K. mając na uwadze, że przejście na gospodarkę dobrobytu i opracowanie wskaźników wykraczających „poza PKB”, gdyż mierzących gospodarcze, społeczne i środowiskowe postępy, jest zapisane w 8. programie działań w zakresie środowiska; mając na uwadze, że priorytetowym celem 8. programu działań w zakresie środowiska jest dążenie do gospodarki dobrobytu, która daje planecie więcej niż czerpie, oraz przyspieszenie przejścia na nietoksyczną gospodarkę o obiegu zamkniętym; mając na uwadze, że w 8. programie działań w zakresie środowiska dostrzeżono, iż dobrobyt i dobrostan ludzi zależą od zdrowych ekosystemów oraz od znacznego zmniejszenia śladów materiałowych i konsumpcyjnych Unii, tak aby jak najszybciej dostosować je do ograniczeń planety;

L. mając na uwadze, że według szacunków 16–35 %[38] wszystkich mikrodrobin plastiku uwalnianych do oceanów pochodzi z syntetycznych wyrobów włókienniczych, co oznacza, że każdego roku do środowiska morskiego naszej planety trafia od 200 000 do 500 000 ton[39] mikrodrobin plastiku;

M. mając na uwadze, że niebezpieczne chemikalia stosowane przy produkcji wyrobów włókienniczych są szkodliwe zarówno dla środowiska, jak i dla ludzi, przy czym stosowane w przemyśle włókienniczym barwniki i chemikalia odpowiadają za 20 %[40] zanieczyszczeń w całkowitych zasobach czystej wody; mając na uwadze, że w procesie produkcji wyrobów włókienniczych nadal stosuje się bardzo toksyczne chemikalia, takie jak związki per- i polifluoroalkilowe (PFAS); mając na uwadze, że PFAS są obecne, a czasem nawet niezbędne w wyrobach włókienniczych o podstawowym zastosowaniu, takich jak odzież ochronna; mając na uwadze, że wiele produktów, w tym wyroby włókiennicze, sprzedawanych europejskim konsumentom narusza przepisy w sprawie chemikaliów, takie jak rozporządzenie REACH[41]; mając na uwadze, że w swojej strategii w zakresie chemikaliów na rzecz zrównoważoności na rzecz nietoksycznego środowiska Komisja zobowiązała się do zminimalizowania obecności substancji potencjalnie niebezpiecznych w wyrobach włókienniczych dzięki wprowadzeniu nowych wymogów;

N. mając na uwadze, że sektor włókienniczy wykorzystuje nietekstylne części pochodzenia zwierzęcego, przy czym zwierzęta są często hodowane specjalnie do tego celu, w tym w krajach, w których przepisy dotyczące dobrostanu zwierząt są niedostateczne;

O. mając na uwadze, że równość płci jest podstawową zasadą Unii zapisaną w Traktacie o Unii Europejskiej (TUE)[42], Traktacie o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (TFUE) i w Karcie praw podstawowych Unii Europejskiej; mając na uwadze, że cel zrównoważonego rozwoju ONZ nr 5 to równość płci, cel nr 8 – godna praca i wzrost gospodarczy, a cel nr 12 to odpowiedzialna konsumpcja i produkcja; mając na uwadze, że w swojej strategii na rzecz równouprawnienia płci na lata 2020–2025 Komisja zobowiązała się do uwzględniania perspektywy płci we wszystkich aspektach i na wszystkich szczeblach kształtowania polityki, lecz w strategii dotyczącej wyrobów włókienniczych nie została ona należycie uwzględniona;

P. mając na uwadze, że około 80 % światowej siły roboczej w sektorze odzieżowym stanowią kobiety[43]; mając na uwadze, że większość nisko opłacanych prac w sektorze włókienniczym, zarówno w Unii[44], jak i w państwach trzecich, wykonują kobiety, których wynagrodzenie stanowi istotny wkład w dochody gospodarstw domowych i ograniczanie ubóstwa[45]; mając na uwadze, że pracownicy sektora odzieżowego otrzymują średnio tylko 1–3 % końcowej ceny detalicznej odzieży[46]; mając na uwadze, że niskie płace w połączeniu z niską lub nieistniejącą ochroną socjalną sprawiają, że kobiety i dzieci są szczególnie narażone na wyzysk, naruszenia praw człowieka, przemoc i molestowanie seksualne w miejscu pracy, brak dostępu do opieki zdrowotnej, dyskryminację ze względu na płeć, w tym dyskryminację z powodu ciąży, przy niewielkich możliwościach poprawy sytuacji lub domagania się swoich praw bądź przy całkowitym ich braku; mając na uwadze, że 189 państw podpisało i ratyfikowało Konwencję ONZ w sprawie likwidacji wszelkich form dyskryminacji kobiet, w której stwierdza się, że dyskryminacja kobiet „narusza zasady równości praw i poszanowania godności ludzkiej”;

Q. mając na uwadze, że zasadniczo kobiety mają dostęp do węższej oferty stanowisk i do mniej zróżnicowanych zadań oraz borykają się z segregacją poziomą i pionową; mając na uwadze, że kobiety są również narażone na bezpośrednią i pośrednią dyskryminację ze względu na płeć w wyniku braku równowagi sił między pracownikami, którymi są w większości kobiety, a strukturami administracyjnymi zdominowanymi przez mężczyzn, przy czym nieproporcjonalnie duża liczba mężczyzn zajmuje stanowiska dyrektorskie, kierownicze i stanowiska średniego szczebla;

R. mając na uwadze, że ogólnie kobiety i dziewczęta są zasadniczo bardziej niż mężczyźni zależne finansowo od sektorów i zasobów naturalnych wrażliwych na zmianę klimatu[47] oraz że często zagrażają im dodatkowe czynniki i bariery związane z płcią sprawiające, że kobiety i dziewczęta są bardziej narażone na skutki zmiany klimatu i klęsk żywiołowych;

S. mając na uwadze, że prawa człowieka, środowisko i zmiana klimatu są ze sobą ściśle powiązane; mając na uwadze, że prawa człowieka są niewykonalne bez zdrowego środowiska i stabilnego klimatu;

Strategia Unii

1. z zadowoleniem przyjmuje komunikat Komisji w sprawie strategii UE na rzecz zrównoważonych wyrobów włókienniczych w obiegu zamkniętym oraz przedstawioną w nim wizję na 2030 r.; podkreśla, że działania podejmowane po opublikowaniu tej strategii powinny być w pełni dostosowane do celów klimatycznych i środowiskowych Unii, a w szczególności do takich celów jak osiągnięcie neutralności klimatycznej najpóźniej do 2050 r., powstrzymanie i odwrócenie procesu utraty różnorodności biologicznej oraz osiągnięcie zerowego poziomu zanieczyszczeń na rzecz nietoksycznego środowiska;

2. podkreśla ponadto, że działania podejmowane po opublikowaniu tej strategii powinny być w pełni zgodne z międzynarodowymi zobowiązaniami Unii, w tym z porozumieniem paryskim, Globalnymi ramami różnorodności biologicznej z Kunmingu/Montrealu oraz z celami zrównoważonego rozwoju;

3. podkreśla, że przejście na zrównoważone wyroby włókiennicze o obiegu zamkniętym wymaga całościowego podejścia stopniowo obejmującego cały łańcuch wartości wyrobów włókienniczych; podkreśla, jak ważne jest zadbanie o synergię między strategią dotyczącą wyrobów włókienniczych a unijnymi strategiami przemysłowymi, aby zapewnić przejście na zrównoważone modele biznesowe i na produkty o obiegu zamkniętym gwarantujące wysokie standardy ochrony zdrowia ludzkiego, praw człowieka i środowiska, a jednocześnie zwiększyć konkurencyjność i odporność zrównoważonych ekosystemów tekstylnych; zauważa, że strategia dotycząca wyrobów włókienniczych przyczynia się do dwojakiej transformacji – ekologicznej i cyfrowej;

4. z zadowoleniem przyjmuje fakt, iż wyroby włókiennicze zostały uznane za priorytetową kategorię produktów w ramach Planu działania dotyczącego gospodarki o obiegu zamkniętym; wzywa Komisję do wyznaczenia szczegółowych celów dla wyrobów włókienniczych, aby stały się zgodne z unijną strategią na rzecz bioróżnorodności;

5. apeluje o przyznanie Europejskiej Agencji Środowiska (EEA) uprawnień i zasobów w zakresie monitorowania i badania, czy środki podejmowane w ramach strategii dotyczącej wyrobów włókienniczych są wystarczające do osiągnięcia opisanych celów, w tym celów ilościowych, wskaźników postępów i nadrzędnej wizji na 2030 r.; uważa, że postępy mierzone tymi wskaźnikami powinny być badane co najmniej raz na dwa lata; zwraca się do EEA o ocenę luk w polityce i o przedstawienie możliwości dalszego udoskonalenia polityki;

6. uznaje pilną potrzebę zadbania o to, by wyroby włókiennicze wprowadzane na rynek UE miały długą trwałość, nadawały się do ponownego wykorzystania, do naprawy i do recyklingu, składały się w jak największym stopniu z włókien z recyklingu oraz były wolne od substancji niebezpiecznych; podkreśla, że wyroby włókiennicze powinny być produkowane z poszanowaniem praw człowieka i praw socjalnych oraz z poszanowaniem środowiska i dobrostanu zwierząt;

7. wyraża zaniepokojenie, że środki określone w strategii UE mogą okazać się niewystarczające do osiągnięcia celu na 2030 r., i wzywa Komisję do zadbania o podjęcie wszelkich niezbędnych środków, w tym środków ustawodawczych i nieustawodawczych dodatkowych w stosunku do tych określonych w strategii dotyczącej wyrobów włókienniczych, na rzecz realizacji wizji na 2030 r. określonej w tej strategii; podkreśla, że w przyjmowanych środkach należy zgodnie z hierarchią postępowania z odpadami priorytetowo traktować zapobieganie powstawaniu odpadów;

8. podkreśla znaczenie spójnego i jasnego zdefiniowania zakresu stosowania wszystkich aktów, które zostaną przyjęte w ramach strategii, aby zagwarantować pewność prawa i przewidywalność na jednolitym rynku;

9. wzywa Komisję i państwa członkowskie do przyjęcia środków mających na celu położenie kresu szybkiej modzie, gdyż obecne poziomy produkcji i konsumpcji nie są zrównoważone; wzywa Komisję, aby we współpracy z państwami członkowskimi i w porozumieniu z naukowcami, społeczeństwem obywatelskim i zainteresowanymi stronami z branży opracowała jasną definicję szybkiej mody, którą stanowią duże ilości odzieży niższej jakości po niskich cenach; z zadowoleniem przyjmuje zawarty w strategii dotyczącej wyrobów włókienniczych apel do przedsiębiorstw, by zmniejszyły liczbę kolekcji wypuszczanych w ciągu jednego roku; podkreśla w szczególności potrzebę podjęcia środków mających na celu zmniejszenie globalnego wykorzystania surowców i ograniczenie nadprodukcji wyrobów włókienniczych;

10. podkreśla konieczność dokonania zmiany paradygmatu w branży modowej, aby położyć kres nadprodukcji i niezrównoważonej konsumpcji, tak by szybka moda przestała być modna; zachęca do produkcji i konsumpcji zrównoważonej mody; uważa, że strategia dotycząca wyrobów włókienniczych i planowane środki powinny lepiej przeciwdziałać nadprodukcji i nadmiernej konsumpcji;

11. ponownie podkreśla potrzebę całkowitego oddzielenia wzrostu od wykorzystania zasobów w sektorze włókienniczym i zwraca się do Komisji o zaproponowanie wiążących celów UE na 2030 r. w trosce o znaczne zmniejszenie śladu materiałowego i konsumpcyjnego UE oraz o dostosowanie ich do ograniczeń planety do 2050 r. na podstawie wskaźników przyjętych jako element zaktualizowanych ram monitorowania; wzywa Komisję do niezwłocznego zaproponowania kompleksowych, opartych na podstawach naukowych celów dla sektora włókienniczego, aby dokonać oceny przejścia tego sektora na obieg zamknięty, w tym pod względem wykorzystania surowców; ponawia apel o ustalanie unijnych celów metodą ekstrapolacji retrospektywnej, aby cele polityczne wytyczyły wiarygodny scenariusz osiągnięcia najpóźniej do 2050 r. neutralnej pod względem emisji dwutlenku węgla, zrównoważonej środowiskowo, wolnej od toksyn i w pełni działającej w obiegu zamkniętym gospodarki uwzględniającej ograniczenia planety;

12. podkreśla potrzebę wsparcia konsumentów w odchodzeniu od szybkiej mody i żarłocznej konsumpcji odzieży oraz w dokonywaniu świadomych, odpowiedzialnych i zrównoważonych wyborów dotyczących konsumpcji wyrobów włókienniczych; podkreśla, że bardziej zrównoważony charakter wyrobów włókienniczych, np. zwiększenie ich trwałości, ma znaczący wpływ na środowisko, a jednocześnie pozwala klientom zaoszczędzić na wydatkach; podkreśla potrzebę zapewnienia przystępności cenowej trwałej i zrównoważonej odzieży i obuwia wysokiej jakości; wzywa Komisję i państwa członkowskie do przyjęcia środków mających na celu ograniczenie agresywnych i fałszywych reklam; wzywa ponadto Komisję i państwa członkowskie do opracowania i wdrożenia, we współpracy z naukowcami, społeczeństwem obywatelskim i zainteresowanymi stronami z branży, kampanii uświadamiających, na czym polega zrównoważona konsumpcja oraz jak przemysł tekstylny i odzieżowy wpływa na klimat, środowisko, zdrowie i stosunki społeczne; uważa, że taki kampanie i programy powinny opierać się na aktualnych badaniach nad zachowaniami konsumentów;

13. podkreśla potrzebę lepszego zrozumienia wpływu internetowych platform handlowych i platform mediów społecznościowych na sterowanie konsumpcją wyrobów włókienniczych oraz tego, jak posługują się takimi chwytami jak ukierunkowana reklama i zachęty w formie opcji odroczonej płatności, darmowej wysyłki i zwrotu oraz rabatów ilościowych; wzywa Komisję do oceny wariantów strategicznych mających na celu ograniczenie takich praktyk i umożliwienie konsumentom ukrócenia stosowania względem nich tej formy reklamy; podkreśla potrzebę zachęcania konsumentów do zrównoważonej konsumpcji;

14. zwraca uwagę na fakt, że import produktów niezgodnych z wymogami sprzedawanych za pośrednictwem internetowych platform handlowych jest szeroko rozpowszechniony, i wzywa Komisję i państwa członkowskie do dopilnowania, by sprzedawane przez tych dostawców usług wyroby włókiennicze były zgodne z prawem UE; domaga się, by internetowe platformy handlowe zostały włączone do definicji kategorii podmiotów gospodarczych, przeciwko którym organy nadzoru rynku mogą wszczynać postępowania;

15. wzywa Komisję do określenia czytelnych zasad odpowiedzialności w przepisach UE oraz do dopilnowania, by platformy internetowe i usługi cyfrowe nie ułatwiały importu niezgodnych z przepisami wyrobów włókienniczych na rynek wewnętrzny;

Wpływ na środowisko i klimat

16. wyraża zaniepokojenie faktem, że z punktu widzenia konsumpcji wyroby włókiennicze w ciągu całego cyklu życia mają średnio czwarty co do wielkości negatywny wpływ na klimat i środowisko po żywności, mieszkalnictwie i mobilności[48]; zwraca uwagę, że w 2020 r. sektor włókienniczy był odpowiedzialny za trzeci pod względem wielkości wpływ na wykorzystanie wody i gruntów oraz piąty pod względem wielkości wpływ na zużycie surowców i emisję gazów cieplarnianych[49];

17. podkreśla potrzebę ograniczenia wpływu etapów produkcji i obróbki na mokro, które odpowiadają za 60 %[50] wpływu na środowisko;

18. przypomina o potrzebie promowania obiegu zamkniętego i wdrożenia podejścia opartego na cyklu życia, z uwzględnieniem całego łańcucha wartości, a przy tym zadbania o produkcję i używanie wyrobów włókienniczych, które są trwalsze, nadają się do ponownego użycia, do naprawy i do recyklingu oraz są energooszczędne;

19. wzywa Komisję do zaproponowania dalszych przepisów mających na celu pełną dekarbonizację przemysłu, która będzie przebiegała stopniowo, począwszy od pełnej przejrzystości emisji z zakresu 1 i 2 oraz, w stosownych przypadkach, większej przejrzystości w odniesieniu do emisji z zakresu 3 w łańcuchach dostaw i łańcuchach wartości wyrobów włókienniczych, a także do wyznaczenia ambitnych, opartych na podstawach naukowych celów dotyczących redukcji emisji gazów cieplarnianych w sektorze włókienniczym, obejmujących cały cykl ich życia, w tym emisje z przerobu surowców, zgodnie z celem porozumienia paryskiego, jakim jest utrzymanie globalnego ocieplenia na poziomie 1,5 °C powyżej temperatury sprzed epoki przemysłowej, w sposób odzwierciedlający zasadę sprawiedliwości i zasadę wspólnych, choć zróżnicowanych obowiązków i stosownych możliwości; przypomina, że około 70 % emisji związanych z konsumpcją wyrobów włókienniczych w Unii ma miejsce poza UE[51]; apeluje o solidniejsze komunikowanie i ujawnianie informacji na temat wpływu na klimat i na środowisko, w tym na różnorodność biologiczną;

20. z zadowoleniem przyjmuje fakt, że właśnie odbywa się przegląd dokumentu referencyjnego dotyczącego najlepszych dostępnych technik (BREF) dla przemysłu włókienniczego; podkreśla, że przegląd ten powinien w pełni odzwierciedlić najlepsze dostępne dane i przyczynić się do osiągnięcia wysokiego poziomu efektywności środowiskowej;

21. wzywa Komisję, ESDZ i państwa członkowskie do udzielenia odpowiedniego wsparcia państwom trzecim, aby pomóc im w dekarbonizacji łańcuchów dostaw wyrobów włókienniczych;

22. wzywa Komisję do ułatwiania dialogów na temat klimatu i partnerstw sektorowych z zainteresowanymi stronami z sektora włókienniczego, aby zachęcić do opracowania dobrowolnych planów działania, zgodnie z Europejskim prawem o klimacie (rozporządzenie (UE) 2021/1119[52]);

23. wyraża zaniepokojenie zużyciem wody w sektorze włókienniczym i zanieczyszczeniem powodowanym barwieniem wyrobów włókienniczych; przypomina, że 20 % globalnego zanieczyszczenia wody pochodzi z barwienia i końcowej obróbki wyrobów włókienniczych[53]; wzywa Komisję do wyznaczenia ambitnych, opartych na dowodach naukowych i obowiązkowych celów zmierzających do stopniowego zmniejszenia śladu wodnego w sektorze włókienniczym; wzywa Komisję i państwa członkowskie, aby zachęcały do opracowania procesów zużywających mniejsze ilości energii i wody oraz eliminujących stosowanie i uwalnianie szkodliwych substancji; podkreśla znaczenie badań i innowacji, w szczególności dotyczących nowych rodzajów zrównoważonych i nadających się do recyklingu włókien, które wymagają zużycia mniejszej ilości wody, oraz dotyczących alternatyw dla tradycyjnego stosowania chemikaliów, ponownego wykorzystania wody poprzez rozwój technologii oczyszczania ścieków oraz zmniejszenia zużycia energii i wody w procesie produkcji; wzywa Komisję do zajęcia się kwestią zużycia wody i jej zanieczyszczenia powodowanego barwieniem i końcową obróbką w ramach rozporządzenia w sprawie ekoprojektu;

24. przypomina, że każdego roku wycina się ponad 200 mln drzew w celu przetworzenia ich na tkaniny celulozowe, takie jak wiskoza i sztuczny jedwab, oraz że nawet 30 % wiskozy i sztucznego jedwabiu wykorzystywanego w przemyśle mody pochodzi z zagrożonych lasów i starodrzewu, zamieszkiwanych kiedyś przez rodzime gatunki roślin i zwierząt[54]; przypomina ponadto, że w Brazylii karczowanie gruntów w celu hodowli bydła, które jest następnie poddawane ubojowi z przeznaczeniem dla przemysłu spożywczego i odzieżowego, odpowiada za 80 % wylesiania Amazonii[55]; podkreśla, że nowe rozporządzenie UE w sprawie produktów niepowodujących wylesiania obejmie również skórę;

25. z zadowoleniem przyjmuje fakt, że strategia ukazuje związek szybkiej mody z wykorzystaniem włókien syntetycznych opartych na paliwach kopalnych, co z kolei ma poważne konsekwencje dla zanieczyszczenia mikro- i nanodrobinami plastiku; zwraca uwagę, że mikrodrobiny plastiku uwalniają do środowiska zanieczyszczenia, takie jak metan i etylen, które przyczyniają się do zmiany klimatu, oraz że mikrodrobiny plastiku osłabiają odporność oceanów i ogólnie środowiska;

26. zwraca uwagę, że mikro- i nanodrobiny plastiku mogą mieć również wpływ na zdrowie ludzi; zwraca uwagę na narażenie na działanie substancji chemicznych zaburzających funkcjonowanie układu hormonalnego zawartych w mikrodrobinach plastiku;

27. podkreśla potrzebę prowadzenia dalszych badań i gromadzenia danych na temat wpływu mikrowłókien, mikro- i nanodrobin plastiku z przemysłu włókienniczego na środowisko, klimat i zdrowie ludzi;

28. wzywa Komisję do szybkiego przedstawienia opóźnionej inicjatywy w sprawie ograniczenia niezamierzonego uwalniania mikrodrobin plastiku; podkreśla znaczenie rozwiązania problemu u źródła i uwzględnienia całego cyklu życia wyrobów; wzywa do określenia w oczekiwanym rozporządzeniu jasnych celów i środków mających zapobiec uwalnianiu mikro- i nanodrobin plastiku i mikrowłókien do środowiska oraz zminimalizować ich uwalnianie, w tym zarówno niezamierzone, jak i zamierzone; uważa, że wymogi dotyczące ekoprojektu powinny faworyzować te tkaniny, które zgodnie z już dostępną wiedzą uwalniają mniejszą ilość mikrodrobin plastiku i mikrowłókien;

29. podkreśla, że zanieczyszczenie mikro- i nanodrobinami plastiku jest często spowodowane procesami barwienia i prania tekstyliów syntetycznych, ponieważ syntetyczne mikrowłókna są uwalniane do ścieków; zwraca w związku z tym uwagę, że większość mikrodrobin plastiku z tekstyliów uwalniana jest podczas pierwszych 5–10 prań, co jedynie utrwala związek między szybką modą a zanieczyszczeniem mikrodrobinami plastiku[56]; podkreśla, że potrzebne są środki mające na celu ograniczenie ilości mikrodrobin plastiku uwalnianych podczas przemysłowej obróbki na mokro oraz prania i suszenia przez sektor przemysłu i konsumentów;

30. wzywa Komisję i państwa członkowskie do wspierania badań nad wpływem mikro- i nanodrobin plastiku oraz ogólnie nad uwalnianiem mikrowłókien, w tym innowacji, które pozwoliłyby uniknąć uwalniania mikrowłókien i mikrodrobin plastiku na każdym etapie cyklu życia wyrobu;

31. podkreśla znaczenie opracowania nietoksycznych cykli materiałowych z myślą o przejściu na neutralną dla klimatu gospodarkę o obiegu zamkniętym; ponawia apel o wyeliminowanie luki w obecnych ramach prawnych dotyczących chemikaliów poprzez nadanie priorytetu produktom, z którymi konsumenci mają bliski i częsty kontakt, takim jak wyroby włókiennicze; ubolewa nad tym, że niebezpieczne chemikalia są szeroko rozpowszechnione w różnych procesach produkcji wyrobów włókienniczych, co ma znaczny negatywny wpływ na środowisko i pracowników, oraz że te chemikalia mogą zostawać na odzieży i na wyrobach włókienniczych używanych w domu, szkodząc konsumentom; uważa, że należy zakazać wszelkiego stosowania szkodliwych chemikaliów lub ograniczyć je do poziomów, które nie są szkodliwe dla zdrowia ludzi i środowiska; potwierdza, że zgodnie z hierarchią postępowania z odpadami zdefiniowaną w dyrektywie ramowej w sprawie odpadów zapobieganie ma pierwszeństwo przed recyklingiem, a zatem recykling nie powinien usprawiedliwiać dalszego stosowania niebezpiecznych substancji „odziedziczonych”; podkreśla, że wyroby włókiennicze powinny być bezpieczne, zrównoważone i projektowane pod kątem obiegu zamkniętego;

32. ubolewa nad powolnym wdrażaniem strategii w zakresie chemikaliów na rzecz zrównoważoności i oczekuje zwłaszcza przeglądu rozporządzenia REACH; wzywa Komisję do przyjęcia tego wniosku bez dalszej zwłoki oraz do wywiązania się z zobowiązania do zastąpienia w jak największym stopniu w wyrobach włókienniczych wprowadzanych do obrotu w UE substancji potencjalnie niebezpiecznych lub, jeśli nie, do zredukowania ilości tych substancji; podkreśla, że rozporządzenie REACH musi być bardziej spójne z zasadami gospodarki o obiegu zamkniętym z uwzględnieniem specyfiki sektora włókienniczego, zwłaszcza by stopniowo wyeliminować niebezpieczne chemikalia, ujawniać informacje o chemikaliach zastosowanych w produktach i zapewnić identyfikowalność; podkreśla, że stopniowe wyeliminowanie niebezpiecznych chemikaliów wzmocniłoby rynki surowców wtórnych;

33. wyraża zaniepokojenie tym, że około 60 chemikaliów stosowanych w wyrobach włókienniczych wprowadzanych do obrotu w UE uznaje się za rakotwórcze, mutagenne lub działające szkodliwie na rozrodczość; podkreśla znaczenie kontynuowania badań nad chemikaliami stosowanymi w wyrobach włókienniczych, w tym nad ich wpływem na zdolność wyrobów włókienniczych do recyklingu; przypomina o zawartym w strategii w zakresie chemikaliów na rzecz zrównoważoności zobowiązaniu Komisji do zadbania o to, by produkty konsumpcyjne nie zawierały substancji chemicznych powodujących nowotwory, mutacje genowe, wpływających na układ rozrodczy lub układ hormonalny bądź trwałych i wykazujących zdolność do bioakumulacji; wzywa Komisję do niezwłocznego wywiązania się z tego zobowiązania, w tym poprzez przyjęcie niezbędnych środków ustawodawczych; podkreśla, że narażenie na substancje zaburzające funkcjonowanie układu hormonalnego może mieć wiele szkodliwych skutków dla zdrowia, gdyż ich celem padają różne narządy i systemy w organizmie ludzkim oraz mogą one zaburzać inne procesy metaboliczne regulowane hormonalnie, tymczasem brakuje szczegółowych przepisów dotyczących substancji zaburzających funkcjonowanie układu hormonalnego w wyrobach włókienniczych;

34. podkreśla, że PFAS okazały się być niezwykłe trwałe w środowisku, a ich produkcja i wykorzystanie skutkowały poważnym zanieczyszczeniem gleby, wody i żywności; podkreśla, że PFAS są szeroko i powszechnie stosowane w przemyśle włókienniczym; w związku z tym wzywa do rygorystycznej regulacji PFAS w wyrobach włókienniczych;

Obieg zamknięty już w fazie projektowania

35. z zadowoleniem przyjmuje wniosek dotyczący rozporządzenia w sprawie ekoprojektu dla zrównoważonych produktów; z zadowoleniem przyjmuje przeprowadzoną przez Komisję ocenę wyrobów włókienniczych i obuwia jako priorytetowej grupy produktów, które mogłyby być uregulowane rozporządzeniem w sprawie ekoprojektu; podkreśla, że przyjęcie wymogów dotyczących ekoprojektu dla wszystkich wyrobów włókienniczych i obuwia powinno być priorytetem;

36. podkreśla, że wymogi dotyczące ekoprojektu powinny kompleksowo uwzględniać sektor włókienniczy we wszystkich parametrach produktu; wzywa Komisję do zadbania o analizę koniecznych ustępstw ze względu na różnorodne aspekty produktu; podkreśla, że wymogi dotyczące ekoprojektu powinny faktycznie uwzględniać nadprodukcję i nadmierną konsumpcję wyrobów włókienniczych, ślad materiałowy i obecność substancji potencjalnie niebezpiecznych;

37. podkreśla, że wymogi dotyczące ekoprojektu dla wyrobów włókienniczych należy określić zgodnie z celami Unii dotyczącymi klimatu – w szczególności z celem osiągnięcia neutralności klimatycznej najpóźniej do 2050 r. – środowiska – w tym z celem dotyczącym różnorodności biologicznej – efektywnego gospodarowania zasobami i bezpieczeństwa, zmniejszenia śladu środowiskowego, materiałowego i konsumpcyjnego – z uwzględnieniem ograniczeń planety określonych w 8. programie działań w zakresie środowiska – nietoksyczności, energooszczędności, a także innych powiązanych celów, przepisów i zobowiązań międzynarodowych Unii;

38. wzywa Komisję do szybkiego ustanowienia horyzontalnych wymogów dotyczących ekoprojektu dla wyrobów włókienniczych i obuwia, a następnie do skoncentrowania się na określeniu szczegółowych wymogów dla poszczególnych wyrobów włókienniczych;

39. wzywa Komisję i państwa członkowskie do zapewnienia podmiotom gospodarczym wystarczającego czasu na dostosowanie się do nowych wymogów dotyczących ekoprojektu, w szczególności z uwzględnieniem potrzeb mikroprzedsiębiorstw i MŚP;

40. uważa, że konsumpcja nowych wyrobów włókienniczych, takich jak ubrania, zależy od kilku czynników, w tym od dostępności produktów i ich ceny, a nie tylko od potrzeby zastąpienia produktu, który nie jest już funkcjonalny; wzywa Komisję i państwa członkowskie do zadbania w ramach polityki dotyczącej wyrobów włókienniczych o całościowe spojrzenie na trwałość, w tym zarówno fizyczną, jak i emocjonalną trwałość wprowadzanych na rynek wyrobów włókienniczych, pojmujące projekt odzieży jako uwzględniający długotrwałą aktualność i atrakcyjność dla konsumentów, ponieważ ubranie ma wartość kulturową;

41. zachęca Komisję i państwa członkowskie do wspierania badań nad tym, jak można zmierzyć trwałość emocjonalną i uwzględnić ją w działaniach politycznych;

42. podkreśla potrzebę propagowania przez Komisję i państwa członkowskie modeli biznesowych i innych środków, które przyczyniają się do wydłużenia cyklu życia wyrobów włókienniczych i ich dłuższego używania, oraz promowania ponownego użycia i naprawy jako alternatywy dla zakupu nowych produktów;

43. wzywa państwa członkowskie do zbadania możliwości ustanowienia zachęt do zrównoważonej konsumpcji, takich jak obniżona stawka podatku VAT na wyroby z drugiej ręki i na usługi naprawy;

44. uważa, że przy dokonywaniu zamówień publicznych organy publiczne powinny pobudzać tworzenie bardziej zrównoważonych wyrobów włókienniczych i modeli biznesowych o obiegu zamkniętym oraz dążyć do ograniczenia wpływu wyrobów włókienniczych na środowisko; wzywa do szerszego i skuteczniejszego stosowania społecznie odpowiedzialnych i zrównoważonych kryteriów udzielania zamówień publicznych na wyroby włókiennicze, aby uniknąć fragmentacji rynku; zachęca przedsiębiorstwa społeczne do udziału w przetargach publicznych;

45. uważa, że odzież, obuwie, dodatki i wyroby do dekoracji wnętrz powinny nie pozostawać w sprzeczności z dobrostanem zwierząt; ubolewa nad tym, że w strategii dotyczącej wyrobów włókienniczych nie poświęcono uwagi dobrostanowi zwierząt; z zadowoleniem przyjmuje innowacje ze strony niektórych podmiotów w sektorze, takie jak zrównoważone materiały zastępcze; uważa, że należy udzielić większego wsparcia na rzecz badań i rozwoju w tej dziedzinie;

46. wzywa Komisję do przedstawienia środków dotyczących dobrostanu i ochrony zwierząt w obrębie sektora włókienniczego, koncentrujących się na wyeliminowaniu szkodliwych praktyk i nielegalnego handlu dziką fauną i florą oraz na zwiększeniu przejrzystości i upowszechnianiu wiedzy w kwestii wykorzystywania zwierząt do produkcji i testowania wyrobów włókienniczych, również w państwach trzecich;

47. podkreśla, że Komisja i państwa członkowskie powinny promować badania naukowe, wspierać innowacje i opracowywać strategie polityczne wspierające nowe zrównoważone modele biznesowe o obiegu zamkniętym w przemyśle włókienniczym, takie jak ponowne wykorzystanie, wynajem, produkcja na żądanie, i innowacje technologiczne, które mogą ograniczyć skutki środowiskowe i społeczne sektora, dostarczać informacji i poprawić stan zdrowia konsumentów; podkreśla, że badania naukowe i innowacje są kluczowe we wzmocnieniu konkurencyjności unijnego przemysłu włókienniczego; apeluje o badania i innowacje w dziedzinie włókien sztucznych, w tym dotyczące recyklingu odpadów przekształcanych we włókna i włókien przekształcanych w inne włókna oraz upcyklingu odpadów syntetycznych w przemyśle włókienniczym;

48. wzywa Komisję i państwa członkowskie, by ułatwiały tworzenie zrównoważonych modeli biznesowych i sprzyjały konkurencyjności sektora;

49. podkreśla, że nie tylko wyroby i materiały, lecz również modele biznesowe i szerszą infrastrukturę należy projektować tak, by sprzyjały zapobieganiu powstawaniu odpadów, przygotowywaniu do ponownego użycia i recyklingowi wysokiej jakości zgodnie z hierarchią postępowania z odpadami; uważa, że zrównoważone modele biznesowe o obiegu zamkniętym powinny stać się normą; domaga się wprowadzenia wskaźników i wartości odniesienia, które wykażą efektywność środowiskową modelu biznesowego o obiegu zamkniętym, wraz z zachętami politycznymi powiązanymi z tym wykazanym wpływem;

50. podkreśla znaczenie recyklingu – po zastosowaniu hierarchii postępowania z odpadami – dla obiegu zamkniętego jako źródła surowców do produkcji wyrobów włókienniczych w Europie; podkreśla, że czystość materiału wyjściowego przy produkcji tkanin wpływa również na efektywność i rentowność procesu recyklingu oraz że ograniczony skład materiałów mieszanych przyczyniłby się do zdatności wyrobów do recyklingu w Europie; podkreśla, że europejski rynek surowców wtórnych musi być konkurencyjny;

51. wzywa do wprowadzenia systemów rozszerzonej odpowiedzialności producenta i innych środków ad hoc, by zachęcić do badań, innowacji, inwestycji i zwiększenia skali infrastruktury do zbiórki, sortowania i sortowania składu, przygotowywania do ponownego użycia oraz do rozwiązań w zakresie ponownego użycia i wysokiej jakości recyklingu przekształcającego włókna w inne włókna, które będą umożliwiały oddzielanie i recykling materiałów mieszanych i dekontaminację strumieni odpadów;

52. zachęca państwa członkowskie, regiony i organy zarządzające do pełnego wykorzystania europejskich funduszy strukturalnych oraz Instrumentu na rzecz Odbudowy i Zwiększania Odporności, aby uwolnić potencjał europejskiego przemysłu włókienniczego w dziedzinie innowacyjnych rozwiązań na rzecz dalszej cyfryzacji i dekarbonizacji sektora; zachęca do tworzenia węzłów gospodarki o obiegu zamkniętym, które zgromadzą innowacyjne placówki badawcze i zakłady zajmujące się zbiórką, sortowaniem i recyklingiem, dzięki czemu odpady zyskają wartość oraz powstaną nowe możliwości zatrudnienia przy produkcji wyrobów włókienniczych; apeluje o stworzenie sieci regionalnych i krajowych ośrodków zrównoważonego rozwoju i innowacji w włókiennictwie, aby pomóc przedsiębiorstwom, a zwłaszcza MŚP, w dwojakiej transformacji – cyfrowej i ekologicznej;

53. przypomina, że istnieją różne możliwości finansowania ze środków UE, np. za pośrednictwem klastra 2 programu „Horyzont Europa” lub Europejskiej Rady ds. Innowacji; podkreśla, że unijny program badań i innowacji musi uwzględniać cały łańcuch wartości o obiegu zamkniętym w ekosystemie wyrobów włókienniczych; apeluje w związku z tym o specjalne, wspólnie programowane partnerstwo na szczeblu UE, aby zwiększyć konkurencyjność Unii Europejskiej w dziedzinie innowacyjnych i zrównoważonych wyrobów włókienniczych; podkreśla, że przyszłe programy prac w ramach programu „Horyzont Europa” powinny odzwierciedlać cele związane z obiegiem zamkniętym i zrównoważonym rozwojem, jak określono w strategii UE dotyczącej wyrobów włókienniczych oraz w odpowiadającym jej unijnym programie badań i innowacji w dziedzinie wyrobów włókienniczych; podkreśla rolę wspólnot wiedzy i innowacji Europejskiego Instytutu Innowacji i Technologii – wspólnoty EIT Culture & Creativity oraz wspólnoty EIT Manufacturing; wzywa Komisję, by wyznaczyła zarządcę programu Europejskiej Rady ds. Innowacji ds. innowacyjnych, inteligentnych i zrównoważonych wyrobów włókienniczych i podejmowała wyzwania w ramach „Akceleratora” EIC;

54. podkreśla, jak ważne są dialogi sektorowe, by sektor włókienniczy bardziej się zaangażował w przejście na neutralną dla klimatu gospodarkę o obiegu zamkniętym; oczekuje stworzenia ścieżki transformacji, która stanie się fundamentem ekosystemu wyrobów włókienniczych w Europie;

55. wzywa Komisję do opracowania, we współpracy z zainteresowanymi stronami z branży i placówkami badawczymi, metody oceny cyklu życia mającej zastosowanie do przemysłu włókienniczego, aby zapewnić sprawiedliwe porównywanie wyrobów włókienniczych; zwraca uwagę, że przyjęta za zasadę ocena cyklu życia odgrywa zasadniczą rolę w unikaniu niezamierzonego wpływu na środowisko oraz ma zachęcać do opracowywania nowych surowców, w przypadku których można wykazać mniejszy wpływ na środowisko; podkreśla zapotrzebowanie na europejską normę dotyczącą oceny cyklu życia i na lepszą infrastrukturę danych w całych łańcuchach dostaw, aby umożliwić tę ocenę;

56. podkreśla, jak ważne dla sektora są spójne i konsekwentne ramy prawne; uwypukla szczególną rolę, jaką pionierzy, mikroprzedsiębiorstwa, MŚP i przedsiębiorstwa typu start-up odgrywają w transformacji w kierunku gospodarki o obiegu zamkniętym i neutralnej dla klimatu; podkreśla potrzebę wsparcia MŚP z sektora włókienniczego w odchodzeniu od liniowych modeli biznesowych i niezrównoważonych praktyk w aspektach klimatycznych, środowiskowych, zdrowotnych i społecznych, w tym poprzez wytyczne ułatwiające dostęp do istniejącego finansowania i dopełnianie formalności administracyjnych; podkreśla znaczenie oferty szkoleniowej dla MŚP; odnotowuje ofertę Europejskiej Sieci Przedsiębiorczości oraz europejskiego centrum innowacji cyfrowych;

Odpady włókiennicze i rozszerzona odpowiedzialność producenta

57. uważa, że producenci wyrobów włókienniczych powinni ponosić rozszerzoną odpowiedzialność za wyroby włókiennicze po raz pierwszy wprowadzane do obrotu na terytorium danego państwa członkowskiego; z zadowoleniem przyjmuje zamiar Komisji, by w ramach przeglądu dyrektywy ramowej w sprawie odpadów ustanowić zharmonizowane przepisy UE dotyczące rozszerzonej odpowiedzialności producenta w odniesieniu do wyrobów włókienniczych, z uwzględnieniem ekomodulacji opłat; wzywa Komisję, by dopilnowała, aby znaczna część opłat wnoszonych w ramach systemów rozszerzonej odpowiedzialności producenta została wykorzystana na środki zapobiegania powstawaniu odpadów i przygotowywania do ponownego użycia, z poszanowaniem hierarchii postępowania z odpadami;

58. podkreśla, że rozszerzona odpowiedzialność producenta powinna spełniać co najmniej wymogi zawarte w art. 8 i 8a dyrektywy 2008/98/WE, a także obejmować wszelkie inne odnośne koszty specyficzne dla sektora włókienniczego; podkreśla potrzebę zapewnienia spójności między ekomodulacją opłat a przyszłymi aktami delegowanymi dotyczącymi wyrobów włókienniczych przyjętymi na mocy rozporządzenia w sprawie ekoprojektu, zgodnie z którymi wymogi dotyczące ekoprojektu powinny być podstawą, a opłaty z tytułu rozszerzonej odpowiedzialności producenta mogą zachęcać przedsiębiorstwa do podejmowania dalszych działań;

59. wzywa Komisję do zadbania o to, by internetowe platformy handlowe również były objęte przepisami dotyczącymi rozszerzonej odpowiedzialności producenta; uważa, że ważne jest, by system rozszerzonej odpowiedzialności producenta promował działalność przedsiębiorstw społecznych uczestniczących w gospodarowaniu używanymi wyrobami włókienniczymi;

60. podkreśla potrzebę bezpiecznego dla środowiska gospodarowania zebranymi wyrobami włókienniczymi; przypomina, że od 1 stycznia 2025 r. selektywna zbiórka wyrobów włókienniczych będzie obowiązkowa; zachęca Komisję do monitorowania państw członkowskich, które już wdrożyły selektywną zbiórkę, z myślą o ułatwieniu wymiany najlepszych praktyk i o usprawnieniu wdrażania;

61. podkreśla, że przegląd dyrektywy ramowej w sprawie odpadów powinien wprowadzić szczegółowe odrębne cele w zakresie zapobiegania powstawaniu odpadów włókienniczych, zbiórki wyrobów włókienniczych, ich ponownego użycia, przygotowywania do ponownego użycia, recyklingu w obiegu zamkniętym przekształcającego włókna w inne włókna i odejścia od składowania wyrobów włókienniczych; podkreśla, że do monitorowania celów potrzebne są wiarygodne dane i wartości odniesienia; podkreśla także, jak ważne jest ustanowienie zharmonizowanych kryteriów utraty statusu odpadu w przypadku wyrobów włókienniczych;

62. zwraca uwagę na potrzebę inwestowania w infrastrukturę zbiórki używanej odzieży oraz w zaawansowane zakłady sortowania i recyklingu, aby od 2025 r. być w stanie gospodarować odpadami włókienniczymi; podkreśla korzyści płynące z rozbudowy infrastruktury automatycznego sortowania pokonsumenckich wyrobów włókienniczych, która może zapewnić wysoki poziom precyzji i efektywności;

63. uważa za ważne sprzyjanie przedsiębiorstwom gospodarki społecznej zbierającym i ponownie wykorzystującym wyroby włókiennicze jako partnerom w dążeniu do osiągnięcia celów w zakresie zbierania odpadów i gospodarowania nimi oraz w wywiązywaniu się z tego obowiązku;

64. wzywa Komisję i państwa członkowskie do promowania konkretnych środków mających na celu uświadamianie oraz osiągnięcie wyższych poziomów selektywnej zbiórki wyrobów włókienniczych, w tym poprzez stosowanie zachęt ekonomicznych;

65. zgadza się z Komisją, że produkcja odzieży z butelek poddanych recyklingowi nie jest zgodna z modelem opartym na obiegu zamkniętym dla butelek PET; uważa, że nie należy wprowadzać w błąd twierdzeniami o zawartości materiałów z recyklingu w odzieży opartej na PET oraz że należy to uwzględnić między innymi w przeglądzie kryteriów oznakowania ekologicznego UE;

66. ubolewa nad tym, że około 20 % włókien tekstylnych staje się odpadami, zanim jeszcze trafią do konsumenta końcowego; uważa, że niewiele wiadomo o łącznej ilości włókien wyrzucanych na etapie przedkonsumenckim; wzywa Komisję do wprowadzenia wymogu obowiązkowych sprawozdań na temat odpadów przedkonsumenckich;

67. podkreśla, że potrzebny jest przegląd rozporządzenia w sprawie przemieszczania odpadów, by wzmóc walkę z nielegalnym przemieszczaniem odpadów do państw trzecich; podkreśla potrzebę ustanowienia kryteriów rozróżnienia towarów używanych i odpadów; zauważa, że środki te będą szczególnie istotne w przypadku odpadów włókienniczych; wyraża zaniepokojenie faktem, że odpady włókiennicze są nadal fałszywie oznakowane jako towary z drugiej ręki[57]; uznając zasadę bliskości określoną w dyrektywie ramowej w sprawie odpadów, zwraca uwagę, że przemieszczanie odpadów między państwami członkowskimi UE może istotnie ułatwić recykling odpadów w celu wprowadzenia surowców wtórnych do gospodarki o obiegu zamkniętym;

68. potwierdza swoje stanowisko, że eksport odpadów do państw spoza UE powinien być dozwolony jedynie wówczas, gdy państwa przyjmujące gospodarują nimi zgodnie z normami dotyczącymi zdrowia ludzkiego i ochrony środowiska, które są równoważne normom UE, łącznie z przestrzeganiem konwencji międzynarodowych w sprawie praw pracowniczych, oraz że przed wywozem wszystkie zakłady przyjmujące należy poddać kontroli pod kątem gospodarki bezpiecznej dla środowiska;

69. wzywa Komisję i państwa członkowskie do dopilnowania, aby prawdopodobny wzrost ilości zebranych odpadów włókienniczych po wprowadzeniu selektywnej zbiórki w 2025 r. nie doprowadził do spalania lub składowania takich wyrobów włókienniczych w państwach spoza UE; wzywa Komisję do sprecyzowania, że specyfikacja, co stanowi używaną odzież i inne używane wyroby włókiennicze, powinna obejmować między innymi wstępne posortowanie;

Przejrzystość i identyfikowalność

70. z zadowoleniem przyjmuje inicjatywę na rzecz wzmocnienia pozycji konsumentów w kontekście transformacji ekologicznej i wynikające z niej przepisy UE, które powinny sprawić, że konsumenci będą w punkcie sprzedaży informowani o gwarancji trwałości handlowej wyrobów włókienniczych oraz należycie informowani o możliwości ich naprawy, o gospodarowaniu nimi, gdy przestaną się nadawać do użytku, i o roku produkcji;

71. wyraża zaniepokojenie powszechnością stosowania pseudoekologicznego marketingu; zwraca uwagę, że 53 % twierdzeń dotyczących ekologiczności zawiera niejasne, wprowadzające w błąd lub bezpodstawne informacje, a 40 % takich twierdzeń nie opiera się na dowodach; z zadowoleniem przyjmuje wniosek Komisji dotyczący wzmocnienia pozycji konsumentów w procesie transformacji ekologicznej oraz wniosek dotyczący dyrektywy w sprawie twierdzeń dotyczących ekologiczności; podkreśla potrzebę ustanowienia jasnych zasad, by położyć kres pseudoekologicznemu marketingowi, oraz uświadamiania skutków szybkiej mody i zachowań konsumentów dla środowiska;

72. wzywa Komisję do dokonania przeglądu i wzmocnienia przepisów dotyczących oznakowania ekologicznego UE w przypadku wyrobów włókienniczych, aby umożliwić rozpoznawanie najbardziej zrównoważonych wyrobów włókienniczych;

73. z zadowoleniem przyjmuje opracowanie zasad dotyczących kategorii śladu środowiskowego produktu dla odzieży i obuwia; wzywa Komisję do dopilnowania, aby metody te uwzględniały wszystkie istotne skutki dla środowiska; wyraża zaniepokojenie brakiem takich czynników odzwierciedlających wpływ na środowisko jak emisje mikro- i nanodrobin plastiku oraz utrata różnorodności biologicznej; podkreśla potrzebę włączenia organizacji branżowych i innych niż branżowe w proces opracowywania takich zasad, a także potrzebę zapewnienia przejrzystości i dostępności danych;

74. z zadowoleniem przyjmuje wprowadzenie do wniosku dotyczącego ekoprojektu cyfrowego paszportu produktu, który – jako element spójnych ram wraz z przepisami dotyczącymi należytej staranności przedsiębiorstw w zakresie zrównoważonego rozwoju i z wnioskiem dotyczącym pracy przymusowej – zapewni większą przejrzystość; uważa, że cyfrowy paszport jest decydującym narzędziem w uzyskaniu obiegu zamkniętego, i docenia rolę, jaką może on odegrać w tworzeniu nowych zrównoważonych modeli biznesowych dla włókiennictwa i we wzmacnianiu pozycji konsumentów dzięki ułatwieniu zrównoważonych wyborów poprzez zwiększenie dostępności i przejrzystości informacji; podkreśla, że informacje w cyfrowym paszporcie muszą być dokładne, kompletne i aktualne;

75. wyraża zaniepokojenie, że obszerne zapasy wnikające z nadprodukcji, nadwyżek, towarów niechodliwych i towarów zwróconych skutkują niszczeniem wyrobów włókienniczych, które w pełni nadają się do użytku; podkreśla, że zgodnie ze zmianą rozporządzenia w sprawie ekoprojektu należy wprowadzić na szczeblu Unii zakaz niszczenia niesprzedanych i zwróconych wyrobów włókienniczych, i uważa, że kluczowe są kompleksowe informacje umożliwiające monitorowanie przestrzegania zakazu niszczenia niesprzedanych wyrobów włókienniczych;

76. podkreśla znaczenie zharmonizowanego i właściwie funkcjonującego rynku wewnętrznego; ubolewa nad tym, że znaczna ilość wyrobów włókienniczych dostępnych na rynku unijnym jest niezgodna z prawem Unii[58]; wzywa państwa członkowskie do ściślejszego nadzoru nad rynkiem, do częstszych kontroli i do stosowania odstraszających kar za naruszenia, aby zadbać o to, by wszystkie wyroby wprowadzane na rynek UE, w tym przez internetowe platformy handlowe z państw spoza UE, spełniały wymogi zawarte w prawodawstwie Unii; podkreśla, jak ważne jest zapobieganie importowi podrobionych lub niebezpiecznych wyrobów włókienniczych oraz jak ważny jest zharmonizowany nadzór na rynku wewnętrznym;

77. apeluje do Komisji o przeprowadzenie w państwach członkowskich kontroli systemów egzekwowania przepisów dotyczących wyrobów włókienniczych oraz o przedstawienie zaleceń dotyczących usprawnienia i wzmocnienia współpracy i koordynacji między organami egzekwującymi te przepisy, a także o zaproponowanie, o ile jest to niezbędne, unijnych instrumentów egzekwowania; apeluje do Komisji o skorzystanie z uprawnień przysługujących jej na mocy art. 11 ust. 4 rozporządzenia (UE) 2019/1020, by zagwarantować odpowiednie testowanie produktów w całej Unii; ponawia swój apel do Komisji o szybkie podejmowanie kroków prawnych w razie stwierdzenia, że nie są przestrzegane przepisy UE, dotyczące w szczególności ochrony zdrowia ludzkiego i środowiska oraz funkcjonowania rynku wewnętrznego; przypomina swoje stanowisko, zgodnie z którym procedury dotyczące naruszenia przepisów w dziedzinie środowiska powinny stać się skuteczniejsze[59];

Należyta staranność i sprawiedliwość społeczna

78. ubolewa, że strategia UE na rzecz zrównoważonych wyrobów włókienniczych o obiegu zamkniętym nie uwzględnia kwestii społecznych, takich jak prawa pracownicze i perspektywa płci;

79. podkreśla, że sektor włókienniczy jest skażony różnorodnymi naruszeniami praw pracowniczych, w szczególności dotykającymi kobiety i inne zmarginalizowane grupy, w tym głodowymi płacami, kradzieżą wynagrodzeń, nieuzasadnionym ograniczaniem prawa do tworzenia związków zawodowych lub do przystąpienia do dowolnego związku zawodowego, pracą dzieci, pracą przymusową, narażeniem na niebezpieczne warunki pracy i molestowanie seksualne[60][61];

80. z zadowoleniem przyjmuje wniosek Komisji dotyczący dyrektywy o należytej staranności przedsiębiorstw w zakresie zrównoważonego rozwoju jako ważny krok w kierunku rozwiązania konkretnych problemów w sektorze włókienniczym; podkreśla, że negatywnych skutków dla środowiska i skutków społecznych w krajach będących dostawcami nie można uniknąć za pomocą samych przepisów dotyczących należytej staranności i że bardziej zrównoważony rozwój społeczny i większe zrównoważenie środowiskowe wymagają całościowego podejścia; wzywa Komisję do zapewnienia dodatkowego wsparcia podmiotom lokalnym w krajach partnerskich oraz do podjęcia dodatkowych środków ustawodawczych w celu zaradzenia tym skutkom w krajach spoza UE; podkreśla ponadto, że UE powinna zabiegać o ratyfikację wszystkich konwencji Międzynarodowej Organizacji Pracy (MOP), które są istotne dla przemysłu włókienniczego; wzywa państwa członkowskie do wsparcia wysiłków mających na celu zapobieganie przemocy ze względu na płeć w sektorze włókienniczym poprzez zobowiązanie do ratyfikacji i wdrożenia konwencji MOP nr 190 dotyczącej eliminacji przemocy i molestowania w miejscu pracy;

81. wzywa Komisję do uwzględnienia perspektywy płci przy wdrażaniu strategii UE dotyczącej wyrobów włókienniczych; zwraca szczególną uwagę na fakt, iż kobiety stanowią 80 %[62] światowej siły roboczej w sektorze odzieżowym, a zatem w nieproporcjonalny sposób odczuwają negatywny wpływ tego sektora; zwraca uwagę na liczne doniesienia o przemocy ze względu na płeć w przemyśle włókienniczym; zaznacza, że kobiety i dziewczęta pracujące w fabrykach odzieżowych są szczególnie narażone na molestowanie i przemoc ze względu na płeć z powodu niepewnych warunków zatrudnienia i niskiej płacy, a także z powodu ograniczonej możliwości awansu zawodowego, lokalizacji miejsc pracy i ich uzależnienia od zakwaterowania w miejscu pracy; podkreśla, że w sektorze włókienniczym szczególną uwagę należy zwrócić na równość płci i prawa kobiet;  stanowczo domaga się, by umożliwić swobodne zakładanie związków zawodowych kobiet i prowadzenie przez nie działalności, oraz apeluje o przestrzeganie prawa do rokowań zbiorowych;

82. zauważa, że w przemyśle włókienniczym kobiety są często wykluczone z procesu podejmowania decyzji; wzywa pracodawców w sektorze włókienniczym do podjęcia działań na rzecz zagwarantowania reprezentacji kobiet na stanowiskach kierowniczych i dyrektorskich oraz w forach konsultacyjnych; wzywa ponadto pracodawców do organizowania szkoleń dla kadry kierowniczej i pracowników w zakresie równouprawnienia płci i dyskryminacji ze względu na płeć; wzywa państwa członkowskie do promowania wśród dziewcząt i kobiet studiów w dziedzinach nauk przyrodniczych, technologii, inżynierii, sztuki i matematyki, aby zadbać o to, by kobiety odgrywały kluczową rolę we wszystkich aspektach przemysłu włókienniczego, w tym w korzystaniu z zaawansowanych technologicznie maszyn, często potrzebnych podczas różnych procesów produkcyjnych, a tym samym aby podkreślić powiązania między kobietami, technologiami i wyrobami włókienniczymi;

83. wzywa państw członkowskie i Komisję do dbania o gromadzenie kompleksowych danych posortowanych według płci, by ustalić udział kobiet w sektorze włókienniczym oraz zidentyfikować ewentualne różnice lub rozbieżności między państwami członkowskimi;

84. przypomina, że rodzime rzemiosło jest często przywłaszczane, co wiąże się z rasizmem strukturalnym, i wykorzystywane do produkcji odzieży przeznaczonej do masowej konsumpcji; przypomina, że ofiarą pada rzemiosło i jego twórcy, ponieważ lokalne społeczności zmusza się do podejmowania słabo opłacanej pracy w przemyśle konfekcyjnym[63];

Szkodliwe praktyki zakupowe

85. ubolewa, że strategia nie przewiduje żadnych działań przeciwko szkodliwym praktykom zakupowym przedsiębiorstw; zwraca uwagę, że według MOP obecny brak równowagi sił między nabywcami odzieży a ich dostawcami, w szczególności MŚP, powoduje nadprodukcję i wyzysk pracowników w tym sektorze przemysłu[64]; uważa, że należy skutecznie zająć się nieuczciwymi praktykami zakupowymi przedsiębiorstw, takimi jak dokonywanie w ostatniej chwili zmian w modelu lub czasie realizacji, jednostronne zmiany umów oraz anulowanie zamówień w ostatniej chwili; wzywa Komisję do zbadania, jak najlepiej zminimalizować tego rodzaju praktyki, w tym za pomocą przepisów czerpiących inspirację i opartych na doświadczeniach związanych z wdrażaniem dyrektywy (UE) 2019/663[65] w sprawie nieuczciwych praktyk handlowych w łańcuchu dostaw produktów rolnych i spożywczych;

86. nalega, by transformacja ekologiczna i cyfrowa europejskiego sektora włókienniczego doprowadziła do sprawiedliwej transformacji, która nie pozostawi nikogo w tyle; podkreśla, że przejście w przemyśle włókienniczym na bardziej zrównoważone modele biznesowe o obiegu zamkniętym może w znacznej mierze przyczynić się do stworzenia możliwości biznesowych, zielonych miejsc pracy oraz do podniesienia i zmiany kwalifikacji siły roboczej, a jednocześnie umożliwić poprawę warunków pracy oraz większą atrakcyjność sektora i płac pracowników, którzy odegrają kluczową rolę w transformacji; przyznaje, że choć transformacja sektora może zaowocować miejscami pracy wymagającymi nowych umiejętności, inne rodzaje miejsc pracy mogą zniknąć; podkreśla znaczenie wysokiej jakości dialogu społecznego oraz zaangażowania władz krajowych i regionalnych w odpowiednie zaplanowanie transformacji i zadbanie o to, by wprowadzone zostały środki łagodzące, a zmiany nastąpiły w sposób społecznie odpowiedzialny, w tym zadbanie o to, by nowo utworzone miejsca pracy w gospodarce o obiegu zamkniętym były miejscami pracy wysokiej jakości;

87. wzywa Komisję i państwa członkowskie do zapewnienia, wraz z partnerami społecznymi, branżą i innymi zainteresowanymi stronami, oferty sektorowych szkoleń i kształcenia w dziedzinie zrównoważonych wyrobów włókienniczych, aby uchronić istniejące miejsca pracy, zwiększyć poziom zadowolenia pracowników i zapewnić dostępność wykwalifikowanej siły roboczej; podkreśla, jak ważne jest, by nisko opłacani pracownicy sektora włókienniczego, w tym pracownicy o najbardziej tymczasowym statusie zatrudnienia, mieli dostęp do wysokiej jakości oferty uczenia się przez całe życie i szkoleń, zwłaszcza po okresach nieobecności z powodów opiekuńczych;

88. wzywa Komisję i państwa członkowskie, by wspierały podmioty gospodarki społecznej, w tym przedsiębiorstwa społeczne prowadzące działalność o obiegu zamkniętym, w zmianie i podnoszeniu kwalifikacji ich pracowników;

89. wzywa Komisję do zapewnienia równych warunków działania – przy wysokim poziomie ochrony środowiska – produktom wytwarzanym i konsumowanym w UE oraz produktom eksportowanym lub importowanym; zauważa, że większość odzieży w Unii jest importowana z państw trzecich[66], przez co ma swój udział w szkodliwych skutkach środowiskowych i społecznych poza Unią; zwraca uwagę, że polityka handlowa może odegrać kluczową rolę w działaniu na rzecz zrównoważonych łańcuchów wartości, zwłaszcza poprzez skuteczne egzekwowanie rozdziałów dotyczących handlu i zrównoważonego rozwoju zawartych w umowach handlowych UE; uważa, że Unia powinna zadbać o to, by umowy handlowe i preferencyjne uzgodnienia handlowe były wykorzystywane jako dźwignie do promowania zrównoważonego rozwoju, ochrony klimatu i środowiska, praw człowieka, praw pracowniczych, sprawiedliwego i etycznego handlu na całym świecie oraz odpowiedzialnych łańcuchów wartości;

90. przypomina o zasadzie spójności polityki na rzecz rozwoju, a zwłaszcza o art. 208 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, który stanowi, że „przy realizacji polityk, które mogłyby mieć wpływ na kraje rozwijające się, Unia bierze pod uwagę cele współpracy na rzecz rozwoju”; podkreśla, jak ważne jest ograniczenie do minimum ewentualnych rozbieżności i uzyskanie synergii z polityką współpracy na rzecz rozwoju, z korzyścią dla krajów rozwijających się oraz w celu zwiększenia skuteczności współpracy na rzecz rozwoju; zwraca uwagę na rolę spójności polityki na rzecz rozwoju w umożliwieniu zintegrowanego podejścia do osiągnięcia celów zrównoważonego rozwoju;

91. w związku z tym zdecydowanie zachęca Komisję do uzupełnienia strategii odpowiednimi programami regionalnymi i krajowymi dla krajów rozwijających się w ramach inicjatyw Instrumentu Sąsiedztwa oraz Współpracy Międzynarodowej i Rozwojowej „Globalny wymiar Europy” i „Drużyna Europy”, co powinno zapewnić wyraźną promocję i informowanie o zrównoważonych projektach sprzyjających reformom zarządzania i skuteczniejszemu egzekwowaniu prawa, zwłaszcza prawa pracy, a także o zrównoważonych projektach wspierających budowę infrastruktury produkcji i dystrybucji wyrobów włókienniczych;

92. potępia błędne koło spowodowane skutkami zmiany klimatu, które zmuszają pracowników rolnych do porzucania gruntów niezdatnych już do uprawy, do wyprowadzki do ośrodków przemysłowych i do poszukiwania opartego na wyzysku zatrudnienia w przemyśle konfekcyjnym i w innych sektorach; przypomina, że pracownicy migrujący są szczególnie narażeni na wyzysk, ponieważ brakuje im sieci wsparcia społecznego, a także ze względu na ogólny brak infrastruktury społecznej i ochrony prawnej; przypomina, że rosnąca częstotliwość susz i powodzi zagraża również rolnikom uprawiającym bawełnę na całym świecie; przypomina, że bawełna jest szczególnie znamiennym przykładem wspomnianego błędnego koła, ponieważ jej uprawa wiąże się z nadmiernym zużyciem wody, co szkodzi glebie, a także ze stosowaniem pestycydów, co ma szkodliwy wpływ na rolników i środowisko;

 

°

° °

93. zobowiązuje swoją przewodniczącą do przekazania niniejszej rezolucji Radzie i Komisji.

UZASADNIENIE

30 marca 2022 r. Komisja Europejska przedstawiła nową strategię UE na rzecz zrównoważonych wyrobów włókienniczych w obiegu zamkniętym[67]. W strategii tej określono szereg działań i wizję Komisji na 2030 r. dla sektora włókienniczego, zakładającą następujące działania: wszystkie wyroby włókiennicze wprowadzane do obrotu w UE są trwałe, nadają się do naprawy i recyklingu, są wytwarzane głównie z włókien pochodzących z recyklingu, są wolne od substancji niebezpiecznych i produkowane z poszanowaniem praw socjalnych i środowiska; „tania odzież niskiej jakości” jest niemodna, a konsumenci korzystają dłużej z wysokiej jakości i przystępnych cenowo wyrobów włókienniczych; szeroko rozpowszechnione są opłacalne usługi ponownego użycia i naprawy; sektor włókienniczy jest konkurencyjny, odporny i innowacyjny, a producenci ponoszą odpowiedzialność za swoje produkty w całym łańcuchu wartości, dysponując wystarczającą zdolnością do recyklingu oraz minimalnego spalania i składowania odpadów.

 

Już dziś konsumpcja tekstyliów w Europie ma czwarty[68] co do wielkości wpływ na środowisko i zmianę klimatu, po żywności, mieszkalnictwie i mobilności. Wyroby włókiennicze zajmują trzecie[69] miejsce pod względem zużycia wody i użytkowania gruntów, a piąte pod względem zużycia surowców pierwotnych i emisji gazów cieplarnianych. Światowy przemysł włókienniczy i odzieżowy odpowiada obecnie za 92 mln[70] ton odpadów rocznie. Jest to przemysł napędzany głównie paliwami kopalnymi. W 2015 r. zużyliśmy 98 mln ton ropy naftowej tylko dla przemysłu mody: głównie do produkcji włókien syntetycznych, które stanowią znaczną część używanych materiałów. Szacuje się, że w oceanach znajduje się już 1,4 bln[71] mikrowłókien. Największy udział ze wszystkich ma pranie odzieży z włókien syntetycznych - 35%[72]. Co roku do wody trafia 552 000 ton samych mikrowłókien.

 

Produkujemy więcej odzieży i wyrobów włókienniczych niż kiedykolwiek wcześniej. W samej UE popyt w ostatnich dziesięcioleciach wzrósł o 40%[73]. Konsumujemy więcej i częściej niż kiedykolwiek wcześniej. Jednocześnie nosimy nasze ubrania średnio tylko kilka razy. Zapominamy, ile pracy i zasobów wykorzystano. Więcej kolekcji niż pór roku, coraz szybsze trendy, a zanim nowa kolekcja pojawi się w sklepach i na stronach internetowych, usuwa się poprzednią kolekcję. Jednocześnie tylko 1%[74] poddaje się recyklingowi.

 

Cenę płacą jednak nie tylko środowisko, ale także osoby, które produkują wyroby włókiennicze w całym łańcuchu dostaw.

 

Przemysł ten zatrudnia 60 mln[75] osób na całym świecie, z czego większość stanowią kobiety. Płace pracowników sektora odzieżowego są często dalekie od płacy zapewniającej utrzymanie na minimalnym poziomie. Niepłatne godziny nadliczbowe, zagrożenia dla zdrowia, brak umów na czas określony, nadużycia psychiczne i fizyczne to tylko niektóre problemy w tej branży. Niezależnie od tego, czy chodzi o pole bawełny, czy fabrykę włókienniczą, dominują niepewne warunki zatrudnienia. Na całym świecie to kobiety[76] szczególnie dotkliwie odczuwają skutki katastrof ekologicznych i ekstremalnych zjawisk klimatycznych. Nie możemy poradzić sobie z najgorszym kryzysem na świecie bez zaangażowania połowy jego ludności.

 

Ciągła presja na obniżanie standardów socjalnych i norm środowiskowych prowadzi do coraz większych nierówności społecznych i dewastacji środowiska. Gospodarka o obiegu zamkniętym musi odgrywać ważną rolę w zarządzaniu przejściem na zrównoważony rozwój społeczny, gospodarczy i środowiskowy.

 

Sprawozdawczyni uważa, że bez funkcjonującej gospodarki o obiegu zamkniętym nie możemy osiągnąć neutralności klimatycznej ani naszych celów środowiskowych. W związku z tym potrzebujemy wiążących przepisów gwarantujących odpowiedzialne wykorzystanie surowców na całym świecie. Jako UE musimy dawać przykład i dbać o to, by wyroby włókiennicze sprzedawane w naszych sklepach i w ramach usług społeczeństwa informacyjnego, takich jak platformy internetowe, gwarantowały wysokie standardy w zakresie ochrony środowiska i praw człowieka.

 

Odpowiedzialność za zrównoważone zakupy nie powinna być dłużej przenoszona wyłącznie na konsumentów, ale należy położyć kres istniejącemu modelowi liniowemu, przechodząc do godnego i opartego na obiegu zamkniętym modelu, który nie zależy od wielkości sprzedaży.

 

W tym celu potrzebujemy wiążących przepisów, ponieważ do tej pory przemysł włókienniczy pozostawał stosunkowo nietykalny dla ustawodawców.

 

W związku z tym sprawozdawczyni apeluje o takie prawodawstwo europejskie, które zagwarantuje, że moda nie będzie produkowana kosztem niszczenia środowiska i życia ludzkiego. W tym względzie kluczową rolę może odegrać nowy wniosek dotyczący rozporządzenia w sprawie ekoprojektu.

 

Ponadto należy ustanowić wymogi zapobiegające cięciu niesprzedanych ubrań na kawałki lub wysyłaniu ich na składowiska tylko dlatego, że wyszły z mody lub magazyn jest pełny. Sprawozdawczyni uważa, że jedynie wyroby włókiennicze spełniające minimalne normy w zakresie zrównoważonego rozwoju powinny być przywożone do UE lub produkowane w UE. Musimy projektować wyroby włókiennicze, które nadają się do ponownego użycia, naprawy, recyklingu i charakteryzują się efektywnością energetyczną. W związku z tym UE musi wyznaczyć wiążące cele w zakresie zmniejszenia śladu węglowego wyrobów włókienniczych. Jednym z głównych problemów jest nadmierna konsumpcja i nadprodukcja. Całościowa strategia na rzecz zrównoważonych wyrobów włókienniczych może urzeczywistnić się tylko wtedy, gdy ograniczymy bezwzględną ilość wykorzystywanych zasobów naturalnych, a jednocześnie zmniejszymy ilość odpadów.

 

 

 

OPINIA KOMISJI PRZEMYSŁU, BADAŃ NAUKOWYCH I ENERGII (29.3.2023)

dla Komisji Ochrony Środowiska Naturalnego, Zdrowia Publicznego i Bezpieczeństwa Żywności

w sprawie strategii UE na rzecz zrównoważonych wyrobów włókienniczych w obiegu zamkniętym

(2022/2171(INI))

Sprawozdawca komisji opiniodawczej (*): Christian Ehler

(*) Zaangażowana komisja – art. 57 Regulaminu

 

 

WSKAZÓWKI

Komisja Przemysłu, Badań Naukowych i Energii zwraca się do Komisji Ochrony Środowiska Naturalnego, Zdrowia Publicznego i Bezpieczeństwa Żywności, jako komisji przedmiotowo właściwej, o uwzględnienie w końcowym tekście projektu rezolucji następujących wskazówek:

1. zwraca uwagę na znaczenie ekosystemu włókienniczego z punktu widzenia zatrudnienia, wzrostu gospodarczego i zachowania wiedzy fachowej i dziedzictwa kulturowego w Europie; podkreśla, że w 2022 r. europejski sektor włókienniczy osiągnął roczny obrót w wysokości 147 mld EUR, z czego 58 mld EUR w eksporcie i 106 mld EUR w imporcie, zatrudnia 1,3 mln europejskich obywateli i że kobiety zajmują mniej niż 25 % stanowisk kierowniczych w największych firmach sektora mody, a jednocześnie stanowią ponad 70 % ogółu pracowników w przemyśle włókienniczym; przypomina, że ponad 99 % unijnego ekosystemu włókienniczego to małe i średnie przedsiębiorstwa (MŚP), które na ogół mają niskie marże zysku; podkreśla, że unijne przedsiębiorstwa tekstylne zmagają się z silną konkurencją z państw azjatyckich, głównie z Chin[77], dokąd niektóre unijne przedsiębiorstwa zlecają produkcję i gdzie przepisy dotyczące ochrony środowiska i przepisy socjalne są mniej rygorystyczne, o ile w ogóle istnieją;

2. zauważa z zaniepokojeniem, że światowa produkcja wyrobów włókienniczych, a zwłaszcza odzieży niskiej jakości nienadającej się do recyklingu, znacznie wzrosła ze względu na zjawisko szybkiej mody w przemyśle odzieżowym, co ma negatywny wpływ na zasoby naturalne; podkreśla, jak ważne jest wsparcie przemysłu włókienniczego UE w odchodzeniu od szybkiej mody ku zrównoważonemu modelowi produkcji łączącemu zdolności twórcze i systemy produkcji oparte na wysokiej jakości procesach, materiałach i detalach, co znacznie ograniczyłoby ilość unijnych odpadów materiałowych w przemyśle włókienniczym i wzmocniłoby strategiczną wartość łańcucha dostaw w UE; podkreśla ponadto, jak ważne jest opracowanie i wdrożenie programów uświadamiania konsumentom wpływu przemysłu włókienniczego i odzieżowego na środowisko i klimat oraz umożliwienie konsumentom dokonywania zrównoważonych i inteligentnych wyborów;

3. dostrzega zagrożenie, jakie stwarza dla europejskiego przemysłu i zrównoważonego rozwoju import podrabianych lub niebezpiecznych produktów bądź produktów niezgodnych z przepisami UE dotyczącymi wyrobów włókienniczych; wzywa Komisję i państwa członkowskie do stworzenia bardziej skoordynowanego systemu monitorowania i nadzoru rynku oraz do pomnożenia zasobów i narzędzi mających na celu zagwarantowanie zgodności z przepisami UE, w tym z rozporządzeniem REACH[78], aby zapewnić równe warunki działania przedsiębiorstwom europejskim; odnotowuje możliwość zawarcia nowych, wzajemnie korzystnych umów handlowych oraz zacieśnienia obecnych stosunków handlowych, co może zagwarantować zgodność wyrobów włókienniczych z przepisami UE, a ponadto wesprzeć tworzenie miejsc pracy i przyspieszyć wzrost gospodarczy zarówno w UE, jak i u jej partnerów handlowych; wzywa rynki cyfrowe i analogowe do zadbania o zgodność sprzedawanych przez nie wyrobów włókienniczych z prawem UE; uważa pseudoekologiczny marketing za nieuczciwą konkurencję wobec tych MŚP, które naprawdę angażują się w bardziej ekologiczne procesy produkcji, i za szczególnie wprowadzający w błąd dla konsumentów;

4. wzywa Komisję i państwa członkowskie, aby przeanalizowały możliwość udzielenia państwom spoza UE odpowiedniego i opłacalnego wsparcia na rzecz dekarbonizacji łańcuchów dostaw tekstyliów, co będzie miało pozytywny wpływ na przedsiębiorstwa europejskie;

5. zauważa, że obciążenie regulacyjne, które bezpośrednio i pośrednio negatywnie wpływa na przemysł włókienniczy UE, w kumulacji ze skutkami pandemii COVID-19 i rosyjskiej napaści zbrojnej na Ukrainę, wzrostem cen energii i skutkami inflacji dla branży, zagraża konkurencyjności unijnych przedsiębiorstw; w związku z tym z zadowoleniem przyjmuje i popiera krajowe i unijne wysiłki na rzecz obniżenia cen energii do poziomu konkurencyjnego w skali międzynarodowej; przypomina, że unijny ekosystem włókienniczy jest liderem we wdrażaniu zrównoważonych praktyk; wzywa Komisję i państwa członkowskie do wdrożenia przepisów, które pozwolą uniknąć niepotrzebnych obciążeń, ułatwią zrównoważone modele biznesowe i poprawią konkurencyjność sektora, ponieważ duża liczba obowiązków drastycznie zwiększa koszty i biurokrację, zwłaszcza dla MŚP;

6. podkreśla, że niezbędne jest wspieranie MŚP z ekosystemu włókienniczego w odchodzeniu od liniowych modeli biznesowych i od niezrównoważonych praktyk; apeluje zatem o stworzenie sieci regionalnych i krajowych ośrodków zrównoważonego rozwoju i innowacji w włókiennictwie, aby pomóc przedsiębiorstwom, a zwłaszcza MŚP, w dwojakiej transformacji – cyfrowej i ekologicznej; odnotowuje możliwości, jakie w tym względzie mogą zaoferować Europejska Sieć Przedsiębiorczości oraz europejskie centra innowacji cyfrowych; apeluje o łatwe wytyczne dotyczące dostępu do finansowania oraz o ułatwienie procedur administracyjnych, co umożliwi MŚP przekształcenie ich działalności, przy uwzględnieniu ukierunkowanych zachęt, odpowiedniego harmonogramu oraz dostępności specjalnych szkoleń i zestawu narzędzi dla MŚP mających na celu zmniejszenie złożoności procedur;

7. wzywa Komisję i państwa członkowskie do zapewnienia spójności między środkami politycznymi określonymi w strategii UE dla sektora włókienniczego a ścieżką transformacji, aby stworzyć przewidywalne i zharmonizowane ramy prawne zgodne z przepisami UE i z celami Zielonego Ładu, a w szczególności z wymogami dotyczącymi ekoprojektu dla wyrobów włókienniczych, przy zapewnieniu przedsiębiorstwom wystarczającego okresu przejściowego; wzywa ponadto Komisję i państwa członkowskie do zapewnienia harmonizacji krajowych strategii politycznych na szczeblu UE, aby zagwarantować pewność i przewidywalność prawa oraz uniknąć fragmentacji jednolitego rynku UE i obciążeń biurokratycznych dla podmiotów gospodarczych, a zwłaszcza dla MŚP; podkreśla, że środki polityczne powinny być należycie uzasadnione przykładami pozytywnego wpływu na środowisko;

8. przypomina o potrzebie ułatwiania dialogów sektorowych, by zwiększyć zaangażowanie sektora przemysłu włókienniczego w przejście na neutralną dla klimatu gospodarkę o obiegu zamkniętym, oraz uznaje ścieżkę transformacji za istotny element składowy transformacji ekosystemu włókienniczego w Europie; ubolewa nad tym, że Komisja potrzebowała prawie dwóch lat od aktualizacji strategii przemysłowej UE, by stworzyć ścieżkę transformacji dla ekosystemu włókienniczego; podkreśla, że szybkie sfinalizowanie i wdrożenie działań wspierających przedsiębiorstwa ma ogromne znaczenie, by umożliwić zrównoważoną transformację i dostosować się do wymogów prawnych przy jednoczesnym zmniejszeniu śladu środowiskowego w oparciu o wykonalne i przewidywalne cele; podkreśla, że działania podejmowane zgodnie ze ścieżką transformacji powinny być w pełni spójne ze strategią przemysłową UE, działaniami legislacyjnymi przewidzianymi w strategii UE dla sektora włókienniczego, celami otwartej autonomii strategicznej i celami Europejskiego Zielonego Ładu;

9. wzywa Komisję, państwa członkowskie i zainteresowane strony z branży do zastosowania określonych w inicjatywie nowego europejskiego Bauhausu zasad przewodnich, tj. zrównoważonego charakteru, inkluzywności i estetyki, w transformacji ekosystemu włókienniczego, ponieważ połączenie kreatywności, sztuki i nauki może pomóc w wywarciu pozytywnego wpływu; podkreśla mocne strony europejskiego sektora kreatywnego, który może wpływać na preferencje i nawyki konsumentów, a tym samym ułatwić zrównoważoną transformację przemysłu włókienniczego w Europie i na świecie;

10. przypomina, że przejście ekosystemu włókienniczego na gospodarkę o obiegu zamkniętym może również istotnie przyczynić się do stworzenia zielonych miejsc pracy; wzywa Komisję i państwa członkowskie do ułatwienia dostępu do innowacyjnych programów nauczania w trosce o rozwijanie odpowiednich umiejętności oraz podnoszenie i zmianę kwalifikacji obecnej siły roboczej, w tym w trosce o niezbędną transformację cyfrową przemysłu tekstylnego, w szczególności w przypadku MŚP, które często nie dysponują wykwalifikowanymi pracownikami; podkreśla potrzebę zwiększenia atrakcyjności i lepszych perspektyw zatrudnienia dla młodych pracowników w ekosystemie włókienniczym; ponadto wzywa Komisję i państwa członkowskie do zwrócenia szczególnej uwagi na łączenie szkoleń artystycznych i technologicznych dla pracowników ekosystemu włókienniczego z myślą o wykorzystaniu synergii między umiejętnościami twórczymi i technicznymi, aby stale sprzyjać mobilności wykwalifikowanej siły roboczej w całej Europie i zachować europejską wiedzę fachową i europejskie dziedzictwo kulturowe oparte na rzemiośle włókienniczym; wzywa pracodawców w przemyśle włókienniczym do podjęcia działań na rzecz zapewnienia reprezentacji kobiet na szczeblu kierowniczym i dyrektorskim oraz na stanowiskach średniego szczebla;

11. dostrzega potrzeby i stojące przed przedsiębiorstwami włókienniczymi wyzwania związane z przyjęciem modelu biznesowego o faktycznym obiegu zamkniętym, w szczególności ze względu na obecne ograniczenia technologiczne i fizyczne w produkcji, recyklingu, sortowaniu i zbiórce, takie jak stosowanie chemikaliów, brak projektowania wyrobów zgodnie z zasadami gospodarki w obiegu zamkniętym, przepaść cyfrowa oraz potrzeba podniesienia i zmiany kwalifikacji siły roboczej; zauważa, że aby uczynić sektor włókienniczy prawdziwie zrównoważonym i odpornym oraz utrzymać przy życiu ten sektor i związane z nim miejsca pracy w Europie, potrzebne są specjalnie przeznaczone na ten cel środki finansowe, solidne wskaźniki oraz zachęty ekonomiczne i prawne;

12. z zadowoleniem przyjmuje rozszerzenie zakresu rozporządzenia w sprawie ekoprojektu dla zrównoważonych produktów[79] na towary inne niż związane z energią, w tym na wyroby włókiennicze; podkreśla, że ogromny potencjał pod względem obiegu zamkniętego i zrównoważonego charakteru wyrobów włókienniczych tkwi w projektowaniu takich wyrobów; wzywa Komisję do przeprowadzenia konsultacji z instytutami badawczymi i odpowiednimi zainteresowanymi stronami przed określeniem jasnych, wykonalnych i przewidywalnych celów i wskaźników w aktach delegowanych dotyczących ekoprojektu dla różnych kategorii wyrobów włókienniczych, w oparciu o podejście oparte na ryzyku i cyklu życia, z uwzględnieniem praw fizyki; podkreśla konieczność rozpoczęcia wdrażania rozporządzenia w sprawie ekoprojektu w odniesieniu do tych wyrobów włókienniczych, które mają największy wpływ na środowisko i w przypadku których wdrożenie przepisów jest najłatwiejsze, a także potrzebę uwzględnienia licznych różnic w przemyśle włókienniczym, w którym niektóre sektory opracowały już produkty, które w zamyśle mają być bardziej trwałe i możliwe do naprawy; ponadto apeluje o ustanowienie okresu przejściowego umożliwiającego ekosystemowi dostosowanie się do nowych wymogów dotyczących ekoprojektu dla różnych wyrobów;

13. dostrzega, że do cyfryzacji ekosystemu wyrobów włókienniczych potrzebne są znaczne inwestycje, i dlatego wzywa Komisję i państwa członkowskie oraz regiony do zwiększenia nakładów finansowych w tym zakresie; uznaje, że dostęp do danych dotyczących ekosystemu wyrobów włókienniczych, wymiana tych danych i ich przetwarzanie są niezbędne dla transformacji cyfrowej tego ekosystemu; z zadowoleniem przyjmuje cyfrowy paszport produktu jako decydujące narzędzie w obiegu zamkniętym oraz rolę, jaką może odegrać cyfrowy paszport produktu przez to, że umożliwi tworzenie nowych zrównoważonych modeli biznesowych dla wyrobów włókienniczych dzięki zwiększeniu dostępności i przejrzystości danych w całym łańcuchu dostaw; jest przekonany, że istnieją możliwości biznesowe komercjalizacji i wzmocnienia pozycji konsumentów, aby ułatwić im dokonywanie wyborów zgodnych z zasadami zrównoważoności i obiegu zamkniętego, które może umożliwić cyfrowy paszport produktu ze względu na korzyści, jakie przynosi pod względem przejrzystości, zrozumienia zachowań konsumentów, łańcucha dostaw oraz wymogów w zakresie informacji środowiskowych i społecznych, identyfikowalności, ograniczenia ilości odpadów i prawidłowego przetwarzania wyrobów włókienniczych w celu recyklingu, ponownego użycia i naprawy, biorąc pod uwagę, że prawa dostępu powinny być zróżnicowane dla różnych kategorii użytkowników danych; podkreśla, że wymogi dotyczące informacji, a w szczególności wydajności, odnoszące się do każdego produktu powinny opierać się na zharmonizowanej i znormalizowanej metodyce oraz być starannie dopracowane, aby zapewnić wykonalność techniczną i ekonomiczną, w tym pod względem takich aspektów jak funkcjonalność, skalowalność i konkurencyjność europejskich przedsiębiorstw, a także przystępność cenowa dla konsumentów; apeluje zatem o natychmiastowe stworzenie projektu pilotażowego – finansowanego z budżetu programu „Horyzont Europa” – określającego podstawowe kryteria i potrzeby infrastrukturalne dla cyfrowego paszportu produktu;

14. zwraca uwagę, że informacje zawarte w cyfrowym paszporcie produktu muszą być istotne, dokładne i aktualne oraz że powinny być łatwo dostępne i użyteczne dla władz, konsumentów i zainteresowanych stron w całym łańcuchu dostaw; podkreśla, że ważne jest, aby dostosować spójne wymogi dotyczące informacji o wyrobach włókienniczych do funkcji i obowiązków wynikających z cyfrowego paszportu produktu, zgodnie z wymogami ochrony danych, tajemnic przedsiębiorstwa i praw własności intelektualnej; zaleca, aby produkty posiadały istotne informacje w formacie cyfrowym, dostępnym na przykład za pomocą kodu QR, i jednocześnie w formacie analogowym, umożliwiającym konsumentom dokonywanie świadomych wyborów, a także wykorzystanie w przemyśle; wzywa Komisję, aby wykorzystała projekt pilotażowy dotyczący cyfrowego paszportu produktu do stopniowego wprowadzania paszportu oraz wyznaczyła dłuższy okres wdrażania przez MŚP, a zwłaszcza mikroprzedsiębiorstwa, w oparciu o zdobyte w toku projektu pilotażowego doświadczenie i z uwzględnieniem ich możliwości, a także aby pomogła im zapewnić pełną zgodność z rozporządzeniem; ponadto wzywa Komisję, aby oparła wdrożenie cyfrowego paszportu produktu na aktualnych bazach danych, infrastrukturze danych, standardach danych i najlepszych praktykach w dziedzinie udostępniania danych, żeby uniknąć powielania i niepotrzebnego obciążenia administracyjnego; przypomina, że kwestie dotyczące wiarygodności i weryfikowalności danych, odpowiedzialności prawnej za publikowane dane oraz dostępu do danych dla przedsiębiorstw w całym łańcuchu dostaw pozostają do dziś nierozstrzygnięte i muszą zostać odpowiednio rozwiązane przez Komisję i państwa członkowskie przed wdrożeniem cyfrowego paszportu produktu;

15. z zadowoleniem przyjmuje planowany przegląd rozporządzenia w sprawie etykietowania wyrobów włókienniczych[80] i rozporządzenia w sprawie oznakowania ekologicznego[81] jako okazję, by zapobiec praktykom pseudoekologicznego marketingu za pomocą etykietowania oraz zharmonizować kryterium obowiązkowego etykietowania wyrobów włókienniczych w całej UE; dostrzega niewykorzystany potencjał zamówień publicznych we wspieraniu modeli o obiegu zamkniętym i przedsiębiorstw stosujących zrównoważone procesy produkcyjne w toku ewentualnego przeglądu znaku „wyprodukowano w Europie”; podkreśla, że wszystkie przepisy dotyczące etykietowania wyrobów włókienniczych, zarówno na etykiecie fizycznej, jak i cyfrowej, oraz wszystkich dziedzin etykietowania, w tym w odniesieniu do zrównoważonego rozwoju i obiegu zamkniętego, wprowadza się z myślą o zapewnieniu jasności prawa, obniżeniu kosztów przestrzegania przepisów dla przedsiębiorstw, w szczególności dla MŚP, oraz o tym, by informacje były łatwo dostępne, czytelne i porównywalne dla konsumentów i odpowiednich przedsiębiorstw, a także by były opracowane w podejściu opartym na dowodach, co zapewni wymierne pozytywne skutki; zauważa, że w etykietach cyfrowych można by korzystać z rozwiązań technicznych oferowanych przez cyfrowy paszport produktu; wzywa Komisję, aby bardziej sprecyzowała i uprościła proces klasyfikacji do celów ubiegania się o nowe nazwy składu surowcowego dla nowatorskich i wyróżniających się materiałów;

16. podkreśla, że niezbędne jest zmniejszenie śladu węglowego sektora, głównie przez inwestycje w technologie redukcji emisji gazów cieplarnianych i badania w tym zakresie; jest głęboko przekonany, że należy niezwłocznie zająć się kwestią wykorzystania wody w produkcji wyrobów włókienniczych w skali ogólnoświatowej; wzywa Komisję, aby wyznaczyła cele, które pozwolą zmniejszyć ślad wodny przemysłu włókienniczego, aby sprzyjała rozwojowi procesów zużywających mniej energii i wody oraz zapobiegała stosowaniu i uwalnianiu szkodliwych substancji; podkreśla znaczenie badań i innowacji, w szczególności związanych z nowymi formami nadających się do recyklingu włókien, które wymagają mniej wody, a także opracowania alternatyw dla konwencjonalnego stosowania chemikaliów, znaczenie ponownego wykorzystania wody przez rozwój technologii oczyszczania ścieków oraz zmniejszenia zużycia energii i wody w procesie produkcji;

17. wyraża zadowolenie, że Komisja zamierza osiągnąć cel zakładający, że do 2030 r. wyroby włókiennicze będą wolne od najbardziej niebezpiecznych chemikaliów, oraz zobowiązała się, że podejmie problem obecności niebezpiecznych substancji w wyrobach włókienniczych i procesach produkcyjnych; ubolewa, że obecność niebezpiecznych chemikaliów w wyrobach włókienniczych często utrudnia ich ponowne wykorzystanie i recykling[82]; w związku z tym popiera wprowadzenie technicznie wykonalnych celów dotyczących ograniczenia niebezpiecznych chemikaliów w wyrobach włókienniczych i ich odpadach, a także pełną identyfikowalność i ujawnianie substancji chemicznych stosowanych w procesach produkcyjnych, z wykorzystaniem korzyści płynących z cyfrowego paszportu produktu, aby od samego początku zapewnić czysty recykling wyrobów włókienniczych; podkreśla, że trzeba stale wspierać badania i finansowanie w dziedzinie zapobiegania zanieczyszczeniom mikrodrobinami plastiku pochodzącymi z syntetycznych wyrobów włókienniczych i mikrowłókien; wzywa Komisję do rozwiązania tej kwestii w planowanym wniosku dotyczącym środków mających ograniczyć uwalnianie mikrodrobin plastiku do środowiska; apeluje o innowacje, aby za pomocą odpowiednich rozwiązań technicznych zapobiegać uwalnianiu do środowiska mikrowłókien i mikrodrobin plastiku na każdym etapie cyklu życia produktu;

18. zwraca uwagę na możliwości biznesowe i alternatywne modele biznesowe w zakresie ponownego użycia i naprawy oraz ich wkład w bardziej zrównoważony ekosystem włókienniczy o obiegu zamkniętym, a także na możliwości tworzenia miejsc pracy dzięki rozwojowi sektorów ponownego użycia i recyklingu w UE; apeluje w związku z tym o stworzenie zachęt do wspierania sektorów ponownego użycia i wynajmu, a także przedsiębiorstw ukierunkowanych na wydłużenie okresu używania odzieży; podkreśla znaczenie recyklingu dla obiegu zamkniętego i zmniejszenia ilości odpadów oraz jako źródła surowców dla produkcji włókienniczej w Europie; zauważa w związku z tym, że prawa fizyki ograniczają możliwości pełnego recyklingu i obiegu zamkniętego obecnie istniejących włókien; podkreśla, że czystość materiałów wsadowych do produkcji tkanin wpływa również na efektywność i rentowność procesu recyklingu oraz że ograniczenie składu materiałów mieszanych zwiększyłoby zdolność do recyklingu w Europie; podkreśla, że niezbędne jest stworzenie silnych zachęt do recyklingu, zarówno w produkcji, jak i po stronie popytu, oraz stabilnego i otwartego rynku dla podmiotów zajmujących się recyklingiem i dla produktów wtórnych; sprzyja stosowaniu surowców wtórnych i podkreśla, że musi istnieć konkurencyjny europejski rynek wtórny surowców, który umożliwi producentom większe wykorzystanie w produktach materiałów pochodzących z recyklingu; przypomina, że wymogi dotyczące zbierania, sortowania, przetwarzania i przemieszczania odpadów w całym łańcuchu wartości wymagają niezbędnych inwestycji, aby stworzyć europejską branżę recyklingu; wzywa państwa członkowskie, aby zwiększyły inwestycje w technologie recyklingu, w tym rozbudowę istniejących zakładów recyklingu, a w szczególności inwestycje w mechaniczne i chemiczne technologie recyklingu; apeluje w związku z tym o przeznaczenie funduszy europejskich na rozwój gotowych do wprowadzenia na rynek technologii recyklingu;

19. podkreśla na drodze do osiągnięcia wyższego odsetka materiałów pochodzących z recyklingu w wyrobach włókienniczych istotne znaczenie mają zharmonizowane kryteria utraty statusu odpadu i definicja odpadów w odniesieniu do wyrobów włókienniczych; postuluje usunięcie ewentualnych barier w odzyskiwaniu odpadów, które nie mogą być już wykorzystywane w sektorze włókienniczym, oraz innowacje w dziedzinie ich możliwych zastosowań w innych sektorach; wzywa Komisję i państwa członkowskie do uznania odpadów tekstylnych za surowce, tak aby nadać odpadom wartość w produkcji wyrobów włókienniczych, jeżeli zostaną one poddane wystarczającemu procesowi odzysku; przypomina, że państwa członkowskie mają obowiązek posiadać od 1 stycznia 2025 r. infrastrukturę do selektywnej zbiórki wyrobów włókienniczych; podkreśla, że pilnie trzeba przeznaczyć fundusze zarówno na szczeblu unijnym, jak i krajowym na badania, innowacje i rozbudowę infrastruktury do wysokiej jakości ręcznego i automatycznego sortowania materiałów włókienniczych, aby przemysł był gotowy do wykorzystania zebranych odpadów w drodze recyklingu, ponownego użycia lub naprawy oraz aby zapewnić racjonalne ekologicznie gospodarowanie zbieranymi wyrobami włókienniczymi; z uwagi na niskie wskaźniki zbiórki apeluje o opracowanie zachęt dla konsumentów, aby osiągnąć wyższe poziomy zbiórki wyrobów włókienniczych, w tym do ponownego użycia do celów społecznych; zachęca Komisję, aby monitorowała państwa członkowskie, które wprowadziły selektywną zbiórkę przed 1 stycznia 2025 r., w celu zgromadzenia najlepszych praktyk i wskazania ewentualnych kwestii związanych z harmonizacją praktyk sortowania i zbiórki na szczeblu unijnym;

20. podkreśla, że działania podejmowane w ramach strategii UE dotyczącej wyrobów włókienniczych powinny koncentrować się przede wszystkim na innowacjach cyfrowych, stopniowym wycofywaniu włókien nienadających się do recyklingu i opracowywaniu nowych rodzajów włókien o mniejszym wpływie na środowisko; wzywa Komisję, aby wraz z państwami członkowskimi, przemysłem i instytucjami badawczymi wspierała i finansowała badania nad wyeliminowaniem substancji niebezpiecznych z wyrobów włókienniczych oraz nad zależnościami substycyjnymi między włóknami, które są bardziej trwałe, nadają się do ponownego użycia, recyklingu i naprawy; podkreśla, że trzeba wyjść poza obecnie istniejące włókna i materiały włókiennicze, aby zintensyfikować badania i innowacje związane z opracowaniem nowych surowców w celu zmniejszenia śladu węglowego produkcji włókienniczej oraz zmniejszenia zależności od ziemi, wody i ropy naftowej w ekosystemie wyrobów włókienniczych; zauważa, że nowe rodzaje włókien i wyrobów włókienniczych w połączeniu z rozwiązaniami cyfrowymi będą w stanie poprawić życie obywateli, np. poprzez dostarczanie użytkownikom produktu informacji na temat zdrowia, z uwzględnieniem kwestii prywatności; podkreśla, że włókna sztuczne nadal mają zasadnicze znaczenie w produkcji technicznych wyrobów włókienniczych obok wielu innych kategorii wyrobów włókienniczych; podkreśla potrzebę badań naukowych i innowacji związanych z włóknami sztucznymi, zarówno pochodzenia biologicznego, jak i syntetycznego, takich jak recykling odpadów na włókna, włókna na włókno i upcykling tworzyw sztucznych z zasobów, w celu tworzenia nowych wyrobów włókienniczych;

21. podkreśla, że badania naukowe i innowacje mają kluczowe znaczenie dla wzmocnienia konkurencyjności wiodącej pozycji przemysłu włókienniczego UE w zakresie innowacji, zwłaszcza w obszarze zrównoważonych procesów produkcyjnych, biodegradowalnych i zrównoważonych włókien, takich jak włókna pochodzenia biologicznego, biorozwiązań, które mają być stosowane w całym łańcuchu wartości wyrobów włókienniczych, wymyślenia i zwiększenia skali bezpiecznej produkcji o obiegu zamkniętym, wysokiej jakości technologii automatycznego sortowania składu i technologii recyklingu, a także dla wykorzystania możliwości oferowanych przez cyfryzację, na przykład związanych z inteligentnymi wyrobami włókienniczymi oraz interoperacyjnym i znormalizowanym, przyjaznym MŚP cyfrowym paszportem produktu; zachęca państwa członkowskie, regiony i organy zarządzające do pełnego wykorzystania europejskich funduszy strukturalnych oraz Instrumentu na rzecz Odbudowy i Zwiększania Odporności, aby uwolnić potencjał europejskiego przemysłu włókienniczego przez wspieranie innowacyjnych rozwiązań w celu dalszej cyfryzacji i dekarbonizacji sektora, wspieranie MŚP oraz wspieranie inicjatyw podnoszenia i zmiany kwalifikacji; apeluje zatem o rozwój europejskich ośrodków włókienniczych, które łączą innowacyjne ośrodki badawcze z zakładami zajmującymi się zbiórką, sortowaniem, recyklingiem i utylizacją i przekształcają odpady w wartość oraz tworzą nowe miejsca pracy w ośrodkach produkcji włókienniczej; wzywa Komisję, aby zainicjowała specjalny sojusz przemysłowy UE;

22. przypomina, że istnieją różne możliwości finansowania ze środków UE, np. za pośrednictwem klastra 2 programu „Horyzont Europa” lub Europejskiej Rady ds. Innowacji (EIC); postuluje stworzenie unijnego programu badań i innowacji spójnego z wytyczoną ścieżką transformacji ekosystemu włókienniczego; podkreśla, że unijny program badań i innowacji musi uwzględniać cały łańcuch wartości o obiegu zamkniętym w ekosystemie wyrobów włókienniczych; apeluje w związku z tym o specjalne, współprogramowane partnerstwo na szczeblu UE, aby zwiększyć konkurencyjność Unii Europejskiej w dziedzinie innowacyjnych i zrównoważonych wyrobów włókienniczych; podkreśla, że takie partnerstwo powinno łączyć i przyspieszać badania naukowe, innowacje, testy pilotażowe, demonstracje i działania edukacyjne w czterech strategicznych dziedzinach, a mianowicie w odpowiedzialnej gospodarce o obiegu zamkniętym, opartej na biotechnologii, cyfrowej produkcji i łańcuchach dostaw, inteligentnych i wysoce wydajnych materiałach i produktach oraz zaawansowanych umiejętnościach cyfrowych i bardziej ekologicznych; podkreśla, że przyszłe programy prac programu „Horyzont Europa” powinny odzwierciedlać cele związane z obiegiem zamkniętym i zrównoważonym rozwojem, jak określono w strategii UE dla sektora włókienniczego oraz w odpowiadającym jej unijnym programie badań i innowacji w dziedzinie wyrobów włókienniczych; zwraca ponadto uwagę, że odnośne zaproszenia powinny opierać się na strukturalnym zaangażowaniu zainteresowanych stron w całym ekosystemie, a jednocześnie zachęcać sektor włókienniczy i sektor technologii cyfrowych do rozwijania pełnego potencjału cyfrowego przemysłu włókienniczego; podkreśla wiodącą rolę, jaką w tym procesie powinny odgrywać Europejski Instytut Innowacji i Technologii oraz wspólnoty wiedzy i innowacji (w dziedzinie kultury i kreatywności[83] oraz w dziedzinie produkcji[84]); uważa, że innowacyjny i przedsiębiorczy potencjał ekosystemu wyrobów włókienniczych nie jest jeszcze sprawiedliwie uznawany w społeczności innowacyjnej, i wzywa Komisję, aby wyznaczyła zarządcę programu EIC ds. innowacyjnych, inteligentnych i zrównoważonych wyrobów włókienniczych i podejmowała wyzwania w ramach „Akceleratora” EIC.

INFORMACJE O PRZYJĘCIU PRZEZ KOMISJĘ OPINIODAWCZĄ

Data przyjęcia	28.3.2023
Wynik głosowania końcowego	+: –: 0:	64 2 0
Posłowie obecni podczas głosowania końcowego	Matteo Adinolfi, Nicola Beer, François-Xavier Bellamy, Hildegard Bentele, Tom Berendsen, Vasile Blaga, Paolo Borchia, Marc Botenga, Markus Buchheit, Martin Buschmann, Cristian-Silviu Buşoi, Jerzy Buzek, Maria da Graça Carvalho, Ignazio Corrao, Beatrice Covassi, Ciarán Cuffe, Josianne Cutajar, Nicola Danti, Martina Dlabajová, Christian Ehler, Valter Flego, Niels Fuglsang, Lina Gálvez Muñoz, Jens Geier, Nicolás González Casares, Bart Groothuis, Christophe Grudler, Robert Hajšel, Romana Jerković, Seán Kelly, Izabela-Helena Kloc, Łukasz Kohut, Andrius Kubilius, Marisa Matias, Dan Nica, Angelika Niebler, Niklas Nienaß, Johan Nissinen, Mauri Pekkarinen, Morten Petersen, Markus Pieper, Maria Spyraki, Beata Szydło, Riho Terras, Patrizia Toia, Marie Toussaint, Isabella Tovaglieri, Henna Virkkunen, Pernille Weiss, Carlos Zorrinho
Zastępcy obecni podczas głosowania końcowego	Alex Agius Saliba, Rasmus Andresen, Tiziana Beghin, Franc Bogovič, Jakop G. Dalunde, Pietro Fiocchi, Klemen Grošelj, Martin Hojsík, Marina Kaljurand, Dace Melbārde, Rob Rooken, Bronis Ropė, Ernő Schaller-Baross, Jordi Solé, Susana Solís Pérez
Zastępcy (art. 209 ust. 7) obecni podczas głosowania końcowego	Sven Simon

 

 

GŁOSOWANIE KOŃCOWE W FORMIE GŁOSOWANIA IMIENNEGO
W KOMISJI OPINIODAWCZEJ

64	+
ECR	Pietro Fiocchi, Izabela-Helena Kloc, Beata Szydło
ID	Matteo Adinolfi, Paolo Borchia, Markus Buchheit, Isabella Tovaglieri
NI	Tiziana Beghin, Martin Buschmann, Ernő Schaller-Baross
PPE	François-Xavier Bellamy, Hildegard Bentele, Tom Berendsen, Vasile Blaga, Franc Bogovič, Cristian-Silviu Buşoi, Jerzy Buzek, Maria da Graça Carvalho, Christian Ehler, Seán Kelly, Andrius Kubilius, Dace Melbārde, Angelika Niebler, Markus Pieper, Sven Simon, Maria Spyraki, Riho Terras, Henna Virkkunen, Pernille Weiss
Renew	Nicola Beer, Nicola Danti, Martina Dlabajová, Valter Flego, Bart Groothuis, Klemen Grošelj, Christophe Grudler, Martin Hojsík, Mauri Pekkarinen, Morten Petersen, Susana Solís Pérez
S&D	Alex Agius Saliba, Beatrice Covassi, Josianne Cutajar, Niels Fuglsang, Lina Gálvez Muñoz, Jens Geier, Nicolás González Casares, Robert Hajšel, Romana Jerković, Marina Kaljurand, Łukasz Kohut, Dan Nica, Patrizia Toia, Carlos Zorrinho
The Left	Marc Botenga, Marisa Matias
Verts/ALE	Rasmus Andresen, Ignazio Corrao, Ciarán Cuffe, Jakop G. Dalunde, Niklas Nienaß, Bronis Ropė, Jordi Solé, Marie Toussaint

 

2	-
ECR	Johan Nissinen, Rob Rooken

 

0	0

 

Objaśnienie używanych znaków:

+ : za

- : przeciw

0 : wstrzymało się

 

 

OPINIA KOMISJI ROZWOJU (2.3.2023)

dla Komisji Ochrony Środowiska Naturalnego, Zdrowia Publicznego i Bezpieczeństwa Żywności

w sprawie strategii UE na rzecz zrównoważonych wyrobów włókienniczych w obiegu zamkniętym

(2022/2171(INI))

Sprawozdawczyni komisji opiniodawczej: Marlene Mortler 

 

WSKAZÓWKI

Komisja Rozwoju zwraca się do Komisji Ochrony Środowiska Naturalnego, Zdrowia Publicznego i Bezpieczeństwa Żywności, jako komisji przedmiotowo właściwej, o uwzględnienie w końcowym tekście projektu rezolucji następujących wskazówek:

A. mając na uwadze, że sektor włókienniczy, odzieżowy, skórzany i obuwniczy jest jednym z największych w gospodarce światowej, a większość jego pracowników to kobiety; mając na uwadze, że charakteryzuje się on złymi warunkami pracy i naruszaniem praw pracowniczych, w tym w odniesieniu do warunków pracy i praw rolników uprawiających rośliny włókniste rolnicze, takie jak bawełna;

B. mając na uwadze, że łańcuch wartości sektora włókienniczego, odzieżowego, skórzanego i obuwniczego w coraz większym stopniu stawał się ukierunkowany na nabywcę, co doprowadziło do niskich cen, zwiększonej presji czasowej i złych warunków płatności; mając na uwadze, że te warunki asymetrii siły rynkowej między dostawcami a globalnymi nabywcami napędzają i zwiększają ryzyko naruszeń praw pracowniczych w zakładach produkcyjnych w tym sektorze;

C. mając na uwadze, że produkcja i konsumpcja wyrobów włókienniczych ma również poważny wpływ na środowisko w postaci emisji gazów cieplarnianych, zanieczyszczenia chemicznego, wykorzystania zasobów i ilości odpadów włókienniczych, które trafiają na składowiska;

D. mając na uwadze, że około 60 % całej odzieży produkowanej w Bangladeszu importuje się do UE; mając na uwadze, że Porozumienie na rzecz stałej poprawy praw pracowniczych i bezpieczeństwa w fabrykach w przemyśle konfekcyjno-dziewiarskim w Bangladeszu (2013 r.) ma na celu promowanie ciągłej poprawy w tym zakresie w fabrykach w branży odzieży gotowej; mając na uwadze, że dzięki temu porozumieniu osiągnięto rzeczywistą poprawę bezpieczeństwa budynków i miejsc pracy, ale nie okazało się ono skutecznym narzędziem promowania praw pracowniczych;

E. mając na uwadze, że UE odgrywa kluczową rolę jako producent, inwestor, nabywca/importer, detalista i konsument w łańcuchach wartości sektora włókienniczego, odzieżowego, skórzanego i obuwniczego, dlatego ma znaczne możliwości, aby zaradzić negatywnemu oddziaływaniu tego sektora;

1. z zadowoleniem przyjmuje wniosek dotyczący rozporządzenia w sprawie ekoprojektu dla zrównoważonych produktów, a zwłaszcza strategię UE na rzecz zrównoważonych wyrobów włókienniczych w obiegu zamkniętym jako krok w stronę sprostania wyzwaniom związanym z produkcją wyrobów włókienniczych i odzieżowych, niezrównoważoną strukturą konsumpcji, odpadami i pseudoekologicznym marketingiem; wzywa Komisję do opublikowania wniosku ustawodawczego w sprawie uzasadniania twierdzeń dotyczących ekologiczności i przypomina, że twierdzenia dotyczące zrównoważonego rozwoju na jednolitym rynku UE powinny być jasne, istotne i umotywowane; podkreśla, że środki przyjęte po zaprezentowaniu strategii UE powinny być w pełni dostosowane do celów klimatycznych i środowiskowych Unii, w szczególności do osiągnięcia neutralności klimatycznej najpóźniej do 2050 r. oraz powstrzymania i odwrócenia procesu utraty różnorodności biologicznej; z zadowoleniem przyjmuje dalsze wysiłki UE na rzecz wypełnienia jej zobowiązań dotyczących celów zrównoważonego rozwoju ONZ do 2030 r., w szczególności celu nr 12 (odpowiedzialna konsumpcja i produkcja) oraz celu nr 8 (godna praca i wzrost gospodarczy), przy jednoczesnym uwzględnieniu obciążeń administracyjnych i finansowych, jakie wysiłki te stwarzają dla przedsiębiorstw; zdecydowanie zachęca do promowania tego podejścia na arenie międzynarodowej, w tym poprzez zacieśnienie współpracy z partnerskimi krajami rozwijającymi się w celu ograniczenia negatywnego wpływu światowego przemysłu włókienniczego na zmianę klimatu i różnorodność biologiczną, ale również do poprawy warunków pracy i warunków społecznych w tym konkretnym sektorze rynkowym;

2. potępia zjawisko błędnego koła spowodowane skutkami zmiany klimatu, które zmuszają pracowników rolnych do porzucania gruntów niezdatnych już do uprawy oraz do wyprowadzki do ośrodków przemysłowych, gdzie są zmuszeni poszukiwać opartego na wyzysku zatrudnienia w przemyśle konfekcyjnym i w innych sektorach; przypomina, że pracownicy migrujący są szczególnie narażeni na wyzysk, ponieważ brakuje im sieci wsparcia społecznego, a także ze względu na ogólny brak infrastruktury społecznej i ochrony prawnej; przypomina, że rosnąca liczba susz i powodzi zagraża również rolnikom uprawiającym bawełnę na całym świecie; przypomina, że szczególnie uderzającym przykładem wspomnianego błędnego koła jest bawełna, która szkodzi glebie z powodu nadmiernego zużycia wody, a jednocześnie ma szkodliwy wpływ na rolników i środowisko wynikający ze stosowania pestycydów;

3. przypomina o zasadzie spójności polityki na rzecz rozwoju, a zwłaszcza o art. 208 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, który stanowi, że „przy realizacji polityk, które mogłyby mieć wpływ na kraje rozwijające się, Unia bierze pod uwagę cele współpracy na rzecz rozwoju”; podkreśla, jak ważne jest ograniczenie do minimum ewentualnych rozbieżności i zbudowanie synergii z polityką współpracy na rzecz rozwoju, z korzyścią dla krajów rozwijających się oraz w celu zwiększenia skuteczności współpracy na rzecz rozwoju; zwraca uwagę na znaczenie spójności polityki na rzecz rozwoju dla umożliwienia zintegrowanego podejścia do osiągnięcia celów zrównoważonego rozwoju;

4. podkreśla, że produkcja wyrobów włókienniczych i odzieżowych często odbywa się poza UE, a większość takich wyrobów sprzedawanych w UE importuje się z krajów rozwijających się, co stwarza zagrożenia dla środowiska, pracy i praw człowieka wymagające zidentyfikowania i wyeliminowania; wzywa Komisję do zapewnienia równych warunków działania dla produktów wytwarzanych w Unii oraz produktów eksportowanych lub importowanych, aby promować bardziej ekologiczne i sprawiedliwe łańcuchy wartości ponad granicami i kontynentami; podkreśla, że dążenie do zrównoważonej produkcji wyrobów włókienniczych i odzieżowych o obiegu zamkniętym wymaga holistycznego podejścia i inwestycji w całym łańcuchu wartości wyrobów włókienniczych, aby stworzyć możliwości dla lokalnej działalności gospodarczej w obiegu zamkniętym o wysokiej wartości; zaznacza, że należy wykorzystać siłę rynkową UE, aby zachęcać do stosowania zrównoważonych praktyk produkcyjnych w sektorze włókienniczym i odzieżowym, w tym poprzez wdrażanie, monitorowanie i ocenę Porozumienia na rzecz stałej poprawy praw pracowniczych i bezpieczeństwa w fabrykach w przemyśle konfekcyjno-dziewiarskim w Bangladeszu jako narzędzia promowania praw pracowniczych; przypomina o potrzebie promowania obiegu zamkniętego i wdrożenia podejścia opartego na cyklu życia, z uwzględnieniem całego łańcucha wartości, przy jednoczesnym zapewnieniu identyfikowalności oraz wspieraniu produkcji innowacyjnych wyrobów włókienniczych, które są trwalsze, nadają się do ponownego użycia, naprawy i recyklingu oraz cechują się większą efektywnością energetyczną; popiera środki mające na celu przeciwdziałanie pseudoekologicznemu marketingowi i podnoszenie świadomości na temat konsekwencji, jakie mają dla planety szybka moda i zachowania konsumentów;

5. podkreśla, że łańcuchy wartości sektora włókienniczego, odzieżowego, skórzanego i obuwniczego często charakteryzują się zagrożeniami społecznymi i środowiskowymi, które mają wpływ na przedsiębiorstwa i zainteresowane strony w całym łańcuchu wartości, w tym na rolników, producentów i pracowników; z zadowoleniem przyjmuje wniosek Komisji dotyczący dyrektywy o należytej staranności przedsiębiorstw w zakresie zrównoważonego rozwoju jako ważny krok w kierunku rozwiązania konkretnych problemów w sektorze włókienniczym; podkreśla, że negatywnych skutków dla środowiska i skutków społecznych w krajach będących dostawcami nie można uniknąć za pomocą samych przepisów dotyczących należytej staranności; wzywa Komisję do zapewnienia dodatkowego wsparcia krajom partnerskim, w szczególności podmiotom lokalnym; przypomina, że wniosek Komisji dotyczący dyrektywy o należytej staranności przedsiębiorstw w zakresie zrównoważonego rozwoju ma na celu wspieranie zrównoważonych i odpowiedzialnych zachowań przedsiębiorstw w globalnych łańcuchach wartości jako środka ochrony praw człowieka i środowiska; zwraca uwagę, że według Międzynarodowej Organizacji Pracy (MOP) obecny brak równowagi sił między nabywcami odzieży a ich dostawcami (który objawia się takimi zjawiskami jak wprowadzane w ostatniej chwili modyfikacje wzorów lub czasu realizacji, jednostronne zmiany umów, niedopuszczalne praktyki zakupu i anulowanie zamówień w ostatniej chwili) powoduje nadprodukcję, marnowanie zasobów naturalnych i wyzysk pracowników w przemyśle, zwiększając w ten sposób ryzyko łamania praw pracowniczych i praw człowieka; podkreśla potrzebę zwalczania nieuczciwych praktyk handlowych w sektorze wyrobów włókienniczych i odzieżowych za pomocą podejścia regulacyjnego, w tym zakazu stosowania nieuczciwych praktyk handlowych przez przedsiębiorstwa działające na jednolitym rynku UE przez przegląd obowiązujących przepisów;

6. przypomina, że rodzime rzemiosło jest często przywłaszczane, co wiąże się z rasizmem strukturalnym, i wykorzystywane do produkcji odzieży przeznaczonej do masowej konsumpcji; przypomina, że ofiarą pada rzemiosło i jego twórcy, ponieważ lokalne społeczności zmusza się do podejmowania słabo opłacanej pracy w przemyśle konfekcyjnym[85];

7. zwraca uwagę, że wyroby włókiennicze i odzieżowe z Europy często eksportuje się do krajów rozwijających się w celu unieszkodliwienia; podkreśla, że ta niebezpieczna praktyka przenosi problemy środowiskowe wynikające z unieszkodliwiania wyrobów włókienniczych i odzieżowych spowodowanego nadmierną produkcją i konsumpcją do krajów rozwijających się; zaleca ustanowienie odpowiedniego obiegu zamkniętego, aby uniknąć tego rodzaju szkodliwych praktyk; zaleca ponadto zwiększenie zdolności do naprawy i ponownego wykorzystania wyrobów włókienniczych i odzieżowych w Europie; podkreśla, że należy również wspierać inwestycje w infrastrukturę recyklingu/naprawy w krajach rozwijających się oraz zwiększać ich zdolność do recyklingu i naprawy odzieży; apeluje do UE i jej państw członkowskich o gruntowny przegląd liniowego charakteru przemysłu włókienniczego z myślą o zmniejszeniu zużycia zasobów takich jak woda oraz ograniczeniu zanieczyszczenia i odpadów, w szczególności poprzez poprawę przetwarzania po wycofaniu z eksploatacji, aby rozwiązać ogromny problem powodowany przez tony mikrodrobin plastiku, które są uwalniane każdego roku i które prowadzą do zanieczyszczenia wód, mórz, gruntów i powietrza, a także wyrządzają szkody ekosystemom; ponadto wzywa UE i jej państwa członkowskie do stosowania substancji innych niż niebezpieczne, do tworzenia godnych miejsc pracy w sektorach naprawy, recyklingu i serwisowania oraz do działania na rzecz skutecznego ograniczenia nadprodukcji, zwłaszcza w celu przestrzegania norm dotyczących środowiska i warunków pracy w państwach trzecich; wzywa UE do ustanowienia skutecznego mechanizmu kontroli wywozu zużytych wyrobów włókienniczych w celu zapobiegania nielegalnemu przemieszczaniu do państw trzecich oraz do ustanowienia unijnych kryteriów etykietowania strumieni odpadów jako towarów używanych, aby uniknąć obchodzenia kontroli;

8. przypomina, że selektywna zbiórka wyrobów włókienniczych będzie obowiązkowa w UE od 1 stycznia 2025 r.; podkreśla, że przegląd dyrektywy ramowej w sprawie odpadów planowany na 2024 r. powinien uwzględniać konkretne odrębne cele w zakresie zapobiegania powstawaniu odpadów włókienniczych, ponownego użycia wyrobów włókienniczych, przygotowania do ponownego użycia i recyklingu; podkreśla, że zdecydowane promowanie sektora ponownego użycia ma zasadnicze znaczenie dla zapewnienia konsumentom zrównoważonej odzieży w przystępnych cenach, co z kolei jest istotnym czynnikiem w walce z tzw. szybką modą;

9. podkreśla konieczność zintensyfikowania poszukiwań innowacyjnych rozwiązań (takich jak maszyny, urządzenia czy platformy cyfrowe) w zakresie sortowania, ponownego wykorzystania i zarządzania zebranymi odpadami włókienniczymi, aż do etapu recyklingu;

10. podkreśla, że warunki pracy w przemyśle włókienniczym w krajach rozwijających się często nie spełniają norm i mają bezpośredni negatywny wpływ na poziom życia pracowników, między innymi ze względu na niskie płace, złe warunki pracy, nieodpowiednie standardy bezpieczeństwa, naruszenia praw pracowniczych, długie godziny pracy, ograniczenia wolności zrzeszania się i rokowań zbiorowych, szkodliwe praktyki, takie jak stosowanie niebezpiecznych chemikaliów lub inne zagrożenia dla zdrowia, przemoc ze względu na płeć oraz znęcanie się psychiczne lub fizyczne; przypomina, że naruszenia praw człowieka związane z łańcuchami wartości w sektorze włókienniczym i odzieżowym, do których dochodzi w krajach będących producentami, można często przypisać słabemu prawu lub nieegzekwowaniu obowiązujących przepisów; podkreśla, że w przypadku naruszeń pracownicy napotykają liczne przeszkody w dostępie do środków zaradczych w związku z takimi szkodami lub skorzystaniu z nich; przypomina o znaczeniu, jakie ma dla tego sektora osiągnięcie celu zrównoważonego rozwoju nr 5 dotyczącego równouprawnienia płci, ponieważ szacuje się, że kobiety stanowią 75 % pracowników w przemyśle konfekcyjnym i znajdują się w jeszcze trudniejszej sytuacji społecznej i ekonomicznej; przypomina, że kobiety są szczególnie dotknięte ubóstwem, kryzysami gospodarczymi, przemocą, katastrofami środowiskowymi i ekstremalnymi warunkami klimatycznymi; potępia zjawisko luki płacowej między kobietami a mężczyznami oraz brak kobiet na stanowiskach kierowniczych wyższego szczebla w sektorze wyrobów włókienniczych i odzieżowych na całym świecie; potępia pracę dzieci i migrantów o nieuregulowanym statusie, pracę przymusową i korupcję, które wciąż mają miejsce w tym sektorze; podkreśla w związku z tym, że UE musi promować ratyfikację wszystkich konwencji MOP, które są istotne dla przemysłu włókienniczego w krajach partnerskich; przypomina o odpowiedzialności UE za tworzenie partnerstw z podmiotami lokalnymi promujących prawa człowieka, procesy demokratyczne, dobre rządy, równouprawnienie płci i zrównoważony rozwój w sektorze włókienniczym;

11. przypomina, że światowa produkcja wyrobów włókienniczych wzrosła prawie dwukrotnie w latach 2000–2015, a mniej niż 1 % wszystkich wyrobów włókienniczych na świecie jest poddawanych recyklingowi w celu wytworzenia nowych produktów; zwraca uwagę, że około dwie trzecie obrotu wyrobów włókienniczych i odzieży w państwach członkowskich pochodzi z importu i że znaczny udział w tym obrocie mają kraje rozwijające się, takie jak Bangladesz, Indie, Pakistan i Kambodża; zauważa, że większość wpływu konsumpcji wyrobów włókienniczych w UE na środowisko ma miejsce poza UE, np. 90 % użytkowania gruntów, prawie 90 % zużycia wody, 80 % zużycia surowców i prawie 75 % emisji gazów cieplarnianych; apeluje o solidniejsze dane i ujawnianie informacji na temat oddziaływania sektora wyrobów włókienniczych i odzieżowych na środowisko, zwłaszcza na różnorodność biologiczną; przypomina, że ponieważ światowy sektor produktów włókienniczych i odzieżowych jest obecnie odpowiedzialny za produkcję 92 mln ton odpadów rocznie, kraje rozwijające się napotykają większe trudności w utrzymaniu odpowiednich standardów społecznych i środowiskowych w produkcji wyrobów włókienniczych i odzieżowych;

12. z zadowoleniem przyjmuje wprowadzenie cyfrowego paszportu produktu dla wyrobów włókienniczych; podkreśla, że paszport ten powinien zawierać informacje na temat sposobu przestrzegania norm środowiskowych, pracowniczych i dotyczących praw człowieka w całym łańcuchu dostaw;

13. podkreśla, że przejście na bardziej zrównoważony przemysł włókienniczy o obiegu zamkniętym w daje możliwość poprawy warunków pracy i wynagrodzenia pracowników; wzywa Komisję i państwa członkowskie do umożliwienia sektorowych szkoleń i kształcenia w dziedzinie zrównoważonych wyrobów włókienniczych w celu ochrony obecnych miejsc pracy, poprawy zadowolenia pracowników i zapewnienia dostępności wykwalifikowanej siły roboczej w UE i poza jej granicami;

14. w związku z tym zdecydowanie zachęca Komisję do uzupełnienia strategii odpowiednimi programami regionalnymi i krajowymi dla krajów rozwijających się, w ramach inicjatyw Instrumentu Sąsiedztwa oraz Współpracy Międzynarodowej i Rozwojowej – „Globalny wymiar Europy” i „Drużyna Europy”, które powinny zapewniać wyraźne promowanie i komunikację na temat zrównoważonych projektów propagujących reformy zarządzania i skuteczniejsze egzekwowanie prawa, zwłaszcza prawa pracy, a także zrównoważone projekty wspierające budowę infrastruktury produkcji i dystrybucji wyrobów włókienniczych i odzieżowych, która chroni środowisko oraz prawa socjalne i pracownicze, zwłaszcza przez wspieranie i promowanie przedsiębiorstw społecznych;

15. przypomina, że polityka handlowa może odgrywać kluczową rolę w przyczynianiu się do zrównoważonych łańcuchów wartości w sektorze włókienniczym, odzieżowym, skórzanym i obuwniczym, w szczególności poprzez skuteczne egzekwowanie rozdziałów dotyczących handlu i zrównoważonego rozwoju w umowach handlowych UE, w tym poprzez mechanizmy składania skarg służące zgłaszaniu przypadków nieprzestrzegania wielostronnych umów dotyczących pracy i środowiska, a także poprzez systematyczne stosowanie ocen wpływu handlu ex ante i ex post na zrównoważony rozwój oraz zwiększenie udziału zainteresowanych stron; ponadto wzywa UE do skutecznego wdrożenia i monitorowania, w sposób publicznie przejrzysty i partycypacyjny, warunków społecznych i środowiskowych związanych z ogólnym systemem preferencji taryfowych (GSP, GSP+ oraz „wszystko oprócz broni”);

16. zachęca organy celne i rynkowe państw członkowskich, koordynowane i wspierane przez Komisję, do poprawy i zwiększenia nadzoru nad przywozem i wywozem wyrobów włókienniczych i odzieżowych, aby zapobiec wprowadzaniu na jednolity rynek towarów produkowanych w krajach rozwijających się z naruszeniem norm dotyczących pracy, standardów społecznych i środowiskowych, a także zapobiegania wywozowi do krajów rozwijających się wyrobów włókienniczych i odzieżowych, które są oznaczone jako produkty używane, ale są faktycznie odpadami;

17. przypomina o potrzebie zwiększenia odpowiedzialności i przejrzystości marek w sektorze wyrobów włókienniczych i odzieżowych, aby zagwarantować konsumentom prawo do informacji;

18. wzywa UE do zacieśnienia dialogu politycznego z krajami będącymi producentami, w tym na temat kurczenia się przestrzeni politycznej dla społeczeństwa obywatelskiego i związków zawodowych, aby propagować godne warunki pracy w zakładach sektora włókienniczego, odzieżowego, skórzanego i obuwniczego;

19. przypomina, że każdego roku wycina się ponad 200 mln drzew w celu przetworzenia ich na tkaniny celulozowe, takie jak wiskoza i jedwab sztuczny oraz że do 30 % wiskozy i jedwabiu sztucznego wykorzystywanego w przemyśle mody pochodzi z zagrożonych lasów i starodrzewu, zamieszkiwanych kiedyś przez rodzime gatunki roślin i zwierząt[86]; przypomina ponadto, że w Brazylii wycinanie gruntów w celu hodowli bydła, które jest następnie poddawane ubojowi z przeznaczeniem dla przemysłu spożywczego i odzieżowego, odpowiada za 80 % wylesiania Amazonii[87]; podkreśla, że nowe rozporządzenie UE w sprawie produktów niepowodujących wylesiania obejmie również skórę.

INFORMACJE O PRZYJĘCIU W KOMISJI OPINIODAWCZEJ

Data przyjęcia	1.3.2023
Wynik głosowania końcowego	+: –: 0:	19 1 1
Posłowie obecni podczas głosowania końcowego	Barry Andrews, Hildegard Bentele, Stéphane Bijoux, Dominique Bilde, Udo Bullmann, Catherine Chabaud, Elisabetta De Blasis, György Hölvényi, Beata Kempa, Karsten Lucke, Erik Marquardt, Michèle Rivasi, Eleni Stavrou, Tomas Tobé, Bernhard Zimniok
Zastępcy obecni podczas głosowania końcowego	Marlene Mortler, Maria Noichl, Carlos Zorrinho
Zastępcy (art. 209 ust. 7) obecni podczas głosowania końcowego	Alexander Bernhuber, Katrin Langensiepen, Aušra Maldeikienė

 

 

GŁOSOWANIE KOŃCOWE W FORMIE GŁOSOWANIA IMIENNEGO W KOMISJI OPINIODAWCZEJ

19	+
ID	Dominique Bilde, Elisabetta De Blasis
PPE	Hildegard Bentele, Alexander Bernhuber, György Hölvényi, Aušra Maldeikienė, Marlene Mortler, Eleni Stavrou, Tomas Tobé
Renew	Barry Andrews, Stéphane Bijoux, Catherine Chabaud
S&D	Udo Bullmann, Karsten Lucke, Maria Noichl, Carlos Zorrinho
Verts/ALE	Katrin Langensiepen, Erik Marquardt, Michèle Rivasi

 

1	-
ID	Bernhard Zimniok

 

1	0
ECR	Beata Kempa

 

Objaśnienie używanych znaków:

+ : za

- : przeciw

0 : wstrzymało się

 

 

OPINIA KOMISJI RYNKU WEWNĘTRZNEGO I OCHRONY KONSUMENTÓW (29.3.2023)

dla Komisji Ochrony Środowiska Naturalnego, Zdrowia Publicznego i Bezpieczeństwa Żywności

w sprawie strategii UE na rzecz zrównoważonych wyrobów włókienniczych w obiegu zamkniętym

(2022/2171(INI))

Sprawozdawczyni komisji opiniodawczej: Anne-Sophie Pelletier 

 

WSKAZÓWKI

Komisja Rynku Wewnętrznego i Ochrony Konsumentów zwraca się do Komisji Ochrony Środowiska Naturalnego, Zdrowia Publicznego i Bezpieczeństwa Żywności, jako komisji przedmiotowo właściwej, o uwzględnienie w końcowym tekście projektu rezolucji następujących wskazówek:

A. mając na uwadze, że produkcja i konsumpcja wyrobów włókienniczych w Europie mają znaczący wpływ na środowisko i klimat, gdyż pozostawiają czwarty co do wielkości ślad środowiskowy[88];

B. mając na uwadze, że konsumenci są przeczuleni na punkcie wzrostu cen; mając na uwadze, że według badań konsumenci zgadzają się, że marki powinny udzielać wiarygodnych informacji o wpływie ich wyrobów na środowisko, oraz wielu konsumentów jest gotowych zmienić swoje zachowania nabywcze na bardziej zrównoważone, pod warunkiem że będą im dostępne jasne i wiarygodne etykiety;

C. mając na uwadze, że dokonywanie świadomych wyborów na podstawie informacji o zrównoważonym charakterze i pochodzeniu wyrobów może pomóc w przekierowaniu popytu na odzież wysokiej jakości, która jest mniej szkodliwa dla środowiska, oraz w przejściu na łańcuch dostaw, w którym respektuje się przyrodę i pracowników;

D. mając na uwadze, że europejski sektor włókienniczy ma bogate tradycje i wieloletni dorobek; mając na uwadze, że sektor ten obejmuje ponad 160 000 producentów, w większości MŚP, którzy podlegają obszernym przepisom europejskim i krajowym; mając na uwadze, że wielu producentów z sektora włókienniczego wyraziło zainteresowanie tworzeniem bardziej zrównoważonych i trwałych wyrobów włókienniczych i technologii produkcji, by sprostać wyzwaniom przedstawionym w Europejskim Zielonym Ładem;

E. mając na uwadze, że w latach 2000–2015[89] produkcja wyrobów włókienniczych podwoiła się, a czas użytkowania odzieży zmniejszył się w tym samym okresie o 36 %[90]; mając na uwadze, że modele oparte na szybkiej modzie sprzyjają masowej konsumpcji złej jakości odzieży, która często nie nadaje się do recyklingu, a jednocześnie budzą obawy o prawa socjalne pracowników i niepokoją ze względu na pseudoekologiczny marketing;

F. mając na uwadze, że wysoce złożone i rozdrobnione łańcuchy dostaw w przemyśle konfekcyjnym na szczeblu światowym jeszcze bardziej komplikują pracę organów nadzoru rynku, stowarzyszeń konsumentów i odsprzedawców, np. utrudniając niekiedy przestrzeganie odpowiednich przepisów Unii dotyczących jakości wyrobów i warunków produkcji, w tym w odniesieniu do pracy przymusowej; mając na uwadze, że sektor produkcji wyrobów włókienniczych, który składa się głównie z MŚP, już przedtem znajdował się pod dużą presją wynikającą z dumpingu socjalnego ze względu na bardzo niskie koszty produkcji w państwach spoza UE; mając na uwadze, że sytuację tę pogłębiła pandemia COVID-19: od wybuchu pandemii ujawniono wiele przypadków nadużyć z udziałem marek międzynarodowych oraz ich dostawców i pracowników;

1. przypomina o pierwszorzędnym znaczeniu ochrony konsumentów poprzez uregulowanie wprowadzających w błąd twierdzeń, które nie są zgodne z unijnymi lub krajowymi przepisami dotyczącymi ochrony konsumentów, oraz praktyk pseudoekologicznego marketingu i nadmiernego stosowania tworzyw sztucznych i szkodliwych chemikaliów w odzieży, a także poprzez bezzwłoczne podejmowanie wszelkich odpowiednich środków wobec wyrobów, które nie są zgodne z prawem Unii; w związku z tym z zadowoleniem przyjmuje wniosek Komisji dotyczący wzmocnienia pozycji konsumentów w procesie transformacji ekologicznej[91], co pomogłoby ich chronić przed wprowadzającą w błąd reklamą i pseudoekologicznym marketingiem; ponadto z zadowoleniem przyjmuje zapowiedziane inicjatywy, których celem jest lepsze informowanie konsumentów o trwałości, możliwości ponownego użycia, możliwości naprawy i recyklingu wyrobów włókienniczych; apeluje o przedstawienie ambitnego wniosku dotyczącego uzasadniania twierdzeń dotyczących ekologiczności, aby wzmocnić pozycję konsumentów i przedsiębiorstw w procesie transformacji ekologicznej oraz określić metodę odpowiedniego informowania konsumentów o zrównoważonym charakterze nabywanych przez nich wyrobów; podkreśla, że producenci powinni przekazywać podmiotom u końca łańcucha dostaw, w tym sprzedawcom detalicznym i internetowym platformom handlowym, informacje w związku z wymogami dotyczącymi ekoprojektu, tak aby konsumenci mogli być należycie informowani;

2. z zadowoleniem przyjmuje ujęcie cyfrowego paszportu produktu we wniosku dotyczącym rozporządzenia w sprawie wymogów dotyczących ekoprojektu dla zrównoważonych produktów[92], które wraz z proponowaną dyrektywą w sprawie należytej staranności przedsiębiorstw w zakresie zrównoważonego rozwoju[93] i z wnioskiem dotyczącym pracy przymusowej[94] może stanowić właściwy krok ku lepszemu zrozumieniu łańcuchów dostaw i zwiększeniu ich przejrzystości, w tym w odniesieniu do praw pracowniczych; apeluje, aby to ważne narzędzie miało na celu zapewnienie większej przejrzystości i dostarczanie rzetelnych informacji konsumentom i pośrednikom w łańcuchu dostaw; jest przekonany, że aby ten paszport miał sens, musi być zharmonizowany, łatwy do odczytu i dostępny na samym wyrobie lub, jeśli to niemożliwe, na towarzyszącym mu opakowaniu; opowiada się za otwartymi, łatwo dostępnymi, regularnie aktualizowanymi i wiarygodnymi danymi, które gwarantują identyfikowalność w całym łańcuchu dostaw sięgającą aż do poziomu fabryk, w tym w odniesieniu do składu i substancji zastosowanych w wyrobach włókienniczych, ze szczególnym uwzględnieniem szkodliwych chemikaliów; z zadowoleniem przyjmuje zbiór norm dotyczących identyfikowalności i przejrzystości zrównoważonych łańcuchów dostaw w sektorze odzieżowym i obuwniczym, zatwierdzony przez Europejską Komisję Gospodarczą ONZ w 2021 r.; zachęca przedsiębiorstwa z siedzibą w UE do ich stosowania; uważa, że lepsza identyfikowalność w łańcuchu dostaw mogłaby sprzyjać modelom handlu detalicznego i konsumpcji o obiegu zamkniętym, takim jak odsprzedaż i ponowne użycie wyrobów włókienniczych; uważa jednak, że łańcuchy dostaw są nieliniowe i obejmują wielu pośredników, w tym pośredników uczestniczących w masowym obrocie surowcami na giełdach towarowych, w związku z czym wymogi dotyczące identyfikowalności muszą mieć zastosowanie zarówno do takich podmiotów, jak i do producentów, a także że należy zapewnić wsparcie, aby pomóc MŚP w tym sektorze w dostosowaniu się do nowych przepisów; podkreśla w związku z tym, że cyfrowy paszport produktu powinien być narzędziem umożliwiającym przedsiębiorstwom, w szczególności MŚP i mikroprzedsiębiorstwom, lepsze informowanie o ich zrównoważonych praktykach, lecz nie może stać się kosztownym i biurokratycznym wymogiem;

3. sądzi, że cyfrowy paszport produktu powinien iść w parze z uproszczeniem obowiązujących etykiet, by dać konsumentom możliwość uzyskania spójnych i wiarygodnych informacji na temat śladu środowiskowego i społecznego wyrobów, a także na temat ich pochodzenia, składu i zastosowanych w nich chemikaliów; podkreśla, że uproszczenia obowiązujących etykiet można dokonać w oparciu o istniejące systemy certyfikacji i standardowe metody obejmujące aspekty zrównoważonego rozwoju, takie jak funkcjonowanie w obiegu zamkniętym, możliwość naprawy i trwałość, przy jednoczesnym zagwarantowaniu przejrzystości i wiarygodności na podstawie zasady odpowiedzialności za etykiety i systemy certyfikacji; zauważa, że niektóre wielostronne inicjatywy i systemy certyfikacji oraz prywatne systemy etykiet świadczących o zrównoważonym charakterze miały w przeszłości wady; zauważa ponadto, że niektórzy sprzedawcy detaliczni zostali niedawno ukarani za pseudoekologiczny marketing w kontekście takich systemów; podkreśla potencjał e‑etykietowania, które zapewniłoby konsumentom szczegółowe informacje o wyrobach włókienniczych, w tym porady dotyczące pielęgnacji oraz informacje o możliwości naprawy i recyklingu; podkreśla jednak, że e-etykiety nie mogą zastąpić fizycznych etykiet, które powinny nadal być źródłem podstawowych informacji na temat pielęgnacji i składu;

4. jest przekonany, że w zmianie wzorców konsumpcji pewną rolę odgrywają popyt konsumpcyjny i siła nabywcza konsumentów; zachęca do podejmowania inicjatyw mających na celu pomoc konsumentom w przejściu na bardziej zrównoważone i odpowiedzialne wzorce konsumpcji poprzez oferowanie wysokiej jakości produktów po odpowiedniej cenie i ograniczanie ilości odpadów, w tym poprzez zachęcanie do projektowania i produkcji odzieży wyłącznie z naturalnych i ekologicznych włókien i surowców włókienniczych, a tym samym trwalszej i łatwiejszej w recyklingu; podkreśla, jak ważna jest ochrona konsumentów przed wzrostem cen spowodowanym zmianami przepisów oraz koniecznością dostosowania procesów produkcyjnych; podkreśla ponadto znaczenie informowania konsumentów o pozytywnym wpływie, jaki mogą wywierać na środowisko poprzez zmianę przyzwyczajeń, na przykład poprzez recykling i ponowne wykorzystanie wyrobów lub poprzez ograniczenie ich konsumpcji; podkreśla w związku z tym znaczenie kampanii informacyjnych kierowanych do konsumentów lub instruktażu o sposobach ponownego użycia lub recyklingu wyrobów włókienniczych; przypomina, jak ważne jest stworzenie możliwego do realizacji i zrównoważonego ekosystemu recyklingu – oraz odpowiednich ram – obejmującego MŚP i inne podmioty gospodarcze, w którym wyroby włókiennicze i włókna tekstylne będą ponownie używane i poddawane recyklingowi zarówno w klasyczny, jak i w innowacyjny sposób; przypomina, że takie ekosystemy można wspierać za pomocą zachęt finansowych; podkreśla, że zwiększenie trwałości wyrobów włókienniczych ma znaczący wpływ na środowisko, a jednocześnie pozwala klientom zaoszczędzić na wydatkach; wzywa w związku z tym do podjęcia działań wspierających badania nad zrównoważonymi wyrobami włókienniczymi;

5. uważa, że producenci i marki tekstyliów powinni być siłą napędową zrównoważoności dzięki stosowaniu przejrzystych praktyk w całym łańcuchu dostaw oraz dzięki poszanowaniu praw człowieka i środowiska; uważa, że cel, jakim jest poszanowanie praw człowieka i środowiska, można również osiągnąć, wspierając producentów i marki w całym łańcuchu dostaw oraz faworyzując wysokiej jakości wyroby europejskie przy jednoczesnym zagwarantowaniu sprawiedliwej transformacji; przypomina w związku z tym, jak ważne jest ułatwienie badań i innowacji w sektorze włókienniczym, w tym przez zapewnienie większej elastyczności przy rejestracji nowych włókien oraz stworzenie jasnych i skutecznych ram prawnych dla przedsiębiorstw i konsumentów;

6. zauważa, że model biznesowy oparty na szybkiej modzie w łańcuchach dostaw i we wzorcach konsumpcji wywiera presję na dostawców, którymi często są MŚP, i na ich pracowników poprzez nieuczciwe praktyki handlowe; podkreśla asymetrię sił między markami a ich dostawcami oraz fakt, że doprowadziło to do takich szkodliwych praktyk handlowych w sektorze włókienniczym jak opóźnienia w płatnościach, krótki czas realizacji zamówień, późne anulowanie zamówień oraz płatności, które nie wystarczają na pokrycie kosztów produkcji; uważa, że takie praktyki mają szkodliwy wpływ na dostawców i ich pracowników i że trzeba ich zakazać; wzywa Komisję, by zbadała możliwe sposoby zwalczenia tych nieuczciwych praktyk na szczeblu europejskim, czerpiąc inspirację z dyrektywy 2019/633 w sprawie nieuczciwych praktyk handlowych w relacjach między przedsiębiorstwami w łańcuchu dostaw produktów rolnych i spożywczych[95]; uważa w związku z tym, że należy podnieść strategiczną wartość łańcucha dostaw poprzez sprzyjanie w jak największym stopniu zrównoważonemu modelowi produkcji (a nie modelowi „wyrzucania”), łączącemu innowacje, kreatywne zdolności i systemy produkcji oparte na jakości procesów, materiałów i wykończeń, a jednocześnie poprzez zachęcanie do recyklingu niesprzedanych wyrobów zamiast ich niszczenia; z zadowoleniem przyjmuje ujęcie we wniosku dotyczącym ekoprojektu możliwości wprowadzenia przez Komisję zakazu niszczenia niektórych kategorii niesprzedanych towarów; z zadowoleniem przyjmuje fakt, że przedstawiona przez Komisję strategia UE dla sektora włókienniczego jest spójna z Europejskim Zielonym Ładem i z planem działania dotyczącym gospodarki o obiegu zamkniętym; podkreśla, że sektor szybkiej mody odpowiada za niską żywotność wyrobów i zwiększa ilość odpadów włókienniczych, co rodzi konieczność rozważenia celów w zakresie recyklingu, a jednocześnie potrzebę pomocy przemysłowi, w tym wystarczającego wsparcia w przyjęciu opcjonalnej klasyfikacji wyrobów włókienniczych według trwałości i zrównoważonego charakteru; z zadowoleniem przyjmuje zapowiedziane wysiłki na rzecz promowania modeli biznesowych opartych na obiegu zamkniętym, takich jak usługi odbioru zwrotnego, zbiórka odzieży używanej i jej odsprzedaż, wypożyczanie ubrań i wymienianie się nimi oraz usługi naprawy; w związku z tym wzywa Komisję i państwa członkowskie, by zachęcały do opracowywania takich rozwiązań i innowacyjnych praktyk sprzedaży w celu pobudzenia naprawy i ponownego wykorzystania, przy jednoczesnym promowaniu odpowiednich umiejętności ekologicznych i przekrojowych oraz możliwości uczenia się przez całe życie;

7. uważa, że przy dokonywaniu zamówień publicznych organy publiczne powinny pobudzać tworzenie bardziej zrównoważonych wyrobów włókienniczych i modeli biznesowych o obiegu zamkniętym oraz dążyć do ograniczenia wpływu wyrobów włókienniczych na środowisko; wzywa do szerszego i skuteczniejszego stosowania społecznie odpowiedzialnych i zrównoważonych kryteriów udzielania zamówień publicznych na wyroby włókiennicze, aby uniknąć fragmentacji rynku; zachęca przedsiębiorstwa społeczne do udziału w przetargach publicznych;

8. przypomina o pierwszorzędnym znaczeniu zapewnienia organom nadzoru rynku odpowiednich zasobów, w tym personelu, który musi zostać odpowiednio przeszkolony, oraz zasobów i narzędzi finansowych; wzywa państwa członkowskie do sprawowania ściślejszego nadzoru nad rynkiem, do częstszych kontroli i do stosowania odstraszających kar za naruszenia, aby zadbać o to, by wszystkie wyroby wprowadzane na rynek UE, w tym przez internetowe platformy handlowe z państw spoza UE, spełniały minimalne normy środowiskowe, takie jak limity substancji chemicznych w odzieży, oraz standardy społeczne; apeluje o większy i bardziej zharmonizowany nadzór nad rynkiem wewnętrznym, obejmujący ściślejsze kontrole celne, aby zapobiec importowi podrobionych lub niebezpiecznych wyrobów włókienniczych, które nie spełniają wyraźnie określonych wymagań, oraz aby chronić konsumentów i środowisko; wzywa do wzmocnienia nadzoru, w szczególności w odniesieniu do wielokrotnych sprawców naruszeń, w tym przedsiębiorstw handlowych; apeluje o ściślejszą współpracę między organami nadzoru rynku a organami celnymi, w tym dzięki przeglądowi unijnego kodeksu celnego (rozporządzenia (UE) nr 952/2013[96]);

9. przypomina o potrzebie wspierania unijnego sektora włókienniczego, które aktywnie przyczynia się do konkurencyjności UE; zachęca Komisję do opracowania wytycznych i do udzielania wsparcia, aby wymogi administracyjne dotyczące wyrobów włókienniczych nie stały się zbyt uciążliwe, szczególnie dla MŚP; podkreśla znaczenie stałego dialogu z sektorem i tworzenia wspólnych rozwiązań; podkreśla, że MŚP często przodują w stosowaniu innowacyjnych i trwałych technologii sprzyjających zrównoważonym zachowaniom konsumentów; podkreśla potrzebę stworzenia środowiska sprzyjającego takim działaniom; podkreśla ponadto, że trzeba zadbać o spójną politykę oraz harmonizację na szczeblu UE, w tym w zakresie wymogów dotyczących danych i metod wykorzystywanych we wszystkich unijnych inicjatywach politycznych zapowiedzianych w omawianej strategii.

ZAŁĄCZNIK: WYKAZ PODMIOTÓW LUB OSÓB,
OD KTÓRYCH SPRAWOZDAWCZYNI KOMISJI OPINIODAWCZEJ OTRZYMAŁA INFORMACJE

Poniższy wykaz opracowano na zasadzie zupełnej dobrowolności, na wyłączną odpowiedzialność sprawozdawczyni. Przy sporządzaniu projektu opinii sprawozdawca otrzymał informacje od następujących podmiotów lub osób:

Podmiot i/lub osoba

BEUC

Clean Clothes Campaign

Fair Trade Advocacy Office

The Good Goods

RREUSE

Fashion Revolution

Zero Waste Europe

 

 

INFORMACJE O PRZYJĘCIU PRZEZ KOMISJĘ OPINIODAWCZĄ

Data przyjęcia	28.3.2023
Wynik głosowania końcowego	+: –: 0:	41 2 1
Posłowie obecni podczas głosowania końcowego	Andrus Ansip, Pablo Arias Echeverría, Brando Benifei, Adam Bielan, Biljana Borzan, Markus Buchheit, Anna Cavazzini, Dita Charanzová, Lara Comi, David Cormand, Alexandra Geese, Sandro Gozi, Maria Grapini, Krzysztof Hetman, Virginie Joron, Eugen Jurzyca, Arba Kokalari, Kateřina Konečná, Andrey Kovatchev, Jean-Lin Lacapelle, Maria-Manuel Leitão-Marques, Antonius Manders, Beata Mazurek, Leszek Miller, Anne-Sophie Pelletier, Miroslav Radačovský, René Repasi, Christel Schaldemose, Andreas Schwab, Tomislav Sokol, Róża Thun und Hohenstein, Tom Vandenkendelaere, Kim Van Sparrentak, Marion Walsmann
Zastępcy obecni podczas głosowania końcowego	Marc Angel, Vlad-Marius Botoş, Malte Gallée, Ivars Ijabs, Tsvetelina Penkova, Romana Tomc, Isabella Tovaglieri, Kosma Złotowski
Zastępcy (art. 209 ust. 7) obecni podczas głosowania końcowego	Miriam Lexmann, Jan-Christoph Oetjen

 

GŁOSOWANIE KOŃCOWE W FORMIE GŁOSOWANIA IMIENNEGO W KOMISJI OPINIODAWCZEJ

41	+
ECR	Adam Bielan, Beata Mazurek, Kosma Złotowski
ID	Virginie Joron, Jean-Lin Lacapelle
NI	Miroslav Radačovský
PPE	Pablo Arias Echeverría, Lara Comi, Krzysztof Hetman, Arba Kokalari, Andrey Kovatchev, Miriam Lexmann, Antonius Manders, Andreas Schwab, Tomislav Sokol, Romana Tomc, Tom Vandenkendelaere, Marion Walsmann
Renew	Andrus Ansip, Vlad-Marius Botoş, Dita Charanzová, Sandro Gozi, Ivars Ijabs, Jan-Christoph Oetjen, Róża Thun und Hohenstein
S&D	Marc Angel, Brando Benifei, Biljana Borzan, Maria Grapini, Maria-Manuel Leitão-Marques, Leszek Miller, Tsvetelina Penkova, René Repasi, Christel Schaldemose
The Left	Kateřina Konečná, Anne-Sophie Pelletier
Verts/ALE	Anna Cavazzini, David Cormand, Malte Gallée, Alexandra Geese, Kim Van Sparrentak

 

2	-
ECR	Eugen Jurzyca
ID	Markus Buchheit

 

1	0
ID	Isabella Tovaglieri

 

Objaśnienie używanych znaków:

+ : za

- : przeciw

0 : wstrzymało się

 

 

OPINIA KOMISJI PRAW KOBIET I RÓWNOUPRAWNIENIA (10.3.2023)

dla Komisji Ochrony Środowiska Naturalnego, Zdrowia Publicznego i Bezpieczeństwa Żywności

w sprawie strategii UE na rzecz zrównoważonych wyrobów włókienniczych w obiegu zamkniętym

(2022/2171(INI))

Sprawozdawczyni komisji opiniodawczej: Alice Kuhnke

 

 

 

WSKAZÓWKI

Komisja Praw Kobiet i Równouprawnienia zwraca się do Komisji Ochrony Środowiska Naturalnego, Zdrowia Publicznego i Bezpieczeństwa Żywności, jako komisji przedmiotowo właściwej, o uwzględnienie w końcowym tekście projektu rezolucji następujących wskazówek:

– uwzględniając rezolucję Zgromadzenia Ogólnego ONZ nr 70/1 z 25 września 2015 r. zatytułowaną „Transforming our world: the 2030 Agenda for Sustainable Development” [Przekształcamy nasz świat: Program działań na rzecz zrównoważonego rozwoju do roku 2030],

– uwzględniając swoją rezolucję z 27 kwietnia 2017 r. w sprawie inicjatywy przewodniej UE dotyczącej przemysłu konfekcyjnego[97],

A. mając na uwadze, że równość płci jest jedną z podstawowych zasad UE, zapisaną w art. 2 i art. 3 ust. 3 Traktatu o Unii Europejskiej (TUE), art. 8 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (TFUE) i art. 23 Karty praw podstawowych; mając na uwadze, że w strategii na rzecz równouprawnienia płci na lata 2020–2025 Komisja zobowiązała się do uwzględniania perspektywy płci we wszystkich aspektach i na wszystkich szczeblach kształtowania polityki, zarówno wewnętrznej, jak i zewnętrznej, w tym w odniesieniu do potrzeb, wyzwań i możliwości w konkretnych sektorach;

B. mając na uwadze, że przemysł włókienniczy i odzieżowy często opierają się taniej sile roboczej; mając na uwadze, że kobiety stanowią około 80 % światowej siły roboczej w przemyśle odzieżowym[98] i w związku z tym w niewspółmiernym stopniu doświadczają negatywnych skutków związanych z tym sektorem; mając na uwadze, że niskie płace[99] w połączeniu z niskim poziomem lub zupełnym brakiem ochrony socjalnej sprawiają, że kobiety i dzieci są szczególnie narażone na wyzysk; mając na uwadze, że płace minimalne w krajach, w których produkuje się wyroby włókiennicze, są od dwóch do pięciu razy niższe od poziomu zapewniającego utrzymanie; mając na uwadze, że pracownicy przemysłu odzieżowego otrzymują średnio tylko 1-3 % końcowej ceny detalicznej odzieży[100]; mając na uwadze, że zatrudnienie kobiet w przemyśle odzieżowym w krajach rozwijających się zapewnia istotny wkład w dochody gospodarstw domowych i ograniczanie ubóstwa; mając na uwadze, że strategia UE na rzecz zrównoważonych wyrobów włókienniczych w obiegu zamkniętym zawiera ambitne cele ekologiczne, ale nie uwzględnia innych kluczowych aspektów tego sektora, takich jak prawa pracownicze czy perspektywa płci;

C. mając na uwadze, że na ogół nie docenia się wartości pracy tradycyjnie uznawanej za „pracę kobiet” lub pracy w sektorach w dużej mierze zdominowanych przez kobiety, takich jak przemysł odzieżowy; mając na uwadze, że kobiety mają zasadniczo dostęp do wąskiego zakresu miejsc pracy i zadań oraz borykają się z segregacją poziomą i pionową oraz segregacją płacową ze względu na płeć; mając na uwadze, że kobiety cierpią ponadto na choroby zawodowe i nie mają dostępu do odpowiedniej i bardzo potrzebnej opieki zdrowotnej; mając na uwadze, że kobiety są również narażone na bezpośrednią i pośrednią dyskryminację ze względu na płeć w wyniku braku równowagi sił między większością pracowników płci żeńskiej a strukturami administracyjnymi zdominowanymi przez mężczyzn, przy czym nieproporcjonalnie duża liczba mężczyzn zajmuje stanowiska dyrektorskie, kierownicze i średniego szczebla;

D. mając na uwadze, że wiele kobiet pracujących w przemyśle odzieżowym mierzy się z nieustannym zagrożeniem przemocą i molestowaniem seksualnym w miejscu pracy; mając na uwadze, że problemy związane z molestowaniem i przemocą ze względu na płeć są często tuszowane przez duże globalne łańcuchy wartości i pogłębiane przez nierównowagę sił obu płci;

E. mając na uwadze, że wiele naruszeń praw człowieka, do których dochodzi w sektorze włókienniczym, w tym w przemyśle odzieżowym, dotyczy praw pracowniczych; mając na uwadze, że powszechne nadużycia wobec kobiet pracujących w przemyśle odzieżowym nasiliły się podczas pandemii COVID-19, zwłaszcza poza UE; mając na uwadze, że chociaż naruszenia praw człowieka są powszechne, działania naprawcze są zazwyczaj rzadkie, a ofiary napotykają wiele przeszkód w dostępie do środków zaskarżenia, w tym bariery proceduralne w zakresie dopuszczalności i ujawniania dowodów, często nadmierne koszty postępowania sądowego i brak jasnych standardów odpowiedzialności przedsiębiorstw za naruszenia praw człowieka, a także brak jasności co do stosowania przepisów UE dotyczących prawa prywatnego międzynarodowego w ponadnarodowych postępowaniach cywilnych; mając na uwadze, że dobrowolne zasady ramowe dotyczące ochrony pracownic przemysłu odzieżowego przed przemocą i wyzyskiem w miejscu pracy w krajach, w których prowadzone jest podwykonawstwo wyrobów włókienniczych, okazały się nieskuteczne; mając na uwadze, że należy wprowadzić wiążące środki, aby zwalczać te naruszenia praw człowieka;

F. mając na uwadze, że cel zrównoważonego rozwoju ONZ nr 5 to równość płci, cel nr 8 – godna praca i wzrost gospodarczy, a cel nr 12 – odpowiedzialna konsumpcja i produkcja; mając na uwadze, że wiele państw członkowskich spóźnia się z realizacją swoich celów dotyczących osiągnięcia tych celów, choć zobowiązały się osiągnąć je do 2030 r.;

G. mając na uwadze, że 189 państw podpisało i ratyfikowało Konwencję ONZ w sprawie likwidacji wszelkich form dyskryminacji kobiet, w której stwierdza się, że dyskryminacja kobiet „narusza zasady równości praw i poszanowania godności ludzkiej”;

H. mając na uwadze, że przemysł włókienniczy jest jednym z najbardziej zanieczyszczających gałęzi przemysłu[101], wytwarzającym 1,2 mld ton ekwiwalentu CO2 rocznie; mając na uwadze, że Europejczycy zużywają średnio 26 kg wyrobów włókienniczych na osobę rocznie, z czego znaczna część pochodzi z krajów spoza UE; mając na uwadze, że przemysł włókienniczy, w szczególności produkcja obuwia i odzieży, jest jednym z najszybciej rozwijających się gałęzi przemysłu, w związku z czym jego wpływ na środowisko stale rośnie; mając na uwadze, że kobiety i dziewczęta są bardziej niż mężczyźni zależne finansowo od zagrożonych zasobów naturalnych i sektorów wrażliwych na zmianę klimatu oraz są często narażone na dodatkowe czynniki i bariery związane z płcią, które sprawiają, że są one w coraz większym stopniu podatne na skutki zmiany klimatu i klęsk żywiołowych;

I. mając na uwadze, że agendy społeczna, ekologiczna i feministyczna są ze sobą powiązane i mają wspólny cel, jakim jest zapewnienie sprawiedliwego podziału zasobów; mając na uwadze, że pracownice, pracownicy migrujący i nieformalni oraz ich menadżerowie mają kluczowe znaczenie dla promowania gospodarki o obiegu zamkniętym, która jest również niezbędna do wdrożenia ekologicznej i sprawiedliwej transformacji; mając na uwadze, że zrównoważonego rozwoju społecznego nie można zatem osiągnąć za pomocą jednego instrumentu, lecz wymaga to całościowego podejścia do projektowania, zakupu, produkcji, konsumpcji i recyklingu oraz włączenia tego podejścia do różnych sektorów przemysłu;

1. zauważa, że przemysł włókienniczy nie tylko wywiera znaczący negatywny wpływ na środowisko i klimat, ale ma również niekorzystne skutki społeczne; podkreśla, że nieproporcjonalnie duża liczba kobiet i osób z grup zmarginalizowanych pracuje w niepewnych formach zatrudnienia, w nieludzkich i niebezpiecznych warunkach pracy, co obejmuje wysoki odsetek zatrudnienia w niepełnym wymiarze czasu i pracy nieformalnej, bardzo niskie płace znacznie poniżej poziomu wystarczającego do utrzymania, pracę przymusową, niebezpieczne warunki pracy, szkody zdrowotne związane ze stosowanymi chemikaliami oraz przemoc ze względu na płeć, w tym molestowanie seksualne; ubolewa, że w strategii UE na rzecz zrównoważonych wyrobów włókienniczych w obiegu zamkniętym nie docenia się wartości pracy w tym sektorze, w szczególności znaczenia pracowników płci żeńskiej;

2. podkreśla, że warunki pracy i prawo pracy w krajach spoza UE, które dostarczają wyroby włókiennicze do UE, są często skrajnie złe lub nie są właściwie stosowane; zwraca w szczególności uwagę na ograniczenia w zakresie zdrowia seksualnego i reprodukcyjnego oraz praw w tym zakresie, a także ograniczenia dotyczące płatnego urlopu macierzyńskiego; podkreśla, że kobiety i osoby z grup defaworyzowanych często pracują nieformalnie i nie mają dostępu do zabezpieczenia społecznego; podkreśla, że istniejące asymetrie między nabywcami a dostawcami, które sprzyjają nieuczciwym praktykom handlowym, mają szkodliwy wpływ na warunki pracy, płace i nadprodukcję oraz w nieproporcjonalnym stopniu dotykają kobiety, zwłaszcza w krajach spoza UE o niskim poziomie zarobków, a także w krajach będących producentami w UE; wzywa Komisję, aby we wszystkich proponowanych przez siebie przepisach dotyczących zwalczania nieuczciwych praktyk handlowych w sektorze włókienniczym uwzględniała perspektywę płci;

3. zwraca uwagę na liczne doniesienia o przemocy ze względu na płeć w przemyśle włókienniczym; zaznacza, że kobiety i dziewczęta pracujące w fabrykach odzieżowych są szczególnie narażone na molestowanie i przemoc ze względu na płeć z powodu niepewnych warunków zatrudnienia i niskiej płacy, a także z powodu ograniczonej możliwości awansu zawodowego, lokalizacji miejsc pracy i zakwaterowania w miejscu pracy[102]; podkreśla, że ofiary przemocy ze względu na płeć mogą napotykać trudności w zgłaszaniu przemocy lub molestowania, i wzywa pracodawców w sektorze włókienniczym, aby zapewnili solidne mechanizmy rozpatrywania skarg na szczeblu operacyjnym, uwzględniające aspekt płci, tak by umożliwić pracownikom anonimowe i poufne zgłaszanie przypadków molestowania, przemocy lub gróźb przemocy bez obawy przed odwetem; apeluje o odpowiednie mechanizmy odwoławcze; wzywa do zapewnienia udziału kobiet w opracowywaniu środków monitorowania i oceny; wzywa pracodawców do zapewnienia pracownikom i pracownicom szkoleń i kształcenia w zakresie równości płci i przemocy ze względu na płeć;

4. z żalem zauważa, że procesy produkcji wyrobów włókienniczych i odzieżowych zostały w dużej mierze przeniesione do państw spoza UE, i ubolewa nad wynikającą z tego utratą możliwości zatrudnienia i przedsiębiorczości dla pracownic w Europie;

5. zauważa, że kobiety w przemyśle włókienniczym są często wykluczone z forów decyzyjnych; wzywa pracodawców w przemyśle włókienniczym do podjęcia działań w celu zapewnienia reprezentacji kobiet na stanowiskach kierowniczych, dyrektorskich i średniego szczebla oraz na forach konsultacyjnych;

6. z zadowoleniem odnotowuje ożywienie rynku używanej odzieży damskiej w ostatnich latach;

7. wzywa przedsiębiorstwa i fabryki będące nabywcami, aby opracowały kodeks postępowania dotyczący uwzględniania aspektu płci, który będzie obejmował strategię przeciwdziałania przemocy ze względu na płeć i molestowaniu oraz jasne mechanizmy egzekwowania tych zasad; wzywa przedsiębiorstwa będące nabywcami, aby włączały kwestię równości płci do umów zawieranych z dostawcami;

8. wzywa państwa członkowskie, aby ratyfikowały odpowiednie konwencje Międzynarodowej Organizacji Pracy i wdrożyły jej zalecenia, w szczególności te mające na celu zapewnienie przestrzegania norm bezpieczeństwa i higieny pracy oraz norm budowlanych, w tym w odniesieniu do pracy chałupniczej, która jest powszechna w łańcuchu dostaw przemysłu włókienniczo-odzieżowego, ograniczenie dyskryminacji ze względu na płeć i skali niepewnych form zatrudnienia oraz ochronę pracowników przed złymi warunkami pracy i szkodliwymi skutkami niebezpiecznych chemikaliów, dla których niestety często brakuje danych segregowanych według kryterium płci, a także przed przemocą i molestowaniem w miejscu pracy; wskazuje w szczególności na konwencję nr 190 o zwalczaniu przemocy i molestowania seksualnego w świecie pracy, konwencję nr 100 dotyczącą jednakowego wynagrodzenia, konwencję nr 111 dotyczącą dyskryminacji w zakresie zatrudnienia i wykonywania zawodu oraz konwencję nr 183 o ochronie macierzyństwa; zaznacza, że do produkcji wyrobów włókienniczych intensywnie wykorzystywane są substancje chemiczne, a kobiety pracujące w tym sektorze są narażone między innymi na kontakt z substancjami rakotwórczymi, substancjami zaburzającymi funkcjonowanie układu hormonalnego i substancjami alergennymi; podkreśla pilną potrzebę przyjęcia środków dotyczących bezpieczeństwa i higieny pracy, obejmujących podejście uwzględniające aspekt płci;

9. wzywa do umożliwienia swobodnego zakładania związków zawodowych kobiet i prowadzenia przez nie działalności oraz apeluje o poszanowanie prawa do rokowań zbiorowych;

10. podkreśla, że zdobywanie, podnoszenie i zmiana kwalifikacji w sektorze włókienniczym mają kluczowe znaczenie dla zmniejszania różnic w zatrudnieniu między kobietami a mężczyznami oraz dla zapewnienia, aby unijne i krajowe strategie polityczne i inicjatywy były wspierane odpowiednim finansowaniem; podkreśla, że ważne jest, aby inwestorzy biznesowi zapewniali nisko opłacanym pracownikom tekstylnym, zwłaszcza kobietom i innym zmarginalizowanym grupom, w tym osobom o najbardziej niepewnym zatrudnieniu, dostęp do wysokiej jakości możliwości uczenia się przez całe życie i szkoleń, zwłaszcza po nieobecnościach z przyczyn związanych z opieką, podejmowali zdecydowane działania w celu rozwiązania problemu braku czasu i zasobów potrzebnych na takie możliwości oraz zajmowali się problemem uprzedzeń i stereotypów związanych z płcią; podkreśla, że należy informować pracowników o ich prawach, przepisach prawa pracy oraz kwestiach bezpieczeństwa i zdrowia, a także należy zapewnić kadrze kierowniczej szkolenia w zakresie równouprawnienia płci i niedyskryminacji; wzywa Komisję i państwa członkowskie, aby opracowały programy promujące pełny udział kobiet w przemyśle włókienniczym i konfekcyjnym, ze szczególnym uwzględnieniem wszystkich aspektów związanych z tymi gałęziami przemysłu, oraz wspierały otoczenie przyjazne dla tworzenia, promowania i rozwoju działalności rzemieślniczej prowadzonej przez kobiety;

11. wzywa Komisję i państwa członkowskie do podjęcia zdecydowanych działań w celu zapewnienia kobietom dostępu do sprawiedliwej i sprzyjającej włączeniu społecznemu transformacji cyfrowej i ekologicznej w sektorze włókienniczym;

12. wzywa pracodawców w sektorze włókienniczym do zapewnienia pracownikom podstawowego zabezpieczenia społecznego;

13. z zadowoleniem przyjmuje wniosek dotyczący rozporządzenia w sprawie ekoprojektu obejmującego wyroby włókiennicze i przegląd rozporządzenia w sprawie etykietowania wyrobów włókienniczych[103]; wzywa do wprowadzenia, począwszy od największych przedsiębiorstw w Unii, obowiązku ujawniania informacji, w tym informacji na temat ich negatywnego wpływu na prawa człowieka i środowisko; zauważa, że takie informacje powinny uwzględniać aspekt płci; wzywa do uwzględnienia norm społecznych i norm pracy zarówno w proponowanym rozporządzeniu w sprawie ekoprojektu, jak i w wymogach dotyczących etykietowania, a także do udostępniania informacji na temat zgodności z tymi normami w cyfrowych paszportach produktów i wymagania spełnienia tych norm w zamówieniach publicznych; wyraża zaniepokojenie, że kryteria opracowane na poparcie twierdzeń dotyczących ekologiczności mogą dawać rozdrobniony i ograniczony obraz wpływu produktów, jeżeli w kryteriach tych nie uwzględni się skutków społecznych i związanych z płcią; podkreśla, że tak wąskie rozumienie zrównoważonego charakteru produktów nie jest zgodne ze zobowiązaniami UE w zakresie celów zrównoważonego rozwoju ani z Europejskim Zielonym Ładem; wzywa przedsiębiorstwa przemysłu włókienniczego do przekazywania szczegółowych informacji na temat sytuacji w zakresie równości płci we wszystkich przedsiębiorstwach w ich łańcuchach dostaw, zgodnie z proponowaną dyrektywą w sprawie sprawozdawczości przedsiębiorstw w zakresie zrównoważonego rozwoju oraz przyszłą dyrektywą w sprawie należytej staranności przedsiębiorstw w zakresie zrównoważonego rozwoju;

14. z zadowoleniem przyjmuje oczekiwany wniosek Komisji dotyczący zakazu wprowadzania na rynek UE produktów wytwarzanych z wykorzystaniem pracy przymusowej, który obejmie stosowanie pracy przymusowej w całym łańcuchu dostaw; podkreśla znaczenie uwzględniania aspektu płci we wszystkich strategiach politycznych UE; przypomina, że przestrzeganie obowiązków w zakresie należytej staranności musi być ściśle i w równym stopniu egzekwowane na całym jednolitym rynku oraz że przedsiębiorstwa działające na rynku wewnętrznym, które nie spełniają kryteriów ochrony środowiska i praw człowieka określonych w przyszłych przepisach dotyczących należytej staranności, muszą podlegać surowym karom; ubolewa, że wniosek dotyczący dyrektywy w sprawie należytej staranności przedsiębiorstw w zakresie zrównoważonego rozwoju nie uwzględnia problematyki płci, i wzywa do włączenia do tekstu perspektywy płci; podkreśla, że same proponowane przepisy dotyczące należytej staranności nie pozwalają uniknąć negatywnych skutków obecnego łańcucha wartości w przemyśle włókienniczym związanych z płcią; podkreśla, że przepisy dotyczące należytej staranności zaproponowane przez Komisję obejmują jedynie 1 % przedsiębiorstw UE, oraz że największe marki odzieżowe nie dominują w przemyśle odzieżowym w taki sam sposób, jak największe marki w innych wysoce skoncentrowanych gałęziach przemysłu; podkreśla w związku z tym, że przepisy mające zastosowanie wyłącznie do największych marek nie pozwolą większości pracowników sektora odzieżowego, którymi przeważnie są kobiety, na korzystanie z zabezpieczeń przewidzianych w tych przepisach; wzywa państwa członkowskie, aby włączyły jak największą liczbę przedsiębiorstw we wdrażanie przepisów dotyczących należytej staranności;

15. podkreśla, że należy wzmóc wysiłki na rzecz ujęcia w zamówieniach publicznych kwestii społecznych uwzględniających aspekt płci, aby wspierać zrównoważoną produkcję wyrobów włókienniczych oraz ich zrównoważone użytkowanie i gospodarowanie nimi pod koniec ich przydatności do użycia; apeluje w związku z tym o przegląd dyrektywy w sprawie zamówień publicznych z 2014 r.[104] oraz o to, by w zakres rozporządzenia w sprawie ekoprojektu oprócz kryteriów zielonych zamówień publicznych włączono również kryteria społecznie odpowiedzialnych zamówień publicznych;

16. wzywa Komisję i państwa członkowskie do współpracy z zainteresowanymi stronami społeczeństwa obywatelskiego, w tym podmiotami zajmującymi się kształceniem, organizacjami zajmującymi się równością płci, partnerami społecznymi i organizacjami oddolnymi działającymi w terenie, w celu opracowania programów służących podniesieniu świadomości na temat wpływu przemysłu włókienniczego i odzieżowego na środowisko, klimat i prawa człowieka, w tym warunków pracy kobiet i dziewcząt, oraz do promowania gospodarki o obiegu zamkniętym, w tym rozwoju zrównoważonego charakteru i poszanowania praw człowieka w całym łańcuchu wartości wyrobów włókienniczych;

17. wzywa Komisję i państwa członkowskie, by promowały wymianę wiedzy i najlepszych praktyk na temat obiegu zamkniętego i zrównoważonego rozwoju w sektorze włókienniczym, oraz by zachęcały do takiej wymiany; zwraca uwagę, że zrównoważony rozwój i obieg zamknięty powinny mieć charakter przekrojowy i powinny być uwzględniane w różnych sektorach przemysłu; przypomina, że jednym z celów strategii UE na rzecz zrównoważonych wyrobów włókienniczych w obiegu zamkniętym jest zapewnienie kompleksowych ram w celu stworzenia warunków i zachęt do zwiększenia konkurencyjności, zrównoważonego rozwoju i odporności unijnego sektora włókienniczego; wzywa Komisję do dopilnowania, aby cel ten uwzględniał kluczową rolę kobiet w tym przemyśle; wzywa Komisję, aby przy wdrażaniu tej strategii uwzględniła perspektywę płci, szczególnie w odniesieniu do praw kobiet; uważa, że w ramach tej inicjatywy należy promować niedyskryminację oraz zająć się problemem przemocy i molestowania w miejscu pracy, jak już przewidziano w zobowiązaniach unijnych i międzynarodowych;

18. podkreśla znaczenie ochrony i zachowania tradycyjnego rzemiosła, które jest najbardziej namacalnym wyrazem niematerialnego dziedzictwa kulturowego, oraz znaczenie stworzenia perspektywy płci w odniesieniu do tradycyjnej roli kobiet w tworzeniu, utrzymywaniu i umacnianiu wysokiej jakości wykonania produktów;

19. wzywa państwa członkowskie do wykorzystania istniejących funduszy do wspierania instrumentów finansowych, poprawy umiejętności i wyników dzięki kształceniu, szkoleniom i usługom doradczym, a także do zwiększenia udziału w lokalnych grupach działania w celu lepszego zagwarantowania udziału kobiet w przedsiębiorczości prowadzonej w przemyśle włókienniczym i odzieżowym;

20. z zadowoleniem przyjmuje fakt, że w przemyśle włókienniczym można znaleźć przykłady działalności kobiet, które z produktów ubocznych lub odpadów pochodzących z przemysłu spożywczego lub innych gałęzi przemysłu z powodzeniem wytwarzają produkty nadające się do wykorzystania komercyjnego;

21. wzywa Komisję i państwa członkowskie do opracowania strategii zapewniających komercyjną rentowność ekologicznych produktów dla kobiet i dziewcząt; podkreśla, że należy dążyć do nadrzędnego celu, jakim jest zmniejszenie kosztów odzieży i obuwia o wysokiej jakości, trwałych i produkowanych w zrównoważony sposób, tak aby położyć kres sytuacji, w której złej jakości, zanieczyszczająca odzież z państw spoza UE jest najbardziej opłacalną i przystępną cenowo opcją dla kobiet ze środowisk znajdujących się w niekorzystnej sytuacji ekonomicznej;

22. przypomina, że prawie 75 % kobiet w przemyśle włókienniczym ma wykształcenie średnie lub wyższe; ubolewa w związku z tym, że kobiety zajmują jedynie 38 % stanowisk wyższego szczebla lub kierowniczych w przemyśle włókienniczym;

23. zwraca uwagę, że kobiety w różnym wieku często odgrywają kluczową rolę w tworzeniu, finansowaniu, prowadzeniu i promowaniu inicjatyw i organizacji charytatywnych zaangażowanych w produkcję i sprzedaż wyrobów włókienniczych; podkreśla, że w przeszłości takie organizacje miały ogromne znaczenie społeczne, zarówno poprzez tworzenie możliwości zatrudnienia dla kobiet, jak i udzielanie wsparcia i pomocy, w tym pomocy charytatywnej kobietom w potrzebie;

24. wzywa Komisję, aby skutecznie informowała o znaczeniu zrównoważonych MŚP z branży włókienniczej prowadzonych przez kobiety w całej UE i propagowała ich znaczenie za pośrednictwem platform internetowych, aby zapewnić im większą widoczność i sprzyjać szerzeniu wiedzy na temat przyjaznej dla środowiska przedsiębiorczości kobiet;

25. wzywa państwa członkowskie do promowania kształcenia się w dziedzinie nauk przyrodniczych, technologii, inżynierii, sztuki i matematyki w celu zadbania w większej mierze o to, by kobiety odgrywały kluczową rolę we wszystkich aspektach przemysłu włókienniczego, w tym w korzystaniu z zaawansowanych technologicznie maszyn, często potrzebnych podczas różnych procesów produkcyjnych, a tym samym do podkreślenia związku między kobietami, technologią i wyrobami włókienniczymi;

26. wzywa państwa członkowskie do promowania niezależności ekonomicznej kobiet starszych oraz do uznania tej niezależności za kolejne kluczowe wyzwanie w nadchodzących latach;

27. apeluje o gromadzenie kompleksowych danych podzielonych według kryterium płci w celu ustalenia udziału kobiet w przemyśle włókienniczym oraz zidentyfikowania ewentualnych różnic lub rozbieżności między państwami członkowskimi.

INFORMACJE O PRZYJĘCIU PRZEZ KOMISJĘ OPINIODAWCZĄ

Data przyjęcia	28.2.2023
Wynik głosowania końcowego	+: –: 0:	24 2 3
Posłowie obecni podczas głosowania końcowego	Simona Baldassarre, Vilija Blinkevičiūtė, Maria da Graça Carvalho, Margarita de la Pisa Carrión, Frances Fitzgerald, Lina Gálvez Muñoz, Arba Kokalari, Alice Kuhnke, Elżbieta Katarzyna Łukacijewska, Radka Maxová, Karen Melchior, Maria Noichl, Carina Ohlsson, Samira Rafaela, Evelyn Regner, María Soraya Rodríguez Ramos, Christine Schneider, Michal Šimečka, Sylwia Spurek
Zastępcy obecni podczas głosowania końcowego	Michiel Hoogeveen, Ewa Kopacz, Elena Kountoura, Johan Nissinen, Katarína Roth Neveďalová, Pernille Weiss
Zastępcy (art. 209 ust. 7) obecni podczas głosowania końcowego	Francisco Guerreiro, France Jamet, Łukasz Kohut, Ana Miranda

 

 

GŁOSOWANIE KOŃCOWE W FORMIE GŁOSOWANIA IMIENNEGO W KOMISJI OPINIODAWCZEJ

24	+
ID	France Jamet
PPE	Maria da Graça Carvalho, Frances Fitzgerald, Arba Kokalari, Ewa Kopacz, Elżbieta Katarzyna Łukacijewska, Christine Schneider, Pernille Weiss
Renew	Karen Melchior, María Soraya Rodríguez Ramos, Michal Šimečka
S&D	Vilija Blinkevičiūtė, Lina Gálvez Muñoz, Łukasz Kohut, Radka Maxová, Katarína Roth Neveďalová, Maria Noichl, Carina Ohlsson, Evelyn Regner
The Left	Elena Kountoura
Verts/ALE	Francisco Guerreiro, Alice Kuhnke, Ana Miranda, Sylwia Spurek

 

2	-
ECR	Johan Nissinen
Renew	Samira Rafaela

 

3	0
ECR	Michiel Hoogeveen, Margarita de la Pisa Carrión
ID	Simona Baldassarre

 

 

Objaśnienie używanych znaków:

+ : za

- : przeciw

0 : wstrzymało się

 

 

 

 

INFORMACJE O PRZYJĘCIU PRZEZ KOMISJĘ PRZEDMIOTOWO WŁAŚCIWĄ

Data przyjęcia	27.4.2023
Wynik głosowania końcowego	+: –: 0:	68 0 1
Posłowie obecni podczas głosowania końcowego	Mathilde Androuët, Bartosz Arłukowicz, Margrete Auken, Marek Paweł Balt, Traian Băsescu, Aurélia Beigneux, Hildegard Bentele, Malin Björk, Michael Bloss, Delara Burkhardt, Pascal Canfin, Sara Cerdas, Mohammed Chahim, Tudor Ciuhodaru, Maria Angela Danzì, Bas Eickhout, Heléne Fritzon, Malte Gallée, Gianna Gancia, Andreas Glück, Catherine Griset, Teuvo Hakkarainen, Anja Hazekamp, Martin Hojsík, Pär Holmgren, Yannick Jadot, Karin Karlsbro, Ewa Kopacz, Joanna Kopcińska, Peter Liese, Liudas Mažylis, Marina Mesure, Tilly Metz, Silvia Modig, Dolors Montserrat, Alessandra Moretti, Ville Niinistö, Ljudmila Novak, Grace O’Sullivan, Jutta Paulus, Francesca Peppucci, Stanislav Polčák, Jessica Polfjärd, Erik Poulsen, Frédérique Ries, María Soraya Rodríguez Ramos, Maria Veronica Rossi, Silvia Sardone, Christine Schneider, Günther Sidl, Ivan Vilibor Sinčić, Maria Spyraki, Edina Tóth, Véronique Trillet-Lenoir, Alexandr Vondra, Mick Wallace, Pernille Weiss, Michal Wiezik, Tiemo Wölken
Zastępcy obecni podczas głosowania końcowego	Mercedes Bresso, Milan Brglez, Asger Christensen, Margarita de la Pisa Carrión, Billy Kelleher, Massimiliano Salini, Susana Solís Pérez
Zastępcy (art. 209 ust. 7) obecni podczas głosowania końcowego	Attila Ara-Kovács, Colm Markey, Javier Moreno Sánchez

 

 

GŁOSOWANIE KOŃCOWE W FORMIE GŁOSOWANIA IMIENNEGO W KOMISJI PRZEDMIOTOWO WŁAŚCIWEJ

68	+
ECR	Joanna Kopcińska, Margarita de la Pisa Carrión, Alexandr Vondra
ID	Mathilde Androuët, Aurélia Beigneux, Gianna Gancia, Catherine Griset, Maria Veronica Rossi, Silvia Sardone
NI	Maria Angela Danzì, Ivan Vilibor Sinčić, Edina Tóth
PPE	Bartosz Arłukowicz, Traian Băsescu, Hildegard Bentele, Ewa Kopacz, Peter Liese, Colm Markey, Liudas Mažylis, Dolors Montserrat, Ljudmila Novak, Francesca Peppucci, Stanislav Polčák, Jessica Polfjärd, Massimiliano Salini, Christine Schneider, Maria Spyraki, Pernille Weiss
Renew	Pascal Canfin, Asger Christensen, Andreas Glück, Martin Hojsík, Karin Karlsbro, Billy Kelleher, Erik Poulsen, Frédérique Ries, María Soraya Rodríguez Ramos, Susana Solís Pérez, Véronique Trillet‑Lenoir, Michal Wiezik
S&D	Attila Ara‑Kovács, Marek Paweł Balt, Mercedes Bresso, Milan Brglez, Delara Burkhardt, Sara Cerdas, Mohammed Chahim, Tudor Ciuhodaru, Heléne Fritzon, Javier Moreno Sánchez, Alessandra Moretti, Günther Sidl, Tiemo Wölken
The Left	Malin Björk, Anja Hazekamp, Marina Mesure, Silvia Modig, Mick Wallace
Verts/ALE	Margrete Auken, Michael Bloss, Bas Eickhout, Malte Gallée, Pär Holmgren, Yannick Jadot, Tilly Metz, Ville Niinistö, Grace O'Sullivan, Jutta Paulus

 

0	-

 

1	0
ECR	Teuvo Hakkarainen

 

Objaśnienie używanych znaków:

+ : za

- : przeciw

0 : wstrzymało się

 

 

• [1] Dz.U. C 465 z 17.11.2021, s. 11.
• [2] Dz.U. C 67 z 8.2.2022, s. 25.
• [3] Dz.U. C 184 z 5.5.2022, s. 2.
• [4] Dz.U. C 433 z 23.12.2019, s. 136.
• [5] Dz.U. C 371 z 15.9.2021, s. 75.
• [6] Dz.U. L 114 z 12.4.2022, s. 22.
• [7] Dz.U. L 312 z 22.11.2008, s. 3.
• [8] Dz.U. L 272 z 18.10.2011, s. 1.
• [9] Teksty przyjęte, P9_TA(2023)0003.
• [10] https://ellenmacarthurfoundation.org/a-new-textiles-economy.
• [11] Europejska Sieć Informacji i Obserwacji Środowiska ETC/CE, raport 2/2022 pt. „Textiles and the environment: the role of design in Europe's circular economy” [Wyroby włókiennicze i środowisko: rola projektowania w europejskiej gospodarce o obiegu zamkniętym], Europejska Agencja Środowiska, Europejskie Centrum Tematyczne ds. Gospodarki o Obiegu Zamkniętym i Wykorzystywania Zasobów, 10 lutego 2022 r.
• [12] https://publications.jrc.ec.europa.eu/repository/handle/JRC125110.
• [13] https://eur-lex.europa.eu/legal-content/PL/TXT/HTML/?uri=CELEX:52022DC0141.
• [14] https://hotorcool.org/wp-content/uploads/2022/12/Hot_or_Cool_1_5_fashion_report_.pdf.
• [15] https://textileexchange.org/app/uploads/2022/10/Textile-Exchange_PFMR_2022.pdf.
• [16] https://www.mckinsey.com/industries/consumer-packaged-goods/our-insights/consumers-care-about-sustainability-and-back-it-up-with-their-wallets.
• [17] https://www.unep.org/news-and-stories/blogpost/why-fast-fashion-needs-slow-down.
• [18] https://eur-lex.europa.eu/legal-content/PL/TXT/HTML/?uri=CELEX:52022DC0141#:~:text=About%205.8%20million%20tonnes%20of,is%20landfilled%20or%20incinerated%205%20.
• [19] https://www.eea.europa.eu/publications/textiles-in-europes-circular-economy.
• [20] https://emis.vito.be/sites/emis/files/articles/91/2021/ETC-WMGE_report_final%20for%20website_updated%202020.pdf.
• [21] https://www.europarl.europa.eu/news/pl/headlines/society/20201208STO93327/wplyw-produkcji-tekstyliow-i-odpadow-tekstylnych-na-srodowisko-infografika.
• [22] https://ec.europa.eu/commission/presscorner/detail/pl/QANDA_22_2015.
• [23] https://www.eea.europa.eu/publications/textiles-in-europes-circular-economy.
• [24] https://ec.europa.eu/commission/presscorner/detail/pl/QANDA_22_2015.
• [25] https://www.eea.europa.eu/themes/waste/resource-efficiency/plastic-in-textiles-towards-a.
• [26] https://changingmarkets.org/wp-content/uploads/2021/01/FOSSIL-FASHION_Web-compressed.pdf.
• [27] https://publications.jrc.ec.europa.eu/repository/handle/JRC125110.
• [28] https://www.eea.europa.eu/publications/eu-exports-of-used-textiles.
• [29] https://euratex.eu/wp-content/uploads/EURATEX_FactsKey_Figures_2022rev-1.pdf.
• [30] https://euratex.eu/wp-content/uploads/EURATEX_FactsKey_Figures_2022rev-1.pdf.
• [31] https://euratex.eu/wp-content/uploads/EURATEX_FactsKey_Figures_2022rev-1.pdf.
• [32] https://euratex.eu/wp-content/uploads/EURATEX_FactsKey_Figures_2022rev-1.pdf.
• [33] https://euratex.eu/wp-content/uploads/EURATEX_FactsKey_Figures_2022rev-1.pdf.
• [34] https://euratex.eu/wp-content/uploads/EURATEX_FactsKey_Figures_2022rev-1.pdf.
• [35] https://euratex.eu/wp-content/uploads/EURATEX_FactsKey_Figures_2022rev-1.pdf.
• [36] https://euratex.eu/wp-content/uploads/EURATEX_FactsKey_Figures_2022rev-1.pdf.
• [37] https://www.ipcc.ch/report/ar6/wg3/downloads/report/IPCC_AR6_WGIII_SPM.pdf.
• [38] https://www.eea.europa.eu/publications/microplastics-from-textiles-towards-a.
• [39] https://www.eea.europa.eu/publications/microplastics-from-textiles-towards-a.
• [40] https://www.europarl.europa.eu/news/pl/headlines/society/20201208STO93327/wplyw-produkcji-tekstyliow-i-odpadow-tekstylnych-na-srodowisko-infografika.
• [41] https://www.greenpeace.de/publikationen/S04261_Konsumwende_StudieEN_Mehr%20Schein_v9.pdf.
• [42] Art. 2 i art. 3 ust. 3 TUE, art. 8 TFUE oraz art. 23 Karty Praw Podstawowych Unii Europejskiej.
• [43] Parlament Europejski, Dyrekcja Generalna ds. Analiz Parlamentarnych, briefing pt. „Pracownicy sektora włókienniczego w krajach rozwijających się a europejska branża mody: w kierunku zrównoważonego rozwoju?”, 24 lipca 2020 r.
• [44] https://cleanclothes.org/file-repository/exploitation-made.pdf/view.
• [45] https://www.ilo.org/wcmsp5/groups/public/---asia/---ro-bangkok/documents/publication/wcms_848624.pdf.
• [46] Kampania Clean Clothes, „Another wage is possible: A cross-border base living wage in Europe”.
• [47] https://www.oecd.org/environment/making-climate-finance-work-for-women.htm.
• [48] https://www.eea.europa.eu/publications/textiles-and-the-environment-the.
• [49] https://www.eea.europa.eu/publications/textiles-and-the-environment-the.
• [50] https://unfccc.int/sites/default/files/resource/20_REP_UN%20FIC%20Playbook_V7.pdf.
• [51] https://www.eea.europa.eu/publications/textiles-in-europes-circular-economy.
• [52] Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2021/1119 z dnia 30 czerwca 2021 r. w sprawie ustanowienia ram na potrzeby osiągnięcia neutralności klimatycznej i zmiany rozporządzeń (WE) nr 401/2009 i (UE) 2018/1999, Dz.U. L 243 z 9.7.2021, s. 1.
• [53] https://www.eea.europa.eu/publications/textiles-in-europes-circular-economy.
• [54] https://www.sustainably-chic.com/blog/how-the-fashion-industry-contributes-to-deforestation.
• [55] https://www.collectivefashionjustice.org/articles/leather-lobbying-and-deforestation.
• [56] https://www.eea.europa.eu/publications/microplastics-from-textiles-towards-a.
• [57] https://www.eea.europa.eu/publications/eu-exports-of-used-textiles/eu-exports-of-used-textiles.
• [58] https://ec.europa.eu/safety-gate/#/screen/pages/reports.
• [59] Rezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 16 stycznia 2020 r. w sprawie 15. posiedzenia Konferencji Stron (COP15) Konwencji o różnorodności biologicznej, pkt 59, Dz.U. C 270 z 7.7.2021, s. 94.
• [60] https://www.ilo.org/wcmsp5/groups/public/---asia/---ro-bangkok/documents/publication/wcms_836396.pdf.
• [61] http://www.eprs.sso.ep.parl.union.eu/filerep/upload/EPRS-Briefing-652025-Textile-workers-developing-countries-European-fashion-rev2-FINAL.pdf.
• [62] https://www.ilo.org/wcmsp5/groups/public/---ed_emp/documents/publication/wcms_835423.pdf.
• [63] https://cleanclothes.org/file-repository/an-intersectional-approach-challenging-discrimination-in-the-garment-industry_lbl_dci-wpc-paper-final.pdf.
• [64] https://www.ilo.org/wcmsp5/groups/public/---ed_protect/---protrav/---travail/documents/publication/wcms_561141.pdf.
• [65] Dz.U. L 111 z 25.4.2019, s. 59.
• [66] Parlament Europejski, Dyrekcja ds. Analiz Parlamentarnych, briefing, „Textiles and the environment” [Wyroby włókiennicze a środowisko], 3 maja 2022 r., dostępny pod adresem: https://www.europarl.europa.eu/RegData/etudes/BRIE/2022/729405/EPRS_BRI(2022)729405_EN.pdf.
• [67] https://ec.europa.eu/info/law/better-regulation/have-your-say/initiatives/12822-Strategia-UE-dla-sektora-w%C5%82okienniczego_pl
• [68] https://www.europarl.europa.eu/RegData/etudes/BRIE/2022/729405/EPRS_BRI(2022)729405_EN.pdf
• [69] https://www.europarl.europa.eu/RegData/etudes/BRIE/2022/729405/EPRS_BRI(2022)729405_EN.pdf
• [70] https://ellenmacarthurfoundation.org/a-new-textiles-economy
• [71] https://ellenmacarthurfoundation.org/a-new-textiles-economy
• [72]  https://www.eea.europa.eu/publications/textiles-in-europes-circular-economy
• [73]  https://www.eea.europa.eu/publications/textiles-in-europes-circular-economy
• [74] https://ellenmacarthurfoundation.org/a-new-textiles-economy
• [75] https://cleanclothes.org/news/2022/live-blog-on-how-the-coronavirus-influences-workers-in-supply-chains
• [76] https://www.ilo.org/wcmsp5/groups/public/---asia/---ro-bangkok/documents/publication/wcms_836396.pdf
• [77] Badanie – „Data on the EU Textile Ecosystem and its competitiveness: final report” [Dane na temat unijnego ekosystemu włókienniczego i jego konkurencyjności – sprawozdanie końcowe], Komisja Europejska, Dyrekcja Generalna ds. Rynku Wewnętrznego, Przemysłu, Przedsiębiorczości i MŚP, 17 grudnia 2021 r.
• [78] Rozporządzenie (WE) nr 1907/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 18 grudnia 2006 r. w sprawie rejestracji, oceny, udzielania zezwoleń i stosowanych ograniczeń w zakresie chemikaliów (REACH), utworzenia Europejskiej Agencji Chemikaliów, zmieniające dyrektywę 1999/45/WE oraz uchylające rozporządzenie Rady (EWG) nr 793/93 i rozporządzenie Komisji (WE) nr 1488/94, jak również dyrektywę Rady 76/769/EWG i dyrektywy Komisji 91/155/EWG, 93/67/EWG, 93/105/WE i 2000/21/WE (Dz.U. L 396 z 30.12.2006, s. 1).
   
• [79] Wniosek Komisji z dnia 30 marca 2022 r. dotyczący rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady ustanawiającego ramy ustalania wymogów dotyczących ekoprojektu dla zrównoważonych produktów i uchylającego dyrektywę 2009/125/WE (COM(2022)0142).
• [80] Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1007/2011 z dnia 27 września 2011 r. w sprawie nazewnictwa włókien tekstylnych oraz etykietowania i oznakowywania składu surowcowego wyrobów włókienniczych, a także uchylenia dyrektywy Rady 73/44/EWG oraz dyrektyw Parlamentu Europejskiego i Rady 96/73/WE i 2008/121/WE (Dz.U. L 272 z 18.10.2021, s. 1).
• [81] Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 66/2010 z dnia 25 listopada 2009 r. w sprawie oznakowania ekologicznego UE (Dz.U. L 27 z 30.1.2010, s. 1).
• [82] https://op.europa.eu/pl/publication-detail/-/publication/739a1cca-6145-11ec-9c6c-01aa75ed71a1.
• [83] https://eit.europa.eu/eit-community/eit-culture-creativity.
• [84] https://www.eitmanufacturing.eu/.
• [85]https://cleanclothes.org/file-repository/an-intersectional-approach-challenging-discrimination-in-the-garment-industry_lbl_dci-wpc-paper-final.pdf.
• [86] https://www.sustainably-chic.com/blog/how-the-fashion-industry-contributes-to-deforestation.
• [87] https://www.collectivefashionjustice.org/articles/leather-lobbying-and-deforestation.
• [88] Europejska Sieć Informacji i Obserwacji Środowiska ETC/WMGE, raport 6/2019 pt. „Textiles and the environment in a circular economy” [Wyroby włókiennicze a środowisko w gospodarce o obiegu zamkniętym], Europejska Agencja Środowiska, Europejskie Centrum Tematyczne ds. odpadów i materiałów w zielonej gospodarce, 19 listopada 2019 r.
• [89] Raport pt. „A new textiles economy: Redesigning Fashion’s Future” [Nowa gospodarka tekstylna: nowe oblicze przyszłości mody], Fundacja Ellen MacArthur, 2017
• [90] Europejska Sieć Informacji i Obserwacji Środowiska ETC/CE, raport 2/2022 pt. „Textiles and the Environment: the role of design in Europe’s circular economy” [Wyroby włókiennicze a środowisko: rola projektowania w europejskiej gospodarce o obiegu zamkniętym], Europejska Agencja Środowiska, Europejskie Centrum Tematyczne ds. Gospodarki o Obiegu Zamkniętym i Wykorzystywania Zasobów, 10 lutego 2022 r.
• [91] Wniosek z 30 marca 2022 r. dotyczący dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady zmieniającej dyrektywy 2005/29/WE i 2011/83/UE w odniesieniu do wzmocnienia pozycji konsumentów w procesie transformacji ekologicznej poprzez lepsze informowanie i lepszą ochronę przed nieuczciwymi praktykami (COM(2022)0143).
• [92] Wniosek Komisji z dnia 30 marca 2022 r. dotyczący rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady ustanawiającego ramy ustalania wymogów dotyczących ekoprojektu dla zrównoważonych produktów i uchylającego dyrektywę 2009/125/WE (COM(2022)0142).
• [93] Wniosek Komisji z 23 lutego 2022 r. dotyczący dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie należytej staranności przedsiębiorstw w zakresie zrównoważonego rozwoju oraz zmieniającej dyrektywę (UE) 2019/1937 (COM(2022)0071).
• [94] Wniosek Komisji dotyczący rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie zakazu produktów wytwarzanych z wykorzystaniem pracy przymusowej na rynku unijnym (COM(2022)0453).
• [95] Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2019/633 z dnia 17 kwietnia 2019 r. w sprawie nieuczciwych praktyk handlowych w relacjach między przedsiębiorcami w łańcuchu dostaw produktów rolnych i spożywczych. Dz.U. L 111 z 25.4.2019, s. 59.
• [96] Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 952/2013 z dnia 9 października 2013 r. ustanawiające unijny kodeks celny. Dz.U. L 269 z 10.10.2013, s. 1.
• [97] Dz.U. C 298 z 23.8.2018, s. 100.
• [98] Parlament Europejski, Dyrekcja Generalna ds. Analiz Parlamentarnych, „Pracownicy włókienniczy w krajach rozwijających się a europejska branża mody: W kierunku zrównoważonego rozwoju?”, 24 lipca 2020 r.
• [99] Kampania „Clean Clothes”, „Another wage is possible: A cross-border base living wage in Europe” [Możliwe jest inne wynagrodzenie: podstawowe transgraniczne wynagrodzenie zapewniające utrzymanie na minimalnym poziomie w Europie]
• [100] Tamże.
• [101] https://www.europarl.europa.eu/news/en/headlines/society/20201208STO93327/the-impact-of-textile-production-and-waste-on-the-environment-infographic.
• [102] https://mneguidelines.oecd.org/oecd-due-diligence-guidance-garment-footwear.pdf.
• [103] Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1007/2011 z dnia 27 września 2011 r. w sprawie nazewnictwa włókien tekstylnych oraz etykietowania i oznakowywania składu surowcowego wyrobów włókienniczych, a także uchylenia dyrektywy Rady 73/44/EWG oraz dyrektyw Parlamentu Europejskiego i Rady 96/73/WE i 2008/121/WE Dz.U. L 272 z 18.10.2011, s. 1.
• [104] Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/24/UE z dnia 26 lutego 2014 r. w sprawie zamówień publicznych, uchylająca dyrektywę 2004/18/WE (Tekst mający znaczenie dla EOG). Dz.U. L 94 z 28.3.2014, s. 65.