Projekt rezolucji - B6-0192/2007Projekt rezolucji
B6-0192/2007

PROJEKT REZOLUCJI

2.5.2007

zamykającej debatę nad oświadczeniami Rady i Komisji
zgodnie z art. 103 ust. 2 Regulaminu
złożyli Bart Staes, Milan Horáček, Marie Anne Isler Béguin i Angelika Beer
w imieniu grupy politycznej Verts/ALE
w sprawie przygotowań do 9. spotkania na szczycie UE-Rosja w Samarze dnia 18 maja 2007 r.

Przebieg prac nad dokumentem podczas sesji
Dokument w ramach procedury :  
B6-0192/2007
Teksty złożone :
B6-0192/2007
Teksty przyjęte :

B6‑0192/2007

Rezolucja Parlamentu Europejskiego w sprawie przygotowań do 9. spotkania na szczycie UE-Rosja w Samarze w dniu 18 maja 2007 r.

Parlament Europejski,

–  uwzględniając swoje wcześniejsze rezolucje w sprawie Federacji Rosyjskiej, zwłaszcza te z dnia 25 października i 13 grudnia 2006 r. oraz 26 kwietnia 2007 r.,

–  uwzględniając umowę o partnerstwie i współpracy UE-Rosja, która wygasa w 2007 r.,

–  uwzględniając art. 103 ust. 2 Regulaminu,

A.  mając na uwadze, że zbliżający się szczyt UE-Rosja ma się odbyć w czasie, kiedy według komisarza Mandelsona „stosunki między UE a Rosją charakteryzują się takim brakiem zrozumienia lub nawet zaufania, jakiego nie doświadczyliśmy od czasu zakończenia zimnej wojny”,

B.  mając na uwadze, że nie osiągnięto jeszcze porozumienia co do sposobu przełamania impasu w sprawie zakazu eksportu polskiego mięsa do Rosji; mając na uwadze, że kwestia ta wciąż uniemożliwia UE rozpoczęcie negocjacji w sprawie nowego porozumienia w celu zastąpienia obecnej umowy o partnerstwie i współpracy, która wkrótce wygasa,

C.  mając na uwadze, że sprawą najwyższej wagi jest to, aby UE mówiła jednym głosem i przyjęła wspólne stanowisko; mając na uwadze, że państwa członkowskie powinny jednak działać w poczuciu odpowiedzialności i bezstronnie, powstrzymując się od korzystania z przysługującego im prawa weta,

D.  mając na uwadze, że decyzja Stanów Zjednoczonych w sprawie rozmieszczenia 10 pocisków przechwytujących w Polsce oraz radarów w Republice Czeskiej dodatkowo zaostrzyła stosunki między obiema stronami, a Rosja zagroziła wypowiedzeniem Traktatu o konwencjonalnych siłach zbrojnych w Europie z 1990 r. do czasu ratyfikowania go przez wszystkie państwa członkowskie NATO,

E.  mając na uwadze, że niedawne brutalne stłumienie przez policję pokojowych demonstracji w Moskwie i Sankt Petersburgu uwidoczniło postępującą erozję praw człowieka i swobód demokratycznych w Rosji, a także coraz silniejszą autocenzurę mediów i kontrolę, jaką ma nad nimi rząd,

F.  mając na uwadze, że dochodzenia w sprawie długiej serii zabójstw dziennikarzy nie przyniosły rezultatów, co świadczy o niezdolności policji i władzy sądowniczej do ścigania tych zbrodni,

G.  mając na uwadze, że jako członek Organizacji Bezpieczeństwa i Współpracy w Europie oraz Rady Europy Federacja Rosyjska zobowiązała się do przestrzegania wolności słowa i zgromadzeń; mając na uwadze, że przestrzeganie tych zasad ma szczególne znaczenie w kontekście zbliżających się wyborów powszechnych i prezydenckich w Rosji; mając na uwadze, że UE zamierza zawrzeć z Rosją strategiczne partnerstwo oparte na wartościach demokratycznych, prawach człowieka i praworządności,

H.  mając na uwadze, że energia wciąż odgrywa główną i strategiczną rolę w stosunkach między UE a Rosją; mając na uwadze, że silne uzależnienie UE od paliw kopalnych utrudnia wypracowanie zrównoważonego i spójnego stanowiska Europy w stosunku do Rosji,

I.  mając na uwadze, że ów brak spójności w pełni uwidacznia się w nieśmiałej krytyce ze strony Rady i Komisji w odniesieniu do przypadków naruszania praw człowieka w Rosji, która to kwestia jest poruszana rzadko lub tylko na marginesie podczas spotkań dwustronnych,

J.  mając na uwadze, że nie poczyniono żadnych postępów w sprawie rozwiązania „zamrożonych konfliktów” w krajach będących wspólnymi sąsiadami; mając na uwadze, że pokojowe i stabilne stosunki leżą w interesie zarówno Rosji, jak i UE,

1.  oddaje hołd pamięci byłego prezydenta Borysa Jelcyna, który odegrał kluczową rolę w związku z zakończeniem sowieckiego reżimu komunistycznego i przejściem do bardziej otwartego i demokratycznego społeczeństwa, oraz składa swoje najszczersze kondolencje narodowi rosyjskiemu;

2.  uważa, że na tym etapie partnerstwo z Federacją Rosyjską może mieć jedynie charakter pragmatyczny; niemniej jednak uważa, że należy podjąć wszelkie wysiłki na rzecz włączenia Rosji w sposób konstruktywny i otwarty w rozpoczęcie negocjacji w sprawie nowego i szeroko zakrojonego porozumienia, opartego na rzeczywiście wspólnych wartościach i interesach;

3.  w związku z tym zauważa, że demokracja i prawa człowieka muszą stanowić podstawę przyszłego porozumienia z Federacją Rosyjską, zwłaszcza w odniesieniu do definicji skutecznej i sprawnie funkcjonującej klauzuli dotyczącej praw człowieka, którą należy zawrzeć w porozumieniu; ponownie wzywa do intensywniejszych konsultacji między UE a Rosją w dziedzinie praw człowieka, aby konsultacje te stały się skuteczniejsze, ukierunkowane na osiąganie określonych celów i otwarte dla organizacji pozarządowych, przy pełnym współudziale Parlamentu Europejskiego na wszystkich szczeblach;

4.  wyraża swoje ubolewanie z powodu nieśmiałych wyrazów zaniepokojenia prezydencji UE i Komisji wydarzeniami w Moskwie i Sankt Petersburgu; ubolewa nad powściągliwą reakcją tych szefów państw europejskich, którzy przebywając z wizytą w Moskwie, nie podjęli kwestii praw człowieka w rozmowach z rosyjskimi partnerami;

5.  odrzuca oświadczenie prezydenta Putina, zgodnie z którym haseł demokratycznych używa się w celu uzyskania jednostronnej przewagi i osobistych korzyści oraz z myślą o zabezpieczeniu własnych interesów; ponownie podkreśla, że silne i niezależne społeczeństwo obywatelskie jest fundamentalnym i niezastąpionym elementem prawdziwej i dojrzałej demokracji;

6.  z zadowoleniem przyjmuje wszczęcie śledztwa przez właściwe władze rosyjskie w sprawie działań służb porządkowych, które brutalnie potraktowały demonstrujących w Moskwie i w Sankt Petersburgu w dniach 14 i 15 kwietnia;

7.  podkreśla, że członkostwo Rosji w Światowej Organizacji Handlu doprowadzi do powstania modelu wzrostu gospodarczego w Rosji opierającego się głównie na wydobyciu paliw kopalnych oraz intensywnym handlu paliwami kopalnymi z UE; jest zaniepokojony, że wzmocni to zależność UE od paliw kopalnych i wobec tego mogłoby mieć negatywny wpływ na osiągnięcie przez UE celów związanych ze zmianami klimatycznymi, jeżeli otwarciu rosyjskich rynków gazu nie będą towarzyszyć programy współpracy mające na celu zwiększenie skali wytwarzania energii ze źródeł odnawialnych;

8.  przyznaje, że czyni się znaczne inwestycje w utrzymanie sieci dystrybucji i rurociągów służących do przesyłu paliw kopalnych; podkreśla, że brak inwestycji w zagospodarowanie odnawialnych źródeł energii zwiększy w sensie gospodarczym uzależnienie od dostaw energii pozyskiwanej ze źródeł kopalnych w czasie, kiedy dywersyfikacja i udostępnienie nowych technologii w dziedzinie energii odnawialnej stwarza więcej możliwości osiągnięcia trwałego wzrostu gospodarczego;

9.  zwraca uwagę na ustawę przyjętą niedawno przez Federację Rosyjską, która umożliwia rządowi odrzucenie zagranicznych ofert kupna większościowych udziałów w przedsiębiorstwach rosyjskich w 39 strategicznych gałęziach przemysłu; wzywa partnerów do osiągnięcia porozumienia w sprawie definicji strategicznych gałęzi przemysłu, zwłaszcza w sektorze energii i w innych sektorach wykorzystujących zasoby naturalne, w których można byłoby utrzymać zasady suwerenności w celu realizowania celów polityki społecznej i polityki w zakresie ochrony środowiska; podkreśla, że bez demokracji, przejrzystości i odpowiedzialności w stosunkach przemysłowych nie można uzasadniać roszczeń dotyczących suwerenności;

10.  wyraża zaniepokojenie faktem, że państwo rosyjskie ponownie przejmuje kontrolę nad wszystkimi zasobami, w tym nad energią, zapominając o politycznych inwestycjach w demokratyzację stosunków gospodarczych i poprawę przejrzystości i odpowiedzialności za podejmowane w tym zakresie decyzje, czemu towarzyszy brak jasnych celów politycznych w dziedzinie zrównoważonego rozwoju i wydajności zasobów; wzywa Rosję do szybkiego wprowadzenia do prawa krajowego najlepszych praktyk międzynarodowych w dziedzinie przejrzystości i odpowiedzialności przed opinią publiczną;

11.  wyraża zaniepokojenie utworzeniem w Rosji tak zwanych specjalnych stref ekonomicznych, które oferują inwestorom specjalne zachęty; wzywa do ścisłego przestrzegania i niezależnego monitoringu praw człowieka oraz społecznych i ekonomicznych standardów w specjalnych strefach ekonomicznych;

12.  stanowczo zachęca obydwoje partnerów do uzgodnienia wspólnego podejścia do kwestii ograniczenia zmian klimatycznych, którego ogólnym celem będzie ograniczenie wzrostu temperatury do 2°C w stosunku do poziomu przed uprzemysłowieniem poprzez sprawiedliwy udział w redukcji emisji gazów cieplarnianych krajów rozwiniętych oraz rozwijających się, zgodnie z ich odmiennymi zadaniami i odpowiednimi możliwościami;

13.  w związku z tym nalega, aby państwa rozwinięte poczuły się do odpowiedzialności i dały przykład redukcji emisji; wzywa Rosję do odegrania aktywnej roli w przyszłych międzynarodowych negocjacjach i do umożliwienia szybkiego zawarcia porozumienia do roku 2008, nie później jednak niż w roku 2009, w celu zapewnienia ciągłości globalnego rynku emisji dwutlenku węgla;

14.  wyraża zaniepokojenie stanem bezpieczeństwa sektora nuklearnego w Federacji Rosyjskiej i jej planami eksportu technologii i materiałów nuklearnych do innych krajów oraz związanym z tym zagrożeniem bezpieczeństwa i możliwością proliferacji; wzywa Federację Rosyjską do wstrzymania transportu materiałów jądrowych oraz ich przeróbki, ponieważ działania te stwarzają potencjalne zagrożenie proliferacją;

15.  wzywa Federację Rosyjską do poważnych inwestycji w dziedzinie wydajności energetycznej ze względu na palący problem zmian klimatycznych, korzyści społeczne związane z tymi inwestycjami i napiętą sytuacją w dziedzinie dostaw energii; przypomina w związku z tym, że mechanizm elastyczności przewidziany protokołem z Kioto może przyciągnąć inwestycje modernizujące rosyjski sektor energii i jej końcowych użytkowników;

16.  wzywa Federację Rosyjską do wsparcia rozwoju jej przemysłu energii odnawialnych w oparciu o dostępne ogromne zasoby zrównoważone środowiskowo; wzywa Federację Rosyjską do zagwarantowania właściwych norm środowiskowych przy wszystkich projektach związanych z ropą naftową i gazem powstających lub planowanych na jej terytorium;

17.  wyraża poważne zaniepokojenie złymi warunkami przetrzymywania więźniów w Rosji, w szczególności w aresztach śledczych i komisariatach policji, które dodatkowo pogarsza fatalne zaopatrzenie medyczne i niskie standardy sanitarne; w związku z tym powołuje się na ogromną ilość skarg, które poszkodowani przesłali Władimirowi Lukinowi, rzecznikowi praw człowieka; potępia wszystkie przypadki złego traktowania więźniów i stosowania przez personel więzienny tortur;

18.  w szczególności potępia przedłużające się łamanie praw człowieka w Czeczenii, gdzie nadal mają miejsce pozasądowe egzekucje, porwania, tortury i istnieją nielegalne miejsca przymusowego przetrzymywania; w związku z tym podkreśla, że rząd rosyjski w październiku 2006 roku nie uznał pełnomocnictw specjalnego sprawozdawcy ds. tortur, który planował zwizytować więzienia na Północnym Kaukazie bez wcześniejszego uprzedzenia;

19.  podkreśla, że Federacja Rosyjska podpisała i ratyfikowała Konwencję ONZ w sprawie zakazu stosowania tortur oraz innego okrutnego, nieludzkiego lub poniżającego traktowania albo karania z grudnia 1984 roku oraz Europejską konwencję o zapobieganiu torturom oraz nieludzkiemu lub poniżającemu traktowaniu albo karaniu z 1987 roku, a jako członek Rady Europy zobowiązana jest przestrzegać art. 6 Europejskiej konwencji praw człowieka, który zapewnia prawo do uczciwego procesu;

20.  wzywa władze Rosji do zwalczania arbitralności, respektowania zasady państwa prawa i do nieinstrumentalizowania wymiaru sprawiedliwości dla celów politycznych; w związku z tym zwraca uwagę na przypadek byłych właścicieli firmy Jukos, Michaiła Chodorkowskiego i Platona Lebiedjewa, którzy - skazani za oszustwa i uchylanie się od płacenia podatków - uznani zostali przez Parlament Europejski za więźniów politycznych, co wyrażono w liście otwartym do prezydenta Putina w lipcu 2006 roku;

21.  absolutnie nie wierzy, że Europa w dającej się przewidzieć przyszłości potrzebować będzie systemu pocisków w celu ochrony swojego terytorium przed pociskami balistycznymi dalekiego zasięgu z głowicami bojowymi przenoszącymi broń masowego rażenia, wystrzeliwanymi przez wrogie państwa lub podmioty niepaństwowe; odnotowuje rosyjskie obawy z tym związane i wzywa Moskwę do dalszego przestrzegania Traktatu o konwencjonalnych siłach zbrojnych w Europie (CFE); uważa że z punktu widzenia niepodzielności bezpieczeństwa europejskiego nie do przyjęcia jest fakt, że USA negocjują stworzenie takiego systemu jednostronnie z dwoma państwami członkowskimi UE; wyraża przekonanie, że w celu zapobieżenia wyścigowi zbrojeń, długoterminowym zagrożeniom terrorystycznym i innym zagrożeniom europejskiego i globalnego bezpieczeństwa, należy dokonać ogromnych inwestycji w strategie zapobiegania konfliktom i inicjatywy rozbrojeniowe i należy pilnie rozpocząć bezpośredni dialog z Moskwą w celu wspólnego wypracowania zadowalającego obie strony porozumienia;

22.  wzywa Rosję, by nie odwlekała dłużej decyzji o ostatecznym statusie Kosowa w oparciu o plan nadzorowanej niepodległości, który przedstawił M. Ahtisaari; zwraca uwagę na możliwe konsekwencje tego odwlekania decyzji dla stabilizacji regionu i wzywa władze w Moskwie do konstruktywnego działania;

23.  z zadowoleniem przyjmuje projekt planu UE dotyczący zamrożonych konfliktów na Południowym Kaukazie, który nieformalnie przedstawił specjalny wysłannik UE ds. tego regionu; jest zdania, że dla ruszenia z miejsca procesu pokojowego niezbędne jest głębsze zaangażowanie Europy; wzywa Radę do przyspieszenia przyjęcia tego planu oraz do przedłożenia go i przedyskutowania z władzami rosyjskimi;

24.  z zadowoleniem wita podpisanie porozumienia w sprawie granic pomiędzy Rosją i Łotwą, które otwiera drogę lepszej współpracy pomiędzy Rosją i UE w regionie bałtyckim; z drugiej strony wyraża ubolewanie z powodu starć, które miały miejsce w Tallinie w związku z usunięciem sowieckiego pomnika wojennego; przypomina, że w stosunkach z Roją należy patrzeć w przyszłość i unikać jednostronnych posunięć, które przyczyniają się do zaostrzenia istniejących problemów;

25.  zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji Radzie, Komisji, państwom członkowskim oraz rządowi i parlamentowi Federacji Rosyjskiej.