Projekt rezolucji - B7-0044/2011Projekt rezolucji
B7-0044/2011

    PROJEKT REZOLUCJI w sprawie sytuacji na Białorusi

    12.1.2011

    zamykającej debatę nad oświadczeniem wiceprzewodniczącej Komisji/Wysokiej Przedstawiciel Unii do Spraw Zagranicznych i Polityki Bezpieczeństwa
    zgodnie z art. 110 ust. 2 Regulaminu

    Elmar Brok, José Ignacio Salafranca Sánchez-Neyra, Ioannis Kasoulides, Jacek Protasiewicz, Laima Liucija Andrikienė, Elena Băsescu, Piotr Borys, Michael Gahler, Andrzej Grzyb, Gunnar Hökmark, Tunne Kelam, Lena Kolarska-Bobińska, Krzysztof Lisek, Cristian Dan Preda, Ria Oomen-Ruijten, Jacek Saryusz-Wolski, Peter Šťastný, László Tőkés, Traian Ungureanu, Corien Wortmann-Kool, Paweł Zalewski w imieniu grupy politycznej PPE

    Patrz też projekt wspólnej rezolucji RC-B7-0044/2011

    Procedura : 2011/2514(RSP)
    Przebieg prac nad dokumentem podczas sesji
    Dokument w ramach procedury :  
    B7-0044/2011
    Teksty złożone :
    B7-0044/2011
    Teksty przyjęte :

    B7‑0044/2011

    Rezolucja Parlamentu Europejskiego w sprawie sytuacji na Białorusi

    Parlament Europejski,

    –   uwzględniając swoje wcześniejsze rezolucje w sprawie sytuacji na Białorusi, szczególnie rezolucję z dnia 17 grudnia 2009 r. w sprawie Białorusi,

    –   uwzględniając decyzję Rady 2010/639/WPZiB z dnia 25 października 2010 r. dotyczącą środków ograniczających skierowanych przeciwko niektórym urzędnikom z Białorusi, która zarówno rozszerza środki ograniczające, jak i przedłuża zawieszenie ich stosowania do 31 października 2011 r.,

    –   uwzględniając konkluzje Rady ds. Stosunków Zewnętrznych z dnia 25 października 2010 r.,

    –   uwzględniając oświadczenie w sprawie wstępnych ustaleń i wniosków z wyborów prezydenckich na Białorusi, wydane w dniu 20 grudnia 2010 r. przez Biuro OBWE ds. Instytucji Demokratycznych i Praw Człowieka (OBWE/ODIHR) oraz Zgromadzenie Parlamentarne OBWE,

    –   uwzględniając komunikat Komisji z dnia 3 grudnia 2008 r. w sprawie partnerstwa wschodniego (COM(2008)0823),

    –   uwzględniając deklarację w sprawie Partnerstwa Wschodniego wydaną przez Radę Europejską na posiedzeniu w dniu 19-20 marca 2009 r. oraz wspólną deklarację ze szczytu Partnerstwa Wschodniego, który odbył się w Pradze w dniu 7 maja 2009 r.,

    –   uwzględniając oświadczenie Komisji z dnia 21 listopada 2006 r. o gotowości Unii Europejskiej do wznowienia stosunków z Białorusią i ludnością białoruską w ramach europejskiej polityki sąsiedztwa,

    –   uwzględniając art. 110 ust. 2 Regulaminu,

    A. mając na uwadze, że deklaracja praska, podpisana przez rząd Białorusi, stanowi, iż „uczestnicy szczytu praskiego zgadzają się, że podstawą Partnerstwa Wschodniego będzie zobowiązanie się do przestrzegania zasad prawa międzynarodowego i podstawowych wartości, takich jak demokracja, praworządność oraz poszanowanie praw człowieka i podstawowych wolności”,

    B.  mając na uwadze, że w dniu 25 października 2010 r. Rada wezwała władze Białorusi do zapewnienia, że wybory (prezydenckie) zostaną przeprowadzone zgodnie z międzynarodowymi normami wyborów demokratycznych oraz z zobowiązaniami Białorusi wobec OBWE i ONZ,

    C. mając na uwadze, że Rada potwierdziła swoją gotowość do pogłębienia stosunków z Białorusią w zależności od dalszych kroków czynionych przez ten kraj w kierunku demokracji, praw człowieka i praworządności oraz swoją gotowość do wspierania Białorusi w osiągnięciu tych celów; pod warunkiem dokonywania przez Białoruś postępów w tych dziedzinach, Rada gotowa jest uczynić kroki w kierunku wzmocnienia stosunków umownych z Białorusią,

     

    D. mając na uwadze, że po dokonaniu oceny rozwoju sytuacji na Białorusi Rada podjęła decyzję o przedłużeniu stosowania środków ograniczających wobec niektórych urzędników białoruskich z jednoczesnym zawieszeniem stosowania tych ograniczeń podróżnych do UE do 31 października 2011 r.,

    E.  mając na uwadze, że Białoruś zobowiązała się rozważyć zalecenia OBWE/ODIHR dotyczące zmian w prawie wyborczym w celu dostosowania go do międzynarodowych norm demokratycznych wyborów, a także konsultować proponowane zmiany z OBWE; mając na uwadze, że Zgromadzenie Narodowe Białorusi zatwierdziło reformę ordynacji wyborczej bez wcześniejszej konsultacji z OBWE,

    F.  mając na uwadze, że według oświadczenia w sprawie wstępnych ustaleń i wniosków z wyborów prezydenckich na Białorusi przedstawionego przez Zgromadzenie Parlamentarne OBWE i OBWE/ODIHR „wybory prezydenckie wykazały, że mimo pewnych konkretnych zmian na lepsze Białoruś musi pokonać jeszcze długą drogę, aby sprostać zobowiązaniom OBWE; noc wyborczą zakłóciły aresztowania większości kandydatów na prezydenta oraz setek działaczy, dziennikarzy i przedstawicieli społeczeństwa obywatelskiego”,

    G. mając na uwadze, że rozpędzenie przez policję demonstracji w dniu 19 grudnia 2010 r. oraz dalsze kroki podjęte przez organy ścigania wobec działaczy opozycji demokratycznej, wolnych mediów i działaczy społeczeństwa obywatelskiego zostały potępione przez przewodniczącego Parlamentu Europejskiego, wysoką przedstawiciel UE oraz sekretarza generalnego ONZ,

    1.  podkreśla, że zgodnie ze wstępnymi wnioskami oświadczenia ZP OBWE i OBWE/ODIHR: „choć ogólne ramy procesy wyborczego oceniono dobrze, przebieg wyborów znacznie się pogorszył podczas liczenia głosów, co przyćmiło kroki podjęte w celu poprawy wyborów. [...] Liczenie głosów przebiegało w dużej mierze w sposób nieprzejrzysty, głównie w ciszy, co podważyło jego wiarygodność. W wielu przypadkach obserwatorom ograniczono dostęp do procedury liczenia głosów, więc w rzeczywistości nie mieli możliwości jej obserwowania. W niektórych przypadkach dane w protokołach wyników głosowania z poszczególnych okręgów wyborczych różniły się po przybyciu terytorialnych komisji wyborczych (TKW)”;

    2.  w tych okolicznościach wzywa władze Białorusi do ponownego przeprowadzenia wyborów prezydenckich;

    3.  potępia brutalną reakcję milicji i służb KGB wobec demonstrantów w dniu wyborów, a w szczególności wyraża oburzenie brutalną napaścią na Uładzimira Niaklajeu, gdyż oba przypadki to przykłady poważnego naruszenia podstawowych zasad demokracji, takich jak wolność zgromadzeń i wolność słowa, oraz praw człowieka;

    4.  potępia władze Białorusi za niezapewnienie zatrzymanym nieograniczonego dostępu do pomocy prawnej, a przede wszystkim do opieki medycznej;

    5.  potępia aresztowanie i zatrzymanie ponad 700 demonstrantów i siedmiu z dziewięciu alternatywnych kandydatów na prezydenta;

    6.  wyraża zaniepokojenie wszczęciem przez władze Białorusi postępowań karnych przeciwko prawie wszystkim kandydatom na prezydenta, przywódcom opozycji demokratycznej (Anatol Lebiedźka i Paweł Siewiaryniec), a także przeciwko wielu działaczom społeczeństwa obywatelskiego, dziennikarzom, nauczycielom i studentom, które mogą zakończyć się wyrokami do 15 lat pozbawienia wolności;

    7.  potępia represje wobec działaczy społeczeństwa obywatelskiego oraz prześladowanie ich, które nastąpiły po wyborach, w tym masowe rewizje w prywatnych mieszkaniach, w biurach mediów i organizacji społeczeństwa obywatelskiego, a także wydalenia z uczelni i zwolnienia z pracy;

    8.  żąda natychmiastowego i bezwarunkowego zwolnienia wszystkich zatrzymanych w dniu wyborów i po wyborach, jak również osobę uznaną za więźnia sumienia przez Amnesty International (Mikałaj Autuchowicz);

    9.  ubolewa nad decyzją władz białoruskich o zakończeniu misji biura OBWE na Białorusi i wzywa władze Białorusi do natychmiastowego cofnięcia decyzji i ponownego otwarcia biura;

    10. potępia zablokowanie dostępu do wielu ważnych witryn internetowych w dniu wyborów na Białorusi, w tym portali społecznościowych oraz stron opozycji; podkreśla, że obowiązujące prawo białoruskie dotyczące mediów nie spełnia norm międzynarodowych, w związku z czym wzywa władze Białorusi do jego przeglądu i nowelizacji;

    11. wzywa Radę, Komisję i wysoką przedstawiciel UE do dokonania przeglądu polityki UE wobec Białorusi; podkreśla, że kierunek europejskiej polityki sąsiedztwa i pomocy dla Białorusi powinien ulec zmianie, by zapewnić odpowiednie wsparcie dla społeczeństwa obywatelskiego; ponownie wskazuje na znaczenie skutecznego korzystania z europejskiego instrumentu na rzecz wspierania demokracji i praw człowieka;

    12. w tym kontekście wzywa Radę, Komisję i wysoką przedstawiciel UE oraz państwa członkowskie, by wspierały demokrację na Białorusi, znacznie zwiększając pomoc finansową na rzecz niezależnych mediów (w tym TV Biełsat, Europejskiego Radia dla Białorusi, Radia Racyja i innych) oraz organizacji społeczeństwa obywatelskiego, zwiększając liczbę stypendiów dla białoruskich studentów represjonowanych za działalność obywatelską i wydalonych z uniwersytetów oraz wnosząc wkład w konferencję darczyńców „Solidarność z Białorusią”, która ma się odbyć w dniu 2 lutego 2011 r. w Warszawie, po konferencji w Wilnie;

    13. zdecydowanie wzywa Komisję do kontynuacji i zwiększenia wsparcia finansowego dla Europejskiego Uniwersytetu Humanistycznego (EHU) działającego w Wilnie (Litwa), który jest gotowy przyjąć studentów wydalonych z uczelni białoruskich w następstwie brutalnej rozprawy z demonstrantami po wyborach prezydenckich na Białorusi, w dniach 19 i 20 grudnia 2010 r.;

    14. wzywa KE do opracowania mechanizmu rejestracji organizacji pozarządowych, którym odmówiono zarejestrowania na Białorusi z przyczyn politycznych, by umożliwić im korzystanie z programów WE; ze względu na konieczność wzmocnienia społeczeństwa obywatelskiego na Białorusi należy kontynuować uczestnictwo białoruskich organizacji pozarządowych w Forum Społeczeństwa Obywatelskiego Partnerstwa Wschodniego;

    15. apeluje do Komisji Europejskiej o wstrzymanie obecnej współpracy z białoruskimi mediami państwowymi oraz o zaprzestanie udzielania im pomocy;

    16. zachęca Komisję Europejską do wystąpienia z inicjatywą zbadania możliwości utworzenia specjalnego mechanizmu wsparcia w formie skutecznej i bezpośredniej pomocy finansowej i technicznej dla społeczeństwa obywatelskiego, niezależnych mediów i organizacji politycznych na Białorusi;

    17. wzywa Radę, Komisję i wysoką przedstawiciel UE do natychmiastowego ponownego wprowadzenia zakazu wydawania wiz czołowym białoruskim urzędnikom, rozszerzając go na urzędników państwowych, członków wymiaru sprawiedliwości i funkcjonariuszy bezpieczeństwa, których można obciążyć odpowiedzialnością za fałszowanie głosów i brutalne represje po wyborach oraz aresztowania członków opozycji (sankcje powinny pozostawać w mocy, co najmniej dopóki wszyscy więźniowie polityczni i zatrzymani nie zostaną zwolnieni i oczyszczeni z zarzutów); przychylnie odnosi się do dobrego przykładu, jaki dały rząd polski oraz parlament litewski, nakładając własne restrykcje w podróżowaniu na przedstawicieli reżimu z Mińska przy jednoczesnym ułatwieniu dostępu do Unii Europejskiej obywatelom białoruskim;

    18. zachęca wszystkie europejskie rządy demokratyczne, w tym Szwajcarię i Norwegię, do nałożenia podobnych sankcji na przedstawicieli białoruskiego reżimu; wyraża rozczarowanie oświadczeniem Prezydenta Federacji Rosyjskiej złożonym w dniu 20 grudnia 2010 r.;

    19. wzywa Komisję, Radę i wysoką przedstawiciel UE do zamrożenia wszelkiej pomocy makrofinansowej zapewnionej za pomocą pożyczek z MFW, jak również operacji pożyczkowych w ramach programów EBI i EBOR;

    20. wzywa Komisję, Radę i wysoką przedstawiciel UE do zawieszenia udziału Białorusi w działaniach Partnerstwa Wschodniego, dopóki na Białorusi nie zostaną przeprowadzone rzeczywiste zmiany, począwszy od bezwarunkowego zwolnienia wszystkich członków opozycji politycznej;

    21. wzywa Komisję, Radę i wysoką przedstawiciel UE oraz państwa członkowskie do ograniczenia do absolutnego minimum kontaktów z władzami białoruskimi;

    22. wzywa Komisję, Radę i wysoką przedstawiciel UE do zamrożenia aktywów BelTechExport oraz innych przedsiębiorstw eksportujących broń na Białorusi;

    23. wzywa Komisję, Radę i wysoką przedstawiciel UE do bardziej wytężonej pracy nad wytycznymi dotyczącymi negocjacji w sprawie umów o ułatwieniach wizowych i readmisji (z wyłączeniem paszportów dyplomatycznych) w celu zacieśnienia kontaktów międzyludzkich;

    24. zwraca się do partnerów międzynarodowych Unii Europejskiej o przyjęcie wspólnego stanowiska i realizacji podobnej strategii wobec reżimu białoruskiego;

    25. jest zdania, że wydarzenia sportowe, takie jak mistrzostwa świata w hokeju na lodzie w 2014 r., nie powinny odbywać się na Białorusi, dopóki w tym kraju przetrzymywani będą więźniowie polityczni;

    26. wzywa partnerów Unii Europejskiej do połączenia wysiłków na rzecz utworzenia międzynarodowej komisji mającej przeprowadzić obiektywne i szczegółowe dochodzenie w sprawie wydarzeń z 19 i 20 grudnia 2010 r.;

    27. popiera wniosek białoruskiej opozycji o utworzenie biura przedstawicielstwa białoruskiej opozycji demokratycznej i białoruskiego społeczeństwa obywatelskiego w Brukseli; podkreśla, że wspólnota UE i jej partnerzy powinni ustanowić odpowiednie wsparcie finansowe na rzecz biura;

    28. podkreśla, że Białoruś jest mile widziana jako członek europejskiej rodziny, o ile tylko w państwie tym przestrzegane będą rządy prawa, demokracja i prawa człowieka;

    29. zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji Radzie, Komisji, rządom państw członkowskich oraz prezydentowi, rządowi i parlamentowi Białorusi, a także Zgromadzeniom Parlamentarnym Rady Europy i OBWE.