PROJEKT REZOLUCJI w sprawie swobodnego przepływu pracowników wewnątrz Unii Europejskiej (2011/2958(RSP))
13.12.2011
złożony zgodnie z art. 115 ust. 5 Regulaminu
Marije Cornelissen w imieniu grupy politycznej Verts/ALE
Patrz też projekt wspólnej rezolucji RC-B7-0727/2011
B7‑0729/2011
Rezolucja Parlamentu Europejskiego w sprawie swobodnego przepływu pracowników wewnątrz Unii Europejskiej (2011/2958(RSP))
Parlament Europejski,
– uwzględniając sprawozdanie Komisji Zatrudnienia i Spraw Socjalnych (A7-0258/2011),
– uwzględniając art. 21, 45 i 47 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej oraz art. 15, 21, 29, 34 i 45 Karty praw podstawowych,
– uwzględniając art. 151 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej,
– uwzględniając rozporządzenie Rady (EWG) nr 1612/68 w sprawie swobodnego przepływu pracowników wewnątrz Wspólnoty,
– uwzględniając komunikat Komisji z dnia 6 grudnia 2007 r. pt.: „Mobilność, instrument na rzecz większej liczby lepszych miejsc pracy: Europejski plan działania na rzecz mobilności w zatrudnieniu (2007-2010)” (COM(2007)0773),
– uwzględniając komunikat Komisji z 18 listopada 2008 r. w sprawie skutków swobodnego przepływu pracowników w kontekście rozszerzenia UE (COM(2008) 765),
– uwzględniając komunikat Komisji z dnia 13 lipca 2010 r. pt. „Potwierdzenie zasady swobodnego przepływu pracowników: prawa oraz główne zmiany” (COM(2010) 373),
– uwzględniając projekt rezolucji Parlamentu Europejskiego w sprawie uregulowań przejściowych ograniczających swobodny przepływ pracowników w obrębie rynków pracy UE,
– uwzględniając sprawozdanie Komisji dla Rady w sprawie funkcjonowania uzgodnień przejściowych w zakresie swobodnego przepływu pracowników z Bułgarii i Rumunii (COM (2011) 729 wersja ostateczna),
– uwzględniając opinię Europejskiego Komitetu Ekonomiczno-Społecznego w sprawie rozpoznania utrzymujących się przeszkód w mobilności na wewnętrznym rynku pracy,
– uwzględniając art. 115 ust. 5 oraz art. 110 ust. 2 Regulaminu,
A. mając na uwadze, że prawo do zamieszkania i pracy w innym państwie Unii jest jedną z podstawowych wolności UE, gwarantujących równe traktowanie i ochronę przed dyskryminacją ze względu na narodowość, oraz stanowi podstawowy element obywatelstwa Unii potwierdzony w traktatach, a jednak obywatele dwóch państw członkowskich wciąż napotykają przeszkody dotyczące prawa do wykonywania pracy na terytorium innego państwa członkowskiego;
B. mając na uwadze, że zgodnie z komunikatem Komisji z dnia 11 listopada 2011 r. mobilni pracownicy z Rumunii i Bułgarii mieli pozytywny wpływ na gospodarki państw członkowskich, które ich przyjęły;
C. mając na uwadze, że nie zgłoszono negatywnych skutków w państwach członkowskich, które nie wprowadziły środków przejściowych dotyczących swobodnego przepływu pracowników pochodzących z państw członkowskich, które przystąpiły do UE w 2004 i 2007 r., ale część państw członkowskich postanowiła nadal stosować ograniczenia na swoich rynkach pracy w odniesieniu do obywateli Rumunii i Bułgarii, bardziej ze względu na naciski polityczne, niż ze względu na uzasadnione ewentualne skutki dla gospodarki i rynku pracy;
D. mając na uwadze, że zgodnie z najnowszymi danymi statystycznymi na koniec 2010 r. mobilni pracownicy z Rumunii i Bułgarii mieszkający na terytorium innych państw członkowskich stanowili 0,6% ogółu ludności UE;
E. mając na uwadze, że napływ pracowników z Rumunii i Bułgarii miał pozytywny wpływ na rynki krajów przyjmujących, ponieważ pracownicy ci byli zatrudniani w zawodach lub sektorach charakteryzujących się niedoborami siły roboczej;
F. mając na uwadze, że Komisja stwierdziła w swoim ostatnim komunikacie, że jest bardziej prawdopodobne, iż mobilni pracownicy z Rumunii i Bułgarii są w wieku aktywności gospodarczej, niż ma to miejsce w przypadku obywateli krajów przyjmujących, co wynika z faktu, że mobilni pracownicy z tych dwóch państw UE mający mniej niż 35 lat stanowią 65% ogółu przemieszczających się osób w wieku produkcyjnym, a w przypadku UE-15 liczba ta wynosi 34%;
G. mając na uwadze, że według najnowszych danych Eurostatu mobilni pracownicy z Rumunii i Bułgarii nie mają istotnego wpływu na poziom wynagrodzeń i stopę bezrobocia w państwach przyjmujących;
H. mając na uwadze, że w przypadku pracowników rumuńskich i bułgarskich całkowicie lub częściowo ograniczana jest ich podstawowa wolność, jaką jest swoboda przemieszczania się wynikająca z zasady równego traktowania uznanej w traktatach, a równocześnie transgraniczna mobilność pracowników w ramach „świadczenia usług” (przez podwykonawców i pośredników) w coraz większym stopniu zastępuje swobodny przepływ pracowników, co prowadzi do nieuczciwej konkurencji pod względem płac i warunków pracy;
I. mając na uwadze, że swobodny przepływ pracowników to pozytywny przykład społeczno-gospodarczy dla UE i państw członkowskich, kamień milowy integracji UE, rozwoju gospodarczego, spójności społecznej, awansu zawodowego jednostki, neutralizowania negatywnych skutków kryzysu gospodarczego i tworzenia większej potęgi gospodarczej, przygotowanej do stawienia czoła wyzwaniom wynikającym z przemian na świecie;
J. mając na uwadze, że w ostatnim komunikacie Komisji Europejskiej stwierdzono, iż zakłócenia na krajowych rynkach pracy wynikają z różnych czynników, np. z kryzysu finansowego i gospodarczego oraz z problemów strukturalnych na rynku pracy, a nie z napływu pracowników rumuńskich i bułgarskich;
K. mając na uwadze, że Trybunał Sprawiedliwości wielokrotnie stwierdzał, że odstępstwa od podstawowych wolności należy interpretować w sposób ścisły;
L. mając na uwadze, że niektóre państwa członkowskie zapowiedziały, że zamierzają utrzymać do 2014 r. ograniczenia dotyczące bułgarskich i rumuńskich pracowników; mając na uwadze, że inne państwa zapowiedziały otwarcie swoich rynków pracy dla wszystkich pracowników z UE;
1. wzywa państwa członkowskie do zniesienia wszelkich obowiązujących środków przejściowych, gdyż nie ma realnego uzasadnienia gospodarczego dla ograniczania prawa Rumunów i Bułgarów do pracy i zamieszkania na terytorium innego państwa członkowskiego; uważa, że przeszkody te wywołują skutki przeciwne do zamierzonych i stanowią dyskryminację względem obywateli europejskich tworząc UE o nierównych prawach;
2. wzywa Radę, by uwzględniła w pełni komunikat Komisji Europejskiej i by przyjęła zaproponowany tok rozumowania, oceniając, czy ograniczenia przejściowe to korzystny i niezbędny środek;
3. wzywa Komisję do zaproponowania jasnej definicji pojęcia „poważnych zakłóceń na rynku pracy lub groźby takich zakłóceń”;
4. wzywa Komisję do opracowania zestawu jasnych wskaźników i metodologii w oparciu o wskaźniki gospodarcze i społeczne, które pozwolą ocenić, czy istnieje wyraźna potrzeba przedłużenia całkowitych lub częściowych ograniczeń nałożonych przez państwa członkowskie, potwierdzająca negatywne zakłócenia na ich krajowych rynkach pracy powodowane przez rumuńskich i bułgarskich pracowników, i do stosowania takiej metody również wtedy, gdy dane państwo członkowskie wnioskuje o wprowadzenie klauzuli ochronnej;
5. wzywa Komisję, by podała do wiadomości publicznej, w sposób jak najbardziej przejrzysty, kryteria, na podstawie których dane państwo członkowskie może utrzymać przejściowe ograniczenia, z uwzględnieniem wpływu takiej decyzji na gospodarkę Unii Europejskiej i wykładni przyjętej przez Europejski Trybunał Sprawiedliwości w kwestii rygorystycznego interpretowania odstępstw od podstawowych wolności;
6. wskazuje na fakt, że państwa członkowskie utrzymujące ograniczenia bez wyraźnego i przejrzystego uzasadnienia dotyczącego poważnych zakłóceń na rynku pracy, zgodnie z wyrokami Trybunału Sprawiedliwości, naruszają traktaty; wzywa Komisję jako strażniczkę traktatów do zapewnienia przestrzegania traktatów;
7. zauważa, że ograniczenia dotyczące legalnego zatrudniania obywateli Bułgarii i Rumunii na rynkach pracy UE-25 mogą prowadzić do coraz liczniejszych przypadków pracy niezgłaszanej, co w ostatecznym rozrachunku przynosi naruszenia praw pracowniczych, zmniejszenia wpływów z podatków i rosnącą szarą strefę gospodarki;
8. wzywa Komisję i państwa członkowskie do zniesienia restrykcyjnych okresów przejściowych, by obywatele Bułgarii i Rumunii mogli korzystać z równego traktowania uznanego w traktatach, co zapewni przestrzeganie praw człowieka, uczciwą konkurencję między przedsiębiorstwami i będzie zapobiegać dumpingowi socjalnemu i gospodarczemu;
9. zauważa, że środki przejściowe przynoszą skutki odwrotne od zamierzonych, jeśli chodzi o zwalczanie fałszywego samozatrudnienia i zatrudnienia nielegalnego, gdyż pracownicy niemający swobody legalnego zatrudnienia na rynku pracy, czasami decydują się na fałszywe samozatrudnienie lub pracę nielegalną, za co nie otrzymują godnej płacy i nie mają właściwych warunków pracy;
10. podkreśla, że dalsze utrzymanie ograniczeń może w znaczny sposób opóźnić proces dostosowania rynków pracy przyjmujących pracowników mobilnych;
11. wzywa UE-25 do przeprowadzenia konsultacji z partnerami społecznymi przed podjęciem decyzji w sprawie zakończenia bądź przedłużenia całkowitych lub częściowych ograniczeń dotyczących swobodnego przepływu pracowników z Rumunii i Bułgarii;
12. zobowiązuje przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji Radzie, Komisji oraz rządom i parlamentom państw członkowskich.