Πρόταση ψηφίσματος - B8-0042/2015Πρόταση ψηφίσματος
B8-0042/2015

ΠΡΟΤΑΣΗ ΨΗΦΙΣΜΑΤΟΣ σχετικά με την ελευθερία της έκφρασης στην Τουρκία: πρόσφατες συλλήψεις δημοσιογράφων και διευθυντικών στελεχών των μέσων μαζικής ενημέρωσης και συστηματική άσκηση πίεσης στα μέσα μαζικής ενημέρωσης

12.1.2015 - (2014/3011(RSP))

εν συνεχεία δήλωσης της Αντιπροέδρου της Επιτροπής/Υπάτης Εκπροσώπου της Ένωσης για θέματα Εξωτερικής Πολιτικής και Πολιτικής Ασφαλείας
σύμφωνα με το άρθρο 123 παράγραφος 2 του Κανονισμού

Rebecca Harms, Ska Keller, Michel Reimon, Judith Sargentini, Barbara Lochbihler, Davor Škrlec, Jean Lambert, Heidi Hautala, Bodil Ceballos, Ulrike Lunacek εξ ονόματος της Ομάδας Verts/ALE

Βλ. επίσης την κοινή πρόταση ψηφίσματος RC-B8-0036/2015

Διαδικασία : 2014/3011(RSP)
Διαδρομή στην ολομέλεια
Διαδρομή του εγγράφου :  
B8-0042/2015
Κείμενα που κατατέθηκαν :
B8-0042/2015
Συζήτηση :
Κείμενα που εγκρίθηκαν :

B8‑0042/2015

Ψήφισμα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου σχετικά με την ελευθερία της έκφρασης στην Τουρκία: πρόσφατες συλλήψεις δημοσιογράφων και διευθυντικών στελεχών των μέσων μαζικής ενημέρωσης και συστηματική άσκηση πίεσης στα μέσα μαζικής ενημέρωσης

(2014/3011(RSP))

Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο,

–       έχοντας υπόψη τα προηγούμενα ψηφίσματά του σχετικά με την Τουρκία και, ειδικότερα, εκείνα της 7ης Μαρτίου 2014 σχετικά με την έκθεση προόδου 2013 για τη Τουρκία[1], της 12ης Ιουνίου 2013 σχετικά με τη κατάσταση στη Τουρκία[2] και της 13ης Νοεμβρίου 2014 σχετικά με τις τουρκικές ενέργειες που δημιουργούν εντάσεις στην Αποκλειστική Οικονομική Ζώνη της Κύπρου[3],

–       έχοντας υπόψη τη κοινή δήλωση της Υπάτης Εκπροσώπου για Θέματα Εξωτερικής Πολιτικής και Πολιτικής Ασφαλείας/Αντιπροέδρου της Επιτροπής, Federica Mogherini, και του Επιτρόπου Johannes Hahn σχετικά με τις αστυνομικές επιδρομές και τις συλλήψεις εκπροσώπων των μέσων ενημέρωσης στη Τουρκία στις 14 Δεκεμβρίου 2014,

–       έχοντας υπόψη τα συμπεράσματα του Συμβουλίου Γενικών Υποθέσεων της 16ης Δεκεμβρίου 2014,

–       έχοντας υπόψη το άρθρο 123 παράγραφος 2 του Κανονισμού του,

Α.     λαμβάνοντας υπόψη ότι στις 14 Δεκεμβρίου 2014 οι τουρκικές δυνάμεις ασφαλείας συνέλαβαν πλείονες δημοσιογράφους, διευθυντικά στελέχη μέσων ενημέρωσης και άλλους σε ολόκληρη τη Τουρκία, συμπεριλαμβανομένων του αρχισυντάκτη της Zaman, Ekrem Dumanli, του διευθυντή του τηλεοπτικού σταθμού Samanyolu, Hidayet Karaca, και άλλων δημοσιογράφων καθώς και ενός αστυνομικού διευθυντή από την ανατολική Τουρκία·

Β.     λαμβάνοντας υπόψη ότι οι συλλήψεις αυτές φαίνεται να αποτελούν μέρος της συνεχιζόμενης σύγκρουσης του Προέδρου Erdogan με το κίνημα Hizmet, του οποίου ηγείται ο Μουσουλμάνος θεολόγος Fethullah Gulen που είναι εγκατεστημένος στις ΗΠΑ, και ότι πραγματοποιούνται ένα χρόνο από τότε που η αστυνομία και οι εισαγγελείς στοχοποίησαν μέλη της κυβέρνησης του κ. Erdogan με την κατηγορία της διαφθοράς·

Γ.     λαμβάνοντας υπόψη ότι στις 6 Ιανουαρίου 2015 ο Ολλανδός ανταποκριτής Frederike Geerdink συνελήφθη στο Diyarbakir, ανακρίθηκε από την αστυνομία και αφέθηκε ελεύθερος την ίδια ημέρα μετά από παρέμβαση του Ολλανδού Υπουργού Εξωτερικών που έτυχε να επισκέπτεται τη Τουρκία κατά το διάστημα αυτό, και ότι στις 7 Ιανουαρίου ένας άλλος Ολλανδός δημοσιογράφος, ο Mehmet Ülger, συνελήφθη κατά την άφιξη του στο αεροδρόμιο της Κωνσταντινούπολης, ανακρίθηκε σε αστυνομικό τμήμα και αφέθηκε ελεύθερος αργότερα την ίδια ημέρα·

Δ.     λαμβάνοντας υπόψη ότι τον Νοέμβριο του 2014 ο Πρόεδρος Erdogan παρουσίασε στο κοινό το Νομοσχέδιο για την Ασφάλεια της Πατρίδας το οποίο εκκρεμεί τώρα στην Εθνοσυνέλευση και το οποίο προβλέπει εκτεταμένες πρόσθετες εξουσίες για τη πάταξη των ανατρεπτικών στοιχείων μέσω της διεύρυνσης των εξουσιών της αστυνομίας όσον αφορά την έρευνα, τη κατάσχεση περιουσιακών στοιχείων από τα δικαστήρια και την υποκλοπή των τηλεφωνικών συνδιαλέξεων από τη κυβέρνηση· λαμβάνοντας υπόψη ότι το νομοσχέδιο αυτό θα αυξήσει την επιτήρηση και τους περιορισμούς που επιβάλλονται στους εγκληματίες, αλλά θα μπορεί επίσης να χρησιμοποιηθεί εναντίον των αντιπάλων, και συμπληρώνει τα πρόσφατα κατασταλτικά μέτρα στο διαδίκτυο·

Ε.     λαμβάνοντας υπόψη ότι στις 17 Δεκεμβρίου 2014, με την ευκαιρία της 10ης επετείου της απόφασης του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου για την έναρξη ενταξιακών διαπραγματεύσεων, ο Πρόεδρος Erdogan απέρριψε σθεναρά τις επικρίσεις της ΕΕ για τη Τουρκία υποστηρίζοντας ότι η ΕΕ δεν μπορεί να κάνει κήρυγμα στη Τουρκία σχετικά με την ελευθερία, τη δημοκρατία και τα ανθρώπινα δικαιώματα· λαμβάνοντας υπόψη ότι επικριτές του Erdogan και της κυβέρνησής του αντιμετώπισαν ποινικές κατηγορίες ενώ πολλοί έχασαν την εργασία τους πέφτοντας, όπως υποστηρίζεται, θύματα των κυβερνητικών προσπαθειών για εκφοβισμό και ποινικοποίηση των αντιφρονούντων·

ΣΤ.   λαμβάνοντας υπόψη ότι η πίεση που ασκείται στα μέσα ενημέρωσης στη Τουρκία έχει αυξηθεί τα τελευταία χρόνια, μεταξύ άλλων εις βάρος των ιδιοκτητών και των διευθυντικών στελεχών ομίλων ΜΜΕ· λαμβάνοντας υπόψη ότι η Τουρκία ήταν κατά τα τελευταία χρόνια μια από τις χώρες με τις χειρότερες επιδόσεις όσον αφορά την ελευθερία του Τύπου και των μέσων ενημέρωσης, ιδίως όσον αφορά τον αριθμό των φυλακισμένων δημοσιογράφων· λαμβάνοντας υπόψη ότι πολλοί από τους δημοσιογράφους που βρίσκονται σήμερα φυλακισμένοι εργάζονταν σε κουρδικά μέσα ενημέρωσης· λαμβάνοντας υπόψη ότι ορισμένοι δημοσιογράφοι δεν βρίσκονται στη φυλακή αλλά περιμένουν τη δίκη τους ή την εκδίκαση της έφεσής τους και ότι πολλοί περισσότεροι φυλακίστηκαν για σύντομο διάστημα κατά τη διάρκεια του έτους, ορισμένοι μόνο για λίγες ημέρες ή μήνες· λαμβάνοντας υπόψη ότι η τουρκική κυβέρνηση απαγγέλλει κατηγορίες κατά των δημοσιογράφων κυρίως βάσει του αντιτρομοκρατικού νόμου της χώρας (ΤΜΚ) και των άρθρων του Ποινικού Κώδικα που αφορούν τις «τρομοκρατικές οργανώσεις»·

Ζ.     λαμβάνοντας υπόψη ότι ο σεβασμός του κράτους δικαίου και των θεμελιωδών δικαιωμάτων, περιλαμβανομένης της ελευθερίας της έκφρασης, βρίσκονται στο επίκεντρο των αξιών της ΕΕ για τις οποίες η Τουρκία έχει επίσημα δεσμευτεί με την υποβολή της αίτησής της για προσχώρηση στην ΕΕ και τη τρέχουσα ενταξιακή διαδικασία·

Η.     λαμβάνοντας υπόψη ότι στις αρχές του 2014 ο Recep Tayyp Erdogan, τότε Πρωθυπουργός της Τουρκίας, υποστήριξε την ανακήρυξη ενός «ευρωπαϊκού έτους» που θα αναζωογονήσει την αίτηση προσχώρησης της χώρας του στην ΕΕ·

1.      εκφράζει τη βαθειά του λύπη για τη σύλληψη δεκάδων δημοσιογράφων και τις επιδρομές εναντίον αντιπολιτευομένων μέσων ενημέρωσης στις 14 Δεκεμβρίου 2014· υπογραμμίζει ότι οι συλλήψεις αυτές συνιστούν μια ακόμη επίθεση κατά της ελευθερίας του Τύπου και της πολυφωνίας στη Τουρκία και ζητεί την άμεση ελευθέρωση όλων των δημοσιογράφων·

2.      καλεί τις αρχές να παρουσιάσουν επειγόντως αξιόπιστες και αποχρώσες ενδείξεις ότι τα συλληφθέντα άτομα έχουν διαπράξει τα ποινικά αδικήματα για τα οποία κατηγορούνται, και να επιταχύνουν τις δικαστικές διαδικασίες, με πλήρη διαφάνεια και με επαρκείς νομικές διασφαλίσεις ή διαφορετικά να αποσύρουν όλες τις κατηγορίες·

3.      θεωρεί ότι το τεράστιο αυτό κύμα συλλήψεων ήταν προσχεδιασμένο και ότι δεν είναι συμπτωματικό το ότι εκείνοι που είχαν κατηγορήσει με δημοσιεύματα στον Τύπο μέλη του κυβερνώντος κόμματος για διαφθορά τώρα διώκονται· καλεί, εν προκειμένω, τον Πρόεδρο Erdogan και τη τουρκική κυβέρνηση να σταματήσουν κάθε ενέργεια που στοχεύει στη φίμωση των επικριτών τους και στη ποινικοποίηση των αντιφρονούντων που παρουσιάζονται ως εχθροί του έθνους λόγω των διαφορετικών απόψεων τους·

4.      τονίζει ότι η ελευθερία του Τύπου, η ελευθερία του λόγου και ένας ζωντανός διάλογος αποτελούν ουσιαστικά στοιχεία κάθε δημοκρατικού κράτους και ότι, συνεπώς, αυτές οι συλλήψεις και οι επιδρομές δεν συνάδουν με το κράτος δικαίου ούτε με τα δημοκρατικά πρότυπα· καλεί τις τουρκικές αρχές να παύσουν τις διώξεις κατά των φιλειρηνικών διαδηλωτών της Πλατείας Gezi·

5.      εκφράζει τη λύπη του για την απόφαση της τουρκικής κοινοβουλευτικής επιτροπής, που συγκροτήθηκε τον Μάιο για να μελετήσει τους φακέλους των εισαγγελέων στους οποίους διατυπώνονταν ισχυρισμοί για αδικοπραγίες κατά τεσσάρων πρώην υπουργών, να μη προσαγάγει σε δίκη αυτούς τους πρώην υπουργούς που κατηγορούνται για διαφθορά, και καταδικάζει το γεγονός ότι τον τελευταίο μήνα παύθηκαν τέσσερεις εισαγγελείς που κίνησαν τη σχετική έρευνα· θεωρεί ότι αυτό συνιστά μια περαιτέρω ένδειξη της διάβρωσης του κράτους δικαίου και της αυξανόμενης επιρροής της κυβέρνησης επί της δικαστικής εξουσίας·

6.      καλεί την ΥΕ/ΑΕ, το Συμβούλιο και την Επιτροπή να εντείνουν την πίεση επί της Τουρκίας στους τομείς της δικαιοσύνης, του κράτους δικαίου και των δικαιωμάτων του ανθρώπου δεδομένου ότι τα στοιχεία αυτά είναι καίριας σημασίας για την ενταξιακή διαδικασία και πρέπει να έχουν προτεραιότητα έναντι των θεμάτων της ενιαίας αγοράς· φρονεί ότι η έναρξη διαπραγματεύσεων για τα κεφάλαια 23 και 24 σχετικά με τις δικαστικές μεταρρυθμίσεις και τα θεμελιώδη δικαιώματα θα βοηθήσει κατά τρόπο συγκεκριμένο·

7.      εκφράζει τη λύπη του επειδή το 2014, που είχε ανακηρυχθεί από τον Πρόεδρο Erdogan «Ευρωπαϊκό Έτος», ήταν κατά πολύ κατώτερο των προσδοκιών δεδομένου ότι οι διακηρυγμένες φιλοδοξίες και βλέψεις της Τουρκίας σχετικά με την ΕΕ έρχονταν σε αντίθεση με πολλές από τις ενέργειές της·

8.      ζητεί να αυξηθεί η υποστήριξη που παρέχεται στα ανεξάρτητα μέσα ενημέρωσης στο πλαίσιο του μηχανισμού προενταξιακής βοήθειας· υπογραμμίζει, περαιτέρω, τη σημασία της στήριξης των οργανώσεων της κοινωνίας των πολιτών δεδομένου ότι μόνο μια διαφανής και λειτουργική κοινωνία των πολιτών μπορεί να εδραιώσει την πίστη και την εμπιστοσύνη μεταξύ των διαφόρων συνιστωσών μιας ζωντανής και δημοκρατικής κοινωνίας·

9.      υπενθυμίζει στη Τουρκία τις υποχρεώσεις της ως μέλους του Συμβουλίου της Ευρώπης και την ανάγκη για εφαρμογή περαιτέρω δικαστικών μεταρρυθμίσεων, κυρίως λόγω των πολλών υποθέσεων κατά της Τουρκίας στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Δικαιωμάτων του Ανθρώπου· καλεί την Άγκυρα να εφαρμόσει πλήρως όλες τις αποφάσεις του Συμβουλίου της Ευρώπης·

10.    αναθέτει στον Πρόεδρό του να διαβιβάσει το παρόν ψήφισμα στην ΕΥΕΔ, στην Επιτροπή, στα κράτη μέλη, στον Πρόεδρο της Τουρκίας, στη Τουρκική Κυβέρνηση, στη Τουρκική Εθνοσυνέλευση και στο Συμβούλιο της Ευρώπης.